ကထာဝတ္ထုပါဠိ
ပါဠိ စကားလုံးကို နှိပ်၍ အဘိဓာန် အဓိပ္ပာယ် ကြည့်နိုင်သည်။
ဤစာမျက်နှာရှိ English ဘာသာပြန်သည် စာအုပ်ဟောင်း၏ scan ဓာတ်ပုံမှ OCR (စက်ဖြင့် စာလုံးဖတ်ခြင်း) ဖြင့် ကူးယူထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ လက်ဖြင့် မစစ်ဆေးရသေးသဖြင့် စာလုံးပေါင်း အမှားများ ပါနိုင်ပါသည်။
The English here is an OCR copy of a scanned book, not yet checked by hand, so it may contain errors — see Points of Controversy, tr. Shwe Zan Aung & C. A. F. Rhys Davids (PTS, 1915) for the original pages.
အဘိဓမ္မပိဋက
ကထာဝတ္ထုပါဠိ
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ
၁။ ပုဂ္ဂလကထာ
[I. 1] 1. Of the Existence of a Personal Entity. Controverted Point . — That the f person ’ is known in the sense of a real and ultimate fact. From, the Commentary. — The Theravadin 1 questions a Puggalavadin (one who believes in the existence of a personal entity, soul, or perduring immortal essence in man) concerning his position. Who among the eighteen schools of thought were Puggalavadins ? In the Sasana the Vajjiputtakas and Sammitiyas, and many other teachers besides, not belonging to the Sasana. 4 Person ’ 2 means soul, being, vital principle. 4 Is known ’ : 3 is approached and got at by the understanding, is cognized. ‘ Beal not taken as an effect of magic or mirage, actual. ‘ Ultimate ’ : highest sense, not taken from tradition, or hearsay. * Known ’ as one of the' fifty-seven ultimates of our conscious experience. 4 I.—THE EIGHT EEFUTATIONS. The First Refutation. (i.) The Fivefold Affirmative Presentation. [§ 1] Theravadin. — Is ‘the person ’ known in the sense of a real and ultimate fact ? Puggalavddin . — Yes. 1 Th. Is the person known in the same way 2 as a real and ultimate fact is knovra ? P. — Nay, that cannot truly be said. Th— Acknowledge your refutation: (i.) If the person be known in the sense of a real and ultimate fact, then indeed, good sir, you should also say, the person is known in the same way as [any other] real and ultimate fact [is known] . (ii.) That which you say here is wrong, namely, (1) that we ought to say, ‘ the person is known in the sense of a real and ultimate fact,’ but (2) we ought not to say, the person is known in the same way as [any other] real and ultimate fact [is known]. (hi-) If the latter statement (2) cannot be admitted, then indeed the former statement (1) should not be admitted. (iv.) In affirming the former statement (I), while (v.) denying the latter (2), you are wrong. (ii.) The Fourfold Rejoinder. [2] P. — Is the ‘ person ’ not known in the sense of a real and ultimate fact ? Th. — No, it is not known. 3 P. — Is it unknown in the same way as any real and ultimate fact is [known] ? Th. — Nay, that cannot truly be said. P. — Acknowledge the rejoinder: 4 (i.) If the person be not known in the sense of a real and ultimate fact, then indeed, good sir, you should also say : not known in the same way as any real and ultimate fact is known. (ii.) That which you say here is wrong, namely, that (1) we ought to say ‘the person is not known in the sense of a real and ultimate fact,’ and (2) we ought not to say : ‘not known in the same way as any real and ultimate fact is known.’ If the latter statement (2) cannot be admitted, then indeed the former statement (1) should not be admitted either. In affirming (2), while denying (1), you are wrong. (iii.) The Fourfold Refutation. [8] P . ( continues ). — But if you imagine we ought to affirm that (1) the person is not known in the sense of a real and ultimate fact, but we ought not also to affirm that (2) the ‘ person ’ is not known in the same way as [any] real and ultimate fact [is known], then you, who have actually assented to the very proposition contained in that negative question, 1 must certainly be refuted in the following manner : — let us then refute you, for you are well refuted ! (i.) If (1) the ‘person 5 is not known in the sense of a real and ultimate fact, their indeed, good sir, you should have said [as well] that (2) the ‘person’ is not known 2 in the same way as any real and ultimate fact is known. (ii.) What you affirm is false, namely, that the former statement (1) should be affirmed, but that the latter (2) should not be affirmed. If the latter statement (2) is not to be affirmed, then neither truly can the former (1) be affirmed. That which you say here — (1) should be affirmed, but not (2) ; this statement of yours is wrong. (iv.) The Fourfold Application . 1 [4] P. (continues). — If this be a faulty refutation, look at the parallel procedure in your own argument (§ 1). Thus, according to us (1) was true (the person is known, etc.) ; but (2) was not true (. . . known in the same way, etc.). Now we, who admitted these propositions, do not consider ourselves to have been refuted. [You say] you have refuted us ; anyway we are not well refuted. Your argument ran that if we affirmed (1), we must also affirm (2) ; that if we did not admit the truth of (2), neither could we admit the truth of (1) ; that we were wrong in assenting to (1), while denying (2). (v.) The Fourfold Conclusion A [5] P. {continues) . — N ay (I repeat), we are not to be refuted thus, (i.) namely, that my proposition compels me to assent to your ‘ known in the same way,’ etc. ; (ii.) your pronouncement that my proposition (1) coupled with my rejection (2) is wrong; 3 (iii.) that if I reject (2), I must also reject (1) ; (iv.) that I must affirm both or none. This refutation of yours is badly done. I maintain, on the other hand, that my rejoinder was well done, and that my sequel to the argument 4 was well done. The Second Refutation. (i.) The Fivefold Adverse Controversy. [6] P. — Is the person not known in the sense of a real and ultimate fact ? Th. — No, it is not known . . . ( continue as in § 1 , reversing the speakers, and substituting ‘ not known ’ for ‘ known.’ (ii.) The Fourfold Rejoinder. [7] Th . — Is the person known in the sense of a real and ultimate fact ? P . — Yes . . . ( continue as in § 2, reversing the speakers, and substituting ‘ known ’ for * not known.’ (iii.) The Fourfold Refutation. [8] Th . — But if you imagine we ought to affirm that ‘ the person ’ is known in the sense of a real and ultimate fact, but that we ought not to affirm as well that the person is known in the same way as [any other] real and ultimate fact [is known], etc. . . . ( continue as in § 3, reversing the speakers, and substituting ‘ known ’for ‘ not known ’). (iv.) The Fourfold Application. [9] Th. ( continues ) . — If this be a faulty refutation, look at the parallel procedure in your own argument (§ 6). Thus, according to us (a) was true (a soul is not known, etc.) ; but (b) was not true (. . . not known in the same way, etc.). Now we, who admitted these propositions, do not consider ourselves to have been refuted, etc. (v.) The Fourfold Conclusion. [10] Th. ( continues ). — Nay, I repeat, we are not to be refuted as you claim to have refuted us . . . wherefore your refutation was ill done, etc. 1 The Third Refutation. [11]. Th . — Is the person known in the sense of a real and ultimate fact ? P — It is. Th. — Is the person known everywhere in that sense? P. — Nay, that cannot truly be said. Th. — Acknowledge the refutation : If the person be known in the sense of a real and ultimate fact, then indeed, good sir, you ought to admit that the person is known in that sense everywhere. You are wrong to admit the one proposition (At) and deny the other (C). If ((7) is false, (A) is also false. 1 The Fourth Refutation. [12] Th. — Is the person known in the sense of a real and ultimate fact ? P— It is. Th. — Is the person known always in that sense ? P. — Nay, that cannot truly be said . . . ( continue as above, substituting ‘ always ’ for ‘ everywhere ’).' 2 The Fifth Refutation. [13] Th. — Is the person known . . . (as in § 11) . . . in everything 3 in the sense of a real and ultimate fact? ( continue as in § 11, substituting ‘in everything ’ for ‘everywhere ’). The Sixth Refutation. [14] P. — Is the person not known . . . ( otherwise as in § 11) . . . everywhere in that sense ? . . . ( substituting ‘ not known’ for ‘ known’). 1 The Seventh Refutation. [15] P . — Is the person not known . . . always in that sense ? . . . The Eighth Refutation. [16] P . — Is the person not known ... in everything in that sense ? . . . II. COMPARATIVE INQUIRY. Comparison with other Realities, simply treated . 2 [17] Th. — Is the person known in the sense of a real and ultimate fact, and is material quality 3 also known in the sense of a real and ultimate fact ? ' P.— Yes. Th. — Is material quality one thing and the person another ? P. — Nay, that cannot truly be said. Th. — Acknowledge the refutation : If the person and material quality be each known in the sense of real and ultimate facts, then indeed, good sir, you should also have admitted that they are distinct things. You are wrong to admit the former proposition and not the latter. If the latter cannot be admitted, neither should the former be affirmed. To say that the person and material quality are both known in the sense of real and ultimate facts, but that they are not mutually distinct things, is false. [18-73] The same form of controversy is then pursued concerning fifty-five other real and ultimate facts, or aspects of them, namely : — [18] feeling \ [19] perception 1 j the other aggregates [20] coefficients (sankhara's) 1 2 j ( khandha’s ); [21] consciousness ; [22] the organ of sight [23] „ of hearing [24] ,, of smell [25] „ of taste [26] „ of touch [27] visible object the twelve sense factors [28] sound ( dyatana’s ); 3 [29] odour [30] taste [31] tangible object [32] mind ( sensus communis ) [33] cognizable object ; [34] eye as subjective element 1 , [35-8] ear, nose, tongue, body ‘te eighteen elements as subjective element J [39-48] sights, sounds, odours, tastes, touches as objective element ; [44-8] visual, auditory, olfactory, gustatory, tactile cognition as subjective element, [49] mind as subjective element, [50] mind- cognizing as subjective element, [51] cognizables as objective element ; [52-7] 1 the eye, ear, nose, tongue, body, mind as controlling power, [58-60] female sex, male sex, life as controlling power, [61-5] pleasure, pain, joy, grief, hedonic indifference as controlling power, [66-70] the controlling powers : faith, energy, mindfulness, concentration, understanding, [71-3] the controlling powers [known as] (i.) the thought, ‘ I shall come to know the unknown/ (ii.) the coming to know, (iii.) the having known. [74] P . — Is the person not known in the sense of a real and ultimate fact ? Th. — It is not. P . — Did the Exalted One say: ‘There is the person who works for his own good?’ 2 And is material quality known in the sense of a real and ultimate fact ? Th.— Yes. P. — Is material quality one thing and the person another? Th. — Nay, that cannot he truly said. P. — Acknowledge this rejoinder: 3 If the Exalted One said : ‘ There is the person who works for his own good,’ and if material quality be known in the sense of a real and ultimate fact, then indeed, good sir, you should also have admitted that material quality and the person are two distinct things. You are wrong in admitting the truth of the former statement while you deny that of the latter. If material quality and person are not two distinct facts, then neither can you also say*that the Exalted One predicated anything concerning a ‘ person.’ Your position is false/ [75-129] The controversy is now repeated with the successive substitution of each of the real and ultimate facts named in §§ 18-73 for ‘material quality.’ Comparison with other Realities continued by Way of Analogy. [130] Th. — Material quality is (you have admitted) known as a real and ultimate fact. Feeling, too, is known as such. No w, is material quality one thing and feeling another ? P. — Yes. Th. — Is the person known also in the sense of a real and ultimate fact, as material quality is known ? P.— Yes. Th. — Then, is material quality one thing, person another thing ? P. — Nay, that cannot truly he admitted. Th. — Acknowledge the refutation : If material quality and feeling are both known as real and ultimate facts, and yet are two different things, then analogously, if the person and material quality are both known as real and ultimate facts, they, good sir, can equally be two different things. ' Your position in admitting the first pair of propositions, but not the second pair, is false. If you cannot admit the second pair, neither should you have admitted the first pair. Your position is false. 1 [131-133] The same argument is then applied to the case of . each of the other three khandhas, substituted for feeling. [134] The permutations of the five aggregates ( khandhas ) .are proceeded with as in § 130, thus : material quality and feeling, 1 m Ucei % the person and material quality ) feeling and perception, the person and feeling feeling and the coefficients, the person and feeling feeling and consciousness, the person and feeling T.S. V. | , next by | , next by | ; after which perception, coefficients, and consciousness in their turn replace feeling. [135] Next each of the 12 Ayatanas, the 18 Dhatus, and the 22 Indriyas is used in turn to illustrate the analogy, thus . organ of sight and organ of hearing, j tbe person and organ of sight, J grouping in the Ayatana-analogies, the last grouping in the Indriy a- analogies being the controlling power of 4 one who has corue to know,’ and that of ‘ the coming to know,’ the person and the controlling power of ‘ one who has come to know.’ [136] P. — Material quality is known [you have admitted] in the sense of a real and ultimate fact. Is material quality one thing, feeling another thing ? Th. — Yes. P. — Was it said by the Exalted One : ‘ There is the person who works for his own good?’ 1 And is material quality known in the sense of a real and ultimate fact ? Th. — Yes. P. — [Well then,] is material quality one thing, the person another? Th. — Nay, that cannot truly be said. P. — Acknowledge the rejoinder: 2 If material quality and feeling are known as real, ultimate facts, and are different things, then why are not 4 the person’ — a term used by the Exalted One — and material quality also two different things? Your position is false. You admit the truth of the first pair of propositions, but not that of the analogous second pair. If you deny the truth of the second pair,, you should not admit the truth of the analogous first pair. {The discourse ?nay be completed as in §§ 3-16.) [137] The 1 ivheel ’ (e a k k a) 1 of all the other ultimate facts — other khandhas, ayatanas, etc. — now revolves about this quotation, as it revolved in §§ 131-135. Comparison by the Fourfold Method. [138] Th.— Is ‘ the person’ known in the sense of a real and ultimate fact ? P.— Yes. Th. — (i.) Is material quality the person ? P. — Nay, that cannot truly be said. 2 Th. — Acknowledge the refutation: If the former proposition is true, you should also, good sir, have admitted the latter. If you cannot affirm that material quality is the person, neither should you have admitted that the person is known in the sense of a real and ultimate fact. Your position is false. [139] Th. — You admit the former proposition, (ii.) Now, is the person [known as being] in material quality ? (iii.) Is it known as being apart from material quality? (iv.) Is material quality known as being in the person ? 3 P. — Nay, that cannot truly be said. Th. — Acknowledge the refutation : If the person is indeed known in the sense of a real and ultimate fact, then, good sir, you should also have admitted one of these other three propositions. Your position is false. If you cannot admit any one of those three propositions [as to where or how the person is known], then indeed, good sir, you should not assent to the original proposition — that the person is known in the sense of a real and ultimate fact. [140-141] The ‘ ivheel ’ is then turned for all the remaining 1 real and ultimate facts ’ in relation to * person 5 ... is feeling the person? ... is the person ... in feeling? . . . apart from feeling? ... is feeling ... in the person? . . . is the organ of sight the person? . . . and so on. [142] P. — Is the person not known in the sense of a real and ultimate fact ? PA .—It is not so known. P.— (i.) Is material quality the person ? Th. — Nay, that cannot truly be admitted. P. — Acknowledge the rejoinder: 1 If the person is not so known as you state, then you should have admitted that material quality and person are the same. 2 If you cannot admit the latter proposition, neither can you assert the former. . . . [143] P. — Is the person not known in the sense of a real and ultimate fact ? Th. — It is not so known. P. — (ii.) Is the person known as being in material quality? (iii.) Or as being apart from material quality? (iv.) Or is material quality known as being in the person ? Th. — Nay, that cannot truly be admitted. P. — Acknowledge the rejoinder: 3 If the person is not known in the sense of a real and ultimate fact, then, good sir, you should admit that it is known [in association with material quality] as advanced in the other propositions. If one of these cannot be admitted, neither should you have asserted the first proposition. 4 ( This and the 'preceding § may be completed as in §§ 3-16.) [144-145] The ‘ wheel ’ is then turned as indicated in §§ 140-141. Associated Characteristics. [146] Th . — Is ‘the person’ known in the sense of a real and ultimate fact ? P. — Yes. Th . — Is ‘ the person ’ related, or is it absolute ? Is ‘ the person ’ conditioned, or is it unconditioned? Is it eternal? or is it temporal ? Has it external features ? or is it without any ? P. — Nay, these things cannot truly be predicated about it. . . . (Continue as in § 1 : ‘ Acknowledge the refutation,’ etc. 1 [147] P. — Is ‘ the person ’ unknown in the sense of a real and ultimate fact ? Th . — It is. P . — Was it said by the Exalted One : ‘ There is the person who works for his own good ’ . . . ? Th.— Yes. P . — Is the person related, or is it absolute ? conditioned or unconditioned ? eternal or temporal ? with the marks or without them ? Th. — Nay, these things cannot truly be predicated about it. 2 P. — Acknowledge, etc. 3 . . . {complete as in § 2 and in §§ 3-16). To clear the Meaning of the Terms. 1 [148] Th. — Is ‘ the person ’ known, and conversely, is ihat which is known the person ? P . — The person is known. Conversely, of that which is known some is ‘ person,’ some is not ‘ person.’ Th. — Do yon admit this with respect to the subject •also : of that which is person, is some known and some not known ? P. — Nay, that cannot truly be said . . . ( continue as before). [149] Th. — Does ‘ person ’ mean a reality and conversely ? P. — ‘ Person ’ is a reality. Conversely, reality means in part person, in part not person. Th. — Do you admit this with respect to the subject also: that ‘person means in part reality, in part nonreality ’? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . [150] Th. — Does the person exist, and conversely? P. — The person exists. Conversely, of the existent some is person, some is not person. Th. — Of the person is some existent, some non-existent ? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . [151] Query repeated with an equivalent major term. 2 [152] Th. — Is person something that is, and conversely ? {Reply similar to the foregoing.) [153] Th : — Does the person exist, and conversely, is that which exists not all person 2 1 P. — Yes. Th . — Can you substitute ‘not exist (s) ’ for ‘exist(s) ’? P.— No. . . . Inquiry into Term-or-Concept 2 [154] Th . — Is one who has material quality in the sphere of matter 3 a ‘ person ’ ? Yes. Is one who experiences desires of sense in the sphere of sense-desire ‘a person’? Nay, that cannot truly be said. . . . [154®] Are those who have material qualities in the sphere of matter ‘ persons ’ ? Yes. Are those who experience desires of sense in the sphere of sense-desire ‘ persons’? Nay, that cannot truly be said. ... [154*] Is one who is without material qualities in the sphere of the Immaterial a ‘ person ’ ? Yes. Is one who experiences desires of sense in the sphere of sense-desire a person ? Nay, that cannot truly be said. . . . [154''] Are those who have no material qualities in the Immaterial sphere 1 persons ’ ? Yes. Are those who experience sense-desires in the sphere of of sense-desire ‘ persons ’ ? Nay, that cannot truly be admitted. [155] Th. — According to you one who lias material qualities in the sphere of matter is a ‘ person ’ ; one who has no material qualities in the Immaterial sphere is a ‘ person ’ : does anyone deceasing from the Rupa sphere get reborn in the Immaterial sphere ? Yes. Is the ‘ person ’ who had material qualites [then] annihilated, and does the person with no material qualities come into being ? Nay, that cannot truly be admitted. . . . Queries repeated, substituting ‘ being n for ‘person.’ [156] Applying the terms ‘physical frame,’ 2 and ‘body’ 3 indiscriminately to our body, are these identical, one in meaning, the same, the same in denotation, the same in origin ? Yes. Are the terms ‘personal entity,’ 1 or ‘soul,’ 2 as applied without distinction to the individual, identical, one in meaning, the same, the same in denotation, the same in origin ? Yes. Is ‘ physical frame ’ different from ‘ personal entity ’ (or ‘ individual ’) ? Yes. Is ‘ soul ’ one thing, ‘ body ’ another ? Nay, that cannot truly be said. Acknowledge the refutation : If there be this identity and coincidence between 3 ‘physical frame’ and ‘body’; and if there be this identity and coincidence between ‘ individual ’ (or personal entity) and ‘ soul ’ ; if, further, ‘ physical frame ’ is different from ‘ individual ’ (or personal entity), then indeed, good sir, it should also have been admitted that ‘ soul ’ is different from ‘ body.’ You are wrong in (1) admitting the identity between ‘ physical frame ’ and ‘ body,’ (2) admitting the identity between ‘ personal entity ’ and ‘ soul,’ (3) admitting the difference between ‘ physical frame 1 and ‘ personal entity,’ while (4) you deny the difference between ‘ body ’ and * soul.’ If you cannot admit (4), neither should you have admitted (1), (2), (3). You cannot admit (1), (2), (3), while denying (4). [157] P. — Are the terms ‘physical frame ’ and ‘ body ’ applied to body without distinction of meaning, identical, one in meaning, the same, the same in denotation, the same in origin ? Th. — Yes. P . — Was it said by the Exalted One : ‘ There is the individual [or person] who works for his own good ?’ Th. — Yes. P.— Is ‘physical frame’ one thing, ‘individual’ (or e personal entity ’) another ? Th. — Nay, that cannot truly be said. P . — Acknowledge my rejoinder t 1 If there be this identity and coincidence between * physical frame ’ and ‘ body and if it was said by the Exalted One ‘ There is the individual, etc. 2 . . then indeed, good sir, it should also have been admitted that ‘ physical frame 1 is one thing and ‘ individual ’ or ‘ personal entity ’ another. You are wrong in admitting the first two propositions and denying the third. If you cannot admit the third, neither should you have admitted the first two . . . {complete the discourse as in §§ 3-16). Examination continued by way of Rebirth . 3 [158] Th . — Does (a person or) soul 4 run on (or transmigrate) from this world to another and from another world to this ? 5 P.— Yes. Is it the identical soul who transmigrates from this world to another and from another world to this ? e Nay, that cannot be truly said . . . ( complete as above). Th . — Then is it a different soul who transmigrates. . . . P. — Nay, that cannot truly be said. 7 . . . ( complete as above) . Th . — Then is it both the identical and also a different soul who transmigrates . , . ? P. — Nay, that cannot truly be said. ... Tli .— Then is it neither the identical soul, nor yet a different soul who transmigrates . . .? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . Tli . — Is it the identical, a different, both identical and also different, neither identical, nor different soul who transmigrates . . . ? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . [159] P— Then is it wrong to say, 4 The soul transmigrates from this world to another world, and from another world to this T Tli. — Yes. P. — Was it not said by the Exalted One : — ‘ When he hath run from birth to birth Seven times and reached the last, that soul End-maker shall become of ill, By wearing every fetter doivn ’ ? 2 Is the Suttanta thus ? Th.— Yes. P. — Then surely the soul does transmigrate from this world to another world and from another world to this. Again {repeating his first question) was it not said by the Exalted One : * Without a known beginning, 0 bhikkhus, is the way of life ever renewed ; unrevealed is the origin of souls (lit. beings) who, shrouded in ignorance and bound by the fetters of natural desire, run on transmigrating .’ 8 Is the Suttanta thus ? Th. — Yes. P. — Then surely the soul does transmigrate as was said. [160] Th . — Does the soul transmigrate from this world, etc. ? P.— Yes. Th . — Does the identical soul so transmigrate ? 28 Of Soul or Person I.. 1. P. — Nay, that cannot truly be said . . . ( complete as usual). Th. — I repeat my question. P.~ Yes. Th. — Is there any soul who alter being human becomes a deva ? x P . — Yes. Th . — Is the identical man the deva ? P. — Nay, that cannot truly be said . . . {complete as usual). Th. — [I repeat], is the identical man the deva ? 2 P.— Yes. Th. — Now you are wrong to admit as true that, having been man he becomes deva, or having been deva he becomes man, and again that, having become man, a deva is different from a human being, [and yet] that this identical soul transmigrates. ... Surely if the identical soul, without [becoming] different, transmigrates when deceasing hence to another world, there will then be no dying ; destruction of life will cease to take place. There is action (karma); there is action’s effect ; there is the result of deeds done. But w r hen good and bad acts are maturing as results, you say that the very same [person] transmigrates — this is wrong. 3 [161] Th. — Does the self-same soul transmigrate from this world to another, from another world to this ? P.— Yes. Th. — Is there anyone who, having been human, becomes a Yakkha, a Peta, an inmate of purgatory,- a beast, for example a camel, an ox, a mule, a pig, a buffalo ? P. — Yes. Th. — Does the self-same human become anyone of these, say, a buffalo ? P. — Nay, that cannot truly be said . . . ( complete the refutation as usual). Th. — [I repeat] is the self-same human the buffalo ? P.~~ Yes. Th. — [But all this, namely, that] having been man, he becomes a buffalo, or having been buffalo he becomes man, again, that having become a man, he is quite different from the buffalo, and yet that the self-same soul goes on transmigrating, is wrong . . . ( complete as usual). Surely if the identical soul, when deceasing from this world and being reborn in another, is nowise different, then there will be no dying, nor will taking life be possible. There is action ; there is action’s effect ; there is the result of deeds done. But when good and bad acts are maturing as results, you say that the identical person transmigrates, — this is wrong. [162] Th. — You say that the identical soul transmigrates. 1 Is there anyone who having been a noble becomes a brahmin ? Yes. Is the noble in question the very same as the brahmin in question ? . Nay, that cannot truly be said .... {complete the discourse). Is there anyone who, having been noble, becomes reborn in the middle, or in the lower class ? Yes. Is the noble in question the very same as the person so reborn ? Nay, that cannot truly be said. . . . The other alternatives, substituting ‘ brahmin ,' etc., in turn for ‘noble, 9 are treated similarly. [163] You say that the identical soul transmigrates. . . . Is then one who has had hand or foot cut off, or hand and foot, or ear or nose, or both cut off, or finger or thumb cut off, or who is hamstrung, the same as he was before ? Or is one whose fingers are bent or webbed 1 the same as he was before? Or is one afflicted with leprosy, skin disease, dry leprosy, consumption, epilepsy, the same as he was before? Or is [one who has become] a camel, ox, mule, pig, buffalo, the same as he was before ? Nay, that cannot truly be said. . . . [164] P. — Is it wrong to say : ‘ The identical soul transmigrates from this world to another, etc. ?’ Th. — Yes. P. — But is not one who has ‘ attained the stream ’ (i.e., the first path towards salvation), when he is deceasing from the world of men, and is reborn in the world of devas, a stream-winner there also ? Th. — Yes. P. — But if this man, reborn as deva, is a stream-winner also in that world, then indeed, good sir, it is right to say: ‘The identical soul transmigrates from this world to another.’ . . . Th. — Assuming that one who has attained the stream, when deceasing from the world of men, is reborn in the world of devas, does the identical soul transmigrate from this world to another and from another world to this in just that manner ? P. — Yes. Th . — Is such a stream-winner, when reborn in deva-world, a man there also ? P. — Nay, that cannot truly be said. . . , (complete the ‘ refutation ’). [165] Th. — Does the identical soul transmigrate from this world to another, etc. ? Yes. Is the transmigrator not different, still present "? Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat, is the transmigrator not different, still present? Yes. If he has lost a hand, a foot, ... if he is diseased . . . if he is an animal ... is he the same as before ? Nay, that cannot truly be said . . . (complete). [166] Th . — Does the identical soul transmigrate ? . . . Yes. Does he transmigrate with his corporeal qualities ? Nay, that cannot truly be said. . . . [Think again !] Does he transmigrate with these 9 1 Yes. Are soul and body the same ? Nay, that cannot truly be said. . . . 2 Does he transmigrate with feeling, with perception, with mental coefficients, with consciousness ? 3 Nay, that cannot truly be said. . . . Think again . . . does he transmigrate with consciousness? Yes. Is soul the same as body ? Nay, that cannot truly be said. . . . [167] Th. — If, as you say, the identical soul transmigrates, . . . does he transmigrate without corporeal qualities, without feeling, perception, mental coefficients, without consciousness ? Nay, that cannot truly be said. . . . 4 Think again . . . without corporeal qualities . . . without consciousness ? Yes. Is then the soul one thing, the body another ? Nay, that cannot truly be admitted. . . . [168] Th. — If, as you say, the identical soul transmigrates, ... do the material qualities transmigrate ? Nay, that cannot truly be admitted. . . . Think again. . . . Yes. But is this soul (#) the same as this body ( x ) ? Nay, that cannot truly be said. . . . Does feeling ... or perception ... or do mental coefficients ... or does consciousness transmigrate ? Nay, that cannot truly be said. . . . Think again ... does consciousness transmigrate ? Yes. But is this soul (x) the same as this body ( x ) ? Nay, that cannot truly be said. . . . [169] Th. — Then, the identical soul, according to you, transmigrating . . . does none of the above-named five aggregates transmigrate ? Nay, that cannot truly be said. . . . Think again. . . . Yes, they do. Is, then, soul one thing, body another ? Nay, that cannot truly be said. ... [170] At dissolution of each aggregate, If then the ‘ person ’ cloth disintegrate, Lo ! by the Budclha shunned, the Nihilistic creed. At dissolution of each aggregate, If then the ‘ soul ’ doth not disintegrate, Eternal, like Nibbdna, 1 were the soul indeed. III— DERIVATIVES. Examination continued by Way of Derivative Concepts. 1 [171] Th. — Is the concept of soul derived from the corporeal qualities ? P . — Yes. 2 Are material qualities impermanent, conditioned, do they happen through a cause ? Are they liable to perish, to pass away, to become passionless, to cease, to change ? Yes. But has soul also any or all of these qualities ? Nay, that cannot truly be said. . . . [172] Or is the concept of soul derived from feeling, from perception, from mental coefficients, from consciousness ? Yes (to each ‘ aggregate ’ in succession). Is any mental aggregate impermanent, conditioned? does it happen through a cause ? is it liable to perish, to pass away, to become passionless, to cease, to change ? Yes. But has soul also any or all of these qualities ? Nay, that cannot truly be said. . . . [173] You said that the concept of soul is derived from material qualities. Is the concept of blue -green 3 soul derived from blue-green material qualities ? Nay, that cannot truly be said. . . . Or is the concept of yellow, red, white, visible, invisible, resisting, or unresisting soul derived from corresponding material qualities, respectively ? Nay, that cannot truly be said. . . . [174] Is the concept of soul derived from feeling? Yes. Is the concept of good soul derived from good feeling ? Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat my question. Yes. 1 Now, does feeling entail result or fruit, fruit that is desirable, pleasing, gladdening, unspotted, a happy result, and such as conveys happiness ? No. I repeat my question. Yes. But does ‘ good soul ’ entail result or fruit of like nature with the above ? Nay, that cannot truly be said. 2 . . . [175] If the concept of soul is derived from feeling, is the concept of bad soul derived from bad feeling ? Yes. Now does bad feeling entail result or fruit, fruit that is undesirable, unpleasing, spotted, an unhappy result, and such as conveys unhappiness ? Yes. 3 But does bad soul entail result or fruit of like nature to the above ? Nay, that cannot truly be said. . . . [176] If the concept of soul is derived from feeling, is the concept of indeterminate soul — one to be termed neither good nor bad — derived from indeterminate feeling ? Nay, that cannot truly be said. ... Is the concept [I repeat] of an ethically indeterminate soul derived from an ethically indeterminate feeling ? Yes. 4 Is indeterminate feeling impermanent, conditioned ? Does it happen through a cause ? Is it liable to perish, to pass away, to become passionless, to cease, to change ? Yes. Has an ethically indeterminate soul any or all of these qualities ? Nay, that cannot truly be said. . . . [177] Is the concept of soul derived from any of the other three aggregates : — perception, mental co-efficients, consciousness ? 1 Yes. [Taking the last] : — is the concept of good soul derived from good consciousness ? Nay, that cannot truly be said. Now does good consciousness entail result or fruit — fruit that is desirable, pleasing, gladdening, unspotted, a happy result, such as conveys happiness ? Yes. And does a good soul also entail the like ? Nay, that cannot truly be said. . . . [178] You say that the concept of soul is derived from consciousness — is the concept of bad soul derived from bad consciousness ? Nay, that cannot truly be said. . . . [I repeat] is the concept of bad soul derived from bad consciousness ? Yes. Now does bad consciousness entail result or fruit, fruit that is undesirable, etc. ( the reverse of what is entailed by good consciousness ) ? Yes. And does a bad soul also entail the like ? Nay, that cannot truly be said. ... [179] Again, since you admit that the concept of soul is derived from any or all of the aggregates, e.g., eonsciousness, is the concept of an ethically indeterminate soul derived from indeterminate consciousness ? Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat my question. Yes. But is the ethically indeterminate soul impermanent, conditioned, arisen through a cause, liable to perish . . . to change ? Nay, that cannot truly be said. . . . [180] Ought it to be said that a soul who sees 1 is derived from sight (or eye) ? 2 Yes. Ought it to be said that, when sight (or eye) ceases, the seeing soul ceases ? Nay, that cannot truly be said. ... ( The pair of queries is applied, with like replies, to the other four senses, and also to the sensus communis, mano.) [181] Ought it to be said that a soul of wrong views is derived from wrong views ? Yes. Ought it to be said that when the wrong views cease to exist, the soul having wrong views ceases to exist ? Nay, that cannot truly be said. . . . Ought it, again, to be said that when any other parts of the Wrong Eightfold Path 3 cease to exist, the soul, said by you to be derived from that part, ceases to exist ? Nay, that cannot truly be said. . . . [182] Similarly, ought it to be said that a soul of right views, or right aspiration, right speech, right action, right livelihood, right endeavour, right mindfulness, right concentration, is derived from the corresponding part [of the Eightfold Path] ? Yes. Ought it, again, to be said that when the given part ceases, the soul so derived ceases ? Nay, that cannot truly he said. . . . [183] Is the concept of soul derived from material qualities and feeling ? Yes. Then could the concept of a double soul be derived from the pair of aggregates ? Nay, that cannot truly be said. . . . Or could the concept of a double soul be derived from material quality coupled with any of the other three aggregates ... or the concept of five souls be derived from all five aggregates? 1 Nay, that cannot truly be said. . . . [184] Is the concept of soul derived from the organs of sight (eye) and hearing (ear) ? Yes. Then could the concept ‘ two souls ’ be derived from the two organs ? . . . ( and so on as in § 183, to include all the twelve ayatanas — i.e., organs and objects of sense and the organ and object of sense co-ordination, mano, d h a m m a.) [185] Is the concept of soul derived from the elements of sight (or eye) and hearing (or ear) ? Yes. Could the concept of a double soul be derived from these two ? Nay, that cannot truly be said. . . . Is the concept of soul derived from the element of sight and any other of the eighteen elements ? 2 Yes. Could the concept of eighteen souls be derived from the eighteen elements ? Nay, that cannot be truly said. . . . [186] Is the concept of soul derived from the controlling powers 1 — eye and ear ? Yes. Could the concept of a double soul be derived from these two ? Nay, that cannot truly be said. . . . Could the concept of soul be derived from the controlling power, eye, and from any other of the twenty-two controlling powers ? Yes. Could the concept of twenty-two souls be derived from these ? Nay, that cannot truly be said. . . . [187] Is the concept of one soul derived from the becoming of one aggregate ? 2 Yes. Could the concept of four souls be derived from the becoming of the four (mental) aggregates ? Nay, that cannot truly be said. . . . Or again, by your assenting to the former question, could the concept of five souls be derived from the becoming of the five aggregates (mental and bodily) ? Nay, that cannot truly be said. . . . [188] Is there only one soul in the becoming of one aggregate ? Yes. Then are five souls in the becoming of all five aggregates ? Nay, that cannot truly be said. . . . [189] Is the concept of soul derived from material 1 Indriya (see p. 16). Cf. Ledi Sadaw, PFTS., 1914, p. 162. 2 Here the term vokara replaces k h a n d h a, as it often does in the Yamaka. Becoming (b h a v a) in our idiom would be ‘ lifetime.’ * qualities just as the idea of shadow is derived 1 from a tree? And just as the idea of its shadow is derived from the tree, and both tree and shadow are impermanent, is it even so that the concept of soul is derived from material qualities, both soul and material qualities being impermanent ? Nay, that cannot truly be said. „ . . Are material qualities one thing and the concept of soul derived therefrom another, in the same way as the tree is one thing, and the idea of shadow derived from it another ? Nay, that cannot truly be said. . . . [190] Is the concept of soul derived from material qualities just as the notion ‘villager’ is derived from village ? And if that is so, is material quality one thing, soul another, just as village is one thing, villager another ? Nay, that cannot truly be said. . . . [191] Or — just as a kingdom is one thing, a king another? 2 Nay, that cannot truly be said. . . . [192] A jail 3 is not a jailer, but a jailer is he who has the jail. Is it just so with material qualities and one who has them? And accordingly, just as the jail is one thing, the jailer another, are not material qualities one thing, and one who has them another ? Nay, that cannot truly be said. . . . IV.— CONSCIOUSNESS. [193] Is there the notion of soul to each [moment of] consciousness ? Yes. Does the soul undergo birth, decay, death, disease and rebirth in each [moment of] consciousness ? Nay, that cannot truly be said. . . } [194] When the second [moment of] consciousness in a process of thought arises, is it wrong to say : * It is the same, or something different’? 2 Yes. Then, when the second moment arises, is it not also wrong to say : £ It is a boy ’ or ‘ it is a girl ’? 3 It may be so said. Now acknowledge the refutation : If at the second moment of consciousness it could not be said, £ It is the same or something different,’ then indeed, good sir, neither can it be said, at that moment, that ! It is a boy, or a girl.’ What you say, namely, that the former may not, the latter may be affirmed, is false. If the former proposition may not be affirmed, the second cannot be affirmed. Your rejecting the one and accepting the other is w r rong. [195] According to you it is wrong to say, when the second moment of consciousness arises, ‘ It is the same or something different.’ Can it not then, at such a moment, be said : ‘ It is male or female, layman or religious, man or deva.’ Yes, it can be . . . (complete as in § 194). V.— THE FIVE' SENSES. [196] P. — Is it wrong to say : 4 The soul or person is known in the sense of a real and ultimate fact 1 ? Th. — Yes, it is wrong. P . — Is it not the case that when someone sees something by means of something, a certain ‘ he ’ sees a certain ‘ it ’ by a certain ‘ means ’? x Th. — Yes. P . — But if that is so, then surely it should be said that the person is known in the sense of a real and ultimate fact ? Analogous questions are asked concerning the other four senses. Again : Is it not the case that when someone knows something by means of something, a certain ' he ’ knows a certain 'it’ by a certain 'means’? If so, then surely it may be. said that the person is known in a real and ultimate sense. [197] Th. — Is the person known in the sense of a real and ultimate fact ? P. — Yes. Th. — Is it not the case that when someone does not see something by means of something, a certain ‘ he ’ does not see a certain ‘ it by a certain ‘ means ’ ? P. — Yes. Th. — Then it is equally the case that the person is not known in a real and ultimate sense. Analogous questions are asked concerning the other four senses and cognition generally. [198] P . — Is it wrong to say the person is known in the sense of a real and ultimate fact ? Th.— Yes. P . — Was it not said by the Exalted One : ‘ 0 bhikkhus , I see beings deceasing and being reborn by the purified vision of the eye celestial, surpassing that of men. I discern beings in spheres sublime or base, fair or frightful, of happy or woeful doom, faring according to their actions ’l 1 Is the Suttanta thus ? Th.— Yes. P . — Surely then the person 2 is known in the sense of a real and ultimate fact ? [199] Th.~ Granting that the Exalted One said that which is quoted, is that a reason for affirming that the person is known in the sense of a real and ultimate fact ? P.— Yes. Th . — Does the Exalted One, by the purified vision of the eye celestial surpassing that of man, see visible objects, and does he also see the person or soul ? P. — He sees visible objects. 3 Th . — Are visible objects the person ? Do they end one life and reappear ? Do they fare according to Karma ? P . — Nay, that cannot truly be said. . . . Th . — I repeat my former question. P . — He does see the person or soul. 4 Th . — Is then the soul visible object ? Is it object of sight, objective element of sight, blue, green, yellow, red, white ? Is it cognizable by sight ? Does it impinge on the eye ? Does it enter the avenue of sight ? 5 P. — Nay, that cannot truly be said. . . . Th . — I repeat my former question. P . — He does see both. Th . — Are both then visible objects? Both objective element of sight ? Are both blue, green, yellow, red, white ? Are both cognizable by sight ? Do both impinge on the eye ? Do both enter the avenue of sight ? Do both disappear, reappear in rebirths, faring according to Karma ? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . VI. ETHICAL GOODNESS. Examination continued by Reference to Human Action, called also * The Section on Ethical Goodness .’ [200] P. — Are ethically good and bad actions known [to exist] 2 1 Th. — Yes. P— Are both the doer of ethically good and bad deeds, and he who causes them to be done 2 known [to exist] ? Th. — Nay, that cannot truly be said . . . 3 {complete in the usual way, viz., that the former admission involves acceptance of what is denied). [201] Th. — Admitting that ethically good and bad deeds are known [to exist] , do you assert that the doer and the instigator are also known [to exist] ? P.— Yes. Then is he who made the doer, or inspired the instigator, known [to exist] ? Nay, that cannot truly be said. 4 . . . I ask you again. Yes. 5 But if the one be thus maker, etc., of the other, is there then no making an end of ill, no cutting off the cycle of life renewed, no final Nibbana without residual stuff of life? 6 Nay, that cannot truly be said. . . . If good and bad deeds are known [to take place], is the doer, is the instigator, of those deeds known to exist ? Yes. Is the person or soul known to exist, and his maker or inspirer also ? Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat my question : — if good and bad deeds. . . . Yes. Then is Nibbana [also] known to exist, and the maker and the maker’s maker as well ? Nay, that cannot truly be said. . . . Then, again, if these things be as you say, is the earth known to exist, and its maker and his maker also ? Nay, that cannot truly be said. . . . Or the ocean ? — or Sineru, chief of mountains ? — or water? — or fire?— or air? — or grass, brush, and forest? and the maker of each and his maker also ? Nay, that cannot truly be said. . . . Again, if good and bad deeds being known to exist, doer and instigator are also known to exist, are those deeds one thing, and doer and instigator quite another thing ? Nay, that cannot truly be said. 1 . . . [202] P. — Is the effect of ethically good and bad deeds known to take place ? Th. — Yes. P. — Is one who experiences the effect of such deeds known to exist ? Th. — Nay, that cannot truly be said. . . . [203] Th. — Admitting that both these propositions are true, is one who enjoys the first-named person known to exist? , P. — Nay, that cannot truly be said. ... Th. — I repeat the question. P. — Yes. 1 Th. — If the one and the other be so, is there no making an end of ill, no cutting off the cycle of life renewed, no final Nibbana without residual stuff of life ? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . Th. — Again, admitting both those propositions to be true, does the person exist, and the enjoyer of that person also exist? 2 Nay, that cannot truly be said. . . . Again, admitting both those propositions to be true, is Nibbana known to exist, and one who experiences it also ? Nay, that cannot truly be said. . . . Or again, is the earth, the ocean, Sineru chief of mountains, water, fire, air, grass, brush, and forest, known to exist, and one who experiences any of them known also to exist ? Nay, that cannot truly be said. . . . 3 Or [finally] is the result of ethically good and bad deeds one thing and he who experiences those results another ? Nay, that cannot truly be said. . . . 4 [204] P. — Is celestial happiness known to exist? Th. — Yes. P. — Is one who is experiencing celestial happiness known to exist ? Th. — Nay, that cannot truly be said. . . . [205] Th.— Assuming both propositions to be true, is one who enjoys that experiencer known to exist? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat the question. Yes. If the one and the other be so, is there no making an end of ill, no cutting off the cycle of life, no final Nibbana without residual stuff of life ? Nay, that cannot truly be said. . . . Again, assuming both those propositions to be true, is the person known to exist and the enjoyer of the person also? Nay, that cannot truly be said. . . . Again, assuming that celestial happiness and those enjoying it are both known to exist, is Nibbana known, and one enjoying it known also to exist ? Nay, that cannot truly be said. . . . Or again, assuming as before, are the earth, the ocean, Sineru chief of mountains, water, fire, air, grass, brush, and forest known to exist and those enjoying them ? 1 Nay, that cannot truly be said. . . . Or again, assuming as before, is celestial happiness one thing, the enjoyer another thing? Nay, that cannot truly be said. . . . [206] P. — Is human happiness known to exist ? Th.— Yes. Is the enjoyer of human happiness known to exist ? Nay, that cannot truly be said. . . . [207] Th. — Is both human happiness and the enjoyer of it known to exist ? P. — Yes. Is one who enjoys the enjoyer known to exist ? Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat my question. Yes. If the one and the other be so, is there no making an end of ill, no cutting off the cycle of life, no final Nibbana without residual stuff of life ? Nay, that cannot truly be said. . . . ( The dialogue is then completed, as in § 205, on celestial happiness .) 1 As such they are objects of consciousness, but not subjective ultimates. — Corny. [208] P— Is the misery of the lower planes 1 known to exist ? Th. — Yes. Is the experiencer of that misery known to exist ? Nay, that cannot truly be said. . . . [209] Th. — Do you admit both these propositions ? P.— Yes. Is the enjoyer of the sufferer of that misery known to exist 2 Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat my question. Yes. If the one and the other be so, is there no making an end of ill, etc.? (complete in full as in §§ 205, 207). [210, 211] Th . — Is the misery of purgatory known ? (Complete as in §§ 204, 205, 207.) [212] Th . — Are ethically good and bad acts (karmas) known to exist? And the doer of them also? And the instigator also? And the enjoyer of the effect — is he also known to exist ? P.— Yes. Is he who does the acts the same as he who experiences the effect ? Nay, that cannot truly be said. 2 . . . 1 repeat my question. Yes 3 Then, are happiness and misery self-caused ? Nay, that cannot truly be said. . . . Then, admitting you still assent to my first propositions, is the doer a different [person] from the enjoyer [of the effect] ? Nay, that cannot truly be said. 1 . . . I repeat my question. Yes. 2 Then, are happiness and misery caused by another ? Nay, that cannot truly be said. . . . Admitting you still assent to the first propositions, does the same and another do the deeds, does the same and another enjoy (the results) ? Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat my question. Yes. Then is happiness and is misery both self-caused and produced by another? Nay, that cannot truly be said. . . . Admitting that you still assent to the first propositions, does neither the same [person] both do the deeds and experience the results, nor one [person] do the deeds and another experience the results? Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat my question. Yes, neither the same, nor two different persons. Then are happiness and misery not self-causing nor caused by something else ? Nay, that cannot truly be said. ... Admitting, finally, that you still assent to the first propositions, namely, that ethically good and bad actions ; as well as the doer of them, and the instigator of the doer, are known to exist, [I have now asked you four further questions :] (1) Is he who does the act the same as he who experiences the effect ? . (2) Are doer and experiencer two different persons ? (3) Are they the same and also different persons ? (4) Are they neither the same nor different persons ? [You have answered to each :] No. [I have then repeated the question. You have then said] : Yes. I have then put four questions : (1) Are happiness and misery self-caused ? (2) Are they the work of another ? (3) Are they both one and the other ? (4) Are they, arising through a cause, self-caused, or the work of another ? [And you have replied] : No. . . . [213] P, — Is there such a thing as karma (action taking effect) ? Th. — Yes. P. — Is there such a thing as a maker of karma ? Th. — Nay, that cannot truly be said. . . . [214] Th. — Is there such a thing as both karma and the maker of karma ? P.— Yes. Is there a maker of that maker? Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat the question. Yes. Then if the one and the other exist, is there no making an end of . ill, no cutting of the cycle of life, no final Nibbana without residual stuff of life ? Nay, that cannot truly be said. ... Again, since you assent to both the first propositions, is there both a person and a maker of the person ? Nay, that cannot truly be said. ... Or ... is there both Nibbana and- a maker thereof ? . . . nr the earth, ocean, Sineru, water, fire, air, grass, brush and .forest, and the maker thereof ? Nay, that cannot truly be said. ... ... Or is karma one thing, the maker of it another ? Nay, that cannot truly be said. ... [215] P. — Is there such a thing as result of action ? Th.— Yes. „ : '■ P. — Is there such a thing as an enjoyer of the result? Th. — Nay, that cannot truly be said. . . . T.S. v. [216] Th. — Do you maintain then that there are both results and enjoyer thereof? P. — Yes. Is there an enjoyer of that enjoyer? Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat my question. Yes. Then, if this and that be so, is there no making an end of ill, no . . . etc. {complete in full similarly to § 214, and ending : — ) You maintaining that there is both result and enjoyer thereof, is then result one thing, and the enjoyer of it another ? Nay, that cannot truly be said . . . ( complete as usual). YII. SUPERNORMAL POWER. Examination into ‘ Soul ’ continued by reference to Superintellectual Power. [217] P. — Is it wrong to say ‘the person [or soul] is known in the sense of a real and ultimate fact ’ ? Th. — Yes. P. — Have there not been those who could transform themselves by magic potency ? 1 Th. — Yes. P. — If that be so, then indeed, good sir, it is right to say ‘ the person [or soul] is known in the sense of a real and ultimate fact.’ Again, have there not been those who could hear sounds by the element of celestial hearing, . . . or know the mind of another, or remember previous lives, or see visible objects by the celestial eye, or realize the destruction of the ‘ intoxicants ’ ? Tk. — Yes. P— If these things be so, then indeed, good sir, it is right to say * the person is known in the sense of a real and ultimate fact.’ [218] Th. — Granting that there have been those who could transform themselves by magic potency, is it for that reason that the person is known in the sense of a real and ultimate fact ? P.— Yes. Th. — When one has through magic potency transformed himself, was he then the personal entity, and not when not so transforming himself ? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . This question is ashed, and so answered, in the case of the other Jive modes .of super-intellectual faculty named above. VIII. APPEAL TO THE SUTTAS . 1 [219] P. — Is it wrong to say ‘the person is known in the sense of a real and ultimate fact ’ ? Th. — Yes. P. — Is there not [one whom we call] mother ? Th. — Yes. P. — If there be, then indeed, good sir, it is right to say ‘ the person is known in tfeWsenseof'-a j:eal and ultimate fact.’ Again, is there Wot [one whom we. call] father, are there not brothers, sisters, nobles, brahmins, merchants, serfs, householders, Religious, devas, humans ? Th. — Yes. ... . , P. — If there be, then indeed, good sir, it is right- to say ‘ the person is known,/ etc. . x- - [220] Th. — Granting there are mother’s, fathers, etc., is it for this reason that you insist thus respecting the personal entity ? P. — Yes. Tk . — Is there anyone who, not having been a mother, becomes a mother ? P. — Yes. Th. — Is there anyone who, not having been a personal entity, becomes one ? P. — Nay, that cannot truly be said. ... (This pair of questions is then put concerning ‘father,’ ‘brother’ . . . ‘ deva,’ ‘human,’ and answered as above.) Th. — Granting the existence of a mother, is it for this reason that the person is known in the sense of a real and ultimate fact ? P.— Yes. Th. — Is there anyone who, having been a mother, is no longer a mother ? P. — Yes. Th. — Is there anyone who, having been a personal entity, is no longer one ? P. — Nay, that cannot truly be said. ... This last pair of questions is then put with respect to ‘father ’ and the rest, and answered as above. [221] P. — Is it wrong to say * the person is known in the sense of a real and ultimate fact ’ ? Th.— Yes. P. — Is there no so3l4idng as a ‘ stream-winner ’ (or one who has entorgd the first stags of the way to salvation) ? Th.— Yes. ' . - P * — If thgre be such a thing, then indeed, good sir, it is right to assent to the original, preposition. Again, is there no su.ch thing as A ‘ once-returnar, 1 a ‘no-returner,’ an arahant, 1 one who is freed in both ways, 2 one who is emancipated by understanding/ one who has the testimony within himself, 2 one who has arrived at right views, one who is emancipated by faith, one who marches along with wisdom, 3 one who marches along with faith 9 Th.— Yes. T • Then surely, good sir, it is right to affirm the first proposition. [222] Th. Granted that there is such a thing as a £ stream- wanner,’ is it for that reason that the 'person’ is known in the sense of a real and ultimate fact? P. — Yes. Th . — Is there anyone who, not having been a stream winner, is one now ? P. — Yes. Th. — Is there anyone who, not having been a ‘ person,’ is one now ? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . Th. — Again, granted that there is such an one as a stream-winner, and that this is the reason for your affirmation as to the personal entity, is there anyone who having been a stream- winner, is so no longer ? P.— Yes. Th. — Is there anyone who, not having been a person, is one now ? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . These questions are now put regarding the other designations, and are answered similarly. [223] P. — If [as you say] it be wrong to assert 'the person is known, etc., . . .’ are there not [the accepted terms of] '.the Pour Pairs of men,’ ‘the Eight Individuals ’? 4 Th. — Yes. P. — But if that be so, surely it is right to speak of the ‘person ’ as known in the sense of a real and ultimate fact. [224] Th . — Granting that there are the Four, the Eight, is it for this reason you assert the first proposition? P.— Yes. Th . — Do the Four, the Eight, appear because of the Buddha’s appearing? Yes. Does the ‘ person ’ appear because of the Buddha’s appearing ? Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat the question. Yes. Then at the Buddha’s final Nibbana, is the ‘ person ’ annihilated, so that no personal entity exists ? Nay, that cannot truly be said. . . . [225] Th . — The person [you say] is known in the sense of a real and ultimate fact— is the person conditioned? 1 Nay, that cannot truly be said. . . . Is the person unconditioned ? Nay, that cannot truly be said. . . . Is he neither ? Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat my question. Yes. Apart from the conditioned or the unconditioned, is there another, a third alternative? 2 Nay, that cannot truly be said. . . . I repeat my question. Yes. But was it not said by the Exalted One : 4 There are, bhikkhus , these tivo irreducible categories — what are the two $ The irreducible category of the conditioned, the irreducible category of the unconditioned. These are the tivo ’ P 1 Is the Suttanta thus ? Yes. Hence it is surely wrong to say that apart from the conditioned and the unconditioned, there is another, a third alternative. [226] Th. (continues). — You say that the person is neither conditioned nor unconditioned ? Are then the conditioned, the unconditioned, the person, entirely different things ? Nay, that cannot truly be said. . . . Are the aggregates conditioned, Nibbana unconditioned, the person neither conditioned nor unconditioned ? Yes. Then are the aggregates, Nibbana, and the person, three entirely different things ? Nay, that cannot truly be said. . . . (The last tivo questions are then applied to each aggregate taken separately : — material qualities, feeling, perception, mental co-efficients, consciousness). [227] Th. — Is the genesis of the person apparent, and its passing away also, and is its duration distinctively apparent ? Yes. [Then] is the person conditioned ? Nay, that cannot truly be said. ... It was said by the Exalted One : ‘ Bhikkhus, there are these three characteristics of the conditioned : of conditioned things the genesis is apparent, the ■passing away is apparent, the duration 2 amidst change is apparent .’ Hence if these three are characteristics of the person, this is also conditioned- Are these three characteristics not apparent in the person ? No, they are not apparent. Then is the person unconditioned ? Nay, that cannot truly be said. . . . It was said by the Exalted One : £ Bhikkhus , there are these three characteristics of the unconditioned : of unconditioned things, bhikkhus, the genesis is not apparent, the passing away is not apparent, the duration amidst change is not apparent.’ 1 Now if all these [as you say] do not characterize the [notion of] ‘ person,’ the person is unconditioned. [228] Th . — The person who has attained final Nibbana, does he exist in the Goal, 2 or does he not exist therein ? He exists in the Goal. Is then the person who has finally attained eternal ? Nay, that cannot truly be said. . . . Is the person who has attained final Nibbana and does not exist in the Goal annihilated ? Nay, that cannot truly be said. . . . [228a] Th. — On what does the person depend in order to persist ? P. — He persists through dependence on coming-to-be. 3 Th. — Is [the state of] coming-to-be impermanent, conditioned, arisen through a cause, liable to perish, to pass away, to become passionless, to cease, to change? P. — Yes. Th. — Is the person also impermanent, conditioned, arisen through a cause, liable to perish, to pass away, to become passionless, to cease, to change ? P . — Nay, that cannot truly be said. . . . [229] P. — Is it wrong to say ‘ the person is known in the sense of a real and ultimate fact ’ ? Th. — Yes. P. — Is there no one who, on feeling pleasurable feeling, knows that he is feeling it ? 1 Th. — Yes. P. — Surely, if that be so, good sir, it is right to say ‘the person is known in the sense of a real and ultimate fact . . . and if he, on feeling painful feeling, knows that he is feeling it — you admit this ? — it is right to say ‘ the person is known,’ etc. So also for neutral feeling. [230] Th. — I note what you affirm. Now is it for this reason that you maintain the person to be known in the sense of a real and ultimate fact ? P.— Yes. Th. — Then is one who, on feeling pleasurable feeling, knows he is feeling it, a personal entity, and is one who, on that occasion, does not know, not a personal entity? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . Th. — You deny this also in the case of painful and neutral feeling ? P. — Yes, that cannot truly be said, . Th. — But you maintain, because of this self-awareness, that the person is known in the sense of a real and ultimate fact ? P.— Yes. Th. — Is then pleasurable feeling one thing and the self-conscious enjoyer another ? P. — Nay, that cannot truly be said. ... (Same query and answer in the case of painful and neutral feelings.) [231] P— You deny that the person is known in the sense of a real and ultimate fact: — Is there then no one who may be occupied in contemplating the [concept of] body with respect to his physical frame ? Yes. ... or in contemplating [the concept of] feeling, or consciousness, or certain mental properties 1 with respect to these in himself, respectively ? Yes. Then surely, good sir, it is right to say as I do with respect to the person. [232] Th. — Granting the carrying out by anyone of the four applications in mindfulness, is it for this reason that you say as you do with respect to the personal entity ? Yes. Then is anyone when so engaged a person, and not, when he is not so engaged ? Nay, that cannot truly be said. . . . [233] Th. — Or again, granting [as above] ... is f body ’ one thing, the contemplator another ? and so for * feeling/ etc. ? Nay, that cannot truly be said. . . . [234] Th. — Is the person known in the sense of a real and ultimate fact ? Yes. Was it not said by the Exalted One : ‘ 0 Mogharajan ! look upon the world As void [o/ soul ], 2 * and ever heedful bide. Cut out the world 9 s opinions as to soul. So shalt thou get past death ; so an thou look, The king of death shall no more look on thee’? 1 Is it thus in the Suttanta ? Yes. Hence it is surely wrong to say that the person is known in the sense of a real and ultimate fact. [235] Th . — Is it the person [or soul] here who ‘ looks upon ’ ? Yes. Does he contemplate with or without material qualities ? With them. Is that soul the same as that body ? Nay, that cannot truly be said. . . . But if he contemplates without material qualities, is that soul quite, different from that body ? Nay, that cannot truly be said. . . . Th. — [I ask again] is it the [soul or] person who contemplates ? Yes. Does he contemplate when he has gone within, or does he contemplate from without [the organism]? He contemplates when he has gone within. Is that soul that body ? Nay, that cannot truly be said. . . . Supposing he contemplates from without, is the soul one thing, the body another ? Nay, that cannot truly be said. . . . [236] P. — Is it wrong to say 'the person is known in the sense of a real and ultimate fact’? Th. — Yes. P. — Was not the Exalted One a speaker of truth, 2 a speaker in season, 3 a speaker of facts, 3 a speaker of words that are right, 4 that are not wrong, that are not ambiguous ? Tk— Yes. P. — Now it was said by the Exalted One : ‘ There is the person who works for his own good . . 1 Is the Suttanta thus ? Th. — Yes. P . — Hence surely the person is known in the sense of a real and ultimate fact. [237] . . . again, it was said by the Exalted One : ‘ There is one person, bhikkhus, who , being reborn in this world, is boon for the good , for the happiness of many , to show compassion on the world, for the advantage, the good, the happiness of dev as and of men.’ 2 Is the Suttanta thus ? Th.— Yes. P. — Hence surely the person is known in the sense of a real and ultimate fact. [238] Th . — Granting this, and also the veracity, etc., of the Exalted One: — it was said by the Exalted One: ‘All things are without soul .’ 3 Is the Suttanta thus ? P.— Yes. Th . — Hence surely it is wrong to say the person is known in the sense of a real and ultimate fact. [239] . . . again, it was said by the Exalted One : ‘ He does not doubt that misery arises, comes to pass, that misery ceases, passes away, nor is he perplexed thereat. And thereupon independent insight 4 comes herein to him. Noio this, Kaccdna, thus far is right views.’ 5 Is the Suttanta thus ? P. — Yes. Th . — Hence surely it is wrong to say £ the person is known,’ etc. [240] Th. — . . . again, was it not said by Bhikkhuni Vajira to Mara the evil one : ‘ “ Being ” P What dost thou fancy by that word ? ’Mong false opinions, Mara, art thou strayed. This a mere bundle of formations is. Therefrom no “ being ” mayest thou obtain. For e’en as, ichen the factors are arranged, The product by the name “ chariot ” is known, So doth our usage covenant to say : “ A being,” udien the aggregates are there. ’ Tis simply III that riseth, simply III 2 That doth persist, and then facleth away. Nought beside III there is that comes to be ; Nought else but III there is that facies away ’ ? 3 Is the Suttanta thus ? P. — Yes. [241] Th. — . . . again, did not the venerable Ananda say to the Exalted One : ‘ It is said, lord, “ the world is void, the world is void.” Now in what way, lord, is it meant that the world is void V [and did not the Exalted One reply:] ‘ Inasmuch, Ananda, as it is void of soul 4 and of what belongs to soul, 5 therefore is the world called void. And wherein, Ananda, is it void of sold and of what belongs to soul 1 The eye, Ananda, is verily void of sold and of what belongs to soul, so is visible object and the sense and contact of sight. So are the other organs, and objects of the senses, and the other senses. So is the co-ordinating organ, cognizable objects, mental consciousness and contact. All are void of sold and of what belongs to sold. And whatever pleasurable, painful, or neutral feeling 1 S at ta. 2 On this term see Ledi Sadaw, J.P.T.S., 1914, 13B f., and Mrs. Eh. D., Buddhist Psychology , 1914, p. 83 f. 3 Sayyutta-Nik., i. 134 f. ; Pss. Sisters, 190. Her verses are not in the Anthology of the Therls or Senior Sisters. She is not called Theri, but only Bhikkhuni. 4 Atta. 6 Attaniya. arises, in relation to the senses, and the sense-co-ordinating mind, that too is void of soul and of what belongs to soul. It is for this, Ananda, that the world is said to be void ’ ? 1 Is the Suttanta thus ? P.— Yes. [242] Th . — . . . again, whereas you affirm that the person is known, ete. . . . and we know the veracity, etc., of the Exalted One, it was said by the Exalted One : ‘ Bhikkhus, if there were sold, should I have that which belongs to a soul T 1 Or if there were that which belongs to soul, should I have a sold? In both cases ye would reply: “Yea, lord But both soul and that which belongs to soul being in very truth and for ever impossible to be known, then this that is a stage of opinion, namely : “ that is the world, that is the sold, this I shall hereafter become, permanent, constant, eternal, unchangeable — so shall I abide even like unto the Eternal — is not this, bhikkhus, absolutely and entirely a doctrine of fools ?” “ Whatever it be not, lord, it surely is, absolutely and entirely a doctrine of fools.” ’ 3 Is the Suttanta thus ? P. — Yes. [243] Th . — . . . again, it was said by the Exalted One : ‘ There are these three teachers, Seniya, to be found in the world— who are the three ? There is first, Seniya, that kind of teacher who declares that there is a real, persistent sotd in the life that now is, and in that which is to come; then there is the kind of teacher, Seniya, ivho declares that there is a real, persistent sold in the life that now is, but not a soul in a future life ; lastly, there is a certain teacher who does not declare that there is a sold either in the life that noiv is, nor in that which is to come. The first, Seniya, of these three is called an Eternalist, the second is called an Annihilationist; the third of these, he, Seniya, is called the teacher, who is Buddha supreme . 4 These are the three teachers to be found in the world.’ 5 B We cannot trace this quotation. Is the Suttanta thus ? P. — Yes. Th. — ... again, did the Exalted One speak of ‘ a butter-jar ’ P.— Yes. Th. — Is there anyone who can make a jar out of butter? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . Th. . . . finally, did the Exalted One speak of an oiljar, a honey-jar, a molasses-jar, a milk-pail, a water-pot, a cup, flask, bowl of water, a ' meal provided in perpetuity,’ a ' constant supply of congey ’ ? 1 2 P. — Yes. Th. — Is there any supply of congey that is permanent, stable, eternal, not liable to change ? P. — Nay, that cannot truly be said. . . . Th . — Hence it is surely wrong to say ‘ the soul is known in the sense of a real and ultimate fact.’
၁။ သုဒ္ဓသစ္စိကဋ္ဌ
၁။ အနုလောမပစ္စနီက
၁။ [ဣမိနာ လက္ခဏေန သကဝါဒီပုစ္ဆာ ဒဿိတာ] ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ [သစ္စိကဋ္ဌပရမဋ္ဌေနာတိ (သျာ။ ပီ။ က။ သီ။)]? အာမန္တာ။ ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ [နော ဝတ ရေ (သျာ။ ပီ။)] ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
အနုလောမပဉ္စကံ။
၁။ ပရမတ္ထအားဖြင့် ရအပ်သော သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထကို ရည်ရွယ်၍ မေးသည်။
၂။ [ဣမိနာ လက္ခဏေန ပရဝါဒီပုစ္ဆာ ဒဿိတာ] ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ ပဋိကမ္မံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
ပဋိကမ္မစတုက္ကံ။
၂။ ဤပုဂ္ဂလကထာ၌ ပရဝါဒီအရ သာသနာတွင်း ဝဇ္ဇိပုတ္တက, သမိတိယဂိုဏ်းဝင်တို့နှင့် သာသနာပ အညတိတ္ထိယများကို ဆိုလိုသည်။
၃။ တွံ စေ ပန မညသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’တိ, တေန တဝ [တွံ (သျာ။) ဋီကာ ဩလောကေတဗ္ဗာ] တတ္ထ ဟေတာယ ပဋိညာယ ဟေဝံ ပဋိဇာနန္တံ [ဋီကာ ဩလောကေတဗ္ဗာ] ဟေဝံ နိဂ္ဂဟေတဗ္ဗေ။ အထ တံ နိဂ္ဂဏှာမ။ သုနိဂ္ဂဟိတော စ [သုနိဂ္ဂဟိတောဝ (သျာ။)] ဟောသိ။
ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ ဣဒံ တေ မိစ္ဆာ။
နိဂ္ဂဟစတုက္ကံ။
၃။ သမ္မုတိသစ္စာအားဖြင့် ဟောသည်ကို သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထဟု ရည်ရွယ်၍ ရအပ်၏ဟု ဖြေသည်။
၄။ ဧသေ စေ ဒုန္နိဂ္ဂဟိတေ ဟေဝမေဝံ [ဟေဝမေဝ (သျာ။)] တတ္ထ ဒက္ခ။ ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ နော စ မယံ တယာ တတ္ထ ဟေတာယ ပဋိညာယ ဟေဝံ ပဋိဇာနန္တာ ဟေဝံ နိဂ္ဂဟေတဗ္ဗာ။ အထ မံ နိဂ္ဂဏှာသိ။ ဒုန္နိဂ္ဂဟိတာ စ [ဒုန္နိဂ္ဂဟိတာဝ (သျာ။)] ဟောမ။
ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ ဣဒံ တေ မိစ္ဆာ။
ဥပနယနစတုက္ကံ။
၄။ ငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရား၏ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထ အမျိုးအစားကဲ့သို့သော သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထမျိုးကို ပုဂ္ဂိုလ်၌ ရ-မရ ထင်ရှားအောင် ပြု၍ မေးတော်မူသည်။
၅။ န ဟေဝံ နိဂ္ဂဟေတဗ္ဗေ။ တေန ဟိ ယံ နိဂ္ဂဏှာသိ – ‘‘ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ ဣဒံ တေ မိစ္ဆာ။ တေန ဟိ ယေ ကတေ နိဂ္ဂဟေ သေ နိဂ္ဂဟေ ဒုက္ကဋေ။ သုကတေ ပဋိကမ္မေ။ သုကတာ ပဋိပါဒနာတိ။
နိဂ္ဂမနစတုက္ကံ။
ပဌမော နိဂ္ဂဟော။
၅။ သကဝါဒီမေးသော ငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရား၏ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထ အမျိုးအစားကို ပုဂ္ဂိုလ်၌ မရနိုင်သောကြောင့် ဤသို့ ပဋိက္ခေပ (ပယ်မြစ်၍) ပြု၍ ဖြေသည်။ ၆။ သကဝါဒီက ပဌမပုစ္ဆာ၌ ငါဆိုသော သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထနှင့် ဒုတိယပုစ္ဆာ၌ ငါဆိုသော သစ္စိကဋ္ဌ ပရမတ္ထနှစ်ပါးတို့သည် အရ အတူတူပင် ဖြစ်ပါလျက် ပရဝါဒီသည် ပဌမပုစ္ဆာ၌ ဝန်ခံခဲ့ပြီးလျှင် ဒုတိယပုစ္ဆာသို့ရောက်မှ ပယ်မြစ်ပြန်သဖြင့် ဤသို့ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ရှိ၏ဟု ဆိုတော်မူသည်။ ၇။ သမ္မုတိသစ္စာအားဖြင့် ရအပ်သော သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထကို ရည်ရွယ်၍ မေးသည်။ ၈။ ပရမတ္ထသစ္စာအားဖြင့် ရအပ်သော သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထကို ရည်ရွယ်၍ ဖြေသည်။ ၉။ ပရဝါဒီက ‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော’ဟု ဟောသော သမ္မုတိသစ္စာ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထမျိုးကဲ့သို့ သော သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထပုဂ္ဂိုလ်မျိုး ရ-မရကို ထင်ရှားအောင် ပြု၍ မေးသည်၊ သကဝါဒီက ပရဝါဒီမေးသော သမ္မုတိသစ္စာ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထမျိုးကား ရနိုင်သောကြောင့် ဤသို့ ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၀။ အနုလောမပဉ္စက၌လာသော စကားရပ်အတိုင်း ပရဝါဒီက ပြောသည်။ ၁-သုဒ္ဓသစ္စိကဋ္ဌ ၂-ပစ္စနီကာနုလောမ (ခ) ဒုတိယနိဂ္ဂဟ
၁။ သုဒ္ဓသစ္စိကဋ္ဌ
၂။ ပစ္စနီကာနုလောမ
၆။ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
ပစ္စနီကပဉ္စကံ။
၆။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရအပ်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ မရအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင့်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့မူ“ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည်ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ကားသင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ ပစ္စနီကပဉ္စက ပြီး၏။ ပဋိကမ္မစတုက္က
၇။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ ပဋိကမ္မံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
ပဋိကမ္မစတုက္ကံ။
၇။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်ငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားသည် ရှိ၏၊ ထိုငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ပုံကား အရှင်ပရဝါဒီပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ ရအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင် ငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားသည် ရှိ၏၊ ထိုငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်ငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားသည် ရှိ၏၊ ထိုငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်ငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားသည် ရှိ၏၊ ထိုငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့မူ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်ငါးဆယ့့်ခုနစ်ပါးသော တရားသည် ရှိ၏၊ ထိုငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ ပဋိကမ္မစတုက္က ပြီး၏။ နိဂ္ဂဟစတုက္က
၈။ တွံ စေ ပန မညသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန’, နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ, တေန တဝ တတ္ထ ဟေတာယ ပဋိညာယ ဟေဝံ ပဋိဇာနန္တံ ဟေဝံ နိဂ္ဂဟေတဗ္ဗေ။ အထ တံ နိဂ္ဂဏှာမ။ သုနိဂ္ဂဟိတော စ ဟောသိ။
ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ ဣဒံ တေ မိစ္ဆာ။
၈။ သကဝါဒီ။ ။ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင် ငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားသည် ရှိ၏၊ ထိုငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ ဤသို့ သင် (ပရဝါဒီ) အောက်မေ့မှတ်ထင်ခဲ့ပါမူ ထိုအောက်မေ့မှတ်ထင်ခြင်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ဤဝန်ခံချက်ဖြင့် ဤသို့ဝန်ခံသော သင် (ပရဝါဒီ) ကို ဤသို့ ဖိနှိပ်ထိုက်တော့၏၊ ထိုသို့ ဖိနှိပ်ထိုက်သော သင် (ပရဝါဒီ) ကို ငါတို့ ဖိနှိပ်ပါကုန်၏၊ သင်ပရဝါဒီသည် ကောင်းစွာ အဖိနှိပ်ခံရသူလည်း ဖြစ်တော့၏- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ ရအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်ငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားသည် ရှိ၏၊ ထိုငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်ငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားသည် ရှိ၏၊ ထိုငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင် စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်ငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားသည် ရှိ၏၊ ထိုငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့မူ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်ငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားသည် ရှိ၏၊ ထိုငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ နိဂ္ဂဟစတုက္က ပြီး၏။ ဥပနယနစတုက္က
၉။ ဧသေ စေ ဒုန္နိဂ္ဂဟိတေ ဟေဝမေဝံ တတ္ထ ဒက္ခ။ ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ နော စ မယံ တယာ တတ္ထ ဟေတာယ ပဋိညာယ ဟေဝံ ပဋိဇာနန္တာ ဟေဝံ နိဂ္ဂဟေတဗ္ဗာ။ အထ မံ နိဂ္ဂဏှာသိ။ ဒုန္နိဂ္ဂဟိတာ စ ဟောမ။
ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ ဣဒံ တေ မိစ္ဆာ။
ဥပနယနစတုက္ကံ။
၉။ အရှင်ပရဝါဒီ (သင့်အပေါ်၌) ငါ ပြုခဲ့သော ဤဖိနှိပ်မှုသည် မတရားသဖြင့် ဖိနှိပ်မှု ဖြစ်ခဲ့မူ ထိုပစ္စနီကပဉ္စက၌ ဤအတူပင် ကြည့်ရှုစမ်းပါဦးလော့။ ပစ္စနီကပဉ္စကနှင့် နှိုင်းယှဥ်ပုံ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ ငါ ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ကား ငါ မဆိုခဲ့၊ ဤသို့ထိုပစ္စနီကပဉ္စက၌ ဤအတူပင် ကြည့်ရှုစမ်းပါဦးလော့။ ထိုပစ္စနီကပဉ္စက၌ ဤဝန်ခံချက်ဖြင့် ဤသို့ဝန်ခံသော ငါ (သကဝါဒီ) တို့ကို သင် (ပရဝါဒီ) သည် ဤသို့မဖိနှိပ်ထိုက်ကုန်ပါဘဲလျက် ငါ့ကို ဖိနှိပ်ဘိ၏၊ ငါ (သကဝါဒီ) တို့သည် မတရားသဖြင့် (ဤသို့) အဖိအနှိပ်ခံရသူများသာ ဖြစ်ကြရပါကုန်၏- ပရဝါဒီ၏ မတရားဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ မရအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟု ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟု သင် မဆိုခဲ့ပါမူ“ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးတို့ကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်းဟု (ဖိနှိပ်ခဲ့၏)။ ဤသို့ မဖိနှိပ်ထိုက်ကုန်ပါဘဲလျက် သင် ငါ့ကို ဖိနှိပ်ဘိ၏၊ ငါ (သကဝါဒီ) တို့သည် မတရားသဖြင့် အဖိအနှိပ်ခံရသူများ ဖြစ်ကြရကုန်၏။ ဥပနယနစတုက္က ပြီး၏။ နိဂ္ဂမနစတုက္က အကြင်အကြောင်းကြောင့် သင် (ပရဝါဒီ) သည် ငါသကဝါဒီကို ဤသို့ မဖိနှိပ်ထိုက်-
၁၀။ န ဟေဝံ နိဂ္ဂဟေတဗ္ဗေ။ တေန ဟိ ယံ နိဂ္ဂဏှာသိ – ‘‘ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ယော သစ္စိကဋ္ဌော ပရမတ္ထော, တတော သော ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ ဣဒံ တေ မိစ္ဆာ။ တေန ဟိ ယေ ကတေ နိဂ္ဂဟေ သေ နိဂ္ဂဟေ ဒုက္ကဋေ။ သုကတေ ပဋိကမ္မေ။ သုကတာ ပဋိပါဒနာတိ။
နိဂ္ဂမနစတုက္ကံ။
ဒုတိယော နိဂ္ဂဟော။
၁၀။ အရှင်သကဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ မရအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျို့းသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင်မဆိုခဲ့ပါမူ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောဖြစ်သော အကြင်တရားမျိုးသည် ရှိ၏၊ ထိုတရားမျိုးကဲ့သို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍သင် မဆိုခဲ့ပေ၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်းဟု (ဤကဲ့သို့ မဖိနှိပ်ထိုက်)။ ထိုအကြောင်းဖြင့်ပင် ဤသို့ ငါ့ကို အကြင်သို့ ဖိနှိပ်၏၊ သင်သည် ဤဖိနှိပ်မှုကို ပြုအပ်ပြီ၊ ထိုဖိနှိပ်မှုကိုသင်သည် မတရားသဖြင့် ပြုအပ်၏၊ တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်မှုကို ငါသည် ကောင်းစွာ ပြုအပ်၏၊ (စကားအစဥ်၏) ပြီးဆုံးစေမှုကို ငါသည် ကောင်းစွာ ပြုအပ်၏။ နိဂ္ဂမနစတုက္က ပြီး၏။ ဒုတိယနိဂ္ဂဟ ပြီး၏။ ၁။ ပဋိကမ္မစတုက္က (အပိုဒ်-၇) ၌ ပရဝါဒီအား (သကဝါဒီ) က ဖိနှိပ်ခဲ့ပုံကို ပြန်၍ ပြသည်။ ၂။ ပစ္စနီကာနုလောမ (အပိုဒ်-၆) စကားရပ်အတိုင်း သကဝါဒီက ပြန်ပြောသည်။ ၂-ဩကာသသစ္စိကဋ္ဌ ၁-အနုလောမပစ္စနိက် (ဂ) တတိယနိဂ္ဂဟ
၂။ (က) ဩကာသသစ္စိကဋ္ဌ
၁။ အနုလောမပစ္စနီက
၁၁။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗတ္ထ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗတ္ထ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘သဗ္ဗတ္ထ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗတ္ထ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘သဗ္ဗတ္ထ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ…ပေ…။
တတိယော နိဂ္ဂဟော။
၁၁။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော ကိုယ် (ခန္ဓာ) ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ ရအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “အလုံးစုံသော ကိုယ် (ခန္ဓာ) ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အလုံးစုံသော ကိုယ် (ခန္ဓာ) ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော)အကြင် စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ “အလုံးစုံသော ကိုယ် (ခန္ဓာ) ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့မူ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍သာ သင်ဆိုခဲ့၏၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အလုံးစုံသော ကိုယ် (ခန္ဓာ) ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။ တတိယနိဂ္ဂဟ ပြီး၏။ ၁။ ရုပ်၌ အတ္တဟု ရှုသော အပြစ်၊ ဇီဝတခြား ကိုယ်တခြားဟု အဓိပ္ပါယ်သက်ရောက်သော အပြစ် ဤအပြစ်နှစ်ခုကို မြင်သဖြင့် ပရဝါဒီပုဂ္ဂိုလ်က ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၃-ကာလသစ္စိကဋ္ဌ ၁-အနုလောမပစ္စနိက် (ဃ) စတုတ္ထနိဂ္ဂဟ
၃။ (က) ကာလသစ္စိကဋ္ဌ
၁။ အနုလောမပစ္စနီက
၁၂။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗဒါ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗဒါ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘သဗ္ဗဒါ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗဒါ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘သဗ္ဗဒါ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ…ပေ…။
စတုတ္ထော နိဂ္ဂဟော။
၁၂။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အခါခပ်သိမ်း ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ ရအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အခါခပ်သိမ်း ရအပ်၏”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အခါခပ်သိမ်းရအပ်၏”ဟူ၍ကား သင် မဆို၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သော စကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အခါခပ်သိမ်း ရအပ်၏”ဟု အကယ်၍ သင် မဆိုခဲ့လျှင် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အခါခပ်သိမ်းရအပ်၏”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သော စကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။ စတုတ္ထနိဂ္ဂဟ ပြီး၏။ ၁။ ထိုသူသည်ပင် မင်းမျိုး ထိုသူသည်ပင် ပုဏ္ဏားမျိုးဖြစ်၏ဟု အဓိပ္ပါယ်သက်ရောက်သော အပြစ်၊ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးတည်းပင် အသက်ထင်ရှားရှိစဥ်အခါနှင့် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုပြီးသော အခါတို့၌ အထူးမရှိဟု အဓိပ္ပါယ်သက်ရောက်သော အပြစ်ဟူသော အပြစ်နှစ်ခုကို မြင်သဖြင့် ပရဝါဒီက ဤသို့ ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၄-အဝယဝသစ္စိကဋ္ဌ ၁-အနုလောမပစ္စနိက် (င) ပဉ္စမနိဂ္ဂဟ
၄။ (က) အဝယဝသစ္စိကဋ္ဌ
၁။ အနုလောမပစ္စနီက
၁၃။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗေသု ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗေသု ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘သဗ္ဗေသု ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗေသု ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘သဗ္ဗေသု ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ…ပေ…။
ပဉ္စမော နိဂ္ဂဟော။
၁၃။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော (ခန္ဓာအစရှိသော) တရားတို့၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ ရအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “အလုံးစုံသော (ခန္ဓာအစရှိသော) တရားတို့၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍သာ သင်ဆိုခဲ့၏၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အလုံးစုံသော (ခန္ဓာအစရှိသော) တရားတို့၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကား သာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ “အလုံးစုံသော (ခန္ဓာအစရှိသော) တရားတို့၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟု အကယ်၍ သင် မဆိုခဲ့မူ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အလုံးစုံသော (ခန္ဓာအစရှိသော) တရားတို့၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။ ပဉ္စမနိဂ္ဂဟ ပြီး၏။ ၁။ ရုပ်၌ အတ္တ၊ စက္ခု၌ အတ္တစသည် အဓိပ္ပါယ်သက်ရောက်သော အပြစ်ကို ကြောက်လန့်သဖြင့့် ပရဝါဒီပုဂ္ဂိုလ်က ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၂-ဩကာသသစ္စိကဋ္ဌ ၂-ပစ္စနီကာနုလောမ (စ) ဆဋ္ဌနိဂ္ဂဟ
၂။ (ခ) ဩကာသသစ္စိကဋ္ဌ
၂။ ပစ္စနီကာနုလောမ
၁၄။ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗတ္ထ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗတ္ထ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘သဗ္ဗတ္ထ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗတ္ထ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘သဗ္ဗတ္ထ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ…ပေ…။
ဆဋ္ဌော နိဂ္ဂဟော။
၁၄။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရအပ်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော ကိုယ် (ခန္ဓာ) ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ မရအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “အလုံးစုံသော ကိုယ် (ခန္ဓာ) ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အလုံးစုံသော ကိုယ် (ခန္ဓာ) ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ “အလုံးစုံသော ကိုယ် (ခန္ဓာ) ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့်မရအပ်”ဟု အကယ်၍ သင် မဆိုခဲ့ပါမူ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့်မရအပ်”ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍သာ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အလုံးစုံသော ကိုယ် (ခန္ဓာ) ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သော စကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။ ဆဋ္ဌနိဂ္ဂဟ ပြီး၏။ ၃-ကာလသစ္စိကဋ္ဌ ၂-ပစ္စနီကာနုလောမ (ဆ) သတ္တမနိဂ္ဂဟ
၃။ (ခ) ကာလသစ္စိကဋ္ဌ
၂။ ပစ္စနီကာနုလောမ
၁၅။ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗဒါ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗဒါ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘သဗ္ဗဒါ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗဒါ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘သဗ္ဗဒါ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ…ပေ…။
သတ္တမော နိဂ္ဂဟော။
၁၅။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရအပ်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အခါခပ်သိမ်း မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ မရအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အခါခပ်သိမ်း မရအပ်”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့်အခါခပ်သိမ်း မရအပ်”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကိုသင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အခါခပ်သိမ်း မရအပ်”ဟူ၍သင် မဆိုခဲ့မူ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အခါခပ်သိမ်းမရအပ်”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။ သတ္တမနိဂ္ဂဟ ပြီး၏။ ၄-အဝယဝသစ္စိကဋ္ဌ ၂-ပစ္စနီကာနုလောမ (ဇ) အဋ္ဌမနိဂ္ဂဟ
၄။ (ခ) အဝယဝသစ္စိကဋ္ဌ
၂။ ပစ္စနီကာနုလောမ
၁၆။ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗေသု ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗေသု ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘သဗ္ဗေသု ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗေသု ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန’, နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘သဗ္ဗေသု ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’’တိ မိစ္ဆာ…ပေ…။
အဋ္ဌကနိဂ္ဂဟော။
၁၆။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရအပ်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော (ခန္ဓာအစရှိသော) တရားတို့၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ မရအပ်ပါမူထိုအကြောင်းကြောင့် “အလုံးစုံသော (ခန္ဓာအစရှိသော) တရားတို့၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင် ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍သာ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အလုံးစုံသော (ခန္ဓာအစရှိသော) တရားတို့၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည်မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ “အလုံးစုံသော (ခန္ဓာအစရှိသော) တရားတို့၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့ပါမူ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အလုံးစုံသော (ခန္ဓာအစရှိသော) တရားတို့၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။ အဋ္ဌမနိဂ္ဂဟ ပြီး၏။
၅။ သုဒ္ဓိကသံသန္ဒန
၁၇။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန’, နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ…ပေ…။
၅-သုဒ္ဓိကသံသန္ဒနာ ၁၇။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ ရအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကားသင်မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ် သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ “ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟု အကယ်၍သင် မဆိုခဲ့ပါမူ “ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ“ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကား သင်မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၁၈။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန…ပေ… သညာ စ ဥပလဗ္ဘတိ…ပေ… သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ…ပေ… ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ…ပေ…။
၁၈။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ သညာကို။ပ။ သင်္ခါရတို့ကို။ပ။ ဝိညာဏ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ ရအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ “ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟု အကယ်၍ သင် မဆိုခဲ့မူ “ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၁၉။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, စက္ခာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန…ပေ… သောတာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဃာနာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဇိဝှါယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ကာယာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ရူပါယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… သဒ္ဒါယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဂန္ဓာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ရသာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… မနာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဓမ္မာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန…ပေ…။
၁၉။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခာယတနကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ပ။ သောတာယတနကို။ ဃာနာယတနကို။ ဇိဝှါ ယတနကို။ ကာယာယတနကို။ ရူပါယတနကို။ သဒ္ဒါယတနကို။ ဂန္ဓာယတနကို။ ရသာ ယတနကို။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနကို။ မနာယတနကို။ ဓမ္မာယတနကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ။ပ။
၂၀။ စက္ခုဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန…ပေ… သောတဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဃာနဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဇိဝှါဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… ကာယဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… ရူပဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… သဒ္ဒဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဂန္ဓဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… ရသဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဖောဋ္ဌဗ္ဗဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… စက္ခုဝိညာဏဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… သောတဝိညာဏဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဃာနဝိညာဏဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဇိဝှါဝိညာဏဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… ကာယဝိညာဏဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… မနောဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… မနောဝိညာဏဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဓမ္မဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန…ပေ…။
၂၀။ စက္ခုဓာတ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ။ပ။ သောတဓာတ်ကို။ ဃာနဓာတ်ကို။ ဇိဝှါဓာတ်ကို။ ကာယဓာတ်ကို။ ရူပဓာတ်ကို။ သဒ္ဒဓာတ်ကို။ ဂန္ဓဓာတ်ကို။ ရသဓာတ်ကို။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဓာတ်ကို။ စက္ခုဝိညာဏဓာတ်ကို။ သောတဝိညာဏဓာတ်ကို။ ဃာနဝိညာဏဓာတ်ကို။ ဇိဝှါဝိညာဏဓာတ်ကို။ ကာယဝိညာဏဓာတ်ကို။ မနောဓာတ်ကို။ မနောဝိညာဏဓာတ်ကို။ ဓမ္မဓာတ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ။ပ။
၂၁။ စက္ခုန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန…ပေ… သောတိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဃာနိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဇိဝှိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ကာယိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ … မနိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဇီဝိတိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဣတ္ထိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ပုရိသိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… သုခိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဒုက္ခိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… သောမနဿိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဒေါမနဿိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဥပေက္ခိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… သဒ္ဓိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဝီရိယိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… သတိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… သမာဓိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ပညိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… အနညာတညဿာမီတိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… အညိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
၂၁။ စက္ခုန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ။ပ။ သောတိန္ဒြေကို။ ဃာနိန္ဒြေကို။ ဇိဝှိန္ဒြေကို။ ကာယိန္ဒြေကို။ မနိန္ဒြေကို။ ဇီဝိတိန္ဒြေကို။ ဣတ္ထိန္ဒြေကို။ ပုရိသိန္ဒြေကို။ သုခိန္ဒြေကို။ ဒုက္ခိန္ဒြေကို။ သောမနဿိန္ဒြေကို။ ဒေါမနဿိန္ဒြေကို။ ဥပေက္ခိန္ဒြေကို။ သဒ္ဓိန္ဒြေကို။ ဝီရိယိန္ဒြေကို။ သတိန္ဒြေကို။ သမာဓိန္ဒြေကို။ ပညိန္ဒြေကို။ အနညာတညဿာမီတိန္ဒြေကို။ အညိန္ဒြေကို။ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အညာတာဝိန္ဒြေမှ တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် အကယ်၍ ရအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုး တခြား”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ “အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ အကယ်၍ သင် မဆိုခဲ့မူ “အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်းမဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၂၂။ [ပု။ ပ။ မာတိကာ ၄။၂၄၊ အ။ နိ။ ၄။၉၅-၉၆] ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ ပဋိကမ္မံ။ ဟဉ္စိ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
၂၂။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရအပ်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သည် မဟုတ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါး အတွက်ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား အကယ်၍ ဟောအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်“ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ‘မိမိစီးပွါး အတွက်ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏”ဟူ၍သာ သင်ဆိုခဲ့၏၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ“ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကား သင်မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ “ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ အကယ်၍ကား သင် မဆိုခဲ့လျှင် ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ‘မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏”ဟူ၍ကား မဆိုသင့်။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ‘မိမိစီးပွါး အတွက်ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏”ဟူ၍သာ သင်ဆိုခဲ့၏၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ“ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကား သင်မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၂၃။ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ…ပေ… သညာ စ ဥပလဗ္ဘတိ…ပေ… သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ…ပေ… ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ ပဋိကမ္မံ။ ဟဉ္စိ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
၂၃။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရအပ်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာကို။ပ။ သညာကို။ သင်္ခါရတို့ကို။ပ။ ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သည် မဟုတ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား အကယ်၍ ဟောအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်“ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ‘မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောတော်မူအပ်၏”ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ “ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ အကယ်၍ကား သင် မဆိုခဲ့မူ “ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ‘မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟု မြတ်စွာဘုရားဟောအပ်၏”ဟူ၍ကား မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ‘မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ“ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကားသင်မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၂၄။ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ စက္ခာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။ သောတာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ဓမ္မာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၂၄။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရအပ်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ စက္ခာယတနကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ။ပ။ သောတာယတနကို။ပ။ ဓမ္မာယတနကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ပါသလော။ပ။
၂၅။ စက္ခုဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။ ကာယဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ရူပဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ စက္ခုဝိညာဏဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ မနောဝိညာဏဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ဓမ္မဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၂၅။ စက္ခုဓာတ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ။ပ။ ကာယဓာတ်ကို။ပ။ ရူပဓာတ်ကို။ပ။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗဓာတ်ကို။ပ။ စက္ခုဝိညာဏဓာတ်ကို။ပ။ မနောဝိညာဏဓာတ်ကို။ပ။ ဓမ္မဓာတ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ။ပ။
၂၆။ စက္ခုန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။ သောတိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။ အညိန္ဒြိယဉ္စ [အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ (ဗဟူသု)] ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၂၆။ စက္ခုန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ။ပ။ သောတိန္ဒြေကို။ပ။ အညိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ။ပ။
၂၇။ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ ပဋိကမ္မံ။ ဟဉ္စိ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
သုဒ္ဓိကသံသန္ဒနာ။
၂၇။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရအပ်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သည် မဟုတ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား အကယ်၍ ဟောအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ‘မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကား သင်မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ “အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ အကယ်၍ သင်မဆိုခဲ့မူ “အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ‘မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟု မြတ်စွာဘုရားဟောအပ်၏”ဟူ၍ကား မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ‘မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏”ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကား သင်မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။ သုဒ္ဓိကသံသန္ဒနာ ပြီး၏။ ၁။ ရုပ်သည် ပရမတ္တအားဖြင့် ရှိသကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း ပရမတ္တအားဖြင့် ရှိခဲ့မူ ရုပ်နှင့် ဝေဒနာ စသည်တို့၏ အသီးအခြား တစ်ပါးစီ ဖြစ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း ရုပ်မှ အသီးအခြား ရကောင်းလေသလောဟု ဤဒုတိယပုစ္ဆာကို မေးလိုရင်း ဖြစ်သည်။ ၂။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရုပ်စသည်တို့မှ တစ်ပါးဟူ၍လည်းကောင်း၊ တစ်ပါးမဟုတ်ဟူ၍လည်းကောင်း မဆိုအပ်ဟူသော အယူဝါဒနှင့်လည်းကောင်း၊ အသက်သည်တခြား ကိုယ်သည်တခြားလောဟု မေးခဲ့သော် မဖြေအပ်ဟု မြတ်စွာဘုရားဟောသော သုတ်နှင့်လည်းကောင်း ဆန့်ကျင်နေသည်ကို မြင်သဖြင့် ပရဝါဒီပုဂ္ဂိုလ်က ဤသို့ ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။
၆။ ဩပမ္မသံသန္ဒန
၂၈။ ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညာ ဝေဒနာတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညာ ဝေဒနာ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညာ ဝေဒနာ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညာ ဝေဒနာ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညာ ဝေဒနာ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ…ပေ…။
၆-ဩပမ္မသံသန္ဒနာ ၂၈။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝေဒနာမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝေဒနာသည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝေဒနာမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝေဒနာသည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်ခဲ့မူ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် “ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝေဒနာမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝေဒနာသည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍လည်းကောင်း၊ “ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ “ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟု သင်မဆိုခဲ့မူ “ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝေဒနာမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝေဒနာသည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍လည်းကောင်း၊ “ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်းကောင်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝေဒနာမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝေဒနာသည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား’ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၂၉။ ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သညာ စ ဥပလဗ္ဘတိ…ပေ… သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ…ပေ… ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညံ ဝိညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညံ ဝိညာဏံ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညံ ဝိညာဏံ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညံ ဝိညာဏံ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညံ ဝိညာဏံ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ…ပေ…။
၂၉။ သကဝါဒီ။ ။ သညာကို။ပ။ သင်္ခါရတို့ကို။ပ။ ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝိညာဏ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝိညာဏ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဖြစ်ခဲ့မူ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ခဲ့ပါမူထိုအကြောင်းကြောင့် “ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝိညာဏ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍လည်းကောင်း၊ “ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ “ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ သင့်မဆိုခဲ့ပါမူဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝိညာဏ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍လည်းကောင်း၊ “ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်းမဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝိညာဏ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကိုသင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၃၀။ ဝေဒနာ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သညာ စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ ။ပ။ ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၃၀။ သကဝါဒီ။ ။ သညာကို။ပ။ သင်္ခါရတို့ကို။ပ။ ဝိညာဏ်ကို။ပ။ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။
၃၁။ သညာ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ ။ပ။ ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၃၁။ သကဝါဒီ။ ။ သင်္ခါရတို့ကို။ပ။ ဝိညာဏ်ကို။ပ။ ရုပ်ကို။ပ။ ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ သညာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။
၃၂။ သင်္ခါရာ ဥပလဗ္ဘန္တိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ သညာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၃၂။ သကဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ်ကို။ပ။ ရုပ်ကို။ပ။ ဝေဒနာကို။ပ။ သညာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ သင်္ခါရတို့ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။
၃၃။ ဝိညာဏံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ သညာ စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ဝိညာဏံ အညေ သင်္ခါရာတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ဝိညာဏံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ဝိညာဏံ အညေ သင်္ခါရာ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝိညာဏံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ဝိညာဏံ အညေ သင်္ခါရာ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ဝိညာဏံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ဝိညာဏံ အညေ သင်္ခါရာ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝိညာဏံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ဝိညာဏံ အညေ သင်္ခါရာ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ဝိညာဏံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
၃၃။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်ကို။ပ။ ဝေဒနာကို။ပ။ သညာကို။ပ။ သင်္ခါရတို့ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ဝိညာဏ်သည် (သင်္ခါရတို့မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ သင်္ခါရတို့သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြားတို့ ဖြစ်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ တစ်မျိုးတခြားတို့ ဖြစ်ပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ သင်္ခါရတို့ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ကုန်သကဲ့သို့ ဝိညာဏ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ဝိညာဏ်သည် (သင်္ခါရတို့မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ သင်္ခါရတို့သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်ခဲ့ပါမူဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့့်ရအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုး တခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ် သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုး တခြားဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ သင်္ခါရတို့ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ဝိညာဏ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ဝိညာဏ်သည် (သင်္ခါရတို့မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ သင်္ခါရတို့သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြားတို့တည်းဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ဝိညာဏ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုး တခြားဟုအကယ်၍ သင် မဆိုခဲ့မူဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ သင်္ခါရတို့ကိုလည်း မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ကုန်၏၊ ဝိညာဏ်သည် (သင်္ခါရတို့မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ သင်္ခါရတို့သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြားတို့ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ ဝိညာဏ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ သင်္ခါရတို့ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ကုန်သကဲ့သို့ ဝိညာဏ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ဝိညာဏ်သည် (သင်္ခါရတို့မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ သင်္ခါရတို့သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြားတို့ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဝိညာဏ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဝိညာဏ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်တို့မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် (ဝိညာဏ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၃၄။ စက္ခာယတနံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သောတာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ဓမ္မာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။ သောတာယတနံ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ဓမ္မာယတနံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, စက္ခာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ မနာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၃၄။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာယတနကို။ပ။ ဓမ္မာယတနကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ စက္ခာယတနကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။ စက္ခာယတနကို။ပ။ မနာယတနကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ဓမ္မာယတနကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။
၃၅။ စက္ခုဓာတု ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သောတဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ဓမ္မဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။ သောတဓာတု ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ဓမ္မဓာတု ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, စက္ခုဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ မနောဝိညာဏဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၃၅။ သကဝါဒီ။ ။ သောတဓာတ်ကို။ပ။ ဓမ္မဓာတ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ စက္ခုဓာတ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။ စက္ခုဓာတ်ကို။ပ။ မနောဝိညာဏဓာတ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ဓမ္မဓာတ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။
၃၆။ စက္ခုန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သောတိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။ သောတိန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။ စက္ခုန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ အညိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညံ အညိန္ဒြိယန္တိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ အညာတာဝိန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညံ အညိန္ဒြိယံ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘အညာတာဝိန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညံ အညိန္ဒြိယံ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညာတာဝိန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညံ အညိန္ဒြိယံ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘အညာတာဝိန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညံ အညိန္ဒြိယံ, ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
၃၆။ သကဝါဒီ။ ။ သောတိန္ဒြေကို။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ စက္ခုန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။ စက္ခုန္ဒြေကို။ပ။ အညိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ အညာတာဝိန္ဒြေကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ (ထို့ကြောင့်) အညာတာဝိန္ဒြေသည် (အညိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုး တခြား၊ အညိန္ဒြေသည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ “အညိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) အညာတာဝိန္ဒြေသည် (အညိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ အညိန္ဒြေသည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်ခဲ့မူ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “အညိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) အညာတာဝိန္ဒြေသည် (အညိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ အညိန္ဒြေသည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍လည်းကောင်း၊ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ “အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့မူ အညိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ ထို့ကြောင့်အညာတာဝိန္ဒြေသည် (အညိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ အညိန္ဒြေသည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍လည်းကောင်း၊ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်းမဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ အညိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) အညာတာဝိန္ဒြေသည် (အညိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ အညိန္ဒြေသည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍လည်းကောင်း၊ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၃၇။ ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညာ ဝေဒနာတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ ပဋိကမ္မံ။ ဟဉ္စိ ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညာ ဝေဒနာ, ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညာ ဝေဒနာ, ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညာ ဝေဒနာ, ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ ရူပံ အညာ ဝေဒနာ, ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
၃၇။ ပရဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝေဒနာမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝေဒနာသည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါးအတွက်ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ “ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝေဒနာမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝေဒနာသည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဖြစ်ခဲ့မူ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ပါမူထိုအကြောင်းကြောင့် ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝေဒနာမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝေဒနာသည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား”ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရားဟောအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုး တခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည်မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟု အကယ်၍သင် မဆိုခဲ့မူ ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝေဒနာမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝေဒနာသည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရားဟောအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ “ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) ရုပ်သည် (ဝေဒနာမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ဝေဒနာသည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏”ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၃၈။ ရူပံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သညာ စ ဥပလဗ္ဘတိ… သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ… ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၃၈။ ပရဝါဒီ။ ။ သညာကို။ သင်္ခါရတို့ကို။ ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။
၃၉။ ဝေဒနာ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သညာ စ ဥပလဗ္ဘတိ… သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ… ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၃၉။ သညာကို။ သင်္ခါရတို့ကို။ ဝိညာဏ်ကို။ ရုပ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။
၄၀။ သညာ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ… ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၄၀။ သင်္ခါရတို့ကို။ ဝိညာဏ်ကို။ ရုပ်ကို။ ဝေဒနာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ သညာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။
၄၁။ သင်္ခါရာ ဥပလဗ္ဘန္တိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ဝိညာဏဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ… သညာ စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၄၁။ ဝိညာဏ်ကို။ ရုပ်ကို။ ဝေဒနာကို။ သညာကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ သင်္ခါရတို့ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ကုန်၏။ပ။
၄၂။ ဝိညာဏံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, ရူပဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ… ဝေဒနာ စ ဥပလဗ္ဘတိ… သညာ စ ဥပလဗ္ဘတိ… သင်္ခါရာ စ ဥပလဗ္ဘန္တိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။
၄၂။ ရုပ်ကို။ ဝေဒနာကို။ သညာကို။ သင်္ခါရတို့ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ကုန်သကဲ့သို့ ဝိညာဏ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။
၄၃။ စက္ခာယတနံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သောတာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ဓမ္မာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန ။ပ။ သောတာယတနံ ဥပလဗ္ဘတိ ။ပ။ ဓမ္မာယတနံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန စက္ခာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ…ပေ… မနာယတနဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန…ပေ…။
၄၃။ သောတာယတနကို။ပ။ ဓမ္မာယတနကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ စက္ခာယတနကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။ စက္ခာယတနကို။ပ။ သောတာယတနကို။ပ။ မနာယတနကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ဓမ္မာယတနကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။
၄၄။ စက္ခုဓာတု ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သောတဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ…ပေ… ဓမ္မဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန…ပေ… သောတဓာတု ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန…ပေ… ဓမ္မဓာတု ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, စက္ခုဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ…ပေ… မနောဝိညာဏဓာတု စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန…ပေ…။
၄၄။ သောတဓာတ်ကို။ပ။ ဓမ္မဓာတ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ စက္ခုဓာတ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ စက္ခုဓာတ်ကို။ပ။ မနောဝိညာဏဓာတ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ဓမ္မဓာတ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။
၄၅။ စက္ခုန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, သောတိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ…ပေ… အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန…ပေ… သောတိန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ…ပေ… အညာတာဝိန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, စက္ခုန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ…ပေ… အညိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန၊ အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညံ အညိန္ဒြိယန္တိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ ပဋိကမ္မံ။ ဟဉ္စိ အညာတာဝိန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညံ အညိန္ဒြိယံ, ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘အညာတာဝိန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညံ အညိန္ဒြိယံ, ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညာတာဝိန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညံ အညိန္ဒြိယံ, ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘အညာတာဝိန္ဒြိယံ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညံ အညိန္ဒြိယံ, ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော, အညာတာဝိန္ဒြိယဉ္စ ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ အညာတာဝိန္ဒြိယံ အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
ဩပမ္မသံသန္ဒနံ။
၄၅။ သောတိန္ဒြေကို။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ စက္ခုန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။ပ။ သောတိန္ဒြေကို။ပ။ စက္ခုန္ဒြေကို။ပ။ အညိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) အညာတာဝိန္ဒြေသည် (အညိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ အညိန္ဒြေသည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဖြစ်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ အညိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) အညာတာဝိန္ဒြေသည် (အညိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ အညိန္ဒြေသည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဖြစ်ခဲ့မူ အညာတာဝိန္ဒြေကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ခဲ့မူ ထိုအကြောင်းကြောင့် အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျို့းတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ သင် ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ အညိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) အညာတာဝိန္ဒြေသည် (အညိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ အညိန္ဒြေသည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍လည်းကောင်း၊ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ “မိမိစီးပွါးအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဟု သင် မဆိုခဲ့မူ အညိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရသကဲ့သို့ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) အညာတာဝိန္ဒြေသည် (အညိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ အညိန္ဒြေသည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍လည်းကောင်း၊ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ ‘မိမိ စီးပွားရေးအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆ္ဆ္ဆ္ဆ္ဆာ၌ အညိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) အညာတာဝိန္ဒြေသည် (အညိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ အညိန္ဒြေသည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍လည်းကောင်း၊ အညာတာဝိန္ဒြေကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်သကဲ့သို့ မိမိစီးပွားရေးအတွက်ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ အညာတာဝိန္ဒြေသည် (ပုဂ္ဂိလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အညာတာဝိန္ဒြေမှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။ ဩပမ္မသံသန္ဒနာ ပြီး၏။
၇။ စတုက္ကနယသံသန္ဒန
၄၆။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ရူပံ ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ရူပံ ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ရူပံ ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ရူပံ ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ရူပံ ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ…ပေ…။
၇-စတုက္ကနယသံသန္ဒနာ ၄၆။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်ရုပ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏ဟု ဆိုသင့်သည်သာတည်း။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟု သင် ဆိုခဲ့၏။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ရုပ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကာ့းသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ ရုပ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏ဟု သင် မဆိုခဲ့မူ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ရုပ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၄၇။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ရူပသ္မိံ ပုဂ္ဂလော…ပေ… အညတြ ရူပါ ပုဂ္ဂလော…ပေ… ပုဂ္ဂလသ္မိံ ရူပန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ ရူပ’’န္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ ရူပ’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ ရူပ’’န္တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ ရူပ’’’န္တိ မိစ္ဆာ…ပေ…။
၄၇။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။၃ ရုပ်ကို ကြဥ်ထား၍ (ရုပ်မှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ် ကိုရအပ်ပါသလော။ပ။၄ ပုဂ္ဂိုလ်၌ ရုပ်ကို ရအပ်ပါသလော။၅ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်‘ပုဂ္ဂိုလ်၌ ရုပ်ကို ရအပ်၏’ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍သာ သင် ဆိုခဲ့၏၊ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ပုဂ္ဂိုလ်၌ ရုပ်ကို ရအပ်၏ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်၌ ရုပ်ကို ရအပ်၏ဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့မူ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ပုဂ္ဂိုလ်၌ ရုပ်ကို ရအပ်၏ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၄၈။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ဝေဒနာ ပုဂ္ဂလော…ပေ… ဝေဒနာယ ပုဂ္ဂလော…ပေ… အညတြ ဝေဒနာယ ပုဂ္ဂလော…ပေ… ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဝေဒနာ…ပေ…။
သညာ ပုဂ္ဂလော…ပေ… သညာယ ပုဂ္ဂလော…ပေ… အညတြ သညာယ ပုဂ္ဂလော…ပေ… ပုဂ္ဂလသ္မိံ သညာ…ပေ…။
သင်္ခါရာ ပုဂ္ဂလော…ပေ… သင်္ခါရေသု ပုဂ္ဂလော…ပေ… အညတြ သင်္ခါရေဟိ ပုဂ္ဂလော…ပေ… ပုဂ္ဂလသ္မိံ သင်္ခါရာ…ပေ…။
ဝိညာဏံ ပုဂ္ဂလော…ပေ… ဝိညာဏသ္မိံ ပုဂ္ဂလော…ပေ… အညတြ ဝိညာဏာ ပုဂ္ဂလော…ပေ… ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဝိညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဝိညာဏ’’န္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဝိညာဏ’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဝိညာဏ’’န္တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဝိညာဏ’’’န္တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
၄၈။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ ဝေဒနာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ဝေဒနာကို ကြဥ်ထား၍ (ဝေဒနာမှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ ဝေဒနာကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ သညာသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ သညာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ သညာကိုကြဥ်ထား၍ (သညာမှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ သညာကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ သင်္ခါရတို့သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်ပါသလော။ပ။ သင်္ခါရတို့၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ သင်္ခါရတို့ကိုကြဥ်ထား၍ (သင်္ခါရတို့မှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ သင်္ခါရတို့ကို ရအပ်ပါကုန်သလော။ပ။ ဝိညာဏ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ ဝိညာဏ်၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ဝိညာဏ်ကို ကြဥ်ထား၍ (ဝိညာဏ်မှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ဝိညာဏ်ကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့။ ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပုဂ္ဂိုလ်၌ဝိညာဏ်ကို ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ပုဂ္ဂိုလ်၌ဝိညာဏ်ကို ရအပ်၏ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည်မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်၌ဝိညာဏ်ကို ရအပ်၏ဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့မူ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ပုဂ္ဂိုလ်၌ဝိညာဏ်ကို ရအပ်၏ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၄၉။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ စက္ခာယတနံ ပုဂ္ဂလော…ပေ… စက္ခာယတနသ္မိံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ စက္ခာယတနာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ စက္ခာယတနံ ။ပ။ ဓမ္မာယတနံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ဓမ္မာယတနသ္မိံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ ဓမ္မာယတနာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဓမ္မာယတနံ ။ပ။
စက္ခုဓာတု ပုဂ္ဂလော ။ပ။ စက္ခုဓာတုယာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ စက္ခုဓာတုယာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ စက္ခုဓာတု ။ပ။ ဓမ္မဓာတု ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ဓမ္မဓာတုယာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ ဓမ္မဓာတုယာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဓမ္မဓာတု ။ပ။
စက္ခုန္ဒြိယံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ စက္ခုန္ဒြိယသ္မိံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ စက္ခုန္ဒြိယာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ စက္ခုန္ဒြိယံ ။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြိယံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြိယသ္မိံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ အညာတာဝိန္ဒြိယာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ အညာတာဝိန္ဒြိယန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ အညာတာဝိန္ဒြိယ’’န္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ အညာတာဝိန္ဒြိယ’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ အညာတာဝိန္ဒြိယ’’န္တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေန,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ အညာတာဝိန္ဒြိယ’’’န္တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
၄၉။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခာယတနသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ စက္ခာယတန၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ စက္ခာယတနကို ကြဥ်ထား၍ (စက္ခာယတနမှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ စက္ခာယတနကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ဓမ္မာယတနသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ ဓမ္မာယတန၌ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ဓမ္မာယတနကို ကြဥ်ထား၍ (ဓမ္မာယတနမှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ ဓမ္မာယတနကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ စက္ခုဓာတ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ စက္ခုဓာတ်၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ စက္ခုဓာတ်ကိုကြဥ်ထား၍ (စက္ခုဓာတ်မှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ စက္ခုဓာတ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ဓမ္မဓာတ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ ဓမ္မဓာတ်၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ဓမ္မဓာတ်ကို ကြဥ်ထား၍ (ဓမ္မဓာတ်မှ တစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ ဓမ္မဓာတ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ စက္ခုန္ဒြေသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ စက္ခုန္ဒြေ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ စက္ခုန္ဒြေကို ကြဥ်ထား၍ (စက္ခုန္ဒြေမှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ စက္ခုန္ဒြေကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြေသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြေ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြေကို ကြဥ်ထား၍ (အညာတာဝိန္ဒြေမှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌အညာတာဝိန္ဒြေကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်‘ပုဂ္ဂိုလ်၌ အညာတာဝိန္ဒြေကို ရအပ်၏’ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍သာ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ပုဂ္ဂိုလ်၌ အညာတာဝိန္ဒြေကို ရအပ်၏ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်၌ အညာတာဝိန္ဒြေကို ရအပ်၏ဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့မူ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ပုဂ္ဂိုလ်၌ အညာတာဝိန္ဒြေကို ရအပ်၏ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၅၀။ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော’’တိ? အာမန္တာ။ ရူပံ ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ ပဋိကမ္မံ။ ဟဉ္စိ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ရူပံ ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ရူပံ ပုဂ္ဂလောတိ’’’ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ရူပံ ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော’’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ရူပံ ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
၅၀။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရအပ်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ‘မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့််သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ရုပ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏ဟု ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့််သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟု သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ရုပ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ ရုပ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏ဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့လျှင် မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့််သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟု သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ရုပ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏ဟူ၍ သင် မဆို၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည်မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၅၁။ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော’’တိ? အာမန္တာ။ ရူပသ္မိံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ ရူပါ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ ရူပံ ။ပ။
ဝေဒနာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ဝေဒနာယ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ ဝေဒနာယ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဝေဒနာ ။ပ။
သညာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ သညာယ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ သညာယ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ သညာ ။ပ။
သင်္ခါရာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ သင်္ခါရေသု ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ သင်္ခါရေဟိ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ သင်္ခါရာ ။ပ။
ဝိညာဏံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ဝိညာဏသ္မိံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ ဝိညာဏာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဝိညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ ပဋိကမ္မံ။ ဟဉ္စိ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဝိညာဏ’’န္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဝိညာဏ’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဝိညာဏ’’န္တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော’’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဝိညာဏ’’’န္တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
၅၁။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရအပ်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ‘မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ရုပ်၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ရုပ်ကို ကြဥ်ထား၍ (ရုပ်မှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ ရုပ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ဝေဒနာသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ ဝေဒနာ၌ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ဝေဒနာကို ကြဥ်ထား၍ (ဝေဒနာမှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ ဝေဒနာကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ သညာသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်ပါသလော။ပ။ သညာ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကိုရအပ်ပါသလော။ပ။ သညာကို ကြဥ်ထား၍ (သညာမှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌သညာကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ သင်္ခါရတို့သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ သင်္ခါရတို့၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါ့သလော။ပ။ သင်္ခါရတို့ကို ကြဥ်ထား၍ (သင်္ခါရ တို့မှ တစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌သင်္ခါရတို့ကို ရအပ်ပါကုန်သလော။ပ။ ဝိညာဏ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ ဝိညာဏ်၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ဝိညာဏ်ကို ကြဥ်ထား၍ (ဝိညာဏ်မှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ဝိညာဏ်ကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့််သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်၌ဝိညာဏ်ကို ရအပ်၏ဟူ၍ သင် ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့််သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောတော်မူအပ်၏ဟုသင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ပုဂ္ဂိုလ်၌ဝိညာဏ်ကို ရအပ်၏ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်၌ဝိညာဏ်ကို ရအပ်၏ဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့မူ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့််သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောတော်မူအပ်၏ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ပုဂ္ဂိုလ်၌ဝိညာဏ်ကို ရအပ်၏ဟူ၍ကားသင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၅၂။ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော’’တိ? အာမန္တာ။ စက္ခာယတနံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ စက္ခာယတနသ္မိံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ စက္ခာယတနာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ စက္ခာယတနံ ။ပ။ ဓမ္မာယတနံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ဓမ္မာယတနသ္မိံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ ဓမ္မာယတနာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဓမ္မာယတနံ ။ပ။
စက္ခုဓာတု ပုဂ္ဂလော ။ပ။ စက္ခုဓာတုယာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ စက္ခုဓာတုယာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ စက္ခုဓာတု ။ပ။ ဓမ္မဓာတု ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ဓမ္မဓာတုယာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ ဓမ္မဓာတုယာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ ဓမ္မဓာတု ။ပ။
စက္ခုန္ဒြိယံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ စက္ခုန္ဒြိယသ္မိံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ စက္ခုန္ဒြိယာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ စက္ခုန္ဒြိယံ ။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြိယံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြိယသ္မိံ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ အညတြ အညာတာဝိန္ဒြိယာ ပုဂ္ဂလော ။ပ။ ပုဂ္ဂလသ္မိံ အညာတာဝိန္ဒြိယန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ ပဋိကမ္မံ။ ဟဉ္စိ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ အညာတာဝိန္ဒြိယ’’န္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ အညာတာဝိန္ဒြိယ’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ အညာတာဝိန္ဒြိယ’’န္တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော’’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘ပုဂ္ဂလသ္မိံ အညာတာဝိန္ဒြိယ’’’န္တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
စတုက္ကနယသံသန္ဒနံ။
၅၂။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရအပ်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ‘မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏’ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ စက္ခာယတနသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ စက္ခာယတန၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ စက္ခာယတနကို ကြဥ်ထား၍ (စက္ခာယတနမှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌စက္ခာယတနကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ဓမ္မာယတနသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ ဓမ္မာယတန၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကိုရအပ်ပါသလော။ပ။ ဓမ္မာယတနကို ကြဥ်ထား၍ (ဓမ္မာယတနမှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ ဓမ္မာယတနကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ စက္ခုဓာတ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ စက္ခုဓာတ်၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ စက္ခုဓာတ်ကိုကြဥ်ထား၍ (စက္ခုဓာတ်မှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ စက္ခုဓာတ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ဓမ္မဓာတ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ ဓမ္မဓာတ်၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ဓမ္မဓာတ်ကို ကြဥ်ထား၍ (ဓမ္မဓာတ်မှ တစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ ဓမ္မဓာတ်ကိုရအပ်ပါသလော။ပ။ စက္ခုန္ဒြေသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ စက္ခုန္ဒြေ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ စက္ခုန္ဒြေကိုကြဥ်ထား၍ (စက္ခုန္ဒြေမှတစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ စက္ခုန္ဒြေကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြေသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြေ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြေကို ကြဥ်ထား၍ (အညာတာဝိန္ဒြေမှ တစ်ပါး) ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်ပါသလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်၌ အညာတာဝိန္ဒြေကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- တုန့်ပြန်ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့််သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်၌ အညာတာဝိန္ဒြေကို ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့််သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ပုဂ္ဂိုလ်၌ အညာတာဝိန္ဒြေကို ရအပ်၏ဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ ပုဂ္ဂိုလ်၌ အညာတာဝိန္ဒြေကို ရအပ်၏ဟု သင် မဆိုခဲ့လျှင် မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူ၍လည်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့််သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူ၍ သင်ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ပုဂ္ဂိုလ်၌ အညာတာဝိန္ဒြေကို ရအပ်၏ဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ် သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။ စတုက္ကနယသံသန္ဒနာ ပြီး၏။ ၁။ ရုပ်ကို သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထအားဖြင့် ရခဲ့ပါမူ ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း ရုပ်စသော ငါးဆယ့်ခုနစ်ပါးသော တရားတို့တွင် တစ်ပါးပါးသာလျှင် ဖြစ်သင့်သည်ဟု ရည်ရွယ်၍ ဤဒုတိယပုစ္ဆာကို မေးခြင်း ဖြစ်သည်။ ၂။ ရုပ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏ဟု ဖြေဆိုခဲ့လျှင် ရုပ်သည် ချုပ်ပျောက်ပျက်စီးသကဲ့သို့ အတ္တ, ဇီဝဟု စွဲယူထားသောပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း ချုပ်ပျောက်ပျက်စီး၏ဟု ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိအဖြစ်ကို ကြောက်သောကြောင့် ပရဝါဒီပုဂ္ဂိုလ်က ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၃။ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထ ရကောင်းသော မဟာဘုတ်လေးပါးကို ကျန်မဟာဘုတ်သုံးပါးတို့က မှီသကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ ဝတ္ထုရုပ်ကိုဝိညာဏ်က မှီသကဲ့သို့လည်းကောင်း ရုပ်၌ ပုဂ္ဂိုလ်ရကောင်းသလောဟု မေးလိုရင်း ဖြစ်သည်။ ၄။ သဘာဝတရားတို့ကို ခွဲခြားဝေဖန်သောအားဖြင့် ဝေဒနာစသော တရားအားလုံးတို့ကို လည်းကောင်း၊ သို့မဟုတ် နာမ် ခန္ဓာလေးပါးတို့ကိုလည်းကောင်း နိဗ္ဗာန်ကိုလည်းကောင်း ရုပ်မှ တစ်ခြားတပါးဟု ဆိုခြင်းငှါ တတ်ကောင်းသကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကိုလည်း ရုပ်မှ တစ်ခြားတစ်ပါးဟု ဆိုထိုက်ပါသလောဟူ၍ မေးလိုရင်း ဖြစ်သည်။ ၅။ စိတ္တသမုဋ္ဌာနရုပ်တို့၏ မှီရာအားဖြင့် ရုပ်သည် ဝေဒနာစသည်၌ မှီ၍ ဖြစ်၏ဟု ဆိုခြင်းငှါ တတ်တောင်းသကဲ့သို့ ပုဂ္ဂိုလ်ကိုလည်း မှီရာအဖြစ်ဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်၌ ရုပ်ဟု ဆိုထိုက်ပါသလောဟု မေးလိုရင်း ဖြစ်သည်။ ၆။ ဆိုခဲ့ပြီးသော ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိနှင့် မိမိအယူ လဒ္မိသမယမှ ဆန့်ကျင်နေသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။
၈။ လက္ခဏယုတ္တိကထာ
၅၃။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော သပ္ပစ္စယော ။ပ။ ပုဂ္ဂလော အပ္ပစ္စယော… ပုဂ္ဂလော သင်္ခတော … ပုဂ္ဂလော အသင်္ခတော… ပုဂ္ဂလော သဿတော … ပုဂ္ဂလော အသဿတော… ပုဂ္ဂလော သနိမိတ္တော… ပုဂ္ဂလော အနိမိတ္တောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ (သံခိတ္တံ)
၈-လက္ခဏယုတ္တိကထာ ၅၃။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အကြောင်းနှင့် တကွဖြစ်၍ ‘သပစ္စယ’မည်သလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည်အကြောင်း ကင်း၍ ‘အပစ္စယ’မည်သလော။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်စီရင်ခံရသူဖြစ်၍ ‘သင်္ခတ’မည်သလော။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်စီရင်မှု ကင်း၍ ‘အသင်္ခတ’မည်သလော။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် မြဲသည်ဖြစ်၍ ‘သဿတ’ မည်သလော။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် မမြဲသည်ဖြစ်၍ ‘အသဿတ’မည်သလော။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အကြောင်းနိမိတ်နှင့်တကွဖြစ်၍ ‘သနိမိတ္တ’မည်သလော။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အကြောင်းနိမိတ် ကင်း၍ ‘အနိမိတ္တ’မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ [အကျဥ်းချုံးထား၏]။
၅၄။ ပုဂ္ဂလော နုပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော’’တိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော သပ္ပစ္စယော ။ပ။ ပုဂ္ဂလော အပ္ပစ္စယော… ပုဂ္ဂလော သင်္ခတော… ပုဂ္ဂလော အသင်္ခတော… ပုဂ္ဂလော သဿတော… ပုဂ္ဂလော အသဿတော… ပုဂ္ဂလော သနိမိတ္တော… ပုဂ္ဂလော အနိမိတ္တောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ (သံခိတ္တံ)
လက္ခဏယုတ္တိကထာ။
၅၄။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် မရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရအပ်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အကြောင်းနှင့်တကွ ဖြစ်၍ ‘သပစ္စယ’မည်သလော။ပ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည်အကြောင်းကင်း၍ ‘အပစ္စယ’မည်သလော။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်စီရင်ခံရသူဖြစ်၍ ‘သင်္ခတ’မည်သလော။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်စီရင်မှု ကင်း၍ ‘အသင်္ခတ’မည်သလော။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် မြဲသည်ဖြစ်၍ ‘သဿတ’မည်သလော။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် မမြဲသည်ဖြစ်၍ ‘အသဿတ’မည်သလော။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အကြောင်းနိမိတ်နှင့်တကွဖြစ်၍ ‘သနိမိတ္တ’မည်သလော။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အကြောင်းနိမိတ်ကင်း၍ ‘အနိမိတ္တ’မည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ [အကျဥ်းချုံးထား၏]၂။ လက္ခဏယုတ္တိကထာ ပြီး၏။ ၁။ နိဗ္ဗာန်ကို ချန်ထား၍ နိဗ္ဗာန်မှ ကြွင်းသော သစ္စိကဋ္ဌတရားဟူသမျှသည် အကြောင်းပစ္စည်းနှင့် တကွဖြစ်သောကြောင့် ‘သပစ္စယ’ မည်၏၊ အကြောင်းတရားတို့’ ပေါင်းဆုံ၍ ပြုအပ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့် ‘သင်္ခတ’ မည်၏၊ ဖြစ်ပြီးမှ ချုပ်ပျောက်သည်ဖြစ်၍ အခါခပ်သိမ်း မရှိသောကြောင့် ‘အသဿတ’ မည်၏၊ ဖြစ်ခြင်း၏ အကြောင်းဟု ဆိုအပ်သော နိမိတ်ရှိသည်၏ အဖြစ်ကြောင့် ‘သနိမိတ္တ’ မည်၏၊ နိဗ္ဗာန်သည်ကား ဆိုအပ်ခဲ့ပြီးသည်မှ ပြန်သောအားဖြင့် ‘အပစ္စယ၊ အသင်္ခတ၊ သဿတ၊ အနိမိတ္တ’ မည်၏၊ ဤကား သစ္စိကဋ္ဌလက္ခဏာတည်း၊ ထို့ကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း သစ္စိကဋ္ဌ ပရမတ္ထ ဖြစ်ခဲ့မူ တိုပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း သပစ္စယ စသည် ဖြစ်ရာ၏ဟု ရည်ရွယ်၍ သကဝါဒီက မေးခြင်း ဖြစ်သည်၊ ပရဝါဒီကမူကား မိမိယူဆသော ပုဂ္ဂိုလ်၏ အတ္တဇီဝနှင့် ယှဥ်သောကြောင့် ပယ်မြစ်ရလေသည်။ ၂။ သမ္မုတိသစ္စာဖြင့် ပြီးသောပုဂ္ဂိုလ်အားသော်လည်း သပစ္စယ စသောအဖြစ် မရှိခဲ့၊ ထို့ကြောင့် ဟုတ်တိုင်းမှန်စွာ ယူဆသော သကဝါဒီဆရာက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်၊ ပရဝါဒီကား မိမိ၏ ယုတ်ညံ့သောဝါဒ၏ အစွမ်းဖြင့် တုံ့ပြန် ဖိနှိပ်မှုကို ပြု၏။
၉။ ဝစနသောဓနံ
၅၅။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ, ဥပလဗ္ဘတိ ပုဂ္ဂလောတိ? ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ, ဥပလဗ္ဘတိ ကေဟိစိ ပုဂ္ဂလော ကေဟိစိ န ပုဂ္ဂလောတိ။ ပုဂ္ဂလော ကေဟိစိ ဥပလဗ္ဘတိ ကေဟိစိ န ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၉-ဝစနသောဓနကထာ ၅၅။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရအပ်သောအနက်သဘော မည်ပါသလော၊ ရအပ်သောအနက်သဘောသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရအပ်သောအနက်သဘောမည်၏၊ ရအပ်သောအနက်သဘော အချို့ကားပုဂ္ဂိုလ်မည်၏၊ အချို့ကား ပုဂ္ဂိုလ်မမည်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်အချို့ကား ရအပ်သောအနက်သဘော မည်သလော၊ အချို့ကား ရအပ်သော အနက်သဘော မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၅၆။ ပုဂ္ဂလော သစ္စိကဋ္ဌော, သစ္စိကဋ္ဌော ပုဂ္ဂလောတိ? ပုဂ္ဂလော သစ္စိကဋ္ဌော, သစ္စိကဋ္ဌော ကေဟိစိ ပုဂ္ဂလော ကေဟိစိ န ပုဂ္ဂလောတိ။ ပုဂ္ဂလော ကေဟိစိ သစ္စိကဋ္ဌော ကေဟိစိ န သစ္စိကဋ္ဌောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၅၆။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် မှန်သောအနက်သဘော မည်သလော၊ မှန်သောအနက်သဘော သည်ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် မှန်သောအနက်သဘော မည်၏၊ မှန်သောအနက်သဘော အချို့ကား ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏၊ အချို့ကား ပုဂ္ဂိုလ်မမည်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်အချို့ကား မှန်သောအနက်သဘော မည်သလော၊ အချို့ကား မှန်သောအနက်သဘော မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၅၇။ ပုဂ္ဂလော ဝိဇ္ဇမာနော, ဝိဇ္ဇမာနော ပုဂ္ဂလောတိ? ပုဂ္ဂလော ဝိဇ္ဇမာနော, ဝိဇ္ဇမာနော ကေဟိစိ ပုဂ္ဂလော ကေဟိစိ န ပုဂ္ဂလောတိ။ ပုဂ္ဂလော ကေဟိစိ ဝိဇ္ဇမာနော ကေဟိစိ န ဝိဇ္ဇမာနောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၅၇။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထင်ရှားသောအနက်သဘော မည်သလော၊ ထင်ရှားသော အနက်သဘောသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထင်ရှားသောအနက်သဘော မည်၏၊ ထင်ရှားသောအနက်သဘော အချို့ကား ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏၊ အချို့ကား ပုဂ္ဂိုလ်မမည်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်အချို့ကား ထင်ရှားသောအနက်သဘော မည်သလော၊ အချို့ကား ထင်ရှား သောအနက်သဘော မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၅၈။ ပုဂ္ဂလော သံဝိဇ္ဇမာနော, သံဝိဇ္ဇမာနော ပုဂ္ဂလောတိ? ပုဂ္ဂလော သံဝိဇ္ဇမာနော, သံဝိဇ္ဇမာနော ကေဟိစိ ပုဂ္ဂလော ကေဟိစိ န ပုဂ္ဂလောတိ။ ပုဂ္ဂလော ကေဟိစိ သံဝိဇ္ဇမာနော ကေဟိစိ န သံဝိဇ္ဇမာနောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၅၈။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကောင်းစွာ ထင်ရှားသောအနက်သဘော မည်သလော၊ ကောင်းစွာထင်ရှားသောအနက်သဘောသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကောင်းစွာ ထင်ရှားသောအနက်သဘော မည်၏၊ ကောင်းစွာ ထင်ရှား သောအနက်သဘောသည် အချို့ကား ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏၊ အချို့ကား ပုဂ္ဂိုလ်မမည်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အချို့ကား ကောင်းစွာ ထင်ရှားသောအနက်သဘော မည်သလော၊ အချို့ကား ကောင်းစွာ ထင်ရှားသောအနက်သဘော မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၅၉။ ပုဂ္ဂလော အတ္ထိ, အတ္ထိ ပုဂ္ဂလောတိ? ပုဂ္ဂလော အတ္ထိ, အတ္ထိ ကေဟိစိ ပုဂ္ဂလော ကေဟိစိ န ပုဂ္ဂလောတိ။ ပုဂ္ဂလော ကေဟိစိ အတ္ထိ ကေဟိစိ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၅၉။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အရှိသဘောမည်သလော၊ အရှိသဘောသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အရှိသဘောမည်၏၊ အရှိသဘော အချို့ကား ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏၊ အချို့ကားပုဂ္ဂိုလ် မမည်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အချို့ကား အရှိသဘောမည်သလော၊ အချို့ကား အရှိသဘော မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁
၆၀။ ပုဂ္ဂလော အတ္ထိ, အတ္ထိ န သဗ္ဗော ပုဂ္ဂလောတိ? အာမန္တာ ။ပ။ ပုဂ္ဂလော နတ္ထိ, နတ္ထိ န သဗ္ဗော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ (သံခိတ္တံ)
ဝစနသောဓနံ။
၆၀။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အရှိသဘောမည်သလော၊ အရှိသဘောသည် အားလုံး ပုဂ္ဂိုလ်မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မမည်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် မရှိသဘောမည်သလော၊ မရှိသဘောသည် အားလုံး ပုဂ္ဂိုလ် မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ [အကျဥ်းချုံးထား၏]၂။ ဝစနသောဓန ပြီး၏။ ၁။ မှန်သောသဘော၊ ထင်ရှားရှိသောသဘော၊ ကောင်းစွာ ထင်ရှားရှိသောသဘော၊ အရှိသဘော ဤလေးဋ္ဌာနကား ‘ရ’အပ်သော အနက်သဘောဟူသည်နှင့် ပရိယာယ်တူပုဒ်များတည်း။ ၂။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အရှိသဘော ဖြစ်၏၊ အရှိသဘောသည် အချို့ကား ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏၊ အချို့ကား ပုဂ္ဂိုလ်မမည်ဟု ပရဝါဒီက ဆိုခဲ့၏၊ ထိုစကားအရ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အရှိသဘောမည်၏၊ အရှိသဘောသည် အလုံးစုံ ပုဂ္ဂိုလ် မမည်ဟု အနက် ရောက်ခဲ့၏၊ ထိုစကားကို ဝန်ခံစေလို၍ သကဝါဒီက ပဌမအမေးကို မေးသည်၊ ပရဝါဒီကလည်းဝန်ခံ၏။ သင်ပရဝါဒီသည် မိမိအကျိုးစီးပွားအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟူသော စကားမျှကို အမှီပြု၍ ပုဂ္ဂိုလ်ရှိ၏ဟူသော အယူကို ယူဘိ၏၊ မြတ်စွာဘုရားသည် မိမိအကျိုးအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်ရှိ၏ဟု ဟောသကဲ့သို့ ထို့အတူ သုညတော လောကံ အဝေက္ခဿု မောဃရာဇာ သဒါသတော အစရှိသောနည်းဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ် မရှိဟူ၍လည်း ဟောတော်မူခဲ့၏၊ ထို့ကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်သည် အရှိသဘောဖြစ်၏ဟူသော အနက်သဘောသည် အလုံးစုံ ပုဂ္ဂိုလ် မမည်နိုင်သကဲ့သို့ ထို့အတူ ပုဂ္ဂိုလ်သည် မရှိ၊ မရှိသော အနက်သဘောသည် အလုံးစုံသောပုဂ္ဂိုလ် မမည်ဟူသော အနက်သို့လည်း ရောက်ခဲ့၏၊ ထိုကို ဝန်ခံမည်ဟူလော ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် ဒုတိယပုစ္ဆာကို သကဝါဒီက မေးလေသည်၊ ပရဝါဒီကမူ ထိုအတိုင်း ဝန်မခံနိုင်သဖြင့် ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေရသည်။
၁၀။ ပညတ္တာနုယောဂေါ
၆၁။ ရူပဓာတုယာ ရူပီ ပုဂ္ဂလောတိ? အာမန္တာ။ ကာမဓာတုယာ ကာမီ ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၀-ပညတ္တာနုယောဂ ၆၁။ သကဝါဒီ။ ။ ရူပဓာတ်၌ ရုပ်ရှိသော သူသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏၁။ သကဝါဒီ။ ။ ကာမဓာတ်၌ လိုချင်တပ်မက်မှု ‘ကာမ’ရှိသော သူသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၂
၆၂။ ရူပဓာတုယာ ရူပိနော သတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ကာမဓာတုယာ ကာမိနော သတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၆၂။ သကဝါဒီ။ ။ ရူပဓာတ်၌ ရုပ်ရှိသော သူတို့သည် သတ္တဝါမည်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကာမဓာတ်၌ လိုချင်မှု ‘ကာမ’ရှှိိသော သူတို့သည် သတ္တဝါမည်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၆၃။ အရူပဓာတုယာ အရူပီ ပုဂ္ဂလောတိ? အာမန္တာ။ ကာမဓာတုယာ ကာမီ ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၆၃။ သကဝါဒီ။ ။ အရူပဓာတ်၌ ရုပ်မရှိသော သူသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကာမဓာတ်၌ လိုချင်မှု ‘ကာမ’ရှှိိသော သူသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၆၄။ အရူပဓာတုယာ အရူပိနော သတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ကာမဓာတုယာ ကာမိနော သတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၆၄။ သကဝါဒီ။ ။ အရူပဓာတ်၌ ရုပ်မရှိသော သူတို့သည် သတ္တဝါတို့ မည်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကာမဓာတ်၌ လိုချင်မှု ‘ကာမ’ရှိသော သူတို့သည် သတ္တဝါတို့ မည်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၆၅။ ရူပဓာတုယာ ရူပီ ပုဂ္ဂလော အရူပဓာတုယာ အရူပီ ပုဂ္ဂလော, အတ္ထိ စ ကောစိ ရူပဓာတုယာ စုတော အရူပဓာတုံ ဥပပဇ္ဇတီတိ? အာမန္တာ။ ရူပီ ပုဂ္ဂလော ဥပစ္ဆိန္နော, အရူပီ ပုဂ္ဂလော ဇာတောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၆၅။ သကဝါဒီ။ ။ ရူပဓာတ်၌ ရုပ်ရှိသော သူသည် ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏၊ အရူပဓာတ်၌ ရုပ်မရှိသော သူသည်ပုဂ္ဂိုလ်မည်၏၊ ရူပဓာတ်မှ စုတေ၍ အရူပဓာတ်သို့ ရောက်သော သတ္တဝါအချို့ ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြတ်သလော၊ ရုပ်မရှိသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၆၆။ ရူပဓာတုယာ ရူပိနော သတ္တာ အရူပဓာတုယာ အရူပိနော သတ္တာ, အတ္ထိ စ ကောစိ ရူပဓာတုယာ စုတော အရူပဓာတုံ ဥပပဇ္ဇတီတိ? အာမန္တာ။ ရူပီ သတ္တော ဥပစ္ဆိန္နော, အရူပီ သတ္တော ဇာတောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၆၆။ သကဝါဒီ။ ။ ရူပဓာတ်၌ ရုပ်ရှိသော သူတို့သည် သတ္တဝါမည်ကုန်၏၊ အရူပဓာတ်၌ ရုပ်မရှိ သောသူတို့သည် သတ္တဝါမည်ကုန်၏၊ ရူပဓာတ်မှ စုတေ၍ အရူပဓာတ်သို့ ရောက်သော သတ္တဝါအချို့့ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှှိိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်ရှိသော သတ္တဝါသည် ပြတ်သလော၊ ရုပ်မရှိသော သတ္တဝါသည် ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၆၇။ ကာယောတိ ဝါ သရီရန္တိ ဝါ, သရီရန္တိ ဝါ ကာယောတိ ဝါ, ကာယံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလောတိ ဝါ ဇီဝေါတိ ဝါ, ဇီဝေါတိ ဝါ ပုဂ္ဂလောတိ ဝါ, ပုဂ္ဂလံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? အာမန္တာ။ အညော ကာယော, အညော ပုဂ္ဂလောတိ? အာမန္တာ။ အညံ ဇီဝံ, အညံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ကာယောတိ ဝါ သရီရန္တိ ဝါ, သရီရန္တိ ဝါ ကာယောတိ ဝါ, ကာယံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေ, ပုဂ္ဂလောတိ ဝါ ဇီဝေါတိ ဝါ, ဇီဝေါတိ ဝါ ပုဂ္ဂလောတိ ဝါ, ပုဂ္ဂလံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေ, အညော ကာယော အညော ပုဂ္ဂလော၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရ’’န္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ကာယောတိ ဝါ သရီရန္တိ ဝါ, သရီရန္တိ ဝါ ကာယောတိ ဝါ, ကာယံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေ, ပုဂ္ဂလောတိ ဝါ ဇီဝေါတိ ဝါ, ဇီဝေါတိ ဝါ ပုဂ္ဂလောတိ ဝါ, ပုဂ္ဂလံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေ, အညော ကာယော အညော ပုဂ္ဂလော,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရ’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရ’’န္တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ကာယောတိ ဝါ သရီရန္တိ ဝါ, သရီရန္တိ ဝါ ကာယောတိ ဝါ, ကာယံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေ, ပုဂ္ဂလောတိ ဝါ ဇီဝေါတိ ဝါ, ဇီဝေါတိ ဝါ ပုဂ္ဂလောတိ ဝါ, ပုဂ္ဂလံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေ, အညော ကာယော အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ကာယောတိ ဝါ သရီရန္တိ ဝါ, သရီရန္တိ ဝါ ကာယောတိ ဝါ, ကာယံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေ, ပုဂ္ဂလောတိ ဝါ ဇီဝေါတိ ဝါ, ဇီဝေါတိ ဝါ ပုဂ္ဂလောတိ ဝါ, ပုဂ္ဂလံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေ, အညော ကာယော အညော ပုဂ္ဂလော’, နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရ’’’န္တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
၆၇။ သကဝါဒီ။ ။ ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း, သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း, ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း ကိုယ်ကို မခွဲဝေအပ်သည်ကို ပြု၍ ဤကိုယ်သည် ဤသရီရပင် ဖြစ်သလော၊ ဤသရီရသည် ဤကိုယ်ပင် ဖြစ်သလော၊ ကိုယ်နှင့် သရီရ, သရီရနှင့် ကိုယ်သည် တူသော အနက်ရှိသလော၊ တူသလော၊ တူသော အဖို့ရှိသလော၊ ထိုကိုယ်ကြောင့် သရီရ, ထိုသရီရကြောင့် ကိုယ်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း, ဇီဝဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဇီဝဟူ၍လည်းကောင်း, ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း ပုဂ္ဂိုလ်ကို မခွဲခြားအပ်သည်ကို ပြု၍ ဤပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤဇီဝပင်ဖြစ်သလော၊ ဤဇီဝသည်ဤပုဂ္ဂိုလ်ပင် ဖြစ်သလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်နှင့်, ဇီဝ, ဇီဝနှင့်, ပုဂ္ဂိုလ်သည် တူသော အနက်ရှိသလော၊ တူသလော၊ တူသော အဖို့ရှိသလော၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် ဇီဝ၊ ထိုဇီဝကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကိုယ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မှ တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကိုယ်မှ တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဇီဝသည် သရီရမှ တစ်မျိုးတခြားလော၊ သရီရသည် ဇီဝမှ တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ကိုယ်ဟူ၍လည်ကောင်း, သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း, ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း ကိုယ်ကို မခွဲခြားအပ်သည်ကို ပြု၍ ဤကိုယ်သည် ဤသရီရပင်၊ ဤသရီရသည်ဤကိုယ်ပင်ဖြစ်ခဲ့မူ ကိုယ်နှင့် သရီရ၊ သရီရနှင့် ကိုယ်သည် တူသောအနက်ရှိခဲ့မူ တူခဲ့မူ တူသော အဖို့ရှိသည် ဖြစ်ခဲ့မူ ထိုကိုယ်ကြောင့် သရီရ၊ ထိုသရီရကြောင့် ကိုယ်ဖြစ်ခဲ့မူ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း, ဇီဝဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဇီဝဟူ၍လည်းကောင်း, ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း ပုဂ္ဂိုလ်ကို မခွဲဝေအပ်သည်ကို ပြု၍ဤပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤဇီဝပင်၊ ဤဇီဝသည် ဤပုဂ္ဂိုလ်ပင် ဖြစ်ခဲ့မူ ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် ဇီဝ၊ ဇီဝနှင့် ပုဂ္ဂိုလ်သည်တူသောအနက်ရှိခဲ့မူ တူခဲ့မူ တူသောအဖို့ရှိသည် ဖြစ်ခဲ့မူ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် ဇီဝ၊ ထိုဇီဝကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ခဲ့မူ ကိုယ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မှ တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကိုယ်မှ တစ်မျိုးတစ်ခြား ဖြစ်ခဲ့မူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ဇီဝသည် သရီရမှ တစ်မျိုးတခြား၊ သရီရသည် ဇီဝမှ တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ကိုယ်ဟူ၍လည်ကောင်း, သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း, ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း ကိုယ်ကို မခွဲခြားအပ်သည်ကို ပြု၍ ဤကိုယ်သည် ဤသရီရပင်၊ ဤသရီရသည်ဤကိုယ်ပင် ဖြစ်၏။ ကိုယ်နှင့် သရီရ၊ သရီနှင့် ကိုယ်သည် တူသောအနက်ရှိ၏၊ တူ၏၊ တူသောအဖို့ရှိ၏။ ထိုကိုယ်ကြောင့် သရီရ၊ ထိုသရီရကြောင့် ကိုယ်ဖြစ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း, ဇီဝဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဇီဝဟူ၍လည်းကောင်း, ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း ပုဂ္ဂိုလ်ကို မခွဲခြားအပ်သည်ကို ပြု၍ ဤပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤဇီဝပင်၊ ဤဇီဝသည် ဤပုဂ္ဂိုလ်ပင် ဖြစ်၏။ ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် ဇီဝ၊ ဇီဝနှင့်ပုဂ္ဂိုလ်သည် တူသောအနက်ရှိ၏၊ တူ၏၊ တူသော အဖို့ရှိ၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် ဇီဝ၊ ထိုဇီဝကြောင့်ပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ကိုယ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မှ တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကိုယ်မှ့တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယ ပုစ္ဆာ၌မူ ဇီဝသည်သရီရမှ တစ်မျိုး တခြား၊ သရီရသည် ဇီဝမှ တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကား သာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ ဇီဝသည် သရီရမှ တစ်မျိုးတခြား၊ သရီရသည် ဇီဝမှ တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ သင် မဆိုခဲ့မူကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း, သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း, ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်းကိုယ်ကို မခွဲခြားအပ်သည်ကို ပြု၍ ဤကိုယ်သည် ဤသရီရပင်၊ ဤသရီရသည် ဤကိုယ်ပင် ဖြစ်၏။ ကိုယ်နှင့် သရီရ၊ သရီရနှင့် ကိုယ်သည် တူသောအနက်ရှိ၏၊ တူ၏၊ တူသောအဖို့ရှိ၏။ ထိုကိုယ်ကြောင့်သရီရ၊ ထိုသရီရကြောင့် ကိုယ်ဖြစ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း, ဇီဝဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဇီဝဟူ၍လည်းကောင်း, ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း ပုဂ္ဂိုလ်ကို မခွဲခြားအပ်သည်ကို ပြု၍ဤပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤဇီဝပင်၊ ဤဇီဝသည် ဤပုဂ္ဂိုလ်ပင် ဖြစ်၏၊ ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် ဇီဝ၊ ဇီဝနှင့် ပုဂ္ဂိုလ်သည်တူသောအနက်ရှိ၏၊ တူ၏၊ တူသောအဖို့ရှိ၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် ဇီဝ၊ ထိုဇီဝကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း၊ (ကိုယ်သည်) ပုဂ္ဂိုလ်မှ တစ်မျိုးတခြား၊ (ပုဂ္ဂိုလ်သည် ) ကိုယ်မှ တစ်မျိုးတခြားဟူ၍လည်းကောင်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း, သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း, ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း ကိုယ်ကို မခွဲဝေအပ်သည်ကို ပြု၍ ဤကိုယ်သည် ဤသရီရပင်၊ ဤသရီရသည်ဤကိုယ်ပင် ဖြစ်၏၊ ကိုယ်နှင့် သရီရ၊ သရီရနှင့် ကိုယ်သည် တူသောအနက်ရှိ၏၊ တူ၏၊ တူသောအဖို့ရှိ၏။ ထိုကိုယ်ကြောင့် သရီရ, ထိုသရီရကြောင့် ကိုယ်ဖြစ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း, ဇီဝဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဇီဝဟူ၍လည်းကောင်း, ပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း ပုဂ္ဂိုလ်ကိုမခွဲဝေအပ် သည်ကို ပြု၍ ဤပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤဇီဝပင်၊ ဤဇီဝသည် ဤပုဂ္ဂိုလ်ပင် ဖြစ်၏။ ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် ဇီဝ၊ ဇီဝနှင့် ပုဂ္ဂိုလ်သည် တူသောအနက်ရှိ၏၊ တူ၏၊ တူသော အဖို့ရှိ၏။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်ကြောင့် ဇီဝ၊ ထိုဇီဝကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ကိုယ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မှ တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကိုယ်မှတစ်မျိုး တခြား ဖြစ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ဇီဝသည်သရီရမှ တစ်မျိုးတခြား၊ သရီရသည် ဇီဝမှ တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက်မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည်မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၆၈။ ကာယောတိ ဝါ သရီရန္တိ ဝါ, သရီရန္တိ ဝါ ကာယောတိ ဝါ, ကာယံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော’’တိ? အာမန္တာ။ အညော ကာယော အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ ပဋိကမ္မံ။ ဟဉ္စိ ကာယောတိ ဝါ သရီရန္တိ ဝါ, သရီရန္တိ ဝါ ကာယောတိ ဝါ, ကာယံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေ, ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’’ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညော ကာယော အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ကာယောတိ ဝါ သရီရန္တိ ဝါ, သရီရန္တိ ဝါ ကာယောတိ ဝါ, ကာယံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေ, ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညော ကာယော အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အညော ကာယော အညော ပုဂ္ဂလော’’တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ကာယောတိ ဝါ သရီရန္တိ ဝါ, သရီရန္တိ ဝါ ကာယောတိ ဝါ, ကာယံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေ, ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော’’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ကာယောတိ ဝါ သရီရန္တိ ဝါ, သရီရန္တိ ဝါ ကာယောတိ ဝါ, ကာယံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေ, ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော,’ နော စ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘အညော ကာယော အညော ပုဂ္ဂလော’’’တိ မိစ္ဆာ။ (သံခိတ္တံ)
ပညတ္တာနုယောဂေါ။
၆၈။ ပရဝါဒီ။ ။ ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း, သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း,ကိုယ်ဟူ၍ လည်းကောင်း ကိုယ်ကို မခွဲခြားအပ်သည်ကို ပြု၍ ဤကိုယ်သည် ဤသရီရပင်, ဤသရီရသည်ဤကိုယ်ပင် ဖြစ်သလော၊ ကိုယ်နှင့် သရီရ, သရီရနှင့် ကိ်ုယ်သည် တူသောအနက်ရှိသလော၊ တူသလော၊ တူသောအဖို့ရှိသလော။ ထိုကိုယ်ကြောင့် သရီရ၊ ထိုသရီရကြောင့် ကိုယ်ဖြစ်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ကိုယ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ကိုယ်မှ) တစ်မျိုးတခြား လော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- တုံ့ပြန်ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ ကိုယ့်ဟူ၍လည်းကောင်း ကိုယ်ကို မဝေခွဲအပ်သည်ကို ပြု၍ ဤကိုယ်သည် ဤသရီရပင် ဤသရီရသည်ဤကိုယ်ပင် ဖြစ်ခဲ့မူ ကိုယ်နှင့် သရီရ သရီရနှင့် ကိုယ်သည် တူသော အနက်ရှိခဲ့မူ တူခဲ့မူ တူသောအဖို့ရှိခဲ့မူ ထိုကိုယ်ကြောင့် သရီရ ထိုသရီရကြောင့် ကိုယ်ဖြစ်ခဲ့မူ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ခဲ့မူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ကိုယ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား ပုဂ္ဂိုလ် သည် (ကိုယ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ကိုယ်ဟူ၍လည်ကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း ကိုုယ်ကို မခွဲခြားအပ်သည်ကို ပြု၍ ဤကိုယ်သည် ဤသရီရပင် ဤသရီရသည်ဤကိုယ်ပင် ဖြစ်၏၊ ကိုယ်နှင့် သရီရ သရီရနှင့် ကိုယ်သည် တူသော အနက် ရှိ၏၊ တူ၏၊ တူသောအဖို့ရှိ၏၊ ထိုကိုယ်ကြောင့် သရီရ ထိုသရီရကြောင့် ကိုယ်ဖြစ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း၊ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ကိုယ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ကိုယ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ကားသင် မဆိုခဲ့၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက်မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ ကိုယ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ကိုယ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟု သင်မဆိုခဲ့မူ ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း ကိုယ်ကို မခွဲခြားအပ်သည်ကို ပြု၍ ဤကိုယ်သည် ဤသရီရပင် ဤသရီရသည်ဤကိုယ်ပင် ဖြစ်၏၊ ကိုယ်နှင့် သရီရ သရီရနှင့် ကိုယ်သည် တူသော အနက်ရှိ၏၊ တူ၏၊ တူသောအဖို့ရှိ၏၊ ထိုကိုယ်ကြောင့် သရီရ ထိုသရီရကြောင့် ကိုယ်ဖြစ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း၊ မိမိစီးပွားအတွက်ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ကိုယ်ဟူ၍ လည်းကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ သရီရဟူ၍လည်းကောင်း၊ ကိုယ်ဟူ၍လည်းကောင်း ကိုယ်ကို မခွဲခြားအပ်သည်ကို ပြု၍ ဤကိုယ်သည် ဤသရီရပင် ဤသရီရသည်ဤကိုယ်ပင် ဖြစ်၏။ ကိုယ်နှင့် သရီရ သရီရနှင့် ကိုယ်သည် တူသောအနက်ရှိ၏၊ တူ၏၊ တူသောအဖို့ရှိ၏၊ ထိုကိုယ်ကြောင့် သရီရ ထိုသရီရကြောင့် ကိုယ်ဖြစ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း၊ မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူ၍လည်းကောင်းဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ကိုယ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ကိုုယ်မှ) တစ်မျိုးတခြားဟူ၍ကား သင် မဆိုခဲ့ပေ၊ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ [အကျဥ်းချုံးထား၏]။ ပညတ္တာနုယောဂ ပြီး၏။ ၁။ ရုပ်ရှိသည်ဟု ဆိုခဲ့သော် ရူပကာယသည် ထင်ရှားဖြစ်သင့်သောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ထိုသို့သဘောရှိသော ရုပ်ရှိသူဟူသော ပညတ်ရှိသည်၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၂။ လိုချင်မှု ‘ကာမ’ ရှိသူဟု ဆိုအပ်သည်ရှိသော် ရာဂကင်းသူ၏ ထင်ရှားရှိသောကြောင့် လည်းကောင်း လိုချင်မှု ‘ကာမ’ ရှိသူဟူသော ပညတ် မရှိသည်၏ အဖြစ်ကြောင့် လည်းကောင်း ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၃။ သတ္တဝါဟူသည် ပုဂ္ဂိုလ်၏ ပရိယာယ်ပင်တည်း။ ၄။ ရုပ်မရှိသူဟု ဆိုခဲ့သော် နာမ်ခန္ဓာတို့ ထင်ရှားရှိသောကြောင့်လည်းကောင်း ထိုသို့သဘောရှိသော ရုပ်မရှိသူဟူသော ပညတ်ရှိသည်၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း ပဌမအမေး၌ ပရဝါဒီက ဝန်ခံ၏၊ ဒုတိယအမေး၌ကား ရှေးအတိုင်းပင်တည်း။ ၅။ ကာယေ ကာယာနုပဿီဟု လာသောအရာ၌ ကာယအခြားတစ်ပါး၊ ပုဂ္ဂိုလ်အခြားတစ်ပါးဟု ပရဝါဒီက အယူရှိခဲ့၏၊ ထိုအယူကို ပယ်ဖျက်လို၍ ပဌမပုစ္ဆာကို သကဝါဒီက မေးသည်၊ ပရဝါဒီက ကာယနှင့် သရီရ, သရီရနှင့် ကာယအထူးကို မမြင်သောကြောင့် အမေးသုံးချက်ကို ဝန်ခံခဲ့၏။ ဇီဝသည် သရီရမှ တစ်မျိုးတခြားလော၊ သရီရသည် ဇီဝမှ တစ်မျိုးတခြားလော ဟူသော စတုတ္ထအမေး၌မူ ‘အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရန္တိ အဗျာကတမေတံ မယာ’ဟူသော တိုက်ရိုက်ဟော အာဟစ္စဘာသိတသုတ်ကို မပယ်နိုင်သောကြောင့် ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေဆိုရ၏။ ၆။ ကိုယ်သည် ပုဂ္ဂိုလ်မှ တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကိုယ်မှ တစ်မျိုးတခြားလောဟူသော ပရဝါဒီ၏ အမေးသည် အဖြေမပေးထိုက်သော ဌပနိယပုစ္ဆာ ဖြစ်သောကြောင့် သကဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်၊ ပရဝါဒီကမူကား ယုတ်ညံ့သောဝါဒကို မှီ၍ တုံ့ပြန်ပြစ်တင်မှုကို ပြုသည်။
၁၁။ ဂတိအနုယောဂေါ
၆၉။ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ သော ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၁-ဂတိအနုယောဂ ၆၉။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏၁။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၇၀။ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ အညော ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၇၀။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အခြားပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၂
၇၁။ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ သော စ အညော စ သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၇၁။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်းကောင်း ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၃
၇၂။ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ နေဝ သော သန္ဓာဝတိ, န အညော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၇၂။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် လည်းမကျင်လည် (မသွားလာ) ပါသလော၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း မကျင်လည် (မသွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၄
၇၃။ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ သော ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ, အညော ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ, သော စ အညော စ သန္ဓာဝတိ, နေဝ သော သန္ဓာဝတိ န အညော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၇၃။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့့ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် သွားလာပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်သည် ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်းကောင်း ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်မကျင်လည် (မသွားလာ) ပါသလော၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်သည် မကျင်လည် (မသွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၅
၇၄။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောက’’န္တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ –
‘‘သ သတ္တက္ခတ္တုပရမံ, သန္ဓာဝိတွာန ပုဂ္ဂလော၊
ဒုက္ခဿန္တကရော ဟောတိ, သဗ္ဗသံယောဇနက္ခယာ’’တိ [သံ။ နိ။ ၂။၁၃၃၊ ဣတိဝု။ ၂၄ ဣတိဝုတ္တကေပိ]။
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ။
၇၄။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ကျင်လည် (သွားလာ) ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ခုနစ်ကြိမ်အလွန် ကျင်လည် (သွားလာ) ပြီး၍ သံယောဇဥ်အားလုံးကုန်ဆုံးခြင်းကြောင့် ဆင်းရဲအဆုံးကို ပြုသူ ဖြစ်၏ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရားသည် ဟောအပ်၏၊ ဤသို့သောသုတ္တန် (ပါဠိ) ကား ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ၏။
၇၅။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောက’’န္တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အနမတဂ္ဂေါယံ [အနမတဂ္ဂါယံ (က။)], ဘိက္ခဝေ, သံသာရော။ ပုဗ္ဗကောဋိ န ပညာယတိ, အဝိဇ္ဇာနီဝရဏာနံ သတ္တာနံ တဏှာသံယောဇနာနံ သန္ဓာဝတံ သံသရတ’’န္တိ [သံ။ နိ။ ၂။၁၂၄]! အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ။
၇၅။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ကျင်လည် (သွားလာ) ၏ဟု မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန်းတို့ သံသရာသည် မသိနိုင်သော အစရှိ၏၊ အဝိဇ္ဇာ ပိတ်ပင်အပ်ကုန်သည်၊ တဏှာဖြင့် ချည်နှောင်အပ်ကုန်သည် ဖြစ်၍ ကျင်လည် သွားလာကြရကုန်သော သတ္တဝါတို့၏ ရှေ့အစွန်းသည် မထင်ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏၊ ဤသို့သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ကား ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှှိိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ၏။
၇၆။ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၇၆။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည်သွားလာပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၆
၇၇။ သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ မနုဿော ဟုတွာ ဒေဝေါ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ သွေဝ မနုဿော သော ဒေဝေါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၇၇။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ လူဖြစ်ပြီးနောက် နတ်ဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏၇။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုလူသည်ပင် ထိုနတ်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ထိုသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၈
၇၈။ သွေဝ မနုဿော သော ဒေဝေါတိ? အာမန္တာ။ မနုဿော ဟုတွာ ဒေဝေါ ဟောတိ, ဒေဝေါ ဟုတွာ မနုဿော ဟောတိ, မနုဿဘူတော အညော, ဒေဝေါ အညော, မနုဿဘူတော သွေဝါယံ သန္ဓာဝတီတိ မိစ္ဆာ ။ပ။
သစေ ဟိ သန္ဓာဝတိ သွေဝ ပုဂ္ဂလော ဣတော စုတော ပရံ လောကံ အနညော, ဟေဝံ မရဏံ န ဟေဟိတိ, ပါဏာတိပါတောပိ နုပလဗ္ဘတိ။ ကမ္မံ အတ္ထိ, ကမ္မဝိပါကော အတ္ထိ, ကတာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကော အတ္ထိ, ကုသလာကုသလေ ဝိပစ္စမာနေ သွေဝါယံ သန္ဓာဝတီတိ မိစ္ဆာ။
၇၈။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုလူသည်ပင် ထိုနတ်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏၉။ သကဝါဒီ။ ။ လူဖြစ်ပြီး၍ နတ်ဖြစ်၏၊ နတ်ဖြစ်ပြီး၍ လူဖြစ်၏၊ လူသည် (နတ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ နတ်သည် (လူမှ) တစ်မျိုးတခြားတည်း၊ လူဖြစ်သော ထိုသတ္တဝါသည်ပင် ကျင်လည် (သွားလာ) ၏ဟူသော (သင် ပရဝါဒီ၏) စကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ စုတေ၍ အခြားလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ခဲ့ပါမူ အခြား သောပုဂ္ဂိုလ် မဟုတ်တော့ပေ၊ ဤသို့ အခြားသောပုဂ္ဂိုလ် မဟုတ်ခဲ့သော် သေခြင်း မည်သည် မဖြစ် လတ္တံ့၊ အသက်သတ်ခြင်းကိုလည်း မရနိုင်တော့ပေ၊ (ကုသိုလ်အကုသိုလ်) ကံသည် ရှိ၏၊ ကံ၏ အကျိုး သည်ရှိ၏၊ ပြုအပ်သော ကံတို့၏ အကျိုးသည် ရှိ၏၊ ကုသိုလ်အကုသိုလ်သည် အကျိုးပေးလတ်သော်ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ပင် ကျင်လည် (သွားလာ) ၏ဟူသော (သင် ပရဝါဒီ၏) စကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။
၇၉။ သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ မနုဿော ဟုတွာ ယက္ခော ဟောတိ, ပေတော ဟောတိ, နေရယိကော ဟောတိ, တိရစ္ဆာနဂတော ဟောတိ, ဩဋ္ဌော ဟောတိ, ဂေါဏော ဟောတိ, ဂဒြဘော ဟောတိ, သူကရော ဟောတိ, မဟိံသော [မဟိသော (သီ။ သျာ။ ကံ။ ပီ။)] ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ သွေဝ မနုဿော သော မဟိံသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၇၉။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည်သွားလာပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ လူဖြစ်ပြီး၍ ဘီလူးဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်ရှိသလော၊ ပြိတ္တာဖြစ်သော၊ ငရဲသားဖြစ်သော၊ တိရစ္ဆာန်ဖြစ်သော၊ ကုလားအုတ်ဖြစ်သော၊ နွားဖြစ်သော၊ မြည်းဖြစ်သော၊ ဝက်ဖြစ်သော၊ ကျွဲဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုလူသည်ပင် ထိုကျွဲဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၈၀။ သွေဝ မနုဿော သော မဟိံသောတိ? အာမန္တာ။ မနုဿော ဟုတွာ မဟိံသော ဟောတိ, မဟိံသော ဟုတွာ မနုဿော ဟောတိ, မနုဿဘူတော အညော, မဟိံသော အညော, မနုဿဘူတော သွေဝါယံ သန္ဓာဝတီတိ မိစ္ဆာ ။ပ။
သစေ ဟိ သန္ဓာဝတိ သွေဝ ပုဂ္ဂလော ဣတော စုတော ပရံ လောကံ အနညော, ဟေဝံ မရဏံ န ဟေဟိတိ, ပါဏာတိပါတောပိ နုပလဗ္ဘတိ။ ကမ္မံ အတ္ထိ, ကမ္မဝိပါကော အတ္ထိ, ကတာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကော အတ္ထိ, ကုသလာကုသလေ ဝိပစ္စမာနေ သွေဝါယံ သန္ဓာဝတီတိ မိစ္ဆာ။
၈၀။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုလူသည်ပင် ထိုကျွဲဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ လူဖြစ်ပြီး၍ ကျွဲဖြစ်၏၊ ကျွဲဖြစ်ပြီး၍ လူဖြစ်၏၊ လူ သည် (ကျွဲမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ကျွဲသည် (လူမှ) တစ်မျိုးတခြားတည်း၊ လူဖြစ်သော ထိုသတ္တဝါသည်ပင် ကျင်လည် (သွားလာ) ၏ဟူသော (သင် ပရဝါဒီ၏) စကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ စုတေ၍ အခြားလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ခဲ့ပါမူ အခြား သောပုဂ္ဂိုလ် မဟုတ်တော့ပေ၊ ဤသို့ အခြားသောပုဂ္ဂိုလ် မဟုတ်ခဲ့သော် သေခြင်းမည်သည် မဖြစ်လတ္တံ့၊ အသက်သတ်ခြင်းကို မရနိုင်တော့ပေ၊ (ကုသိုလ်အကုသိုလ်) ကံသည် ရှိ၏၊ ကံ၏ အကျိုးသည် ရှိ၏၊ ပြုအပ်သော ကံတို့၏ အကျိုးသည် ရှိ၏၊ ကုသိုလ်အကုသိုလ်သည် အကျိုးပေးလတ်သော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ပင် ကျင်လည် (သွားလာ) ၏ဟူသော (သင် ပရဝါဒီ၏) စကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။
၈၁။ သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ ခတ္တိယော ဟုတွာ ဗြာဟ္မဏော ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ သွေဝ ခတ္တိယော သော ဗြာဟ္မဏောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၈၁။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မင်းဖြစ်ပြီး၍ ပုဏ္ဏားဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုမင်းသည်ပင် ထိုပုဏ္ဏားဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၈၂။ အတ္ထိ ကောစိ ခတ္တိယော ဟုတွာ ဝေဿော ဟောတိ, သုဒ္ဒေါ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ သွေဝ ခတ္တိယော သော သုဒ္ဒေါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၈၂။ သကဝါဒီ။ ။ မင်းဖြစ်ပြီး၍ ကုန်သည်ဖြစ်သော, သူဆင်းရဲဖြစ်သော, တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုမင်းသည်ပင် ထိုသူဆင်းရဲဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၈၃။ အတ္ထိ ကောစိ ဗြာဟ္မဏော ဟုတွာ ဝေဿော ဟောတိ, သုဒ္ဒေါ ဟောတိ, ခတ္တိယော ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ သွေဝ ဗြာဟ္မဏော သော ခတ္တိယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၈၃။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဏ္ဏားဖြစ်ပြီး၍ ကုန်သည်ဖြစ်သော, သူဆင်းရဲဖြစ်သော, မင်းဖြစ်သောတစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပုဏ္ဏားသည်ပင် ထိုမင်းဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၈၄။ အတ္ထိ ကောစိ ဝေဿော ဟုတွာ သုဒ္ဒေါ ဟောတိ, ခတ္တိယော ဟောတိ, ဗြာဟ္မဏော ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ သွေဝ ဝေဿော သော ဗြာဟ္မဏောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၈၄။ သကဝါဒီ။ ။ ကုန်သည်ဖြစ်ပြီး၍ သူဆင်းရဲဖြစ်သော, မင်းဖြစ်သော, ပုဏ္ဏားဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုကုန်သည်သည်ပင် ထိုပုဏ္ဏားဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုုသင့်ပါ။ပ။
၈၅။ အတ္ထိ ကောစိ သုဒ္ဒေါ ဟုတွာ ခတ္တိယော ဟောတိ, ဗြာဟ္မဏော ဟောတိ, ဝေဿော ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ သွေဝ သုဒ္ဒေါ သော ဝေဿောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၈၅။ သကဝါဒီ။ ။ သူဆင်းရဲဖြစ်ပြီး၍ မင်းဖြစ်သော, ပုဏ္ဏားဖြစ်သော, ကုန်သည်ဖြစ်သော,တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုသူဆင်းရဲသည်ပင် ထိုကုန်သည်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုုသင့်ပါ။ပ။
၈၆။ သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ ဟတ္ထစ္ဆိန္နော ဟတ္ထစ္ဆိန္နောဝ ဟောတိ, ပါဒစ္ဆိန္နော ပါဒစ္ဆိန္နောဝ ဟောတိ, ဟတ္ထပါဒစ္ဆိန္နော ဟတ္ထပါဒစ္ဆိန္နောဝ ဟောတိ, ကဏ္ဏစ္ဆိန္နော… နာသစ္ဆိန္နော… ကဏ္ဏနာသစ္ဆိန္နော… အင်္ဂုလိစ္ဆိန္နော… အဠစ္ဆိန္နော… ကဏ္ဍရစ္ဆိန္နော… ကုဏိဟတ္ထကော… ဖဏဟတ္ထကော… ကုဋ္ဌိယော… ဂဏ္ဍိယော… ကိလာသိယော… သောသိယော… အပမာရိယော… ဩဋ္ဌော… ဂေါဏော… ဂဒြဘော… သူကရော… မဟိံသော မဟိံသောဝ ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၈၆။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ လက်ပြတ်သူသည် လက်ပြတ်သူပင် ဖြစ်သလော။ ခြေပြတ်သူသည် ခြေပြတ်သူပင်ဖြစ်သလော။ လက်ပြတ်ခြေပြတ်သူသည် လက်ပြတ်ခြေပြတ်သူပင် ဖြစ်သလော။ နားပြတ်သူသည်။ နှာခေါင်းပြတ်သူသည်။ နား, နှာခေါင်းပြတ်သူသည်။ ခြေချောင်း, လက်ချောင်းပြတ်သူသည်။ ခြေမ,လက်မပြတ်သူသည်။ အကြောမ ပြတ်သူသည်။ လက်ကောက်သူသည်။ ခြေချောင်းလက်ချောင်းပူးသူသည်။ နူနာရှိသူသည်။ ထွတ်အိုင်းနာ ရှိသူသည်။ ပွေးညှင်း တင်းတိပ်နာ ရှိသူသည်။ ခယရုပ် (ချောင်းဆိုး) နာရှိသူသည်။ ဝက်ရူးနာ ရှိသူသည်။ ကုလားအုတ်သည်။ နွားသည်။ မြည်းသည်။ ဝက်သည်။ ကျွဲသည်ကျွဲပင်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၈၇။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောက’’န္တိ? အာမန္တာ။ နနု သောတာပန္နော ပုဂ္ဂလော မနုဿလောကာ စုတော ဒေဝလောကံ ဥပပန္နော တတ္ထပိ သောတာပန္နောဝ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။
ဟဉ္စိ သောတာပန္နော ပုဂ္ဂလော မနုဿလောကာ စုတော ဒေဝလောကံ ဥပပန္နော တတ္ထပိ သောတာပန္နောဝ ဟောတိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောက’’န္တိ။
၈၇။ ပရဝါဒီ။ ။ ‘ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ၏’ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် လူ့လောကမှ စုတေ၍ နတ်လောကသို့ (လူ့ပြည်မှနတ်ပြည် သို့) ရောက်၏၊ ထိုနတ်လောက၌လည်း သောတာပန်ပင် ဖြစ်သည် မဟုတ်လော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏၁၂။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် လူ့လောကမှ စုတေ၍ နတ်လောကသို့ ရောက်၏၊ ထိုနတ်လောက၌လည်း သောတာပန်ပင် ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်လည်း ‘ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ပင်ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ၏’ဟူ၍ဆိုသင့်၏။
၈၈။ သောတာပန္နော ပုဂ္ဂလော မနုဿလောကာ စုတော ဒေဝလောကံ ဥပပန္နော တတ္ထပိ သောတာပန္နောဝ ဟောတီတိ ကတွာ တေန စ ကာရဏေန သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နော ပုဂ္ဂလော မနုဿလောကာ စုတော ဒေဝလောကံ ဥပပန္နော တတ္ထပိ မနုဿော ဟောတီတိ ကတွာ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၈၈။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် လူ့လောကမှ စုတေ၍ နတ်လောကသို့ ရောက်၏၊ ထိုနတ်လောက၌လည်း သောတာပန်ပင် ဖြစ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့်လည်း ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် လူ့လောကမှ စုတေ၍ နတ်လောကသို့ ရောက်၏၊ ထိုနတ်လောက၌လည်း လူပင် ဖြစ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့်လည်း ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၈၉။ သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ အနညော အဝိဂတော သန္ဓာဝတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ။
၈၉။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ပါး မဟုတ်မူ၍ မပြောင်းလွဲဘဲ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၃
၉၀။ အနညော အဝိဂတော သန္ဓာဝတီတိ? အာမန္တာ။ ဟတ္ထစ္ဆိန္နော ဟတ္ထစ္ဆိန္နောဝ ဟောတိ, ပါဒစ္ဆိန္နော ပါဒစ္ဆိန္နောဝ ဟောတိ, ဟတ္ထပါဒစ္ဆိန္နော ဟတ္ထပါဒစ္ဆိန္နောဝ ဟောတိ, ကဏ္ဏစ္ဆိန္နော… နာသစ္ဆိန္နော… ကဏ္ဏနာသစ္ဆိန္နော… အင်္ဂုလိစ္ဆိန္နော… အဠစ္ဆိန္နော… ကဏ္ဍရစ္ဆိန္နော… ကုဏိဟတ္ထကော… ဖဏဟတ္ထကော… ကုဋ္ဌိယော… ဂဏ္ဍိယော… ကိလာသိယော… သောသိယော… အပမာရိယော… ဩဋ္ဌော… ဂေါဏော… ဂဒြဘော… သူကရော… မဟိံသော မဟိံသောဝ ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၉၀။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ပါး မဟုတ်မူ၍ မပြောင်းလွဲဘဲ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏၁၄။ သကဝါဒီ။ ။ လက်ပြတ်သူသည် လက်ပြတ်သူပင် ဖြစ်ပါသလော။ ခြေပြတ်သူသည် ခြေပြတ်သူပင်ဖြစ်ပါသလော။ လက်ခြေပြတ်သူသည် လက်ခြေပြတ်သူပင် ဖြစ်ပါသလော။ နားပြတ်သူသည်။ နှာခေါင်းပြတ်သူသည်။ နား, နှာခေါင်းပြတ်သူသည်။ ခြေချောင်း, လက်ချောင်းပြတ်သူသည်။ ခြေမ, လက်မပြတ်သူသည်။ အကြောမ ပြတ်သူသည်။ လက်ကောက်သူသည်။ ခြေချောင်း, လက်ချောင်း ပူးသူသည်။ နူနာ ရှိသူသည်။ ထွတ်အိုင်းနာ ရှိသူသည်။ ပွေးညှင်းတင်းတိပ်နာ ရှိသူသည်။ ခယရုပ် (ချောင်းဆိုး) နာရှိသူသည်။ ဝက်ရူးနာ ရှိသူသည်။ ကုလားအုတ်သည်။ နွားသည်။ မြည်းသည်။ ဝက်သည်။ ကျွဲသည်ကျွဲပင် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၉၁။ သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ သရူပေါ သန္ဓာဝတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သရူပေါ သန္ဓာဝတီတိ? အာမန္တာ။ တံ ဇီဝံ တံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဝေဒနော ။ပ။ သသညော ။ပ။ သသင်္ခါရော ။ပ။ သဝိညာဏော သန္ဓာဝတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သဝိညာဏော သန္ဓာဝတီတိ? အာမန္တာ။ တံ ဇီဝံ တံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၉၁။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်နှင့်တကွ ဖြစ်၍ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၅ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်နှင့်တကွ ဖြစ်၍ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏၁၆။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဇီဝသည်ပင် ထိုသရီရဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၇ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာနှင့်တကွ ဖြစ်၍။ပ။ သညာနှင့်တကွ ဖြစ်၍။ပ။ သင်္ခါရတို့နှင့်တကွ ဖြစ်၍။ပ။ ဝိညာဏ်နှင့်တကွ ဖြစ်၍ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၈ သကဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ်နှင့်တကွ ဖြစ်၍ ကျင်လည်သွားလာပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည်သွားလာပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဇီဝသည်ပင် ထိုသရီရဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၉၂။ သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ အရူပေါ သန္ဓာဝတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အရူပေါ သန္ဓာဝတီတိ? အာမန္တာ။ အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အဝေဒနော ။ပ။ အသညော ။ပ။ အသင်္ခါရော ။ပ။ အဝိညာဏော သန္ဓာဝတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အဝိညာဏော သန္ဓာဝတီတိ? အာမန္တာ။ အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၉၂။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ် မရှိမူ၍ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၉ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ် မရှိမူ၍ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏၂၀။ သကဝါဒီ။ ။ ဇီဝသည် (သရီရမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ သရီရသည် (ဇီဝမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာ မရှိမူ၍။ပ။ သညာ မရှိမူ၍။ပ။ သင်္ခါရတို့ မရှိမူ၍။ပ။ ဝိညာဏ် မရှိမူ၍ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၂၁ သကဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ် မရှိမူ၍ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏၂၂။ သကဝါဒီ။ ။ ဇီဝသည် (သရီရမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ သရီရသည် (ဇီဝမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၉၃။ သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ ရူပံ သန္ဓာဝတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ရူပံ သန္ဓာဝတီတိ? အာမန္တာ။ တံ ဇီဝံ တံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဝေဒနာ ။ပ။ သညာ ။ပ။ သင်္ခါရာ ။ပ။ ဝိညာဏံ သန္ဓာဝတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဝိညာဏံ သန္ဓာဝတီတိ? အာမန္တာ။ တံ ဇီဝံ တံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၉၃။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၂၃ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဇီဝသည်ပင် ထိုသရီရဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာသည်။ပ။ သညာသည်။ပ။ သင်္ခါရတို့သည်။ပ။ ဝိညာဏ်သည် ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ်သည် ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဇီဝသည်ပင် ထိုသရီရဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၉၄။ သွေဝ ပုဂ္ဂလော သန္ဓာဝတိ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ပရသ္မာ လောကာ ဣမံ လောကန္တိ? အာမန္တာ။ ရူပံ န သန္ဓာဝတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ရူပံ န သန္ဓာဝတီတိ? အာမန္တာ။ အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဝေဒနာ ။ပ။ သညာ ။ပ။ သင်္ခါရာ ။ပ။ ဝိညာဏံ န သန္ဓာဝတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဝိညာဏံ န သန္ဓာဝတီတိ? အာမန္တာ။ အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ (သံခိတ္တံ)။
ခန္ဓေသု ဘိဇ္ဇမာနေသု, သော စေ ဘိဇ္ဇတိ ပုဂ္ဂလော၊
ဥစ္ဆေဒါ ဘဝတိ ဒိဋ္ဌိ, ယာ ဗုဒ္ဓေန ဝိဝဇ္ဇိတာ။
ခန္ဓေသု ဘိဇ္ဇမာနေသု, နော စေ ဘိဇ္ဇတိ ပုဂ္ဂလော၊
ပုဂ္ဂလော သဿတော ဟောတိ, နိဗ္ဗာနေန သမသမောတိ။
ဂတိအနုယောဂေါ။
၉၄။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ အခြားလောကမှ ဤလောကသို့ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကျင်လည် (သွားလာ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် မကျင်လည် (မသွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၂၄ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် မကျင်လည် (မသွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မကျင်လည် (မသွားလာ) ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဇီဝသည် (သရီရမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ သရီရသည် (ဇီဝမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာသည်။ပ။ သညာသည်။ပ။ သင်္ခါရတို့သည်။ပ။ ဝိညာဏ်သည် မကျင်လည် (မသွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ်သည် မကျင်လည် (မသွားလာ) ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မကျင်လည် (မသွားလာ) ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဇီဝသည် (သရီရမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ သရီရသည် (ဇီဝမှ) တစ်မျိုးတခြား လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ [အကျဥ်းချုံးထား၏]။ ခန္ဓာတို့ ပျက်စီးကုန်သည် ရှိသော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အကယ်၍ ပျက်စီးပါမူ ပြတ်စဲခြင်းဟူသောအကြင် (ဥစ္ဆေဒ) အယူသည် ဖြစ်၏၊ (ထိုဥစ္ဆေဒအယူကို) မြတ်စွာဘုရားသည် ရှောင်ကြဥ်တော်မူ အပ်၏။ ခန္ဓာတို့ ပျက်စီးကုန်လျက် ပုဂ္ဂိုလ်ကား အကယ်၍ မပျက်စီးပါလျှင် ပုဂ္ဂိုလ်သည် မြဲသည် ဖြစ်၍ နိဗ္ဗာန်နှင့် အလွန်တူသည် ဖြစ်၏။ ဂတိအနုယောဂ ပြီး၏။ ၁။ ‘သသတ္တက္ခတ္တုပရမံ သန္ဓာဝိတွာန ပုဂ္ဂလော’ ဤသို့စသော သုတ်တို့ကို နှလုံးသွင်း၍ ဝန်ခံ၏၊ ဒုတိယအမေး၌မူ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ဤလောကမှ အခြားသော လောကသို့ ပြေးသွား၏ဟု ဝန်ခံလိုက်လျှင် သဿတဒိဋ္ဌိအဖြစ်မှ မလွတ်သောကြောင့် ပရဝါဒီပုဂ္ဂိုလ်က ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၂။ သကဝါဒီ၏ ဒုတိယအမေးကို ဝန်ခံခဲ့သော် ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိအဖြစ်မှ မလွတ်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၃။ သကဝါဒီ၏ ဒုတိယအမေးကို ဝန်ခံခဲ့သော် ဧကစ္စသဿတဒိဋ္ဌိအဖြစ်မှ မလွတ်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၄။ သကဝါဒီ၏ ဒုတိယအမေးကို ဝန်ခံခဲ့သော် အမရာဝိက္ခေပဒိဋ္ဌိအဖြစ်မှ မလွတ်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၅။ သကဝါဒီ၏ ဒုတိယအမေးကို ဝန်ခံခဲ့သော် ဒိဋ္ဌိလေးမျိုးဟူသော အပြစ်မှ မလွတ်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၆။ ဤလောကမှ အခြားလောကသို့ ပြေးသွားသော ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလောက၌လည်းကောင်း၊ အခြားလောက၌လည်းကောင်း တစ်ယောက်တည်းပင် ဖြစ်လေသလောဟူသော အလိုဖြင့် သကဝါဒီက မေးရကား သဿတဒိဋ္ဌိမှ မလွတ်နိုင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၇။ သကဝါဒီက မြဲမြံသည်ကို ပြု၍ တစ်ဖန်နောက်ထပ် မေးမြန်းလတ်သော် ထိုပြေးသွားသော သူသည် ပုဂ္ဂိုလ်သာ ဖြစ်ခဲ့၏၊ အခြားတစ်ပါးသော အဖြစ်မရှိ။ ‘သော တတော စုတော ဣဓူပပန္နော’ အစရှိသော သုတ်သည်လည်း ရှိခဲ့၏ဟု နှလုံးသွင်းမိသောကြောင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၈။ ထိုသူသည်ပင် ထိုနတ်ဖြစ်သလောဟု မေးမြန်းရာ၌မူ လူဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ နတ်အဖြစ်သည် မရှိနိုင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေပြန်သည်။ ၉။ “အဟံ တေန သမယေန သုနေတ္တောနာမ သတ္ထာ အဟောသိံ”အစရှိသော သုတ္တန်ကို နှလုံးသွင်း၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံ၏။ ၁၀။ နတ်ဘဝ လူဘဝတို့၏ မတူ ထူးခြားသည်၏အဖြစ်ကြောင့် ပရဝါဒီစကား မှားသည်ဟု သကဝါဒီက ပြဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။ ၁၁။ လောက၌ တည်နေသူအား ပဋိသန္ဓေ၏ အစွမ်းဖြင့် အခြားလောကသို့ သွားခြင်း မရှိနိုင်သောကြောင့် သကဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၁၂။ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်၏ ဘဝတစ်ပါး၌လည်း သောတာပန်အဖြစ်ကို မစွန့်သောကြောင့် ဒုတိယအမေးကိုလည်း သကဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၁၃။ နတ်လောက၌ ပဋိသန္ဓေနေသူအား လူ၏အဖြစ် မရှိနိုင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၄။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်ပင် ကျင်လည်ပြေးလွှား၏ဟူသော မိမိဝါဒဖြင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်၏။ ၁၅။ ဤရူပကာယနှင့်တကွ အခြားလောကသို့ မသွားသည်ကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၆။ ဤနောက်အမေး၌ အန္တရာဘဝပုဂ္ဂိုလ်ကို ရည်ရွယ်၍ ဝန်ခံပြန်သည်၊ အန္တရာဘဝပုဂ္ဂိုလ်သည် အန္တရာဘဝရုပ်နှင့်တကွ သွား၍ အမိဝမ်းတိုက်သို့ သက်ဝင်ပြီးမှ ထိုရုပ် ပျက်၏ဟု ပရဝါဒီ အယူရှိသည်။ ၁၇။ ဤလောက၌ပင် ကိုယ်ကောင်ကို ပစ်ချထားခဲ့ရသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ဘုရားဟောသုတ်နှင့် တိုက်ရိုက်ဆန့်ကျင်သောကြောင့်လည်းကောင်း ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၈။ အသညသတ်ဘဝကို ရည်ရွယ်၍ ပဋိက္ခေပပြုလျက် ဖြေသည်၊ အခြားဘဝကို ရည်ရွယ်၍ ဝန်ခံပြန်သည်။ ၁၉။ အန္တရာဘဝကို ရည်ရွယ်၍ ပဋိက္ခေပပြုလျက် ဖြေသည်။ ၂၀။ အရူပဘုံမှ စုတေ၍ အရူပဘုံ၌ ဖြစ်သူကို ရည်ရွယ်လျက် ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၂၁။ သညီဘဝကိို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၂၂။ အသညီဘဝကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၂၃။ “အဝိဇ္ဇာနီဝရဏာနံ သတ္တာနံ တဏှာသံယောဇနာနံ သန္ဓာဝတံ သံသရတံ”- ဟူ၍ သတ္တဝါတို့၏သာ ကျင်လည်ခြင်းကို ဟောတော်မူသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်၊ တစ်ဖန် နောက်ထပ်မေးမြန်းလတ်သော် ရုပ်နှင့်ကင်း၍ ပုဂ္ဂိုလ် မရှိနိုင်သောကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကျင်လည်သည်ရှိသော် ရုပ်သည်လည်း ကျင်လည်တော့သည်သာဟု နှလုံးပြု၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်၏၊ ဝေဒနာ စသည်တို့၌လည်း ဤနည်းအတိုင်းပင်တည်း။ ၂၄။ ပုဂ္ဂိုလ်ကျင်လည်သည်ရှိသော် ပုဂ္ဂိုလ်၏ စွဲမှီရာရုပ် မကျင်လည်ဟု ဆိုရန် မတတ်ကောင်းဟူသော အမှတ်ဖြင့် ပရဝါဒီက ပယ်ခဲ့၏၊ တစ်ဖန်နောက်ထပ် မေးမြန်းပြန်သော် သတ္တဝါတို့၏ ကျင်လည်ခြင်းကိုလည်း ဟောတော်မူသောကြောင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။
၁၂။ ဥပါဒါပညတ္တာနုယောဂ
၉၅။ ရူပံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ရူပံ အနိစ္စံ သင်္ခတံ ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နံ ခယဓမ္မံ ဝယဓမ္မံ ဝိရာဂဓမ္မံ နိရောဓဓမ္မံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ? ပုဂ္ဂလောပိ အနိစ္စော သင်္ခတော ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နော ခယဓမ္မော ဝယဓမ္မော ဝိရာဂဓမ္မော နိရောဓဓမ္မော ဝိပရိဏာမဓမ္မောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၂-ဥပါဒါပညတ္တာနုယောဂ ၉၅။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် မမြဲသော ‘အနိစ္စ’၊ ပြုပြင်အပ်သော ‘သင်္ခတ’၊ အကြောင်းကို စွဲ၍ ဖြစ်ပေါ့်သော ‘ပဋိစ္စသမုပ္ပန္န’၊ ကုန်ခန်းခြင်းသဘော ‘ခယဓမ္မ’၊ ပျက်စီးခြင်းသဘော ‘ဝယဓမ္မ’၊ ကင်းပြတ်ခြင်းသဘော ‘ဝိရာဂဓမ္မ’၊ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသဘော ‘နိရောဓဓမ္မ’၊ ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော ‘ဝိပရိဏာမဓမ္မ’ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏၁။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း မမြဲသော ‘အနိစ္စ’၊ ပြုပြင်အပ်သော ‘သင်္ခတ’၊ အကြောင်းကို စွဲ၍ဖြစ်ပေါ်သော ‘ပဋိစ္စသမုပ္ပန္န’၊ ကုန်ခန်းခြင်းသဘော ‘ခယဓမ္မ’၊ ပျက်စီးခြင်းသဘော ‘ဝယဓမ္မ’၊ ကင်းပြတ်ခြင်းသဘော ‘ဝိရာဂဓမ္မ’၊ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသဘော ‘နိရောဓဓမ္မ’၊ ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော ‘ဝိပရိဏာမဓမ္မ’ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၉၆။ ဝေဒနံ ဥပါဒါယ… သညံ ဥပါဒါယ… သင်္ခါရေ ဥပါဒါယ… ဝိညာဏံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ဝိညာဏံ အနိစ္စံ သင်္ခတံ ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နံ ခယဓမ္မံ ဝယဓမ္မံ ဝိရာဂဓမ္မံ နိရောဓဓမ္မံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလောပိ အနိစ္စော သင်္ခတော ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နော ခယဓမ္မော ဝယဓမ္မော ဝိရာဂဓမ္မော နိရောဓဓမ္မော ဝိပရိဏာမဓမ္မောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၉၆။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာကို စွဲ၍။ သညာကို စွဲ၍။ သင်္ခါရတို့ကို စွဲ၍။ ဝိညာဏ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကိုပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဝိညာဏ်သည် မမြဲသော ‘အနိစ္စ’၊ ပြုပြင်အပ်သော ‘သင်္ခတ’၊ အကြောင်းကို စွဲ၍ ဖြစ်ပေါ်သော ‘ပဋိစ္စသမုပ္ပန္န’၊ ကုန်ခန်းခြင်းသဘော ‘ခယဓမ္မ’၊ ပျက်စီးခြင်းသဘော ‘ဝယဓမ္မ’၊ ကင်းပြတ်ခြင်းသဘော ‘ဝိရာဂဓမ္မ’၊ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသဘော ‘နိရောဓဓမ္မ’၊ ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော‘ဝိပရိဏာမဓမ္မ’ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း မမြဲသော ‘အနိစ္စ’၊ ပြုပြင်အပ်သော ‘သင်္ခတ’၊ အကြောင်းကို စွဲ၍ဖြစ်ပေါ်သော ‘ပဋိစ္စသမုပ္ပန္န’၊ ကုန်ခန်းခြင်းသဘော ‘ခယဓမ္မ’၊ ပျက်စီးခြင်းသဘော ‘ဝယဓမ္မ’၊ ကင်းပြတ်ခြင်းသဘော ‘ဝိရာဂဓမ္မ’၊ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသဘော ‘နိရောဓဓမ္မ’၊ ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော ‘ဝိပရိဏာမဓမ္မ’ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၉၇။ ရူပံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ နီလံ ရူပံ ဥပါဒါယ နီလကဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပီတံ ရူပံ ဥပါဒါယ… လောဟိတံ ရူပံ ဥပါဒါယ… ဩဒါတံ ရူပံ ဥပါဒါယ… သနိဒဿနံ ရူပံ ဥပါဒါယ… အနိဒဿနံ ရူပံ ဥပါဒါယ… သပ္ပဋိဃံ ရူပံ ဥပါဒါယ… အပ္ပဋိဃံ ရူပံ ဥပါဒါယ အပ္ပဋိဃဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၉၇။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ညိုသော ရုပ်ကို စွဲ၍ ညိုသောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၂ သကဝါဒီ။ ။ ရွှေသောရုပ်ကို စွဲ၍။ နီသောရုပ်ကို စွဲ၍။ ဖြူသောရုပ်ကို စွဲ၍။ မြင်ခြင်းနှင့်တကွဖြစ်သော ရုပ်ကို စွဲ၍။ မြင်ခြင်း မရှိသောရုပ်ကို စွဲ၍။ ထိခိုက်ခြင်းနှင့်တကွ ဖြစ်သော ရုပ်ကို စွဲ၍။ ထိခိုက်ခြင်း မရှိသော ရုပ်ကို စွဲ၍ ထိခိုက်ခြင်း မရှိသောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၉၈။ ဝေဒနံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ကုသလံ ဝေဒနံ ဥပါဒါယ ကုသလဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကုသလံ ဝေဒနံ ဥပါဒါယ ကုသလဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ကုသလာ ဝေဒနာ သဖလာ သဝိပါကာ ဣဋ္ဌဖလာ ကန္တဖလာ မနုညဖလာ အသေစနကဖလာ သုခုဒြယာ သုခဝိပါကာတိ? အာမန္တာ။ ကုသလောပိ ပုဂ္ဂလော သဖလော သဝိပါကော ဣဋ္ဌဖလော ကန္တဖလော မနုညဖလော အသေစနကဖလော သုခုဒြယော သုခဝိပါကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၉၈။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကုသိုလ်ဖြစ်သော ဝေဒနာကို စွဲ၍ ကုသိုလ်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၃ သကဝါဒီ။ ။ ကုသိုလ်ဖြစ်သော ဝေဒနာကို စွဲ၍ ကုသိုလ်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏၄။ သကဝါဒီ။ ။ ကုသိုလ်ဖြစ်သော ဝေဒနာသည် အကျိုးရှိသလော၊ ဝိပါကရှိသလော၊ လိုလားအပ် သောအကျိုးရှိသလော၊ နှစ်သက်အပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ စိတ်ကို ပွားစေတတ်သော အကျိုးရှိသလော၊ (ကိလေသာ ရေဖြင့်) မသွန်းလောင်းအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ ချမ်းသာကို တိုးပွားစေတတ်သလော၊ ချမ်းသာသော အကျိုးရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကုသိုလ်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း အကျိုးရှိသလော၊ ဝိပါက်ရှိသလော၊ လိုလားအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ နှစ်သက်အပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ စိတ်ကို ပွားစေတတ်သော အကျိုးရှိသလော၊ (ကိလေသာ ရေဖြင့်) မသွန်းလောင်းအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ ချမ်းသာကို တိုးပွားစေတတ်သလော၊ ချမ်းသာသော အကျိုးရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၅
၉၉။ ဝေဒနံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ အကုသလံ ဝေဒနံ ဥပါဒါယ အကုသလဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အကုသလံ ဝေဒနံ ဥပါဒါယ အကုသလဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ အကုသလာ ဝေဒနာ သဖလာ သဝိပါကာ အနိဋ္ဌဖလာ အကန္တဖလာ အမနုညဖလာ သေစနကဖလာ ဒုက္ခုဒြယာ ဒုက္ခဝိပါကာတိ? အာမန္တာ။ အကုသလောပိ ပုဂ္ဂလော သဖလော သဝိပါကော အနိဋ္ဌဖလော အကန္တဖလော အမနုညဖလော သေစနကဖလော ဒုက္ခုဒြယော ဒုက္ခဝိပါကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၉၉။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကုသိုလ်ဖြစ်သော ဝေဒနာကို စွဲ၍ အကုသိုလ်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အကုသိုလ်ဖြစ်သော ဝေဒနာကို စွဲ၍ အကုသိုလ်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကုသိုလ်ဖြစ်သော ဝေဒနာသည် အကျိုးရှိသလော၊ ဝိပါက်ရှိသလော၊ မလိုလားအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ မနှစ်သက်အပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ စိတ်ကို မပွားစေတတ်သော အကျိုးရှိသလော၊ (ကိလေသာရေဖြင့်) သွန်းလောင်းအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ ဆင်းရဲကို တိုးပွားစေတတ်သလော၊ ဆင်းရဲသော အကျိုးရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကုသိုလ်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း အကျိုးရှိသလော၊ ဝိပါက်ရှိသလော၊ မလိုလားအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ မနှစ်သက်အပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ စိတ်ကို မပွားစေတတ်သောအကျိုးရှိသလော၊ (ကိလေသာရေဖြင့်) မသွန်းလောင်းအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ ဆင်းရဲကို တိုးပွားစေတတ်သလော၊ ဆင်းရဲသော အကျိုးရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၀၀။ ဝေဒနံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ အဗျာကတံ ဝေဒနံ ဥပါဒါယ အဗျာကတဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အဗျာကတံ ဝေဒနံ ဥပါဒါယ အဗျာကတဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ အဗျာကတာ ဝေဒနာ အနိစ္စာ သင်္ခတာ ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နာ ခယဓမ္မာ ဝယဓမ္မာ ဝိရာဂဓမ္မာ နိရောဓဓမ္မာ ဝိပရိဏာမဓမ္မာတိ? အာမန္တာ။ အဗျာကတောပိ ပုဂ္ဂလော အနိစ္စော သင်္ခတော ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နော ခယဓမ္မော ဝယဓမ္မော ဝိရာဂဓမ္မော နိရောဓဓမ္မော ဝိပရိဏာမဓမ္မောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၀၀။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဗျာကတဖြစ်သော ဝေဒနာကို စွဲ၍ အဗျာကတဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အဗျာကတဖြစ်သော ဝေဒနာကို စွဲ၍ အဗျာကတဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏၆။ သကဝါဒီ။ ။ အဗျာကတဖြစ်သော ဝေဒနာသည် မမြဲသော ‘အနိစ္စ’၊ ပြုပြင်အပ်သော ‘သင်္ခတ’၊ အကြောင်းကို စွဲ၍ ဖြစ်ပေါ်သော ‘ပဋိစ္စသမုပ္ပန္န’၊ ကုန်ခန်းခြင်းသဘော ‘ခယဓမ္မ’၊ ပျက်စီးခြင်းသဘော‘ဝယဓမ္မ’၊ ကင်းပြတ်ခြင်းသဘော ‘ဝိရာဂဓမ္မ’၊ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသဘော ‘နိရောဓဓမ္မ’၊ ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော‘ဝိပရိဏာမဓမ္မ’ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဗျာကတဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း မမြဲသော ‘အနိစ္စ’၊ ပြုပြင်အပ်သော ‘သင်္ခတ’၊ အကြောင်းကို စွဲ၍ ဖြစ်ပေါ်သော ‘ပဋိစ္စသမုပ္ပန္န’၊ ကုန်ခန်းခြင်းသဘော ‘ခယဓမ္မ’၊ ပျက်စီးခြင်း သဘော‘ဝယဓမ္မ’၊ ကင်းပြတ်ခြင်းသဘော ‘ဝိရာဂဓမ္မ’၊ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသဘော ‘နိရောဓဓမ္မ’၊ ဖောက်ပြန်ခြင့်းသဘော ‘ဝိပရိဏာမဓမ္မ’ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၀၁။ သညံ ဥပါဒါယ… သင်္ခါရေ ဥပါဒါယ… ဝိညာဏံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ကုသလံ ဝိညာဏံ ဥပါဒါယ ကုသလဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကုသလံ ဝိညာဏံ ဥပါဒါယ ကုသလဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ကုသလံ ဝိညာဏံ သဖလံ သဝိပါကံ ဣဋ္ဌဖလံ ကန္တဖလံ မနုညဖလံ အသေစနကဖလံ သုခုဒြယံ သုခဝိပါကန္တိ? အာမန္တာ။ ကုသလောပိ ပုဂ္ဂလော သဖလော သဝိပါကော ဣဋ္ဌဖလော ကန္တဖလော မနုညဖလော အသေစနကဖလော သုခုဒြယော သုခဝိပါကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၀၁။ သကဝါဒီ။ ။ သညာကို စွဲ၍။ သင်္ခါရတို့ကို စွဲ၍။ ဝိညာဏ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကုသိုလ်ဝိညာဏ်ကို စွဲ၍ ကုသိုလ်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ကုသိုလ်ဝိညာဏ်ကို စွဲ၍ ကုသိုလ်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကုသိုလ်ဝိညာဏ်သည် အကျိုးရှိသလော၊ ဝိပါက်ရှိသလော၊ လိုလားအပ်သောအကျိုးရှိသလော၊ နှစ်သက်အပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ စိတ်ကို ပွားစေတတ်သော အကျိုးရှိသလော၊ (ကိလေသာရေဖြင့်) မသွန်းလောင်းအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ ချမ်းသာကို တိုးပွားစေတတ်သလော၊ ချမ်းသာသော အကျိုးရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကုသိုလ်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း အကျိုးရှိသလော၊ ဝိပါက်ရှိသလော၊ လိုလားအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ နှစ်သက်အပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ စိတ်ကို ပွားစေတတ်သော အကျိုးရှိသလော၊ (ကိလေသာ ရေဖြင့်) မသွန်းလောင်းအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ ချမ်းသာကို တိုးပွားစေတတ်သလော၊ ချမ်းသာသော အကျိုးရှှိိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၀၂။ ဝိညာဏံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ အကုသလံ ဝိညာဏံ ဥပါဒါယ အကုသလဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အကုသလံ ဝိညာဏံ ဥပါဒါယ အကုသလဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ အကုသလံ ဝိညာဏံ သဖလံ သဝိပါကံ အနိဋ္ဌဖလံ အကန္တဖလံ အမနုညဖလံ သေစနကဖလံ ဒုက္ခုဒြယံ ဒုက္ခဝိပါကန္တိ? အာမန္တာ။ အကုသလောပိ ပုဂ္ဂလော သဖလော သဝိပါကော အနိဋ္ဌဖလော အကန္တဖလော အမနုညဖလော သေစနကဖလော ဒုက္ခုဒြယော ဒုက္ခဝိပါကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၀၂။ သကဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကုသိုလ်ဝိညာဏ်ကို စွဲ၍ အကုသိုလ်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အကုသိုလ်ဝိညာဏ်ကို စွဲ၍ အကုသိုလ်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကုသိုလ်ဝိညာဏ်သည် အကျိုးရှိသလော၊ ဝိပါက်ရှိသလော၊ မလိုလားအပ်သောအကျိုးရှိသလော၊ မနှစ်သက်အပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ စိတ်ကို မပွားစေတတ်သော အကျိုးရှိသလော၊ (ကိလေသာ ရေဖြင့်) သွန်းလောင်းအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ ဆင်းရဲကို တိုးပွားစေတတ်သလော၊ ဆင်းရဲသော အကျိုးရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကုသိုလ်ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း အကျိုးရှိသလော၊ ဝိပါက်ရှိသလော၊ မလိုလားအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ မနှစ်သက်အပ်သော အကျိုးရှှိိသလော၊ စိတ်ကို မပွားစေတတ်သောအကျိုးရှိသလော၊ (ကိလေသာရေဖြင့်) သွန်းလောင်းအပ်သော အကျိုးရှိသလော၊ ဆင်းရဲကို တိုးပွားစေတတ်သလော၊ ဆင်းရဲသော အကျိုးရှှိိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၀၃။ ဝိညာဏံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ အဗျာကတံ ဝိညာဏံ ဥပါဒါယ အဗျာကတဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အဗျာကတံ ဝိညာဏံ ဥပါဒါယ အဗျာကတဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ အဗျာကတံ ဝိညာဏံ အနိစ္စံ သင်္ခတံ ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နံ ခယဓမ္မံ ဝယဓမ္မံ ဝိရာဂဓမ္မံ နိရောဓဓမ္မံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ အဗျာကတောပိ ပုဂ္ဂလော အနိစ္စော သင်္ခတော ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နော ခယဓမ္မော ဝယဓမ္မော ဝိရာဂဓမ္မော နိရောဓဓမ္မော ဝိပရိဏာမဓမ္မောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၀၃။ သကဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဗျာကတဝိညာဏ်ကို စွဲ၍ အဗျာကတဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အဗျာကတဝိညာဏ်ကို စွဲ၍ အဗျာကတဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဗျာကတဝိညာဏ်သည် မမြဲသော ‘အနိစ္စ’၊ ပြုပြင်အပ်သော ‘သင်္ခတ’၊ အကြောင်း ကိုစွဲ၍ ဖြစ်ပေါ်သော ‘ပဋိစ္စသမုပ္ပန္န’၊ ကုန်ခန်းခြင်းသဘော ‘ခယဓမ္မ’၊ ပျက်စီးခြင်းသဘော ‘ဝယဓမ္မ’၊ ကင်းပြတ်ခြင်းသဘော ‘ဝိရာဂဓမ္မ’၊ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသဘော ‘နိရောဓဓမ္မ’၊ ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော‘ဝိပရိဏာမဓမ္မ’ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဗျာကတဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း မမြဲသော ‘အနိစ္စ’၊ ပြုပြင်အပ်သော ‘သင်္ခတ’၊ အကြောင်းကို စွဲ၍ ဖြစ်ပေါ်သော ‘ပဋိစ္စသမုပ္ပန္န’၊ ကုန်ခန်းခြင်းသဘော ‘ခယဓမ္မ’၊ ပျက်စီးခြင်း သဘော‘ဝယဓမ္မ’၊ ကင်းပြတ်ခြင်းသဘော ‘ဝိရာဂဓမ္မ’၊ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသဘော ‘နိရောဓဓမ္မ’၊ ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော ‘ဝိပရိဏာမဓမ္မ’ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၀၄။ စက္ခုံ ဥပါဒါယ ‘‘စက္ခုမာ ပုဂ္ဂလော’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ? အာမန္တာ။ စက္ခုမှိ နိရုဒ္ဓေ ‘‘စက္ခုမာ ပုဂ္ဂလော နိရုဒ္ဓေါ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သောတံ ဥပါဒါယ… ဃာနံ ဥပါဒါယ… ဇိဝှံ ဥပါဒါယ… ကာယံ ဥပါဒါယ… မနံ ဥပါဒါယ ‘‘မနဝါ ပုဂ္ဂလော’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ? အာမန္တာ။ မနမှိ နိရုဒ္ဓေ ‘‘မနဝါ ပုဂ္ဂလော နိရုဒ္ဓေါ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၁၀၄။ သကဝါဒီ။ ။ မျက်စိကို စွဲ၍ “မျက်စိရှိသောပုဂ္ဂိုလ်”ဟူ၍ ပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြောဆိုသင့်ပါ၏၇။ သကဝါဒီ။ ။ မျက်စိချုပ်လတ်သော် “မျက်စိရှိသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ချုပ်၏”ဟူ၍ ပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၈ သကဝါဒီ။ ။ နားကို စွဲ၍။ နှာခေါင်းကို စွဲ၍။ လျှာကို စွဲ၍။ ကိုယ်ကို စွဲ၍။ စိတ်ကို စွဲ၍ စိတ်ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍ ပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြောဆိုသင့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ စိတ်ချုပ်လတ်သော် “စိတ်ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ချုပ်၏”ဟူ၍ ပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မပြောဆိုသင့်ပါ။
၁၀၅။ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိံ ဥပါဒါယ ‘‘မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယော ပုဂ္ဂလော’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ? အာမန္တာ။ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယာ နိရုဒ္ဓါယ ‘‘မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယော ပုဂ္ဂလော နိရုဒ္ဓေါ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ မိစ္ဆာသင်္ကပ္ပံ ဥပါဒါယ… မိစ္ဆာဝါစံ ဥပါဒါယ… မိစ္ဆာကမ္မန္တံ ဥပါဒါယ… မိစ္ဆာအာဇီဝံ ဥပါဒါယ … မိစ္ဆာဝါယာမံ ဥပါဒါယ… မိစ္ဆာသတိံ ဥပါဒါယ… မိစ္ဆာသမာဓိံ ဥပါဒါယ ‘‘မိစ္ဆာသမာဓိယော ပုဂ္ဂလော’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ? အာမန္တာ။ မိစ္ဆာသမာဓိမှိ နိရုဒ္ဓေ ‘‘မိစ္ဆာသမာဓိယော ပုဂ္ဂလော နိရုဒ္ဓေါ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၁၀၅။ သကဝါဒီ။ ။ မှားယွင်းသော အယူ ‘မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ’ကို စွဲ၍ “မှားယွင်းသော အယူရှိသောပုဂ္ဂိုလ်”ဟူ၍ ပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြောဆိုသင့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မှားယွင်းသော အယူ ချုပ်လတ်သော် “မှားယွင်းသော အယူရှိသောပုဂ္ဂိုလ်သည်ချုပ်၏”ဟူ၍ ပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မှားယွင်းသော အကြံအစည်ကို စွဲ၍။ မှားယွင်းသောစကားကို စွဲ၍။ မှားယွင်းသောအလုပ်ကို စွဲ၍။ မှားယွင်းသော အသက်မွေးမှုကို စွဲ၍။ မှားယွင်းသော အားထုတ်မှုကို စွဲ၍။ မှားယွင်းသော အောက်မေ့မှုကို စွဲ၍။ မှားယွင်းသော တည်ကြည်မှုကို စွဲ၍ “မှားယွင်းသောတည်ကြည်မှု ရှိသောပုဂ္ဂိုလ်”ဟူ၍ ပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြောဆိုသင့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မှားယွင်းသော တည်ကြည်မှု ချုပ်လတ်သော် “မှားယွင်းသော တည်ကြည်မှုရှိသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ချုပ်၏”ဟူ၍ ပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၁၀၆။ သမ္မာဒိဋ္ဌိံ ဥပါဒါယ ‘‘သမ္မာဒိဋ္ဌိယော ပုဂ္ဂလော’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ? အာမန္တာ။ သမ္မာဒိဋ္ဌိယာ နိရုဒ္ဓါယ ‘‘သမ္မာဒိဋ္ဌိယော ပုဂ္ဂလော နိရုဒ္ဓေါ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သမ္မာသင်္ကပ္ပံ ဥပါဒါယ… သမ္မာဝါစံ ဥပါဒါယ… သမ္မာကမ္မန္တံ ဥပါဒါယ… သမ္မာအာဇီဝံ ဥပါဒါယ… သမ္မာဝါယာမံ ဥပါဒါယ… သမ္မာသတိံ ဥပါဒါယ… သမ္မာသမာဓိံ ဥပါဒါယ ‘‘သမ္မာသမာဓိယော ပုဂ္ဂလော’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ? အာမန္တာ။ သမ္မာသမာဓိမှိ နိရုဒ္ဓေ ‘‘သမ္မာသမာဓိယော ပုဂ္ဂလော နိရုဒ္ဓေါ’’တိ ဝတ္တဗ္ဗောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၀၆။ သကဝါဒီ။ ။ မှန်ကန်သော အယူ ‘သမ္မာဒိဋ္ဌိ’ကို စွဲ၍ “မှန်ကန်သော အယူရှိသောပုဂ္ဂိုလ်”ဟူ၍ ပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြောဆိုသင့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မှန်ကန်သော အယူချုပ်လတ်သော် “မှန်ကန်သော အယူရှိသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ချုပ်၏”ဟူ၍ ပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မှန်ကန်သော အကြံအစည်ကို စွဲ၍။ မှန်ကန်သောစကားကို စွဲ၍။ မှန်ကန်သောအလုပ်ကို စွဲ၍။ မှန်ကန်သော အသက်မွေးမှုကို စွဲ၍။ မှန်ကန်သော အားထုတ်မှုကို စွဲ၍။ မှန်ကန်သောအောက်မေ့မှုကို စွဲ၍။ မှန်ကန်သော တည်ကြည်မှုကို စွဲ၍ “မှန်ကန်သော တည်ကြည်မှုရှိသောပုဂ္ဂိုလ်”ဟူ၍ ပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြောဆိုသင့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မှန်ကန်သော တည်ကြည်မှု ချုပ်လတ်သော် “မှန်ကန်သော တည်ကြည်မှုရှိသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ချုပ်၏”ဟူ၍ ပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၀၇။ ရူပံ ဥပါဒါယ, ဝေဒနံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ဒွိန္နံ ခန္ဓာနံ ဥပါဒါယ ဒွိန္နံ ပုဂ္ဂလာနံ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ရူပံ ဥပါဒါယ, ဝေဒနံ ဥပါဒါယ, သညံ ဥပါဒါယ, သင်္ခါရေ ဥပါဒါယ, ဝိညာဏံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ပဉ္စန္နံ ခန္ဓာနံ ဥပါဒါယ ပဉ္စန္နံ ပုဂ္ဂလာနံ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၀၇။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်ကို စွဲ၍၊ ဝေဒနာကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏၉။ သကဝါဒီ။ ။ ခန္ဓာနှစ်ပါးတို့ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်နှစ်ယောက်တို့ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၀ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်ကိုစွဲ၍၊ ဝေဒနာကို စွဲ၍၊ သညာကို စွဲ၍၊ သင်္ခါရတို့ကို စွဲ၍၊ ဝိညာဏ်ကို စွဲ၍ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ခန္ဓာငါးပါးတို့ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ငါးယောက်တို့ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၀၈။ စက္ခာယတနံ ဥပါဒါယ, သောတာယတနံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ဒွိန္နံ အာယတနာနံ ဥပါဒါယ ဒွိန္နံ ပုဂ္ဂလာနံ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ…ပေ… စက္ခာယတနံ ဥပါဒါယ, သောတာယတနံ ဥပါဒါယ ။ပ။ ဓမ္မာယတနံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ဒွါဒသန္နံ အာယတနာနံ ဥပါဒါယ ဒွါဒသန္နံ ပုဂ္ဂလာနံ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၀၈။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခာယတနကို စွဲ၍၊ သောတာယတနကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အာယတနနှစ်ပါးတို့ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်နှစ်ယောက်တို့ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခာယတနကို စွဲ၍၊ သောတာယတနကို စွဲ၍။ပ။ ဓမ္မာယတနကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကိုပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အာယတနတစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဆယ့်နှစ်ယောက်တို့ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၀၉။ စက္ခုဓာတုံ ဥပါဒါယ, သောတဓာတုံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ဒွိန္နံ ဓာတူနံ ဥပါဒါယ ဒွိန္နံ ပုဂ္ဂလာနံ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ စက္ခုဓာတုံ ဥပါဒါယ, သောတဓာတုံ ဥပါဒါယ ။ပ။ ဓမ္မဓာတုံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ အဋ္ဌာရသန္နံ ဓာတူနံ ဥပါဒါယ အဋ္ဌာရသန္နံ ပုဂ္ဂလာနံ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၀၉။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခုဓာတ်ကို စွဲ၍၊ သောတဓာတ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဓာတ်နှစ်ပါးတို့ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်နှစ်ယောက်တို့ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခုဓာတ်ကို စွဲ၍၊ သောတဓာတ်ကို စွဲ၍။ပ။ ဓမ္မဓာတ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကိုပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဓာတ်တစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးတို့ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဆယ့်ရှစ်ယောက်တို့ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၁၁၀။ စက္ခုန္ဒြိယံ ဥပါဒါယ, သောတိန္ဒြိယံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ဒွိန္နံ ဣန္ဒြိယာနံ ဥပါဒါယ ဒွိန္နံ ပုဂ္ဂလာနံ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ စက္ခုန္ဒြိယံ ဥပါဒါယ, သောတိန္ဒြိယံ ဥပါဒါယ ။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြိယံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ဗာဝီသတီနံ [ဗာဝီသတိယာ (?)] ဣန္ဒြိယာနံ ဥပါဒါယ ဗာဝီသတီနံ ပုဂ္ဂလာနံ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၁၀။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခုန္ဒြေကို စွဲ၍၊ သောတိန္ဒြေကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဣန္ဒြေနှစ်ပါးတို့ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်နှစ်ယောက်တို့ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခုန္ဒြေကို စွဲ၍၊ သောဘိန္ဒြေကို စွဲ၍။ပ။ အညာတာဝိန္ဒြေကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကိုပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဣန္ဒြေနှစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်နှစ်ဆယ့်နှစ်ယောက်တို့ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၁၁။ ဧကဝေါကာရဘဝံ ဥပါဒါယ ဧကဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ စတုဝေါကာရဘဝံ ဥပါဒါယ စတုန္နံ ပုဂ္ဂလာနံ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဧကဝေါကာရဘဝံ ဥပါဒါယ ဧကဿ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ ပဉ္စဝေါကာရဘဝံ ဥပါဒါယ ပဉ္စန္နံ ပုဂ္ဂလာနံ ပညတ္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဧကဝေါကာရဘဝေ ဧကောဝ ပုဂ္ဂလောတိ? အာမန္တာ။ စတုဝေါကာရဘဝေ စတ္တာရောဝ [စတ္တာရော (?)] ပုဂ္ဂလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဧကဝေါကာရဘဝေ ဧကောဝ ပုဂ္ဂလောတိ? အာမန္တာ။ ပဉ္စဝေါကာရဘဝေ ပဉ္စေဝ ပုဂ္ဂလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၁၁။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကဝေါကာရဘဝကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ယောက်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ စတုဝေါကာရဘဝကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်လေးယောက်တို့ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကဝေါကာရဘဝကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ယောက်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပဉ္စဝေါကာရဘဝကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ငါးယောက်တို့ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကဝေါကာရဘဝ၌ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ယောက်သာ ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ တစ်ယောက်သာ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ စတုဝေါကာရဘဝ၌ ပုဂ္ဂိုလ်လေးယောက်တို့ ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကဝေါကာရဘဝ၌ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ယောက်သာ ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ တစ်ယောက်သာ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပဉ္စဝေါကာရဘဝ၌ ပုဂ္ဂိုလ်ငါးယောက်တို့ ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၁၂။ ယထာ ရုက္ခံ ဥပါဒါယ ဆာယာယ ပညတ္တိ, ဧဝမေဝံ ရူပံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? ( ) [(အာမန္တာ) (?) ဧဝံ အနန္တရဝါရတ္တယေပိ] ယထာ ရုက္ခံ ဥပါဒါယ ဆာယာယ ပညတ္တိ, ရုက္ခောပိ အနိစ္စော ဆာယာပိ အနိစ္စာ, ဧဝမေဝံ ရူပံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တိ, ရူပမ္ပိ အနိစ္စံ ပုဂ္ဂလောပိ အနိစ္စောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ…ပေ… ယထာ ရုက္ခံ ဥပါဒါယ ဆာယာယ ပညတ္တိ, အညော ရုက္ခော အညာ ဆာယာ, ဧဝမေဝံ ရူပံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တိ, အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၁၂။ သကဝါဒီ။ ။ သစ်ပင်ကို စွဲ၍ အရိပ်ကို ပညတ်သကဲ့သို့ ဤအတူ ရုပ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သစ်ပင်ကို စွဲ၍ အရိပ်ကို ပညတ်သည် ဖြစ်ရကား သစ်ပင်သည်လည်း မမြဲ၊ အရိပ်သည်လည်း မမြဲသကဲ့သို့ ဤအတူ ရုပ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ရကား ရုပ်သည်လည်း မမြဲ၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း မမြဲသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၁ သကဝါဒီ။ ။ သစ်ပင်ကို စွဲ၍ အရိပ်ကို ပညတ်ရကား သစ်ပင်သည် (အရိပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ အရိပ်သည် (သစ်ပင်မှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်သကဲ့သို့ ဤအတူ ရုပ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ရကားရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၁၃။ ယထာ ဂါမံ ဥပါဒါယ ဂါမိကဿ ပညတ္တိ, ဧဝမေဝံ ရူပံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? ယထာ ဂါမံ ဥပါဒါယ ဂါမိကဿ ပညတ္တိ, အညော ဂါမော အညော ဂါမိကော, ဧဝမေဝံ ရူပံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တိ, အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၁၃။ သကဝါဒီ။ ။ ရွာကို စွဲ၍ ရွာသူ, ရွာသားကို ပညတ်သကဲ့သို့ ဤအတူ ရုပ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ် ကိုပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရွာကို စွဲ၍ ရွာသူ, ရွာသားကို ပညတ်ရကား ရွာသည် (ရွာသူ, ရွာသားမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ရွာသူ, ရွာသားသည် (ရွာမှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်သကဲ့သို့ ဤအတူ ရုပ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကိုပညတ်ရကား ရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၁၄။ ယထာ ရဋ္ဌံ ဥပါဒါယ ရညော ပညတ္တိ, ဧဝမေဝံ ရူပံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? ယထာ ရဋ္ဌံ ဥပါဒါယ ရညော ပညတ္တိ, အညံ ရဋ္ဌံ အညော ရာဇာ, ဧဝမေဝံ ရူပံ ဥပါဒါယ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တိ, အညံ ရူပံ အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၁၄။ သကဝါဒီ။ ။ တိုင်းပြည်ကို စွဲ၍ မင်းကို ပညတ်သကဲ့သို့ ဤအတူ ရုပ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကိုပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ တိုင်းပြည်ကို စွဲ၍ မင်းကို ပညတ်ရကား တိုင်းပြည်သည် (မင်းမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ မင်းသည် (တိုင်းပြည်မှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်သကဲ့သို့ ဤအတူ ရုပ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ရကားရုပ်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်မှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၁၅။ ယထာ န နိဂဠော နေဂဠိကော, ယဿ နိဂဠော သော နေဂဠိကော, ဧဝမေဝံ န ရူပံ ရူပဝါ, ယဿ ရူပံ သော ရူပဝါတိ? ယထာ န နိဂဠော နေဂဠိကော, ယဿ နိဂဠော သော နေဂဠိကော, အညော နိဂဠော အညော နေဂဠိကော, ဧဝမေဝံ န ရူပံ ရူပဝါ, ယဿ ရူပံ သော ရူပဝါ, အညံ ရူပံ အညော ရူပဝါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၁၅။ သကဝါဒီ။ ။ သံခြေချင်းသည် သံခြေချင်းရှိသူ မဟုတ်၊ အကြင်သူအား သံခြေချင်းသည် (ရှိ၏)၊ ထိုသူသည်သာ သံခြေချင်းရှိသူ ဖြစ်သကဲ့သို့ ဤအတူ ရုပ်သည် ရုပ်ရှိသူ မဟုတ်၊ အကြင်သူအားရုပ်သည် (ရှိ၏)၊ ထိုသူသည်သာ ရုပ်ရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သံခြေချင်းသည် သံခြေချင်းရှိသူ မဟုတ်၊ အကြင်သူအား သံခြေချင်းသည် (ရှိ၏)၊ ထိုသူသည်သာ သံခြေချင်းရှိသူဖြစ်သကဲ့သို့ သံခြေချင်းသည် (သံခြေချင်းရှိသူမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ သံခြေချင်းရှိသူသည် (သံခြေချင်းမှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်သကဲ့သို့ ဤအတူ ရုပ်သည် ရုပ်ရှိသူ မဟုတ်၊ အကြင်သူအား ရုပ်သည် ရှိ၏၊ ထိုသူသည်သာ ရုပ်ရှိသူ ဖြစ်ရကား ရုပ်သည် (ရုပ်ရှိသူမှ) တစ်မျိုးတခြား၊ ရုပ်ရှိသူသည် (ရုပ်မှ) တစ်မျိုးတခြား ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၁၆။ စိတ္တေ စိတ္တေ ပုဂ္ဂလဿ ပညတ္တီတိ? အာမန္တာ။ စိတ္တေ စိတ္တေ ပုဂ္ဂလော ဇာယတိ ဇီယတိ မီယတိ စဝတိ ဥပပဇ္ဇတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ န ဝတ္တဗ္ဗံ သောတိ ဝါ အညောတိ ဝါတိ? အာမန္တာ။ ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ န ဝတ္တဗ္ဗံ ကုမာရကောတိ ဝါ ကုမာရိကာတိ ဝါတိ? ဝတ္တဗ္ဗံ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘သောတိ ဝါ အညောတိ ဝါ,’’ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘ကုမာရကောတိ ဝါ ကုမာရိကာတိ ဝါ’’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ န ဝတ္တဗ္ဗံ – သောတိ ဝါ အညောတိ ဝါ, ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ ဝတ္တဗ္ဗံ – ကုမာရကောတိ ဝါ ကုမာရိကာတိ ဝါ’’’တိ မိစ္ဆာ။
ဟဉ္စိ ဝါ ပန ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ကုမာရကောတိ ဝါ ကုမာရိကာ’’တိ ဝါ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘သောတိ ဝါ အညောတိ ဝါ’’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ န ဝတ္တဗ္ဗံ – သောတိ ဝါ အညောတိ ဝါ, ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ ဝတ္တဗ္ဗံ – ကုမာရကောတိ ဝါ ကုမာရိကာတိ ဝါ’’’တိ မိစ္ဆာ။
၁၁၆။ သကဝါဒီ။ ။ စိတ်တိုင်း စိတ်တိုင်း၌ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပညတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပညတ်ပါ၏၁၂။ သကဝါဒီ။ ။ စိတ်တိုင်း စိတ်တိုင်း၌ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဖြစ်ပါသလော၊ အိုပါသလော၊ သေပါသလော၊ စုတေပါသလော၊ ပဋိသန္ဓေနေပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၃ သကဝါဒီ။ ။ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း မပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မပြောဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် သတို့သားဟူ၍လည်းကောင်း၊ သတို့သမီးဟူ၍လည်းကောင်း မပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ပြောဆိုသင့်ပါ၏၁၅။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင့်းမပြောဆိုသင့်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် သတို့သားဟူ၍လည်းကောင်း၊ သတို့သမီးဟူ၍လည်းကောင်း မပြောဆိုသင့်ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း မပြောဆိုသင့်ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော်သတို့သားဟူ၍လည်းကောင်း၊ သတို့သမီးဟူ၍လည်းကောင်း ပြောဆိုသင့်၏ဟူ၍ကား သင် ဆိုခဲ့၏။ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် သတို့သားဟူ၍လည်းကောင်း၊ သတို့သမီးဟူ၍လည်းကောင်းပြောဆိုသင့်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း ပြောဆိုသင့်၏ဟူ၍လည်း ဆိုသင့်တော့၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း မပြောဆိုသင့်ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော်သတို့သားဟူ၍လည်းကောင်း၊ သတို့သမီးဟူ၍လည်းကောင်း ပြောဆိုသင့်၏ဟူ၍ကား သင် ဆိုခဲ့၏။ (ဤသို့ ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။
၁၁၇။ ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘သောတိ ဝါ အညောတိ ဝါ’’တိ? အာမန္တာ။ ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ဣတ္ထီတိ ဝါ ပုရိသောတိ ဝါ ဂဟဋ္ဌောတိ ဝါ ပဗ္ဗဇိတောတိ ဝါ ဒေဝေါတိ ဝါ မနုဿောတိ ဝါ’’တိ? ဝတ္တဗ္ဗံ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘သောတိ ဝါ အညောတိ ဝါ,’’ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘ဒေဝေါတိ ဝါ မနုဿောတိ ဝါ’’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ န ဝတ္တဗ္ဗံ – သောတိ ဝါ အညောတိ ဝါ, ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ ဝတ္တဗ္ဗံ – ဒေဝေါတိ ဝါ မနုဿောတိ ဝါ’’’တိ မိစ္ဆာ။
ဟဉ္စိ ဝါ ပန ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ဒေဝေါတိ ဝါ မနုဿောတိ ဝါ,’’ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘သောတိ ဝါ အညောတိ ဝါ’’’တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ န ဝတ္တဗ္ဗံ – သောတိ ဝါ အညောတိ ဝါ, ဒုတိယေ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ ဝတ္တဗ္ဗံ – ဒေဝေါတိ ဝါ မနုဿောတိ ဝါ’’’တိ မိစ္ဆာ ။ပ။
၁၁၇။ သကဝါဒီ။ ။ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း မပြောဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မပြောဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် မိန်းမဟူ၍လည်းကောင်း၊ ယောကျာ်းဟူ၍လည်းကောင်းအိမ်နေသူလူဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရဟန်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ နတ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ လူဟူ၍လည်းကောင်းမပြောဆိုသင့် ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ပြောဆိုသင့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်းမပြောဆိုသင့်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် နတ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ လူဟူ၍လည်းကောင်း မပြောဆိုသင့်ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း မပြောဆိုသင့်ဟူ၍ သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော်နတ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ လူဟူ၍လည်းကောင်း ပြောဆိုသင့်၏ဟူ၍ကား သင် ဆိုခဲ့၏။ (ဤသို့ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှား သောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် နတ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ လူဟူ၍လည်းကောင်း ပြောဆိုသင့်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း ပြောဆိုသင့်၏ဟူ၍လည်း သင် ဆိုသင့်၏။ ထိုပဌမပုစ္ဆာ၌ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော် ထိုပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ မပြောဆိုသင့်ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့၏။ ဤဒုတိယပုစ္ဆာ၌မူ ဒုတိယစိတ် ဖြစ်လတ်သော်နတ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ လူဟူ၍လည်းကောင်း၊ ပြောဆိုသင့်၏ဟူ၍လည်းကောင်း သင် ဆိုခဲ့၏။ (ဤသို့့ရှေ့နောက် မညီညွတ်သော) အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ဤရှေ့နောက် မညီညွတ်သောစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ပ။
၁၁၈။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု ယော ပဿတိ ယံ ပဿတိ ယေန ပဿတိ, သော ပဿတိ တံ ပဿတိ တေန ပဿတီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ ယော ပဿတိ ယံ ပဿတိ ယေန ပဿတိ, သော ပဿတိ တံ ပဿတိ တေန ပဿတိ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၁၁၈။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကြည့်ရှု၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် မြင်သည် မဟုတ်ပါလော၊ အကြင် အဆင်း‘ရူပါရုံ’ ကို မြင်၏၊ ထိုအဆင်းကို မြင်သည် မဟုတ်ပါလော၊ အကြင်မျက်စိဖြင့် မြင်၏၊ ထိုမျက်စိဖြင့်မြင်သည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏၁၇။ အရှင်သကဝါဒီ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကြည့်ရှု၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အကယ်၍ မြင်ခဲ့ပါလျှင်အကြင်အဆင်းကို မြင်၏၊ ထိုအဆင်းကို အကယ်၍ မြင်ခဲ့ပါလျှင် အကြင်မျက်စိဖြင့် မြင်၏၊ ထိုမျက်စိဖြင့်အကယ်၍ မြင်ခဲ့ပါလျှင် ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၁၁၉။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု ယော သုဏာတိ ။ပ။ ယော ဃာယတိ… ယော သာယတိ… ယော ဖုသတိ… ယော ဝိဇာနာတိ ယံ ဝိဇာနာတိ ယေန ဝိဇာနာတိ, သော ဝိဇာနာတိ တံ ဝိဇာနာတိ တေန ဝိဇာနာတီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ ယော ဝိဇာနာတိ ယံ ဝိဇာနာတိ ယေန ဝိဇာနာတိ, သော ဝိဇာနာတိ တံ ဝိဇာနာတိ တေန ဝိဇာနာတိ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၁၁၉။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကြား၏။ပ။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် နမ်း၏။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် လျက်၏။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် တွေ့ထိ၏။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် သိ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် သိသည် မဟုတ်ပါလော၊ အကြင်တရားကို သိ၏၊ ထိုတရား ‘ဓမ္မာရုံ’ ကို သိသည် မဟုတ်ပါလော၊ အကြင်စိတ်ဖြင့် သိ၏၊ ထိုစိတ်ဖြင့် သိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် သိ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အကယ်၍ သိခဲ့ပါလျှင်,အကြင်တရားကို သိ၏၊ ထိုတရားကို အကယ်၍ သိခဲ့ပါလျှင်, အကြင်စိတ်ဖြင့် သိ၏၊ ထိုစိတ်ဖြင့်အကယ်၍ သိခဲ့ပါလျှင် ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၁၂၀။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ယော န ပဿတိ ယံ န ပဿတိ ယေန န ပဿတိ, သော န ပဿတိ တံ န ပဿတိ တေန န ပဿတီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ ယော န ပဿတိ ယံ န ပဿတိ ယေန န ပဿတိ, သော န ပဿတိ တံ န ပဿတိ တေန န ပဿတိ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ယော န သုဏာတိ ။ပ။ ယော န ဃာယတိ… ယော န သာယတိ… ယော န ဖုသတိ… ယော န ဝိဇာနာတိ ယံ န ဝိဇာနာတိ ယေန န ဝိဇာနာတိ, သော န ဝိဇာနာတိ တံ န ဝိဇာနာတိ တေန န ဝိဇာနာတီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ ယော န ဝိဇာနာတိ ယံ န ဝိဇာနာတိ ယေန န ဝိဇာနာတိ, သော န ဝိဇာနာတိ တံ န ဝိဇာနာတိ တေန န ဝိဇာနာတိ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၁၂၀။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် မကြည့်ရှု၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် မမြင်သည် မဟုတ်ပါလော၊ အကြင်အဆင်းကို မမြင်၊ ထိုအဆင်းကို မမြင်သည် မဟုတ်ပါလော၊ အကြင်မျက်စိဖြင့် မမြင်၊ ထိုမျက်စိဖြင့်မမြင် သည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ အရှင်ပရဝါဒီ။ ။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် မကြည့်ရှု၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အကယ်၍ မမြင်ခဲ့ပါလျှင်, အကြင်အဆင်းကို မမြင်၊ ထိုအဆင်းကို အကယ်၍ မမြင်ခဲ့ပါလျှင်, အကြင်မျက်စိဖြင့် မမြင်၊ ထိုမျက်စိဖြင့်အကယ်၍ မမြင်ခဲ့ပါလျှင် ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟု သင် မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် မကြား။ပ။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် မနမ်း။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည့်မလျက်။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် မတွေ့ထိ။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် မသိ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် မသိသည် မဟုတ်ပါလော၊ အကြင်တရား ‘ဓမ္မာရုံ’ ကို မသိ၊ ထိုတရား ‘ဓမ္မာရုံ’ ကို မသိသည် မဟုတ်ပါလော၊ အကြင်စိတ်ဖြင့်မသိ၊ ထိုစိတ်ဖြင့် မသိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် မသိ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အကယ်၍ မသိခဲ့ပါလျှင်,အကြင်တရားကို မသိ၊ ထိုတရားကို အကယ်၍ မသိခဲ့ပါလျှင်, အကြင်စိတ်ဖြင့် မသိ၊ ထိုစိတ်ဖြင့်အကယ်၍ မသိခဲ့ပါလျှင် ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ သင် မဆိုသင့်။
၁၂၁။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ပဿာမဟံ, ဘိက္ခဝေ, ဒိဗ္ဗေန စက္ခုနာ ဝိသုဒ္ဓေန အတိက္ကန္တမာနုသကေန သတ္တေ စဝမာနေ ဥပပဇ္ဇမာနေ ဟီနေ ပဏီတေ သုဝဏ္ဏေ ဒုဗ္ဗဏ္ဏေ, သုဂတေ ဒုဂ္ဂတေ ယထာကမ္မူပဂေ သတ္တေ ပဇာနာမီ’’တိ [မ။ နိ။ ၁။၂၁၃ ထောကံ ဝိသဒိသံ]! အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ။
၁၂၁။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ ငါ (ဘုရား) သည် အထူးသဖြင့် စင်ကြယ်သော လူတို့၏ မျက်စိထက်သာလွန်သော နတ်တို့၏ မျက်စိနှင့်တူသော ‘ဒိဗ္ဗစက္ခု’ အဘိညာဥ်ဖြင့် စုတေဆဲ သတ္တဝါ ဖြစ်ပေါ်ဆဲသတ္တဝါ၊ ယုတ်ညံ့သော သတ္တဝါ မြင့်မြတ်သော သတ္တဝါ၊ အဆင်းလှသော သတ္တဝါ အဆင်းမလှသောသတ္တဝါ၊ ကောင်းသော လားရာ ‘ဂတိ’ရှိသော သတ္တဝါ မကောင်းသော လားရာ ‘ဂတိ’ရှိသော သတ္တဝါတို့ကို မြင်တော်မူ၏၊ ကံအားလျော်စွာ ဖြစ် ပေါ်ကုန်သော သတ္တဝါတို့ကို သိတော်မူ၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာလျှင် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။
၁၂၂။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ပဿာမဟံ, ဘိက္ခဝေ, ဒိဗ္ဗေန စက္ခုနာ ဝိသုဒ္ဓေန အတိက္ကန္တမာနုသကေန သတ္တေ စဝမာနေ ဥပပဇ္ဇမာနေ ဟီနေ ပဏီတေ သုဝဏ္ဏေ ဒုဗ္ဗဏ္ဏေ, သုဂတေ ဒုဂ္ဂတေ ယထာကမ္မူပဂေ သတ္တေ ပဇာနာမီ’’တိ ကတွာ တေနေဝ ကာရဏေန ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ဘဂဝါ ဒိဗ္ဗေန စက္ခုနာ ဝိသုဒ္ဓေန အတိက္ကန္တမာနုသကေန ရူပံ ပဿတိ ပုဂ္ဂလံ ပဿတီတိ? ရူပံ ပဿတိ။ ရူပံ ပုဂ္ဂလော, ရူပံ စဝတိ, ရူပံ ဥပပဇ္ဇတိ, ရူပံ ယထာကမ္မူပဂန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
ဘဂဝါ ဒိဗ္ဗေန စက္ခုနာ ဝိသုဒ္ဓေန အတိက္ကန္တမာနုသကေန ရူပံ ပဿတိ ပုဂ္ဂလံ ပဿတီတိ? ပုဂ္ဂလံ ပဿတိ။ ပုဂ္ဂလော ရူပံ ရူပါယတနံ ရူပဓာတု နီလံ ပီတကံ လောဟိတကံ ဩဒါတံ စက္ခုဝိညေယျံ စက္ခုသ္မိံ ပဋိဟညတိ, စက္ခုဿ အာပါထံ အာဂစ္ဆတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
ဘဂဝါ ဒိဗ္ဗေန စက္ခုနာ ဝိသုဒ္ဓေန အတိက္ကန္တမာနုသကေန ရူပံ ပဿတိ ပုဂ္ဂလံ ပဿတီတိ? ဥဘော ပဿတိ။ ဥဘော ရူပံ ရူပါယတနံ ရူပဓာတု, ဥဘော နီလာ, ဥဘော ပီတကာ, ဥဘော လောဟိတကာ, ဥဘော ဩဒါတာ, ဥဘော စက္ခုဝိညေယျာ, ဥဘော စက္ခုသ္မိံ ပဋိဟညန္တိ, ဥဘော စက္ခုဿ အာပါထံ အာဂစ္ဆန္တိ, ဥဘော စဝန္တိ, ဥဘော ဥပပဇ္ဇန္တိ, ဥဘော ယထာကမ္မူပဂါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
ဥပါဒါပညတ္တာနုယောဂေါ။
၁၂၂။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ ငါ (ဘုရား) သည် အထူးသဖြင့် စင်ကြယ်သော လူတို့၏ မျက်စိထက်သာလွန်သော နတ်တို့၏ မျက်စိနှင့်တူသော ‘ဒိဗ္ဗစက္ခု’ အဘိညာဥ်ဖြင့် စုတေဆဲ သတ္တဝါ ဖြစ်ပေါ်ဆဲသတ္တဝါ၊ ယုတ်ညံ့သော သတ္တဝါ မြင့်မြတ်သော သတ္တဝါ၊ အဆင်းလှသော သတ္တဝါ အဆင်းမလှသောသတ္တဝါ၊ ကောင်းသော လားရာ ‘ဂတိ’ ရှိသော သတ္တဝါ မကောင်းသော လားရာ ‘ဂတိ’ ရှိသောသတ္တဝါတို့ကို မြင်တော်မူ၏၊ ကံအားလျော်စွာ ဖြစ်ပေါ်သော သတ္တဝါတို့ကို သိတော်မူ၏”ဟူ၍မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အထူးသဖြင့် စင်ကြယ်သော လူတို့၏ မျက်စိထက် သာလွန်သောနတ်တို့၏ မျက်စိနှင့် တူသော ‘ဒိဗ္ဗစက္ခု’ အဘိညာဥ်ဖြင့် အဆင်း ‘ရူပါရုံ’ ကို မြင်တော်မူပါသလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မြင်တော်မူပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ အဆင်း ‘ရူပါရုံ’ ကို မြင်တော်မူပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဆင်း ‘ရူပါရုံ’ သည် ပုဂ္ဂိုလ်လော၊ အဆင်းရူပါရုံသည် စုတေသလော၊ အဆင်းရူပါရုံသည် ပဋိသန္ဓေနေသလော၊ အဆင်းရူပါရုံသည် ကံအားလျော်စွာ (ထိုထိုဘဝသို့) ကပ်ရောက်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အထူးသဖြင့် စင်ကြယ်သော လူတို့၏ မျက်စိထက် သာလွန်သောနတ်တို့၏ မျက်စိနှင့် တူသော ‘ဒိဗ္ဗစက္ခု’ အဘိညာဥ်ဖြင့် အဆင်း ‘ရူပါရုံ’ ကို မြင်တော်မူပါသလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မြင်တော်မူပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မြင်တော်မူပါသည်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အဆင်း ‘ရူပါရုံ’ လော၊ ရူပါယတနလော၊ ရူပဓာတ်လော၊ အညိုလော၊ အရွှေလော၊ အနီလော၊ အဖြူလော၊ မျက်စိဖြင့် သိအပ်သူလော၊ မျက်စိ၌ ထိခိုက်သလော၊ မျက်စိအားထင်ခြင်းသို့ ရောက်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အထူးသဖြင့် စင်ကြယ်သော လူတို့၏ မျက်စိထက် သာလွန်သောနတ်တို့၏ မျက်စိနှင့်တူသော ‘ဒိဗ္ဗစက္ခု’ အဘိညာဥ်ဖြင့် အဆင်း ‘ရူပါရုံ’ ကို မြင်တော်မူပါသလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မြင်တော်မူပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ နှစ်မျိုးစလုံးကို မြင်တော်မူပါသည်။ သကဝါဒီ။ ။ နှစ်မျိုးလုံးတို့သည် အဆင်းလော၊ ရူပါယတနလော၊ ရူပဓာတ်လော၊ နှစ်မျိုးလုံး တို့သည် အညိုတို့လော၊ နှစ်မျိုးလုံးတို့သည် အရွှေတို့လော၊ နှစ်မျိုးလုံးတို့သည် အနီတို့လော၊ နှစ်မျိုးလုံးတို့သည် အဖြူတို့လော၊ နှစ်မျိုးလုံးတို့ကို မျက်စိဖြင့် သိအပ်ကုန်သလော၊ နှစ်မျိုးလုံးတို့သည်မျက်စိ၌ ထိခိုက်ကုန်သလော၊ နှစ်မျိုးလုံးတို့သည် မျက်စိအား ထင်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်သလော၊ နှစ်မျိုးလုံးတို့သည် စုတေကုန်သလော၊ နှစ်မျိုးလုံးတို့သည် ပဋိသန္ဓေနေကုန်သလော၊ နှစ်မျိုးလုံးတို့သည်ကံအားလျော်စွာ (ထိုထိုဘဝသို့) ကပ်ရောက်ကြကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ဥပါဒါပညတ္တာနုယောဂ ပြီး၏။ ၁။ သစ်ပင်ကို စွဲ၍ အရိပ်ဟု ပညတ်ခြင်း၊ မီးစာကို စွဲ၍ မီးဟု ပညတ်ခြင်းကဲ့သို့ ရုပ်ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ဟု ပညတ်ခြင်းကို အလိုရှိရကား ပဌမဦးစွာဝန်ခံခဲ့၏၊ တစ်ပန် နောက်ထပ်အမေး၌လည်းဟုတ်တိုင်းမှန်စွာဝန်ခံပြီးလျှင် သစ်ပင်ကို စွဲ၍ ဖြစ်သော အရိပ်သည် သစ်ပင်ကဲ့သို့လည်းကောင်း၊ မီးစာကို စွဲ၍ဖြစ်သော မီးသည် မီးစာကဲ့သို့လည်းကောင်း မမြဲခြင်းသဘော ရှိခဲ့၏။ ရုပ်ကို စွဲ၍ ဖြစ်သောပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း ရုပ်ကဲ့သို့ မမြဲခြင်းသဘော ရှိသလောဟူသော အဓိပ္ပာယ်ဖြင့် မေးမြန်းလတ်သော် မိမိအယူ၌ တည်၍ ပဋိက္ခေပပြုလျက် ဖြေသည်။ ၂။ ညိုသော ရုပ်နှင့်တကွ ပုဂ္ဂိုလ်၏ တစ်ခုတည်းအဖြစ်ကိုလည်းကောင်း၊ တစ်ခုသော ကိုယ်၌ များစွာကုန်သော အညို စသည်တို့၏ အစွမ်းဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်များသည်၏ အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း အလိုမရှိသည် ဖြစ်၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြုလျက် ဖြေသည်။ ၃။ ဝေဒနာနှင့်တကွ ပုဂ္ဂိုလ်၏ တစ်ခုတည်းသော အဖြစ်ကိုလည်းကာင်း၊ တစ်ခုတည်းသော သန္တာန်၌ များစွာကုန်သော ဝေဒနာတို့၏ အစွမ်းဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်များသည်၏ အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း အလိုမရှိသည်ဖြစ်၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြုလျက် ဖြေသည်။ ၄။ တစ်ဖန် နောက်ထပ် မေးမြန်းအပ်သော် မဂ္ဂကုသလော- လမ်းခရီး၌ လိမ္မာသူ၊ ဤသို့ အစရှိသောစကား၏ ထင်ရှားရှိနေသောကြောင့် လိမ္မာခြင်းအနက်ကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၅။ ထိုသို့သဘောရှိသော အကျိုးရှိသည့် ပုဂ္ဂိုလ်ဟူသော ဝေါဟာရ မရှိသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၆။ သဿတ စသည်တို့၏ အစွမ်းဖြင့် အဗျာကတအဖြစ်ကို ရည်ရွယ်၍ ဝန်ခံပြန်သည်။ ၇။ “စက္ခုမာ ဝိသမာနီဝ၊ ဝိဇ္ဇမာနေ ပရက္ကမေ။ ပဏ္ဍိတော ဇီဝလောကသ္မိံ ပါပါနိ ပရိဝဇ္ဇယေ။” ဟူသော ဥဒါနပါဠိတော်၌ မျက်စိရှိသူဟူသော ဝေါဟာရ ထင်ရှား ရှိသောကြောင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၈။ စက္ခုချုပ်ကာမျှဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်၏ ချုပ်ခြင်းကို အလိုမရှိ၍ ဒုတိယအမေး၌ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၉။ ခန္ဓာတို့ကို စွဲ၍ ပုဂ္ဂိုလ်ဟု ပညတ်ခဲ့ရကား နှစ်ခု သုံးခု လေးခု ငါးခုသော ခန္ဓာတို့ကို စွဲ၍ ပညတ်မှုကို ဝန်ခံခဲ့၏။ ၁၀။ တစ်ခုသော သန္တာန်၌ နှစ်ယောက် ငါးယောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ မရှိကောင်းသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၁။ ဤမေးသော အခြင်းအရာအားဖြင့် အလိုမရှိသည်၏ အဖြစ်ကြောင့်လည်းကောင်း၊ မိမိအယူ၌တည်လျက်လည်းကောင်း ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၂။ သရာဂစသော စိတ်တို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် သရာဂပုဂ္ဂိုလ်စသည်ကို ရည်ရွယ်၍ စိတ္တာနုပဿနာ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၁၃။ ပုဂ္ဂိုလ်၏ ခဏနှင့် ယှဥ်သည်၏ အဖြစ်ကို အလိုမရှိသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၄။ ဤပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အခြားပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍လည်းကောင်း ပြောဆိုခဲ့သော် သဿတ, ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ ဖြစ်ရာသောကြောင့် မဆိုသင့်ဟု ဝန်ခံသည်။ ၁၅။ သတို့သား သတို့သမီးဟု မဆိုသင့်သလောဟူသော အမေး၌မူ လာကဝေါဟာရကို ပယ်ဖျောက်ခြင်းမှ ကြောက်သောကြောင့် ဆိုသင့်၏ဟု ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၁၆။ ပရမတ္ထသစ္စာကို ရည်ရွယ်၍ သကဝါဒီက မဆိုသင့်ဟု ဝန်ခံသည်။ ၁၇။ ဒုတိယအမေး၌ သမ္မုတိသစ္စာကို ရည်ရွယ်၍ သကဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၁၈။ ကန်းသူ, အသညသတ်သတ္တဝါ, အရူပသတ္တဝါ, နိရောဓသမာပတ်ဝင်စားသူ, မကန်းသူပင်ဖြစ်သော်လည်း မမြင်သူပင် မည်၏။
၁၃။ ပုရိသကာရာနုယောဂ
၁၂၃။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ? အာမန္တာ။ ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၃-ပုရိသကာရာနုယောဂ ၁၂၃။ ပရဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ပါကုန်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါကုန်၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁
၁၂၄။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တဿ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၂၄။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ပါကုန်၏ဟု နှလုံးသွင်း၍ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို (တစ်ဆင့်) ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၂
၁၂၅။ တဿ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တဿ တဿေဝ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ အန္တကိရိယာ, နတ္ထိ ဝဋ္ဋုပစ္ဆေဒေါ, နတ္ထိ အနုပါဒါပရိနိဗ္ဗာနန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၂၅။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို (တစ်ဆင့်) ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။၃ သကဝါဒီ။ ။ ထိုထိုကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို (တစ်ဆင့်) ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူအား ဒုက္ခ၏ အဆုံးကို ပြုခြင်းသည် မရှိပါသလော၊ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ ပြတ်စဲခြင်းသည် မရှိပါသလော၊ (တစ်စုံတစ်ခုကိုမျှ) မစွဲလမ်းမူ၍ ငြိမ်းအေးမှု (ပရိနိဗ္ဗာန်) သည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၂၆။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတီတိ, ပုဂ္ဂလဿ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၂၆။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ပါကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၁၂၇။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ နိဗ္ဗာနံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, နိဗ္ဗာနဿ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၂၇။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်ကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ နိဗ္ဗာန်ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၂၈။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ မဟာပထဝီ ဥပလဗ္ဘတီတိ, မဟာပထဝိယာ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၂၈။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြေကြီးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ မြေကြီးကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၂၉။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ မဟာသမုဒ္ဒေါ ဥပလဗ္ဘတီတိ, မဟာသမုဒ္ဒဿ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၂၉။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မဟာသမုဒ္ဒရာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ မဟာသမုဒ္ဒရာကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေ သူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၃၀။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ သိနေရုပဗ္ဗတရာဇာ ဥပလဗ္ဘတီတိ, သိနေရုဿ ပဗ္ဗတရာဇဿ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ…ပေ…။
၁၃၀။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြင်းမိုရ်တောင်မင်းကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ မြင်းမိုရ်တောင်မင်းကို ပြုလုပ်သူပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၃၁။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ အာပေါ ဥပလဗ္ဘတီတိ, အာပဿ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၃၁။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရေကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ရေကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၃၂။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တေဇော ဥပလဗ္ဘတီတိ, တေဇဿ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၃၂။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မီးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ မီးကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၃၃။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ ဝါယော ဥပလဗ္ဘတီတိ, ဝါယဿ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၃၃။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ လေကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ လေကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၁၃၄။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတယော ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၃၄။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၃၅။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ အညာနိ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ အညော ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၃၅။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့သည် (ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူပြုလုပ်စေသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူသည် (ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၄
၁၃၆။ ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကော ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၃၆။ ပရဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၃၇။ ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကော ဥပလဗ္ဘတီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၃၇။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအကျိုးခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၅
၁၃၈။ တဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တဿ တဿေဝ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ အန္တကိရိယာ, နတ္ထိ ဝဋ္ဋုပစ္ဆေဒေါ, နတ္ထိ အနုပါဒါပရိနိဗ္ဗာနန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၃၈။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအကျိုးခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။၆ သကဝါဒီ။ ။ ထိုထိုကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူအားဒုက္ခ၏ အဆုံးကို ပြုခြင်းသည် မရှိသလော၊ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ ပြတ်စဲခြင်းသည် မရှိသလော၊ (တစ်စုံတစ်ခုကိုမျှ) မစွဲလမ်းမူ၍ ငြိမ်းအေးမှု (ပရိနိဗ္ဗာန်) သည် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၃၉။ ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကော ဥပလဗ္ဘတီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတီတိ, ပုဂ္ဂလဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၃၉။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၄၀။ ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကော ဥပလဗ္ဘတီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ နိဗ္ဗာနံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, နိဗ္ဗာနဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၄၀။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်ကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ နိဗ္ဗာန်ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၄၁။ ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကော ဥပလဗ္ဘတီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ မဟာပထဝီ ဥပလဗ္ဘတီတိ ။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒေါ ဥပလဗ္ဘတီတိ… သိနေရုပဗ္ဗတရာဇာ ဥပလဗ္ဘတီတိ… အာပေါ ဥပလဗ္ဘတီတိ… တေဇော ဥပလဗ္ဘတီတိ… ဝါယော ဥပလဗ္ဘတီတိ ။ပ။ တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတယော ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၄၁။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြေကြီးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒရာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မြင်းမိုရ်တောင်မင်းကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ ရေကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မီးကို ရအပ်၏ဟုနှလုံးပြု၍။ပ။ လေကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့ကို ရအပ်၏ဟုနှလုံးပြု၍ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင် တို့ကို ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၄၂။ ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကော ဥပလဗ္ဘတီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ အညော ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကော, အညော ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၄၂။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးသည် (ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့၏အကျိုးကို ခံစားသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးကို ခံစားသူသည် (ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့၏ အကျိုးမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၇
၁၄၃။ ဒိဗ္ဗံ သုခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ ဒိဗ္ဗဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၄၃။ ပရဝါဒီ။ ။ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၈
၁၄၄။ ဒိဗ္ဗံ သုခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, ဒိဗ္ဗဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၄၄။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကိုခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုနတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၄၅။ တဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တဿ တဿေဝ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ အန္တကိရိယာ, နတ္ထိ ဝဋ္ဋုပစ္ဆေဒေါ, နတ္ထိ အနုပါဒါပရိနိဗ္ဗာနန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၄၅။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုနတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုထိုနတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူအား ဆင်းရဲ အဆုံးကိုပြုခြင်းသည် မရှိသလော၊ ဝဋ်၏ ပြတ်စဲခြင်းသည် မရှိသလော၊ (တစ်စုံတစ်ခုကိုမျှ) မစွဲလမ်းမူ၍ငြိမ်းအေးမှု (ပရိနိဗ္ဗာန်) သည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၄၆။ ဒိဗ္ဗံ သုခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, ဒိဗ္ဗဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတီတိ, ပုဂ္ဂလဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၄၆။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၄၇။ ဒိဗ္ဗံ သုခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, ဒိဗ္ဗဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ နိဗ္ဗာနံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, နိဗ္ဗာနဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၄၇။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်ကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ နိဗ္ဗာန်ကို ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၄၈။ ဒိဗ္ဗံ သုခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, ဒိဗ္ဗဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ မဟာပထဝီ ဥပလဗ္ဘတီတိ… မဟာသမုဒ္ဒေါ ဥပလဗ္ဘတီတိ… သိနေရုပဗ္ဗတရာဇာ ဥပလဗ္ဘတီတိ… အာပေါ ဥပလဗ္ဘတီတိ… တေဇော ဥပလဗ္ဘတီတိ… ဝါယော ဥပလဗ္ဘတီတိ ။ပ။ တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတယော ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၄၈။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြေကြီးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒရာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မြင်းမိုရ်တောင်မင်းကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ ရေကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မီးကို ရအပ်၏ဟုနှလုံးပြု၍။ပ။ လေကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟုနှလုံးပြု၍ မြက် ထင်း တောစိုး သစ်ပင်တို့ကို ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၉
၁၄၉။ ဒိဗ္ဗံ သုခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, ဒိဗ္ဗဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ အညံ ဒိဗ္ဗံ သုခံ, အညော ဒိဗ္ဗဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၄၉။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာသည် (နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ခံစားသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ခံစားသူသည် (နတ်၌ဖြစ်သော ချမ်းသာမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၅၀။ မာနုသကံ သုခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ မာနုသကဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၅၀။ ပရဝါဒီ။ ။ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၅၁။ မာနုသကံ သုခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, မာနုသကဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၅၁။ သကဝါဒီ။ ။ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုလူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၅၂။ တဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တဿ တဿေဝ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ အန္တကိရိယာ, နတ္ထိ ဝဋ္ဋုပစ္ဆေဒေါ, နတ္ထိ အနုပါဒါပရိနိဗ္ဗာနန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၅၂။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုလူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုသို့ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူအား ဆင်းရဲအဆုံးကိုပြုခြင်းသည် မရှိသလော၊ ဝဋ်၏ ပြတ်စဲခြင်းသည် မရှိသလော၊ တစ်စုံတစ်ရာကိုမျှ မစွဲလမ်းမူ၍ငြိမ်းအေး မှု (ပရိနိဗ္ဗာန်) သည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၁၅၃။ မာနုသကံ သုခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, မာနုသကဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတီတိ, ပုဂ္ဂလဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၅၃။ သကဝါဒီ။ ။ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ပုဂ္ဂိုလ်ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၅၄။ မာနုသကံ သုခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, မာနုသကဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ နိဗ္ဗာနံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, နိဗ္ဗာနဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၅၄။ သကဝါဒီ။ ။ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်ကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ နိဗ္ဗာန်ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၅၅။ မာနုသကံ သုခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, မာနုသကဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ မဟာပထဝီ ဥပလဗ္ဘတီတိ ။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒေါ ဥပလဗ္ဘတီတိ… သိနေရုပဗ္ဗတရာဇာ ဥပလဗ္ဘတီတိ… အာပေါ ဥပလဗ္ဘတီတိ… တေဇော ဥပလဗ္ဘတီတိ… ဝါယော ဥပလဗ္ဘတီတိ… တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတယော ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၅၅။ သကဝါဒီ။ ။ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြေကြီးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒရာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မြင်းမိုရ်တောင်မင်းကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ ရေကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မီးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ လေကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့ကို ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၅၆။ မာနုသကံ သုခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, မာနုသကဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ အညံ မာနုသကံ သုခံ အညော မာနုသကဿ သုခဿ ပဋိသံဝေဒီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၅၆။ သကဝါဒီ။ ။ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာသည် (လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ခံစားသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာကို ခံစားသူသည် (လူ၌ဖြစ်သော ချမ်းသာမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၅၇။ အာပါယိကံ ဒုက္ခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ အာပါယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၅၇။ ပရဝါဒီ။ ။ အပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၅၈။ အာပါယိကံ ဒုက္ခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, အာပါယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၅၈။ သကဝါဒီ။ ။ အပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ အပါယ်၌ဖြစ်သောဆင်းရဲခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၅၉။ တဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တဿ တဿေဝ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ အန္တကိရိယာ, နတ္ထိ ဝဋ္ဋုပစ္ဆေဒေါ, နတ္ထိ အနုပါဒါပရိနိဗ္ဗာနန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၅၉။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုထိုအပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူအား ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကိုပြုခြင်းသည် မရှိပါသလော၊ ဝဋ်၏ ပြတ်စဲခြင်းသည် မရှိပါသလော၊ (တစ်စုံတစ်ရာကိုမျှ) မစွဲလမ်းမူ၍ငြိမ်းအေးမှု (ပရိနိဗ္ဗာန်) သည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၁၆၀။ အာပါယိကံ ဒုက္ခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, အာပါယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတီတိ, ပုဂ္ဂလဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၆၀။ သကဝါဒီ။ ။ အပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ အပါယ်၌ဖြစ်သောဆင်းရဲခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ပုဂ္ဂိုလ်ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၆၁။ အာပါယိကံ ဒုက္ခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, အာပါယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ နိဗ္ဗာနံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, နိဗ္ဗာနဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၆၁။ သကဝါဒီ။ ။ အပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ အပါယ်၌ဖြစ်သောဆင်းရဲခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်ကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ နိဗ္ဗာန်ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၁၆၂။ အာပါယိကံ ဒုက္ခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, အာပါယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ မဟာပထဝီ ဥပလဗ္ဘတီတိ ။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒေါ ဥပလဗ္ဘတီတိ… သိနေရုပဗ္ဗတရာဇာ ဥပလဗ္ဘတီတိ… အာပေါ ဥပလဗ္ဘတီတိ… တေဇော ဥပလဗ္ဘတီတိ… ဝါယော ဥပလဗ္ဘတီတိ… တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတယော ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၆၂။ သကဝါဒီ။ ။ အပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ အပါယ်၌ဖြစ်သောဆင်းရဲခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြေကြီးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒရာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မြင်းမိုရ်တောင်မင်းကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ ရေကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မီးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ လေကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့ကို ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၆၃။ အာပါယိကံ ဒုက္ခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, အာပါယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ အညံ အာပါယိကံ ဒုက္ခံ, အညော အာပါယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၆၃။ သကဝါဒီ။ ။ အပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ အပါယ်၌ဖြစ်သောဆင်းရဲခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲသည် (အပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ခံစားသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ အပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ခံစားသူသည် (အပါယ်၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၆၄။ နေရယိကံ ဒုက္ခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ နေရယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
နေရယိကံ ဒုက္ခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, နေရယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၆၄။ ပရဝါဒီ။ ။ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ထိုငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၆၅။ တဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ တဿ တဿေဝ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ အန္တကိရိယာ, နတ္ထိ ဝဋ္ဋုပစ္ဆေဒေါ, နတ္ထိ အနုပါဒါပရိနိဗ္ဗာနန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၆၅။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုထိုငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူအား ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုခြင်းသည် မရှိပါသလော၊ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ ပြတ်စဲခြင်းသည် မရှိပါသလော၊ (တစ်စုံတစ်ရာကိုမျှ) မစွဲလမ်းမူ၍ ငြိမ်းအေးမှု (ပရိနိဗ္ဗာန်) သည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၆၆။ နေရယိကံ ဒုက္ခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, နေရယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတီတိ, ပုဂ္ဂလဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၆၆။ သကဝါဒီ။ ။ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲခံစား သူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ပုဂ္ဂိုလ်ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၆၇။ နေရယိကံ ဒုက္ခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, နေရယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ နိဗ္ဗာနံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, နိဗ္ဗာနဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၆၇။ သကဝါဒီ။ ။ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်ကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ နိဗ္ဗာန်ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၆၈။ နေရယိကံ ဒုက္ခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, နေရယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ မဟာပထဝီ ဥပလဗ္ဘတီတိ ။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒေါ ဥပလဗ္ဘတီတိ… သိနေရုပဗ္ဗတရာဇာ ဥပလဗ္ဘတီတိ… အာပေါ ဥပလဗ္ဘတီတိ… တေဇော ဥပလဗ္ဘတီတိ… ဝါယော ဥပလဗ္ဘတီတိ… တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတယော ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၆၈။ သကဝါဒီ။ ။ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲခံစား သူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြေကြီးကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒရာကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မြင်းမိုရ်တောင်မင်းကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ ရေကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မီးကို ရအပ်၏ဟုနှလုံးပြု၍။ လေကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့ကို ခံစားသူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၆၉။ နေရယိကံ ဒုက္ခံ ဥပလဗ္ဘတီတိ, နေရယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ အညံ နေရယိကံ ဒုက္ခံ, အညော နေရယိကဿ ဒုက္ခဿ ပဋိသံဝေဒီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၆၉။ သကဝါဒီ။ ။ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ရအပ်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲခံစား သူကို ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲသည် (ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ခံစားသူမှ) တစ်မျိုးတခြား လော၊ ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲကို ခံစားသူသည် (ငရဲ၌ဖြစ်သော ဆင်းရဲမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၇၀။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ သော ကရောတိ သော ပဋိသံဝေဒေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၇၀။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူကိုလည်းကောင်း၊ ပြုလုပ်စေသူကိုလည်းကောင်း၊ အကျိုးခံစားသူကိုလည်းကောင်း ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုသူသည် ပြုလုပ်၍ ထိုသူသည်ပင် ခံစားသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။၁၀
၁၇၁။ သော ကရောတိ သော ပဋိသံဝေဒေတီတိ? အာမန္တာ။ သယင်္ကတံ သုခဒုက္ခန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၇၁။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုသူသည် ပြုလုပ်၍ ထိုသူသည်ပင် ခံစားသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ခံစားပါ၏။၁၁ သကဝါဒီ။ ။ ချမ်းသာဆင်းရဲကို ကိုယ်တိုင် ပြုအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၇၂။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ အညော ကရောတိ အညော ပဋိသံဝေဒေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၇၂။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံ့မကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူကိုလည်းကောင်း၊ ပြုလုပ်စေသူကိုလည်းကောင်း၊ အကျိုးခံစားသူကိုလည်းကောင်း ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အခြားသူသည် ပြုလုပ်၍ အခြားသူသည် ခံစားသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၂
၁၇၃။ အညော ကရောတိ အညော ပဋိသံဝေဒေတီတိ? အာမန္တာ။ ပရင်္ကတံ သုခဒုက္ခန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၇၃။ သကဝါဒီ။ ။ အခြားသူသည် ပြုလုပ်၍ အခြားသူသည် ခံစားသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ခံစားပါ၏။၁၃ သကဝါဒီ။ ။ ချမ်းသာ ဆင်းရဲကို သူတစ်ပါး ပြုအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၄
၁၇၄။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ သော စ အညော စ ကရောန္တိ သော စ အညော စ ပဋိသံဝေဒေန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၇၄။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူကိုလည်းကောင်း၊ ပြုလုပ်စေသူကိုလည်းကောင်း၊ အကျိုးခံစားသူကိုလည်းကောင်း ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုသူသည်လည်းကောင်း၊ အခြားသူသည်လည်းကောင်း ပြုလုပ်ကုန်၍ ထိုသူသည်လည်းကောင်း၊ အခြားသူသည်လည်းကောင်း ခံစားကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၅
၁၇၅။ သော စ အညော စ ကရောန္တိ, သော စ အညော စ ပဋိသံဝေဒေန္တီတိ? အာမန္တာ။ သယင်္ကတဉ္စ ပရင်္ကတဉ္စ သုခဒုက္ခန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၇၅။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုသူသည်လည်းကောင်း၊ အခြားသူသည်လည်းကောင်း ပြုလုပ်ကုန်၍ထိုသူသည်လည်းကောင်း၊ အခြားသူသည်လည်းကောင်း ခံစားကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ခံစားပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ချမ်းသာ ဆင်းရဲကို ကိုယ်တိုင်လည်း ပြုအပ်၊ သူတစ်ပါးလည်း ပြုအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၇၆။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ နေဝ သော ကရောတိ န သော ပဋိသံဝေဒေတိ, န အညော ကရောတိ န အညော ပဋိသံဝေဒေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၇၆။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူကိုလည်းကောင်း၊ ပြုလုပ်စေသူကိုလည်းကောင်း၊ အကျိုးခံစားသူကိုလည်းကောင်း ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုသူသည် မပြုလုပ်ဘဲ ထိုသူသည် မခံစားသလော၊ အခြားသူသည် မပြုလုပ်ဘဲအခြားသူသည် မခံစားသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၆
၁၇၇။ နေဝ သော ကရောတိ န သော ပဋိသံဝေဒေတိ, န အညော ကရောတိ န အညော ပဋိသံဝေဒေတီတိ? အာမန္တာ။ အသယင်္ကာရံ အပရင်္ကာရံ အဓိစ္စသမုပ္ပန္နံ သုခဒုက္ခန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၇၇။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုသူသည် မပြုလုပ်ဘဲ ထိုသူသည် မခံစားသလော၊ အခြားသူသည် မပြု လုပ်ဘဲအခြားသူသည် မခံစားသလော။၁၇ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မခံစားပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ချမ်းသာ ဆင်းရဲသည် ကိုယ်တိုင် မလုပ်ဘဲ သူတစ်ပါး မလုပ်ဘဲ အကြောင်းကို မစွဲမူ၍ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၇၈။ ကလျာဏပါပကာနိ ကမ္မာနိ ဥပလဗ္ဘန္တီတိ, ကလျာဏပါပကာနံ ကမ္မာနံ ကတ္တာ ကာရေတာ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ ဥပလဗ္ဘတီတိ? အာမန္တာ။ သော ကရောတိ သော ပဋိသံဝေဒေတိ, အညော ကရောတိ အညော ပဋိသံဝေဒေတိ, သော စ အညော စ ကရောန္တိ သော စ အညော စ ပဋိသံဝေဒေန္တိ, နေဝ သော ကရောတိ န သော ပဋိသံဝေဒေတိ, န အညော ကရောတိ န အညော ပဋိသံဝေဒေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၇၈။ သကဝါဒီ။ ။ ကောင်းမှုကံ မကောင်းမှုကံတို့ကို ရအပ်ကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကောင်းမှုကံမကောင်းမှုကံတို့ကို ပြုလုပ်သူကိုလည်းကောင်း၊ ပြုလုပ်စေသူကိုလည်းကောင်း၊ အကျိုးခံစားသူကိုလည်းကောင်း ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုသူသည် ပြုလုပ်၍ ထိုသူသည်ပင် ခံစားသလော၊ အခြားသူသည် ပြုလုပ်၍အခြားသူသည် ခံစားသလော။ ထိုသူသည်လည်းကောင်း၊ အခြားသူသည်လည်းကောင်း ပြုလုပ်ကုန်၍ထိုသူသည်လည်းကောင်း၊ အခြားသူသည်လည်းကောင်း ခံစားကုန်သလော။ ထိုသူသည် မပြုလုပ်ဘဲထိုသူသည် မခံစားသလော၊ အခြားသူသည် မပြုလုပ်ဘဲ အခြားသူသည် မခံစားသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၇၉။ သော ကရောတိ သော ပဋိသံဝေဒေတိ, အညော ကရောတိ အညော ပဋိသံဝေဒေတိ, သော စ အညော စ ကရောန္တိ သော စ အညော စ ပဋိသံဝေဒေန္တိ, နေဝ သော ကရောတိ န သော ပဋိသံဝေဒေတိ, န အညော ကရောတိ န အညော ပဋိသံဝေဒေတီတိ? အာမန္တာ။ သယင်္ကတံ သုခဒုက္ခံ, ပရင်္ကတံ သုခဒုက္ခံ, သယင်္ကတဉ္စ ပရင်္ကတဉ္စ သုခဒုက္ခံ, အသယင်္ကာရံ အပရင်္ကာရံ အဓိစ္စသမုပ္ပန္နံ သုခဒုက္ခန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၇၉။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုသူသည် ပြုလုပ်၍ ထိုသူသည်ပင် ခံစားသလော၊ အခြားသူသည် ပြုလုပ်၍အခြားသူသည် ခံစားသလော။ ထိုသူသည်လည်းကောင်း၊ အခြားသူသည်လည်းကောင်း ပြုလုပ်ကုန်၍ထိုသူသည်လည်းကောင်း၊ အခြားသူသည်လည်းကောင်း ခံစားကုန်သလော။ ထိုသူသည် မပြုလုပ်ဘဲထိုသူသည် မခံစားသလော၊ အခြားသူသည် မပြုလုပ်ဘဲ အခြားသူသည် မခံစားသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မခံစားပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ချမ်းသာ ဆင်းရဲကို ကိုယ်တိုင် ပြုလုပ်အပ်သလော၊ ချမ်းသာ ဆင်းရဲကို သူတစ်ပါးပြုလုပ်အပ်သလော၊ ချမ်းသာဆင်းရဲကို ကိုယ်တိုင်လည်း ပြုလုပ်အပ် သူတစ်ပါးလည်း ပြုလုပ်အပ်သလော၊ ချမ်းသာ ဆင်းရဲသည် ကိုယ်တိုင် မပြုဘဲ သူတစ်ပါးမပြုဘဲ အကြောင်းကို မစွဲမူ၍ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၁၈၀။ ကမ္မံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ကမ္မကာရကော အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၈၀။ ပရဝါဒီ။ ။ ကံသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ကံပြုသူသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၈၁။ ကမ္မံ အတ္ထီတိ, ကမ္မကာရကော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တဿ ကာရကော အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၈၁။ သကဝါဒီ။ ။ ကံသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကံပြုသူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုကံပြုသူကို (တစ်ဆင့်) ပြုလုပ်သူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၈၂။ တဿ ကာရကော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တဿ တဿေဝ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ အန္တကိရိယာ, နတ္ထိ ဝဋ္ဋုပစ္ဆေဒေါ, နတ္ထိ အနုပါဒါပရိနိဗ္ဗာနန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၈၂။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုကံပြုသူကို (တစ်ဆင့်) ပြုလုပ်သူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုထိုကံကို ပြုလုပ်သူ (တစ်ဆင့်) ပြုလုပ်သူအား ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကို ပြုခြင်းသည်မရှိသလော၊ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ ပြတ်စဲခြင်းသည် မရှိသလော၊ တစ်စုံတစ်ရာကိုမျှ မစွဲလမ်းမူ၍ ငြိမ်းအေးမှု (ပရိနိဗ္ဗာန်) သည် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၈၃။ ကမ္မံ အတ္ထီတိ, ကမ္မကာရကော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော အတ္ထီတိ, ပုဂ္ဂလဿ ကာရကော အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၈၃။ သကဝါဒီ။ ။ ကံသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကံပြုသူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပြုလုပ်သူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၈၄။ ကမ္မံ အတ္ထီတိ, ကမ္မကာရကော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နိဗ္ဗာနံ အတ္ထီတိ, နိဗ္ဗာနဿ ကာရကော အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၈၄။ သကဝါဒီ။ ။ ကံသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကံပြုသူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ နိဗ္ဗာန်ကို ပြုလုပ်သူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၈၅။ ကမ္မံ အတ္ထီတိ, ကမ္မကာရကော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ မဟာပထဝီ အတ္ထီတိ ။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒေါ အတ္ထီတိ… သိနေရုပဗ္ဗတရာဇာ အတ္ထီတိ… အာပေါ အတ္ထီတိ… တေဇော အတ္ထီတိ… ဝါယော အတ္ထီတိ… တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတယော အတ္ထီတိ, တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ ကာရကော အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၈၅။ သကဝါဒီ။ ။ ကံသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကံပြုသူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြေကြီးသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒရာသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မြင်းမိုရ်တောင်မင်းသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍။ ရေသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မီးသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍။ လေသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့သည် ရှိကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ မြက် ထင်းတောစိုးသစ်ပင်တို့ကို ပြလုပ်သူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၈၆။ ကမ္မံ အတ္ထီတိ, ကမ္မကာရကော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အညံ ကမ္မံ, အညော ကမ္မကာရကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၈၆။ သကဝါဒီ။ ။ ကံသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ကံကို ပြုသူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကံသည် (ကံပြုသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ကံပြုသူသည် (ကံမှ) တစ်မျိုးတခြား လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၁၈၇။ ဝိပါကော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၈၇။ ပရဝါဒီ။ ။ အကျိုး‘ဝိပါက်’သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အကျိုး‘ဝိပါက်’ကို ခံစားသူသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၈၈။ ဝိပါကော အတ္ထီတိ, ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တဿ ပဋိသံဝေဒီ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၈၈။ သကဝါဒီ။ ။ အကျိုး‘ဝိပါက်’သည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ အကျိုး‘ဝိပါက်’ကို ခံစားသူသည်ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအကျိုး‘ဝိပါက်’ကို ခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၈၉။ တဿ ပဋိသံဝေဒီ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တဿ တဿေဝ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ အန္တကိရိယာ, နတ္ထိ ဝဋ္ဋုပစ္ဆေဒေါ, နတ္ထိ အနုပါဒါပရိနိဗ္ဗာနန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဝိပါကော အတ္ထီတိ, ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော အတ္ထီတိ, ပုဂ္ဂလဿ ပဋိသံဝေဒီ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၈၉။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအကျိုး‘ဝိပါတ်’ကို ခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအကျိုး‘ဝိပါတ်’ကို ခံစားသူကို (တစ်ဆင့်) ခံစားသူအား ဆင်းရဲ၏ အဆုံးကိုပြုခြင်းသည် မရှိသလော၊ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏ ပြတ်စဲခြင်းသည် မရှိသလော၊ (တစ်စုံတစ်ရာကိုမျှ) မစွဲလမ်းမူ၍ငြိမ်းအေးမှု (ပရိနိဗ္ဗာန်) သည် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အကျိုး‘ဝိပါက်’သည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ အကျိုး‘ဝိပါက်’ကို ခံစားသူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ခံစားသူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၉၀။ ဝိပါကော အတ္ထီတိ, ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နိဗ္ဗာနံ အတ္ထီတိ, နိဗ္ဗာနဿ ပဋိသံဝေဒီ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၉၀။ သကဝါဒီ။ ။ အကျိုး‘ဝိပါက်’သည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ အကျိုး‘ဝိပါက်’ကို ခံစားသူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ နိဗ္ဗာန်ကို ခံစားသူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၉၁။ ဝိပါကော အတ္ထီတိ, ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ မဟာပထဝီ အတ္ထီတိ ။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒေါ အတ္ထီတိ… သိနေရုပဗ္ဗတရာဇာ အတ္ထီတိ… အာပေါ အတ္ထီတိ… တေဇော အတ္ထီတိ… ဝါယော အတ္ထီတိ… တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတယော အတ္ထီတိ, တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ ပဋိသံဝေဒီ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၉၁။ သကဝါဒီ။ ။ အကျိုး‘ဝိပါက်’သည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ အကျိုး‘ဝိပါက်’ကို ခံစားသူသည်ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြေကြီးသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍။ပ။ မဟာသမုဒ္ဒရာသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မြင်းမိုရ်တောင်မင်းသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍။ ရေသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍။ မီးသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍။ လေသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၏။ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့သည် ရှိကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ မြက် ထင့်းတောစိုးသစ်ပင်တို့ကို ခံစားသူသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၉၂။ ဝိပါကော အတ္ထီတိ, ဝိပါကပဋိသံဝေဒီ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အညော ဝိပါကော, အညော ဝိပါကပဋိသံဝေဒီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ (သံခိတ္တံ)
ပုရိသကာရာနုယောဂေါ။
ကလျာဏဝဂ္ဂေါ ပဌမော။
၁၉၂။ သကဝါဒီ။ ။ အကျိုး‘ဝိပါက်’သည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ အကျိုး‘ဝိပါက်’ကို ခံစားသူသည်ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကျိုး‘ဝိပါက်’သည် (အကျိုးခံစားသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ အကျိုး‘ဝိပါက်’ခံစားသူသည် (အကျိုးမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ [အကျဥ်းချုံးထား၏။] ပုရိသကာရာနုယောဂ ပြီး၏။ ရှေးဦးစွာသော ကလျာဏဝဂ် ပြီး၏။ ၁။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရည်ရွယ်၍ ပြုလုပ်သူ ကတ္တားကို မေး၏၊ ပြုလုပ်ခြင်းမျှကို ရည်ရွယ်၍ မေးသည် မဟုတ်။ ထို့ကြောင့် သကဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၂။ တစ်ဆင့် ပြုလုပ်သူ ပြုလုပ်စေသူကို အလိုမရှိသောကြောင့်လည်းကောင်း၊ ဣဿရနိမ္မာနဝါဒမှ ကြောက်သောကြောင့်လည်းကောင်း ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၃။ မိဘတို့သည် သားတည်းဟူသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို ဖြစ်စေကုန်၏၊ အမည်မှည့်ကုန်၏၊ ကျွေးမွေးကြကုန်၏၊ ထို့ကြောင့် မိဘတို့သည် ထိုသားဖြစ်သော ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပြုလုပ်သူ ကတ္တားမည်၏၊ အဆွေခင်ပွန်းကောင်းတို့သည်လည်းကောင်း၊ ဆရာတို့သည်လည်းကောင်း ထိုထိုအသက်မွေးကြောင်း အတတ်ပညာတို့ကို သင်စေကုန်၏။ ထို့ကြောင့် အဆွေခင်ပွန်းကောင်း ဆရာတို့သည် ပြုလုပ်စေသူတို့ မည်ကုန်၏၊ ဤကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၄။ သင်္ခါရရှိသောအတ္တ ဤသို့အစရှိသော အတ္တဒိဋ္ဌိမှ ကြောက်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၅။ ခံစားအပ်သော တရားမည်သည် ဝိပါက်သာ ဖြစ်သင့်၏၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း ဝိပါက် မဟုတ်ခဲ့၊ ထို့ကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၆။ တစ်ဖန် နောက်ထပ် မေးမြန်းပြန်သော် ကောင်းမှုသည် အကျိုး၌ တည်သောကြောင့် အကျိုးခံစားလျက် အမိကမူလည်း သားကို နမ်းရှုပ်ပွေ့ဖက်၏၊ မယားကမူလည်း လင်ကို နမ်းရှုပ်ပွေ့ဖက် ၏၊ ထိုသို့သဘောရှိသော ခံစားမှုမျိုးကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၇။ ဝေဒနာရှိသော အတ္တအစရှိသော သက္ကာယဒိဋ္ဌိမှ ကြောက်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၈။ သကဝါဒီကား ပုဂ္ဂိုလ်၏ အစွမ်းအားဖြင့် ခံစားမှုကိုသာ ပယ်သည်၊ ခံစားသော ဝေဒနာ၏အစွမ်းအားဖြင့် ခံစားမှုကိိုကား ပယ်သည် မဟုတ်ဟု သိလေ။ ၉။ မြေကြီး အစရှိသည်တို့ကို အာရုံပြု၍ ခံစားသူတို့၏ ဖြစ်ခြင်းကိုမူ မတားမြစ်ပေ။ ၁၀။ သော ကရောတိ သော ပဋိသံဝေဒေတီတိ ခေါ ဗြာဟ္မဏ အယမေကော အန္တော- ဟူသော သုတ်နှင့် ဆန့်ကျင်သည်ကို ကြောက်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၁။ ဣဓ နန္ဒတိ ပေစ္စ နန္ဒတိ- စသော သုတ်ကို ရည်ရွယ်၍ ဝန်ခံပြန်သည်။ ၁၂။ အညော ကရောတိ အညော ပဋိသံဝေဒေတီတိ ခေါ ဗြာဟ္မဏ အယမေကော အန္တော-ဟူသောသုတ်နှင့် ဆန့်ကျင်သည်ကို ကြောက်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၃။ လူဖြစ်သူသည် ကောင်းမှုကံကို ပြု၍ နတ်ဖြစ်သူသည် ထိုကံ၏ အကျိုး ခံစား၏ဟု အောက်မေ့ထင်မှတ်လျက် ဝန်ခံပြန်သည်။ ၁၄။ လူဘဝက ကောင်းမှုကံကို ပြုခဲ့၍ နတ်ဘဝ၌ ခံစား၏ဟု အယူရှိသူအား ပရံ ကတံ သုခံ ဒုက္ခံဟူသော အပြစ် ရောက်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၅။ သော စ အညော စ ကရောတိ သော စ အညော စ ပဋိသံဝေဒေတီတိ ခေါ ဗြာဟ္မဏ အယမေကော အန္တော- ဟူသော သုတ်နှင့် ဆန့်ကျင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၆။ နေဝ သော ကရောတိ န အညော ပဋိသံဝေဒေတီတိ ခေါ ဗြာဟ္မဏ အယမေကော အန္တောဟူသော သုတ်နှင့် ဆန့်ကျင်သည်ကို ကြောက်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၇။ လူဖြစ်သူသည် နတ်ပြည်၌ဖြစ်ရန် ကံကို ပြု၍ လူ့အဖြစ်ဖြင့် ခံစားရသည် မဟုတ်၊ အကြင်သူသည် ကံကို ပြု၏၊ ထိုကံပြုသူမှ တစ်ပါးသူသည်သာ ခံစားရသည်လည်း မဟုတ်ဟု နှလုံးသွင်း၍ ဝန်ခံပြန်သည်။
၁၄။ အဘိညာနုယောဂ
၁၉၃။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု အတ္ထိ ကောစိ ဣဒ္ဓိံ ဝိကုဗ္ဗတီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတ္ထိ ကောစိ ဣဒ္ဓိံ ဝိကုဗ္ဗတိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၁၄-အဘိညာနုယောဂ ၁၉၃။ ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ တန်ခိုးကို ပြုလုပ် (ဖန်ဆင်း) သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည်မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ တန်ခိုးကို ပြုလုပ် (ဖန်ဆင်း) သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ် သည်ရှိခဲ့ပါလျှင် ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ဆိုသင့်၏။၁
၁၉၄။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု အတ္ထိ ကောစိ ဒိဗ္ဗာယ သောတဓာတုယာ သဒ္ဒံ သုဏာတိ ။ပ။ ပရစိတ္တံ ဝိဇာနာတိ… ပုဗ္ဗေနိဝါသံ အနုဿရတိ… ဒိဗ္ဗေန စက္ခုနာ ရူပံ ပဿတိ… အာသဝါနံ ခယံ သစ္ဆိကရောတီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတ္ထိ ကောစိ အာသဝါနံ ခယံ သစ္ဆိကရောတိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၁၉၄။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ နတ်၌ ဖြစ်သော နားနှင့်တူသော ‘ဒိဗ္ဗသောတ’အဘိညာဥ်နှင့် အသံကို ကြားနိုင် သော။ပ။ သူတစ်ပါးစိတ်ကို သိနိုင်သော။ပ။ ရှေး၌ နေခဲ့ဖူးသော ဘဝကို အောက်မေ့နိုင်သော။ပ။ နတ်တို့၏မျက်စိနှင့်တူသော ‘ဒိဗ္ဗစက္ခု’အဘိညာဥ်ဖြင့် အဆင်းကို မြင်နိုင်သော။ အာသဝတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ် နိဗ္ဗာန်) ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ အာသဝတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ် နိဗ္ဗာန်) ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင် သောတစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်ရှိခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၁၉၅။ အတ္ထိ ကောစိ ဣဒ္ဓိံ ဝိကုဗ္ဗတီတိ ကတွာ တေန စ ကာရဏေန ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ယော ဣဒ္ဓိံ ဝိကုဗ္ဗတိ, သွေဝ ပုဂ္ဂလော? ယော ဣဒ္ဓိံ န ဝိကုဗ္ဗတိ, န သော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၉၅။ သကဝါဒီ။ ။ တန်ခိုးကို ပြုလုပ် (ဖန်ဆင်း) သော တစ်စုံတစ်ယောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟုနှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်သူသည် တန်ခိုးကို ပြုလုပ် (ဖန်ဆင်း) ၏၊ ထိုသူသည်သာ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သလော၊ အကြင်သူသည် တန်ခိုးကို မပြုလုပ် (မဖန်ဆင်း)၊ ထိုသူသည် ပုဂ္ဂိုလ် မဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၁၉၆။ ယော ဒိဗ္ဗာယ သောတဓာတုယာ သဒ္ဒံ သုဏာတိ ။ပ။ ယော ပရစိတ္တံ ဝိဇာနာတိ… ယော ပုဗ္ဗေနိဝါသံ အနုဿရတိ… ယော ဒိဗ္ဗေန စက္ခုနာ ရူပံ ပဿတိ… ယော အာသဝါနံ ခယံ သစ္ဆိကရောတိ, သွေဝ ပုဂ္ဂလော? ယော အာသဝါနံ ခယံ န သစ္ဆိကရောတိ, န သော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အဘိညာနုယောဂေါ။
၁၉၆။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်သူသည် နတ်၌ ဖြစ်သော နားနှင့် တူသော ‘ဒိဗ္ဗသောတ’ အဘိညာဥ်ဖြင့်အသံကို ကြား၏။ပ။ အကြင်သူသည် သူတစ်ပါးစိတ်ကို သိ၏။ပ။ အကြင်သူသည် ရှေး၌ နေဖူးသောဘဝကို အောက်မေ့နိုင်၏။ အကြင်သူသည် နတ်မျက်စိနှင့် တူသော ‘ဒိဗ္ဗစက္ခု’အဘိညာဥ်ဖြင့် အဆင်းကိုမြင်၏။ အကြင်သူသည် အာသဝတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ် နိဗ္ဗာန်) ကို မျက်မှောက်ပြု၏၊ ထိုသူသည်သာ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သလော၊ အကြင်သူသည် အာသဝတို့၏ ကုန်ရာ (အရဟတ္တဖိုလ် နိဗ္ဗာန်) ကိုမျက်မှောက်မပြု၊ ထိုသူသည် ပုဂ္ဂိုလ် မဖြစ်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ အဘိညာနုယောဂ ပြီး၏။ ၁။ အပြင်ပ အနိန္ဒြိယဗဒ္ဓရုပ်၌ ဣဒ္ဓိဝိဓစသော တရားထူးရခြင်း မရှိနိုင်၊ အဇ္ဈတ္တ၌သာ ရှိနိုင်၏၊ ထို့ကြောင့် ဣဒ္ဓိဝိဓ စသည်ကို ဖြစ်စေနိုင်သူသည် ပုဂ္ဂိုလ်သာ ဖြစ်ရာ၏ဟု ပရဝါဒီက ဆိုလိုသည်။
၁၅-၁၈။ ဉာတကာနုယောဂါဒိ
၁၉၇။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု မာတာ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ မာတာ အတ္ထိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၁၅-၁၈-ဉာတကာနုယောဂါဒိ ၁၉၇။ ပရဝါဒီ။ ။ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ အမိသည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ အမိရှိခဲ့ပါလျှင် ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၁၉၈။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု ပိတာ အတ္ထိ ။ပ။ ဘာတာ အတ္ထိ… ဘဂိနီ အတ္ထိ… ခတ္တိယော အတ္ထိ… ဗြာဟ္မဏော အတ္ထိ… ဝေဿော အတ္ထိ… သုဒ္ဒေါ အတ္ထိ… ဂဟဋ္ဌော အတ္ထိ… ပဗ္ဗဇိတော အတ္ထိ… ဒေဝေါ အတ္ထိ… မနုဿော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ မနုဿော အတ္ထိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၁၉၈။ ပရဝါဒီ။ ။ “ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏”ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ အဖသည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ပ။ ညီအစ်ကိုသည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ အစ်မနှစ်မသည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ မင်းမျိုးသည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပုဏ္ဏားမျိုးသည် ရှိသည်မဟုတ်ပါလော။ ကုန်သည်မျိုးသည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သူဆင်းရဲမျိုးသည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ အိမ်၌နေသူ လူသည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ရသေ့ရဟန်းသည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ နတ်သည်ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ လူသည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ လူသည် ရှိပါလျှင် ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၁၉၉။ မာတာ အတ္ထီတိ ကတွာ တေန စ ကာရဏေန ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ န မာတာ ဟုတွာ မာတာ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ န ပုဂ္ဂလော ဟုတွာ ပုဂ္ဂလော ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတ္ထိ ကောစိ န ပိတာ ဟုတွာ ။ပ။ န ဘာတာ ဟုတွာ… န ဘဂိနီ ဟုတွာ… န ခတ္တိယော ဟုတွာ… န ဗြာဟ္မဏော ဟုတွာ… န ဝေဿော ဟုတွာ… န သုဒ္ဒေါ ဟုတွာ… န ဂဟဋ္ဌော ဟုတွာ… န ပဗ္ဗဇိတော ဟုတွာ… န ဒေဝေါ ဟုတွာ… န မနုဿော ဟုတွာ မနုဿော ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ န ပုဂ္ဂလော ဟုတွာ ပုဂ္ဂလော ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁၉၉။ သကဝါဒီ။ ။ အမိသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အမိ မဟုတ်ဘဲ အမိဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ် မဟုတ်ဘဲ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အဖ မဟုတ်ဘဲ။ပ။ အစ်ကို ညီ မဟုတ်ဘဲ။ အစ်မ နှမ ညီမ မဟုတ်ဘဲ။ မင်းမျိုးမဟုတ်ဘဲ။ ပုဏ္ဏားမျိုး မဟုတ်ဘဲ။ ကုန်သည်မျိုး မဟုတ်ဘဲ။ သူဆင်းရဲမျိုး မဟုတ်ဘဲ။ အိမ်၌နေသူ လူမဟုတ်ဘဲ။ ရသေ့ရဟန်း မဟုတ်ဘဲ။ နတ် မဟုတ်ဘဲ။ လူ မဟုတ်ဘဲ လူဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ် မဟုတ်ဘဲ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၀၀။ မာတာ အတ္ထီတိ ကတွာ တေန စ ကာရဏေန ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ မာတာ ဟုတွာ န မာတာ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ ပုဂ္ဂလော ဟုတွာ န ပုဂ္ဂလော ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ ကောစိ ပိတာ ဟုတွာ… ဘာတာ ဟုတွာ… ဘဂိနီ ဟုတွာ… ခတ္တိယော ဟုတွာ… ဗြာဟ္မဏော ဟုတွာ… ဝေဿော ဟုတွာ… သုဒ္ဒေါ ဟုတွာ… ဂဟဋ္ဌော ဟုတွာ… ပဗ္ဗဇိတော ဟုတွာ… ဒေဝေါ ဟုတွာ… မနုဿော ဟုတွာ န မနုဿော ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ ပုဂ္ဂလော ဟုတွာ န ပုဂ္ဂလော ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၀၀။ သကဝါဒီ။ ။ အမိသည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အမိဖြစ်၍ အမိမဟုတ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ပုဂ္ဂိုလ်မဟုတ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အဖဖြစ်၍။ အစ်ကို, ညီဖြစ်၍။ အစ်မ, နှမ, ညီမဖြစ်၍။ မင်းမျိုးဖြစ်၍။ ပုဏ္ဏားမျိုးဖြစ်၍။ ကုန်သည်မျိုးဖြစ်၍။ သူဆင်းရဲမျိုးဖြစ်၍။ အိမ်၌နေသူ လူဖြစ်၍။ ရသေ့ရဟန်းဖြစ်၍။ နတ်ဖြစ်၍။ လူဖြစ်၍ လူ မဟုတ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ပုဂ္ဂိုလ်မဟုတ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ဉာတကာနုယောဂါဒိ ပြီး၏။
၁၉။ ပဋိဝေဓာနုယောဂ
၂၀၁။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု သောတာပန္နော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ သောတာပန္နော အတ္ထိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၁၉-ပဋိဝေဓာနုယောဂ ၂၀၁။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ် ရှိခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၂၀၂။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု သကဒါဂါမီ အတ္ထိ ။ပ။ အနာဂါမီ အတ္ထိ… အရဟာ အတ္ထိ… ဥဘတောဘာဂဝိမုတ္တော အတ္ထိ… ပညာဝိမုတ္တော အတ္ထိ… ကာယသက္ခိ [ကာယသက္ခီ (သျာ။)] အတ္ထိ… ဒိဋ္ဌိပ္ပတ္တော အတ္ထိ… သဒ္ဓါဝိမုတ္တော အတ္ထိ… ဓမ္မာနုသာရီ အတ္ထိ… သဒ္ဓါနုသာရီ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။
ဟဉ္စိ သဒ္ဓါနုသာရီ အတ္ထိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၀၂။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ပ။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည်မဟုတ်ပါလော။ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ဥဘတောဘာဂဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည့်မဟုတ်ပါလော။ ပညာဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ကာယသက္ခိပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည်မဟုတ်ပါလော။ ဒိဋ္ဌိပ္ပတ္တပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သဒ္ဓါဝိမုတ္တပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ဓမ္မာနုသာရီပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သဒ္ဓါနုသာရီပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ သဒ္ဓါနုသာရီပုဂ္ဂိုလ် ရှိခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၂၀၃။ သောတာပန္နော အတ္ထီတိ ကတွာ တေန စ ကာရဏေန ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ န သောတာပန္နော ဟုတွာ သောတာပန္နော ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ န ပုဂ္ဂလော ဟုတွာ ပုဂ္ဂလော ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၀၃။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန် မဟုတ်ဘဲ သောတာပန်ဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည်ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်မဟုတ်ဘဲ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၀၄။ အတ္ထိ ကောစိ န သကဒါဂါမီ ဟုတွာ… န အနာဂါမီ ဟုတွာ… န အရဟာ ဟုတွာ… န ဥဘတောဘာဂဝိမုတ္တော ဟုတွာ… န ပညာဝိမုတ္တော ဟုတွာ… န ကာယသက္ခိ ဟုတွာ… န ဒိဋ္ဌိပ္ပတ္တော ဟုတွာ… န သဒ္ဓါဝိမုတ္တော ဟုတွာ… န ဓမ္မာနုသာရီ ဟုတွာ… န သဒ္ဓါနုသာရီ ဟုတွာ သဒ္ဓါနုသာရီ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ န ပုဂ္ဂလော ဟုတွာ ပုဂ္ဂလော ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၀၄။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ် မဟုတ်ဘဲ၊ အနာဂါမ် မဟုတ်ဘဲ၊ ရဟန္တာ မဟုတ်ဘဲ၊ ဥဘတောဘာဂဝိမုတ္တမဟုတ်ဘဲ၊ ပညာဝိမုတ္တမဟုတ်ဘဲ၊ ကာယသက္ခိ မဟုတ်ဘဲ၊ ဒိဋ္ဌိပ္ပတ္တမဟုတ်ဘဲ၊ သဒ္ဓါဝိမုတ္တမဟုတ်ဘဲ၊ ဓမ္မာနုသာရီ မဟုတ်ဘဲ၊ သဒ္ဓါနုသာရီ မဟုတ်ဘဲ သဒ္ဓါနုသာရီဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်မဟုတ်ဘဲ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၀၅။ သောတာပန္နော အတ္ထီတိ ကတွာ တေန စ ကာရဏေန ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ သောတာပန္နော ဟုတွာ န သောတာပန္နော ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ ပုဂ္ဂလော ဟုတွာ န ပုဂ္ဂလော ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ ကောစိ သကဒါဂါမီ ဟုတွာ… အနာဂါမီ ဟုတွာ န အနာဂါမီ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ ပုဂ္ဂလော ဟုတွာ န ပုဂ္ဂလော ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပဋိဝေဓာနုယောဂေါ။
၂၀၅။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကိုမှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်ဖြစ်၍ သောတာပန် မဟုတ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည်ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ပုဂ္ဂိုလ်မဟုတ်သာ တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်ဖြစ်၍။ အနာဂါမ်ဖြစ်၍ အနာဂါမ် မဟုတ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်၍ ပုဂ္ဂိ်ုလ်မဟုတ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပဋိဝေဓာနုယောဂ ပြီး၏။
၂၀။ သံဃာနုယောဂ
၂၀၆။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု စတ္တာရော ပုရိသယုဂါ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ စတ္တာရော ပုရိသယုဂါ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ အတ္ထိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၀-သံဃာနုယောဂ ၂၀၆။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ အစုံအားဖြင့် လေးစုံ ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ရှစ်ယောက်ဖြစ်သော ယောကျာ်းမြတ်တို့သည်ရှိကုန်သည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ အစုံအားဖြင့် လေးစုံ ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ရှစ်ယောက်ဖြစ်ကုန်သော ယောကျာ်းမြတ်တို့သည် ရှိခဲ့ပါကုန်မူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၂၀၇။ စတ္တာရော ပုရိသယုဂါ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ အတ္ထီတိ ကတွာ တေန စ ကာရဏေန ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ စတ္တာရော ပုရိသယုဂါ အဋ္ဌ ပုရိသပုဂ္ဂလာ ဗုဒ္ဓပါတုဘာဝါ ပါတုဘဝန္တီတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော ဗုဒ္ဓပါတုဘာဝါ ပါတုဘဝတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပုဂ္ဂလော ဗုဒ္ဓပါတုဘာဝါ ပါတုဘဝတီတိ? အာမန္တာ။ ဗုဒ္ဓဿ ဘဂဝတော ပရိနိဗ္ဗုတေ ဥစ္ဆိန္နော ပုဂ္ဂလော, နတ္ထိ ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သံဃာနုယောဂေါ။
၂၀၇။ သကဝါဒီ။ ။ အစုံအားဖြင့် လေးစုံ ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ရှစ်ယောက်ဖြစ်ကုန်သော ယောကျာ်းမြတ်တို့သည် ရှိကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရား ပွင့်တော်မူခြင်းကြောင့် အစုံအားဖြင့် လေးစုံ ပုဂ္ဂိုလ်အားဖြင့် ရှစ်ယောက်ဖြစ်ကုန်သော ယောကျာ်းမြတ်တို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရား ပွင့်တော်မူခြင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထင်ရှားဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရား ပွင့်တော်မူခြင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထင်ရှားဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဘုန်းတော်ကြီးသော မြတ်စွာဘုရား၏ ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူခြင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်သည်ပြတ်စဲသည်ဖြစ်၍ ပုဂ္ဂိုလ်သည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သံဃာနုယောဂ ပြီး၏။
၂၁။ သစ္စိကဋ္ဌသဘာဂါနုယောဂ
၂၀၈။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော သင်္ခတောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပုဂ္ဂလော အသင်္ခတောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပုဂ္ဂလော နေဝ သင်္ခတော နာသင်္ခတောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၁-သစ္စိကဋ္ဌသဘာဂါနုယောဂ ၂၀၈။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်အပ်သော အရာ ‘သင်္ခတ’ လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် မပြုပြင်အပ်သော အရာ ‘အသင်္ခတ’ လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်အပ်သော အရာ ‘သင်္ခတ’ လည်း မဟုတ်၊ မပြုပြင်အပ်သော အရာ‘အသင်္ခတ’ လည်း မဟုတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၀၉။ ပုဂ္ဂလော နေဝ သင်္ခတော နာသင်္ခတောတိ? အာမန္တာ။ သင်္ခတဉ္စ အသင်္ခတဉ္စ ဌပေတွာ အတ္ထညာ တတိယာ ကောဋီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၀၉။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်အပ်သော အရာ ‘သင်္ခတ’ လည်း မဟုတ်၊ မပြုပြင်အပ် သောအရာ ‘အသင်္ခတ’ လည်း မဟုတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဟုတ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပြုပြင်အပ်သော အရာ ‘သင်္ခတ’ ကိုလည်းကောင်း၊ မပြုပြင်အပ်သော အရာ‘အသင်္ခတ’ ကိုလည်းကောင်း ချန်ထား၍ (သင်္ခတ အသင်္ခတမှ) တစ်မျိုးတခြားသော သုံးခုမြောက် အစွန်းသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁
၂၁၀။ သင်္ခတဉ္စ အသင်္ခတဉ္စ ဌပေတွာ အတ္ထညာ တတိယာ ကောဋီတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဒွေမာ, ဘိက္ခဝေ, ဓာတုယော။ ကတမာ ဒွေ? သင်္ခတာ စ ဓာတု အသင်္ခတာ စ ဓာတု။ ဣမာ ခေါ, ဘိက္ခဝေ, ဒွေ ဓာတုယော’’တိ [မ။ နိ။ ၁။၁၂၅, အာလပနမတ္တမေဝ နာနံ]! အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘သင်္ခတဉ္စ အသင်္ခတဉ္စ ဌပေတွာ အတ္ထညာ တတိယာ ကောဋီ’’တိ။
၂၁၀။ ပြုပြင်အပ်သော အရာ ‘သင်္ခတ’ ကိုလည်းကောင်း၊ မပြုပြင်အပ်သော အရာ ‘အသင်္ခတ’ ကိုလည်းကောင်း ချန်ထား၍ (သင်္ခတ အသင်္ခတမှ) တစ်မျိုးတခြားသော သုံးခုမြောက် အစွန်းသည်ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏၂။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ သဘာဝ (ဓာတ်) တို့ကား ဤနှစ်ပါးတို့တည်း၊ နှစ်ပါးတို့ဟူသည်အဘယ်တို့နည်း၊ ပြုပြင်အပ်သော သဘာဝ (ဓာတ်) လည်းကောင်း၊ မပြုပြင်အပ်သော သဘာဝ (ဓာတ်) လည်းကောင်းတည်း။ ရဟန်းတို့ သဘာဝ (ဓာတ်) တို့သည် ဤနှစ်ပါးတို့ပင်တည်း”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရားဟောအပ်၏ဟူသော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် ပြုပြင်အပ်သော အရာ ‘သင်္ခတ’ ကိုလည်းကောင်း၊ မပြုပြင်အပ်သော အရာ‘အသင်္ခတ’ ကိုလည်းကောင်း ချန်ထား၍ (သင်္ခတ အသင်္ခတမှ) တစ်မျိုးတခြားသော သုံးခုမြောက်အစွန်းသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။
၂၁၁။ ပုဂ္ဂလော နေဝ သင်္ခတော နာသင်္ခတောတိ? အာမန္တာ။ အညံ သင်္ခတံ, အညံ အသင်္ခတံ, အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၁၁။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်အပ်သော အရာ‘သင်္ခတ’လည်း မဟုတ်, မပြုပြင်အပ်သောအရာ ‘အသင်္ခတ’ လည်း မဟုတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဟုတ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပြုပြင်အပ်သော အရာ‘သင်္ခတ’သည် (အသင်္ခတမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ မပြုပြင်အပ်သာ အရာ ‘အသင်္ခတ’ သည် (သင်္ခတမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (သင်္ခတ အသင်္ခတတို့မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၁၂။ ခန္ဓာ သင်္ခတာ, နိဗ္ဗာနံ အသင်္ခတံ, ပုဂ္ဂလော နေဝ သင်္ခတော နာသင်္ခတောတိ? အာမန္တာ။ အညေ ခန္ဓာ, အညံ နိဗ္ဗာနံ, အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၁၂။ သကဝါဒီ။ ။ ခန္ဓာတို့သည် ပြုပြင်အပ်သော အရာ‘သင်္ခတ’၊ နိဗ္ဗာန်သည် မပြုပြင်အပ်သောအရာ ‘အသင်္ခတ’ ဖြစ်၍ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်အပ်သော အရာ‘သင်္ခတ’လည်း မဟုတ်, မပြုပြင်အပ်သောအရာ‘အသင်္ခတ’လည်း မဟုတ်သည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ခန္ဓာတို့သည် (နိဗ္ဗာန် ပုဂ္ဂိုလ်တို့မှ) တစ်မျိုးတခြားတို့လော၊ နိဗ္ဗာန်သည် (ခန္ဓာပုဂ္ဂိုလ်တို့မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ခန္ဓာ နိဗ္ဗာန်တို့မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၁၃။ ရူပံ သင်္ခတံ, နိဗ္ဗာနံ အသင်္ခတံ, ပုဂ္ဂလော နေဝ သင်္ခတော နာသင်္ခတောတိ? အာမန္တာ။ အညံ ရူပံ, အညံ နိဗ္ဗာနံ, အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ ဝေဒနာ… သညာ… သင်္ခါရာ… ဝိညာဏံ သင်္ခတံ, နိဗ္ဗာနံ အသင်္ခတံ, ပုဂ္ဂလော နေဝ သင်္ခတော နာသင်္ခတောတိ? အာမန္တာ။ အညံ ဝိညာဏံ, အညံ နိဗ္ဗာနံ, အညော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၁၃။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ပြုပြင်အပ်သော အရာ‘သင်္ခတ’၊ နိဗ္ဗာန်သည် မပြုပြင်အပ်သော အရာ‘အသင်္ခတ’ ဖြစ်၍ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်အပ်သော အရာ‘သင်္ခတ’လည်း မဟုတ်, မပြုပြင်အပ်သောအရာ‘အသင်္ခတ’ လည်း မဟုတ်သည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် (နိဗ္ဗာန် ပုဂ္ဂိုလ်တို့မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ နိဗ္ဗာန်သည် (ရုပ်ပုဂ္ဂိုလ်တို့မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် (ရုပ်နိဗ္ဗာန်တို့မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာသည်။ သညာသည်။ သင်္ခါရတို့သည်။ ဝိညာဏ်သည် ပြုပြင်အပ်သော အရာ ‘သင်္ခတ’၊ နိဗ္ဗာန်သည် မပြုပြင်အပ်သော အရာ‘အသင်္ခတ’ ဖြစ်၍ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်အပ်သောအရာ‘သင်္ခတ’လည်း မဟုတ်, မပြုပြင်အပ်သော အရာ‘အသင်္ခတ’ လည်း မဟုတ်သည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ်သည် (နိဗ္ဗာန် ပုဂ္ဂိုလ်တို့မှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ နိဗ္ဗာန်သည် (ပုဂ္ဂိုလ်ဝိညာဏ်တို့မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၁၄။ ပုဂ္ဂလဿ ဥပ္ပါဒေါ ပညာယတိ, ဝယော ပညာယတိ, ဌိတဿ အညထတ္တံ ပညာယတီတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော သင်္ခတောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘တီဏိမာနိ, ဘိက္ခဝေ, သင်္ခတဿ သင်္ခတလက္ခဏာနိ။ သင်္ခတာနံ, ဘိက္ခဝေ, ဓမ္မာနံ [ကတမာနိ တီဏိ (အ။ နိ။ ၃။၄၇)] ဥပ္ပါဒေါ ပညာယတိ, ဝယော ပညာယတိ, ဌိတာနံ အညထတ္တံ ပညာယတီ’’တိ [အ။ နိ။ ၃။၄၇]။ ပုဂ္ဂလဿ ဥပ္ပါဒေါ ပညာယတိ, ဝယော ပညာယတိ, ဌိတဿ အညထတ္တံ ပညာယတိ၊ တေန ဟိ ပုဂ္ဂလော သင်္ခတောတိ။
၂၁၄။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်၏ ဖြစ်မှု‘ဥပါဒ်’ သည် ထင်ရှားသလော၊ ပျက်မှု ‘ဘင်’ သည် ထင်ရှားသလော၊ တည်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ တစ်မျိုးတခြား၏ အဖြစ် ‘ဌီ’ သည် ထင်ရှားသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ထင်ရှားပါ၏။၃ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်အပ်သော အရာ‘သင်္ခတ’ လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ ဤသုံးပါးတို့ကား ပြုပြင်အပ်သော အရာ‘သင်္ခတ’၏ ပြုပြင်မှုလက္ခဏာတို့တည်း၊ ရဟန်းတို့ ပြုပြင်အပ်သော အရာ သင်္ခတတရားတို့၏ ဖြစ်မှု‘ဥပါဒ်’သည် ထင်ရှား၏၊ ပျက်မှု ‘ဘင်’သည် ထင်ရှား၏၊ တည်သော တရားတို့၏ တစ်မျိုးတခြား၏ အဖြစ်သည် ထင်ရှား၏”ဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏။ ပုဂ္ဂိုလ်၏ ဖြစ်မှု‘ဥပါဒ်’သည် ထင်ရှား၏၊ ပျက်မှု‘ဘင်’သည် ထင်ရှား၏၊ တည်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ တစ်မျိုးတခြား၏ အဖြစ်သည် ထင်ရှား၏။ ထို့ကြောင့်ပင်လျှင် ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြုပြင်အပ်သော အရာ‘သင်္ခတ’တည်း။
၂၁၅။ ပုဂ္ဂလဿ န ဥပ္ပါဒေါ ပညာယတိ, န ဝယော ပညာယတိ, န ဌိတဿ အညထတ္တံ ပညာယတီတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလော အသင်္ခတောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘တီဏိမာနိ, ဘိက္ခဝေ, အသင်္ခတဿ အသင်္ခတလက္ခဏာနိ။ အသင်္ခတာနံ, ဘိက္ခဝေ, ဓမ္မာနံ န ဥပ္ပါဒေါ ပညာယတိ, န ဝယော ပညာယတိ, န ဌိတာနံ အညထတ္တံ ပညာယတီ’’တိ [အ။ နိ။ ၃။၄၈]။ ပုဂ္ဂလဿ န ဥပ္ပါဒေါ ပညာယတိ, န ဝယော ပညာယတိ, န ဌိတဿ အညထတ္တံ ပညာယတိ၊ တေန ဟိ ပုဂ္ဂလော အသင်္ခတောတိ။
၂၁၅။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်၏ ဖြစ်မှု‘ဥပါဒ်’သည် မထင်ရှားပါသလော၊ ပျက်မှု‘ဘင်’သည်မထင်ရှားပါသလော၊ တည်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ တစ်မျိုးတခြား၏ အဖြစ်‘ဌီ’ သည် မထင်ရှားပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မထင်ရှားပါ။၅ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် မပြုပြင်အပ်သော အရာ‘အသင်္ခတ’ လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ ဤသုံးပါးတို့ကား မပြုပြင်အပ်သော တရား၏ မပြုပြင်မှု လက္ခဏာတို့တည်း၊ ရဟန်းတို့ မပြုပြင်အပ်သော တရားတို့၏ ဖြစ်မှု‘ဥပါဒ်’သည် မထင်ရှား၊ ပျက်မှု‘ဘင်’ သည်မထင်ရှား၊ တည်သော တရားတို့၏ တစ်မျိုးတခြား၏ အဖြစ်‘ဌီ’သည် မထင်ရှား”ဟု မြတ်စွာဘုရားဟောအပ်၏။ ပုဂ္ဂိုလ်၏ ဖြစ်မှု ‘ဥပါဒ်’သည် မထင်ရှား၊ ပျက်မှု‘ဘင်’သည် မထင်ရှား၊ တည်သောပုဂ္ဂိုလ်၏ တစ်မျိုးတခြား၏ အဖြစ် ‘ဌီ’သည် မထင်ရှား။ ထို့ကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်သည် မပြုပြင်အပ်သောအရာ ‘အသင်္ခတ’တည်း။၆
၂၁၆။ ပရိနိဗ္ဗုတော ပုဂ္ဂလော အတ္ထတ္ထမှိ, နတ္ထတ္ထမှီတိ? အတ္ထတ္ထမှီတိ။ ပရိနိဗ္ဗုတော ပုဂ္ဂလော သဿတောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ နတ္ထတ္ထမှီတိ။ ပရိနိဗ္ဗုတော ပုဂ္ဂလော ဥစ္ဆိန္နောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၁၆။ သကဝါဒီ။ ။ ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီးသောပုဂ္ဂိုလ်သည် နိဗ္ဗာန်၌ ရှိပါသလော၊ နိဗ္ဗာန်၌ မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်၌ ရှိပါသည်။ သကဝါဒီ။ ။ ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီးသောပုဂ္ဂိုလ်သည် မြဲပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီးသောပုဂ္ဂိုလ်သည် နိဗ္ဗာန်၌ ရှိပါသလော၊ နိဗ္ဗာန်၌ မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်၌ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီးသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ပြတ်စဲပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၁၇။ ပုဂ္ဂလော ကိံ နိဿာယ တိဋ္ဌတီတိ? ဘဝံ နိဿာယ တိဋ္ဌတီတိ။ ဘဝေါ အနိစ္စော သင်္ခတော ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နော ခယဓမ္မော ဝယဓမ္မော ဝိရာဂဓမ္မော နိရောဓဓမ္မော ဝိပရိဏာမဓမ္မောတိ? အာမန္တာ။ ပုဂ္ဂလောပိ အနိစ္စော သင်္ခတော ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နော ခယဓမ္မော ဝယဓမ္မော ဝိရာဂဓမ္မော နိရောဓဓမ္မော ဝိပရိဏာမဓမ္မောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၁၇။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အဘယ်ကို မှီ၍ တည်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ (ဥပပတ္တိ) ဘဝကို မှီ၍ တည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဘဝသည် မမြဲသော‘အနိစ္စ’၊ ပြုပြင်အပ်သော‘သင်္ခတ’၊ အကြောင်းကို စွဲ၍ ဖြစ်ပေါ်သော ‘ပဋိစ္စသမုပ္ပန္န’၊ ကုန်ခန်းခြင်းသဘော‘ခယဓမ္မ’၊ ပျက်စီးခြင်းသဘော‘ဝယဓမ္မ’၊ ကင်းပြတ်ခြင်းသဘော ‘ဝိရာဂဓမ္မ’၊ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသဘော‘နိရောဓဓမ္မ’၊ ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော‘ဝိပရိဏာမဓမ္မ’ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း မမြဲသော‘အနိစ္စ’၊ ပြုပြင်အပ်သော‘သင်္ခတ’၊ အကြောင်းကို စွဲ၍ဖြစ်ပေါ်သော ‘ပဋိစ္စသမုပ္ပန္န’၊ ကုန်ခန်းခြင်းသဘော ‘ခယဓမ္မ’၊ ပျက်စီးခြင်းသဘော‘ဝယဓမ္မ’၊ ကင်းပြတ်ခြင်းသဘော ‘ဝိရာဂဓမ္မ’၊ ချုပ်ငြိမ်းခြင်းသဘော‘နိရောဓဓမ္မ’၊ ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော‘ဝိပရိဏာမဓမ္မ’ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၁၈။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု အတ္ထိ ကောစိ သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ‘‘သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယာမီ’’တိ ပဇာနာတီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတ္ထိ ကောစိ သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ‘‘သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယာမီ’’တိ ပဇာနာတိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၁၈။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ သုခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော် ငါသည် သုခဝေဒနာကို ခံစား၏ဟု သိသော တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ သုခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော် ငါသည် သုခဝေဒနာကို ခံစား၏ဟုသိသော တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ ရှိခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၂၁၉။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု အတ္ထိ ကောစိ ဒုက္ခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ။ပ။ အဒုက္ခမသုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ‘‘အဒုက္ခမသုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယာမီ’’တိ ပဇာနာတီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတ္ထိ ကောစိ အဒုက္ခမသုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ‘‘အဒုက္ခမသုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယာမီ’’တိ ပဇာနာတိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၁၉။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ဒုက္ခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော်။ပ။ အဒုက္ခမသုခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော်။ ငါသည်အဒုက္ခ မသုခဝေဒနာကို ခံစား၏ဟု သိသော တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။၇ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ အဒုက္ခမသုခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော် ငါသည် အဒုက္ခ မသုခ ဝေဒနာကိုခံစား၏ဟု သိသော တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ ရှိခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၂၂၀။ အတ္ထိ ကောစိ သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ‘‘သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယာမီ’’တိ ပဇာနာတီတိ ကတွာ တေန စ ကာရဏေန ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ယော သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ‘‘သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယာမီ’’တိ ပဇာနာတိ, သွေဝ ပုဂ္ဂလော၊ ယော သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ‘‘သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယာမီ’’တိ န ပဇာနာတိ, န သော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ယော ဒုက္ခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ။ပ။ ယော အဒုက္ခမသုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ‘‘အဒုက္ခမသုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယာမီ’’တိ ပဇာနာတိ, သွေဝ ပုဂ္ဂလော၊ ယော အဒုက္ခမသုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ‘‘အဒုက္ခမသုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယာမီ’’တိ န ပဇာနာတိ, န သော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၂၀။ သကဝါဒီ။ ။ သုခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော် ငါသည် သုခဝေဒနာကို ခံစား၏ဟု သိသောတစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်သူသည် သုခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော် ငါသည် သုခဝေဒနာကို ခံစား၏ဟုသိ၏၊ ထိုသူသည်သာ ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သလော၊ အကြင်သူသည် သုခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော် ငါသည် သုခဝေဒနာကို ခံစား၏ဟု မသိ၊ ထိုသူသည် ပုဂ္ဂိုလ် မဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်သူသည် ဒုက္ခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော်။ပ။ အဒုက္ခ မသုခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော် ငါသည် အဒုက္ခ မသုခဝေဒနာကို ခံစား၏ဟု သိ၏၊ ထိုသူသည်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သလော၊ အကြင်သူသည် အဒုက္ခ မသုခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော် ငါသည် အဒုက္ခ မသုခဝေဒနာကို ခံစား၏ဟူ၍မသိ၊ ထိုသူသည် ပုဂ္ဂိုလ် မဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၂၁။ အတ္ထိ ကောစိ သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ‘‘သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယာမီ’’တိ ပဇာနာတီတိ ကတွာ တေန စ ကာရဏေန ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညာ သုခါ ဝေဒနာ, အညော သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ‘‘သုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယာမီ’’တိ ပဇာနာတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အညာ ဒုက္ခာ ဝေဒနာ ။ပ။ အညာ အဒုက္ခမသုခါ ဝေဒနာ, အညော အဒုက္ခမသုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယမာနော ‘‘အဒုက္ခမသုခံ ဝေဒနံ ဝေဒိယာမီ’’တိ ပဇာနာတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၂၁။ သကဝါဒီ။ ။ သုခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော် ငါသည် သုခဝေဒနာကို ခံစား၏ဟု သိသောတစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သုခဝေဒနာသည် (သိသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ သုခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော်ငါသည် သုခဝေဒနာကို ခံစား၏ဟု သိသောပုဂ္ဂိုလ်သည် (သုခဝေဒနာမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဒုက္ခဝေဒနာသည် (သိသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ပ။ အဒုက္ခမသုခဝေဒနာသည် (သိသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ အဒုက္ခမသုခဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော် ငါသည် အဒုက္ခမသုခဝေဒနာကို ခံစား၏ဟုသိသော သူသည် (အဒုက္ခမသုခဝေဒနာမှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၂၂။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု အတ္ထိ ကောစိ ကာယေ ကာယာနုပဿီ ဝိဟရတီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတ္ထိ ကောစိ ကာယေ ကာယာနုပဿီ ဝိဟရတိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၂၂။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ကိုယ်၌ ကိုယ်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက်နေသော တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ ရှိသည်မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါသည်။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ ကိုယ်၌ ကိုယ်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် နေသော တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ ရှိခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၂၂၃။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု အတ္ထိ ကောစိ ဝေဒနာသု ။ပ။ စိတ္တေ… ဓမ္မေသု ဓမ္မာနုပဿီ ဝိဟရတီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတ္ထိ ကောစိ ဓမ္မေသု ဓမ္မာနုပဿီ ဝိဟရတိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၂၃။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာတို့၌။ပ။ စိတ်၌။ပ။ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားကို အဖန်တလဲလဲရှုမှတ်လျက်နေသော တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားကို အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် နေသောတစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ ရှိခဲ့ပါလျှင် ထိုအကြောင်းကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၂၂၄။ အတ္ထိ ကောစိ ကာယေ ကာယာနုပဿီ ဝိဟရတီတိ ကတွာ တေန စ ကာရဏေန ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ ယော ကာယေ ကာယာနုပဿီ ဝိဟရတိ, သွေဝ ပုဂ္ဂလော၊ ယော န ကာယေ ကာယာနုပဿီ ဝိဟရတိ, န သော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ယော ဝေဒနာသု ။ပ။ စိတ္တေ… ဓမ္မေသု ဓမ္မာနုပဿီ ဝိဟရတိ, သွေဝ ပုဂ္ဂလော၊ ယော န ဓမ္မေသု ဓမ္မာနုပဿီ ဝိဟရတိ, န သော ပုဂ္ဂလောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၂၄။ သကဝါဒီ။ ။ ကိုယ်၌ ကိုယ်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် နေသော တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ ရှိ၏ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့်လည်း ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်သူသည် ကိုယ်၌ ကိုယ်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် နေ၏၊ ထိုသူသည်သာပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်သလော၊ အကြင်သူသည် ကိုယ်၌ ကိုယ်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် မနေ၊ ထိုသူသည့်ပုဂ္ဂိုလ် မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်သူသည် ဝေဒနာတို့၌။ပ။ စိတ်၌။ပ။ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားကိုအဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် နေ၏၊ ထိုသူသည်သာ ပုဂ္ဂိုလ် ဖြစ်ပါသလော၊ အကြင်သူသည် သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားကို အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် မနေ၊ ထိုသူသည် ပုဂ္ဂိုလ် မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၂၅။ အတ္ထိ ကောစိ ကာယေ ကာယာနုပဿီ ဝိဟရတီတိ ကတွာ တေန စ ကာရဏေန ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ အညော ကာယော, အညော ကာယေ ကာယာနုပဿီ ဝိဟရတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အညာ ဝေဒနာ… အညံ စိတ္တံ… အညေ ဓမ္မာ, အညော ဓမ္မေသု ဓမ္မာနုပဿီ ဝိဟရတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၂၅။ ကိုယ်၌ ကိုယ်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် နေသော တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူ ရှိ၏ဟုနှလုံးပြု၍ ထိုအကြောင်းကြောင့်လည်း ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကိုယ်သည် (ကိုယ်၌ ကိုယ်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် နေသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ ကိုယ်၌ ကိုယ်ကို အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် နေသော သူသည် (ကိုယ်မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာသည် (အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် နေသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ စိတ်သည် (အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် နေသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ သဘောတရားတို့သည် (သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားကို အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် နေသူမှ) တစ်မျိုးတခြားလော၊ သဘောတရားတို့၌ သဘောတရားဟု အဖန်တလဲလဲ ရှုမှတ်လျက် နေသူသည် (သဘောတရားတို့မှ) တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၂၆။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ –
‘‘သုညတော လောကံ အဝေက္ခဿု, မောဃရာဇ သဒါ သတော၊
အတ္တာနုဒိဋ္ဌိံ ဦဟစ္စ [ဩဟစ္စ (သျာ။), ဥဟစ္စ (က။)], ဧဝံ မစ္စုတရော သိယာ၊
ဧဝံ လောကံ အဝေက္ခန္တံ, မစ္စုရာဇာ န ပဿတီ’’တိ [သု။ နိ။ ၁၁၂၅၊ စူဠနိ။ ၈၈ မောဃရာဇမာဏဝပုစ္ဆာနိဒ္ဒေသ]။
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၂၆။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “မောဃရာဇလုလင် အခါခပ်သိမ်း သတိရှိသည်ဖြစ်၍ (ခန္ဓာ) လောကကို အတ္တမှကင်းဆိတ်သောအားဖြင့် ရှုမှတ်လော့၊ ဤသို့ ရှုမှတ်သည် ရှိသော် အတ္တသို့ အစဥ်လိုက်သော အယူကိုပယ်နုတ်၍ သေမင်းကို လွန်မြောက်သူ ဖြစ်နိုင်၏။ ဤသို့ (ခန္ဓာ) လောကကို မှတ်သူကို သေမင်းသည်မမြင်ရတော့ချေဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏”ဟူသော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည် သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍မဆိုသင့်။
၂၂၇။ ပုဂ္ဂလော အဝေက္ခတီတိ? အာမန္တာ။ သဟ ရူပေန အဝေက္ခတိ, ဝိနာ ရူပေန အဝေက္ခတီတိ? သဟ ရူပေန အဝေက္ခတီတိ။ တံ ဇီဝံ တံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဝိနာ ရူပေန အဝေက္ခတီတိ, အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၂၇။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှုမှတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှုမှတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်နှင့်တကွ ရှုမှတ်ပါသလော၊ ရုပ်နှင့် ကင်း၍ ရှုမှတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ရုပ်နှင့်တကွ ရှုမှတ်ပါ၏။၈ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဇီဝသည် ထိုသရီရ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၉ ပရဝါဒီ။ ။ ရုပ်နှင့် ကင်း၍ ရှုမှတ်ပါ၏။၁၀ သကဝါဒီ။ ။ ဇီဝသည် သရီရမှ တစ်မျိုးတခြားလော၊ သရီရသည် ဇီဝမှ တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၁
၂၂၈။ ပုဂ္ဂလော အဝေက္ခတီတိ? အာမန္တာ။ အဗ္ဘန္တရဂတော အဝေက္ခတိ, ဗဟိဒ္ဓါ နိက္ခမိတွာ အဝေက္ခတီတိ? အဗ္ဘန္တရဂတော အဝေက္ခတီတိ။ တံ ဇီဝံ တံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဗဟိဒ္ဓါ နိက္ခမိတွာ အဝေက္ခတီတိ, အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၂၈။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှုမှတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှုမှတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတွင်း၌ တည်လျက် ရှုမှတ်ပါသလော၊ အပြင်သို့ ထွက်၍ ရှုမှတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ အတွင်း၌ တည်လျက် ရှုမှတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဇီဝသည် ထိုသရီရ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အပြင်သို့ ထွက်၍ ရှုမှတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဇီဝသည် သရီရမှ တစ်မျိုးတခြားလော၊ သရီရသည် ဇီဝမှ တစ်မျိုးတခြားလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၂၉။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု ဘဂဝါ သစ္စဝါဒီ ကာလဝါဒီ ဘူတဝါဒီ တထဝါဒီ အဝိတထဝါဒီ အနညထဝါဒီတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္ထိ ပုဂ္ဂလော အတ္တဟိတာယ ပဋိပန္နော’’တိ။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ။
၂၂၉။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အမှန်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ အခါအားလျော်စွာ ပြောဆိုလေ့ ရှိသည်၊ဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မှန်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မချွတ်မယွင်း ပြောဆိုလေ့ ရှိသည်၊ တစ်မျိုးတခြား မဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ “မိမိစီးပွားအတွက် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သောသုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။
၂၃၀။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု ဘဂဝါ သစ္စဝါဒီ ကာလဝါဒီ ဘူတဝါဒီ တထဝါဒီ အဝိတထဝါဒီ အနညထဝါဒီတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဧကပုဂ္ဂလော, ဘိက္ခဝေ, လောကေ ဥပ္ပဇ္ဇမာနော ဥပ္ပဇ္ဇတိ ဗဟုဇနဟိတာယ ဗဟုဇနသုခါယ လောကာနုကမ္ပာယ အတ္ထာယ ဟိတာယ သုခါယ ဒေဝမနုဿာန’’န္တိ [အ။ နိ။ ၁။၁၆၂-၁၆၉]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ။
၂၃၀။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အမှန်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ အခါအားလျော်စွာ ပြောဆိုလေ့ ရှိသည်၊ဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မှန်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မချွတ်မယွင်း ပြောဆိုလေ့ ရှိသည်၊ တစ်မျိုးတခြား မဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ လောက၌ တစ်ဦးသောပုဂ္ဂိုလ်သည် ဖြစ်ပေါ်လတ်သော် လူအများ၏ အစီးအပွားအလို့ငှါ လူအများ၏ ချမ်းသာအလို့ငှါ လောကကို သနားစောင့်ရှောက် ချီးမြှောက်ရန်အလို့ငှါနတ်လူတို့၏ အကျိုးစီးပွား ချမ်းသာအလို့ငှါသာ ဖြစ်ပေါ်တော်မူ၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သောသုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏။
၂၃၁။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ဘဂဝါ သစ္စဝါဒီ ကာလဝါဒီ ဘူတဝါဒီ တထဝါဒီ အဝိတထဝါဒီ အနညထဝါဒီတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘သဗ္ဗေ ဓမ္မာ အနတ္တာ’’တိ [မ။ နိ။ ၁။၃၅၆၊ ဓ။ ပ။ ၂၇၉ ဓမ္မပဒေ]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၃၁။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အမှန်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ အခါအားလျော်စွာ ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေရှိသည်၊ မှန်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မချွတ်မယွင်း ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ တစ်မျိုးတခြား မဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “အလုံးစုံသော တရားတို့သည် အတ္တမဟုတ်ကုန်”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူသော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။၁၂ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍မဆိုသင့်။
၂၃၂။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ဘဂဝါ သစ္စဝါဒီ ကာလဝါဒီ ဘူတဝါဒီ တထဝါဒီ အဝိတထဝါဒီ အနညထဝါဒီတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဒုက္ခမေဝ ဥပ္ပဇ္ဇမာနံ ဥပ္ပဇ္ဇတိ, ဒုက္ခမေဝ [ဒုက္ခံ (သံ။ နိ။ ၂။၁၅)] နိရုဇ္ဈမာနံ နိရုဇ္ဈတီတိ န ကင်္ခတိ န ဝိစိကိစ္ဆတိ, အပရပ္ပစ္စယညာဏမေဝဿ ဧတ္ထ ဟောတိ။ ဧတ္တာဝတာ ခေါ, ကစ္စာန, သမ္မာဒိဋ္ဌိ ဟောတီ’’တိ [သံ။ နိ။ ၂။၁၅]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၃၂။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အမှန်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ အခါအားလျော်စွာ ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မှန်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မချွတ်မယွင်း ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ တစ်မျိုးတခြား မဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ဖြစ်လတ်သော် ဆင်းရဲသည်သာလျှင် ဖြစ်၏၊ ချုပ်လတ်သော် ဆင်းရဲသည်သာလျှင်ချုပ်၏၊ ဤအရာ၌ မယုံမှား မတွေးတော၊ ဤအချက်၌ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား ဘုရားမှတစ်ပါး အခြားကိုယုံကြည်မှု မရှိသော ဉာဏ်သည်သာ ဖြစ်၏၊ ကစ္စာန ဤမျှဖြင့် ကောင်းသော အယူ (အမြင်မှန်) သည်ဖြစ်၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူသော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။
၂၃၃။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝဇိရာ ဘိက္ခုနီ မာရံ ပါပိမန္တံ ဧတဒဝေါစ –
‘‘ကိန္နု သတ္တောတိ ပစ္စေသိ, မာရ ဒိဋ္ဌိဂတံ နု တေ၊
သုဒ္ဓသင်္ခါရပုဉ္ဇောယံ, နယိဓ သတ္တုပလဗ္ဘတိ။
‘‘ယထာ ဟိ [ယထာပိ (ဗဟူသု)] အင်္ဂသမ္ဘာရာ, ဟောတိ သဒ္ဒေါ ရထော ဣတိ၊
ဧဝံ ခန္ဓေသု သန္တေသု, ဟောတိ သတ္တောတိ သမ္မုတိ [သမ္မတိ (သျာ။ ကံ။)]။
‘‘ဒုက္ခမေဝ ဟိ သမ္ဘောတိ, ဒုက္ခံ တိဋ္ဌတိ ဝေတိ စ၊
နာညတြ ဒုက္ခာ သမ္ဘောတိ, နာညံ ဒုက္ခာ နိရုဇ္ဈတီ’’တိ [သံ။ နိ။ ၁။၁၇၁]။
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၃၃။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “မာရ်နတ် သင်သည် အဘယ်ကို သတ္တဝါဟူ၍ ယုံကြည်နေ သနည်း၊ သင့်အားအယူမှား (အမြင်မှား) ဖြစ်နေသလော၊ ဤကိုယ်သည် သက် သက် ပြုပြင်အပ်မှု ‘သင်္ခါရ’အစုသာ ဖြစ်၏၊ ဤကိုယ်၌ သတ္တဝါကို မရနိုင်ချေ။ ရထားအင်္ဂါ, အဆောက်အဦကြောင့် ရထားဟူ၍ ပြောဆိုမှု ဖြစ်သကဲ့သို့ ဤအတူ ခန္ဓာတို့ရှိကုန်လတ်သော် သတ္တဝါဟူ၍ ပညတ်မှုသည် ဖြစ်၏။ မှန်၏၊ ဆင်းရဲသည်သာ ဖြစ်၏၊ ဆင်းရဲသည်သာ တည်လည်း တည်၏၊ ပျက်လည်း ပျက်၏၊ ဆင်းရဲကိုကြဥ်ထား၍ (အခြားသတ္တဝါသည်) ဖြစ်သည် မဟုတ်၊ ဆင်းရဲမှ အခြားသော သတ္တဝါသည် ချုပ်သည်မဟုတ်”ဟူ၍ဝဇိရာဘိက္ခုနီမသည် ယုတ်မာသော မာရ်နတ်အား ဤစကားကို ပြောဆိုပြီဟူသောသုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည် သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍မဆိုသင့်။
၂၃၄။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ နနု အာယသ္မာ အာနန္ဒော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘‘သုညော လောကော သုညော လောကော’တိ, ဘန္တေ, ဝုစ္စတိ။ ကိတ္တာဝတာ နု ခေါ, ဘန္တေ, ‘သုညော လောကော’တိ ဝုစ္စတီ’’တိ? ‘‘ယသ္မာ ခေါ, အာနန္ဒ, သုညံ အတ္တေန ဝါ အတ္တနိယေန ဝါ, တသ္မာ ‘သုညော လောကော’တိ ဝုစ္စတိ။ ကိဉ္စာနန္ဒ, သုညံ အတ္တေန ဝါ အတ္တနိယေန ဝါ? စက္ခုံ ခေါ, အာနန္ဒ, သုညံ အတ္တေန ဝါ အတ္တနိယေန ဝါ, ရူပါ သုညာ ။ပ။ စက္ခုဝိညာဏံ သုညံ… စက္ခုသမ္ဖဿော သုညော… ယမ္ပိဒံ စက္ခုသမ္ဖဿပစ္စယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ဝေဒယိတံ သုခံ ဝါ ဒုက္ခံ ဝါ အဒုက္ခမသုခံ ဝါ, တမ္ပိ သုညံ အတ္တေန ဝါ အတ္တနိယေန ဝါ, သောတံ သုညံ ။ပ။ သဒ္ဒါ သုညာ… ဃာနံ သုညံ… ဂန္ဓာ သုညာ… ဇိဝှါ သုညာ… ရသာ သုညာ… ကာယော သုညော… ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ သုညာ… မနော သုညော… ဓမ္မာ သုညာ… မနောဝိညာဏံ သုညံ… မနောသမ္ဖဿော သုညော… ယမ္ပိဒံ မနောသမ္ဖဿပစ္စယာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ ဝေဒယိတံ သုခံ ဝါ ဒုက္ခံ ဝါ အဒုက္ခမသုခံ ဝါ, တမ္ပိ သုညံ အတ္တေန ဝါ အတ္တနိယေန ဝါ။ ယသ္မာ ခေါ, အာနန္ဒ, သုညံ အတ္တေန ဝါ အတ္တနိယေန ဝါ, တသ္မာ ‘သုညော လောကော’တိ ဝုစ္စတီ’’တိ [သံ။ နိ။ ၄။၈၅]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၃၄။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “မြတ်စွာဘုရား ဆိတ်သုဥ်းသော လောက ဆိတ်သုဥ်းသော လောကဟူ၍ ပြောဆိုအပ်ပါသည်၊ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်မျှဖြင့် ဆိတ်သုဥ်းသော လောကဟူ၍ ပြောဆိုအပ်ပါသနည်း။ အာနန္ဒာ အကြင်ကြောင့် အတ္တမှလည်းကောင်း၊ အတ္တနိယမှလည်းကောင်း ဆိတ်သုဥ်း၏။ ထို့ကြောင့့်ဆိတ်သုဥ်းသော လောကဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ အာနန္ဒာ အဘယ်အရာသည် အတ္တမှလည်းကောင်း၊ အတ္တနိယမှလည်းကောင်း ဆိတ်သုဥ်းသနည်း။ အာနန္ဒာ စက္ခုသည် အတ္တမှလည်းကောင်း၊ အတ္တနိယမှလည်းကောင်းဆိတ်သုဥ်း၏။ အဆင်း ‘ရူပါရုံ’ တို့သည် ဆိတ်သုဥ်းကုန်၏။ပ။ စက္ခုဝိညာဏ်သည် ဆိတ်သုဥ်း၏။ စက္ခုသမ္ဖဿသည် ဆိတ်သုဥ်း၏။ စက္ခုသမ္ဖဿဟူသော အကြောင်းကြောင့် ချမ်းသာလည်းဖြစ်သော ဆင်းရဲလည်းဖြစ်သော မဆင်းရဲ မချမ်းသာလည်းဖြစ်သော အကြင်ဝေဒနာသည် ဖြစ်၏။ ထိုဝေဒနာသည်လည်းအတ္တမှ လည်းကောင်း၊ အတ္တနိယမှလည်းကောင်း ဆိတ်သုဥ်း၏။ သောတသည် ဆိတ်သုဥ်း၏။ပ။ အသံ‘သဒ္ဒါရုံ’ တို့သည် ဆိတ်သုဥ်းကုန်၏။ ဃာနသည် ဆိတ်သုဥ်း၏။ အနံ့ ‘ဂန္ဓာရုံ’ တို့သည် ဆိတ်သုဥ်းကုန်၏။ ဇိဝှါသည် ဆိတ်သုဥ်း၏၊ အရသာ ‘ရသာရုံ’ တို့သည် ဆိတ်သုဥ်းကုန်၏၊ ကာယသည်ဆိတ်သုဥ်း၏၊ အတွေ့အထိ ‘ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံ’ တို့သည် ဆိတ်သုဥ်းကုန်၏၊ စိတ်သည် ဆိတ်သုဥ်း၏။ သဘောတရားတို့သည် ဆိတ်သုဥ်းကုန်၏၊ မနောဝိညာဏ်သည် ဆိတ်သုဥ်း၏၊ မနောသမ္ဖဿသည်ဆိတ်သုဥ်း၏၊ မနောသမ္ဖဿဟူသော အကြောင်းကြောင့် ချမ်းသာလည်းဖြစ်သော ဆင်းရဲလည်းဖြစ်သောမချမ်းသာ မဆင်းရဲလည်းဖြစ်သော အကြင်ဝေဒနာသည် ဖြစ်၏။ ထိုဝေဒနာသည်လည်း အတ္တမှလည်းကောင်း၊ အတ္တနိယမှလည်းကောင်း ဆိတ်သုဥ်း၏။ အာနန္ဒာ အကြင်အကြောင်းကြောင့် အတ္တမှလည်းကောင်း၊ အတ္တနိယမှလည်းကောင်း ဆိတ်သုဥ်း၏။ ထိုအကြောင်းကြောင့် ဆိတ်သုဥ်းသော လောကဟူ၍ဆိုအပ်၏”ဟူ၍ အရှင်အာနန္ဒာသည် လျှောက်ထား၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောတော်မူသော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာလျှင် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍မဆိုသင့်။
၂၃၅။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ဘဂဝါ သစ္စဝါဒီ ကာလဝါဒီ ဘူတဝါဒီ တထဝါဒီ အဝိတထဝါဒီ အနညထဝါဒီတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အတ္တနိ ဝါ, ဘိက္ခဝေ, သတိ ‘အတ္တနိယံ မေ’တိ အဿာ’’တိ? ‘‘ဧဝံ, ဘန္တေ’’။ ‘‘အတ္တနိယေ ဝါ, ဘိက္ခဝေ, သတိ ‘အတ္တာ မေ’တိ အဿာ’’တိ? ‘‘ဧဝံ, ဘန္တေ’’။ ‘‘အတ္တနိ စ, ဘိက္ခဝေ, အတ္တနိယေ စ သစ္စတော ထေတတော အနုပလဗ္ဘိယမာနေ [အနုပလဗ္ဘမာနေ (မ။ နိ။ ၁။၂၄၄)] ယမ္ပိဒံ [ယမိဒံ (သျာ။) ယမ္ပိတံ (မ။ နိ။ ၁။၂၄၄)] ဒိဋ္ဌိဋ္ဌာနံ သော လောကော သော အတ္တာ သော ပေစ္စ ဘဝိဿာမိ နိစ္စော ဓုဝေါ သဿတော အဝိပရိဏာမဓမ္မော, သဿတိသမံ တထေဝ ဌဿာမီတိ – ‘နနွာယံ, ဘိက္ခဝေ, ကေဝလော ပရိပူရော ဗာလဓမ္မော’’’တိ? ‘‘ကိဉှိ နော သိယာ, ဘန္တေ, ကေဝလော ဟိ, ဘန္တေ, ပရိပူရော ဗာလဓမ္မော’’တိ [မ။ နိ။ ၁။၂၄၄]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၃၅။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အမှန်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ အခါအားလျော်စွာ ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မှန်ကန်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မချွတ်မယွင်း ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ တစ်မျိုးတခြား မဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ အတ္တသည် ဖြစ်လတ်သော် ငါ၏ အတ္တနိယဟူသော အယူသည် ရှိရာသလော၊ ရှိရာပါသည်ဘုရား။ ရဟန်းတို့ အတ္တနိယရှိလတ်သော် ငါသည် အတ္တဟူသော အယူသည် ရှိရာသလော၊ ရှိရာပါသည်ဘုရား။ ရဟန်းတို့ အတ္တကိုလည်းကောင်း၊ အတ္တနိယကိုလည်းကောင်း အမှန်အားဖြင့် အဟုတ်အားဖြင့် မရအပ်သည် ရှိသော် ထိုခန္ဓာငါးပါးသည် လောကတည်း၊ ထိုခန္ဓာငါးပါးသည်အတ္တတည်း၊ ထို (ငါသည်) တမလွန်ဘဝ၌ ဖြစ်လိမ့်မည်၊ မြဲ၏၊ ခိုင်ခံ့၏၊ ထင်ရှားရှိ၏၊ မဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော ရှိ၏၊ ထင်ရှားရှိသော မြေကြီး မြင်းမိုရ်တောင် လနေတို့နှင့် တူစွာ ထိုအတိုင်းပင် တည်တံ့လိမ့်မည်ဟု အကြင်အယူသည် ရှိ၏၊ ရဟန်းတို့ ဤအယူသည် အလုံးစုံပြည့်စုံသော လူမိုက်တို့၏ တရားပင်မဟုတ်ပါလော၊ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်မှာ မဟုတ်ဘဲ ရှိပါမည်နည်း၊ အလုံးစုံပြည့်စုံသော လူမိုက်တို့၏တရားပင်ဟုတ်ပါသည်ဘုရား”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရားသည် ဟောအပ်၏ဟူသော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟုမဆိုသင့်။
၂၃၆။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ဘဂဝါ သစ္စဝါဒီ ကာလဝါဒီ ဘူတဝါဒီ တထဝါဒီ အဝိတထဝါဒီ အနညထဝါဒီတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘တယော မေ, သေနိယ, သတ္ထာရော သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိံ။ ကတမေ တယော? ဣဓ, သေနိယ, ဧကစ္စော သတ္ထာ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ အတ္တာနံ သစ္စတော ထေတတော ပညာပေတိ, အဘိသမ္ပရာယဉ္စ အတ္တာနံ သစ္စတော ထေတတော ပညာပေတိ။
‘‘ဣဓ ပန, သေနိယ, ဧကစ္စော သတ္ထာ ဒိဋ္ဌေဝ ဟိ ခေါ ဓမ္မေ အတ္တာနံ သစ္စတော ထေတတော ပညာပေတိ, နော စ ခေါ အဘိသမ္ပရာယံ အတ္တာနံ သစ္စတော ထေတတော ပညာပေတိ။
‘‘ဣဓ ပန, သေနိယ, ဧကစ္စော သတ္ထာ ဒိဋ္ဌေ စေဝ ဓမ္မေ အတ္တာနံ သစ္စတော ထေတတော န ပညာပေတိ, အဘိသမ္ပရာယဉ္စ အတ္တာနံ သစ္စတော ထေတတော န ပညာပေတိ။
‘‘တတြ, သေနိယ, ယွာယံ သတ္ထာ ဒိဋ္ဌေ စေဝ ဓမ္မေ အတ္တာနံ သစ္စတော ထေတတော ပညာပေတိ, အဘိသမ္ပရာယဉ္စ အတ္တာနံ သစ္စတော ထေတတော ပညာပေတိ – အယံ ဝုစ္စတိ, သေနိယ, သတ္ထာ သဿတဝါဒေါ။
‘‘တတြ, သေနိယ, ယွာယံ သတ္ထာ ဒိဋ္ဌေဝ ဟိ ခေါ ဓမ္မေ အတ္တာနံ သစ္စတော ထေတတော ပညာပေတိ, နော စ ခေါ အဘိသမ္ပရာယံ အတ္တာနံ သစ္စတော ထေတတော ပညာပေတိ – အယံ ဝုစ္စတိ, သေနိယ, သတ္ထာ ဥစ္ဆေဒဝါဒေါ။
‘‘တတြ, သေနိယ, ယွာယံ သတ္ထာ ဒိဋ္ဌေ စေဝ ဓမ္မေ အတ္တာနံ သစ္စတော ထေတတော န ပညာပေတိ, အဘိသမ္ပရာယဉ္စ အတ္တာနံ သစ္စတော ထေတတော န ပညာပေတိ – အယံ ဝုစ္စတိ, သေနိယ, သတ္ထာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ။ ဣမေ ခေါ, သေနိယ, တယော သတ္ထာရော သန္တော သံဝိဇ္ဇမာနာ လောကသ္မိ’’န္တိ [ပု။ ပ။ ၁၃၁ ပုဂ္ဂလပညတ္တိယံ, အတ္ထတော ဧကံ]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၃၆။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အမှန်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ အခါအားလျော်စွာ ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေရှိသည်၊ မှန်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မချွတ်မယွင်းသည်ကိုပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ တစ်မျိုးတခြား မဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “သေနိယ လောက၌ ဤဆရာသုံးဦးတို့သည် ထင်ရှားရှိကုန်၏၊ ဆရာသုံးဦးတို့ ကားအဘယ်တို့နည်း- သေနိယဤလောက၌ အချို့သော ဆရာသည်ယခုဘဝ၌ပင်အတ္တကို အမှန်အားဖြင့်အဟုတ်အားဖြင့် ပညတ်၏၊ နောင်တမလွန်ဘဝ၌လည်း အတ္တကို အမှန်အားဖြင့် အဟုတ်အားဖြင့် ပညတ်၏။ သေနိယ ထို့ပြင် ဤလောက၌ အချို့သော ဆရာသည် ယခုဘဝ၌သာလျှင် အတ္တကို အမှန်အားဖြင့်အဟုတ်အားဖြင့် ပညတ်၏၊ နောင်တမလွန်ဘဝ၌ကား အတ္တကို အမှန်အားဖြင့် အဟုတ်အားဖြင့် မပညတ်။ သေနိယ ထိုမှတစ်ပါး ဤလောက၌ အချို့သော ဆရာကား ယခုဘဝ၌လည်း အတ္တကို အမှန်အားဖြင့်အဟုတ်အားဖြင့် မပညတ်၊ နောင်တမလွန်ဘဝ၌လည်း အတ္တကို အမှန်အားဖြင့် အဟုတ်အားဖြင့်မပညတ်ချေ။ သေနိယ ထိုသုံးဦးတို့တွင် အကြင်ဆရာသည် ယခုဘဝ၌လည်း အတ္တကို အမှန်အားဖြင့် အဟုတ်အားဖြင့် ပညတ်၏၊ နောင်တမလွန်ဘဝ၌လည်း အတ္တကို အမှန်အားဖြင့် အဟုတ်အားဖြင့် ပညတ်၏၊ သေနိယ ဤဆရာကို သဿတအယူ ရှိသူဟု ဆိုအပ်၏။ သေနိယ ထိုသုံးဦးတို့တွင် အကြင်ဆရာသည် ယခုဘဝ၌သာလျှင် အတ္တကို အမှန်အားဖြင့် အဟုတ်အားဖြင့် ပညတ်၏၊ နောင်တမလွန်ဘဝ၌ကား အတ္တကို အမှန်အားဖြင့် အဟုတ်အားဖြင့် မပညတ်၊ သေနိယ ဤဆရာကို ဥစ္ဆေဒအယူ ရှိသူဟု ဆိုအပ်၏။ သေနိယ ထိုသုံးဦးတို့တွင် အကြင်ဆရာသည် ယခုဘဝ၌လည်း အတ္တကို အမှန်အားဖြင့် အဟုတ်အားဖြင့် မပညတ်၊ နောင်တမလွန်ဘဝ၌လည်း အတ္တကို အမှန်အားဖြင့် အဟုတ်အားဖြင့် မပညတ်ချေ၊ သေနိယ ဤဆရာကို မြတ်စွာဘုရားဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ သေနိယ ဤဆရာသုံးဦးတို့သည် လောက၌ ထင်ရှားရှိကုန်၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူသော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟုမဆိုသင့်။
၂၃၇။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ဘဂဝါ သစ္စဝါဒီ ကာလဝါဒီ ဘူတဝါဒီ တထဝါဒီ အဝိတထဝါဒီ အနညထဝါဒီတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘သပ္ပိကုမ္ဘော’’တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကောစိ သပ္ပိဿ ကုမ္ဘံ ကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။
၂၃၇။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အမှန်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ အခါအားလျော်စွာ ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မှန်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မချွတ်မယွင်း ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ တစ်မျိုးတခြား မဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် “ထောပတ်အိုး”ဟူ၍ (သုံးနှုန်း) ပြောဆိုအပ်သည် မဟုတ်ပါ လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြောဆိုပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထောပတ်အိုးကို ပြုလုပ်သော တစ်စုံတစ်ယောက်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍မဆိုသင့်။
၂၃၈။ ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ဘဂဝါ သစ္စဝါဒီ ကာလဝါဒီ ဘူတဝါဒီ တထဝါဒီ အဝိတထဝါဒီ အနညထဝါဒီတိ? အာမန္တာ။ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘တေလကုမ္ဘော… မဓုကုမ္ဘော… ဖာဏိတကုမ္ဘော… ခီရကုမ္ဘော… ဥဒကကုမ္ဘော… ပါနီယထာလကံ… ပါနီယကောသကံ… ပါနီယသရာဝကံ… နိစ္စဘတ္တံ… ဓုဝယာဂူ’’တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကာစိ ယာဂု နိစ္စာ ဓုဝါ သဿတာ အဝိပရိဏာမဓမ္မာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ ။ပ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပုဂ္ဂလော ဥပလဗ္ဘတိ သစ္စိကဋ္ဌပရမတ္ထေနာ’’တိ။ (သံခိတ္တံ)
အဋ္ဌကနိဂ္ဂဟပေယျာလာ, သန္ဓာဝနိယာ ဥပါဒါယ၊
စိတ္တေန ပဉ္စမံ ကလျာဏံ, ဣဒ္ဓိသုတ္တာဟရဏေန အဋ္ဌမံ။
သစ္စိကဋ္ဌသဘာဂါနုယောဂေါ။
ပုဂ္ဂလကထာ နိဋ္ဌိတာ။
၂၃၈။ သကဝါဒီ။ ။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် အမှန်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ အခါအားလျော်စွာ ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မှန်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ မချွတ်မယွင်း ပြောဆိုလေ့ရှိသည်၊ တစ်မျိုးတခြား မဟုတ်သည်ကို ပြောဆိုလေ့ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် ဆီအိုး၊ ပျားရည်အိုး၊ တင်လဲအိုး၊ နို့ရေအိုး၊ ရေအိုး၊ သောက်ရေခွက်၊ ရေကျည်တောက်၊ ရေဖလား၊ နိစ္စဘတ်ဆွမ်း၊ အမြဲလှူသော ယာဂုဟူ၍ (သုံးနှုန်း) ပြောဆိုအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြောဆိုအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မြဲသော ခိုင်ခံ့သော ထင်ရှားရှိသော ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော မရှိသော တစ်စုံတစ်ခု သောယာဂုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှန်သောသဘော မြတ်သောသဘောအားဖြင့် ရအပ်၏ဟူ၍မဆိုသင့်။ [အကျဥ်းချုံးထား၏။] အဋ္ဌကနိဂ္ဂဟကထာ၊ ပေယျာလကထာ၊ သန္ဓာဝနိယကထာ၊ ဥပါဒါယကထာ၊ ငါးခုမြောက် စိတ္တကထာ၊ ကလျာဏကထာ၊ ဣဒ္ဓိကထာ၊ ရှစ်ခုမြောက် သုတ္တာ ဟရဏကထာတို့တည်း။ ပုဂ္ဂလကထာ ပြီး၏။ ၁။ ဤသို့သဘောရှိသော သစ္စိကဋ္ဌမျိုး မရှိနိုင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၂။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၃။ ‘ဇာတိဓမ္မာ ဇရာဓမ္မာ အထော မရဏဓမ္မိနော’ အစရှိသော သုတ်၏ အစွမ်းဖြင့် ဝန်ခံရ၏။ ၄။ ပုဂ္ဂိုလ်၏ သင်္ခတအဖြစ်ကိုမူ အလိုမရှိသောကြောင့် ပယ်ပြန်သည်။ ၅။ ‘ဒုက္ခမေဝ ဟိ သမ္ဘောတိ၊ ဒုက္ခံ တိဋ္ဌတိ ဝေတိစ’ အစရှိသည်ကို ဟောတော်မူသောကြောင့် ပုဂ္ဂိုလ်၏ ဥပါဒ် စသည်တို့ကား မသင့်ကုန်ဟု နှလုံးပြု၍ ဝန်ခံပြန်သည်။ ၆။ ‘သင်ပရဝါဒီဆရာသည် ပုဂ္ဂိုလ်၏ သင်္ခတအဖြစ်ကို အလိုမရှိသော်လည်း ဥပါဒ် ဌီ ဘင်ရှိပါမူ သင်္ခတသာ ဖြစ်ရာ၏၊ အသင်္ခတအဖြစ်ကို အလို မရှိသော်လည်း ဥပါဒ် ဌီ ဘင် မရှိပါမူ အသင်္ခတသာ ဖြစ်ရာ၏’ဟု အပြစ်ကိုပင် ပြသည်။ ၇။ ဝေဒနာကို ခံစားလတ်သော် သိမ်းဆည်းအပ်သော ဝေဒနာရှိသော ယောဂီပုဂ္ဂိုလ်သည်သာ သိနိုင်၏၊ ဗာလပုထုဇဥ်ကား မသိနိုင်။ ၈။ ပဉ္စဝေါကာရ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ဝန်ခံသည်။ ၉။ တံ ဇီဝံ တံ သရီရ န္တိ အဗျာကတမေတံဟူသော သုတ်နှင့် ဆန့်ကျင်သည်ကို ကြောက်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၀။ စတုဝေါကာရ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ဝန်ခံသည်။ ၁၁။ အညံ ဇီဝံ အညံ သရီရန္တိ အဗျာကတမေတံဟူသော သုတ်နှင့် ဆန့်ကျင်သည်ကို ကြောက်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၂။ အတ္တဇီဝပုဂ္ဂလမှ ကင်းကုန်၏၊ တစ်ခုသော တရား၌မျှ ပုဂ္ဂိုလ် မရှိဟု ဆိုလိုသည်။
၂။ ပရိဟာနိကထာ
[I. 2] 2. Of Falling Away. Controverted Point . — That an Arahant can fall away from Arahantship. From the Commentary . — Because of such statements in the Suttas as * liability to fall away, and the opposite, these two things, bhikkhus, are concerned with the falling away of a bhikkhu who is training ’ ; 1 and ‘ these five things, bhikkhus, are concerned with the falling away of a bhikkhu who now and then attains emancipation,’ 2 certain sects in the Order incline to the belief that an Arahant can fall away. These are the Sammitiyas, the Vajjiputtiyas, the Sabbatthivadins, and some of the Mahasanghikas. Hence, whether it be their view or that of others, the Theravadin, in order to break them of it asks this question.’ 3 I.— APPLYING THE THESIS. [I] 4 Th. — Your assertion that an Arahant may fall away from Arahantship involves the admission also of the following : that he may fall away anywhere; [2] at any time ; [3] that all Arahants are liable to fall away; [4] that an Arahant is liable to fall away not only from Arahantship, but from all four of the Path-fruitions. [5] Just as a man may still be rich if he lose one lakh in four lakhs, but must, you would say, lose all four to lose his title to the status given him by the four. II. REFUTATION BY COMPARING CLASSES OF ARIYANS. 1 [6] If an Arahant may fall away, then must those in the three lower Stages or Paths — the Never-Returners, the Once-Returners, the Stream-Winners — also be held liable to fall away and lose their respective fruits. 2 [7] If an Arahant may fall away, so as to be established only in the next lower fruit, then must an analogous falling away be held possible in the case of the other three classes, so that those in the first stage who fall away are ‘ established ’ only as average worldlings. Further, If the Arahant fall away so as to be established in the first fruit only, then must he, in regaining Arahantship, realize it next after the first fruit. 3 [8] If an Arahant may fall away from Arahantship who has admittedly put away more corruptions 4 than any of those in the three lower stages, surely these may always fall away from their respective fruits. Why deny this liability in their case (9-13), and assert it only with respect to the Arahant ? [14-20] If an Arahant may fall away from Arahantship who admittedly excels all others in culture of the [Eightfold] Path, of the Earnest Applications of Mindfulness, of the Supreme Efforts, the Four Steps to Potency of Will, the Controlling Powers and Forces, and of the Seven Factors of Enlightenment, why deny that those who have cultivated these [thirty-seven matters pertaining to Enlightenment 5 ] in a lesser degree may no less fall away from their respective fruits ? [21-32] Similarly, if each and all of the Four Truths — the fact of 111, the Cause of it, the Cessation of it, the Way to the cessation of it— -have been seen by the Arahant no less than by the three lower Paths, why maintain only of the Arahant that he can fall away? [83] You cannot assert that the Arahant, who has put away lust 1 and all the other corruptions, may fall away from Arahantship, and yet deny that the Stream-Winner, who [on his part] has put away the theory of soul, 2 may also fall away from his fruit ; or deny either that the latter, who [on his part] has also put away doubt, the contagion of mere rule and ritual, or the passions, ill - will and nescience, all three entailing rebirth on planes of misery, may also fall away. Or [34], similarly, deny that the Once-Returner, who [on his part] has put away the theory of a soul, doubt, the contagion of mere rule and ritual, gross sensuous passions, coarse forms of ill-will, may also fall away from his fruit. Or [35] , similarly, deny that the Never-Returner, who [on his part] has put away the theory of soul, doubt, the contagion of mere rule and ritual, the residuum 3 of sensuous passion and ill-will, may also fall away from his fruit. Or analogously [36] assert that the Never-Returner can fall away, but that the Stream-Winner cannot, or [37], that the Once-Returner cannot. Or, analogously [38], assert that the Once-Returner can fall away, but that the Stream-Winner cannot. Conversely [39], you cannot maintain that the Stream- Winner, who has [of course] put away theory of soul, etc., cannot fall away from his fruit, without maintaining as much for the Arahant who [on his part] has put away the passions of appetite and all the other corruptions. 4 Nor, similarly [40-4], can you maintain that anyone of the four Classes cannot fall away, without maintaining as much for any other of the four. [45] You admit all the achievements and qualifications conveyed by the terms and phrases associated [in the Suttas] with the position of Arahant : — That he has 4 put away passion or lust, cut it off at the root, made it as the stump of a palm tree, incapable of renewing its existence, not subject to recrudescence,’ 1 and has also so put away the remaining [nine] corruptions — hate, nescience, conceit, etc. [46] That, in order so to put away each and all of the corruptions, he has cultivated — the Path, the Earnest Applications of Mindfulness, the Supreme Efforts, the Steps to Potency of Will, the Controlling Powers and Forces, the Factors of Enlightenment ; 2 [47] That he has [consummated as having] 4 done' with lust, done with hate, done with nescience,’ 3 that he is one by whom 4 that which was to be done is done,’ 4 the burden is laid down, the good supreme is won, the fetter of becoming is wholly broken away,’ one who is 4 emancipated through perfect knowledge,’ 4 who has 4 lifted the bar/ 4 filled up the trenches,’ 4 who has drawn out,’ 4 is without lock or bolt/ an Ariyan, one for whom 4 the banner is lowered/ ‘the burden is fallen,’ who is 'detached/ 6 ‘conqueror of a realm well conquered/ 6 who 1 Anguttara-NiJi., i. 218 (elsewhere connected with tanha, natural desire). 2 See above, §§ 14-29. 3 Pss. Brethren, p. 193. 4 The epithets named thus far recur frequently'as one of the refrains of Arahantship, e.g., Anguttara-Nik., iii. 859. 5 These are all discussed in Majjhima-Nik., i. 139, 6 We cannot trace this simile verbatim. Differently worded, it occurs, e.g., in Iti-vuttaka, § 82. has ‘comprehended 111, has put away its cause, has realized its cessation, has cultivated the Path [thereto],’ 1 who has £ understood that which is to be understood, 2 comprehended that which is to be comprehended, put away that which is to be put away, developed that which is to be developed, realized that which is to be realized.’ 3 How then can you say that an Arahant can fall away from Arahantship ? [48] With respect to your modified statement, that only the Arahant, who now and then [i.e., in Jhana] reaches emancipation, falls away, but not the Arahant who is at any and all seasons emancipated: — [49-51] I ask, does the former class of Arahant, who has put away each and all of the corruptions, who has cultivated each and all of the matters or states pertaining to enlightenment, who deserves each and all of the aforesaid terms and phrases associated with Arahantship, fall away from Arahantship ? [52-54] For you admit that the latter class of Arahant, who has done and who has deserved as aforesaid, does not fall away. If you admit also, with respect to the former class, that all these qualities make falling away from Arahantship impossible, then it is clear that the matter of occasional, or of constant realization of emancipation does not affect the argument. [55] Can you give instances of Arabants falling away from Arahantship ? Did Sariputta ? Or the Great Moggallana ? Or the Great Kassapa ? Or the Great Kaecayana ? Or the great Kotthita ? Or the Great Panthaka? 4 Of all you admit that they did not. PROOF FROM THE SXJTTAS. [56] You say that an Arahant may fall away from Arahantship. But was it not said by the Exalted One : — £ Both high and loio the roays the learners wend : So hath the Holy One to man revealed . Not twice they fare who reach the further shore, Nor once \_alone that goal ] doth Jill their thought P 1 Hence you are wrong. [57] . . • Again, is there to be a ‘cutting of what has been cut ?’ For was it not said by the Exalted One : — ‘ He who with cravings conquered grasps at naught, For idiom no work on self is still un wrought, No need for cutting what is cut is there ; All perils sioejot away, the Flood, the Snare V 2 [58] . . . Again, your proposition implies that there is a reconstructing of what is already done. But this is not for the Arahant, for was it not said by the Exalted One : — £ For such a Brother rightly freed, whose heart Hath peace, there is no building up again, Nor yet remaineth, aught for him to do. Like to a rock that is a monolith, And trembleth never in the windy blast, So all the world of sights and tastes and sounds, Oclours and tangibles, yea, things desired And undesirable can ne'er excite A man like him. His heart stands firm, detached, And of all that he notes the passing hence ?’ 3 [59] S.V.S.M: 1 — Then our proposition according to you is wrong. But was it not said by the Exalted One :• — ‘ Bhikkhus, there are these five things which conduce to the falling away of a bhikkhu icho is intermittently emancipated : — which are the five ? Delight in business, in talk, in sleep, in society, absence of reflection on how his heart is emancipated l ’ 2 Hence the Arahant may fall away. [60] Th. — But does the Arahant delight in any of those things ? If you deny, how can they conduce to his falling away? If you assent, you are admitting that an Arahant is affected and bound by worldly desires-— which of course you deny. [61] Now if an Arahant were falling away from Arahantship, it would be, you say, because he is assailed by lust, ■or hate, or error. Such an attack, you say further, is in ■consequence of a corresponding latent bias. 3 Yet if I ask you whether an Arahant harbours any one of the seven forms of latent bias — sensuality, enmity, conceit, erroneous opinion, doubt, lust for rebirth, ignorance — you must deny such a thing. [62] Or if, in his falling away, he is, you say, accumulating lust, belief in a soul, doubt, or the taint of mere rule and ritual, these are not vices you would impugn an Arahant withal. [63] In fact you admit that an Arahant neither heaps up nor pulls down, neither puts away nor grasps at, neither scatters nor binds, neither disperses nor collects, but that, having pulled down, put away, scattered, dispersed, so abides. Hence it surely cannot be said that ‘ An Arahant may fall away from Arahantship.’ 2
၁။ ဝါဒယုတ္တိပရိဟာနိ
၂၃၉။ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗတ္ထ အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သဗ္ဗတ္ထ အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယတီတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗတ္ထ အရဟတော ပရိဟာနီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗဒါ အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သဗ္ဗဒါ အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယတီတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗဒါ အရဟတော ပရိဟာနီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗေဝ အရဟန္တော အရဟတ္တာ ပရိဟာယန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သဗ္ဗေဝ အရဟန္တော အရဟတ္တာ ပရိဟာယန္တီတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗေသံယေဝ အရဟန္တာနံ ပရိဟာနီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယမာနော စတူဟိ ဖလေဟိ ပရိဟာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
စတူဟိ သတသဟဿေဟိ သေဋ္ဌီ သေဋ္ဌိတ္တံ ကာရေန္တော သတသဟဿေ ပရိဟီနေ သေဋ္ဌိတ္တာ ပရိဟီနော ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗသာပတေယျာ ပရိဟီနော ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
စတူဟိ သတသဟဿေဟိ သေဋ္ဌီ သေဋ္ဌိတ္တံ ကာရေန္တော သတသဟဿေ ပရိဟီနေ ဘဗ္ဗော သဗ္ဗသာပတေယျာ ပရိဟာယိတုန္တိ? အာမန္တာ။ အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယမာနော ဘဗ္ဗော စတူဟိ ဖလေဟိ ပရိဟာယိတုန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂-ပရိဟာနိကထာ ၁-ဝါဒယုတ္တိပရိဟာနိ ၂၃၉။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။၁ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော ဘဝတို့၌ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၂ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော ဘဝတို့၌ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။၃ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသောဘဝတို့၌ ရဟန္တာအား ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) မှု (ရှိနိုင်ပါသလော။) ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၄ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ အခါခပ်သိမ်း ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။၅ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ အခါခပ်သိမ်း ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။၆ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) မှု အခါခပ်သိမ်း ရှိနိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၇ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော ရဟန္တာတို့သည်ပင် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၈ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော ရဟန္တာတို့သည်ပင် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါကုန်၏။၉ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော ရဟန္တာတို့အားသာလျှင် ဆုတ်ယုတ် လျောကျမှု (ရှိနိုင်ပါသလော)။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၀ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် ဖိုလ်လေးပါးတို့မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၁ ပရဝါဒီ။ ။ သူဌေးသည် ဥစ္စာလေးသိန်းတို့ဖြင့် သူဌေးအဖြစ်ကို ပြုစေသည် ဖြစ်၍ ဥစ္စာတစ်သိန်းဆုတ်ယုတ်လတ်သော် သူဌေးအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) သူ ဖြစ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) သူ ဖြစ်ပါ၏။၁၂ ပရဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော စည်းစိမ်ဥစ္စာမှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) သူ ဖြစ်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၃ သကဝါဒီ။ ။ သူဌေးသည် ဥစ္စာလေးသိန်းတို့ဖြင့် သူဌေးအဖြစ်ကို ပြုစေသည် ဖြစ်၍ ဥစ္စာတစ်သိန်းဆုတ်ယုတ်လတ်သော် အလုံးစုံသော စည်းစိမ်ဥစ္စာမှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ)ခြင်းငှါ ထိုက်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ထိုက်ပါ၏။၁၄ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် ဖိုလ်လေးပါးတို့မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ)ခြင်းငှါ ထိုက်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၅ ၁။ ပရိဟာနိကထာကို ဟောရခြင်းအကြောင်း- ဒွေမေ ဘိက္ခဝေ ဓမ္မာ သေက္ခဿ ဘိက္ခုနော ပရိဟာနာယ သံဝတ္တန္တိ ပဉ္စိမေ ဘိက္ခဝေ ဓမ္မာသမယဝိမုတ္တဿ ဘိက္ခုနော ပရိဟာနာယ သံဝတ္တန္တိ ဤသို့ အစရှိသော သုတ်တို့ကို အမှီပြု၍ သမ္မိတိယဂိုဏ်းဝဇ္ဇိပုတ္တကဂိုဏ်း သဗ္ဗတ္ထိဝါဒီ ဂိုဏ်း အချို့သော မဟာသံဃိကဂိုဏ်းဟူသော ပရဝါဒီဆရာတို့သည် သကဒါဂါမ် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏လည်းကောင်း၊ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏လည်းကောင်း မိမိတို့ ရပြီးသော ဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ်လျောကျခြင်းကို ပြောဆိုကြကုန်၏၊ ထို့ကြောင့် ထိုဆရာတို့၏ အယူဝါဒကို ဖျက်ဆီးခြင်းငှါ ဤပရိဟာနိကထာကို ဟောတော်မူသည်။ ၂။ အရဟတ္တဖိုလ်မှ အစဥ်အတိုင်း ဆုတ်ယုတ်လျောကျခဲ့၍ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်လတ်သော် မဆုတ်ယုတ် မလျောကျတော့ပေ၊ အထက်ဖိုလ်သုံးပါးတို့၌ တည်နေသူအားသာ ဆုတ်ယုတ်လျောကျသည်၊ ရူပဘဝ အရူပဘဝတို့၌ တည်နေသော ရဟန္တာအား အရဟတ္တဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် မလျောကျနိုင်၊ ကမ္မာရာမတာအစရှိသော ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတရားရှိသည့် ကာမဘဝ၌ တည်နေသော ရဟန္တာအားသာ ဆုတ်ယုတ်လျောကျနိုင်၏ဟူသော အလိုဖြင့် ဤဒုတိယအမေးကို ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၃။ ကာမဘဝအားလုံး၌ ဆုတ်ယုတ်လျောကျကြောင်း ကာမဂုဏ်တို့ရှိသောကြောင့် ကာမဘဝအားလုံးကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၄။ ဆုတ်ယုတ်လျောကျကြောင်း တရားတို့ကို မေးသည် ဖြစ်ရကား ကမ္မာရာမတာအစရှိသော တရားတို့နှင့် အထူးအားဖြင့် ကာမရာဂ ဗျာပါဒတရားတို့သာ ဆုတ်ယုတ်လျောကျကြောင်း ဖြစ်သည်၊ ထိုတရားတို့ကား ရူပဘဝ အရူပဘဝတို့၌ မရှိသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၅။ အသင့်အတင့်အားဖြင့် နှလုံးသွင်းသော အခါ၌ မဆုတ်ယုတ် မလျောကျနိုင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၆။ မသင့်မတင့်သောအားဖြင့် နှလုံးသွင်းသောပုဂ္ဂိုလ်အား ညဥ့်အဖို့၌ ဖြစ်စေ၊ နေ့အဖို့၌ ဖြစ်စေ အခါခပ်သိမ်း ဆုတ်ယုတ် လျောကျနိုင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၇။ ဆုတ်ယုတ်လျောကျခြင်းကို ပြုတတ်သော တရားအပေါင်း ရှိလတ်သော် တစ်ခဏမျှ ဆုတ်ယုတ်လျောကျသည် မည်၏၊ ထိုသို့ ဆုတ်ယုတ်လျောကျသည်မှ ရှေးအဖို့၌ မဆုတ်ယုတ့်မလျောကျမူ၍ နောက်မှ ဆုတ်ယုတ်လျောကျသူအား အခါခပ်သိမ်း ဆုတ်ယုတ်လျောကျမှု မရှိနိုင်ရကား ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၈။ တိက္ခိန္ဒြိယရဟန္တာတို့ကို ရည်ရွယ်လျက် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၉။ မုဒိန္ဒြိယရဟန္တာတို့ကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၁၀။ တိက္ခိန္ဒြိယရဟန္တာအားလုံးတို့အား ဆုတ်ယုတ်လျောကျမှု မရှိနိုင်ဟု နှလုံးသွင်း၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၁။ ဖိုလ်လေးပါးလုံးတို့မှ လျောကျမှုကို အလိုမရှိ၊ အထက်ဖိုလ်သုံးပါးတို့မှ လျောကျမှုကိုသာ အလိုရှိရကား ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၂။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသအားဖြင့် ဆုတ်ယုတ်လျောကျသည်ကို ရည်ရွယ်၍ သကဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၁၃။ အလုံးစုံသော စည်းစိမ်ဥစ္စာတို့မှမူ မလျောကျသောကြောင့် သကဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ဤဥပမာအတူပင် ရဟန္တာအား ဖိုလ်လေးပါးလုံးတို့မှ လျောကျခြင်း မဟုတ်ဘဲ အထက်ဖိုလ်သုံးပါးတို့ လျောကျခြင်းသာ ဖြစ်၏ဟု ပရဝါဒီက ဆိုလိုသည်။ ၁၄။ အမြဲနိယာမအားဖြင့် စည်းစိမ်ဥစ္စာအားလုံးတို့မှ ဆုတ်ယုတ်လျောကျထိုက်သည်ကို မမြင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၁၅။ နိယတော သမ္ဗောဓိပရာယဏောဟူသောစကား၏ အနက်ကို မသင့်လျော်သောအားဖြင့် ယူ၍ မိမိအယူဝါဒ၌ တည်၍ သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ်လျောကျခြင်းငှါ မထိုက်သည်ကို ရည်ရွယ်လျက် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြုလျက် ဖြေသည်။
၂။ အရိယပုဂ္ဂလသံသန္ဒနပရိဟာနိ
၂၄၀။ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
န ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
န ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ န ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
န ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ န ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ န ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂-အရိယပုဂ္ဂလသံသန္ဒနပရိဟာနိ ၂၄၀။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၄၁။ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယမာနော ကတ္ထ သဏ္ဌာတီတိ? အနာဂါမိဖလေတိ။ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာ ပရိဟာယမာနော ကတ္ထ သဏ္ဌာတီတိ? သကဒါဂါမိဖလေတိ။ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာ ပရိဟာယမာနော ကတ္ထ သဏ္ဌာတီတိ? သောတာပတ္တိဖလေတိ။ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာ ပရိဟာယမာနော ပုထုဇ္ဇနဘူမိယံ သဏ္ဌာတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယမာနော အနာဂါမိဖလေ သဏ္ဌာတိ, အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာ ပရိဟာယမာနော သကဒါဂါမိဖလေ သဏ္ဌာတိ, သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာ ပရိဟာယမာနော သောတာပတ္တိဖလေ သဏ္ဌာတိ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာ ပရိဟာယမာနော ပုထုဇ္ဇနဘူမိယံ သဏ္ဌာတီ’’တိ။
အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယမာနော သောတာပတ္တိဖလေ သဏ္ဌာတီတိ? အာမန္တာ။ သောတာပတ္တိဖလဿ အနန္တရာ အရဟတ္တံယေဝ သစ္ဆိကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၄၁။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် အဘယ်၌ တည်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိဖိုလ်၌ တည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် အဘယ်၌ တည်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမိဖိုလ်၌ တည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် အဘယ်၌တည်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် ပုထုဇဥ် ဘုံ၌တည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို ဝန်ခံလော့-ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် အနာဂါမိဖိုလ်၌တည်ခဲ့ပါမူ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် သကဒါဂါမိဖိုလ်၌တည်ခဲ့ပါမူ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် သောတာပတ္တိဖိုလ်၌တည်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် ပုထုဇဥ်ဘုံ၌ တည်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် သောတာပတ္တိ ဖိုလ်၌တည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ တည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပတ္တိဖိုလ်၏ အခြားမဲ့၌ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပင် မျက်မှောက်ပြုပါသလော။၂ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၃
၂၄၂။ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ ဗဟုတရာ ကိလေသာ ပဟီနာ အရဟတော ဝါ သောတာပန္နဿ ဝါတိ? အရဟတော။ ဟဉ္စိ အရဟတော ဗဟုတရာ ကိလေသာ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ ဗဟုတရာ ကိလေသာ ပဟီနာ အရဟတော ဝါ သကဒါဂါမိဿ ဝါတိ? အရဟတော။ ဟဉ္စိ အရဟတော ဗဟုတရာ ကိလေသာ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ ဗဟုတရာ ကိလေသာ ပဟီနာ အရဟတော ဝါ အနာဂါမိဿ ဝါတိ? အရဟတော။ ဟဉ္စိ အရဟတော ဗဟုတရာ ကိလေသာ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ ဗဟုတရာ ကိလေသာ ပဟီနာ အနာဂါမိဿ ဝါ သောတာပန္နဿ ဝါတိ? အနာဂါမိဿ။ ဟဉ္စိ အနာဂါမိဿ ဗဟုတရာ ကိလေသာ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာ’’တိ။
၂၄၂။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည်လည်းကောင်း၊ သောတာပန်သည်လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်သည်အလွန် များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သနည်း။၄ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် အလွန်များသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟု ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည်လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ်သည်လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်သည်အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ခဲ့ပါလျှင် ထိုအကြောင်းကြောင့်သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည်လည်းကောင်း၊ အနာဂါမ်သည်လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်သည်အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည်လည်းကောင်း၊ သောတာပန်သည်လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်သည်အလွန် များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အနာဂါမ်သည် အလွန်များသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်လျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၂၄၃။ ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ ဗဟုတရာ ကိလေသာ ပဟီနာ အနာဂါမိဿ ဝါ သကဒါဂါမိဿ ဝါတိ? အနာဂါမိဿ။ ဟဉ္စိ အနာဂါမိဿ ဗဟုတရာ ကိလေသာ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ ဗဟုတရာ ကိလေသာ ပဟီနာ သကဒါဂါမိဿ ဝါ သောတာပန္နဿ ဝါတိ? သကဒါဂါမိဿ။ ဟဉ္စိ သကဒါဂါမိဿ ဗဟုတရာ ကိလေသာ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာ’’တိ။
၂၄၃။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည်လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ်သည်လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် (အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်၏)။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အနာဂါမ်သည် အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်လျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ်လျောကျခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည်လည်းကောင်း၊ သောတာပန်သည်လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်သည်အလွန် များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် (အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်၏)။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ သကဒါဂါမ်သည် အလွန်များပြားသော ကိလေသာတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်လျက် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့့်သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၂၄၄။ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ အဓိမတ္တာ မဂ္ဂဘာဝနာ အရဟတော ဝါ သောတာပန္နဿ ဝါတိ? အရဟတော။ ဟဉ္စိ အရဟတော အဓိမတ္တာ မဂ္ဂဘာဝနာ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ အဓိမတ္တာ သတိပဋ္ဌာနဘာဝနာ ။ပ။ သမ္မပ္ပဓာနဘာဝနာ… ဣဒ္ဓိပါဒဘာဝနာ… ဣန္ဒြိယဘာဝနာ … ဗလဘာဝနာ… ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာ အရဟတော ဝါ သောတာပန္နဿ ဝါတိ? အရဟတော။ ဟဉ္စိ အရဟတော အဓိမတ္တာ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ အဓိမတ္တာ မဂ္ဂဘာဝနာ ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာ အရဟတော ဝါ သကဒါဂါမိဿ ဝါတိ? အရဟတော။ ဟဉ္စိ အရဟတော အဓိမတ္တာ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ အဓိမတ္တာ မဂ္ဂဘာဝနာ ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာ အရဟတော ဝါ အနာဂါမိဿ ဝါတိ? အရဟတော။ ဟဉ္စိ အရဟတော အဓိမတ္တာ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာ’’တိ။
၂၄၄။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏လည်းကောင်း၊ သောတာပန်၏လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်၏ မဂ်ကိုပွါးများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါသနည်း။၅ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏ မဂ်ကို ပွါးများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာ၏ မဂ်ကို ပွါးများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိခဲ့ပါ လျက်ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် သောတာပန် သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏လည်းကောင်း၊ သောတာပန်၏လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်၏ သတိပဋ္ဌာန်ကို ပွါးများမှုသည်။ပ။ သမ္မပ္ပဓာန်ကို ပွါးများမှုသည်။ ဣဒ္ဓိပါဒ်ကို ပွါးများမှုသည်။ ဣန္ဒြေကိုပွါးများမှုသည်။ ဗိုလ်ကို ပွါးများမှုသည်။ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွါးများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွါးများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာ၏ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွါးများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည်ရှိခဲ့ပါလျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ်၏လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်၏ မဂ်ကိုပွါးများမှုသည်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွါးများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏ (ဗောဇ္ဈင်ကို ပွါးများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါ၏။) သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာ၏ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွါးများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည်ရှိခဲ့ပါလျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိမဂ်ဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည်လည်းကောင်း၊ အနာဂါမ်သည်လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်၏ မဂ်ကို ပွားများမှုသည်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာ၏ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည်ရှိခဲ့ပါလျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာ၏ အဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၂၄၅။ ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ အဓိမတ္တာ မဂ္ဂဘာဝနာ ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာ အနာဂါမိဿ ဝါ သောတာပန္နဿ ဝါတိ? အနာဂါမိဿ။ ဟဉ္စိ အနာဂါမိဿ အဓိမတ္တာ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ အဓိမတ္တာ မဂ္ဂဘာဝနာ ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာ အနာဂါမိဿ ဝါ သကဒါဂါမိဿ ဝါတိ? အနာဂါမိဿ။ ဟဉ္စိ အနာဂါမိဿ အဓိမတ္တာ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာ’’တိ။
၂၄၅။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်၏လည်းကောင်း၊ သောတာပန်၏လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်၏ မဂ်ကို ပွားများမှုသည်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်၏ (ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါ၏)။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အနာဂါမ်၏ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည်ရှိခဲ့ပါလျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်၏လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမ်၏လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်၏ မဂ်ကို ပွားများမှုသည်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်၏ (ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါ၏)။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အနာဂါမ်၏ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည်ရှိခဲ့ပါလျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၂၄၆။ ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ကဿ အဓိမတ္တာ မဂ္ဂဘာဝနာ ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာ သကဒါဂါမိဿ ဝါ သောတာပန္နဿ ဝါတိ? သကဒါဂါမိဿ။ ဟဉ္စိ သကဒါဂါမိဿ အဓိမတ္တာ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာ, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာ၊ တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာ’’တိ ။ပ။
၂၄၆။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်၏လည်းကောင်း၊ သောတာပန်၏လည်းကောင်း အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်၏ မဂ်ကို ပွားများမှုသည်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်၏ (ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည် ရှိပါ၏)။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ သကဒါဂါမ်၏ ဗောဇ္ဈင်ကို ပွားများမှုသည် လွန်ကဲသော အတိုင်းအရှည်ရှိခဲ့ပါလျက် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့်သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။
၂၄၇။ အရဟတာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နေန ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတာ သမုဒယော ဒိဋ္ဌော, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နေန သမုဒယော ဒိဋ္ဌော, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတာ နိရောဓော ဒိဋ္ဌော, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နေန နိရောဓော ဒိဋ္ဌော, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတာ မဂ္ဂေါ ဒိဋ္ဌော, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နေန မဂ္ဂေါ ဒိဋ္ဌော, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတာ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နေန စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိနာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတာ သမုဒယော ဒိဋ္ဌော ။ပ။ နိရောဓော ဒိဋ္ဌော ။ပ။ မဂ္ဂေါ ဒိဋ္ဌော ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိနာ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမိနာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတာ သမုဒယော ဒိဋ္ဌော ။ပ။ နိရောဓော ဒိဋ္ဌော ။ပ။ မဂ္ဂေါ ဒိဋ္ဌော ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမိနာ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၄၇။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။၆ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် သမုဒယသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာ အဖြစ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သမုဒယသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် နိရောဓသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာ အဖြစ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် နိရောဓသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် မဂ္ဂသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် မဂ္ဂသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည်ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန် သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည် သကဒဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် သမုဒယသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ နိရောဓသစ္စာကိုသိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ မဂ္ဂသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည့်သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် သမုဒယသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ နိရောဓသစ္စာကိုသိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ မဂ္ဂသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည်အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၄၈။ အနာဂါမိနာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နေန ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂါမိနာ သမုဒယော ဒိဋ္ဌော ။ပ။ နိရောဓော ဒိဋ္ဌော ။ပ။ မဂ္ဂေါ ဒိဋ္ဌော ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နေန စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂါမိနာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိနာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂါမိနာ သမုဒယော ဒိဋ္ဌော ။ပ။ နိရောဓော ဒိဋ္ဌော ။ပ။ မဂ္ဂေါ ဒိဋ္ဌော ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိနာ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၄၈။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည်အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သမုဒယသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ နိရောဓသစ္စာကိုသိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ မဂ္ဂသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန် သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိ ဖိုလ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သမုဒယသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ နိရောဓသစ္စာကိုသိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ မဂ္ဂသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်လျက်။ အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည်သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၄၉။ သကဒါဂါမိနာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နေန ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သကဒါဂါမိနာ သမုဒယော ဒိဋ္ဌော ။ပ။ နိရောဓော ဒိဋ္ဌော ။ပ။ မဂ္ဂေါ ဒိဋ္ဌော ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နေန စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၄၉။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည်သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သမုဒယသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ နိရောဓသစ္စာကိုသိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ မဂ္ဂသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်လျက်။ သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန် သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၅၀။ သောတာပန္နေန ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အရဟတာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ, န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သောတာပန္နေန သမုဒယော ဒိဋ္ဌော ။ပ။ နိရောဓော ဒိဋ္ဌော ။ပ။ မဂ္ဂေါ ဒိဋ္ဌော ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အရဟတာ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သကဒါဂါမိနာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, န ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အရဟတာ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂါမိနာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, န ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အရဟတာ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သောတာပန္နေန ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။
အနာဂါမိနာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, န ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သကဒါဂါမိနာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, န ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမိနာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, န ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သောတာပန္နေန ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိနာ ဒုက္ခံ ဒိဋ္ဌံ ။ပ။ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒိဋ္ဌာနိ, န ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၅၀။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သောတာပန် သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သမုဒယသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ နိရောဓသစ္စာ ကိုသိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ မဂ္ဂသစ္စာကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတရားတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ရဟန္တာသည်ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတို့ကိုသိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် သစ္စာလေးပါးတို့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ရဟန္တာသည်ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတို့ကို့သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် သစ္စာလေးပါးတိုု့ကို သိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ရဟန္တာသည်ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတို့ကိုသိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတို့ကိုသိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတို့ကိုသိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတို့ကိုသိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတို့ကိုသိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကို သိမြင်အပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သစ္စာလေးပါးတို့ကိုသိမြင်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၅၁။ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ သီလဗ္ဗတပရာမာသော ပဟီနော ။ပ။ အပါယဂမနီယော ရာဂေါ ပဟီနော ။ပ။ အပါယဂမနီယော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ အပါယဂမနီယော မောဟော ပဟီနော, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ မောဟော ပဟီနော… မာနော ပဟီနော… ဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ… ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ… ထိနံ [ထီနံ (သီ။ သျာ။ ကံ။ ပီ။)] ပဟီနံ… ဥဒ္ဓစ္စံ ပဟီနံ… အဟိရိကံ ပဟီနံ…ပေ… အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ သီလဗ္ဗတပရာမာသော ပဟီနော ။ပ။ အပါယဂမနီယော ရာဂေါ ပဟီနော ။ပ။ အပါယဂမနီယော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ အပါယဂမနီယော မောဟော ပဟီနော, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ သီလဗ္ဗတပရာမာသော ပဟီနော ။ပ။ ဩဠာရိကော ကာမရာဂေါ ပဟီနော… ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ ။ပ။ ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမိဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ သီလဗ္ဗတပရာမာသော ပဟီနော… အဏုသဟဂတော ကာမရာဂေါ ပဟီနော… အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ ။ပ။ အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၅၁။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု ‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည်ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု ‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ယုံမှားမှု ‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သီလဗ္ဗတပရာမာသကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အပါယ်ရောက်ကြောင်း တပ်စွန်းမှု ‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ အပါယ်ရောက်ကြောင်း ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ အပါယ်ရောက်ကြောင်း တွေဝေမှု‘မောဟ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ တွေဝေမှု‘မောဟ’ကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ ထောင်လွှားမှု‘မာန’ကို ပယရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ အမြင်မှားမှု‘ဒိဋ္ဌိ’ကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ စိတ်၏ ထိုင်းမှိုင်းမှု‘ထိန’ကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ ပျံ့လွင့်မှု ‘ဥဒ္ဓစ္စ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် မရှက်မူ‘အဟိရိက’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ မကြောက်လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် မကြောက်လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည်ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သီလဗ္ဗတပရာမာသကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အပါယ်ရောက်ကြောင်း တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ အပါယ်ရောက်ကြောင်း ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ အပါယ်ရောက်ကြောင်း တွေဝေမှု‘မောဟ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သီလဗ္ဗတပရာမာသကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် ကြမ်းတမ်းသော လိုချင်တပ်မက်မှု‘ကာမရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ ကြမ်းတမ်းသော ပြစ်မှားမှု ‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည့်သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ မကြောက်လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ ကြမ်းတမ်းသောပြစ်မှားမှု ‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည်သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိ ဖိုလ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု ‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် ယုံမှားမှု ‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သီလဗ္ဗတပရာမာသကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ သိမ်မွေ့သော လိုချင်တပ်စွန်းမှု ‘ကာမရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သိမ်မွေ့သော ပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ မကြောက်လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သိမ်မွေ့သောပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၅၂။ အနာဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ အပါယဂမနီယော မောဟော ပဟီနော, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂါမိဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ ။ပ။ အပါယဂမနီယော မောဟော ပဟီနော, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ သီလဗ္ဗတပရာမာသော ပဟီနော… ဩဠာရိကော ကာမရာဂေါ ပဟီနော… ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂါမိဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ ။ပ။ ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၅၂။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည်အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိ ဖိုလ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ အပါယ်လားကြောင်း တွေဝေမှု‘မောဟ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သိမ်မွေ့သောပျက်စီးစေလိုမှု‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ အပါယ်လားကြောင်း တွေဝေမှု‘မောဟ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီ်ဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိ ဖိုလ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိ ဖိုလ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သီလဗ္ဗတပရာမာသကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ ကြမ်းတမ်းသော လိုချင်တပ်စွန်းမှု‘ကာမရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ ကြမ်းတမ်းသော ပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည်သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သိမ်မွေ့သောပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ ကြမ်းတမ်းသောပျက်စီးစေလိုမှု‘ဗျာပဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၅၃။ သကဒါဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သကဒါဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ အပါယဂမနီယော မောဟော ပဟီနော, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သကဒါဂါမိဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ ဩဠာရိကော ကာမရာဂေါ ပဟီနော… ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ ။ပ။ အပါယဂမနီယော မောဟော ပဟီနော, ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၅၃။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည့်သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည်သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ အပါယ်လားကြောင်း တွေဝေမှု‘မောဟ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ ကြမ်းတမ်းသောလိုချင်တပ်စွန်းမှု ‘ကာမရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ ကြမ်းတမ်းသော ပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ အပါယ်လားကြောင်းတွေဝေမှု ‘မောဟ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၅၄။ သောတာပန္နဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သောတာပန္နဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သောတာပန္နဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ အပါယဂမနီယော မောဟော ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၅၄။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ရဟန္တာသည်အရဟတ္တဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သောတာပန်သည်သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ မကြောက် လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ”ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ အပါယ်လားကြောင်း တွေဝေမှု‘မောဟ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု ‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ မကြောက့်လန့်မှု ‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၅၅။ သကဒါဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, န ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သကဒါဂါမိဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၅၅။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ မကြောက် လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ ကြမ်းတမ်းသော ပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ မကြောက် လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၅၆။ အနာဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, န ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂါမိဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, န ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၅၆။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ အနာဂါမ်သည်အနာဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု ‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ မကြောက်လန့်မှု ‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သိမ်မွေ့သောပျက်စီးစေလိုမှု‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ မကြောက် လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၅၇။ သောတာပန္နဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ… အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သောတာပန္နဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ အပါယဂမနီယော မောဟော ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ ။ပ။ အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၅၇။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ သိမ်မွေ့သောပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ့် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ယုံမှားမှု‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ အပါယ်လားကြောင်း တွေဝေမှု‘မောဟ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သိမ်မွေ့သောပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၅၈။ သကဒါဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, န ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ ။ပ။ အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သကဒါဂါမိဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ ။ပ။ အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ အနာဂါမီ အနာဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၅၈။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သိမ်မွေ့သောပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ယုံမှားမှု ‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ ကြမ်းတမ်းသော ပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှမဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ သိမ်မွေ့သောပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် အနာဂါမ်သည် အနာဂါမိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၅၉။ သောတာပန္နဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ, န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ ။ပ။ ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သောတာပန္နဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ ။ပ။ အပါယဂမနီယော မောဟော ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ သောတာပန္နော သောတာပတ္တိဖလာတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိဿ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ ။ပ။ ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ သကဒါဂါမီ သကဒါဂါမိဖလာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၅၉။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ ကြမ်းတမ်း သောပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှမဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ယုံမှားမှု ‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ အပါယ်လားကြောင်း တွေဝေမှု‘မောဟ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သောတာပန်သည် သောတာပတ္တိဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်။ပ။ ကြမ်းတမ်းသောပျက်စီးစေလိုမှု ‘ဗျာပါဒ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သောကြောင့် သကဒါဂါမ်သည် သကဒါဂါမိဖိုလ်မှ့မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၆၀။ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော [အနဘာဝကတော (သီ။)] အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မောတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မော, နော စ ဝတ ရေ [နော ဝတ ရေ (သျာ။ ပီ။) ဧဝမုပရိပိ] ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ မောဟော ပဟီနော… မာနော ပဟီနော… ဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ… ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ… ထိနံ ပဟီနံ… ဥဒ္ဓစ္စံ ပဟီနံ… အဟိရိကံ ပဟီနံ… အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ဥစ္ဆိန္နမူလံ တာလာဝတ္ထုကတံ အနဘာဝင်္ကတံ အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ဥစ္ဆိန္နမူလံ တာလာဝတ္ထုကတံ အနဘာဝင်္ကတံ အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတောတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ သတိပဋ္ဌာနာ ဘာဝိတာ ။ပ။ သမ္မပ္ပဓာနာ ဘာဝိတာ… ဣဒ္ဓိပါဒါ ဘာဝိတာ… ဣန္ဒြိယာ ဘာဝိတာ… ဗလာ ဘာဝိတာ… ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ဒေါသပ္ပဟာနာယ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
၂၆၀။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်သည်၊ အမြစ်အရင်းကို ဖြတ်အပ်ပြီးဖြစ်သည်၊ နုတ်အပ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုပြီးသည်၊ တစ်ဖန်မဖြစ်အောင် ပြုပြီးသည်၊ နောင်အခါ ဖြစ်ပေါ်ခြင်းသဘော မရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်၊ အမြစ်အရင်းကိုဖြတ်အပ်ပြီးသည်၊ နုတ်အပ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုပြီးသည်၊ တစ်ဖန်မဖြစ်အောင် ပြုပြီးသည်၊ နောင်အခါ ဖြစ်ပေါ်ခြင်းသဘော မရှိသည် ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ တွေဝေမှု‘မောဟ’ကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်၊ ထောင်လွှားမှု‘မာန’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်၊ အမြင်မှားမှု ‘ဒိဋ္ဌိ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်၊ ယုံမှားမှု ‘ဝိစိကိစ္ဆာ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်၊ (စိတ်၏) ထိုင်းမှိုင်းမှု‘ထိန’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်၊ ပျံ့လွင့်မှု‘ဥဒ္ဓစ္စ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်၊ မရှက်မှု ‘အဟိရိက’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်၊ မကြောက်လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်၊ အမြစ်အရင်းကို ဖြတ်အပ်ပြီးသည်၊ နုတ်အပ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုပြီးသည်၊ တစ်ဖန်မဖြစ်အောင် ပြုပြီးသည်၊ နောင်အခါ ဖြစ်ပေါ်ခြင်းသဘော မရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ မကြောက်လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်၊ အမြစ်အရင်းကိုဖြတ်အပ်ပြီးသည်၊ နုတ်အပ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုပြီးသည်၊ တစ်ဖန်မဖြစ်အောင် ပြုပြီးသည်၊ နောင်အခါ ဖြစ်ပေါ်ခြင်းသဘော မရှိသည် ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု ‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားခြင်းငှါ မဂ်ကို ပွားများပြီးသူ မဟုတ် ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားခြင်းငှါ မဂ်ကို ပွားများပြီးဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကိုု ပယ်ရှားခြင်းငှါ သတိပဋ္ဌာန်တို့ကို ပွားများပြီးသူမဟုတ်ပါလော။ပ။ သမ္မပ္ပဓာန်တို့ကို ပွားများပြီးသူ မဟုတ်ပါလော။ပ။ ဣဒ္ဓိပါဒ်တို့ကို ပွားများပြီးသူမဟုတ်ပါလော။ ဣန္ဒြေတို့ကို ပွားများပြီးသူ မဟုတ်ပါလော။ ဗိုလ်တို့ကို ပွားများပြီးသူ မဟုတ်ပါလော။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွားများပြီးသူ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားခြင်းငှါ ဗောဇ္ဈင်တို့ကိုပွားများပြီးသူ ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားခြင်းငှါ။ပ။ မကြောက်လန့်မှု ‘အနောတ္တပ္ပ’ကိုပယ်ရှားခြင်းငှါ မဂ်ကို ပွားများပြီးသူ မဟုတ်ပါလော။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွားများပြီးသူ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် မကြောက်လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားခြင်းငှါ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွားများပြီးသူ ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။
၂၆၁။ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ကတကရဏီယော ဩဟိတဘာရော အနုပ္ပတ္တသဒတ္ထော ပရိက္ခီဏဘဝသံယောဇနော သမ္မဒညာဝိမုတ္တော ဥက္ခိတ္တပလိဃော သင်္ကိဏ္ဏပရိခေါ အဗ္ဗူဠှေသိကော နိရဂ္ဂဠော အရိယော ပန္နဒ္ဓဇော ပန္နဘာရော ဝိသညုတ္တော သုဝိဇိတဝိဇယော၊ ဒုက္ခံ တဿ ပရိညာတံ, သမုဒယော ပဟီနော, နိရောဓော သစ္ဆိကတော, မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော, အဘိညေယျံ အဘိညာတံ, ပရိညေယျံ ပရိညာတံ, ပဟာတဗ္ဗံ ပဟီနံ, ဘာဝေတဗ္ဗံ ဘာဝိတံ, သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
၂၆၁။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကင်းပြီးသူ, ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကင်းပြီးသူ, တွေဝေမှု‘မောဟ’ ကင်းပြီးသူ, ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုပြီးသူ, ခန္ဓာဝန်ကို ချပြီးသူ, မိမိအကျိုးစီးပွားကို ရပြီးသူ, ဘဝသံယောဇဥ် ကုန်ပြီးသူ, ကောင်းစွာ သိ၍ လွတ်မြောက်ပြီးသူ, (အဝိဇ္ဇာ) တံခါးကျည်ကို ပစ်လွှတ်ပြီးသူ, (ကံသင်္ခါရ) ကျုံးမြောင်းကို ဖျက်ဆီးပြီးသူ, (တဏှာ) တံခါးတိုင်ကို နုတ်ပြီးသူ, (အောက်ပိုင်းသံယောဇဥ်ငါးပါး) တံခါးရွက် မရှိသူ, အရိယာ ဖြစ်သူ, (မာန) တံခွန်ကို ချပြီးသူ, (ခန္ဓာ) ဝန်ကို ချပြီးသူ, (မာန) နှင့်မယှဥ်သူ, အောင်မြင်အပ်သော ရန်ကို ကောင်းစွာ အောင်မြင်ပြီးသူ မဟုတ်ပါလော၊ ထိုရဟန္တာသည်ဒုက္ခကို ပိုင်းခြား၍သိပြီးသူ, သမုဒယသစ္စာကို ပယ်ရှားပြီးသူ, နိရောဓသစ္စာကို မျာက်မှောက်ပြုပြီးသူ,မဂ္ဂသစ္စာကို ပွားများပြီးသူ, အထူးသိထိုက်သော တရားကို အထူးသိပြီးသူ, ပိုင်းခြား၍ သိထိုက်သောတရားကို ပိုင်းခြား၍ သိပြီးသူ, ပယ်ရှားထိုက်သော တရားကို ပယ်ရှားပြီးသူ, ပွားများထိုက်သော တရားကို ပွားများပြီးသူ, မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုပြီးသူ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ ကင်းပြီးသူ, ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ ကင်းပြီးသူ,တွေဝေမှု‘မောဟ’ ကင်းပြီးသူ ဖြစ်ခဲ့မူ။ပ။ (ထိုရဟန္တာသည်) မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကိုမျက်မှောက်ပြုပြီးသူ ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍မဆိုသင့်။
၂၆၂။ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? ( ) [(အာမန္တာ) (က။)] သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယတိ, အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာ န ပရိဟာယတီတိ။ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယတီတိ? အာမန္တာ။ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယတီတိ [န ပရိဟာယတီတိ (က။)]? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာ န ပရိဟာယတီတိ? အာမန္တာ။ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာ န ပရိဟာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အသမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, ပရိဟာယတိ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, ပရိဟာယတိ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အသမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, ပရိဟာယတိ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော, ပရိဟာယတိ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အသမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော, ပရိဟာယတိ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ သတိပဋ္ဌာနာ ဘာဝိတာ ။ပ။ သမ္မပ္ပဓာနာ ဘာဝိတာ… ဣဒ္ဓိပါဒါ ဘာဝိတာ… ဣန္ဒြိယာ ဘာဝိတာ… ဗလာ ဘာဝိတာ… ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, ပရိဟာယတိ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အသမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ သတိပဋ္ဌာနာ ဘာဝိတာ ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, ပရိဟာယတိ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ဒေါသပ္ပဟာနာယ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, ပရိဟာယတိ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အသမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, ပရိဟာယတိ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သမယဝိမုတ္တော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ကတကရဏီယော ဩဟိတဘာရော အနုပ္ပတ္တသဒတ္ထော ပရိက္ခီဏဘဝသံယောဇနော သမ္မဒညာဝိမုတ္တော ဥက္ခိတ္တပလိဃော သင်္ကိဏ္ဏပရိခေါ အဗ္ဗူဠှေသိကော နိရဂ္ဂဠော အရိယော ပန္နဒ္ဓဇော ပန္နဘာရော ဝိသညုတ္တော သုဝိဇိတဝိဇယော, ဒုက္ခံ တဿ ပရိညာတံ, သမုဒယော ပဟီနော, နိရောဓော သစ္ဆိကတော, မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော, အဘိညေယျံ အဘိညာတံ, ပရိညေယျံ ပရိညာတံ, ပဟာတဗ္ဗံ ပဟီနံ, ဘာဝေတဗ္ဗံ ဘာဝိတံ, သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, ပရိဟာယတိ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, ပရိဟာယတိ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၆၂။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏၊ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။၇ သကဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု ‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ မကြောက်လန့်မှု ‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် မကြောက်လန့်မှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက်အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားရန် သတိပဋ္ဌာန်တို့ကိုပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ သမ္မပ္ပဓာန်တို့ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ ဣဒ္ဓိပါဒ်တို့ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ ဣန္ဒြေတို့ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ ဗိုလ်တို့ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားရန် သတိပဋ္ဌာန်တို့ကိုပွားများအပ် ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည်ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ မကြောက်လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက် သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် မကြောက်လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကိုပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်လျက် အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည်ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကင်းပြီးသူ, ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ ကင်းပြီး သူ,တွေဝေမှု‘မောဟ’ကင်းပြီးသူ, ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုပြီးသူ, ခန္ဓာဝန်ကို ချပြီးသူ, မိမိအကျိုးစီးပွားကိုရပြီးသူ, ဘဝသံယောဇဥ် ကုန်ပြီးသူ, ကောင်း စွာ သိ၍ လွတ်မြောက်ပြီးသူ, (အဝိဇ္ဇာ) တံခါးကျည်ကိုပစ်လွှတ်ပြီးသူ, (ကံသင်္ခါရ) ကျုံးမြောင်းကို ဖျက်ဆီးပြီးသူ, (တဏှာ) တံခါးတိုင်ကို နုတ်ပြီးသူ, (အောက်ပိုင်း သံယောဇဥ်ငါးပါး) တံခါးရွက် မရှိသူ, အရိယာဖြစ်သူ, (မာန) တံခွန်ကို ချပြီးသူ, (ခန္ဓာ) ဝန်ကို ချပြီးသူ, (မာနနှင့်) မယှဥ်သူ, အောင်ထိုက်သော ရန်ကို ကောင်းစွာ အောင်ပြီးသူဖြစ်၍ထိုသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြားသိအပ်ပြီးသည် သမုဒယသစ္စာကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် နိရောဓ သစ္စာကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် မဂ္ဂသစ္စာကို ပွားများအပ်ပြီးသည်အထူးသိထိုက်သော တရားကို သိအပ်ပြီးသည် ပိုင်းခြား၍သိထိုက်သော တရားကိုပိုင်းခြား၍သိအပ်ပြီးသည် ပယ်ရှားထိုက်သော တရားကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် ပွါးများအပ်သော တရားကိုပွါးများအပ်ပြီးသည် မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် ဖြစ်လျက်သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကင်းပြီးသူ, ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကင်းပြီး သူ,တွေဝေမှု ‘မောဟ’ကင်းပြီးသူ။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည်ဖြစ်လျက် အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၆၃။ အသမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, န ပရိဟာယတိ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အသမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, န ပရိဟာယတိ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, န ပရိဟာယတိ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အသမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, န ပရိဟာယတိ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, န ပရိဟာယတိ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အသမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော ဒေါသပ္ပဟာနာယ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, န ပရိဟာယတိ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သမယဝိမုတ္တဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, န ပရိဟာယတိ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, န ပရိဟာယတိ အသမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, န ပရိဟာယတိ သမယဝိမုတ္တော အရဟာ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၆၃။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု ‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် မကြောက်လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွားများအပ်ပြီဖြစ်၍ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှမဆုတ် ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွားများအပ်ပြီဖြစ်၍ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ မကြောက်လန့်မှု ‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွားများအပ်ပြီးဖြစ်၍ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် မကြောက်လန့်မှု‘အနောတ္တပ္ပ’ကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကိုပွါးများအပ်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ပြီးဖြစ်၍ သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှမဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကင်းပြီးသူ, ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ ကင်းပြီးသူ,တွေဝေမှု ‘မောဟ’ကင်းပြီးသူ။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီး သည် ဖြစ်၍အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကင်းပြီးသူ, ပြစ်မှားမှု‘ဒေါသ’ကင်း ပြီးသူ,တွေဝေမှု ‘မောဟ’ကင်းပြီးသူ။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် ဖြစ်၍အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၆၄။ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ သာရိပုတ္တော ထေရော ပရိဟာယိတ္ထ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ မဟာမောဂ္ဂလ္လာနော [မဟာမောဂ္ဂလာနော (က။)] ထေရော… မဟာကဿပေါ ထေရော… မဟာကစ္စာယနော [မဟာကစ္စာနော (မ။ နိ။ ၁။၂၀၂ အာဒယော)] ထေရော… မဟာကောဋ္ဌိကော [မဟာကောဋ္ဌိတော (သီ။ သျာ။ ကံ။ ပီ။)] ထေရော… မဟာပန္ထကော ထေရော ပရိဟာယိတ္ထ အရဟတ္တာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သာရိပုတ္တော ထေရော န ပရိဟာယိတ္ထ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ သာရိပုတ္တော ထေရော န ပရိဟာယိတ္ထ အရဟတ္တာ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
မဟာမောဂ္ဂလ္လာနော ထေရော… မဟာကဿပေါ ထေရော… မဟာကစ္စာယနော ထေရော… မဟာကောဋ္ဌိကော ထေရော… မဟာပန္ထကော ထေရော န ပရိဟာယိတ္ထ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ မဟာပန္ထကော ထေရော န ပရိဟာယိတ္ထ အရဟတ္တာ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
အရိယပုဂ္ဂလသံသန္ဒနံ။
၂၆၄။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အသျှင်သာရိပုတ္တရာထေရ်သည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) ဖူးပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အသျှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန်ထေရ်သည်။ပ။ အသျှင်မဟာကဿပထေရ်သည်။ပ။ အသျှင်မဟာကစ္စာယနထေရ်သည်။ပ။ အသျှင်မဟာကောဋ္ဌိကထေရ်သည်။ပ။ အသျှင်မဟာပန္ထကထေရ်သည်ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) ဖူးပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အသျှင်သာရိပုတ္တရာထေရ်သည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) ဖူးပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) ဖူးပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အသျှင်သာရိပုတ္တရာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) ဖူးပါမူရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ အသျှင်မဟာမောဂ္ဂလ္လာန်ထေရ်သည်။ အသျှင်မဟာကဿပထေရ်သည်။ အသျှင်မဟာကစ္စာယနထေရ်သည်။ အသျှင်မဟာကောဋ္ဌိကထေရ်သည်။ အသျှင်မဟာပန္ထကထေရ်သည် ရဟန္တာအဖြစ်မှမဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) ဖူးပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) ဖူးပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အရှင်မဟာပန္ထကထေရ်သည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ မဆုတ်ယုတ် (မလျောကျ) ဖူးပါမူ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ အရိယပုဂ္ဂလသံသန္ဒနာ ပြီး၏။ ၁။ ဤအရာ၌ အချို့က ရဟန္တာ၏ ဆုတ်ယုတ်လျောကျမှုကိုသာ အလိုရှိကုန်၏၊ အချို့က ရဟန္တာ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဆုတ်ယုတ်လျောကျမှုကို အလိုရှိကုန်၏၊ အချို့က ရဟန္တာ အနာဂါမ် သကဒါဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဆုတ်ယုတ်လျောကျခြင်းကို အလိုရှိကုန်၏၊ ဝါဒအားလုံးကပင် သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်၏ ဆုတ်ယုတ်လျောကျခြင်းကို အလိုမရှိကြကုန်၊ ထိုဝါဒတို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် ပုစ္ဆာပြု၍ ဟောတော်မူသည်၊ ထိုဆရာတို့၏ အယူဝါဒ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ဝန်ခံခြင်း ပယ်မြစ်ခြင်းကို ပြုသည်။ ၂။ အရဟတ္တဖိုလ်မှ လျောကျ၍ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်လတ်သော် တစ်ဖန် အားထုတ်ပြန်၍ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုသည်ကို ရည်ရွယ်လျက် မေးသည်။ ၃။ သောတာပတ္တိဖိုလ်၏ အခြားမဲ့၌ အရဟတ္တဖိုလ်၏ မရှိခြင်းကို ရည်ရွယ်လျက် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၄။ ဤသို့ ဆုတ်ယုတ်လျောကျခြင်းမည်သည် ကိလေသာပယ်မှု နုံ့နှေးသောကြောင့် ဖြစ်ရာ၏ဟု နှလုံးသွင်း၍ သကဝါဒီက မေးသည်။ ၅။ ဤဆုတ်ယုတ်လျောကျမှုသည် မဂ်ကို ပွါးများခြင်းအစရှိသည်တို့၏ မလွန်ကဲမှုကြောင့် ဖြစ်ရာ၏ဟု နှလုံးသွင်းလျက် သကဝါဒီက မေးသည်။ ၆။ ဤသို့ ဆုတ်ယုတ်လျောကျမှုသည် သစ္စာတို့ကို မမြင်နိုင်သောကြောင့် ဖြစ်ရာ၏ဟု နှလုံးသွင်း၍ သကဝါဒီက မေးသည်။ ၇။ မုဒိန္ဒြေရဟန္တာသည် သမယဝိမုတ္တမည်၏၊ တိက္ခိန္ဒြေရဟန္တာသည် အသမယဝိမုတ္တမည်၏ဟု ပရဝါဒီတို့ အယူရှိကြကုန်၏၊ ထို့ကြောင့် မိမိဝါဒကို ယူလျက် သမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် အရဟတ္တဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏၊ အသမယဝိမုတ္တရဟန္တာသည် အရဟတ္တဖိုလ်မှ မဆုတ်ယုတ် မလျောကျဟု ပရဝါဒီက ဖြေဆိုသည်။ သကဝါဒီဆရာတို့ကား ဝသီဘော်သို့ မရောက်သေးသော ဈာနလာဘီသည် သမယဝိမုတ္တမည်၏၊ ဝသီဘော်သို့ ရောက်ပြီးသော ဈာနလာဘီတို့နှင့် အရိယာအားလုံးတို့သည် အရိယာဝိမောက္ခ၌ အသမယဝိမုတ္တမည်ကုန်၏ဟု ဆုံးဖြတ်တော်မူကြကုန်၏။
၃။ သုတ္တသာဓနပရိဟာနိ
၂၆၅။ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ –
‘‘ဥစ္စာဝစာ ဟိ ပဋိပဒါ [ပဋိပါဒါ (အဋ္ဌ။)], သမဏေန ပကာသိတာ၊
န ပါရံ ဒိဂုဏံ ယန္တိ, နယိဒံ ဧကဂုဏံ မုတ’’န္တိ [သု။ နိ။ ၇၁၉ သုတ္တနိပါတေ]။
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ဆိန္နဿ ဆေဒိယန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ ဆိန္နဿ ဆေဒိယန္တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ –
‘‘ဝီတတဏှော အနာဒါနော, ကိစ္စံ ယဿ န ဝိဇ္ဇတိ၊
ဆိန္နဿ ဆေဒိယံ နတ္ထိ, ဩဃပါသော သမူဟတော’’တိ။
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ ဆိန္နဿ ဆေဒိယ’’န္တိ။
၃-သုတ္တသာဓနပရိဟာနိ ၂၆၅။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန်းမြတ်ဖြစ်သော မြတ်စွာဘုရားသည် မြတ်သောအကျင့်, မမြတ်သော အကျင့်တို့ကိုပြအပ်ကုန်၏၊ (နိဗ္ဗာန်) တစ်ဖက်ကမ်းသို့ (မဂ်တစ်ပါးတည်းဖြင့်) နှစ်ကြိမ် မရောက်နိုင်ကုန်၊ ဤ (နိဗ္ဗာန်) တစ်ဖက်ကမ်းသည် (မဂ်) တစ်ကြိမ်ဖြင့်သာ တွေ့ထိအပ်သည် မဟုတ်ဟု မြတ်စွာဘုရားဟောအပ်၏”ဟူသော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မဂ်ဖြင့် ဖြတ်ပြီးသော ကိလေသာကို (တစ်ဖန်) ဖြတ်ခြင်းသည် ရှိပါသေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။၁ သကဝါဒီ။ ။ မဂ်ဖြင့် ဖြတ်ပြီးသော ကိလေသာကို (တစ်ဖန်) ဖြတ်ခြင်းသည် ရှိပါသေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။၂ သကဝါဒီ။ ။ “အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်အား ပြုဖွယ်ကိစ္စသည် မရှိ၊ (ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်) တပ်မက်မှု ‘ရာဂ’ကင်းသူစွဲလမ်းမှု မရှိသူ (ဖြစ်၏)၊ မဂ်ဖြင့် ဖြတ်ပြီးသော ကိလေသာကို တစ်ဖန် ဖြတ်ခြင်းသည် မရှိ၊ ကိလေသာရေအလျဥ် ကိလေသာ ကျော့ကွင်းကို ပယ်အပ်ပြီဟု မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏”ဟူသောသုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် မဂ်ဖြင့် ဖြတ်ပြီးသော ကိလေသာကို တစ်ဖန် ဖြတ်ခြင်းသည် ရှိ၏ဟူ၍မဆိုသင့်။
၂၆၆။ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ကတဿ ပတိစယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ ကတဿ ပတိစယောတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ –
‘‘တဿ သမ္မာ ဝိမုတ္တဿ, သန္တစိတ္တဿ ဘိက္ခုနော၊
ကတဿ ပတိစယော နတ္ထိ, ကရဏီယံ န ဝိဇ္ဇတိ။
‘‘သေလော ယထာ ဧကဂ္ဃနော, ဝါတေန န သမီရတိ၊
ဧဝံ ရူပါ ရသာ သဒ္ဒါ, ဂန္ဓာ ဖဿာ စ ကေဝလာ။
‘‘ဣဋ္ဌာ ဓမ္မာ အနိဋ္ဌာ စ, နပ္ပဝေဓေန္တိ တာဒိနော၊
ဌိတံ စိတ္တံ ဝိပ္ပမုတ္တံ, ဝယံ စဿာနုပဿတီ’’တိ [မဟာဝ။ ၂၄၄၊ အ။ နိ။ ၆။၅၅]။
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ ကတဿ ပတိစယော’’တိ။
၂၆၆။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပြုအပ် (ပွါးများအပ်) ပြီးသော မဂ်ကို တစ်ဖန် ဆည်းပူးခြင်းသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။၃ သကဝါဒီ။ ။ ပြုအပ် (ပွါးများအပ်) ပြီးသော မဂ်ကို တစ်ဖန်ဆည်းပူးခြင်းသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။၄ သကဝါဒီ။ ။ “ကောင်းစွာ (ကိလေသာတို့မှ) လွတ်သည်ဖြစ်၍ ငြိမ်သက်သော စိတ်ရှိ သောထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်အား ပြုပြီးသောကိစ္စကို တစ်ဖန်ပွားစေခြင်း မရှိ၊ ပြုဖွယ် ကိစ္စလည်း မရှိ။ တစ်ခဲနက်သော ကျောက်တောင်သည် ပြင်းထန်စွာတိုက်ခတ်သော လေကြောင့်မတုန်လှုပ် (မရွေ့လျား) သကဲ့သို့ ၊ ဤအတူ အဆင်း‘ရူပါရုံ’, အရသာ‘ရသာရုံ’, အသံ ‘သဒ္ဒါရုံ’,အနံ့‘ဂန္ဓာရုံ’, အတွေ့‘ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံတို့သည်လည်းကောင်း၊ အားလုံး သော-ကောင်းသော အာရုံတို့သည်လည်းကောင်း၊ မကောင်းသော အာရုံတို့သည်လည်းကောင်းသည်းခံခြင်းဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏ တည်ကြည်သော (ကိလေသာတို့မှ) လွတ်သောစိတ်ကို မတုန်လှုပ်စေနိုင်ကုန်။ (ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ် သည်) ထိုစိတ်၏ ဖြစ်ခြင်း ပျက်ခြင်းကို ရှု၏”ဟူ၍မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူသော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် “ပြုအပ်ပြီးသောမဂ်ကို တစ်ဖန် ဆည်းပူးခြင်းသည် ရှိ၏”ဟု မဆိုသင့်။
၂၆၇။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ပဉ္စိမေ, ဘိက္ခဝေ, ဓမ္မာ သမယဝိမုတ္တဿ ဘိက္ခုနော ပရိဟာနာယ သံဝတ္တန္တိ။ ကတမေ ပဉ္စ? ကမ္မာရာမတာ, ဘဿာရာမတာ, နိဒ္ဒါရာမတာ, သင်္ဂဏိကာရာမတာ, ယထာဝိမုတ္တံ စိတ္တံ န ပစ္စဝေက္ခတိ။ ဣမေ ခေါ, ဘိက္ခဝေ, ပဉ္စ ဓမ္မာ သမယဝိမုတ္တဿ ဘိက္ခုနော ပရိဟာနာယ သံဝတ္တန္တီ’’တိ [အ။ နိ။ ၅။၁၄၉]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ။
အတ္ထိ အရဟတော ကမ္မာရာမတာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ အရဟတော ကမ္မာရာမတာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ကာမရာဂသံယောဇနံ ကာမောဃော ကာမယောဂေါ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ အရဟတော ဘဿာရာမတာ, အတ္ထိ အရဟတော နိဒ္ဒါရာမတာ, အတ္ထိ အရဟတော သင်္ဂဏိကာရာမတာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ အရဟတော သင်္ဂဏိကာရာမတာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ကာမရာဂသံယောဇနံ ကာမောဃော ကာမယောဂေါ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၆၇။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ ဤတရားငါးပါးတို့သည် သမယဝိမုတ္တရဟန်းအား ဆုတ်ယုတ်ခြင်းငှါ ဖြစ်ကုန်၏၊ အဘယ် (တရား) ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ- အလုပ် (အမှု) ကိစ္စ၌ မွေ့လျော်ခြင်း၊ စကားပြောဆိုမှု၌မွေ့လျော်ခြင်း၊ အိပ်မှု၌ မွေ့လျော်ခြင်း၊ အပေါင်းအသင်း၌ မွေ့လျော်ခြင်း၊ လွတ်မြောက်ပြီးတိုင်းသောစိတ်ကို မဆင်ခြင်ခြင်းတို့တည်း။ ရဟန်းတို့ ဤတရားငါးပါးတို့သည် သမယဝိမုတ္တရဟန်းအားဆုတ်ယုတ်ခြင်းငှါ ဖြစ်ကုန်၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်၏ဟူသော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာမဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။၅ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အလုပ်ကိစ္စ၌ မွေ့လျော်ခြင်းသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။၆ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အလုပ်ကိစ္စ၌ မွေ့လျော်ခြင်းသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။၇ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ရာဂသည်၊ ကာမရာဂသည်၊ ကာမရာဂသောင်းကျန်းခြင်းသည်၊ ကာမရာဂသံယောဇဥ်သည်၊ ကာမောဃသည်၊ ကာမယောဂသည်၊ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏသည် ရှိပါသေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ပြောဆိုမှု၌ မွေ့လျော်ခြင်းသည် ရှိပါသလော။ ရဟန္တာအား အိပ်မှု၌မွေ့လျော်ခြင်းသည် ရှိပါသလော။ ရဟန္တာအား အပေါင်းအသင်း၌ မွေ့လျော်ခြင်းသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အပေါင်းအသင်း၌ မွေ့လျော်ခြင်းသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ရာဂသည်၊ ကာမရာဂသည်၊ ကာမရာဂသောင်းကျန်းခြင်းသည်၊ ကာမရာဂသံယောဇဥ်သည်၊ ကာမောဃသည်၊ ကာမယောဂသည်၊ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၆၈။ ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ အရဟတ္တာ ပရိဟာယမာနော ကိံ ပရိယုဋ္ဌိတော ပရိဟာယတီတိ? ရာဂပရိယုဋ္ဌိတော ပရိဟာယတီတိ။ ပရိယုဋ္ဌာနံ ကိံ ပဋိစ္စ ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ? အနုသယံ ပဋိစ္စ ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ။ အတ္ထိ အရဟတော အနုသယာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ အရဟတော အနုသယာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော ကာမရာဂါနုသယော ပဋိဃာနုသယော မာနာနုသယော ဒိဋ္ဌာနုသယော ဝိစိကိစ္ဆာနုသယော ဘဝရာဂါနုသယော အဝိဇ္ဇာနုသယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
ဒေါသပရိယုဋ္ဌိတော ပရိဟာယတီတိ ။ပ။ မောဟပရိယုဋ္ဌိတော ပရိဟာယတီတိ…။ ပရိယုဋ္ဌာနံ ကိံ ပဋိစ္စ ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ? အနုသယံ ပဋိစ္စ ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ။ အတ္ထိ အရဟတော အနုသယာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ အရဟတော အနုသယာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော ကာမရာဂါနုသယော ။ပ။ အဝိဇ္ဇာနုသယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော အရဟတ္တာ ပရိဟာယမာနဿ ကိံ ဥပစယံ ဂစ္ဆတီတိ? ရာဂေါ ဥပစယံ ဂစ္ဆတီတိ။ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဥပစယံ ဂစ္ဆတီတိ, ဝိစိကိစ္ဆာ ဥပစယံ ဂစ္ဆတီတိ, သီလဗ္ဗတပရာမာသော ဥပစယံ ဂစ္ဆတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ ဒေါသော ဥပစယံ ဂစ္ဆတီတိ ။ပ။ မောဟော ဥပစယံ ဂစ္ဆတီတိ, သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဥပစယံ ဂစ္ဆတီတိ, ဝိစိကိစ္ဆာ ဥပစယံ ဂစ္ဆတီတိ, သီလဗ္ဗတပရာမာသော ဥပစယံ ဂစ္ဆတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ အာစိနတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ အရဟာ အပစိနတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ အရဟာ ပဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ အရဟာ ဥပါဒိယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ အရဟာ ဝိသိနေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ အရဟာ ဥဿိနေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ အရဟာ ဝိဓူပေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ အရဟာ သန္ဓူပေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
နနု အရဟာ နေဝါစိနတိ န အပစိနတိ အပစိနိတွာ ဌိတောတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟာ နေဝါစိနတိ န အပစိနတိ အပစိနိတွာ ဌိတော, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
နနု အရဟာ နေဝ ပဇဟတိ န ဥပါဒိယတိ ပဇဟိတွာ ဌိတောတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟာ နေဝ ပဇဟတိ န ဥပါဒိယတိ ပဇဟိတွာ ဌိတော, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
နနု အရဟာ နေဝ ဝိသိနေတိ န ဥဿိနေတိ ဝိသိနိတွာ ဌိတောတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟာ နေဝ ဝိသိနေတိ န ဥဿိနေတိ ဝိသိနိတွာ ဌိတော, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
နနု အရဟာ နေဝ ဝိဓူပေတိ န သန္ဓူပေတိ ဝိဓူပေတွာ ဌိတောတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟာ နေဝ ဝိဓူပေတိ န သန္ဓူပေတိ ဝိဓူပေတွာ ဌိတော, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပရိဟာယတိ အရဟာ အရဟတ္တာ’’တိ။
ပရိဟာနိကထာ နိဋ္ဌိတာ။
၂၆၈။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် အဘယ်တရားထကြွသောင်းကျန်းသည် ဖြစ်၍ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ရာဂထကြွသောင်းကျန်းအပ်သည် ဖြစ်၍ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်ကို စွဲ၍ ထကြွသောင်းကျန်းမှု ဖြစ်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ အနုသယကို စွဲ၍ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အနုသယတို့သည် ရှိပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အနုသယတို့သည် ရှိပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။၈ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ကာမရာဂါနုသယသည် ပဋိဃာနုသယသည် မာနာနုသယသည် ဒိဋ္ဌာနုသယသည် ဝိစိကိစ္ဆာနုသယသည် ဘဝရာဂါနုသယသည် အဝိဇ္ဇာနုသယသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ (သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် အဘယ်တရား ထကြွသောင်းကျန်းသည် ဖြစ်၍ ဆုတ်ယုတ်လျောကျပါသနည်း)။၉ ပရဝါဒီ။ ။ ပြစ်မှားမှု ‘ဒေါသ’ ထကြွသောင်းကျန်းသည် ဖြစ်၍ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) ပါ၏။ပ။ တွေဝေမှု ‘မောဟ’ ထကြွသောင်းကျန်းသည် ဖြစ်၍ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထကြွသောင်းကျန်းမှုကား အဘယ်ကို စွဲ၍ ဖြစ်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ အနုသယကို စွဲ၍ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အနုသယတို့သည် ရှိပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အနုသယတို့သည် ရှိပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ကာမရာဂါနုသယသည်။ပ။ အဝိဇ္ဇာနုသယသည် ရှိပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) လတ်သော် အဘယ်တရားသည်ပွါးစီးခြင်းသို့ ရောက်ပါသနည်း၊ ရာဂသည် ပွါးစီးခြင်းသို့ ရောက်ပါသလော၊ သက္ကာယဒိဋ္ဌိသည့်ပွါးစီးခြင်းသို့ ရောက်ပါသလော၊ ဝိစိကိစ္ဆာသည် ပွါးစီးခြင်းသို့ ရောက်ပါသလော၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသသည် ပွါးစီးခြင်းသို့ ရောက်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဒေါသသည် ပွါးစီးခြင်းသို့ ရောက်ပါသလော။ပ။ မောဟသည် ပွါးစီးခြင်းသို့ရောက်ပါသလော၊ သက္ကာယဒိဋ္ဌိသည် ပွါးစီးခြင်းသို့ ရောက်ပါသလော၊ ဝိစိကိစ္ဆာသည် ပွါးစီးခြင်းသို့ရောက်ပါသလော၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသသည် ပွါးစီးခြင်းသို့ ရောက်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် (စုတိပဋိသန္ဓေကို) ပွါးစေပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် (စုတိပဋိသန္ဓေကို) ဖျက်ဆီးပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် (စုတိပဋိသန္ဓေကို) ပယ်စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် (စုတိပဋိသန္ဓေကို) စွဲလမ်းပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် (စုတိပဋိသန္ဓေကို) ဖြေရှင်းပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် (စုတိပဋိသန္ဓေကို) နှောင်ဖွဲ့ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် (စုတိပဋိသန္ဓေကို) မှုတ်လွှင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် (စုတိပဋိသန္ဓေကို) ပေါင်းစည်းပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ပွါးဆဲလည်းမဟုတ်၊ ဖျက်ဆီးဆဲလည်း မဟုတ်မူ၍ ဖျက်ဆီးပြီး၍တည်သည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ပွါးဆဲလည်း မဟုတ်၊ ဖျက်ဆီးဆဲလည်း မဟုတ်မူ၍ ဖျက်ဆီးပြီး၍တည်သည်ဟုတ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် မပယ်စွန့် မစွဲလမ်းဘဲ ပယ်စွန့်ပြီး၍ တည်သည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် မပယ်စွန့် မစွဲလမ်းဘဲ ပယ်စွန့်ပြီး၍ တည်သည်ဟုတ်ခဲ့ပါမူရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် မဖြေရှင်း မနှောင်ဖွဲ့ဘဲ ဖြေရှင်းပြီး၍ တည်သည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် မဖြေရှင်း မနှောင်ဖွဲ့ဘဲ ဖြေရှင်းပြီး၍ တည်ခဲ့ပါမူရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် မမှုတ်လွှင့် မပေါင်းစည်းဘဲ မှုတ်လွှင့်ပြီး၍ တည်သည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် မမှုတ်လွှင့် မပေါင်းစည်းဘဲ မှုတ်လွှင့်ပြီး၍ တည်ခဲ့ပါမူရဟန္တာသည် ရဟန္တာအဖြစ်မှ ဆုတ်ယုတ် (လျောကျ) နိုင်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်တော့ပေ။ ပရိဟာနိကထာ ပြီး၏။ ၁။ တိက္ခိန္ဒြေကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၂။ တစ်ဖန် နောက်ထပ် မေးမြန်းလတ်သော် မုဒိန္ဒြေကို ရည်ရွယ်၍ ဝန်ခံပြန်သည်။ ၃။ တိက္ခိန္ဒြေကို ရည်ရွယ်လျက် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၄။ မုဒိန္ဒြေကို ရည်ရွယ်လျက် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၅။ ဤပရဝါဒီတင်ပြသော သုတ်၌ တရားငါးပါးတို့သည် မရသေးသော လောကုတ္တရာတရားမှ ဆုတ်ယုတ်ခြင်းငှါလည်းကောင်း၊ လောကသမာပတ်မှ ဆုတ်ယုတ်ခြင်းငှါလည်းကောင်း ဖြစ်ကုန်၏ဟု ဟောတော်မူလိုရင်း ဖြစ်သည်။ ပရဝါဒီ ဆရာတို့ကမူ ရအပ်ပြီးသော အရဟတ္တဖိုလ်မှ ဆုတ်ယုတ် လျောကျရန် ဖြစ်၏ဟူသော အမှတ်ဖြင့် ဤသုတ်ကို ထုတ်ဆောင်၍ မေးသည်။ ၆။ ကာမရာဂ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ဖြစ်သော အလုပ်ကိစ္စ၌ မွေ့လျော်မှုကို ရည်ရွယ်၍ ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၇။ ကာမရာဂ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ဖြစ်သည်မှ တစ်ပါးသော အလုပ်ကိစ္စ၌ မွေ့လျော်မှုကို ရည်ရွယ်၍ ဝန်ခံပြန်သည်။ ၈။ တိက္ခိန္ဒြေကို ရည်ရွယ်လျက် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်၊ မုဒိန္ဒြေကို ရည်ရွယ်၍ ဝန်ခံပြန်သည်။ ၉။ ( ) ပါဠိတော်၌ မပါ၊ ကျရစ်နေသည်။
၃။ ဗြဟ္မစရိယကထာ
[I. 3] 3. Of the Higher Life. Controverted Point . — That there is no higher life among the devas. 1 From the Commentary. — ‘ The higher life 2 is of twofold import : path-culture and renunciation of the world. No deva practises the latter. But the former is not forbidden them, except to those of the unconscious plane. But some, for instance the Sammitiyas, do not believe in any path-culture among the higher devas of the Karnaloka, and, beyond them, of the Rupaloka, justifying themselves by the Suttanta passage cited below.’ The Theravadin speaks : — [1] You deny the practice of the higher life among devas ; yet you deny also [that they are physically, mentally, or morally defective] : — that they are, all of them, stupid, deaf and dumb, unintelligent, communicating by signs, 3 and incapable of discerning the meaning of what is well or badly spoken; that they all lack faith in the Buddha, the Doctrine, the Order ; that they did not attend the Exalted Buddha ; ask him questions and delight in his answers ; that they are all of them handicapped by their actions, by the corruptions, by the effect of their actions ; that they are all faithless, devoid of purpose and understanding, incapable of reaching the right Order of the Path 4 in things that are good; that they are matricides, parricides, murderers of saints, shedders of holy blood, schismatics; that they all take life, steal, are unchaste, liars, slanderers, revilers, idle talkers, given to covetousness, ill-will and erroneous opinion. [2] Nay, you maintain on the other hand that they are, and practise the opposite of all this. How then can you say there is no religious life among them ? The Saimnitiyci speaks : — [3] You maintain the thesis in the affirmative, and yet you deny that devas practise renouncing the world, the tonsure, wearing the yellow robes, carrying the beggar’s bowl; you deny that either a Supremely Awakened one, or those enlightened for self only, 1 or the pair of chief disciples, 2 appear among the devas. Where then is their ‘ religious life ’ ? Theravaclin speaks : — [4-7] We agree that among the gods these practices and advents are not found. But is the religious life found only where these things are observed — the renunciation, the tonsure and the rest — and not where they are not observed ? Only there, you say ; and yet when I ask : ‘ Does he who renounces the world, and so forth, lead the religious life, and does he who does not renounce the world, etc., not lead the religious life,’ you do not agree. 3 [8] Again, do you maintain that only where Buddhas arise is there religious life, and that where they do not arise, there is none ? You vacillate in your reply. Now the Exalted One was born in Lumbini, became supremely enlightened at the foot of the Bodhi Tree, and set turning the Norm-Wheel at Benares. Is the religious life to be observed in those places only and not elsewhere ? [9] I ask a similar question with regard to the Middle Country, 4 where there have been advents of those awakened for self alone, and [10] with regard to the Magadhese, 1 where there was the advent of a chief pair of disciples. [11] S. — You claim that the religious life is practised among devas, yet you deny that it is universally practised, for instance, among the devas of the ‘unconscious sphere.’ Th . — This is only what we should both claim and deny for mankind, for instance, that whereas the religious life is practised among men, it is not practised among the untutored barbarians of the border countries, where there is no rebirth of such as become religieux of either sex, or of believing laymen and lay women. [12] S. — You say with respect to the religious life in deva-worlds, ‘ There are spheres where it exists, there are other spheres where it does not ’ : — are both these conditions represented in the unconscious sphere, and both in the worlds of conscious devas ? If not, then where does it exist and where does it not exist ? Th. — The religious life exists only among such devas as are conscious. [18] Th. — You admit that the religious life is practised among men. S. — In certain places only, not in others. Th. — Do you mean to say that both kind of places are represented in the outlying border countries, among untrained barbarians, where none are born who become religieux or pious laymen and lay women? If not, how can you claim that the religious life is practised at all ? Where is it practised ? S . — In the Middle Country, not in the outlying border countries. [14] S. — But was it not said by the Exalted One : ‘In three respects , bhikkhns, do the people of India excel both those of North Kuru and the Three -and-Thirty gods : — in courage, in mindfulness, and in the religious life ?’ 2 Is the Suttanta thus? Does it not show there is no religious life among devas ? Th . — Did not the Exalted One say at SavatthI : ‘ Here the religious life is practised V x And does this show that it was only practised at SavatthI, and not elsewhere? [15] Again, the Never-Returner, for whom the five ‘ lower fetters ’ are done away with, but not, as yet, the five e upper fetters,’ deceases ‘ here,’ is reborn ‘ there’ 2 — where for him does the fruit [of his works] arise ? ‘ There,’ and only there, you say. How then can you deny religious life among the devas ? [16] Eor when such an one is reborn ‘ there,’ it is there that he ‘ gets rid of the burden,’ there that he comprehends the nature of 111, there that he puts away the corruptions, there that he realizes the cessation [of 111], there that he has intuition of the immutable. What then do you mean when you say, ‘ There is no religious life among the devas ?’ S . — Because it was here that he practised that Path of which he there realizes the fruit. [17] Th- — If you admit that the Never-Returner realizes fruit there by the Path practised here, you must also admit that the Stream-Winner realizes fruit here by pathpractice there. You must, similarly, admit that the Once- Returner and the person completing existence 3 here, realize here the fruit won by path-practice there. Further, since you do admit that the Stream- Winner realizes fruit here won by path-practice here, you must admit that the Never-Returner may, similarly, realize fruit there won by path-practice there. Again, just as you admit that the Once-Bet urner and the person completing existence may, by path-practice here, realize fruit here, so must you similarly admit that the Never-Returner may realize fruit there won by path-practice there. [18] If you declare that a person who, ‘ leaving this life, attains consummation [in the Pure Abodes],’ 1 practises the path without putting away the corruptions, you must admit it no less in the case of a person who has worked for the realization of the fruit of Stream-Winning, or the fruit of the One-Return, or the fruit of Arahantship. Again, if you declare that a person who has worked for the realization of the fruit of Stream-Winning, or for the fruit of the One-Return, or for that of Arahantship, practises the path and puts away the corruptions simultaneously, you must also admit as much in his case who, leaving this life, attains consummation [in the Pure Abodes]. [19] You are admitting [by the position taken up with regard to the thesis], that a Never-Returning person, when he is reborn there, has * done that which was to be done,’ 2 is in the condition of having practised. But this is tantamount to declaring that the Arahant is reborn, — that the Arahant goes from one life to another, goes from one destination to another, goes from one cycle to another of renewed life, goes from one rebirth to another — which of course you deny. You cannot, again, admit those qualifications in the Never-Returner and deny him those of ‘ one who has got rid of the burden,’ 2 when he is reborn there; for then you must admit that he will [there] practise the path again 3 to get rid of the burden. [20] Similarly, whatever other attainments in the religious life you withhold from the Never- Returner on his ■final rebirth there : — understanding of 111, putting away of corruptions, realization of the cessation of 111, intuition of the immutable — you compel him, in order to win them, to ‘ practise the path ’ [among the devas as deva]. Else you declare implicitly that he there completes existence without winning one or the other of them. [21] /S.— Just as a deer wounded by an arrow, though he may run far, yet dies of his hurt, even so does the Never-Returner, by the path here practised, realize there the fruit thereof. Th . — The deer wounded by an arrow, though he run far, yet dies of his hurt with the arrow in him. But does the Never-Returner, when by the path here practised he there realizes the fruit thereof, bear the arrow with him S. — Nay, that cannot truly be said.
၁။ သုဒ္ဓဗြဟ္မစရိယကထာ
၂၆၉။ နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗေ ဒေဝါ ဇဠာ ဧလမူဂါ [ဧဠမူဂါ (သျာ။)] အဝိညူ ဟတ္ထသံဝါစိကာ နပ္ပဋိဗလာ သုဘာသိတဒုဗ္ဘာသိတာနံ အတ္ထမညာတုံ, သဗ္ဗေ ဒေဝါ န ဗုဒ္ဓေ ပသန္နာ န ဓမ္မေ ပသန္နာ န သံဃေ ပသန္နာ, န ဗုဒ္ဓံ ဘဂဝန္တံ ပယိရုပါသန္တိ, န ဗုဒ္ဓံ ဘဂဝန္တံ ပဉှံ ပုစ္ဆန္တိ, န ဗုဒ္ဓေန ဘဂဝတာ ပဉှေ ဝိဿဇ္ဇိတေ အတ္တမနာ, သဗ္ဗေ ဒေဝါ ကမ္မာဝရဏေန သမန္နာဂတာ ကိလေသာဝရဏေန သမန္နာဂတာ ဝိပါကာဝရဏေန သမန္နာဂတာ အဿဒ္ဓါ အစ္ဆန္ဒိကာ ဒုပ္ပညာ အဘဗ္ဗာ နိယာမံ ဩက္ကမိတုံ ကုသလေသု ဓမ္မေသု သမ္မတ္တံ, သဗ္ဗေ ဒေဝါ မာတုဃာတကာ ပိတုဃာတကာ အရဟန္တဃာတကာ ရုဟိရုပ္ပါဒကာ သံဃဘေဒကာ, သဗ္ဗေ ဒေဝါ ပါဏာတိပါတိနော အဒိန္နာဒါယိနော ကာမေသုမိစ္ဆာစာရိနော မုသာဝါဒိနော ပိသုဏဝါစာ ဖရုသာဝါစာ သမ္ဖပ္ပလာပိနော အဘိဇ္ဈာလုနော ဗျာပန္နစိတ္တာ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
နနု အတ္ထိ ဒေဝါ အဇဠာ အနေလမူဂါ ဝိညူ န ဟတ္ထသံဝါစိကာ ပဋိဗလာ သုဘာသိတဒုဗ္ဘာသိတာနံ အတ္ထမညာတုံ, အတ္ထိ ဒေဝါ ဗုဒ္ဓေ ပသန္နာ ဓမ္မေ ပသန္နာ သံဃေ ပသန္နာ, ဗုဒ္ဓံ ဘဂဝန္တံ ပယိရုပါသန္တိ, ဗုဒ္ဓံ ဘဂဝန္တံ ပဉှံ ပုစ္ဆန္တိ, ဗုဒ္ဓေန ဘဂဝတာ ပဉှေ ဝိဿဇ္ဇိတေ အတ္တမနာ ဟောန္တိ, အတ္ထိ ဒေဝါ န ကမ္မာဝရဏေန သမန္နာဂတာ န ကိလေသာဝရဏေန သမန္နာဂတာ န ဝိပါကာဝရဏေန သမန္နာဂတာ သဒ္ဓါ ဆန္ဒိကာ ပညဝန္တော ဘဗ္ဗာ နိယာမံ ဩက္ကမိတုံ ကုသလေသု ဓမ္မေသု သမ္မတ္တံ, အတ္ထိ ဒေဝါ န မာတုဃာတကာ န ပိတုဃာတကာ န အရဟန္တဃာတကာ န ရုဟိရုပ္ပါဒကာ န သံဃဘေဒကာ, အတ္ထိ ဒေဝါ န ပါဏာတိပါတိနော န အဒိန္နာဒါယိနော န ကာမေသုမိစ္ဆာစာရိနော န မုသာဝါဒိနော န ပိသုဏာဝါစာ န ဖရုသာဝါစာ န သမ္ဖပ္ပလာပိနော န အဘိဇ္ဈာလုနော အဗျာပန္နစိတ္တာ သမ္မာဒိဋ္ဌိကာတိ? အာမန္တာ။
ဟဉ္စိ အတ္ထိ ဒေဝါ အဇဠာ အနေလမူဂါ ဝိညူ န ဟတ္ထသံဝါစိကာ ပဋိဗလာ သုဘာသိတဒုဗ္ဘာသိတာနံ အတ္ထမညာတုံ ။ပ။ အတ္ထိ ဒေဝါ ဗုဒ္ဓေ ပသန္နာ ။ပ။ သမ္မာဒိဋ္ဌိကာ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသော’’တိ။
၃-ဗြဟ္မစရိယကထာ ၁-သုဒ္ဓဗြဟ္မစရိယကထာ ၂၆၉။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သော အကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။၁ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။၃ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် အရိအရွဲယိုကုန်သလော၊ ဆွံ့အကုန်သလော၊ သိကြားမှု မရှိကုန်သလော၊ လက်ဖြင့် ပြောဆိုရကုန်သလော၊ ကောင်းစွာ ပြောဆိုအပ်သောစကားမကောင်းသဖြင့် ပြောဆိုအပ်သောစကားတို့၏ အနက် (အဓိပ္ပါယ်ကို) သိခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်ကုန်သလော၊၄ အလုံးစုံကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ဘုရား၌ မကြည်ညိုကုန်သလော၊ တရား၌ မကြည်ညိုကုန်သလော၊ သံဃာ၌ မကြည်ညိုကုန်သလော၊ ဘုန်းတော်ကြီးတော်မူသော ဘုရားရှင်ကို မဆည်းကပ်ကုန်သလော၊ ဘုန်းတော်ကြီးတော်မူသော ဘုရားရှင်ကို ပြဿနာမမေးကုန်သလော၊ ဘုန်းတော်ကြီးတော်မူသော ဘုရားရှင် ဖြေဆိုအပ်သော ပြဿနာတို့ကို မနှစ်သက်ကုန်သလော။ အလုံးစုံကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ပိတ်ပင်တတ်သော ကံနှင့် ပြည့်စုံကုန်သလော၊ ပိတ်ပင်တတ်သော ကိလေသာနှင့် ပြည့်စုံကုန်သလော၊ ပိတ်ပင်တတ်သော အကျိုး ‘ဝိပါက်’နှင့်ပြည့်စုံကုန်သလော၊ သဒ္ဓါတရား မရှိကုန်သလော၊ လိုလားမှု‘ဆန္ဒ’ မရှိကုန်သလော၊ ပညာမရှိကုန်သလော၊ ကုသိုလ် တရားတို့၌ မဖောက်ပြန်ခြင်း သဘောရှိသော မဂ်ဟူသော နိယာမသို့့ရောက်ခြင်းငှါ မထိုက်တန်ကုန်သလော။ အလုံးစုံကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် အမိကို သတ်ကုန်သလော၊ အဖကို သတ်ကုန်သလော၊ ရဟန္တာကို သတ်ကုန်သလော၊ (ဘုရားရှင်၌) သွေးစိမ်းတည်စေကုန်သလော၊ သံဃာကို ကွဲပြားစေကုန်သလော။ အလုံးစုံကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် (သူတစ်ပါးအသက်ကို) သတ်လေ့ရှိကုန်သလော၊ မပေးအပ် သောပစ္စည်းဥစ္စာကို ခိုးယူလေ့ရှိကုန်သလော၊ ကာမတို့၌ မှားယွင်းစွာ ကျင့်ကုန်သလော၊ မုသားပြောလေ့ရှိကုန်သလော၊ ကုန်းတိုက်သောစကား ရှိကုန်သလော၊ ကြမ်းတမ်းသောစကား ရှိကုန်သလော၊ အကျိုးစီးပွါး ပျက်စီးတတ်သောစကားကို ပြောဆိုလေ့ရှိကုန်သလော၊ (သူတစ်ပါးပစ္စည်းကို) ရှေးရှု ကြံစည်လေ့ရှိကုန်သလော၊ ပျက်စီးစေလိုသော စိတ်ရှိကုန်သလော၊ မှားယွင်းသော အယူဝါဒ ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အရိအရွဲ မယိုကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်၊ မဆွံ့, မအကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာ တို့သည်၊ သိကြားမှုရှိကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်၊ လက်ဖြင့် မပြောဆိုရကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်၊ ကောင်းစွာပြောဆိုအပ်သောစကား မကောင်းသဖြင့် ပြောဆိုအပ်သောစကားတို့၏ အနက် (အဓိပ္ပါယ်) ကို သိခြင်းငှါစွမ်းနိုင်ကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ရှိကုန်သည် မဟုတ်ပါလော။ ဘုရား၌ ကြည်ညိုကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်၊ တရား၌ ကြည်ညိုသော, သံဃာ၌ ကြည်ညိုသော,ဘုန်းတော်ကြီးတော်မူသော ဘုရားရှင်ကို ဆည်းကပ်သော, ဘုန်းတော်ကြီးတော်မူသော ဘုရားရှင်ကိုပြဿနာမေးကုန်သော , ဘုန်းတော်ကြီးတော်မူသော ဘုရားရှင် ပြဿနာကို ဖြေဆိုအပ်သော် နှစ်သက်ကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ရှိကုန်သည် မဟုတ်ပါလော။ ပိတ်ပင်တတ်သော ကံနှင့် မပြည့်စုံကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်၊ ပိတ်ပင်တတ်သော ကိလေသာနှင့်မပြည့်စုံကုန်သော , ပိတ်ပင်တတ်သော အကျိုး‘ဝိပါက်’နှင့် မပြည့်စုံကုန်သော , ယုံကြည်မှု‘သဒ္ဓါ’တရားရှိကုန်သော , လိုလားမှု‘ဆန္ဒ’ရှိကုန်သော , ပညာရှိကုန်သော , ကုသိုလ်တရားတို့၌မဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော ရှိသော, မဂ်ဟူသော နိယာမသို့ ရောက်ခြင်းငှါ ထိုက်တန်ကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ရှိကုန်သည် မဟုတ်ပါလော။ အမိကို မသတ်ကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်၊ အဖကို မသတ်ကုန်သော , ရဟန္တာကို မသတ်ကုန်သော , (ဘုရားရှင်၌) သွေးစိမ်း မတည်စေကုန်သော , သံဃာကို မကွဲပြားစေကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ရှိကုန်သည် မဟုတ်ပါလော။ သူတစ်ပါးအသက်ကို သတ်လေ့မရှိကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်၊ မပေးအပ်သော ပစ္စည်းဥစ္စာကိုခိုးယူလေ့ မရှိကုန်သော , ကာမဂုဏ်တို့၌ မှားယွင်းစွာ ကျင့်လေ့မရှိကုန်သော , မုသား ပြောဆိုလေ့မရှိကုန်သော , ကုန်းတိုက်သောစကား မရှိကုန်သော , ကြမ်းတမ်းသောစကား မရှိကုန်သော , အကျိုးစီးပွါးကိုဖျက်ဆီးတတ်သောစကားကို ပြောဆိုလေ့မရှိကုန်သော , (သူတစ်ပါးဥစ္စာကို) ရှေးရှု ကြံစည်လေ့မရှိကုန်သော , ပျက်စီးစေလိုသောစိတ် မရှိကုန်သော , မှန်ကန်သော အယူရှိကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ရှိကုန်သည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အရိအရွဲ မယိုကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်၊ မဆွံ့, မအ ကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်၊ သိကြားမှုရှိသော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်၊ လက်ဖြင့် မပြောဆိုရကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်၊ ကောင်းစွာ ပြောဆိုအပ်သောစကား မကောင်းသဖြင့် ပြောဆိုအပ်သောစကားတို့၏ အနက်အဓိပ္ပါယ်ကို သိခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်ကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ရှိကုန်ပါမူ။ပ။ ဘုရား၌ ကြည်ညိုကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ရှိပါကုန်မူ။ပ။ မှန်ကန်သော အယူရှိကုန်သော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် ရှိပါကုန်မူ နတ့်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သော အကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိဟု မဆိုသင့်။
၂၇၀။ အတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ တတ္ထ ပဗ္ဗဇ္ဇာ မုဏ္ဍိယံ ကာသာဝဓာရဏာ ပတ္တဓာရဏာ, ဒေဝေသု သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ, ပစ္စေကသမ္ဗုဒ္ဓါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ, သာဝကယုဂံ ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဒေဝေသု ပဗ္ဗဇ္ဇာ နတ္ထီတိ, နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ယတ္ထ အတ္ထိ ပဗ္ဗဇ္ဇာ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ နတ္ထိ ပဗ္ဗဇ္ဇာ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ယတ္ထ အတ္ထိ ပဗ္ဗဇ္ဇာ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ နတ္ထိ ပဗ္ဗဇ္ဇာ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ယော ပဗ္ဗဇတိ တဿေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယော န ပဗ္ဗဇတိ နတ္ထိ တဿ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဒေဝေသု မုဏ္ဍိယံ နတ္ထီတိ, နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ယတ္ထ အတ္ထိ မုဏ္ဍိယံ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ နတ္ထိ မုဏ္ဍိယံ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ယတ္ထ အတ္ထိ မုဏ္ဍိယံ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ နတ္ထိ မုဏ္ဍိယံ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ယော မုဏ္ဍော ဟောတိ တဿေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယော မုဏ္ဍော န ဟောတိ နတ္ထိ တဿ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဒေဝေသု ကာသာဝဓာရဏာ နတ္ထီတိ, နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ယတ္ထ အတ္ထိ ကာသာဝဓာရဏာ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ နတ္ထိ ကာသာဝဓာရဏာ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ယတ္ထ အတ္ထိ ကာသာဝဓာရဏာ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ နတ္ထိ ကာသာဝဓာရဏာ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ယော ကာသာဝံ ဓာရေတိ တဿေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယော ကာသာဝံ န ဓာရေတိ နတ္ထိ တဿ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဒေဝေသု ပတ္တဓာရဏာ နတ္ထီတိ, နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ယတ္ထ အတ္ထိ ပတ္တဓာရဏာ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ နတ္ထိ ပတ္တဓာရဏာ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ယတ္ထ အတ္ထိ ပတ္တဓာရဏာ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ နတ္ထိ ပတ္တဓာရဏာ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ? ယော ပတ္တံ ဓာရေတိ တဿေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယော ပတ္တံ န ဓာရေတိ နတ္ထိ တဿ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဒေဝေသု သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါ နုပ္ပဇ္ဇန္တီတိ, နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ယတ္ထ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါ နုပ္ပဇ္ဇန္တိ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ယတ္ထ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါ နုပ္ပဇ္ဇန္တိ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ လုမ္ဗိနိယာ ဘဂဝါ ဇာတော, ဗောဓိယာ မူလေ အဘိသမ္ဗုဒ္ဓေါ, ဗာရာဏသိယံ ဘဂဝတာ ဓမ္မစက္ကံ ပဝတ္တိတံ၊ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, နတ္ထညတြ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဒေဝေသု ပစ္စေကသမ္ဗုဒ္ဓါ နုပ္ပဇ္ဇန္တီတိ, နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ယတ္ထ ပစ္စေကသမ္ဗုဒ္ဓါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ ပစ္စေကသမ္ဗုဒ္ဓါ နုပ္ပဇ္ဇန္တိ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ယတ္ထ ပစ္စေကသမ္ဗုဒ္ဓါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ ပစ္စေကသမ္ဗုဒ္ဓါ နုပ္ပဇ္ဇန္တိ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ မဇ္ဈိမေသု ဇနပဒေသု ပစ္စေကသမ္ဗုဒ္ဓါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ, တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, နတ္ထညတြ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဒေဝေသု သာဝကယုဂံ နုပ္ပဇ္ဇတီတိ, နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ယတ္ထ သာဝကယုဂံ ဥပ္ပဇ္ဇတိ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ သာဝကယုဂံ နုပ္ပဇ္ဇတိ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ယတ္ထ သာဝကယုဂံ ဥပ္ပဇ္ဇတိ တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, ယတ္ထ သာဝကယုဂံ နုပ္ပဇ္ဇတိ နတ္ထိ တတ္ထ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ မဂဓေသု သာဝကယုဂံ ဥပ္ပန္နံ, တတ္ထေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, နတ္ထညတြ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၇၀။ ပရဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သော အကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။၅ ပရဝါဒီ။ ။ ထိုနတ်ဗြဟ္မာတို့၌ ရှင်ရဟန်းအဖြစ်သည်၊ ဦးပြည်း (ခေါင်းတုံး) ၏ အဖြစ်သည်၊ သင်္ကန်းကိုဝတ်ရုံမှုသည်၊ သပိတ်ကို ကိုင်ဆောင်မှုသည် ရှိပါသလော၊ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်စွာဘုရားတို့ပွင့်ပါကုန်သလော၊ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့ ပွင့်ပါကုန်သလော၊ သာဝကအစုံသည် ဖြစ်ပေါ်ပါသလော။၆ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ ရှင်ရဟန်းအဖြစ်သည် မရှိဟု နှလုံးပြု၍ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ ရှင်ရဟန်းအဖြစ်သည် ရှိ၏၊ ထိုဘုံ၌သာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ ရှင်ရဟန်းအဖြစ်သည် မရှှိိ၊ ထိုဘုံ၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုမရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၇ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ ရှင်ရဟန်းအဖြစ်သည် ရှိ၏၊ ထိုဘုံ၌သာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ ရှင်ရဟန်းအဖြစ်သည် မရှိ၊ ထိုဘုံ၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုမရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။၈ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှင်ရဟန်းပြု၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အားသာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှင်ရဟန်း မပြု၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ ဦးပြည်း (ခေါင်းတုံး) ၏ အဖြစ်သည် မရှိပါဟု နှလုံးပြု၍ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ ဦးပြည်း (ခေါင်းတုံး) ၏ အဖြစ်သည် ရှိ၏၊ ထိုဘုံ၌သာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ ဦးပြည်း (ခေါင်းတုံး) ၏ အဖြစ်သည် မရှိ၊ ထိုဘုံ၌မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ ဦးပြည်း (ခေါင်းတုံး) ၏ အဖြစ်သည် ရှိ၏၊ ထိုဘုံ၌သာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ ဦးပြည်း (ခေါင်းတုံး) ၏ အဖြစ်သည် မရှိ၊ ထိုဘုံ၌မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဦးပြည်း (ခေါင်းတုံး) သူ ဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အားသာ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဦးပြည်း (ခေါင်းတုံး) သူ မဟုတ်၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အားမြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ သင်္ကန်းဝတ်ရုံမှု မရှိဟု နှလုံးပြု၍ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သော အကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ သင်္ကန်းဝတ်ရုံမှု ရှိ၏၊ ထိုဘုံ၌သာ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ သင်္ကန်းဝတ်ရုံမှု မရှိ၊ ထိုဘုံ၌ မြတ်သော အကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ သင်္ကန်းဝတ်ရုံမှု ရှိ၏၊ ထိုဘုံ၌သာ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ သင်္ကန်းဝတ်ရုံမှု မရှိ၊ ထိုဘုံ၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် သင်္ကန်းကိုဝတ်ရုံ၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အားသာလျှင် မြတ်သော အကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် သင်္ကန်းကို မဝတ်ရုံ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား မြတ်သော အကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ သပိတ်ဆောင်မှု မရှိဟု နှလုံးပြု၍ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သော အကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ သပိတ်ဆောင်မှု ရှိ၏၊ ထိုဘုံ၌သာ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ သပိတ်ဆောင်မှုသည် မရှိ၊ ထိုဘုံ၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ သပိတ်ဆောင်မှု ရှိ၏၊ ထိုဘုံ၌သာ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ သပိတ်ဆောင်မှုသည် မရှိ၊ ထိုဘုံ၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် သပိတ်ကို ဆောင်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အားသာ မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် သပိတ်ကို မဆောင်၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်အား မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်စွာဘုရားတို့သည် မပွင့်ကုန်ဟု နှလုံးပြု၍ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ မြတ်စွာဘုရားတို့သည် ပွင့်ကုန်၏၊ ထိုဘုံ၌သာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ မြတ်စွာဘုရားတို့သည် မပွင့်ကုန်၊ ထိုဘုံ၌ မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ မြတ်စွာဘုရားတို့သည် ပွင့်ကုန်၏၊ ထိုဘုံ၌သာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ မြတ်စွာဘုရားတို့သည် မပွင့်ကုန်၊ ထိုဘုံ၌ မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်စွာဘုရားသည် လုမ္ဗိနီဥယျာဥ်၌ ဖွားတော်မူ၏၊ ဗောဓိပင်ရင်း၌ ဘုရား ဖြစ်တော်မူ၏၊ မြတ်စွာဘုရားသည် ဗာရာဏသီပြည်၌ တရားစကြာကို လည်စေတော်မူအပ်ပြီ၊ ထိုအရပ်တို့၌သာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အခြားအရပ်၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုမရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ ပစ္စေဗုဒ္ဓါတို့သည် မပွင့်ကုန်ဟု နှလုံးပြု၍ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့သည် ပွင့်ကုန်၏၊ ထိုဘုံ၌သာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့သည် မပွင့်ကုန်၊ ထိုဘုံ၌ မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့သည် ပွင့်ကုန်၏၊ ထိုဘုံ၌သာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့သည် မပွင့်ကုန်၏၊ ထိုဘုံ၌ မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မဇ္ဈိမဇနပုဒ်တို့၌ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါတို့သည် ပွင့်ကုန်၏၊ ထိုမဇ္ဈိမဇနပုဒ်တို့၌သာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုသည် ရှိပါသလော၊ အခြားအရပ်တို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ သာဝကအစုံသည် မဖြစ်ပေါ်ဟု နှလုံးပြု၍ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ သာဝကအစုံသည် ဖြစ်ပေါ်၏၊ ထိုဘုံ၌သာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ သာဝကအစုံသည် မဖြစ်ပေါ်၊ ထိုဘုံ၌ မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်ဘုံ၌ သာဝကအစုံသည် ဖြစ်ပေါ်၏၊ ထိုဘုံ၌သာလျှင် မြတ်သော အကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အကြင်ဘုံ၌ သာဝကအစုံသည် မဖြစ်ပေါ်၊ ထိုဘုံ၌ မြတ်သော အကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မဂဓတိုင်းတို့၌ သာဝကအစုံသည် ဖြစ်ပေါ်၏၊ ထိုမဂဓတိုင်းတို့၌သာလျှင် မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အခြားအရပ်တို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၇၁။ အတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗဒေဝေသု အတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ မနုဿေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗမနုဿေသု အတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ အသညသတ္တေသု ဒေဝေသု အတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ မနုဿေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စန္တိမေသု ဇနပဒေသု အတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသော မိလက္ခေသု [မိလက္ခူသု (သျာ။ က။)] အဝိညာတာရေသု ယတ္ထ နတ္ထိ ဂတိ ဘိက္ခူနံ ဘိက္ခုနီနံ ဥပါသကာနံ ဥပါသိကာနန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အတ္ထိ ယတ္ထ အတ္ထိ, အတ္ထိ ယတ္ထ နတ္ထီတိ။ အသညသတ္တေသု ဒေဝေသု အတ္ထိ ယတ္ထ အတ္ထိ, အတ္ထိ ယတ္ထ နတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, သညသတ္တေသု [အသညသတ္တေသု (က။)] ဒေဝေသု အတ္ထိ ယတ္ထ အတ္ထိ, အတ္ထိ ယတ္ထ နတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
ဒေဝေသု အတ္ထိ ယတ္ထ အတ္ထိ, အတ္ထိ ယတ္ထ နတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ကတ္ထ အတ္ထိ, ကတ္ထ နတ္ထီတိ? အသညသတ္တေသု ဒေဝေသု နတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, သညသတ္တေသု [အသညသတ္တေသု (က။)] ဒေဝေသု အတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ။ အသညသတ္တေသု ဒေဝေသု နတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ သညသတ္တေသု [အသညသတ္တေသု (က။)] ဒေဝေသု နတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သညသတ္တေသု ဒေဝေသု အတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ အသညသတ္တေသု ဒေဝေသု အတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ မနုဿေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အတ္ထိ ယတ္ထ အတ္ထိ, အတ္ထိ ယတ္ထ နတ္ထီတိ။ ပစ္စန္တိမေသု ဇနပဒေသု အတ္ထိ ယတ္ထ အတ္ထိ, အတ္ထိ ယတ္ထ နတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသော မိလက္ခေသု အဝိညာတာရေသု ယတ္ထ နတ္ထိ ဂတိ ဘိက္ခူနံ ဘိက္ခုနီနံ ဥပါသကာနံ ဥပါသိကာနံ, မဇ္ဈိမေသု ဇနပဒေသု အတ္ထိ ယတ္ထ အတ္ထိ, အတ္ထိ ယတ္ထ နတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
မနုဿေသု အတ္ထိ ယတ္ထ အတ္ထိ, အတ္ထိ ယတ္ထ နတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ကတ္ထ အတ္ထိ, ကတ္ထ နတ္ထီတိ? ပစ္စန္တိမေသု ဇနပဒေသု နတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသော မိလက္ခေသု အဝိညာတာရေသု ယတ္ထ နတ္ထိ ဂတိ ဘိက္ခူနံ ဘိက္ခုနီနံ ဥပါသကာနံ ဥပါသိကာနံ, မဇ္ဈိမေသု ဇနပဒေသု အတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ။ ပစ္စန္တိမေသု ဇနပဒေသု နတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသော မိလက္ခေသု အဝိညာတာရေသု ယတ္ထ နတ္ထိ ဂတိ ဘိက္ခူနံ ဘိက္ခုနီနံ ဥပါသကာနံ ဥပါသိကာနန္တိ? အာမန္တာ။ မဇ္ဈိမေသု ဇနပဒေသု နတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
မဇ္ဈိမေသု ဇနပဒေသု အတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စန္တိမေသု ဇနပဒေသု အတ္ထိ ဗြဟ္မစရိယဝါသော မိလက္ခေသု အဝိညာတာရေသု ယတ္ထ နတ္ထိ ဂတိ ဘိက္ခူနံ ဘိက္ခုနီနံ ဥပါသကာနံ ဥပါသိကာနန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘တီဟိ, ဘိက္ခဝေ, ဌာနေဟိ ဇမ္ဗုဒီပကာ မနုဿာ ဥတ္တရကုရုကေ စ မနုဿေ အဓိဂ္ဂဏှန္တိ ဒေဝေ စ တာဝတိံသေ! ကတမေဟိ တီဟိ? သူရာ, သတိမန္တော, ဣဓ ဗြဟ္မစရိယဝါသော’’တိ [အ။ နိ။ ၉။၂၁]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ။
သာဝတ္ထိယံ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဣဓ ဗြဟ္မစရိယဝါသော’’တိ? အာမန္တာ။ သာဝတ္ထိယံယေဝ ဗြဟ္မစရိယဝါသော, နတ္ထိ အညတြ ဗြဟ္မစရိယဝါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၇၁။ ပရဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။၉ ပရဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၀ သကဝါဒီ။ ။ လူတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။၁၁ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော လူတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၂ ပရဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အသညသတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ လူတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန်း ရဟန်းမိန်းမ ဥပါသကာ ဥပါသိကာမတို့၏ ဖြစ်ပေါ်လာမှု မရှိသော ပစ္စ န္တရာဇ်ဇနပုဒ်နှင့် ပစ္စ န္တရာဇ်ဇနပုဒ်နေ မသိမလိမ္မာသော လူရိုင်းတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုရှိသော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်လည်း ရှိကုန်၏၊ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိသော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည်လည်း ရှိကုန်၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အသညသတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုရှိကုန်သော ဗြဟ္မာတို့လည်းရှှိိကုန်သလော၊ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိကုန်သော ဗြဟ္မာတို့လည်း ရှိကုန်သလော၊ သညသတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုရှိကုန်သော ဗြဟ္မာတို့လည်း ရှိကုန်သလော၊ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိသော ဗြဟ္မာတို့လည်း ရှိကုန်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုရှိသော နတ်ဗြဟ္မာတို့လည်း ရှိကုန်သလော၊ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိသော နတ်ဗြဟ္မာတို့လည်း ရှိကုန်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အဘယ်နတ်ဗြဟ္မာ၌ ရှိပါသနည်း၊ အဘယ်နတ်ဗြဟ္မာ၌ မရှိပါသနည်း။ သကဝါဒီ။ ။ သညသတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှှိိ၊ အသညသတ်ဗြဟ္မာတို့၌မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အသညသတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ အသညသတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ အသညသတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အသညသတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ လူတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုရှိသော လူတို့လည်း ရှိကုန်၏၊ မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု မရှိသော လူတို့လည်း ရှိကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန်း ရဟန်းမိန်းမ ဥပါသကာ ဥပါသိကာမတို့၏ ဖြစ်ပေါ်လာမှု မရှိသော ပစ္စ န္တရာဇ့်ဇနပုဒ်နှင့် ပစ္စ န္တရာဇ်ဇနပုဒ်နေ မသိမလိမ္မာသော လူရိုင်းတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိသောလူတို့လည်း ရှိကုန်သလော၊ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိသော လူတို့လည်း ရှိကုန်သလော၊ မဇ္ဈိမဇနပုဒ်တို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုရှိသော လူတို့လည်း ရှိကုန်သလော၊ မြတ်သောအကျင့်ကိုကျင့်သုံးမှု မရှှိိသော လူတို့လည်း ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ လူတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုရှိသော လူတို့လည်း ရှိကုန်သလော၊ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိသော လူတို့လည်း ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်အရပ်တို့၌ ရှိပါသနည်း၊ အဘယ်အရပ်တို့၌ မရှိပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန်း ရဟန်းမိန်းမ ဥပါသကာ ဥပါသိကာမတို့၏ ဖြစ်ပေါ်လာမှု မရှိသော ပစ္စန္တရာဇ်ဇနပုဒ်နှင့် ပစ္စ န္တရာဇ်ဇနပုဒ်နေ မသိမလိမ္မာသော လူရိုင်းတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိကုန်၊ မဇ္ဈိမဇနပုဒ်တို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုသည် ရှိကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန်း ရဟန်းမိန်းမ ဥပါသကာ ဥပါသိကာမတို့၏ ဖြစ်ပေါ်လာမှု မရှိသော ပစ္စန္တရာဇ်ဇနပုဒ်နှင့် ပစ္စ န္တရာဇ်ဇနပုဒ်နေ မသိမလိမ္မာသော လူရိုင်းတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မဇ္ဈိမဇနပုဒ်တို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မဇ္ဈိမဇနပုဒ်တို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန်း ရဟန်းမိန်းမ ဥပါသကာ ဥပါသိကာမတို့၏ ဖြစ်ပေါ်လာမှု မရှိသော ပစ္စန္တရာဇ်ဇနပုဒ်နှင့် ပစ္စ န္တရာဇ်ဇနပုဒ်နေ မသိမလိမ္မာသော လူရိုင်းတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့် ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ အကြောင်းသုံးပါးတို့ဖြင့် ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်းသားဖြစ်သော လူတို့သည် ဥတ္တရကုရုကျွန်းသားဖြစ်သော လူတို့ကိုလည်းကောင်း၊ တာဝတိံသာနတ်တို့ကိုလည်းကောင်း လွှမ်းမိုးနိုင်ကုန်၏။ အဘယ်အကြောင်းသုံးပါးတို့ဖြင့် လွှမ်းမိုးနိုင်ကုန်သနည်း၊ ရဲရင့်ကုန်၏၊ သတိရှိကုန်၏၊ ဤ (ဇမ္ဗူဒိပ်) ၌မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုသည် ရှိ၏၊ ဤအကြောင်းသုံးပါးတို့ဖြင့် လွှမ်းမိုးနိုင်ကုန်၏” ဤသို့လျှင်မြတ်စွာဘုရား ဟောတော်မူအပ်၏ဟူသော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာလျှင် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိ။ သကဝါဒီ။ ။ ဤ (ဇမ္ဗူဒိပ်) ကျွန်း၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိ၏ဟူသောစကားကိုသာဝတ္ထိမြို့၌ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သာဝတ္ထိမြို့၌သာ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ရှိပါသလော၊ အခြားအရပ်တို့၌မြတ်သော အကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၂၇၂။ အနာဂါမိဿ ပုဂ္ဂလဿ ပဉ္စောရမ္ဘာဂိယာနိ သံယောဇနာနိ ပဟီနာနိ, ပဉ္စုဒ္ဓမ္ဘာဂိယာနိ သံယောဇနာနိ အပ္ပဟီနာနိ, ဣတော စုတဿ တတ္ထ ဥပပန္နဿ ကုဟိံ ဖလုပ္ပတ္တီတိ? တတ္ထေဝ။ ဟဉ္စိ အနာဂါမိဿ ပုဂ္ဂလဿ ပဉ္စောရမ္ဘာဂိယာနိ သံယောဇနာနိ ပဟီနာနိ, ပဉ္စုဒ္ဓမ္ဘာဂိယာနိ သံယောဇနာနိ အပ္ပဟီနာနိ, ဣတော စုတဿ တတ္ထ ဥပပန္နဿ တဟိံ ဖလုပ္ပတ္တိ၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသော’’တိ။
အနာဂါမိဿ ပုဂ္ဂလဿ ပဉ္စောရမ္ဘာဂိယာနိ သံယောဇနာနိ ပဟီနာနိ, ပဉ္စုဒ္ဓမ္ဘာဂိယာနိ သံယောဇနာနိ အပ္ပဟီနာနိ, ဣတော စုတဿ တတ္ထ ဥပပန္နဿ ကုဟိံ ဘာရောဟရဏံ, ကုဟိံ ဒုက္ခပရိညာတံ, ကုဟိံ ကိလေသပ္ပဟာနံ, ကုဟိံ နိရောဓသစ္ဆိကိရိယာ, ကုဟိံ အကုပ္ပပဋိဝေဓောတိ? တတ္ထေဝ။ ဟဉ္စိ အနာဂါမိဿ ပုဂ္ဂလဿ ပဉ္စောရမ္ဘာဂိယာနိ သံယောဇနာနိ ပဟီနာနိ, ပဉ္စုဒ္ဓမ္ဘာဂိယာနိ သံယောဇနာနိ အပ္ပဟီနာနိ, ဣတော စုတဿ တတ္ထ ဥပပန္နဿ တဟိံ အကုပ္ပပဋိဝေဓော၊ နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသော’’တိ။
အနာဂါမိဿ ပုဂ္ဂလဿ ပဉ္စောရမ္ဘာဂိယာနိ သံယောဇနာနိ ပဟီနာနိ, ပဉ္စုဒ္ဓမ္ဘာဂိယာနိ သံယောဇနာနိ အပ္ပဟီနာနိ, ဣတော စုတဿ တတ္ထ ဥပပန္နဿ တဟိံ ဖလုပ္ပတ္တိ, တဟိံ ဘာရောဟရဏံ, တဟိံ ဒုက္ခပရိညာတံ, တဟိံ ကိလေသပ္ပဟာနံ, တဟိံ နိရောဓသစ္ဆိကိရိယာ, တဟိံ အကုပ္ပပဋိဝေဓော၊ ကေနဋ္ဌေန ဝဒေသိ – ‘‘နတ္ထိ ဒေဝေသု ဗြဟ္မစရိယဝါသော’’တိ? ဟန္ဒ ဟိ အနာဂါမီ ပုဂ္ဂလော ဣဓ ဘာဝိတေန မဂ္ဂေန တတ္ထ ဖလံ သစ္ဆိကရောတီတိ [သစ္ဆိကရောတိ (ဗဟူသု)]။
၂၇၂။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အောက်ပိုင်း သံယောဇဥ်ငါးပါးတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ကုန်၏၊ အထက်ပိုင်း သံယောဇဥ်ငါးပါးတို့ကိုကား မပယ်အပ်ကုန်သေး၊ ဤလူ့ဘုံမှ စုတေ၍ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ဖြစ်သော အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အား အဘယ်ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ် ဖြစ်ပေါ်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ပင် ဖြစ်ပါသည်။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အောက်ပိုင်းသံယောဇဥ်ငါးပါးတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ကုန်၏၊ အထက်ပိုင်းသံယောဇဥ်ငါးပါးတို့ကိုကား မပယ်အပ်ကုန်သေး၊ ဤလူ့ဘုံမှ စုတေ၍ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ဖြစ်သော အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အား ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပါမူ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုသည် မရှိဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အောက်ပိုင်းသံယောဇဥ်ငါးပါးတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ကုန်၏၊ အထက်ပိုင်းသံယောဇဥ်ငါးပါးတို့ကိုကား မပယ်အပ်ကုန်သေး၊ ဤလူ့ဘုံမှ စုတေ၍ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဖြစ်သောအနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အား အဘယ်ဘုံ၌ (ခန္ဓာ) ဝန်ကို ပစ်ချပါသနည်း၊ အဘယ်ဘုံ၌ ဆင်းရဲကို ပိုင်းခြား၍သိပါသနည်း၊ အဘယ်ဘုံ၌ ကိလေသာကို ပယ်ရှားပါသနည်း၊ အဘယ်ဘုံ၌ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုပါသနည်း၊ အဘယ်ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ထိုးထွင်းသိမှု ဖြစ်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ပင် ဖြစ်ပါသည်။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အောက်ပိုင်းသံယောဇဥ်ငါးပါးတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ကုန်၏၊ အထက်ပိုင်းသံယောဇဥ်ငါးပါးတို့ကိုကား မပယ်အပ်ကုန်သေး၊ ဤလူ့ဘုံမှ စုတေ၍ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ဖြစ်သော အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အား ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ထိုးထွင်းသိမှု ဖြစ်ခဲ့မူ နတ်ဗြဟ္မာတို့၌မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အောက်ပိုင်းသံယောဇဥ်ငါးပါးတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ကုန်၏၊ အထက်ပိုင်းသံယောဇဥ်ငါးပါးတို့ကိုကား မပယ်ရှားအပ်ကုန်သေး၊ ဤလူ့ဘုံမှ စုတေ၍ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဖြစ်သော အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အား ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်၏ ဖြစ်ပေါ်မှုသည်၊ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ (ခန္ဓာ) ဝန်ကိုပစ်ချမှုသည်၊ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ဆင်းရဲကို ပိုင်းခြားသိမှုသည်၊ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ကိလေသာကို ပယ်ရှားမှုသည်၊ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုမှုသည်၊ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ထိုးထွင်းသိမှုသည် ဖြစ်ခဲ့ပါလျက် သင်သည် အဘယ်အကြောင်းကြောင့် နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှုသည် မရှိဟုဆိုပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ အကြင်ကြောင့် အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလူ့ဘုံ၌ ပွါးများပြီးသော မဂ်ဖြင့် ထိုဗြဟ္မာ့ ဘုံ၌အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်၏၊ ထို့ကြောင့် နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု မရှိဟု ဆိုပါ၏။ ၁။ မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်သုံးမှု ‘ဗြဟ္မစရိယဝါသ’ ဟူသည် မဂ်ကို ပွါးများစေမှုနှင့် ရှင်အဖြစ် ရဟန်းအဖြစ်တည်း၊ ရှင်အဖြစ် ရဟန်းအဖြစ်သည် နတ်အားလုံးတို့၌ မရှိနိုင်၊ မဂ်ကို ပွါးများစေမှုသည်ကား အသညသတ်ဗြဟ္မာတို့အားသာ မရှိ၊ အခြားသော နတ်ဗြဟ္မာတို့၌ မတားမြစ်အပ်ပါ၊ သမ္မိတိယဆရာတို့သည်ကား ပရနိမ္မိတဝသဝတ္တိနတ်ပြည်မှ စ၍ အထက်ဗြဟ္မာပြည်တို့၌ မဂ္ဂဗြဟ္မစရိယလည်း မရှိဟု အယူရှိကြကုန်၏၊ ထိုဆရာတို့ကို ရည်ရွယ်၍ သကဝါဒီက မေးသည်။ ၂။ ဤပရဝါဒီဟူသည် သမ္မိတိယဂိုဏ်းဝင်များကို ဆိုလိုသည်။ ၃။ ‘တီဟိ ဘိက္ခဝေ ဌာနေဟိ ဇမ္ဗုဒီပိကာ မနုဿာ ဥတ္တရကုရုကေ စ မနုဿေ အဓိဂ္ဂဏှန္တိ ဒေဝေ စ တာဝတိံသေ။ ကတမေဟိ တီဟိ၊ သူရာ, သတိမန္ထော, ဣဓ ဗြဟ္မစရိယဝါသော’ ဟူသော သုတ်ကို မှီ၍ ဗြဟ္မစရိယဝါသ နှစ်မျိုးလုံးပင် နတ်တို့၌ မရှိကုန်ဟု ဖြစ်သောဝါဒ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၄။ ဗြဟ္မစရိယ နှစ်ပါးတို့၏ အန္တရာယ်ကို သိတတ်ကုန်သော တရားတို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် သကဝါဒီက မေးသည်။ ၅။ မဂ်ကို ပွါးများစေမှု ဗြဟ္မစရိယဝါသ ရှိသည်ကို ရည်ရွယ်၍ သကဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၆။ ပဋိညာဥ်ဝန်ခံချက်၏ အဓိပ္ပါယ်ကို မမှတ်မိနိုင်သဖြင့် ပဗ္ဗဇ္ဇဗြဟ္မစရိယ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ပရဝါဒီက မေးပြန်သည်။ ၇။ လူပုဂ္ဂိုလ်တို့နှင့် အချို့သောနတ်တို့၏ မဂ်ရခြင်းကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၈။ လူပုဂ္ဂိုလ်တို့နှင့် အချို့သောနတ်တို့၏ မဂ်ရခြင်းကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၉။ မဂ်ကို ပွားများစေမှု ရှိသည်ကို ရည်ရွယ်၍ သကဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၁၀။ အသညသတ်ဗြဟ္မာတို့ကို ရည်ရွယ်၍ သကဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၁။ ဇမ္ဗူဒိပ်ကျွန်းသူ, ကျွန်းသားတို့ကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၁၂။ ပစ္စန္တရာဇ်နေသူတို့ကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။
၂။ သံသန္ဒနဗြဟ္မစရိယကထာ
၂၇၃။ အနာဂါမီ ပုဂ္ဂလော ဣဓ ဘာဝိတေန မဂ္ဂေန တတ္ထ ဖလံ သစ္ဆိကရောတီတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နော ပုဂ္ဂလော တတ္ထ ဘာဝိတေန မဂ္ဂေန ဣဓ ဖလံ သစ္ဆိကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂါမီ ပုဂ္ဂလော ဣဓ ဘာဝိတေန မဂ္ဂေန တတ္ထ ဖလံ သစ္ဆိကရောတီတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမီ ပုဂ္ဂလော ဣဓ ပရိနိဗ္ဗာယိပုဂ္ဂလော [ဣဓပရိနိဗ္ဗာယီ (?)] တတ္ထ ဘာဝိတေန မဂ္ဂေန ဣဓ ဖလံ သစ္ဆိကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သောတာပန္နော ပုဂ္ဂလော ဣဓ ဘာဝိတေန မဂ္ဂေန ဣဓ ဖလံ သစ္ဆိကရောတီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမီ ပုဂ္ဂလော တတ္ထ ဘာဝိတေန မဂ္ဂေန တတ္ထ ဖလံ သစ္ဆိကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သကဒါဂါမီ ပုဂ္ဂလော ဣဓ ပရိနိဗ္ဗာယိပုဂ္ဂလော ဣဓ ဘာဝိတေန မဂ္ဂေန ဣဓ ဖလံ သစ္ဆိကရောတီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမီ ပုဂ္ဂလော တတ္ထ ဘာဝိတေန မဂ္ဂေန တတ္ထ ဖလံ သစ္ဆိကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဣဓ ဝိဟာယ နိဋ္ဌဿ ပုဂ္ဂလဿ မဂ္ဂေါ စ ဘာဝီယတိ, န စ ကိလေသာ ပဟီယန္တီတိ? အာမန္တာ။ သောတာပတ္တိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နဿ ပုဂ္ဂလဿ မဂ္ဂေါ စ ဘာဝီယတိ, န စ ကိလေသာ ပဟီယန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဣဓ ဝိဟာယ နိဋ္ဌဿ ပုဂ္ဂလဿ မဂ္ဂေါ စ ဘာဝီယတိ, န စ ကိလေသာ ပဟီယန္တီတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နဿ ပုဂ္ဂလဿ ။ပ။ အရဟတ္တသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နဿ ပုဂ္ဂလဿ မဂ္ဂေါ စ ဘာဝီယတိ, န စ ကိလေသာ ပဟီယန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သောတာပတ္တိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နဿ ပုဂ္ဂလဿ အပုဗ္ဗံ အစရိမံ မဂ္ဂေါ စ ဘာဝီယတိ, ကိလေသာ စ ပဟီယန္တီတိ? အာမန္တာ။ ဣဓ ဝိဟာယ နိဋ္ဌဿ ပုဂ္ဂလဿ အပုဗ္ဗံ အစရိမံ မဂ္ဂေါ စ ဘာဝီယတိ, ကိလေသာ စ ပဟီယန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
သကဒါဂါမိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နဿ ပုဂ္ဂလဿ ။ပ။ အရဟတ္တသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နဿ ပုဂ္ဂလဿ အပုဗ္ဗံ အစရိမံ မဂ္ဂေါ စ ဘာဝီယတိ, ကိလေသာ စ ပဟီယန္တီတိ? အာမန္တာ။ ဣဓ ဝိဟာယ နိဋ္ဌဿ ပုဂ္ဂလဿ အပုဗ္ဗံ အစရိမံ မဂ္ဂေါ စ ဘာဝီယတိ, ကိလေသာ စ ပဟီယန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂါမီ ပုဂ္ဂလော ကတကရဏီယော ဘာဝိတဘာဝနော တတ္ထ ဥပပဇ္ဇတီတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ ဥပပဇ္ဇတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အရဟာ ဥပပဇ္ဇတီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော ပုနဗ္ဘဝေါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ အရဟတော ပုနဗ္ဘဝေါတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ ဘဝေန ဘဝံ ဂစ္ဆတိ, ဂတိယာ ဂတိံ ဂစ္ဆတိ, သံသာရေန သံသာရံ ဂစ္ဆတိ, ဥပပတ္တိယာ ဥပပတ္တိံ ဂစ္ဆတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂါမီ ပုဂ္ဂလော ကတကရဏီယော ဘာဝိတဘာဝနော အနောဟဋဘာရော တတ္ထ ဥပပဇ္ဇတီတိ? အာမန္တာ။ ဘာရောဟရဏာယ ပုန မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂါမီ ပုဂ္ဂလော ကတကရဏီယော ဘာဝိတဘာဝနော အပရိညာတဒုက္ခော အပ္ပဟီနကိလေသော အသစ္ဆိကတနိရောဓော အပ္ပဋိဝိဒ္ဓါကုပ္ပေါ တတ္ထ ဥပပဇ္ဇတီတိ? အာမန္တာ။ အကုပ္ပပဋိဝေဓာယ ပုန မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂါမီ ပုဂ္ဂလော ကတကရဏီယော ဘာဝိတဘာဝနော အနောဟဋဘာရော တတ္ထ ဥပပဇ္ဇတိ, န စ ဘာရောဟရဏာယ ပုန မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? အာမန္တာ။ အနောဟဋဘာရော စ တတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂါမီ ပုဂ္ဂလော ကတကရဏီယော ဘာဝိတဘာဝနော အပရိညာတဒုက္ခော အပ္ပဟီနကိလေသော အသစ္ဆိကတနိရောဓော အပ္ပဋိဝိဒ္ဓါကုပ္ပေါ တတ္ထ ဥပပဇ္ဇတိ, န စ အကုပ္ပပဋိဝေဓာယ ပုန မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? အာမန္တာ။ အပ္ပဋိဝိဒ္ဓါကုပ္ပေါ စ တတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ ယထာ မိဂေါ သလ္လေန ဝိဒ္ဓေါ ဒူရမ္ပိ ဂန္တွာ ကာလံ ကရောတိ, ဧဝမေဝံ အနာဂါမီ ပုဂ္ဂလော ဣဓ ဘာဝိတေန မဂ္ဂေန တတ္ထ ဖလံ သစ္ဆိကရောတီတိ။
ယထာ မိဂေါ သလ္လေန ဝိဒ္ဓေါ ဒူရမ္ပိ ဂန္တွာ သသလ္လောဝ ကာလံ ကရောတိ, ဧဝမေဝံ အနာဂါမီ ပုဂ္ဂလော ဣဓ ဘာဝိတေန မဂ္ဂေန တတ္ထ သသလ္လောဝ ပရိနိဗ္ဗာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဗြဟ္မစရိယကထာ နိဋ္ဌိတာ။
၂-သံသန္ဒနဗြဟ္မစရိယကထာ ၂၇၃။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလူ့ဘုံ၌ ပွါးများပြီးသော မဂ်ဖြင့် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြုနိုင်ပါ၏။၁ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ပွါးများပြီးသောမဂ်ဖြင့် ဤလူ့ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။၂ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလူ့ဘုံ၌ ပွါးများပြီးသော မဂ်ဖြင့် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြုနိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဤလူ့ဘုံ၌ ပရိနိဗ္ဗာန်စံမည့် သကဒါဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ပွါးများပြီးသော မဂ်ဖြင့်ဤလူ့ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလူ့ဘုံ၌ ပွါးများပြီးသော မဂ်ဖြင့် ဤလူ့ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြုနိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ပွါးများပြီးသော မဂ်ဖြင့် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။၃ သကဝါဒီ။ ။ ဤလူ့ဘုံ၌ ပရိနိဗ္ဗာန်စံမည့် သကဒါဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလူ့ဘုံ၌ ပွါးများပြီးသော မဂ်ဖြင့်ဤလူ့ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြုနိုင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ပွါးများပြီးသော မဂ်ဖြင့် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ အရဟတ္တ့ဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဤလူ့ဘုံ၌ စွန့်လွှတ်၍ ပြီးဆုံးသောပုဂ္ဂိုလ်သည် မဂ်ကိုသာ ပွါးများအပ်ပါသလော၊ ကိလေသာတို့ကိုမူကား မပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မပယ်ရှားအပ်ပါကုန်။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပတ္တိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် မဂ်ကိုသာပွါးများအပ်ပါသလော၊ ကိလေသာတို့ကိုမူကား မပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဤလူ့ဘုံ၌ စွန့်လွှတ်၍ ပြီးဆုံးသောပုဂ္ဂိုလ်သည် မဂ်ကိုသာ ပွါးများအပ်ပါသလော၊ ကိလေသာတို့ကိုမူကား မပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မပယ်ရှားအပ်ပါကုန်။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည်။ပ။ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် မဂ်ကိုသာ ပွါးများအပ်ပါသလော၊ ကိလေသာတို့ကိုမူကားမပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပတ္တိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် မရှေးမနှောင်း (တစ်ပြိုင်နက်) မဂ်ကိုလည်း ပွါးများအပ်ပါသလော၊ ကိလေသာတို့ကိုလည်း ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဤလူ့ဘုံ၌ စွန့်လွှတ်၍ ပြီးဆုံးသောပုဂ္ဂိုလ်သည် မရှေးမနှောင်း (တစ်ပြိုင်နက်) မဂ်ကိုလည်း ပွါးများအပ်ပါသလော၊ ကိလေသာတို့ကိုလည်း ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည်။ပ။ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် မရှေးမနှောင်း (တစ်ပြိုင်နက်) မဂ်ကိုလည်း ပွါးများအပ်ပါသလော၊ ကိလေသာတို့ကိုလည်း ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဤလူ့ဘုံ၌ စွန့်လွှတ်၍ ပြီးဆုံးသောပုဂ္ဂိုလ်သည် မရှေးမနှောင်း (တစ်ပြိုင်နက်) မဂ်ကိုလည်း ပွါးများအပ်ပါသလော၊ ကိလေသာတို့ကိုလည်း ပယ်ရှားအပ်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပြုအပ်ပြီးသော မဂ်ကိစ္စရှိသော ပွါးများပြီးသော ဘာဝနာရှိသော အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ် သည်ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ (ပဋိသန္ဓေအားဖြင့်) ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။၄ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ပဋိသန္ဓေအားဖြင့် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။၅ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ပဋိသန္ဓေအားဖြင့် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။၆ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တစ်ဖန်ဘဝသစ်၌ ဖြစ်မှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။၇ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တစ်ဖန်ဘဝသစ်၌ ဖြစ်မှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။၈ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ဘဝ (တစ်ခု) မှ ဘဝ (တစ်ခု) သို့ သွားပါသလော၊ ဂတိ (တစ်ခု) မှ ဂတိ (တစ်ခု) သို့ သွားပါသလော၊ သံသရာ (တစ်ခု) မှ သံသရာ (တစ်ခု) သို့ သွားပါသလော၊ ပဋိသန္ဓေ (တစ်ခု) မှပဋိသန္ဓေ (တစ်ခု) သို့ သွားပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပြုအပ်ပြီးသော မဂ်ကိစ္စရှိသော ပွါးများပြီးသော ဘာဝနာရှိသော မချအပ်သော (ခန္ဓာ) ဝန်ရှိသော အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ (ပဋိသန္ဓေအားဖြင့်) ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ခန္ဓာဝန်ကို ချခြင်းငှါ တစ်ဖန် မဂ်ကို ပွါးများပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပြုအပ်ပြီးသောမဂ်ကိစ္စရှိသော ပွါးများပြီးသောဘာဝနာရှိသော ပိုင်းခြား၍ မသိအပ်သေးသော ဆင်းရဲရှိသော မပယ်အပ်သေးသော ကိလေသာရှိသော မျက်မှောက်မပြုအပ်သေးသော နိဗ္ဗာန်ရှိသော ထိုးထွင်း၍ မသိအပ်သေးသော အရဟတ္တဖိုလ်ရှိသော အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ပင်ပဋိသန္ဓေအားဖြင့် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ထိုးထွင်း၍ သိခြင်းငှါ တစ်ဖန် မဂ်ကို ပွါးများပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပြုအပ်ပြီးသောမဂ်ကိစ္စရှိသော ပွါးများပြီးသောဘာဝနာရှိသော မချအပ်သေးသော (ခန္ဓာ) ဝန်ရှိသော အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ (ပဋိသန္ဓေအားဖြင့်) ဖြစ်ပါသလော၊ (ခန္ဓာ) ဝန်ကို ချခြင်းငှါတစ်ဖန် မဂ်ကို မပွါးများလည်း မပွါးများပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မပွါးများပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ခန္ဓာဝန်ကို မချအပ်ဘဲလည်း ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ပရိနိဗ္ဗာန်စံပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပြုအပ်ပြီးသောမဂ်ကိစ္စရှိသော ပွါးများပြီးသောဘာဝနာရှိသော ပိုင်းခြား၍ မသိအပ်သေးသော ဆင်းရဲရှိသော မပယ်အပ်သေးသော ကိလေသာရှိသော မျက်မှောက်မပြုအပ်သေးသော နိဗ္ဗာန်ရှိသော ထိုးထွင်း၍ မသိအပ်သော အရဟတ္တဖိုလ်ရှိသော အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ (ပဋိသန္ဓေအားဖြင့်) ဖြစ်ပါသလော၊ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ထိုးထွင်း၍ သိခြင်းငှါ တစ်ဖန် မဂ်ကို မပွါးများလည်းမပွါးများပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မပွါးများပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ထိုးထွင်း၍ မသိအပ်ဘဲလည်း ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ပရိနိဗ္ဗာန်စံပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ၊ သမင်သည် မြားဖြင့် ပစ်အပ်သည် ရှိသော် အဝေးသို့ သွား၍သေသကဲ့သို့ ဤအတူ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလူ့ဘုံ၌ ပွါးများအပ်ပြီးသော မဂ်ဖြင့် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြု၏။၉ သကဝါဒီ။ ။ သမင်သည် မြားဖြင့် ပစ်အပ်သည် ရှိသော် အဝေးသို့ သွား၍ မြားနှင့်တကွ သေရသကဲ့သို့ ဤအတူ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလူ့ဘုံ၌ ပွါးများအပ်ပြီးသောမဂ်ဖြင့် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ (မဂ်တည်းဟူသော) မြားနှင့်တကွ ပရိနိဗ္ဗာန်စံပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ဗြဟ္မစရိယကထာ ပြီး၏။ ၁။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤလူ့ဘုံ၌ အနာဂါမိမဂ်ကို ပွါးများပြီး၍ ‘ဩပပါတိကော တတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာယီ’ဟု ဟောတော်မူသောကြောင့် တစ်ဖန် အရဟတ္တမဂ်ကို မပွါးရဘဲ သုဒ္ဓါဝါသပဋိသန္ဓေ၏ အစွမ်းအားဖြင့်ပင် အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက် ပြု၏ဟု အယူရှိရကား ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၂။ သောတာပန် သကဒါဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ မဂ်ကို ပွါးများပြီး၍ ထိုပွါးများရာဘုံ၌ ပဋိသန္ဓေနေခြင်း ရှိသူတို့ မည်ကုန်၏၊ ထို့ကြောင့် ထိုသောတာပန် သကဒါဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ဤလူ့ဘုံသို့ လာခြင်း မရှိနိုင်ရကား ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၃။ အနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်အား ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ မဂ်ကို ပွါးများမှုပင် မရှိဟူသော အယူဖြင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၄။ ‘ဩပပါတိကော တတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာယီ’ဟု ဟောတော်မူသောကြောင့် ပဋိသန္ဓေဖြင့်သာလျှင် ပြုအပ်ပြီးသော ကိစ္စရှိသည် စသောအဖြစ်ကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၅။ ဤလူ့ပြည်၌ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသည့် ရဟန္တာ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၆။ ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသည့် ရဟန္တာ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၇။ တတ္ထ ပရိနိဗ္ဗာယီ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၈။ ဣဓ ပရိနိဗ္ဗာယီ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၉။ ဤလူ့ပြည်၌ ပွါးများအပ်ပြီးသော မဂ်ဖြင့် ထိုအနာဂါမ်ပုဂ္ဂိုလ်၏ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ထိုးထွင်း၍ သိခြင်းကို အလိုရှိသော ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။
၃။ ဩဓိသောကထာ
[I. 4] 4. Of Purification Piecemeal. the putting away of corruptions [or vices] goes on piecemeal, that is, by one portion at a time.’ [1-4] Theravcidin . — You affirm this because, you say, when a person 1 who has worked to realize the fruit of the First Path (Stream- Winning) wins insight into the nature of 111 and its cause, he gives up these [three of the ten] fetters 2 — theory of a soul, doubt, and the contagion of mere rule and ritual — and the corruptions involved in these, in part ; further, that when such a person wins insight into the cessation of 111, he gives up the latter two of those fetters and the corruptions involved in them, in part; further, that when such a person wins insight into the Path [leading to that cessation], he gives up those corruptions involved, in part. But then you should also admit — what you deny — that one part of him is Stream-Winner, one part is not ; that he attains, obtains, reaches up to, lives in the realization of, enters into personal contact with the fruition of Stream- Winning with one part of him, and not with the other part of him ; that with one part only of him has he earned the destiny of but seven more rebirths, or the destiny to be well reborn only twice or thrice, as man or deva, or the destiny of but one more rebirth ; 3 that in one part of him only is he filled with faith in the Buddha, the Norm, the Order ; that with one part only of him is he filled with virtues dear to Ariyans. [5-8] Again, you say, that when a person who has worked to realize the fruition of the Once-Beturner, wins insight into the nature of III and its cause, he gives up gross sensuous passions, the coarser forms of ill-will, and the corruptions involved in these, in part ; further, that when such a person wins insight into the cessation of 111, he gives up the coarser forms of ill-will and the corruptions involved therewith, in part ; further, that when such a person wins insight into the Path [leading to the cessation of 111], he gives up the corruptions referred to. But then you should also admit — which you deny — that one part of him is Once-Beturner, one part is not ; that he attains, obtains, reaches up to, lives in the realization of, enters into personal contact with the fruition of the Once- Beturner, with one part of him and not with the other part. [9-12] Again, you say, that when a person who has worked to realize the fruition of the Never-Beturner, wins insight into the nature of 111 and its cause, he gives up the little residuum of sensuous passion, the little residuum of ill-will and the corruptions involved therewith, in part ; further, that when such a person wins insight into the cessation of 111, he gives up the little residuum of ill-will and the corruptions involved therewith, in part ; further, that when he wins insight into the path [leading to the cessation of 111], he gives up the corruptions aforenamed in part. But then you must also admit — which you deny — that one part of him is Never-Beturner, one part is not ; that he attains, obtains, reaches up to, lives in the realization of, enters into personal contact with the fruition of the Never- Beturner with one part of him, and not with the other part of him ; that with one part of him only does he complete existence within the term between birth and middle life, or within the term between middle life and death, or without external instigation, 1 or with it ; that with one part of him only does he become ‘ an upstreamer,’ bound for the senior deva-world, 2 and not with the other part of him. [13-16] Again, you say that when a person who has worked to realize Arahantship wins insight into the nature of 111 and its cause, he gives up the lust of life with material quality, the lust of life of immaterial quality, conceit, distraction, ignorance, and the corruptions involved therein, in part; further, that when such an one wins insight into the cessation of 111, he gives up the last three of those fetters and the corruptions involved therein, in part ; further, that when he wins insight into the path [leading to the cessation of 111], he gives up the last two of those fetters — distraction and ignorance — and the corruptions involved in them, in part. But then you must also admit — what you deny — that one part of him is Arahant, and one part is not ; that he attains to, obtains, reaches up to, lives in the realization of, enters into personal contact with Arahantship with one part of him, and not with the other part of him ; that with one part only has be done with passions, hate, dulness ; that with one part only has he e done that which was to be done,’ 1 ‘got rid of the burden,’ ‘won the good supreme,’ 4 wholly destroyed the fetter of becoming,’ with one part only is be emancipated by perfect knowledge, is ‘ one for whom the bar is thrown up,’ ‘ the trenches are filled,’ ‘ one who has drawn out,’ ‘for whom there is no lock or bolt,’ with one part only is he Ariyan, ‘ with lowered banner,’ ‘ with burden fallen,’ * detached,’ ‘ conqueror of a realm well conquered,’ with one part only has he understood 111, put away its cause, realized its cessation, practised the path, comprehended that which is to be comprehended, learnt that which should be learnt, put away that which is to be eliminated, developed that which is to be developed, realized that which may be realized, and not any of this with the other part. [17] S. — But if it be wrong to deny that my thesis is true, why did the Exalted One say thus : — ‘ Little by little , one by one, as pass The moments, gradually let the wise , i Cf. I. 2, § 47, Like smith the blemishes of silver, blow The specks that mar his parity away ’ ? 1 Is the Snttanta thus '? Does this not justify my answering ‘ Yes ’ ? 2 [18] Th. — But was it not said by the Exalted One : — ‘ For him, e’en as insight doth come to pass, Three things as bygones are renounced for aye : Belief that in him divells a soul, and doubt, And faith in rule and rite — if aught 3, remain. Both from the fourfold doom 4 is he released, And ne'er the six fell deeds are his to do ’ ? 5 6 Is the Suttanta thus ? [19] Again, was it not said by the Exalted One : — ‘ Whenever, 0 bhikkhus, for the Ariyan disciple there doth arise the stainless, flawless Eye of the Norm — that ivhatsoever by its nature may happen, may also 'by its nature cease — then -with the arising of that vision doth he put away these three fetters : — belief in a sold, doubt, and the contagion of mere rule and ritual ’ ? 6 Is the Suttanta thus ? Hence it must not be said that the religious man gives up the corruptions piecemeal.
၂၇၄။ ဩဓိသောဓိသော ကိလေသေ ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ သောတာပတ္တိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နော ပုဂ္ဂလော ဒုက္ခဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? သက္ကာယဒိဋ္ဌိံ ဝိစိကိစ္ဆံ သီလဗ္ဗတပရာမာသံ တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဧကဒေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ သောတာပန္နော, ဧကဒေသံ န သောတာပန္နော, ဧကဒေသံ သောတာပတ္တိဖလပ္ပတ္တော [သောတာပတ္တိဖလံ ပတ္တော (?)] ပဋိလဒ္ဓေါ အဓိဂတော သစ္ဆိကတော ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ, ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ န ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ သတ္တက္ခတ္တုပရမော, ကောလင်္ကောလော, ဧကဗီဇီ, ဗုဒ္ဓေ အဝေစ္စပ္ပသာဒေန သမန္နာဂတော, ဓမ္မေ ။ပ။ သံဃေ ။ပ။ အရိယကန္တေဟိ သီလေဟိ သမန္နာဂတော ဧကဒေသံ အရိယကန္တေဟိ သီလေဟိ န သမန္နာဂတောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သမုဒယဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? သက္ကာယဒိဋ္ဌိံ ဇဟတိ, ဝိစိကိစ္ဆံ သီလဗ္ဗတပရာမာသံ တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဧကဒေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ သောတာပန္နော, ဧကဒေသံ န သောတာပန္နော ။ပ။ ဧကဒေသံ အရိယကန္တေဟိ သီလေဟိ သမန္နာဂတော, ဧကဒေသံ အရိယကန္တေဟိ သီလေဟိ န သမန္နာဂတောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
နိရောဓဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? ဝိစိကိစ္ဆံ သီလဗ္ဗတပရာမာသံ တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဧကဒေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ သောတာပန္နော, ဧကဒေသံ န သောတာပန္နော ။ပ။ ဧကဒေသံ အရိယကန္တေဟိ သီလေဟိ သမန္နာဂတော, ဧကဒေသံ အရိယကန္တေဟိ သီလေဟိ န သမန္နာဂတောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
မဂ္ဂဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? သီလဗ္ဗတပရာမာသံ တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ သောတာပန္နော, ဧကဒေသံ န သောတာပန္နော, ဧကဒေသံ သောတာပတ္တိဖလပ္ပတ္တော ပဋိလဒ္ဓေါ အဓိဂတော သစ္ဆိကတော ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ, ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ န ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ သတ္တက္ခတ္တုပရမော, ကောလင်္ကောလော, ဧကဗီဇီ, ဗုဒ္ဓေ အဝေစ္စပ္ပသာဒေန သမန္နာဂတော, ဓမ္မေ ။ပ။ သံဃေ ။ပ။ အရိယကန္တေဟိ သီလေဟိ သမန္နာဂတော, ဧကဒေသံ အရိယကန္တေဟိ သီလေဟိ န သမန္နာဂတောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၃-ဩဓိသောကထာ ၂၇၄။ သကဝါဒီ။ ။ ကိလေသာတို့ကို အစိတ်အစိတ်အားဖြင့် ပယ်စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။၂ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပတ္တိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကိုသိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ သက္ကာယဒိဋ္ဌိကိုလည်းကောင်း၊ ဝိစိကိစ္ဆာကိုလည်းကောင်း၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာသုံးပါးနှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသောစိတ်၌တည်သော ကိလေသာတစ်စိတ်တစ်ဒေသတို့ကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သောတာပန်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သောတာပန်မမည်သလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သောတာပတ္တိဖိုလ်သို့ ရောက်သည် ရသည် သိသည် မျက်မှောက်ပြုသည် ဖြစ်၍ ပြည့်စုံစေလျက် နေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိ၍ နေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိ၍ မနေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သတ္တက္ခတ္တုပရမသောတာပန်လော၊ ကောလံကောလသောတာပန်လော၊ ဧကဗီဇီသောတာပန်လော၊ ဘုရား၌ မတုန်မလှုပ်ကြည်ညိုခြင်းနှင့် ပြည့်စုံသလော၊ တရား၌။ပ။ သံဃာ၌။ပ။ အရိယာတို့ နှစ်သက်သော သီလတို့နှင့်ပြည့်စုံသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အရိယာတို့ နှစ်သက်သော သီလတို့နှင့် မပြည့်စုံသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၃ သကဝါဒီ။ ။ သမုဒယသစ္စာကို သိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ သက္ကာယဒိဋ္ဌိကိုလည်းကောင်း၊ ဝိစိကိစ္ဆာကိုလည်းကောင်း၊ သီလဗ္ဗတရာမာသကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာသုံးပါးနှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသောစိတ်၌တည်သော ကိလေသာတစ်စိတ်တစ်ဒေသ့တို့ကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သောတာပန်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သောတာပန်မမည်သလော။ပ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အရိယာတို့ နှစ်သက်သော သီလတို့နှင့် ပြည့်စုံ၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အရိယာတို့ နှစ်သက်သော သီလတို့နှင့် မပြည့်စုံသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ နိရောဓသစ္စာကို သိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ဝိစိကိစ္ဆာကိုလည်းကောင်း၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာနှစ်ပါးနှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌ တည်သော ကိလေသာ တစ်စိတ်တစ်ဒေသတို့ကိုလည်းကောင်းပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သောတာပန်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သောတာပန်မမည်သလော။ပ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အရိယာတို့ နှစ်သက်သော သီလတို့နှင့် ပြည့်စုံ၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အရိယာတို့ နှစ်သက်သော သီလတို့နှင့် မပြည့်စုံသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မဂ္ဂသစ္စာကို သိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ သီလဗ္ဗတပရာမာသကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာနှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌တည်သော ကိလေသာတို့ကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သောတာပန်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သောတာပန်မမည်သလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သောတာပတ္တိဖိုလ်သို့ ရောက်သည် ရသည် သိသည် မျက်မှောက်ပြုသည် ဖြစ်၍ ပြည့်စုံစေလျက် နေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိနေ၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိ၍ မနေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သတ္တက္ခတ္တုပရမသောတာပန်လော၊ ကောလံကောလ သောတာပန်လော၊ ဧကဗီဇီသောတာပန်လော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ဘုရား၌ကြည်ညိုသလော၊ တရား၌ ကြည်ညိုသလော။ပ။ သံဃာ၌။ပ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အရိယာတို့နှစ်သက်သော သီလနှင့် ပြည့်စုံ၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အရိယာတို့ နှစ်သက်သော သီလနှင့် မပြည့်စုံသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၇၅။ သကဒါဂါမိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နော ပုဂ္ဂလော ဒုက္ခဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? ဩဠာရိကံ ကာမရာဂံ ဇဟတိ, ဩဠာရိကံ ဗျာပါဒံ တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဧကဒေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ သကဒါဂါမီ, ဧကဒေသံ န သကဒါဂါမီ, ဧကဒေသံ သကဒါဂါမိဖလပ္ပတ္တော [သကဒါဂါမိဖလံ ပတ္တော (?)] ပဋိလဒ္ဓေါ အဓိဂတော သစ္ဆိကတော ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ, ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ န ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သမုဒယဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? ဩဠာရိကံ ကာမရာဂံ ဇဟတိ, ဩဠာရိကံ ဗျာပါဒံ တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဧကဒေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ သကဒါဂါမီ, ဧကဒေသံ န သကဒါဂါမီ, ဧကဒေသံ သကဒါဂါမိဖလပ္ပတ္တော ပဋိလဒ္ဓေါ အဓိဂတော သစ္ဆိကတော ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ, ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ န ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
နိရောဓဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? ဩဠာရိကံ ဗျာပါဒံ ဇဟတိ, တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဧကဒေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ သကဒါဂါမီ, ဧကဒေသံ န သကဒါဂါမီ, ဧကဒေသံ သကဒါဂါမိဖလပ္ပတ္တော ပဋိလဒ္ဓေါ အဓိဂတော သစ္ဆိကတော ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ, ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ န ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
မဂ္ဂဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? ဩဠာရိကံ ဗျာပါဒံ ဇဟတိ, တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ သကဒါဂါမီ, ဧကဒေသံ န သကဒါဂါမီ, ဧကဒေသံ သကဒါဂါမိဖလပ္ပတ္တော ပဋိလဒ္ဓေါ အဓိဂတော သစ္ဆိကတော ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ, ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ န ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၇၅။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကိုသိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ကြမ်းတမ်းသော ကာမရာဂကိုလည်းကောင်း၊ ကြမ်းတမ်းသော ဗျာပါဒကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာတို့နှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌ တည်သော ကိလေသာ တစ်စိတ်တစ်ဒေသတို့ကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သကဒါဂါမ်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သကဒါဂါမ်မမည်သလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သကဒါဂါမိဖိုလ်သို့ ရောက်သည် ရသည် သိသည် မျက်မှောက်ပြုသည် ဖြစ်၍ ပြည့်စုံစေလျက် နေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိနေ၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိ မနေသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သမုဒယသစ္စာကို သိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ကြမ်းတမ်းသော ကာမရာဂကိုလည်းကောင်း၊ ကြမ်းတမ်းသော ဗျာပါဒကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာတို့နှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌ တည်သော ကိလေသာတစ်စိတ်တစ်ဒေသတို့ကို လည်းကောင်း ပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သကဒါဂါမ်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သကဒါဂါမ်မမည်သလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သကဒါဂါမိဖိုလ်သို့ ရောက်သည် ရသည် သိသည် မျက်မှောက်ပြုသည် ဖြစ်၍ ပြည့်စုံစေလျက် နေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိ၍ နေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိ၍ မနေသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ နိရောဓသစ္စာကို သိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ကြမ်းတမ်းသော ဗျာပါဒကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာနှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌တည်သော ကိလေသာတစ်စိတ်တစ်ဒေသတို့ကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သကဒါဂါမ်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သကဒါဂါမ်မမည်သလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သကဒါဂါမိဖိုလ်သို့ ရောက်သည် ရသည် သိသည် မျက်မှောက်ပြုသည် ဖြစ်၍ ပြည့်စုံစေလျက် နေသလော၊ (တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည်) ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိနေ၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိ မနေသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မဂ္ဂသစ္စာကို သိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ကြမ်းတမ်းသော ဗျာပါဒကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာနှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌တည်သော ကိလေသာတို့ကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သကဒါဂါမ်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သကဒါဂါမ်မမည်သလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် သကဒါဂါမိဖိုလ်သို့ ရောက်သည် ရသည် သိသည် မျက်မှောက်ပြုသည် ဖြစ်၍ ပြည့်စုံစေလျက် နေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိနေ၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိ မနေသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၇၆။ အနာဂါမိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နော ပုဂ္ဂလော ဒုက္ခဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? အဏုသဟဂတံ ကာမရာဂံ ဇဟတိ, အဏုသဟဂတံ ဗျာပါဒံ တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဧကဒေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ အနာဂါမီ, ဧကဒေသံ န အနာဂါမီ, ဧကဒေသံ အနာဂါမိဖလပ္ပတ္တော [အနာဂါမိဖလံ ပတ္တော (?)] ပဋိလဒ္ဓေါ အဓိဂတော သစ္ဆိကတော ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ, ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ န ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ, ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီ, အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ, သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ, ဥဒ္ဓံသောတော အကနိဋ္ဌဂါမီ, ဧကဒေသံ န ဥဒ္ဓံသောတော အကနိဋ္ဌဂါမီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သမုဒယဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? အဏုသဟဂတံ ကာမရာဂံ ဇဟတိ, အဏုသဟဂတံ ဗျာပါဒံ တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဧကဒေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ အနာဂါမီ, ဧကဒေသံ န အနာဂါမီ ။ပ။ ဧကဒေသံ ဥဒ္ဓံသောတော အကနိဋ္ဌဂါမီ, ဧကဒေသံ န ဥဒ္ဓံသောတော အကနိဋ္ဌဂါမီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
နိရောဓဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? အဏုသဟဂတံ ဗျာပါဒံ ဇဟတိ, တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဧကဒေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ အနာဂါမီ, ဧကဒေသံ န အနာဂါမီ ။ပ။ ဧကဒေသံ ဥဒ္ဓံသောတော အကနိဋ္ဌဂါမီ, ဧကဒေသံ န ဥဒ္ဓံသောတော အကနိဋ္ဌဂါမီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
မဂ္ဂဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ အနာဂါမီ, ဧကဒေသံ န အနာဂါမီ, ဧကဒေသံ အနာဂါမိဖလပ္ပတ္တော ပဋိလဒ္ဓေါ အဓိဂတော သစ္ဆိကတော ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ, ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ န ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ, ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီ, အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ, သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ, ဥဒ္ဓံသောတော အကနိဋ္ဌဂါမီ, ဧကဒေသံ န ဥဒ္ဓံသောတော အကနိဋ္ဌဂါမီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၇၆။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကိုသိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်သနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ သိမ်မွေ့သောကာမရာဂကိုလည်းကောင်း၊ သိမ်မွေ့သောဗျာပါဒကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာနှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌ တည်သော ကိလေသာ တစ်စိတ်တစ်ဒေသကိုလည်းကောင်းပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အနာဂါမ်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အနာဂါမ် မမည်သလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အနာဂါမိဖိုလ်သို့ ရောက်သည် ရသည် သိသည် မျက်မှောက်ပြုသည်ဖြစ်၍ ပြည့်စုံစေလျက် နေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိနေ၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိမနေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီအနာဂါမ်မည်သလော၊ ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီအနာဂါမ်မည်သလော၊ အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီအနာဂါမ်မည်သလော၊ သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီအနာဂါမ်မည်သလော၊ ဥဒ္ဓံသောတအကနိဋ္ဌဂါမီအနာဂါမ်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ဥဒ္ဓံသောတအကနိဋ္ဌဂါမီအနာဂါမ် မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သမုဒယသစ္စာကို သိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ သိမ်မွေ့သောကာမရာဂကိုလည်းကောင်း၊ သိမ်မွေ့သောဗျာပါဒကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာတို့နှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌တည်သော ကိလေသာ တစ်စိတ်တစ်ဒေသတို့ကိုလည့်းကောင်း ပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အနာဂါမ်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အနာဂါမ်မမည်သလော။ပ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ဥဒ္ဓံသောတအကနိဋ္ဌဂါမီအနာဂါမ်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည်ဥဒ္ဓံသောတအကနိဋ္ဌဂါမီအနာဂါမ် မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ နိရောဓသစ္စာကို သိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ သိမ်မွေ့သော ဗျာပါဒကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာနှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌တည်သော ကိလေသာ တစ်စိတ်တစ်ဒေသတို့ကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အနာဂါမ်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အနာဂါမ် မမည်သလော။ပ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ဥဒ္ဓံသောတအကနိဋ္ဌဂါမီအနာဂါမ် မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မဂ္ဂသစ္စာကို သိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ထိုကိလေသာနှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌ တည်သော ကိလေသာတို့ကို ပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အနာဂါမ်မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အနာဂါမ် မမည်သလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အနာဂါမိဖိုလ်သို့ ရောက်သည် ရသည် သိသည် မျက်မှောက်ပြုသည်ဖြစ်၍ ပြည့်စုံစေလျက် နေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိနေ၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိ မနေပါသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အန္တရာပရိနိဗ္ဗာယီ မည်သလော၊ ဥပဟစ္စပရိနိဗ္ဗာယီမည်သလော၊ အသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီမည်သလော၊ သသင်္ခါရပရိနိဗ္ဗာယီ မည်သလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ဥဒ္ဓံသောတအကနိဋ္ဌဂါမီအနာဂါမ် မည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ဥဒ္ဓံသောတအကနိဋ္ဌဂါမီအနာဂါမ် မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၇၇။ အရဟတ္တသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နော ပုဂ္ဂလော ဒုက္ခဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? ရူပရာဂံ အရူပရာဂံ မာနံ ဥဒ္ဓစ္စံ အဝိဇ္ဇံ တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဧကဒေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ အရဟာ, ဧကဒေသံ န အရဟာ, ဧကဒေသံ အရဟတ္တပ္ပတ္တော [အရဟတ္တံ ပတ္တော (?)] ပဋိလဒ္ဓေါ အဓိဂတော သစ္ဆိကတော ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ, ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ န ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ကတကရဏီယော ဩဟိတဘာရော အနုပ္ပတ္တသဒတ္ထော ပရိက္ခီဏဘဝသံယောဇနော သမ္မဒညာဝိမုတ္တော ဥက္ခိတ္တပလိဃော သင်္ကိဏ္ဏပရိခေါ အဗ္ဗူဠှေသိကော နိရဂ္ဂဠော အရိယော ပန္နဒ္ဓဇော ပန္နဘာရော ဝိသညုတ္တော သုဝိဇိတဝိဇယော, ဒုက္ခံ တဿ ပရိညာတံ, သမုဒယော ပဟီနော, နိရောဓော သစ္ဆိကတော, မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော, အဘိညေယျံ အဘိညာတံ, ပရိညေယျံ ပရိညာတံ, ပဟာတဗ္ဗံ ပဟီနံ, ဘာဝေတဗ္ဗံ ဘာဝိတံ, သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, (ဧကဒေသံ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ,) [( ) (?)] ဧကဒေသံ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ န သစ္ဆိကတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သမုဒယဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? ရူပရာဂံ အရူပရာဂံ ဇဟတိ, မာနံ ဥဒ္ဓစ္စံ အဝိဇ္ဇံ တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဧကဒေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ အရဟာ, ဧကဒေသံ န အရဟာ ။ပ။ ဧကဒေသံ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, ဧကဒေသံ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ န သစ္ဆိကတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
နိရောဓဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? မာနံ ဇဟတိ, ဥဒ္ဓစ္စံ အဝိဇ္ဇံ တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဧကဒေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ အရဟာ, ဧကဒေသံ န အရဟာ ။ပ။ ဧကဒေသံ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, ဧကဒေသံ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ န သစ္ဆိကတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
မဂ္ဂဒဿနေန ကိံ ဇဟတီတိ? ဥဒ္ဓစ္စံ အဝိဇ္ဇံ တဒေကဋ္ဌေ စ ကိလေသေ ဇဟတီတိ။ ဧကဒေသံ အရဟာ, ဧကဒေသံ န အရဟာ, ဧကဒေသံ အရဟတ္တပ္ပတ္တော ပဋိလဒ္ဓေါ အဓိဂတော သစ္ဆိကတော ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟရတိ, ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ န ကာယေန ဖုသိတွာ ဝိဟရတိ, ဧကဒေသံ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ကတကရဏီယော ဩဟိတဘာရော အနုပ္ပတ္တသဒတ္ထော ပရိက္ခီဏဘဝသံယောဇနော သမ္မဒညာဝိမုတ္တော ဥက္ခိတ္တပလိဃော သင်္ကိဏ္ဏပရိခေါ အဗ္ဗူဠှေသိကော နိရဂ္ဂဠော အရိယော ပန္နဒ္ဓဇော ပန္နဘာရော ဝိသညုတ္တော သုဝိဇိတဝိဇယော, ဒုက္ခံ တဿ ပရိညာတံ, သမုဒယော ပဟီနော, နိရောဓော သစ္ဆိကတော, မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော, အဘိညေယျံ အဘိညာတံ, ပရိညေယျံ ပရိညာတံ, ပဟာတဗ္ဗံ ပဟီနံ, ဘာဝေတဗ္ဗံ ဘာဝိတံ, သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, ဧကဒေသံ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, ဧကဒေသံ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ န သစ္ဆိကတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ…ပေ…။
၂၇၇။ သကဝါဒီ။ ။ အရဟတ္တဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ဒုက္ခသစ္စာကိုသိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ရူပဘုံ၌ တပ်စွန်းမှု ‘ရူပရာဂ’ကိုလည်းကောင်း၊ အရူပဘုံ၌ တပ်စွန်းမှု ‘အရူပရာဂ’ကိုလည်းကောင်း၊ မာနကိုလည်းကောင်း၊ ဥဒ္ဓစ္စကိုလည်းကောင်း၊ အဝိဇ္ဇာကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာတို့နှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌ တည်သော ကိလေသာတစ်စိတ်တစ်ဒေသတို့ကိုလည်းကောင်းပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ရဟန္တာမည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ရဟန္တာမမည်သလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သည် ရသည် သိသည် မျက်မှောက် ပြုအပ်သည် ဖြစ်၍ပြည့်စုံစေလျက် နေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိနေလျက် တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည်ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိ၍ မနေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ရာဂကင်းသူ, ဒေါသကင်းသူ,မောဟကင်းသူ, ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုပြီးသူ, (ခန္ဓာ) ဝန်ကို ချပြီးသူ, မိမိအကျိုးစီးပွားကို ရပြီးသူ,ဘဝသံယောဇဥ် ကုန်ပြီးသူ, ကောင်းစွာ သိ၍ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်ပြီးသူ, (အဝိဇ္ဇာ) တံခါးကျည်ကို ပစ်လွှတ်ပြီးသူ, (ကံသင်္ခါရ) ကျုံးမြောင်းကို ဖျက်ဆီးပြီးသူ, တဏှာတံခါးတိုင်ကို နုတ်ပြီးသူ,သံယောဇဥ်တံခါးရွက် မရှိသူ, အရိယာဖြစ်သူ, (မာန) တံခွန်ကို ချပြီးသူ, (ခန္ဓာ) ဝန်ကို ချပြီးသူ,သံယောဇဥ်ကင်းပြီးသူ, အောင်ထိုက်သော ရန်ကို အောင်ပြီးသူ မဟုတ်ပါလော၊ ထိုရဟန္တာသည် ထိုဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြား၍ သိအပ်ပြီးသည် သမုဒယသစ္စာကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် နိရောဓသစ္စာကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် မဂ္ဂသစ္စာကို ပွါးများအပ်ပြီးသည် အထူးသိအပ်သော တရားကို အထူးသိအပ်ပြီးသည့်ပိုင်းခြား၍ သိအပ်သော တရားကို ပိုင်းခြား၍ သိအပ်ပြီးသည် ပယ်အပ်သော တရားကို ပယ်အပ်ပြီးသည်ပွါးများ အပ်သော တရားကို ပွါးများအပ်ပြီးသည် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် ဖြစ်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားကို မျက်မှောက်မပြုအပ်သည်ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သမုဒယသစ္စာကို သိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ရူပဘုံ၌ တပ်စွန်းမှု ‘ရူပရာဂ’ကိုလည်းကောင်း၊ အရူပဘုံ၌ တပ်စွန်းမှု ‘အရူပရာဂ’ကိုလည်းကောင်း၊ မာနကိုလည်းကောင်း၊ ဥဒ္ဓစ္စကိုလည်းကောင်း၊ အဝိဇ္ဇာကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာတို့နှင့်တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌ တည်သော ကိလေသာတစ်စိတ်တစ်ဒေသတို့ကိုလည်းကောင်းပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ရဟန္တာမည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ရဟန္တာမမည်သလော။ပ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားတို့ကို မျက်မှောက်ပြု၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားတို့ကို မျက်မှောက် မပြုသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ နိရောဓသစ္စာကို သိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ မာနကိုလည်းကောင်း၊ ဥဒ္ဓစ္စကိုလည်းကောင်း၊ အဝိဇ္ဇာကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာတို့နှင့် တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌ တည်သော ကိလေသာတစ်စိတ်တစ်ဒေသတို့ကိုလည်းကောင်းပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ရဟန္တာမည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ရဟန္တာမမည်သလော။ပ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြု၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားကို မျက်မှောက် မပြုသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မဂ္ဂသစ္စာကို သိမြင်သဖြင့် အဘယ်ကိလေသာကို ပယ်စွန့်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ဥဒ္ဓစ္စကိုလည်းကောင်း၊ အဝိဇ္ဇာကိုလည်းကောင်း၊ ထိုကိလေသာတို့နှင့် တကွ တစ်ခုတည်းသော စိတ်၌ တည်သော ကိလေသာတို့ကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ရဟန္တာမည်၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ရဟန္တာမမည်သလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သည် ရသည် သိသည် မျက်မှောက်ပြုသည် ဖြစ်၍ပြည့်စုံစေလျက် နေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိနေ၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသ သည်ကိုယ်ဖြင့် တွေ့ထိ မနေသလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် ရာဂကင်းပြီးသူ, ဒေါသကင်းပြီးသူ,မောဟကင်းပြီးသူ, ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုပြီးသူ, (ခန္ဓာ) ဝန်ကို ချပြီးသူ, မိမိအကျိုးစီးပွါးကို ရပြီးသူ,ဘဝသံယောဇဥ်ကုန်ပြီးသူ, ကောင်းစွာသိ၍ လွတ် မြောက်ပြီးသူ, (အဝိဇ္ဇာ) တံခါးကျည်ကို ပစ်လွှတ်ပြီးသူ, (ကံသင်္ခါရ) ကျုံးမြောင်းကို ဖျက်ဆီးအပ်ပြီးသူ, (တဏှာ) တံခါးတိုင်ကို ပယ်နုတ်ပြီးသူ, သံယောဇဥ်တံခါးရွက် မရှိသူ, အရိယာဖြစ်သူ, မာနတံခွန်ကို ချပြီးသူ, (ခန္ဓာ) ဝန်ကို ချပြီးသူ, မာနနှင့် မယှဥ်သူ,အောင်ထိုက်သောရန်ကို ကောင်းစွာ အောင်မြင်ပြီးသူ မဟုတ်ပါလော၊ ထိုရဟန္တာသည် ဒုက္ခသစ္စာကိုပိုင်းခြား၍ သိအပ်ပြီးသည် သမုဒယသစ္စာကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် နိရောဓသစ္စာကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် မဂ္ဂသစ္စာကို ပွါးစေအပ်ပြီးသည် အထူးသိထိုက်သော တရားကို အထူးသိအပ်ပြီးသည် ပိုင်းခြား၍ သိထိုက်သော တရားကို ပိုင်းခြား၍ သိအပ်ပြီးသည် ပယ်ရှားထိုက်သော တရားကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် ပွါးများအပ်သော တရားကို ပွါးများအပ်ပြီးသည် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် မဟုတ်ပါလော၊ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားကိုမျက်မှောက်ပြုပြီး၍ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသည် မျက်မှောက်ပြုအပ်သော တရားကို မျက်မှောက် မပြုပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၇၈။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ဩဓိသောဓိသော ကိလေသေ ဇဟတီ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ –
‘‘အနုပုဗ္ဗေန မေဓာဝီ, ထောကံ ထောကံ ခဏေ ခဏေ၊
ကမ္မာရော ရဇတဿေဝ, နိဒ္ဓမေ မလမတ္တနော’’တိ [ဓ။ ပ။ ၂၃၉ ဓမ္မပဒေ]။
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ဩဓိသောဓိသော ကိလေသေ ဇဟတီ’’တိ။
ဩဓိသောဓိသော ကိလေသေ ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ –
‘‘သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ,
တယဿု ဓမ္မာ ဇဟိတာ ဘဝန္တိ၊
သက္ကာယဒိဋ္ဌီ ဝိစိကိစ္ဆိတဉ္စ,
သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ၊
စတူဟပါယေဟိ စ ဝိပ္ပမုတ္တော,
ဆစ္စာဘိဌာနာနိ အဘဗ္ဗ [အဘဗ္ဗော (သီ။ သျာ။)] ကာတု’’န္တိ [ခု။ ပါ။ ၆။၁၀၊ သု။ နိ။ ၂၃၃]။
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ဩဓိသောဓိသော ကိလေသေ ဇဟတီ’’တိ။
ဩဓိသောဓိသော ကိလေသေ ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ယသ္မိံ, ဘိက္ခဝေ, သမယေ အရိယသာဝကဿ ဝိရဇံ ဝီတမလံ ဓမ္မစက္ခုံ ဥဒပါဒိ – ‘ယံ ကိဉ္စိ သမုဒယဓမ္မံ, သဗ္ဗံ တံ နိရောဓဓမ္မ’န္တိ, သဟ ဒဿနုပ္ပါဒါ, ဘိက္ခဝေ, အရိယသာဝကဿ တီဏိ သံယောဇနာနိ ပဟီယန္တိ – သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဝိစိကိစ္ဆာ သီလဗ္ဗတပရာမာသော’’တိ [အင်္ဂုတ္တရနိကာယေ]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ဩဓိသောဓိသော ကိလေသေ ဇဟတီ’’တိ။
ဩဓိသောကထာ နိဋ္ဌိတာ။
၂၇၈။ ပရဝါဒီ။ ။ ကိလေသာတို့ကို အစိတ်အစိတ်အားဖြင့် စွန့်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ “ပန်းထိမ်သည်သည် ငွေ၏ အညစ်အကြေးကို ထုတ်ပစ်သကဲ့သို့ ထို့အတူ ပညာရှိသည်အစဥ်အားဖြင့် အနည်းငယ် အနည်းငယ် ခဏတိုင်း ခဏ တိုင်း မိမိ၏ လောဘဒေါသစသောအညစ်အကြေးကို ထုတ်ပစ်၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ လျှင်မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ကိလေသာတို့ကို အစိတ်အစိတ်အားဖြင့် ပယ်စွန့်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကိလေသာတို့ကို အစိတ်အစိတ်အားဖြင့် ပယ်စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်ကို ရသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက်သာလျှင် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသဟူသော ဤတရား သုံးပါးတို့ကို ပယ်စွန့်အပ်ကုန်၏၊ ကိလေသာစိုးစဥ်း အနည်းငယ် ရှိစေကာမူ (ထိုသောတာပန်ပုဂ္ဂိုလ်သည်) အပါယ်လေးပါးတို့မှလွတ်မြောက်၏၊ (အာနန္တရိက ကံငါးပါးနှင့် နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဟူသော) ခြောက်ပါးသော တရား တို့ကိုမပြုတော့ပြီ”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာလျှင် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် ကိလေသာတို့ကို အစိတ်အစိတ်အားဖြင့် ပယ်စွန့်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ကိလေသာတို့ကို အစိတ်အစိတ်အားဖြင့် ပယ်စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ အကြင်အခါ၌ အရိယာသာဝကအား အလုံးစုံသော တရားသည် ဖြစ်ပေါ်ခြင်းသဘောရှိ၏၊ ထိုဖြစ်ပေါ်ခြင်းသဘောရှိသော တရားအားလုံးသည် ချုပ်ပျောက်ခြင်း သဘော ရှိ၏ဟုကိလေသာမြူ အညစ်အကြေး ကင်းစင်သော တရားမျက်စိသည် ဖြစ်ပေါ်၏၊ ရဟန်းတို့ အရိယာသာဝကသည် သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ် ဖြစ်ပေါ်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် သက္ကာယဒိဋ္ဌိဝိစိကိစ္ဆာ သီလဗ္ဗတပရာမာသဟူသော သံယောဇဥ်သုံးပါးတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ကုန်၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သောသုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာလျှင် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ကိလေသာတို့ကို အစိတ်အစိတ်အားဖြင့် ပယ်စွန့်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ ဩဓိသောကထာ ပြီး၏။ ၁။ သောတာပန် စသောပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ အထူးထူးသောကာလ၏ အစွမ်းအားဖြင့် ဒုက္ခသစ္စာကို မြင်ခြင်း အစရှိသည်တို့ဖြင့် အစိတ်အစိတ်အားဖြင့် ကိလေသာတို့ကို ပယ်ခြင်းကို အလိုရှိကုန်သော ပရဝါဒီဆရာတို့၏ အယူဝါဒကို ပယ်ဖျောက်လို၍ ဩဓိသောကထာကို ဟောတော်မူသည်။ ၂။ ဤဩဓိသောကထာ၌ ပရဝါဒီကား သမ္မိတိယဂိုဏ်းဝင် စသည်တို့တည်း။ ၃။ (တစ်စိတ်တစ်ဒေသ) ဧကဒေသ သောတာပန်မျိုး မရှိသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၄-ဇဟတိကထာ (ဈာနလာဘီပုထုဇဥ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် သစ္စာလေးပါးတရားကို သိသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် အနာဂါမ်မည်၏၊ အကြောင်းသော်ကား ထိုဈာနလာဘီပုထုဇဥ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပုထုဇဥ်ဖြစ်စဥ်ကပင် ကာမရာဂဗျာပါဒတို့ကို ပယ်အပ်ကုန်ပြီးဖြစ်သောကြောင့်တည်းဟု အယူရှိသော ပရဝါဒီဆရာတို့၏ အယူကိုပယ်ဖျက်တော်မူလို၍ ဤဇဟတိကထာကို ဟောတော်မူသည်။)
၄။ ဇဟတိကထာ
[I. 5] 5. Of Renouncing Evil. Controverted Point. — That the average man 7 renounces sensuous passions and ill-will. Commentary. — This question is asked to break down the opinion held, for instance, at present by the Sammitiyas, that an average man who achieves Jhana, who understands the Truths and becomes a Never-Returner, renounced sensuous passions and ill-will while he was as yet only an average man of the world. [1, 2] Theravadin. — You. maintain that, as average man, he does renounce them. Now by ‘ renouncing ’ I imply that he renounces for ever, without remainder, 1 severing all connection with them, them and their roots, and all desire for them, and all latent bias toward them ; renounces them by Ariyan insight, by the Ariyan path ; renounces them while experiencing the immutable ; renounces them while realizing the Fruit of the Never-Retumer. This you deny. And if, for ‘ renouncing,’ you substitute ‘ arresting,’ I claim the same implications, and you deny them. [3, 4] The .person -who works for the realization of the Never-Returner’s Fruit : — he renounces, he arrests in this thorough -going way — on that we are agreed. But does the average man ? You deny this [no less than I].’ [5, 6] But if you apply these words ‘ renounce,’ ‘ arrest ’ [in your limited meaning] to the average man, you must also apply them, as meaning just so much and no more, to the candidate for the Fruit of the Never-Returner. [7, 8] By what path (or means) does your average man renounce sensuous passions and ill-will ? S . — By the path that belongs to the Riipa-sphere 2 Tit . — Now does that path lead men out [of the round of rebirth] ? 3 does it go to extinction [of 111], to Enlightenment, to disaccumulation ? 3 Is it clear of intoxicants, fetters, ties, floods, bonds, hindrances, uninfected, 1 clear of what makes for grasping and for corruption ? 2 Is it not true, on the other hand, that this path is not any of these things? How, then, can you say that by it an average man renounces sensuous passions and ill-will ? [9, 10] You agree that the path practised by the person who works for the realization of the Never-Returner’ s Fruit possesses all those qualities. But you should agree that that path belonging to the Riipa-sphere possesses the same qualities [since you claim that by it the average man renounces even as the Never- Returner renounces]. But you admit it has the opposite qualities ? Then, by parity of reasoning, you should find those opposite qualities in the path practised by the Never-Returner [since you claim that by it the latter arrives at the same renunciation as does the average man]. [11] You say that an average man, who is done with lusting after sensuous pleasures, 3 as soon as he has comprehended the truth, 4 becomes forthwith established in the fruition of the Never-Returner 6 — why not add in Arahantship ? Why stop short of this ? You must also admit that he has been practising the First, Second, and Third Paths at the same time, realizing the respective Fruits at the same time, and experiencing a combination of the respective contacts, feelings, perceptions, volitions, cognitions, believings, endeavours, reflections, and concentrations [all at different stages of evolution] which characterize each upward step. [12] Or, if he does not arrive [at the Third Fruit] in this way, by what path does he arrive ? ‘ By the path of the Never-Returner,’ say you? Yet you deny that the renouncing of the three fetters — theory of a soul, doubt, and the contagion of mere rule and ritual — belongs to the work of the Never-Returning Path. Nay, you must admit it [since you leave your average man no other path], although it was said, was it not, by the Exalted One that the Fruit of the First Path was got by the renouncing of those three fetters Z 1 [13] Once more, you deny that, by that Third Path, gross, sensuous desires and the coarser forms of ill-will are renounced. Nay, but you are bound to admit this, for was it not said by the Exalted One that the Fruit of the Second Path was got by the reducing sensuous passions and illwill to a minimum ? 2 Finally, by your previous assertion concerning the average man’s comprehending the truth (§11), you are bound to admit, though you deny it, that all who comprehend the truth, the Norm, are established in the Never- Returner’s Fruit as soon as that comprehension arises. [14] S, — But if the controverted question is to be answered by £ No,’ was it not said by the Exalted One : ‘ In days of old on earth there lived Six teachers tohom men flocked to hear. No flesh they ate for pity's sake. Freed from the bonds of sense-desires. No taste had they for fleshly lusts. In Brahma-heaven they found rebirth. ‘ Disciples too of them there were, Souls by the hundred not a few. No flesh they ate for pity’s sake, Freed from the bonds of sense-desires. No taste had they for fleshly lusts. In Brahma-heaven they found rebirth ’ ? 3 Is the Suttanta thus ? [15] Th, — Yes. But was it not said by the Exalted One: — ‘ Verily, bhikkhus, I my unto you that this teacher, Sunetta, though he lived long maintaining life on earth, did not get released from birth, decay, death, grief, lamentation, suffering, sorrow, and despair. Why was he not released from ill ? Because he had not enlightenment nor penetration concerning four things. What were they ? The virtue, the concentration , the understanding, the emancipation of the Ariyan. Once, bhikkhus, these four are understood and penetrated, then is the thirst for becoming cut off, then is the lust for becoming perished, then is there no more coming back to be. .. . Insight and utmost range of liberty : All these are known to Gotama renoivned. His understanding mastering all its truth, The Buddha to the Brethren taught the Norm ; Our Teacher, Seer, Ender of all III, Perfected life and wholly passed away ’ ? 1 Is the Suttanta thus? Hence it is not right to say ‘ the average man [as such] renounces sensuous passions and ill-will.’
၁။ နသုတ္တာဟရဏကထာ
၂၇၉။ ဇဟတိ ပုထုဇ္ဇနော ကာမရာဂဗျာပါဒန္တိ? အာမန္တာ။ အစ္စန္တံ ဇဟတိ, အနဝသေသံ ဇဟတိ, အပ္ပဋိသန္ဓိယံ ဇဟတိ, သမူလံ ဇဟတိ, သတဏှံ ဇဟတိ, သာနုသယံ ဇဟတိ, အရိယေန ဉာဏေန ဇဟတိ, အရိယေန မဂ္ဂေန ဇဟတိ, အကုပ္ပံ ပဋိဝိဇ္ဈန္တော ဇဟတိ, အနာဂါမိဖလံ သစ္ဆိကရောန္တော ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဝိက္ခမ္ဘေတိ ပုထုဇ္ဇနော ကာမရာဂဗျာပါဒန္တိ? အာမန္တာ။ အစ္စန္တံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ, အနဝသေသံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ, အပ္ပဋိသန္ဓိယံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ, သမူလံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ, သတဏှံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ, သာနုသယံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ, အရိယေန ဉာဏေန ဝိက္ခမ္ဘေတိ, အရိယေန မဂ္ဂေန ဝိက္ခမ္ဘေတိ, အကုပ္ပံ ပဋိဝိဇ္ဈန္တော ဝိက္ခမ္ဘေတိ, အနာဂါမိဖလံ သစ္ဆိကရောန္တော ဝိက္ခမ္ဘေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဇဟတိ အနာဂါမိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နော ပုဂ္ဂလော ကာမရာဂဗျာပါဒံ, သော စ အစ္စန္တံ ဇဟတိ, အနဝသေသံ ဇဟတိ ။ပ။ အနာဂါမိဖလံ သစ္ဆိကရောန္တော ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ ဇဟတိ ပုထုဇ္ဇနော ကာမရာဂဗျာပါဒံ, သော စ အစ္စန္တံ ဇဟတိ, အနဝသေသံ ဇဟတိ ။ပ။ အနာဂါမိဖလံ သစ္ဆိကရောန္တော ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဝိက္ခမ္ဘေတိ အနာဂါမိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နော ပုဂ္ဂလော ကာမရာဂဗျာပါဒံ, သော စ အစ္စန္တံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ, အနဝသေသံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ ။ပ။ အနာဂါမိဖလံ သစ္ဆိကရောန္တော ဝိက္ခမ္ဘေတီတိ? အာမန္တာ။ ဝိက္ခမ္ဘေတိ ပုထုဇ္ဇနော ကာမရာဂဗျာပါဒံ, သော စ အစ္စန္တံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ, အနဝသေသံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ ။ပ။ အနာဂါမိဖလံ သစ္ဆိကရောန္တော ဝိက္ခမ္ဘေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဇဟတိ ပုထုဇ္ဇနော ကာမရာဂဗျာပါဒံ, သော စ န အစ္စန္တံ ဇဟတိ, န အနဝသေသံ ဇဟတိ ။ပ။ န အနာဂါမိဖလံ သစ္ဆိကရောန္တော ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ ဇဟတိ အနာဂါမိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နော ပုဂ္ဂလော ကာမရာဂဗျာပါဒံ, သော စ န အစ္စန္တံ ဇဟတိ ။ပ။ န အနာဂါမိဖလံ သစ္ဆိကရောန္တော ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဝိက္ခမ္ဘေတိ ပုထုဇ္ဇနော ကာမရာဂဗျာပါဒံ, သော စ န အစ္စန္တံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ, န အနဝသေသံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ ။ပ။ န အနာဂါမိဖလံ သစ္ဆိကရောန္တော ဝိက္ခမ္ဘေတီတိ? အာမန္တာ။ ဝိက္ခမ္ဘေတိ အနာဂါမိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နော ပုဂ္ဂလော ကာမရာဂဗျာပါဒံ, သော စ န အစ္စန္တံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ, န အနဝသေသံ ဝိက္ခမ္ဘေတိ ။ပ။ န အနာဂါမိဖလံ သစ္ဆိကရောန္တော ဝိက္ခမ္ဘေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဇဟတိ ပုထုဇ္ဇနော ကာမရာဂဗျာပါဒန္တိ? အာမန္တာ။ ကတမေန မဂ္ဂေနာတိ? ရူပါဝစရေန မဂ္ဂေနာတိ။ ရူပါဝစရော မဂ္ဂေါ နိယျာနိကော ခယဂါမီ ဗောဓဂါမီ အပစယဂါမီ အနာသဝေါ အသံယောဇနိယော အဂန္ထနိယော အနောဃနိယော အယောဂနိယော အနီဝရဏိယော အပရာမဋ္ဌော အနုပါဒါနိယော အသံကိလေသိယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ နနု ရူပါဝစရော မဂ္ဂေါ အနိယျာနိကော န ခယဂါမီ န ဗောဓဂါမီ န အပစယဂါမီ သာသဝေါ သံယောဇနိယော ။ပ။ သံကိလေသိယောတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ ရူပါဝစရော မဂ္ဂေါ အနိယျာနိကော န ခယဂါမီ ။ပ။ သံကိလေသိယော, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ဇဟတိ ပုထုဇ္ဇနော ရူပါဝစရေန မဂ္ဂေန ကာမရာဂဗျာပါဒ’’န္တိ။
ဇဟတိ အနာဂါမိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နော ပုဂ္ဂလော အနာဂါမိမဂ္ဂေန ကာမရာဂဗျာပါဒံ, သော စ မဂ္ဂေါ နိယျာနိကော ခယဂါမီ ဗောဓဂါမီ အပစယဂါမီ အနာသဝေါ ။ပ။ အသံကိလေသိယောတိ? အာမန္တာ။ ဇဟတိ ပုထုဇ္ဇနော ရူပါဝစရေန မဂ္ဂေန ကာမရာဂဗျာပါဒံ, သော စ မဂ္ဂေါ နိယျာနိကော ခယဂါမီ ဗောဓဂါမီ အပစယဂါမီ အနာသဝေါ ။ပ။ အသံကိလေသိယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဇဟတိ ပုထုဇ္ဇနော ရူပါဝစရေန မဂ္ဂေန ကာမရာဂဗျာပါဒံ, သော စ မဂ္ဂေါ အနိယျာနိကော န ခယဂါမီ န ဗောဓဂါမီ န အပစယဂါမီ သာသဝေါ ။ပ။ သံကိလေသိယောတိ? အာမန္တာ။ ဇဟတိ အနာဂါမိဖလသစ္ဆိကိရိယာယ ပဋိပန္နော ပုဂ္ဂလော အနာဂါမိမဂ္ဂေန ကာမရာဂဗျာပါဒံ, သော စ မဂ္ဂေါ အနိယျာနိကော န ခယဂါမီ န ဗောဓဂါမီ န အပစယဂါမီ သာသဝေါ ။ပ။ သံကိလေသိယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၁- န သုတ္တာဟရဏကထာ ၂၇၉။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်သလော။၁ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။၂ သကဝါဒီ။ ။ အဆုံးအပိုင်းအခြားကို လွန်၍ ပယ်စွန့်သလော၊ အကြွင်းမဲ့ ပယ်စွန့်သလော၊ အဆက်အစပ် မရှိအောင် ပယ်စွန့်သလော၊ အမြစ်အရင်းနှင့်တကွ ပယ်စွန့်သလော၊ တပ်မက်မှု‘တဏှာ’နှင့်တကွ ပယ်စွန့်သလော၊ အနုသယနှင့်တကွ ပယ်စွန့်သလော၊ အရိယာဉာဏ်ဖြင့် ပယ်စွန့်သလော၊ အရိယာမဂ်ဖြင့် ပယ်စွန့်သလော၊ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ထိုးထွင်း၍သိလျက် ပယ်စွန့်သလော၊ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြု၍ ပယ်စွန့်သလော။၃ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၄ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဆုံးအပိုင်းအခြားကို လွန်၍ ပယ်စွန့်သလော၊ အကြွင်းမဲ့ ပယ်စွန့်သလော၊ အဆက်အစပ် မရှိအောင် ပယ်စွန့်သလော၊ အမြစ်အရင်းနှင့်တကွ ပယ်စွန့်သလော၊ တပ်မက်မှု‘တဏှာ’နှင့် တကွ ပယ်စွန့်သလော၊ အနုသယနှင့်တကွ ပယ်စွန့်သလော၊ အရိယာဉာဏ်ဖြင့်ပယ်စွန့်သလော၊ အရိယာမဂ်ဖြင့် ပယ်စွန့်သလော၊ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ထိုးထွင်း၍ သိလျက်ပယ်စွန့်သလော၊ အနာဂါမိ ဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြု၍ ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကိုပယ်စွန့်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း အဆုံးအပိုင်းအခြားကို လွန်၍ ပယ်စွန့်သလော၊ အကြွင်းမဲ့ ပယ်စွန့်သလော။ပ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုလျက် ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။၅ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း အဆုံး အပိုင်းအခြားကို လွန်၍ ပယ်စွန့်သလော၊ အကြွင်းမဲ့ ပယ်စွန့်သလော။ပ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုလျက် ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၆ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကိုပယ်စွန့်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အဆုံးအပိုင်းအခြားကို လွန်၍ ပယ်စွန့်သလော။ပ။ အကြွင်းမဲ့ ပယ်စွန့်သလော။ပ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုလျက် ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း အဆုံးအပိုင်းအခြားကို လွန်၍ ပယ်စွန့်သလော၊ အကြွင်းမဲ့ ပယ်စွန့်သလော။ပ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုလျက် ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း အဆုံးအပိုင်းအခြားကို မလွန်ဘဲ ပယ်စွန့်သလော၊ အကြွင်းမဲ့ မဟုတ်ဘဲ ပယ်စွန့်သလော။ပ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက် မပြုဘဲ ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကိုပယ်စွန့်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း အဆုံးအပိုင်းအခြားကို မလွန်ဘဲ ပယ်စွန့်သလော။ပ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက် မပြုဘဲ ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း အဆုံးအပိုင်းအခြားကို မလွန်ဘဲ ပယ်စွန့်သလော၊ အကြွင်းမဲ့ မဟုတ်ဘဲ ပယ်စွန့်သလော။ပ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက် မပြုဘဲ ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကိုပယ်စွန့်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း အဆုံးအပိုင်းအခြားကို မလွန်ဘဲ ပယ်စွန့်သလော၊ အကြွင်းမဲ့မဟုတ်ဘဲ ပယ်စွန့်သလော။ပ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်မပြုဘဲ ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်မဂ်ဖြင့် ပယ်စွန့်သနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ရူပါဝစရမဂ်ဖြင့် ပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရူပါဝစရမဂ်သည် (ဝဋ်မှ) ထွက်မြောက်ကြောင်း အာသဝေါတို့၏ ကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ကြောင်း အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်သို့ ရောက်ကြောင်း ပဋိသန္ဓေတို့ကို ဖျက်ဆီးတတ်သော နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ကြောင်း ဖြစ်၍ အာသဝတို့၏ အာရုံမဟုတ်သည် သံယောဇဥ်တို့၏ အာရုံမဟုတ်သည် ဂန္ထတရားတို့၏ အာရုံမဟုတ်သည် ဩဃတို့၏ အာရုံမဟုတ်သည် ယောဂတို့၏ အာရုံမဟုတ်သည် နီဝရဏတို့၏အာရုံမဟုတ်သည် တဏှာရာဂတို့ဖြင့် မသုံးသပ်အပ်သည် ဥပါဒါန်တို့၏ အာရုံမဟုတ်သည် ပူပန်စေတတ်နှိပ်စက်တတ်သော ကိလေသာကို ရခြင်းငှါ မထိုက်သည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရူပါဝစရမဂ်သည် (ဝဋ်မှ) ထွက်မြောက်ကြောင်း မဟုတ်သည် အာသဝေါတိ၏ ကုန်ရာနိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်း မဟုတ်သည် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်သို့ ရောက်ကြောင်း မဟုတ်သည် စုတိ ပဋိသန္ဓေကို ဖျက်ဆီးတတ်သော နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်း မဟုတ်သည်ဖြစ်၍ အာသဝတို့၏ အာရုံဖြစ်သည် သံယောဇဥ်တို့၏ အာရုံဖြစ်သည်။ပ။ ပူပန်စေတတ် နှိပ်စက်တတ်သော ကိလေသာကို ရခြင်းငှါထိုက်သည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရူပါဝစရမဂ်သည်ဝဋ်ဆင်းရဲမှ ထွက်မြောက်ကြောင်း မဟုတ်သည့်အာသဝေါတို့၏ ကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်း မဟုတ်သည်။ပ။ ကိလေသာတို့ကို ရခြင်းငှါ ထိုက်သည် ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ပုထုဇဥ်သည် ရူပါဝစရမဂ်ဖြင့် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်သောပုဂ္ဂိုလ်သည် အနာဂါမိမဂ်ဖြင့် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်၏၊ ထိုမဂ်သည်လည်း (ဝဋ်မှ) ထွက်မြောက်ကြောင်းဖြစ်သည် အာသဝေါတို့၏ကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်းဖြစ်သည် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်သို့ ရောက်ကြောင်းဖြစ်သည် စုတိ ပဋိသန္ဓေကို ဖျက်ဆီးတတ်သော နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်းဖြစ်သည် အာသဝတို့၏ အာရုံဖြစ်သည်။ပ။ ကိလေသာကို ရခြင်းငှါ မထိုက်သည် ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ရူပါဝစရမဂ်ဖြင့် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်၏၊ ထိုမဂ်သည်ဝဋ်မှထွက်မြောက်ကြောင်းဖြစ်သည် အာသဝေါတို့၏ ကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်းဖြစ်သည်အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်သို့ ရောက်ကြောင်းဖြစ်သည် စုတိပဋိသန္ဓေကို ဖျက်ဆီးတတ်သော နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်းဖြစ်သည် အာသဝတို့၏ အာရုံမဟုတ်သည်။ပ။ ကိလေသာတို့၏ အာရုံမဟုတ်သည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ရူပါဝစရမဂ်ဖြင့် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်၏၊ ထိုမဂ်သည် လည်း (ဝဋ်မှ) ထွက်မြောက်ကြောင်း မဟုတ်သည် အာသဝတို့ကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်း မဟုတ် သည်အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်သို့ ရောက်ကြောင်း မဟုတ်သည် စုတိပဋိသန္ဓေကို ဖျက်ဆီးတတ်သော နိဗ္ဗာန်သို့ရောက်ကြောင်း မဟုတ်သည် အာသဝတို့၏ အာရုံဖြစ်သည်။ပ။ ပူပန်စေတတ် နှိပ်စက်တတ်သောကိလေသာကို ရခြင်းငှါ ထိုက်သည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိဖိုလ်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် ကျင့်ကြံသောပုဂ္ဂိုလ်သည် အနာဂါမိမဂ်ဖြင့် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်၏၊ ထိုမဂ်သည်လည်း (ဝဋ်မှ) ထွက်မြောက်ကြောင်း မဟုတ်သည် အာသဝေါတို့၏ ကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်း မဟုတ်သည် အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ်သို့ ရောက်ကြောင်း မဟုတ်သည် စုတိပဋိသန္ဓေကို ဖျက်ဆီးတတ်သော နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်း မဟုတ်သည် အာသဝေါတို့၏အာရုံ ဖြစ်သည်။ပ။ ကိလေသာကို ရခြင်းငှါ ထိုက်သည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၈၀။ ပုထုဇ္ဇနော ကာမေသု ဝီတရာဂေါ သဟ ဓမ္မာဘိသမယာ အနာဂါမိဖလေ သဏ္ဌာတီတိ? အာမန္တာ။ အရဟတ္တေ သဏ္ဌာတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပုထုဇ္ဇနော ကာမေသု ဝီတရာဂေါ သဟ ဓမ္မာဘိသမယာ အနာဂါမိဖလေ သဏ္ဌာတီတိ? အာမန္တာ။ အပုဗ္ဗံ အစရိမံ တယော မဂ္ဂေ ဘာဝေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အပုဗ္ဗံ အစရိမံ တယော မဂ္ဂေ ဘာဝေတီတိ? အာမန္တာ။ အပုဗ္ဗံ အစရိမံ တီဏိ သာမညဖလာနိ သစ္ဆိကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အပုဗ္ဗံ အစရိမံ တီဏိ သာမညဖလာနိ သစ္ဆိကရောတီတိ? အာမန္တာ။ တိဏ္ဏံ ဖဿာနံ တိဿန္နံ ဝေဒနာနံ တိဿန္နံ သညာနံ တိဿန္နံ စေတနာနံ တိဏ္ဏံ စိတ္တာနံ တိဿန္နံ သဒ္ဓါနံ တိဏ္ဏံ ဝီရိယာနံ တိဿန္နံ သတီနံ တိဏ္ဏံ သမာဓီနံ တိဿန္နံ ပညာနံ သမောဓာနံ ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပုထုဇ္ဇနော ကာမေသု ဝီတရာဂေါ သဟ ဓမ္မာဘိသမယာ အနာဂါမိဖလေ သဏ္ဌာတီတိ? အာမန္တာ။ သောတာပတ္တိမဂ္ဂေနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သကဒါဂါမိမဂ္ဂေနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ ကတမေန မဂ္ဂေနာတိ? အနာဂါမိမဂ္ဂေနာတိ။ အနာဂါမိမဂ္ဂေန သက္ကာယဒိဋ္ဌိံ ဝိစိကိစ္ဆံ သီလဗ္ဗတပရာမာသံ ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၈၀။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမတို့၌ တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကင်းသည် ဖြစ်၍ တရားကို သိသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် အနာဂါမိဖိုလ်၌ တည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ တည်ပါ၏။၇ သကဝါဒီ။ ။ အရဟတ္တဖိုလ်၌ တည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။၈ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမတို့၌ တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကင်းသည် ဖြစ်၍ တရားကို သိသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် အနာဂါမိဖိုလ်၌ တည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ တည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မရှေးမနှောင်း (တစ်ပြိုင်နက်) မဂ်သုံးပါးတို့ကို ပွါးများပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၉ သကဝါဒီ။ ။ မရှေးမနှောင်း (တစ်ပြိုင်နက်) မဂ်သုံးပါးတို့ကို ပွါးများပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပွါးများပါ၏။၁၀ သကဝါဒီ။ ။ မရှေးမနှောင်း (တစ်ပြိုင်နက်) သာမညဖိုလ်သုံးပါးတို့ကို မျက်မှောက်ပြုပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မရှေးမနှောင်း (တစ်ပြိုင်နက်) သာမညဖိုလ်သုံးပါးတို့ကို မျက်မှောက်ပြုပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြုပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဖဿသုံးပါးတို့၏ ဝေဒနာသုံးပါးတို့၏ သညာသုံးပါးတို့၏ စေတနာသုံးပါးတို့၏စိတ်သုံးပါးတို့၏ သဒ္ဓါသုံးပါးတို့၏ဝီရိယသုံးပါးတို့၏ သတိသုံးပါးတို့၏ သမာဓိသုံးပါးတို့၏ ပညာသုံးပါးတို့၏ ပေါင်းဆုံခြင်းသည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမတို့၌ တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကင်းသည် ဖြစ်၍ တရားကို သိသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် အနာဂါမိဖိုလ်၌ တည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ တည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပတ္တိမဂ်ဖြင့် တည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမိမဂ်ဖြင့် တည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်မဂ်ဖြင့် တည်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိမဂ်ဖြင့် တည်ပါသည်။၁၁ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိမဂ်ဖြင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကိုလည်းကောင်း၊ ဝိစိကိစ္ဆာကိုလည်းကောင်း၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသတို့ကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၂ ၁။ ဤဇဟတိကထာ၌ ပရဝါဒီဟူသည်မှာ သမ္မိတိယဂိုဏ်းဝင်တို့ပင်တည်း။ ၂။ ဈာန်ဖြင့် ပယ်စွန့်အပ်ကုန်သော ကာမရာဂဗျာပါဒတို့၏ ပရိယုဋ္ဌာနကို မမြင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၃။ ဈာန်ဖြင့် ပယ်စွန့်အပ်ကုန်သော်လည်း ထိုကာမရာဂဗျာပါဒတို့ကို အနာဂါမိမဂ်ဖြင့်သာလျှင် စင်စစ် အကြွင်းမရှိသောအားဖြင့် ပယ်ဖျက်နိုင်ခြင်းဖြစ်ရကား အစ္စန္တစသည်ဖြင့် ထပ်၍ မေးပြန်သည်။ ၄။ ထိုသို့သဘောရှိသော ပယ်စွန့်မှုမျိုး မရှိနိုင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၅။ အနာဂါမိမဂ္ဂဋ္ဌာန်နှင့်တကွ ပုထုဇဥ်ကို ရောနှော၍ မေးသောဝါဒ ဖြစ်သည်။ ၆။ အနာဂါမိမဂ္ဂဋ္ဌာန်နှင့်တကွ ပုထုဇဥ်ကို ရောနှော၍ မေးသောဝါဒ ဖြစ်သည်။ ၇။ ဈာန်ရသော အနာဂါမ်၏ အဖြစ်ကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၈။ သောတာပတ္တိမဂ်ဖြင့် ဥဒ္ဓံဘာဂိယသံယောဇဥ်တို့ကို ပယ်ဖျက်နိုင်ခြင်း မရှိသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၉။ ထိုသို့သဘောရှိသော ဘာဝနာ၏ မရှိသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၀။ တစ်ဖန် နောက်ထပ် မေးမြန်းလတ်သော် မဂ်သုံးပါးတို့ ကိလေသာတို့ကို ပယ်ဖျက်ခြင်းကိစ္စ ဖြစ်နိုင်သည်ကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၁၁။ ဈာန်နှင့် ယှဥ်သော အနာဂါမ်၏ အဖြစ်ကို ရည်ရွယ်၍ ဖြေဆိုသည်။ ၁၂။ ကိလေသာသုံးပါးတို့၏ အနာဂါမိမဂ်ဖြင့် မပယ်အပ်သည့်အဖြစ်ကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။
၂။ သုတ္တာဟရဏကထာ
၂၈၁။ အနာဂါမိမဂ္ဂေန သက္ကာယဒိဋ္ဌိံ ဝိစိကိစ္ဆံ သီလဗ္ဗတပရာမာသံ ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ နနု တိဏ္ဏံ သံယောဇနာနံ ပဟာနာ သောတာပတ္တိဖလံ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ တိဏ္ဏံ သံယောဇနာနံ ပဟာနာ သောတာပတ္တိဖလံ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အနာဂါမိမဂ္ဂေန သက္ကာယဒိဋ္ဌိံ ဝိစိကိစ္ဆံ သီလဗ္ဗတပရာမာသံ ဇဟတီ’’တိ။ အနာဂါမိမဂ္ဂေန ဩဠာရိကံ ကာမရာဂံ ဩဠာရိကံ ဗျာပါဒံ ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂါမိမဂ္ဂေန ဩဠာရိကံ ကာမရာဂံ ဩဠာရိကံ ဗျာပါဒံ ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ နနု ကာမရာဂဗျာပါဒါနံ တနုဘာဝါ သကဒါဂါမိဖလံ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ ကာမရာဂဗျာပါဒါနံ တနုဘာဝါ သကဒါဂါမိဖလံ ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အနာဂါမိမဂ္ဂေန ဩဠာရိကံ ကာမရာဂံ ဩဠာရိကံ ဗျာပါဒံ ဇဟတီ’’တိ။
ပုထုဇ္ဇနော ကာမေသု ဝီတရာဂေါ သဟ ဓမ္မာဘိသမယာ အနာဂါမိဖလေ သဏ္ဌာတီတိ? အာမန္တာ။ ယေ ကေစိ ဓမ္မံ အဘိသမေန္တိ, သဗ္ဗေ တေ သဟ ဓမ္မာဘိသမယာ အနာဂါမိဖလေ သဏ္ဌဟန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ဇဟတိ ပုထုဇ္ဇနော ကာမရာဂဗျာပါဒ’’န္တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ –
‘‘အဟေသုံ တေ [အဟိံသကာ (အ။ နိ။ ၆။၅၄)] အတီတံသေ, ဆ သတ္ထာရော ယသဿိနော၊
နိရာမဂန္ဓာ ကရုဏေဓိမုတ္တာ [ကရုဏာဓိမုတ္တာ (သီ။ က။)], ကာမသံယောဇနာတိဂါ။
‘‘ကာမရာဂံ ဝိရာဇေတွာ, ဗြဟ္မလောကူပဂါ အဟု၊
အဟေသုံ သာဝကာ တေသံ, အနေကာနိ သတာနိပိ။
‘‘နိရာမဂန္ဓာ ကရုဏေဓိမုတ္တာ, ကာမသံယောဇနာတိဂါ၊
ကာမရာဂံ ဝိရာဇေတွာ, ဗြဟ္မလောကူပဂါ အဟူ’’တိ [အ။ နိ။ ၆။၅၄]။
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ ဇဟတိ ပုထုဇ္ဇနော ကာမရာဂဗျာပါဒန္တိ။
ဇဟတိ ပုထုဇ္ဇနော ကာမရာဂဗျာပါဒန္တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘သော ဟိ နာမ, ဘိက္ခဝေ, သုနေတ္တော သတ္ထာ ဧဝံ ဒီဃာယုကော သမာနော ဧဝံ စိရဋ္ဌိတိကော အပရိမုတ္တော အဟောသိ ဇာတိယာ ဇရာယ မရဏေန သောကေဟိ ပရိဒေဝေဟိ ဒုက္ခေဟိ ဒေါမနဿေဟိ ဥပါယာသေဟိ အပရိမုတ္တော ဒုက္ခသ္မာတိ ဝဒါမိ။ တံ ကိဿ ဟေတု? စတုန္နံ ဓမ္မာနံ အနနုဗောဓာ အပ္ပဋိဝေဓာ။ ကတမေသံ စတုန္နံ? အရိယဿ သီလဿ အနနုဗောဓာ အပ္ပဋိဝေဓာ, အရိယဿ သမာဓိဿ, အရိယာယ ပညာယ, အရိယာယ ဝိမုတ္တိယာ အနနုဗောဓာ အပ္ပဋိဝေဓာ။ တယိဒံ, ဘိက္ခဝေ, အရိယံ သီလံ အနုဗုဒ္ဓံ ပဋိဝိဒ္ဓံ, အရိယော သမာဓိ အနုဗုဒ္ဓေါ ပဋိဝိဒ္ဓေါ, အရိယာ ပညာ အနုဗုဒ္ဓါ ပဋိဝိဒ္ဓါ, အရိယာ ဝိမုတ္တိ အနုဗုဒ္ဓါ ပဋိဝိဒ္ဓါ, ဥစ္ဆိန္နာ ဘဝတဏှာ, ခီဏာ ဘဝနေတ္တိ, နတ္ထိ ဒါနိ ပုနဗ္ဘဝေါတိ။
‘‘သီလံ သမာဓိ ပညာ စ, ဝိမုတ္တိ စ အနုတ္တရာ၊
အနုဗုဒ္ဓါ ဣမေ ဓမ္မာ, ဂေါတမေန ယသဿိနာ။
‘‘ဣတိ ဗုဒ္ဓေါ အဘိညာယ, ဓမ္မမက္ခာသိ ဘိက္ခုနံ၊
ဒုက္ခဿန္တကရော သတ္ထာ, စက္ခုမာ ပရိနိဗ္ဗုတော’’တိ [အ။ နိ။ ၇။၆၆]။
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ဇဟတိ ပုထုဇ္ဇနော ကာမရာဂဗျာပါဒ’’န္တိ။
ဇဟတိကထာ နိဋ္ဌိတာ။
၂-သုတ္တာဟရဏကထာ ၂၈၁။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိမဂ်ဖြင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကိုလည်းကောင်း၊ ဝိစိကိစ္ဆာကိုလည်းကောင်း၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။၁ သကဝါဒီ။ ။ သံယောဇဥ်သုံးပါးတို့ကို ပယ်ရှားခြင်းကြောင့် သောတာပတ္တိဖိုလ်ကို မြတ်စွာဘုရားဟောအပ်သည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ သံယောဇဥ်သုံးပါးတို့ကို ပယ်ရှားခြင်းကြောင့် သောတာပတ္တိဖိုလ်ကို မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ခဲ့ပါမူ အနာဂါမိမဂ်ဖြင့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကိုလည်းကောင်း၊ ဝိစိကိစ္ဆာကိုလည်းကောင်း၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်၏ဟူ၍ကား မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိမဂ်ဖြင့် ကြမ်းတမ်းသော ကာမရာဂကိုလည်းကောင်း၊ ကြမ်းတမ်းသောဗျာပါဒကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမိမဂ်ဖြင့် ကြမ်းတမ်းသော ကာမရာဂကိုလည်းကောင်း၊ ကြမ်းတမ်းသောဗျာပါဒကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒတို့၏ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် သကဒါဂါမိဖိုလ်ကို မြတ်စွာဘုရားဟောအပ်သည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဟောအပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒတို့ ခေါင်းပါးခြင်းကြောင့် သကဒါဂါမိဖိုလ်ကို မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်ခဲ့ပါမူ အနာဂါမိမဂ်ဖြင့် ကြမ်းတမ်းသော ကာမရာဂကိုလည်းကောင်း၊ ကြမ်းတမ်းသော ဗျာပါဒကိုလည်းကောင်း ပယ်စွန့်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမတို့၌ တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ကင်းသည် ဖြစ်၍ တရားကို သိသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် အနာဂါမိဖိုလ်၌ တည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ တည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် တရားကို (ထိုးထွင်း၍) သိကုန်၏၊ ထိုအလုံးစုံသောပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် တရားကို သိသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် အနာဂါမိဖိုလ်၌ တည်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ “အခြံအရံ (အကျော်အစော) ရှိကုန်သော ၊ စိမ်းရွှေ (ညှီဟောက်) သော (ကာမ) အနံ့မရှိကုန်သော ၊ သနားခြင်း၌ သက်ဝင်ကုန်သော ၊ ကာမသံယောဇဥ်ကို လွန် မြောက်ကုန်သော အကြင်ဆရာခြောက်ဦးတို့သည် အတိတ်အဖို့ (ကာလ) ၌ ဖြစ်ဖူးကုန်၏၊ ထိုဆရာခြောက်ဦးတို့သည်လိုချင်တပ်စွန်းမှု ‘ကာမရာဂ’ကို ကင်းပြတ်စေ၍ ဗြဟ္မာ့ဘုံသို့ ကပ်ရောက်ကုန်၏။ စိမ်းရွှေ (ညှီဟောက်) သော (ကာမ) အနံ့ မရှိကုန်သော ၊ သနားခြင်း၌ သက်ဝင် ကုန်သော ၊ ကာမသံယောဇဥ်ကို လွန်မြောက်ကုန်သော ထိုဆရာခြောက်ဦးတို့၏ အရာမကများစွာသော တပည့်တို့သည် ရှိခဲ့ကုန်၏၊ ထိုတပည့်တို့သည်လည်း လိုချင်တပ်စွန်းမှု ‘ကာမရာဂ’ ကို ကင်းပြတ်စေ၍ဗြဟ္မာ့ဘုံသို့ ကပ်ရောက်ကုန်၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာမဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် ပုထုဇဥ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ သုနေတ္တမည်သော ထိုဆရာသည် ဤမျှရှည်သော အသက်ရှိသူ ဤမျှကြာမြင့်စွာ တည်ခြင်းရှိသူ ဖြစ်ပါလျက် ပဋိသန္ဓေနေခြင်း အိုခြင်း သေခြင်း စိုးရိမ်ခြင်း ငိုကြွေးခြင်း ကိုယ်ဆင်းရဲခြင်း စိတ်ဆင်းရဲခြင်း လွန်စွာ ပင်ပန်းခြင်းတို့မှ မလွတ်မြောက်သူ ဆင်းရဲမှ မလွတ်မြောက်သူဖြစ်၏ဟူ၍ (ငါဘုရား) ဟောတော်မူ၏။ ထိုသို့ မလွတ်မြောက်ခြင်းသည် အဘယ့်ကြောင့်နည်း၊ တရားလေးပါးတို့ကို လျော်စွာ မသိခြင်း ထိုးထွင်း၍ မသိခြင်းကြောင့်တည်း။ အဘယ်တရားလေးပါးတို့ကိုလျော်စွာ မသိခြင်း ထိုးထွင်း၍ မသိခြင်းကြောင့် (မလွတ်မြောက်သူ ဖြစ်သနည်း)၊ မြတ်သော သီလကိုလျော်စွာ မသိခြင်း ထိုးထွင်း၍ မသိခြင်းကြောင့်၊ မြတ်သော သမာဓိကို၊ မြတ်သော ပညာကို၊ မြတ်သော နိဗ္ဗာန်ကို လျော်စွာ မသိခြင်း ထိုးထွင်း၍ မသိခြင်းကြောင့် (ဆင်းရဲမှ မလွတ်မြောက်သူဟူ၍ငါဘုရား ဟောတော်မူ၏)။ ရဟန်းတို့ (အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ) ထိုမြတ်သော သီလကို လျော်စွာ သိအပ်ပြီ၊ ထိုးထွင်း၍ သိအပ်ပြီ၊ မြတ်သော သမာဓိကို လျော်စွာ သိအပ်ပြီ၊ ထိုးထွင်း၍ သိအပ်ပြီ၊ မြတ်သော ပညာကို လျော်စွာသိအပ်ပြီ၊ ထိုးထွင်း၍ သိအပ်ပြီ၊ မြတ်သော နိဗ္ဗာန်ကို လျော်စွာ သိအပ်ပြီ၊ ထိုးထွင်း၍ သိအပ်ပြီ၊ (ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် ) ဘဝ၌ တပ်မက်မှု ‘ဘဝတဏှာ’ ကို ဖြတ်ပြီးပြီ၊ ဘဝကို ဆွဲဆောင်ကြောင်း (တဏှာ) ကုန်ခန်းပြီ၊ တစ်ဖန်ဘဝသစ်၌ ဖြစ်ခြင်း မရှိတော့ပြီဟူ၍လည်းကောင်း။ အမြတ်ဆုံးဖြစ်သော သီလကိုလည်းကောင်း၊ သမာဓိကိုလည်းကောင်း၊ ပညာကို လည်းကောင်း၊ နိဗ္ဗာန်ကိုလည်းကောင်း ဤတရားတို့ကို အခြံအရံ အကျော်အစော ရှိတော်မူသောဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် လျော်စွာ သိအပ်ကုန်ပြီ။ ဤသို့ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိခြင်းကြောင့် မြတ်စွာဘုရားသည် ရဟန်းတို့အား တရားကို ဟောတော်မူပြီ၊ လူနတ်တို့ ဆရာ မြတ်စွာဘုရားသည် ဆင်းရဲခြင်း၏ အဆုံးကို ပြုတော်မူ၏၊ ပညာမျက်စိရှိတော်မူသောမြတ်စွာဘုရားသည် ငြိမ်းအေး တော်မူလေပြီ”ဟူ၍လည်းကောင်း မြတ်စွာဘုရားသည် ဟောအပ်သောသုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ပုထုဇဥ်သည် ကာမရာဂနှင့် ဗျာပါဒကို ပယ်စွန့်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ ဇဟတိကထာ ပြီး၏။ ၁။ သောတာပတ္တိမဂ်၏သာလျှင် ဈာန်နှင့်ယှဥ်သော အနာဂါမိမဂ်၏ အဖြစ်ကိုရည်ရွယ်၍ ဝန်ခံပြန်သည်။ ၅-သဗ္ဗမတ္ထီတိကထာ (ယံကိဉ္စိ ရူပံ အတီတာနာဂတပစ္စုပ္ပန္နံ။ပ။ အယံဝုစ္စတိ ရူပက္ခန္ဓော ဤသို့အစရှိသည်ကို ဟောတော်မူသောကြောင့် အတိတ်စသည် ပြားကုန်သော တရားအားလုံးတို့သည် ခန္ဓာသဘောကို မစွန့်ကြကုန်၊ ထို့ကြောင့် အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသည်မည်၏ဟု အယူရှိကြကုန်သော ပရဝါဒီဆရာတို့၏ အယူကို သုတ်သင်တော်မူလိုသောကြောင့် ဤသဗ္ဗမတ္ထီတိကထာကို ဟောတော်မူရသည်။)
၅။ သဗ္ဗမတ္ထီတိကထာ
[I. 6] 6. Of Everything as persistently existing. Controverted Point . — That everything exists. past, present, future,’ etc., all phenomena, past, present, future [once they arise among the aggregate constituents of personal life and experience] persist in that state, 1 and that therefore all go on existing. TO PURGE [ABSTRACT TIME-JIDEAS. [1] Theme adin. — You say that ‘all’ 2 exists. Hereby you are involved in these further admissions All exists everywhere, 3 at all times, in every way, 4 in all things, not in a combined state, the non-existent exists, 5 the right view which looks upon your wrong view as wrong exists. [2] Again, taking all in terms of time, you affirm that the past exists, the future exists, the present exists. But is not the past [something that has] ceased— that is, departed, changed, gone away, gone utterly away? How then can you say ‘ the past exists ’ ? Again, is not the future [something that is] not yet born, not yet come to be, not yet come to pass, has not happened, not befallen, is not manifested? How then can you say ‘the future exists ’? The present, you say, exists ; and the present is [something that has as yet] not ceased, not departed, not changed, not gone away, not utterly gone away. And the past, you say, ‘ exists ’ ; then you should say of the past also that it has not ceased, not departed, and so on. Again, the present, you say, exists — that is, it is born, has become, has come to pass, happened, befallen, is manifested. And the future, you say, * exists ’ ; then you should say of the future also that it is born, has become, and so on. Again, the past, you say, exists, and yet that it has ceased, departed, and so on. And the present, you say, exists ; then you should say of the present also that it has ceased, departed, and so on. Once more, the future, you say, exists, and yet that it is not born, not become, and so on. And the present, you say, exists ; then you should say of the present also that it is not born, not become, and so on. [B] Do past material qualities 1 exist? ‘Yes,’ you say. But if you describe these in terms of whai ‘has ceased,’ and so on, as aforesaid, how can you say ‘those past qualities exist ’ ? Similarly, for future material qualities — if they [in common with all that is future] are not born, and so on, how can they be said to exist ? [Similarly, the other more general admissions aforestated apply also to material qualities in particular :] if in saying ‘present material qualities exist,’ you mean they have ‘not ceased to be,’ etc., then if past material qualities ‘ exist,’ they also have ‘ not ceased to be,’ etc. And if, in saying present material qualities ‘ exist,’ you mean they are ‘ born, are come to be,’ etc., then, if future material qualities ‘ exist,’ they also are ‘ born, are come to be,’ etc. Again, if in saying ‘ past material qualities exist,’ you mean that they have ‘ ceased, departed,’ etc., then, if present material qualities ‘ exist,’ they also have ‘ ceased,’ etc. And if, in saying ‘future material qualities exist,’ you mean they are ‘not yet born,’ etc., then, if present material qualities ‘ exist,’ they also are ‘ not yet born,’ etc. [4] And all these arguments apply equally to each of the other four aggregates — do feeling, to perception, to mental coefficients, to consciousness. For instance, if, in saying, ‘present consciousness exists,’ you mean it has not ceased to be, not departed, etc., then, if past consciousness [still] ‘ exists/ it also has not £ ceased to be, departed/ etc. And if, in saying £ present consciousness exists,’ you mean it is born, is come to be, etc., then, if future consciousness, as you say, £ exists,’ it also ‘ is born, is come to be/ etc. Again, if, in saying ‘past consciousness exists,’ you mean it has ceased, departed, etc., then, if present consciousness, as you say, £ exists/ it also has £ ceased, departed,’ etc. And if, in saying ‘future consciousness exists/ you mean it is not yet born, has not come to be, etc., then, when you say ‘present consciousness exists,’ it also is * not yet born, has not come to be/ etc. [5] In the expression ‘present material- aggregate,’ 1 in whichever order you use the two terms, if no distinction is made 2 between each, if they are used as identical, of one import, as the same, as of the same content and origin, then when you say, that (A) present material-aggregate, on ceasing, gives up its present state, you must also admit that (Ax') material-aggregate gives up its materiality. Similarly, when you say, that (a) present material- aggregate on ceasing does not give up its materiality, you must also admit that (ax) it does not give up its presence (present state) . [6] S . — But in the expression ‘white cloth,’ in whichever order you use the terms, if no distinction is made between each, if they are used as identical, of one import, as the same, as one in content and origin, then when you say (A) 1 white cloth when it is being dyed loses its whiteness/ you must also admit (AJ it loses its ‘ clothness.’ Again, in the expression ‘ white cloth,’ in whichever order you use the terms, if no distinction is made between each, if they are used as aforesaid, then when you say (a) ‘ white cloth when it is being dyed does not give up its clothness,’ you must also admit that (a x ) it does not give up its whiteness. . . . [7] Th. — If you assert that the material - aggregate retains its materiality, you must admit that the materialaggregate is permanent, persistent, eternal, not subject to change. You know that the opposite is true; hence it should not be said that materiality is retained. [8] Nibbana does not abandon its state as Nibbana — by this we mean Nibbana is permanent, persistent, eternal, not subject to change. And you ought to mean this, too, in the case of material-aggregate, if you say that the latter does not abandon its materiality. Do you mean by ‘ material-aggregate does not abandon its materiality,’ that the aggregate is impermanent, non-persistent, temporary, subject to change ? You assent. Well, then, you should affirm the same with regard to Nibbana when you say: Nibbana does not abandon its state as Nibbana. . . . [9] If, in your statement ‘the past exists’ (§ 2), you mean it retains its pastness or preterition, then in your statement ‘ the future exists ’ (§ 2) yon ought to mean : it retains its futurity, and in your statement ‘the present exists,’ you ought to mean : it retains its presentness, or presence. [10] Each of these affirmations involves a similar affirmation respecting the other two divisions of time. [11] If the past ‘ exists ’ and retains its preterition, then must it be permanent, persistent, eternal, not subject to change ; and this, you admit, is not right. [12] When you say Nibbana exists, and retains its state as Nibbana, you mean: it is permanent and so on. So much also must you mean if you predicate the same respecting ‘the past.’ Or, if you do not mean that the past is permanent and so on, when you say ‘ it exists and retains its preterition,’ then when you say this of Nibbana, you imply that Nibbana is impermanent and so on. [13-20] All the foregoing (§§ 9-12) applies equally to the particular past, future, and present things called ‘ the five aggregates ’ — e.g. : — If, in your statement ‘past consciousness exists,’ you mean : it retains its preterition, then, in your statement ‘future consciousness exists,’ you must mean: such consciousness retains its futurity ; also, in your statement ‘ present consciousness exists,’ you must mean such consciousness retains its presence. And each of these affirmations involves a similar affirmation respecting the other two divisions of time. Again, if past consciousness exists and retains its pretention, then must it be permanent, persistent, eternal, not subject to change — and this you admit is not right. When you say, ‘ Nibbana exists and retains its state as Nibbana,’ you mean it is permanent and so on. So much also must you mean, if you predicate the same respecting past consciousness. Or, if you do not mean that past consciousness is permanent and so on, when you say At exists and retains its pretention,’ then when you say this of Nibbana, you imply that Nibbana is impermanent, not persistent, temporary, subject to change. . . . [21] Is the past a non-existent thing? If you say ‘yes,’ you must reject your view that the past exists. If you say ‘the non-past exists,’ then to say ‘there exists a past,’ is equally wrong. Again, is the future a non-existent thing ? If you say ‘yes,’ you must reject your view that the future exists. If you say ‘the non-future [alone] exists,’ then to say ‘there exists the future,’ is equally wrong. [22] Does that which has been future become present ? If you assent, 1 you must admit that that which was future is the same as that which is now present. You admit this? Then you must admit that anything which having been [future], is [present], will in turn, having been [future], become once more [present]. 2 You admit this ? Then you must also admit that that which, not having been [future], is not [present], will not in turn have been [future] only to become [present] again. 3 [This series of dilemmas is also applicable to ‘ present ’ and ‘past,’ thus:] Does that which has been present become past ? If so, you must admit that that which was present is the same as that which is past. 1 If you do admit this, you must also admit that anything which having been [present], is [past] will in turn have been [present] only to become [past once more ] 2 If you do admit this, you must also admit it as true for their contradictories. Similarly for future, present, past : — Does the future, having been, become present, and the present, having been, become past ? If so, you must admit that these three are identical, and that the process of becoming the one after having been the other is repeated. If you do admit this, you must admit it as true for their contradictories. APPLICATIONS OP THE PURGED TIME-IDEAS. [23] Do [all the conditions of an act of visual perception: — ] eye, visible objects, visual consciousness, light, attention, when past, exist? If you say ‘yes,’ you should also admit that one sees the object that is past with an eye that is past. Similarly, for all the conditions of all other varieties of sense-perception that are past — to wit: ear, audible objects, auditory consciousness, space, 3 attention ; the nose, odours, olfactory consciousness, air, attention ; the tongue, sapid objects, sapid consciousness, liquid, attention ; body, touches, body-consciousness, extensity, attention; mind, objects of consciousness, reflection, the seat [of mental activity], 4 attention. For instance, taking the last : you should then also admit that one perceives the ‘past ’ object of consciousness with the ‘ past ’ mind. [24] Similarly, if the conditions of a future act of senseperception exist — e.g., eye, visible objects, visual consciousness, light, attention, then one should see future object with future eye, and so on. [25] For if you say that the conditions of present visual and other perception exist, and that you see present objects with an eye, etc., that is present, so, if you maintain that the past conditions of senseperception ‘exist/ must you say that with the past eye one sees past objects, etc. ; [26] and similarly for future conditions of sense-perception. [27] If you deny that with the past eye, visible objects, visual consciousness existing, one does not see past objects with past eyes, equally must you deny that, wuth the conditions for present vision existing, one does not see present objects with present eyes. Similarly for the other senses. [28] Similarly for future vision. [29] Does past coming-to-know 1 exist ? If you assent, you must admit that the function of knowing is done by that same [past] coming-to-know. And if you admit that, you must also admit that by that same [past] coming-toknow one understands 111, puts away its cause, realizes its cessation, practises the Path [not by present cognition]. [30] The same argument applies to future coming-toknow. [31] Does present coming-to-know, or cognition, exist, and is the function of knowing performed by that same present cognition ? If you assent, you must admit that, past coming-to-know also existing [§ 29] , the function of knowing is performed by that same past cognition. So that if, by that present cognition, the nature of 111 be understood, its cause put away, its cessation realized, the path leading thereto be practised, it is no less by that past cognition that all this is effected. [32] The same reasoning precisely holds good to the extent to which you maintain that present coming - to - know exists. [33] But you maintain that, whereas the past process-of-knowing exists, it is impossible to perform the function of knowing with it. Then, by parity of reasoning, surely it is equally impossible to know with the existing present process-of-knowing. More particularly, if you cannot carry out the Four Truths concerning 111 [§§ 29, 31] with past existing cognition, neither can you do so with present existing cognition— which is absurd. [34] Future knowing and present knowing are mutually involved in just the same way. [35] Do the corruptions of [his] past exist for the Arahant? 1 You reply ‘yes.’ But is the Arahant [now] lustful with [that past, yet existing] lust, hostile with that hate, ignorant with that dulness, vain with that conceit, errant with that error, perplexed with that doubt, torpid with that sloth, distracted with that excitement, shameless with that impudence, reckless with that indiscretion, all of which are past and yet ‘ existing 3 ? [36] Similarly, you say that the past [five lower] fetters and corruptions exist for the Never-Beturner. But is he now holding that theory of soul, perplexed with that doubt, infected by that contagion of mere rule and ritual, subject to residual sensuous passions and ill-will, that are past and yet ‘ existing ’ ? [37] Similarly, you say that the same past fetters, and grosser sensuous passions and coarser forms of ill-will ‘exist’ for the Once-Returner. But is he now bound by those fetters, and subject to those grosser passions and coarse forms of ill-will ? [38] Similarly, you say that the past three fetters 2 and lust, hate and dulness entailing the rebirths of misery, exist for the Stream-Winner. But is he now bound by those fetters and those vices ? [39] Granting that past lust exists for an average man, is he affected by that same lust? Yes? Then, surely, if paat lust ‘ exists ’ for an Arahant, he also is affected by that same lust ? Similarly for the other nine corruptions [§ 35]. [40-42] If you say that the average man is still subject to corruptions or fetters, past, yet 'existing,’ you must also admit that past corruptions and fetters, in so far as they ‘ exist ’ in those who have reached any stage of the path, involve their being subject to them at present. [43-6] Conversely, if it is impossible for an Arahant, or one in any lower stage of the path, to be now subject to certain corruptions or to fetters which ‘ exist ’ for him as past, it is equally impossible for the average man to be subject to a corruption or fetter which ‘ exists ’ for him as * past.’ [47] Do past hands exist? 1 Then must you also admit that taking and laying down by them is also apparent [as existences]. Similarly for legs, feet, and their going to and fro, for joints of limbs, and their contracting and extending, for the stomach, and its hunger and thirst. [48] Does the past body exist ? Then must you also admit that the past body undergoes lifting and lowering, annihilation and dissolution, the being shared by crows, vultures, and kites ; also that poison, weapons, fire may get access to the body ; also that this past body may be liable to be bound by confinement by rope or chain, by village, town, or city jail, by fourfold restraint, and by the fifth, to wit, strangling. 2 [49] Do the [other] past elements [of the past body] exist— -its cohesiveness, heat, mobility? 3 If you assent, then you must admit that with each past element the past body still performs the corresponding function. [50] Do past and future as well as present material aggregates exist ? If so, then there must be three material aggregates. And if you say that past and future as well as present fivefold aggregates exist, you must admit that there are fifteen aggregates. [51] Similarly, you must admit three organs of sight, or thrice twelve organs and objects of sense. 1 [52] Similarly, you must admit three elements of sight, or eighteen elements multiplied by three timedivisions, fifty-four in all. [53] Similarly, you must admit three visual controllers, 2 or sixty-six controllers in all. [54] Would you say that a Wheel-turning monarch 3 of the past or of the future, as ’well as one of the present, 'exists’? But this amounts to saying that three W T heelturning monarchs are actually living. 4 The same implication lies in a similar assertion respecting Perfectly Enlightened Ones [Buddhas]. [55] Does the past exist? 'Yes ’ you reply. Then, is the existent the past? You reply ‘the existent may be past, and may he not-past.’ But herein you make out that the past may be the past and may be the not-past. Your position is "wrong, and you are refuted. 5 [56] You are similarly involved if you say that, whereas the future exists, the existent may be future [and] may not be future. [57] So also for ' the present.’ [58] Similarly, if you affirm that Nibbana exists, but that the existent may be Nibbana, 6 may not be Nibbana : — this amounts to saying that Nibbana [is or may be] not Nibbana, not-Nibbana [is, or may be] Nibbana. [59] S . — Is it wrong to say £ the past exists/ £ the future exists ’? Th.— Yes. S . — But was it not said by the Exalted One: ‘Whatsoever material quality, bhikkhus, whether past , future, or present, is either internal or external, gross or subtle, common or excellent, distant or near, is called the material aggregate . Whatsoever feeling, whether past, future, or present, of which the foregoing may he said, is termed the aggregate of feeling. So also are the other three aggregates’? 1 Surely then the past exists, the future exists. [60] Th. — But was it not said by the Exalted One : £ Thesd three modes in word, term, or name, bhikkhus, which have been distinct in the past, arc now distinct, and ivill be distinct, are not condemned by recluses and brahmins who are wise. Which three ? (1) That material aggregate which is past,which has ceased, which is changed, is reckoned, termed , named “ has been ” ; it is not reckoned as “ exists,” nor as “ will be.” And so for the aggregates of feeling, perception, mental coefficients, consciousness. (2) That material aggregate which is not yet born, and which has not appeared, is reckoned, termed, named “trill be,” but is not reckoned as “exists,” nor as “has been.” And so for the mental aggregates. (3) That material body which has come to birth, has appeared, is reckoned, termed, named “ exists,” but is not reckoned as “ has been,” nor as “ will be.” And so for the mental aggregates. Verily these three modes in word, term, or name, bhikkhus, are distinct, have been distinct in the past, are not, will not, be condemned by recluses and brahmins who are tvise. ‘Bhikkhus, the folk of Ukkala, Lenten speakers of old, 2 Casualists, Deniers of the Deed, Sceptics — even they , too, judged that these three, modes of reckoning, terming, or naming, should not be condemned or repudiated. And, why teas that l Because they were afraid of blame, of unpopularity, of incurring opposition ’ ? 1 [61] Again, did not the venerable Phagguna say to the Exalted One : ‘ Does the eye (or sight), lord, still exist by ivhich past Buddhas, icho have completed existence, have cut off the multipliers of life, 2 have cut off its cycle, have exhausted it, and utterly passed beyond all 111, might be revealed ? Or does the ear, the nose, the tongue, the co-ordinating sense, still exist with • which one might do this ’ ? 1 Nay, Phagguna, the eye docs not exist, nor any sense by which past Buddhas, who have so wrought, might be revealed ’ ? 3 Is the Suttanta thus ? Then it must surely not be said ■that ‘the past is,’ ‘the future is.’ [62] Again, was it not said by the venerable Nandaka : ‘ Formerly there was greed, [ivithm him] , that was bad; that this no longer exists is good. Formerly there ivere hate and dulness, that teas bad; that these no longer exist, that is good ’l 4 Is the Suttanta thus? Surely then it should not be said that ‘ the past exists.’ [6B] S . — But was it not said by the Exalted One : ‘ If, bhikkhus, there be lust after, pleasure in, craving for, edible food, 5 consciousness establishes itself and grows there. Wherever consciousness establishes itself and grows, there doth exist an entry 1 for mind and body. Wherever an entry for mind and body doth exist, there do grow 2 mental coefficients. Wherever mental coefficients do grow, there re-becoming in the future doth exist. Wherever re-becoming in the future doth exist, there do follow future birth, decay, and dying. Wherever future birth, decay, and dying do exist, I, bhikkhus, do declare that to be accompanied by grief, anguish, 3 and despair. And whether the “ food ” be [ edible , or] contact, or act of will, or consciousness , 4 I declare it to be accompanied by grief, anguish, and despair ’ ? 5 Is the Suttanta thus ? Hence must it not surely be said ‘ the future exists ’ ? 6 [64] Th . — But was it not also said by the Exalted One : * If there be no lust after, pleasure in, craving for, edible food, consciousness doth not establish itself or grow there. Wherever consciousness doth not establish itself and grow , there cloth not exist an entry for mind and body. Wherever an entry for mincl and body doth not exist, there cloth exist no growth of mental coefficients. Wherever growth of mental coefficients doth not exist, there doth exist no future re-becoming. Wherever future re-becoming doth not exist, there doth exist no future birth, no decay and dying. Wherever there doth exist in the future no birth, decay, or dying, I declare, bhikkhus, that such edible food is not attended by grief, anguish, and despair. Or whether the ‘food ” be contact, or act of will , or consciousness , I declare it to he unattended by grief, anguish , and despair ’ ? 1 Is the Suttanta thus ? Surely then it should not be said that ‘ the future exists.’
၁။ ဝါဒယုတ္တိ
၂၈၂။ သဗ္ဗမတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗတ္ထ သဗ္ဗမတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ သဗ္ဗမတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗဒါ သဗ္ဗမတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ သဗ္ဗမတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗေန သဗ္ဗံ သဗ္ဗမတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ သဗ္ဗမတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗေသု သဗ္ဗမတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ သဗ္ဗမတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အယောဂန္တိ ကတွာ သဗ္ဗမတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ သဗ္ဗမတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ယမ္ပိ နတ္ထိ, တမ္ပတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ သဗ္ဗမတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗမတ္ထီတိ ယာ ဒိဋ္ဌိ သာ ဒိဋ္ဌိ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌီတိ, ယာ ဒိဋ္ဌိ သာ ဒိဋ္ဌိ သမ္မာဒိဋ္ဌီတိ, ဟေဝမတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ (သံခိတ္တံ)။ ဝါဒယုတ္တိ။
၁-ဝါဒယုတ္တိ ၂၈၂။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော ကိုယ်၌ အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော အချိန် (ကာလ)တို့၌ အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော အချင်းခပ်သိမ်း အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော တရားတို့၌ အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မယှဥ်ဟု (နှလုံး) ပြု၍ အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကြင်အရာဝတ္ထုသည်လည်း မရှိ၊ ထိုအရာဝတ္ထုသည်လည်း ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အလုံးစုံသော တရားသည် ရှိ၏ဟူသော (သင်၏) အကြင်အယူသည် ရှိ၏၊ ထိုအယူသည် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ‘မှားသော အယူ’ဟူ၍လည်းကောင်း၊ (ငါတို့၏) အကြင်အယူသည် ရှိ၏၊ ထိုအယူသည်သမ္မာဒိဋ္ဌိ ‘မှန်သော အယူ’ဟူ၍လည်းကောင်း ဤသို့ (သင်၏ အယူ၌) ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ [အကျဥ်းချုံးထား၏။] ဝါဒယုတ္တိ ပြီး၏။ ၁။ ဤကထာ၌ ပရဝါဒီအရ သဗ္ဗမတ္ထိဂိုဏ်းသားတို့ကို ယူ။
၂။ ကာလသံသန္ဒနာ
၂၈၃။ အတီတံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နနု အတီတံ နိရုဒ္ဓံ ဝိဂတံ ဝိပရိဏတံ အတ္ထင်္ဂတံ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတီတံ နိရုဒ္ဓံ ဝိဂတံ ဝိပရိဏတံ အတ္ထင်္ဂတံ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတီတံ အတ္ထီ’’တိ။
အနာဂတံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နနု အနာဂတံ အဇာတံ အဘူတံ အသဉ္ဇာတံ အနိဗ္ဗတ္တံ အနဘိနိဗ္ဗတ္တံ အပါတုဘူတန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အနာဂတံ အဇာတံ အဘူတံ အသဉ္ဇာတံ အနိဗ္ဗတ္တံ အနဘိနိဗ္ဗတ္တံ အပါတုဘူတံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အနာဂတံ အတ္ထီ’’တိ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ အနိရုဒ္ဓံ အဝိဂတံ အဝိပရိဏတံ န အတ္ထင်္ဂတံ န အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? အာမန္တာ။ အတီတံ အတ္ထိ အတီတံ အနိရုဒ္ဓံ အဝိဂတံ အဝိပရိဏတံ န အတ္ထင်္ဂတံ န အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဇာတံ ဘူတံ သဉ္ဇာတံ နိဗ္ဗတ္တံ အဘိနိဗ္ဗတ္တံ ပါတုဘူတန္တိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ အတ္ထိ အနာဂတံ ဇာတံ ဘူတံ သဉ္ဇာတံ နိဗ္ဗတ္တံ အဘိနိဗ္ဗတ္တံ ပါတုဘူတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ အတ္ထိ အတီတံ နိရုဒ္ဓံ ဝိဂတံ ဝိပရိဏတံ အတ္ထင်္ဂတံ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ နိရုဒ္ဓံ ဝိဂတံ ဝိပရိဏတံ အတ္ထင်္ဂတံ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ အတ္ထိ အနာဂတံ အဇာတံ အဘူတံ အသဉ္ဇာတံ အနိဗ္ဗတ္တံ အနဘိနိဗ္ဗတ္တံ အပါတုဘူတန္တိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ အဇာတံ အဘူတံ အသဉ္ဇာတံ အနိဗ္ဗတ္တံ အနဘိနိဗ္ဗတ္တံ အပါတုဘူတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂-ကာလသံသန္ဒနာ ၂၈၃။ သကဝါဒီ။ ။ လွန်ပြီးသော ‘အတိတ်’ သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ လွန်ပြီးသော ‘အတိတ်’ သည် ချုပ်ပြီး ကင်းပြတ်ပြီး ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခဲ့ပြီး ကွယ်ပြီးကွယ်ပျောက်ပြီး မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ လွန်ပြီးသော ‘အတိတ်’ သည် ချုပ်ပြီး ကင်းပြတ်ပြီး ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခဲ့ပြီး ကွယ်ပြီး ကွယ်ပျောက်ပြီးဖြစ်ခဲ့ပါမူ လွန်ပြီးသော ‘အတိတ်’ သည် ရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ မရောက်သေးသော ‘အနာဂတ်’ သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မရောက်သေးသော ‘အနာဂတ်’ သည် မဖြစ်သေးသည် မထင်ရှားသေးသည် ကောင်းစွာမဖြစ်သေးသည် မဖြစ်ပေါ်သေးသည် အသစ် မဖြစ်သေးသည် ထင်ရှား မဖြစ်ပေါ်သေးသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ အရှင်ပရဝါဒီ။ ။ မရောက်သေးသော ‘အနာဂတ်’ သည် မဖြစ်သေးသည် မထင်ရှားသေးသည်ကောင်းစွာ မဖြစ်သေးသည် မဖြစ်ပေါ်သေးသည် အသစ် မဖြစ်သေးသည် ထင်ရှား မဖြစ်ပေါ်သေးသည်ဖြစ်ခဲ့ပါမူ မရောက်သေးသော ‘အနာဂတ်’ သည် ရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ဖြစ်ဆဲ ‘ပစ္စုပ္ပန်’ သည် ရှိသလော၊ ဖြစ်ဆဲ ‘ပစ္စုပ္ပန်’ သည် မချုပ် မဖောက်ပြန် မပျက်စီးမကွယ်ပျောက်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မကွယ်ပျောက်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ လွန်ခဲ့ပြီးသော ‘အတိတ်’ သည် ရှိသလော၊ လွန်ခဲ့ပြီးသော ‘အတိတ်’ သည် မချုပ်မကင်းပြတ် မဖောက်ပြန် မပျက်စီး မကွယ်ပျောက်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖြစ်ဆဲ ‘ပစ္စုပ္ပန်’ သည် ရှိဆဲလော၊ ဖြစ်ဆဲ ‘ပစ္စုပ္ပန်’ သည် ဖြစ်ဆဲလော၊ ထင်ရှားဆဲလော၊ ကောင်းစွာ ဖြစ်ဆဲလော၊ ဖြစ်ဆဲလော၊ အသစ် ဖြစ်ဆဲလော၊ ထင်ရှား ဖြစ်ပေါ်ဆဲလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပေါ်ဆဲ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မရောက်သေးသော ‘အနာဂတ်’ သည် ရှိသလော၊ မရောက်သေးသော ‘အနာဂတ်’ သည်ဖြစ်ဆဲလော၊ ထင်ရှားဆဲလော၊ ဖြစ်ပေါ်ဆဲလော၊ အသစ် ဖြစ်ဆဲလော၊ ထင်ရှား ဖြစ်ပေါ်ဆဲလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သည် ရှိသလော၊ အတိတ်သည် ချုပ်ပြီးလော၊ ကင်းပြတ်ပြီးလော၊ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးပြီးလော၊ ကွယ်ပြီးလော၊ ကွယ်ပျောက်ပြီးလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကွယ်ပျောက်ပြီးဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်သည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်သည် ချုပ်ပြီးလော၊ ကင်းပြတ်ပြီးလော၊ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးပြီးလော၊ ကွယ်ပြီးလော၊ ကွယ်ပျောက်ပြီးလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်သည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်သည် မဖြစ်သေးသလော၊ မထင်ရှားသေးသလော၊ ကောင်းစွာ မဖြစ်သေးသလော၊ မဖြစ်ပေါ်သေးသလော၊ အသစ် မဖြစ်သေးသလော၊ ထင်ရှားမဖြစ်သေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ထင်ရှား မဖြစ်သေးပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်သည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်သည် မဖြစ်သေးသလော၊ မထင်ရှားသေးသလော၊ ကောင်းစွာ မဖြစ်သေးသလော၊ အသစ် မဖြစ်သေးသလော၊ ထင်ရှား မဖြစ်သေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၈၄။ အတီတံ ရူပံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နနု အတီတံ ရူပံ နိရုဒ္ဓံ ဝိဂတံ ဝိပရိဏတံ အတ္ထင်္ဂတံ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတီတံ ရူပံ နိရုဒ္ဓံ ။ပ။ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတီတံ ရူပံ အတ္ထီ’’တိ။
အနာဂတံ ရူပံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နနု အနာဂတံ ရူပံ အဇာတံ အဘူတံ အသဉ္ဇာတံ အနိဗ္ဗတ္တံ အနဘိနိဗ္ဗတ္တံ အပါတုဘူတန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အနာဂတံ ရူပံ အဇာတံ ။ပ။ အပါတုဘူတံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အနာဂတံ ရူပံ အတ္ထီ’’တိ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အနိရုဒ္ဓံ အဝိဂတံ အဝိပရိဏတံ န အတ္ထင်္ဂတံ န အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ရူပံ အတ္ထိ အတီတံ ရူပံ အနိရုဒ္ဓံ အဝိဂတံ အဝိပရိဏတံ န အတ္ထင်္ဂတံ န အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ဇာတံ ဘူတံ သဉ္ဇာတံ နိဗ္ဗတ္တံ အဘိနိဗ္ဗတ္တံ ပါတုဘူတန္တိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ရူပံ အတ္ထိ အနာဂတံ ရူပံ ဇာတံ ဘူတံ သဉ္ဇာတံ နိဗ္ဗတ္တံ အဘိနိဗ္ဗတ္တံ ပါတုဘူတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတီတံ ရူပံ အတ္ထိ အတီတံ ရူပံ နိရုဒ္ဓံ ဝိဂတံ ဝိပရိဏတံ အတ္ထင်္ဂတံ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ နိရုဒ္ဓံ ဝိဂတံ ဝိပရိဏတံ အတ္ထင်္ဂတံ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အနာဂတံ ရူပံ အတ္ထိ အနာဂတံ ရူပံ အဇာတံ အဘူတံ အသဉ္ဇာတံ အနိဗ္ဗတ္တံ အနဘိနိဗ္ဗတ္တံ အပါတုဘူတန္တိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အဇာတံ အဘူတံ အသဉ္ဇာတံ အနိဗ္ဗတ္တံ အနဘိနိဗ္ဗတ္တံ အပါတုဘူတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတီတာ ဝေဒနာ အတ္ထိ…ပေ… သညာ အတ္ထိ, သင်္ခါရာ အတ္ထိ, ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နနု အတီတံ ဝိညာဏံ နိရုဒ္ဓံ ဝိဂတံ ဝိပရိဏတံ အတ္ထင်္ဂတံ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတီတံ ဝိညာဏံ နိရုဒ္ဓံ ။ပ။ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထီ’’တိ။
အနာဂတံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နနု အနာဂတံ ဝိညာဏံ အဇာတံ အဘူတံ အသဉ္ဇာတံ အနိဗ္ဗတ္တံ အနဘိနိဗ္ဗတ္တံ အပါတုဘူတန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အနာဂတံ ဝိညာဏံ အဇာတံ ။ပ။ အပါတုဘူတံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အနာဂတံ ဝိညာဏံ အတ္ထီ’’တိ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အနိရုဒ္ဓံ ။ပ။ န အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အတီတံ ဝိညာဏံ အနိရုဒ္ဓံ ။ပ။ န အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ဇာတံ ။ပ။ ပါတုဘူတန္တိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အနာဂတံ ဝိညာဏံ ဇာတံ ။ပ။ ပါတုဘူတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အတီတံ ဝိညာဏံ နိရုဒ္ဓံ ။ပ။ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ နိရုဒ္ဓံ ။ပ။ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အနာဂတံ ဝိညာဏံ အဇာတံ ။ပ။ အပါတုဘူတန္တိ? အာမန္တာ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အဇာတံ ။ပ။ အပါတုဘူတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၈၄။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ချုပ်ပြီးသည် ကင်းပြတ်ပြီးသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးပြီးသည်ကွယ်ပြီးသည် ကွယ်ပျောက်ပြီးသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အတိတ်ရုပ်သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ခဲ့ပါမူ။ပ။ ကွယ်ပျောက်ပြီးဖြစ်ခဲ့ပါမူအတိတ်ရုပ်သည် ရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် မဖြစ်သေးသည် မထင်ရှားသေးသည် ကောင်းစွာ မဖြစ်သေးသည်မဖြစ်ပေါ်သေးသည် အသစ် မဖြစ်သေးသည် ထင်ရှားစွာ မဖြစ်ပေါ်သေးသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အနာဂတ်ရုပ်သည် မဖြစ်သေးခဲ့ပါမူ။ပ။ ထင်ရှားစွာ မဖြစ်ပေါ်သေးခဲ့ပါမူအနာဂတ်ရုပ်သည် ရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် မချုပ်သလော၊ မကင်းပျောက်သလော၊ မဖောက်ပြန် မပျက်စီးသလော၊ မကွယ်သလော၊ မကွယ်ပျောက်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မကွယ်ပျောက်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသလော၊ အတိတ်ရုပ်သည် မချုပ်သလော၊ မကင်းပျောက်သလော၊ မဖောက်ပြန် မပျက်စီးသလော၊ မကွယ်သလော၊ မကွယ်ပျောက်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ဖြစ်ဆဲလော၊ ထင်ရှားဆဲလော၊ ကောင်းစွာဖြစ်ဆဲလော၊ ဖြစ်ပေါ်ဆဲလော၊ အသစ် ဖြစ်ဆဲလော၊ ထင်ရှား ဖြစ်ပေါ်ဆဲလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပေါ်ဆဲပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်ရုပ်သည် ဖြစ်ဆဲလော၊ ထင်ရှားဆဲလော၊ ကောင်းစွာ ဖြစ်ဆဲလော၊ ဖြစ်ပေါ်ဆဲလော၊ အသစ် ဖြစ်ဆဲလော၊ ထင်ရှား ဖြစ်ပေါ်ဆဲလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသလော၊ အတိတ်ရုပ်သည် ချုပ်ပြီးလော၊ ကင်းပျောက်ပြီးလော၊ ဖောက်ပြန် ပျက်စီးပြီးလော၊ ကွယ်ပြီးလော၊ ကွယ်ပျောက်ပြီးလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကွယ်ပျောက်ပြီးဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ချုပ်ပြီးလော၊ ကင်းပျောက်ပြီးလော၊ ဖောက်ပြန် ပျက်စီးပြီးလော၊ ကွယ်သလော၊ ကွယ်ပျောက်ပြီးလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်ရုပ်သည် မဖြစ်သေးသလော၊ မထင်ရှားသေးသလော၊ ကောင်းစွာ မဖြစ်သေးသလော၊ မဖြစ်ပေါ်သေးသလော၊ အသစ် မဖြစ်သေးသလော၊ ထင်ရှား မဖြစ်ပေါ်သေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဖြစ်ပေါ်သေးပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် မဖြစ်သေးသလော၊ မထင်ရှားသေးသလော၊ ကောင်းစွာ မဖြစ်သေးသလော၊ မဖြစ်ပေါ်သေးသလော၊ အသစ် မဖြစ်သေးသလော၊ ထင်ရှားမဖြစ်သေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝေဒနာသည် ရှိသလော။ပ။ သညာသည် ရှိသလော၊ သင်္ခါရတို့သည်ရှိကုန်သလော၊ ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ချုပ်ပြီးသည် ကင်းပျောက်ပြီးသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးပြီးသည်ကွယ်ပြီးသည် ကွယ်ပျောက်ပြီးသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ခဲ့ပါမူ။ပ။ ကွယ်ပျောက်ပြီးဖြစ်ခဲ့ပါမူအတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် မဖြစ်သေးသည် မထင်ရှားသေးသည် ကောင်းစွာမဖြစ် သေးသည်မဖြစ်ပေါ်သေးသည် အသစ် မဖြစ်သေးသည် ထင်ရှားစွာ မဖြစ်ပေါ်သေးသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် မဖြစ်သေးခဲ့ပါမူ။ပ။ ထင်ရှားစွာ မဖြစ်ပေါ်သေးခဲ့ပါမူ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် မချုပ်သလော။ပ။ မကွယ်ပျောက်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မကွယ်ပျောက်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် မချုပ်သလော။ပ။ မကွယ်ပျောက်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ဖြစ်ဆဲလော။ပ။ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်ဆဲလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်ဆဲပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ဖြစ်ဆဲလော။ပ။ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်ဆဲလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ချုပ်ပြီးလော။ပ။ ကွယ်ပျောက်ပြီးလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ကွယ်ပျောက်ပြီးဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ချုပ်ပြီးလော။ပ။ ကွယ်ပျောက်ပြီးလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် မဖြစ်သေးသလော။ပ။ ထင်ရှား မဖြစ်ပေါ်သေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဖြစ်ပေါ်သေးပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် မဖြစ်သေးသလော။ပ။ ထင်ရှားမဖြစ်ပေါ်သေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။
၂၈၅။ ‘‘ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ ဝါ ရူပ’’န္တိ ဝါ, ‘‘ရူပန္တိ ဝါ ပစ္စုပ္ပန္န’’န္တိ ဝါ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ နိရုဇ္ဈမာနံ ပစ္စုပ္ပန္နဘာဝံ ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ ရူပဘာဝံ ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
‘‘ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ ဝါ ရူပ’’န္တိ ဝါ, ‘‘ရူပန္တိ ဝါ ပစ္စုပ္ပန္န’’န္တိ ဝါ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ နိရုဇ္ဈမာနံ ရူပဘာဝံ န ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နဘာဝံ န ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
‘‘ဩဒါတန္တိ ဝါ ဝတ္ထ’’န္တိ ဝါ, ‘‘ဝတ္ထန္တိ ဝါ ဩဒါတ’’န္တိ ဝါ ဩဒါတံ ဝတ္ထံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? အာမန္တာ။ ဩဒါတံ ဝတ္ထံ ရဇ္ဇမာနံ ဩဒါတဘာဝံ ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ ဝတ္ထဘာဝံ ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
‘‘ဩဒါတန္တိ ဝါ ဝတ္ထ’’န္တိ ဝါ, ‘‘ဝတ္ထန္တိ ဝါ ဩဒါတ’’န္တိ ဝါ ဩဒါတံ ဝတ္ထံ အပ္ပိယံ ကရိတွာ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? အာမန္တာ။ ဩဒါတံ ဝတ္ထံ ရဇ္ဇမာနံ ဝတ္ထဘာဝံ န ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ ဩဒါတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၈၅။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဟူ၍လည်းကောင်း ရုပ်ဟူ၍လည်းကောင်း, ရုပ်ဟူ၍လည်းကောင်း ပစ္စုပ္ပန်ဟူ၍လည်းကောင်း, ပစ္စုပ္ပန်နှင့် ရုပ်ကို မဝေဖန်အပ်သည်ကို ပြု၍ ပစ္စုပ္ပန်သည် ဤရုပ်လော၊ ဤရုပ်သည် ပစ္စုပ္ပန်လော၊ ပစ္စုပ္ပန်နှင့် ရုပ်သည် တူသောအနက် ရှိသလော၊ တူသလော၊ တူသောအဖို့ရှိသလော၊ ထိုပစ္စုပ္ပန်ကြောင့် ရုပ် ထိုရုပ်ကြောင့် ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ချုပ်လတ်သော် ပစ္စုပ္ပန်အဖြစ်ကို ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပယ်စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်အဖြစ်ကို ပယ်စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။၁ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဟူ၍လည်းကောင်း, ရုပ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရုပ်ဟူ၍လည်းကောင်း, ပစ္စုပ္ပန်ဟူ၍လည်းကောင်း ပစ္စုပ္ပန်နှင့် ရုပ်ကို မဝေဖန်အပ်သည်ကို ပြု၍ ပစ္စုပ္ပန်သည် ဤရုပ်လော၊ ဤရုပ်သည်ပစ္စုပ္ပန်လော၊ ပစ္စုပ္ပန်နှင့် ရုပ်သည် တူသောအနက် ရှိသလော၊ တူသလော၊ တူသောအဖို့ ရှိသလော၊ ထိုပစ္စုပ္ပန်ကြောင့် ရုပ်, ထိုရုပ်ကြောင့် ပစ္စုပ္ပန် ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ချုပ်လတ်သော် ရုပ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မစွန့်ပါ။၂ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အဖြူရောင်ဟူ၍လည်းကောင်း, အဝတ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အဝတ်ဟူ၍လည်းကောင်း, အဖြူရောင်ဟူ၍လည်းကောင်း အဖြူရောင်နှင့် အဝတ်ကို မဝေဖန်အပ်သည်ကို ပြု၍ ဤအဖြူသည် ဤအဝတ်လော၊ ဤအဝတ်သည် ဤအဖြူလော၊ အဖြူရောင်နှင့် အဝတ်သည် တူသောအနက် ရှိသလော၊ တူသလော၊ တူသောအဖို့ ရှိသလော၊ ထိုအဖြူရောင်ကြောင့် အဝတ် ထိုအဝတ်ကြောင့် အဖြူရောင်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။၃ ပရဝါဒီ။ ။ ဖြူသော အဝတ်ကို ဆေးဆိုးလတ်သော် အဖြူ၏ အဖြစ်ကို စွန့်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ စွန့်ပါ၏။၄ ပရဝါဒီ။ ။ အဝတ်၏ အဖြစ်ကို စွန့်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။၅ ပရဝါဒီ။ ။ အဖြူရောင်ဟူ၍လည်းကောင်း, အဝတ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အဝတ်ဟူ၍လည်းကောင်း, အဖြူရောင်ဟူ၍လည်းကောင်း အဖြူရောင်နှင့် အဝတ်ကို မဝေဖန်အပ်သည်ကို ပြု၍ ဤအဖြူသည်ဤအဝတ်လော၊ ဤအဝတ်သည် ဤအဖြူလော၊ အဖြူရောင်နှင့် အဝတ်သည် တူသောအနက် ရှိသလော၊ တူသလော၊ တူသော အဖို့ ရှိသလော၊ ထိုအဖြူရောင်ကြောင့် အဝတ် ထိုအဝတ်ကြောင့် အဖြူရောင်ဖြစ်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ဖြူသော အဝတ်ကို ဆေးဆိုးလတ်သော် အဝတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မစွန့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ အဖြူရောင်အဖြစ်ကို မစွန့်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၈၆။ ရူပံ ရူပဘာဝံ န ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ ရူပံ နိစ္စံ ဓုဝံ သဿတံ အဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ နနု ရူပံ ရူပဘာဝံ န ဇဟတီတိ ရူပံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ ရူပံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ရူပံ ရူပဘာဝံ န ဇဟတီ’’တိ။
နိဗ္ဗာနံ နိဗ္ဗာနဘာဝံ န ဇဟတီတိ နိဗ္ဗာနံ နိစ္စံ ဓုဝံ သဿတံ အဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ ရူပံ ရူပဘာဝံ န ဇဟတီတိ [န ဇဟတိ (သီ။ က။)] ရူပံ နိစ္စံ ဓုဝံ သဿတံ အဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ရူပံ ရူပဘာဝံ န ဇဟတိ ရူပံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ နိဗ္ဗာနံ နိဗ္ဗာနဘာဝံ န ဇဟတိ နိဗ္ဗာနံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ အတ္ထိ အတီတံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ အတ္ထိ အနာဂတံ အနာဂတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ အတီတံ အတ္ထိ အတီတံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ပစ္စုပ္ပန္နဘာဝံ န ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ အတ္ထိ အနာဂတံ အနာဂတဘာဝံ ဇဟတီတိ [န ဇဟတီတိ (ဗဟူသု) အဋ္ဌကထာ ဩလောကေတဗ္ဗာ]? အာမန္တာ။ အတီတံ အတ္ထိ အတီတံ အတီတဘာဝံ ဇဟတီတိ [န ဇဟတီတိ (ဗဟူသု) အဋ္ဌကထာ ဩလောကေတဗ္ဗာ]? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ပစ္စုပ္ပန္နဘာဝံ ဇဟတီတိ [န ဇဟတီတိ (ဗဟူသု) အဋ္ဌကထာ ဩလောကေတဗ္ဗာ]? အာမန္တာ။ အတီတံ အတ္ထိ အတီတံ အတီတဘာဝံ ဇဟတီတိ [န ဇဟတီတိ (ဗဟူသု) အဋ္ဌကထာ ဩလောကေတဗ္ဗာ]? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတီတံ အတ္ထိ အတီတံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ နိစ္စံ ဓုဝံ သဿတံ အဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ နနု အတီတံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတီတံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတီတံ အတ္ထိ အတီတံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီ’’တိ။
နိဗ္ဗာနံ အတ္ထိ နိဗ္ဗာနံ နိဗ္ဗာနဘာဝံ န ဇဟတီတိ နိဗ္ဗာနံ နိစ္စံ ဓုဝံ သဿတံ အဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ အတီတံ အတ္ထိ အတီတံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီတိ အတီတံ နိစ္စံ ဓုဝံ သဿတံ အဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ အတ္ထိ အတီတံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတိ အတီတံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ နိဗ္ဗာနံ အတ္ထိ နိဗ္ဗာနံ နိဗ္ဗာနဘာဝံ န ဇဟတိ နိဗ္ဗာနံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၈၆။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ရုပ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မစွန့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် မြဲသလော၊ ခိုင်ခံ့သလော၊ အမြဲထင်ရှားရှိသလော၊ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ရုပ်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံးပြု၍ ရုပ်သည် မမြဲသည် မဟုတ်ပါလော၊ မခိုင်ခံ့သည် မဟုတ်ပါလော၊ ထင်ရှားမရှိသည် မဟုတ်ပါလော၊ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိသည်မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရုပ်သည် မမြဲခဲ့ပါမူ မခိုင်ခံ့ခဲ့ပါမူ အမြဲထင်ရှား မရှိခဲ့ပါမူ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်း သဘောရှိခဲ့ပါမူ ရုပ်သည် ရုပ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်သည် နိဗ္ဗာန်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံးပြု၍ နိဗ္ဗာန်သည် မြဲသလော၊ ခိုင်ခံ့သလော၊ အမြဲထင်ရှားရှိသလော၊ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပျက်စီးခြင်း မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ရုပ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံးပြု၍ ရုပ်သည် မြဲသလော၊ ခိုင်ခံ့သလော၊ အမြဲထင်ရှားရှိသလော၊ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ရုပ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံးပြု၍ ရုပ်သည် မမြဲသလော၊ မခိုင်ခံ့သလော၊ အမြဲထင်ရှား မရှိသလော၊ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပျက်စီးခြင်းရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်သည် နိဗ္ဗာန်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံးပြု၍ နိဗ္ဗာန်သည် မမြဲသလော၊ မခိုင်ခံ့သလော၊ အမြဲထင်ရှား မရှိသလော၊ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မစွန့်ပါ။၆ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အနာဂတ်သည် အနာဂတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။၇ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မစွန့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်သည် ပစ္စ္စုပ္ပန်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၈ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အနာဂတ်သည် အနာဂတ်၏ အဖြစ်ကို စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ပစ္စ္စုပ္ပန်သည် ပစ္စုပ္ပန်၏ အဖြစ်ကို စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို စွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မစွန့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သည် မြဲသည် ခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှားရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘောမရှိသည် ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သည် မမြဲသည် မခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှား မရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အတိတ်သည် အကယ်၍ မမြဲခဲ့ပါမူ မခိုင်ခံ့ခဲ့ပါမူ အမြဲထင်ရှား မရှိခဲ့ပါမူဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော ရှိခဲ့ပါမူ အတိတ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကိုမစွန့်ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ နိဗ္ဗာန်သည် နိဗ္ဗာန်အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံးပြုလျက်နိဗ္ဗာန်သည် မြဲသည် ခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှားရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော မရှိသည် ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ် သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံးပြုလျက် အတိတ်သည် မြဲသည် ခိုင်ခံ့သည် ထင်ရှားရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော မရှိသည် ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ် သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံး ပြုလျက်အတိတ်သည် မမြဲသည် မခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှား မရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်း သဘော ရှိသည်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ နိဗ္ဗာန်သည် နိဗ္ဗာန်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံးပြုလျက်နိဗ္ဗာန်သည် မမြဲသည် မခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှား မရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိသည် ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၈၇။ အတီတံ ရူပံ အတ္ထိ အတီတံ ရူပံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ရူပံ အတ္ထိ အနာဂတံ ရူပံ အနာဂတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ရူပံ အတ္ထိ အတီတံ ရူပံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ပစ္စုပ္ပန္နဘာဝံ န ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ရူပံ အတ္ထိ အနာဂတံ ရူပံ အနာဂတဘာဝံ ဇဟတီတိ [န ဇဟတီတိ (ဗဟူသု) အနုလောမပဉှောယေဝ]? အာမန္တာ။ အတီတံ ရူပံ အတ္ထိ အတီတံ ရူပံ အတီတဘာဝံ ဇဟတီတိ [န ဇဟတီတိ (ဗဟူသု) အနုလောမပဉှောယေဝ]? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ပစ္စုပ္ပန္နဘာဝံ ဇဟတီတိ [န ဇဟတီတိ (ဗဟူသု) အနုလောမပဉှောယေဝ]? အာမန္တာ။ အတီတံ ရူပံ အတ္ထိ အတီတံ ရူပံ အတီတဘာဝံ ဇဟတီတိ [န ဇဟတီတိ (ဗဟူသု) အနုလောမပဉှောယေဝ]? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ ရူပံ အတ္ထိ အတီတံ ရူပံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ရူပံ နိစ္စံ ဓုဝံ သဿတံ အဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ နနု အတီတံ ရူပံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတီတံ ရူပံ အနိစ္စံ ။ပ။ ဝိပရိဏာမဓမ္မံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတီတံ ရူပံ အတ္ထိ အတီတံ ရူပံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီ’’တိ။
နိဗ္ဗာနံ အတ္ထိ နိဗ္ဗာနံ နိဗ္ဗာနဘာဝံ န ဇဟတိ [န ဇဟတီတိ (?) ပုရိမပဉှေဟိ သံသန္ဒေတဗ္ဗံ] နိဗ္ဗာနံ နိစ္စံ ဓုဝံ သဿတံ အဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ရူပံ အတ္ထိ အတီတံ ရူပံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတိ [န ဇဟတီတိ (?) ပုရိမဉှေဟိ သံသန္ဒေတဗ္ဗံ] အတီတံ ရူပံ နိစ္စံ ဓုဝံ သဿတံ အဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ ရူပံ အတ္ထိ အတီတံ ရူပံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတိ အတီတံ ရူပံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ နိဗ္ဗာနံ အတ္ထိ နိဗ္ဗာနံ နိဗ္ဗာနဘာဝံ န ဇဟတိ နိဗ္ဗာနံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတာ ဝေဒနာ အတ္ထိ… အတီတာ သညာ အတ္ထိ… အတီတာ သင်္ခါရာ အတ္ထိ… အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အတီတံ ဝိညာဏံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အနာဂတံ ဝိညာဏံ အနာဂတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အတီတံ ဝိညာဏံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ပစ္စုပ္ပန္နဘာဝံ န ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အနာဂတံ ဝိညာဏံ အနာဂတဘာဝံ ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အတီတံ ဝိညာဏံ အတီတဘာဝံ ဇဟတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ပစ္စုပ္ပန္နဘာဝံ ဇဟတီတိ [န ဇဟတီတိ (ဗဟူသု) အနုလောမပဉှောယေဝ]? အာမန္တာ။ အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အတီတံ ဝိညာဏံ အတီတဘာဝံ ဇဟတီတိ [န ဇဟတီတိ (ဗဟူသု) အနုလောမပဉှောယေဝ]? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အတီတံ ဝိညာဏံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ဝိညာဏံ နိစ္စံ ဓုဝံ သဿတံ အဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ နနု အတီတံ ဝိညာဏံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတီတံ ဝိညာဏံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အတီတံ ဝိညာဏံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတီ’’တိ။
နိဗ္ဗာနံ အတ္ထိ နိဗ္ဗာနံ နိဗ္ဗာနဘာဝံ န ဇဟတိ [န ဇဟတီတိ (?) ပုရိမပဉှေဟိ သံသန္ဒေတဗ္ဗံ] နိဗ္ဗာနံ နိစ္စံ ဓုဝံ သဿတံ အဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အတီတံ ဝိညာဏံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတိ [န ဇဟတီတိ (?) ပုရိမပဉှေဟိ သံသန္ဒေတဗ္ဗံ] အတီတံ ဝိညာဏံ နိစ္စံ ဓုဝံ သဿတံ အဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထိ အတီတံ ဝိညာဏံ အတီတဘာဝံ န ဇဟတိ အတီတံ ဝိညာဏံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ နိဗ္ဗာနံ အတ္ထိ နိဗ္ဗာနံ နိဗ္ဗာနဘာဝံ န ဇဟတိ နိဗ္ဗာနံ အနိစ္စံ အဓုဝံ အသဿတံ ဝိပရိဏာမဓမ္မန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၈၇။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ရုပ်သည် အတိတ်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မစွန့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အနာဂတ်ရုပ်သည် အနာဂတ်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ပါ့သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ရုပ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မစွန့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ပစ္စုပ္ပန်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အနာဂတ်ရုပ်သည် အနာဂတ်၏ အဖြစ်ကို စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ရုပ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ပစ္စုပ္ပန်၏ အဖြစ်ကို စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ရုပ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ရုပ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မစွန့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် မြဲသည် ခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှားရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘောမရှိသည် ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် မမြဲသည် မခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှား မရှိသည် ဖောက်ပြန် ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အတိတ် သည် မမြဲခဲ့ပါမူ။ပ။ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော ရှိခဲ့ပါမူအတိတ်ရုပ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ရုပ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ နိဗ္ဗာန်သည် နိဗ္ဗာန်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံးပြုလျက်နိဗ္ဗာန်သည် မြဲသည် ခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှားရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော မရှိသည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ရုပ်သည် အတိတ်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ဟုနှလုံးပြုလျက် အတိတ်ရုပ်သည် မြဲသည် ခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှားရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘောမရှိသည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ရုပ်သည် အတိတ်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ဟုနှလုံးပြုလျက် အတိတ်ရုပ်သည် မမြဲသည် မခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှား မရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိသည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ နိဗ္ဗာန်သည် နိဗ္ဗာန်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံးပြုလျက့်နိဗ္ဗာန်သည် မမြဲသည် မခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှား မရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိသည် ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝေဒနာသည် ရှိသည်။ အတိတ်သညာသည် ရှိသည်။ အတိတ်သင်္ခါရတို့သည်ရှိကုန်သည်။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မစွန့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် အနာဂတ်၏ အဖြစ်ကိုမစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကိုမစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မစွန့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ပစ္စုပ္ပန်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် အနာဂတ်၏အဖြစ်ကိုစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကိုစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ပစ္စုပ္ပန်၏အဖြစ်ကို စွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ စွန့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကိုစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကိုမစွန့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မစွန့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် မြဲသည် ခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှားရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော မရှိသည် ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် မမြဲသည် မခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှား မရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိသည် မဟုတ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် မမြဲ မခိုင်ခံ့ အမြဲထင်ရှား မရှိ ဖောက်ပြန့်ပျက်စီးခြင်းသဘော ရှိခဲ့ပါမူ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသည် ဖြစ်၍ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် အတိတ်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ နိဗ္ဗာန်သည် နိဗ္ဗာန်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံးပြုလျက်နိဗ္ဗာန်သည် မြဲသည် ခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှားရှိသည် ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘော မရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် အတိတ်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ဟုနှလုံးပြုလျက် အတိတ်ဝိညာဏ်သည် မြဲသည် ခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှားရှိသည် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းသဘော မရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ဟုနှလုံးပြုလျက် အတိတ်ဝိညာဏ်သည် မမြဲသည် မခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှား မရှိသည် ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘောရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ နိဗ္ဗာန်သည် နိဗ္ဗာန်၏အဖြစ်ကို မစွန့်ဟု နှလုံးပြုလျက်နိဗ္ဗာန်သည် မမြဲသည် မခိုင်ခံ့သည် အမြဲထင်ရှား မရှိသည် ဖောက်ပြန်ခြင်းသဘောရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ ဝစနသောဓနာ
ဝစနသောဓနာ
၂၈၈။ အတီတံ နွတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတီတံ နွတ္ထိ, အတီတံ အတ္ထီတိ မိစ္ဆာ။ ဟဉ္စိ ဝါ ပန အတ္ထိ နွာတီတံ, အတ္ထိ အတီတန္တိ မိစ္ဆာ။ အနာဂတံ နွတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အနာဂတံ နွတ္ထိ, အနာဂတံ အတ္ထီတိ မိစ္ဆာ။ ဟဉ္စိ ဝါ ပန အတ္ထိ နွာနာဂတံ, အတ္ထိ အနာဂတန္တိ မိစ္ဆာ။
အနာဂတံ ဟုတွာ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ တညေဝ အနာဂတံ တံ ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ တညေဝ အနာဂတံ တံ ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ? အာမန္တာ။ ဟုတွာ ဟောတိ ဟုတွာ ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဟုတွာ ဟောတိ ဟုတွာ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ န ဟုတွာ န ဟောတိ န ဟုတွာ န ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ဟုတွာ အတီတံ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ တညေဝ ပစ္စုပ္ပန္နံ တံ အတီတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ တညေဝ ပစ္စုပ္ပန္နံ တံ အတီတန္တိ? အာမန္တာ။ ဟုတွာ ဟောတိ ဟုတွာ ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဟုတွာ ဟောတိ ဟုတွာ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ န ဟုတွာ န ဟောတိ န ဟုတွာ န ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ဟုတွာ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဟောတိ, ပစ္စုပ္ပန္နံ ဟုတွာ အတီတံ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ တညေဝ အနာဂတံ တံ ပစ္စုပ္ပန္နံ တံ အတီတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ တညေဝ အနာဂတံ တံ ပစ္စုပ္ပန္နံ တံ အတီတန္တိ? အာမန္တာ။ ဟုတွာ ဟောတိ ဟုတွာ ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဟုတွာ ဟောတိ ဟုတွာ ဟောတီတိ? အာမန္တာ။ န ဟုတွာ န ဟောတိ န ဟုတွာ န ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂၈၈။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ် မရှိခဲ့ပါမူ အတိတ်ရှိ၏ဟူသောစကားသည် မှား၏၊ သို့မဟုတ် ရှိသောသဘောသည် အတိတ် မဟုတ်ခဲ့ပါမူ ရှိသောသဘောသည် အတိတ်ဖြစ်၏ဟူသောစကားသည် မှား၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်သည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ် မရှိခဲ့ပါမူ အနာဂတ်ရှိ၏ဟူသောစကားသည် မှား၏၊ သို့မဟုတ် ရှိသောသဘောသည် အနာဂတ် မဟုတ်ခဲ့ပါမူ ရှိသောသဘောသည် အနာဂတ်ဖြစ်၏ဟူသောစကားသည် မှား၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ် ဖြစ်ပြီး၍ ပစ္စုပ္ပန် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအနာဂတ်သည်ပင် ထိုပစ္စုပ္ပန်လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၉ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအနာဂတ်သည်ပင် ထိုပစ္စုပ္ပန်လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။၁၀ သကဝါဒီ။ ။ (အနာဂတ်) ဖြစ်ပြီး၍ (ပစ္စုပ္ပန်) ဖြစ်သလော၊ (ပစ္စုပ္ပန်) ဖြစ်လျက်ပင် (အနာဂတ်) ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၁ သကဝါဒီ။ ။ (အနာဂတ်) ဖြစ်ပြီး၍ (ပစ္စုပ္ပန်) ဖြစ်သလော၊ (ပစ္စုပ္ပန်) ဖြစ်လျက်ပင် အနာဂတ်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။၁၂ သကဝါဒီ။ ။ (အနာဂတ်) မဖြစ်မူ၍ (ပစ္စုပ္ပန်) မဖြစ်ပါသလော၊ (ပစ္စုပ္ပန်) မဖြစ်မူ၍ အနာဂတ် မဖြစ်ပါ့သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၃ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်ပြီး၍ အတိတ်ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပစ္စုပ္ပန်သည်ပင် ထိုအတိတ်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၄ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပစ္စုပ္ပန်သည်ပင် ထိုအတိတ်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။၁၅ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်ပြီး၍ အတိတ်ဖြစ်သလော၊ အတိတ်ဖြစ်ပြီး၍ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၆ သကဝါဒီ။ ။ (ပစ္စုပ္ပန်) ဖြစ်၍ (အတိတ်) ဖြစ်သလော၊ (အတိတ်) ဖြစ်၍ (ပစ္စုပ္ပန်) ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။၁၇ သကဝါဒီ။ ။ (ပစ္စုပ္ပန်) မဖြစ်မူ၍ (အတိတ်) မဖြစ်သလော၊ (အတိတ်) မဖြစ်မူ၍ (ပစ္စုပ္ပန်) မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဖြစ်ပြီး၍ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်ပြီး၍ အတိတ်ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအနာဂတ်သည်ပင် ထိုပစ္စုပ္ပန် ထိုအတိတ်လေလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအနာဂတ်သည်ပင် ထိုပစ္စုပ္ပန်လေလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ (အနာဂတ်) ဖြစ်ပြီး၍ (ပစ္စုပ္ပန်, အတိတ်) ဖြစ်သလော၊ (ပစ္စုပ္ပန်,အတိတ်) ဖြစ်ပြီး၍ (အနာဂတ်) ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ (အနာဂတ်) ဖြစ်ပြီး၍ (ပစ္စုပ္ပန်,အတိတ်) ဖြစ်သလော၊ (ပစ္စုပ္ပန်,အတိတ်) ဖြစ်ပြီး၍ (အနာဂတ်) ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ (အနာဂတ်) မဖြစ်မူ၍ (ပစ္စုပ္ပန်,အတိတ်) မဖြစ်သလော၊ (ပစ္စုပ္ပန်,အတိတ်) မဖြစ် မူ၍ (အနာဂတ်) မဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ အတီတစက္ခုရူပါဒိကထာ
အတီတစက္ခုရူပါဒိကထာ
၂၈၉။ အတီတံ စက္ခုံ အတ္ထိ ရူပါ အတ္ထိ စက္ခုဝိညာဏံ အတ္ထိ အာလောကော အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတေန စက္ခုနာ အတီတံ ရူပံ ပဿတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ သောတံ အတ္ထိ သဒ္ဒါ အတ္ထိ သောတဝိညာဏံ အတ္ထိ အာကာသော အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတေန သောတေန အတီတံ သဒ္ဒံ သုဏာတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ဃာနံ အတ္ထိ ဂန္ဓာ အတ္ထိ ဃာနဝိညာဏံ အတ္ထိ ဝါယော အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတေန ဃာနေန အတီတံ ဂန္ဓံ ဃာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတာ ဇိဝှါ အတ္ထိ ရသာ အတ္ထိ ဇိဝှါဝိညာဏံ အတ္ထိ အာပေါ အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာယ ဇိဝှါယ အတီတံ ရသံ သာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတော ကာယော အတ္ထိ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာ အတ္ထိ ကာယဝိညာဏံ အတ္ထိ ပထဝီ အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတေန ကာယေန အတီတံ ဖောဋ္ဌဗ္ဗံ ဖုသတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတော မနော အတ္ထိ ဓမ္မာ အတ္ထိ မနောဝိညာဏံ အတ္ထိ ဝတ္ထုံ အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတေန မနေန အတီတံ ဓမ္မံ ဝိဇာနာတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ စက္ခုံ အတ္ထိ ရူပါ အတ္ထိ စက္ခုဝိညာဏံ အတ္ထိ အာလောကော အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတေန စက္ခုနာ အနာဂတံ ရူပံ ပဿတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ သောတံ အတ္ထိ… ဃာနံ အတ္ထိ… ဇိဝှါ အတ္ထိ… ကာယော အတ္ထိ … မနော အတ္ထိ ဓမ္မာ အတ္ထိ မနောဝိညာဏံ အတ္ထိ ဝတ္ထုံ အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတေန မနေန အနာဂတံ ဓမ္မံ ဝိဇာနာတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ စက္ခုံ အတ္ထိ ရူပါ အတ္ထိ စက္ခုဝိညာဏံ အတ္ထိ အာလောကော အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နေန စက္ခုနာ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ပဿတီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ စက္ခုံ အတ္ထိ ရူပါ အတ္ထိ စက္ခုဝိညာဏံ အတ္ထိ အာလောကော အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, အတီတေန စက္ခုနာ အတီတံ ရူပံ ပဿတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ သောတံ အတ္ထိ… ဃာနံ အတ္ထိ… ဇိဝှါ အတ္ထိ… ကာယော အတ္ထိ… မနော အတ္ထိ ဓမ္မာ အတ္ထိ မနောဝိညာဏံ အတ္ထိ ဝတ္ထုံ အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နေန မနေန ပစ္စုပ္ပန္နံ ဓမ္မံ ဝိဇာနာတီတိ? အာမန္တာ။ အတီတော မနော အတ္ထိ ဓမ္မာ အတ္ထိ မနောဝိညာဏံ အတ္ထိ ဝတ္ထုံ အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, အတီတေန မနေန အတီတံ ဓမ္မံ ဝိဇာနာတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ စက္ခုံ အတ္ထိ ရူပါ အတ္ထိ စက္ခုဝိညာဏံ အတ္ထိ အာလောကော အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နေန စက္ခုနာ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ပဿတီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ စက္ခုံ အတ္ထိ ရူပါ အတ္ထိ စက္ခုဝိညာဏံ အတ္ထိ အာလောကော အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, အနာဂတေန စက္ခုနာ အနာဂတံ ရူပံ ပဿတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ သောတံ အတ္ထိ… ဃာနံ အတ္ထိ… ဇိဝှါ အတ္ထိ… ကာယော အတ္ထိ… မနော အတ္ထိ ဓမ္မာ အတ္ထိ မနောဝိညာဏံ အတ္ထိ ဝတ္ထုံ အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နေန မနေန ပစ္စုပ္ပန္နံ ဓမ္မံ ဝိဇာနာတီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတော မနော အတ္ထိ ဓမ္မာ အတ္ထိ မနောဝိညာဏံ အတ္ထိ ဝတ္ထုံ အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, အနာဂတေန မနေန အနာဂတံ ဓမ္မံ ဝိဇာနာတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ စက္ခုံ အတ္ထိ ရူပါ အတ္ထိ စက္ခုဝိညာဏံ အတ္ထိ အာလောကော အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, န စ အတီတေန စက္ခုနာ အတီတံ ရူပံ ပဿတီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ စက္ခုံ အတ္ထိ ရူပါ အတ္ထိ စက္ခုဝိညာဏံ အတ္ထိ အာလောကော အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, န စ ပစ္စုပ္ပန္နေန စက္ခုနာ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ပဿတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ သောတံ အတ္ထိ… ဃာနံ အတ္ထိ… ဇိဝှါ အတ္ထိ… ကာယော အတ္ထိ… မနော အတ္ထိ ဓမ္မာ အတ္ထိ မနောဝိညာဏံ အတ္ထိ ဝတ္ထုံ အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, န စ အတီတေန မနေန အတီတံ ဓမ္မံ ဝိဇာနာတီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နော မနော အတ္ထိ ဓမ္မာ အတ္ထိ မနောဝိညာဏံ အတ္ထိ ဝတ္ထုံ အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, န စ ပစ္စုပ္ပန္နေန မနေန ပစ္စုပ္ပန္နံ ဓမ္မံ ဝိဇာနာတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ စက္ခုံ အတ္ထိ ရူပါ အတ္ထိ စက္ခုဝိညာဏံ အတ္ထိ အာလောကော အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, န စ အနာဂတေန စက္ခုနာ အနာဂတံ ရူပံ ပဿတီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ စက္ခုံ အတ္ထိ ရူပါ အတ္ထိ စက္ခုဝိညာဏံ အတ္ထိ အာလောကော အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, န စ ပစ္စုပ္ပန္နေန စက္ခုနာ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ပဿတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ သောတံ အတ္ထိ… ဃာနံ အတ္ထိ… ဇိဝှါ အတ္ထိ… ကာယော အတ္ထိ… မနော အတ္ထိ ဓမ္မာ အတ္ထိ မနောဝိညာဏံ အတ္ထိ ဝတ္ထုံ အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, န စ အနာဂတေန မနေန အနာဂတံ ဓမ္မံ ဝိဇာနာတီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နော မနော အတ္ထိ ဓမ္မာ အတ္ထိ မနောဝိညာဏံ အတ္ထိ ဝတ္ထုံ အတ္ထိ မနသိကာရော အတ္ထိ, န စ ပစ္စုပ္ပန္နေန မနေန ပစ္စုပ္ပန္နံ ဓမ္မံ ဝိဇာနာတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၈၉။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သောစက္ခုသည် ရှိသလော၊ ရူပါရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ စက္ခုဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အာလောကသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။၁၈ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်စက္ခုဖြင့် အတိတ်ရူပါရုံကို မြင်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၁၉ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော သောတသည် ရှိသလော၊ သဒ္ဒါရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ သောတဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အာကာသသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သောတဖြင့် အတိတ်သဒ္ဒါရုံကို ကြားသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော ဃာနသည် ရှိသလော၊ ဂန္ဓာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ ဃာနဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ဝါယောဓာတ်သည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဃာနဖြင့် အတိတ်ဂန္ဓာရုံကို နံသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော ဇိဝှါသည် ရှိသလော၊ ရသာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ ဇိဝှါဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အာပေါဓာတ်သည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဇိဝှါဖြင့် အတိတ်ရသာရုံကို လျက်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော ကာယသည် ရှိသလော၊ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ ကာယဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ပထဝီဓာတ်သည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ကာယဖြင့် အတိတ်ဖောဋ္ဌဗ္ဗာရုံကို တွေ့ထိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော မနောသည် ရှိသလော၊ ဓမ္မာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ မနောဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ဟဒယဝတ္ထုသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်မနောဖြင့် အတိတ်ဓမ္မာရုံကို သိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဖြစ်သော စက္ခုသည် ရှိသလော၊ ရူပါရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ စက္ခုဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အာလောကသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်စက္ခုဖြင့် အနာဂတ်ရူပါရုံကို မြင်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဖြစ်သော သောတသည် ရှိသလော၊ ဃာနသည် ရှိသလော၊ ဇိဝှါသည်ရှှိိသလော၊ ကာယသည် ရှိသလော၊ မနောသည် ရှိသလော၊ ဓမ္မာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ မနောဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ဟဒယဝတ္ထုသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်မနောဖြင့် အနာဂတ်ဓမ္မာရုံကို သိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော စက္ခုသည် ရှိသလော၊ အဆင်းရူပါရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ စက္ခုဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အာလောကသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်စက္ခုဖြင့်ပစ္စုပ္ပန်ရူပါရုံကို မြင်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မြင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော စက္ခုသည် ရှိသလော၊ ရူပါရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ စက္ခုဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အာလောကသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ အတိတ်စက္ခုဖြင့်အတိတ်ရူပါရုံကို မြင်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော သောတသည် ရှိသလော၊ ဃာနသည် ရှိသလော၊ ဇိဝှါသည် ရှိသလော၊ ကာယသည် ရှိသလော၊ မနောသည် ရှိသလော၊ ဓမ္မာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ မနောဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ဟဒယဝတ္ထုသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်မနောဖြင့်ပစ္စုပ္ပန်ဓမ္မာရုံကို သိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ သိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်မနောသည် ရှိသလော၊ ဓမ္မာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ မနောဝိညာဏ်သည်ရှိသလော၊ ဟဒယဝတ္ထုသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ အတိတ်မနောဖြင့် အတိတ်ဓမ္မာရုံကို သိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော စက္ခုသည် ရှိသလော၊ ရူပါရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ စက္ခုဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အာလောကသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်စက္ခုဖြင့်ပစ္စုပ္ပန်ရူပါရုံကို မြင်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မြင်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဖြစ်သောစက္ခုသည် ရှိသလော၊ ရူပါရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ စက္ခုဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အာလောကသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်စက္ခုဖြင့်အနာဂတ်ရူပါရုံကို မြင်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော သောတသည် ရှိသလော၊ ဃာနသည် ရှိသလော၊ ဇိဝှါသည် ရှိသလော၊ ကာယသည် ရှိသလော၊ မနောသည် ရှိသလော၊ ဓမ္မာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ မနောဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ဟဒယဝတ္ထုသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်မနောဖြင့်ပစ္စုပ္ပန်ဓမ္မာရုံကို သိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ သိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဖြစ်သော မနောသည် ရှိသလော၊ ဓမ္မာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ မနောဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ဟဒယဝတ္ထုသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်မနောဖြင့်အနာဂတ်ဓမ္မာရုံကို သိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော စက္ခုသည် ရှိသလော၊ ရူပါရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ စက္ခုဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အာလောကသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ အတိတ်စက္ခုဖြင့်မူကား အတိတ်ရူပါရုံကို မမြင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မမြင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော စက္ခုသည် ရှိသလော၊ ရူပါရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ စက္ခုဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အာလောကသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်စက္ခုဖြင့်မူကား ပစ္စုပ္ပန်ရူပါရုံကို မမြင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော သောတသည် ရှိသလော၊ ဃာနသည် ရှိသလော၊ ဇိဝှါသည်ရှှိိသလော၊ ကာယသည် ရှိသလော၊ မနောသည် ရှိသလော၊ ဓမ္မာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ မနောဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ဟဒယဝတ္ထုသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ အတိတ်မနောဖြင့်မူကား အတိတ်ဓမ္မာရုံကို မသိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မသိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော မနောသည် ရှိသလော၊ ဓမ္မာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ မနောဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ဟဒယဝတ္ထုသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်မနောဖြင့်မူကား ပစ္စုပ္ပန်ဓမ္မာရုံကို မသိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဖြစ်သော စက္ခုသည် ရှိသလော၊ ရူပါရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ စက္ခုဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အာလောကသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်စက္ခုဖြင့်မူကား အနာဂတ်ရူပါရုံကို မမြင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မမြင်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော စက္ခုသည် ရှိသလော၊ ရူပါရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ စက္ခုဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ အာလောကသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်စက္ခုဖြင့်မူကား ပစ္စုပ္ပန်ရူပါရုံကို မမြင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဖြစ်သော သောတသည် ရှိသလော၊ ဃာနသည် ရှိသလော၊ ဇိဝှါသည်ရှိသလော၊ ကာယသည် ရှိသလော၊ မနောသည် ရှိသလော၊ ဓမ္မာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ မနောဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ဟဒယဝတ္ထုသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်မနောဖြင့်မူကား အနာဂတ်ဓမ္မာရုံကို မသိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မသိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော မနောသည် ရှိသလော၊ ဓမ္မာရုံတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ မနောဝိညာဏ်သည် ရှိသလော၊ ဟဒယဝတ္ထုသည် ရှိသလော၊ မနသိကာရသည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်မနောဖြင့်မူကား ပစ္စုပ္ပန်ဓမ္မာရုံကို မသိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ အတီတဉာဏာဒိကထာ
အတီတဉာဏာဒိကထာ
၂၉၀။ အတီတံ ဉာဏံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တေန ဉာဏေန ဉာဏကရဏီယံ ကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ တေန ဉာဏေန ဉာဏကရဏီယံ ကရောတီတိ? အာမန္တာ။ တေန ဉာဏေန ဒုက္ခံ ပရိဇာနာတိ, သမုဒယံ ပဇဟတိ, နိရောဓံ သစ္ဆိကရောတိ, မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ဉာဏံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တေန ဉာဏေန ဉာဏကရဏီယံ ကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ တေန ဉာဏေန ဉာဏကရဏီယံ ကရောတီတိ? အာမန္တာ။ တေန ဉာဏေန ဒုက္ခံ ပရိဇာနာတိ, သမုဒယံ ပဇဟတိ, နိရောဓံ သစ္ဆိကရောတိ, မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ဉာဏံ အတ္ထိ, တေန ဉာဏေန ဉာဏကရဏီယံ ကရောတီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ဉာဏံ အတ္ထိ, တေန ဉာဏေန ဉာဏကရဏီယံ ကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဉာဏံ အတ္ထိ, တေန ဉာဏေန ဒုက္ခံ ပရိဇာနာတိ, သမုဒယံ ပဇဟတိ, နိရောဓံ သစ္ဆိကရောတိ, မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ဉာဏံ အတ္ထိ, တေန ဉာဏေန ဒုက္ခံ ပရိဇာနာတိ, သမုဒယံ ပဇဟတိ, နိရောဓံ သစ္ဆိကရောတိ, မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဉာဏံ အတ္ထိ, တေန ဉာဏေန ဉာဏကရဏီယံ ကရောတီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ဉာဏံ အတ္ထိ, တေန ဉာဏေန ဉာဏကရဏီယံ ကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဉာဏံ အတ္ထိ, တေန ဉာဏေန ဒုက္ခံ ပရိဇာနာတိ, သမုဒယံ ပဇဟတိ, နိရောဓံ သစ္ဆိကရောတိ, မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ဉာဏံ အတ္ထိ, တေန ဉာဏေန ဒုက္ခံ ပရိဇာနာတိ, သမုဒယံ ပဇဟတိ, နိရောဓံ သစ္ဆိကရောတိ, မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ ဉာဏံ အတ္ထိ, န စ တေန ဉာဏေန ဉာဏကရဏီယံ ကရောတီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဉာဏံ အတ္ထိ, န စ တေန ဉာဏေန ဉာဏကရဏီယံ ကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ဉာဏံ အတ္ထိ, န စ တေန ဉာဏေန ဒုက္ခံ ပရိဇာနာတိ, သမုဒယံ ပဇဟတိ, နိရောဓံ သစ္ဆိကရောတိ, မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဉာဏံ အတ္ထိ, န စ တေန ဉာဏေန ဒုက္ခံ ပရိဇာနာတိ, သမုဒယံ ပဇဟတိ, နိရောဓံ သစ္ဆိကရောတိ, မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ဉာဏံ အတ္ထိ, န စ တေန ဉာဏေန ဉာဏကရဏီယံ ကရောတီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဉာဏံ အတ္ထိ, န စ တေန ဉာဏေန ဉာဏကရဏီယံ ကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ ဉာဏံ အတ္ထိ, န စ တေန ဉာဏေန ဒုက္ခံ ပရိဇာနာတိ, သမုဒယံ ပဇဟတိ, နိရောဓံ သစ္ဆိကရောတိ, မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဉာဏံ အတ္ထိ, န စ တေန ဉာဏေန ဒုက္ခံ ပရိဇာနာတိ, သမုဒယံ ပဇဟတိ, နိရောဓံ သစ္ဆိကရောတိ, မဂ္ဂံ ဘာဝေတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၉၀။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုလုပ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၂၀ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုလုပ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြုလုပ်ပါ၏။၂၁ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြားသိသလော၊ သမုဒယသစ္စာကို ပယ်သလော၊ နိရောဓသစ္စာကို မျက်မှောက်ပြုသလော၊ မဂ္ဂသစ္စာကို ပွါးများသလော။၂၂ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၂၃ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုလုပ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုလုပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြုလုပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြားသိသလော၊ သမုဒယသစ္စာကို ပယ်စွန့်သလော၊ နိရောဓသစ္စာကို မျက်မှောက်ပြုသလော၊ မဂ္ဂသစ္စာကို ပွါးများသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ် ကိစ္စကိုပြုလုပ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြုလုပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ် ကိစ္စကိုပြုလုပ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြားသိသလော၊ သမုဒယသစ္စာကို ပယ်စွန့်သလော၊ နိရောဓသစ္စာကို မျက်မှောက်ပြုသလော၊ မဂ္ဂသစ္စာကိုပွါးများသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပွါးများပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြားသိသလော၊ သမုဒယသစ္စာကို ပယ်စွန့်သလော၊ နိရောဓသစ္စာကို မျက်မှောက်ပြုသလော၊ မဂ္ဂသစ္စာကိုပွါးများသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ် ကိစ္စကိုပြုလုပ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြုလုပ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ် ကိစ္စကိုပြုလုပ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြားသိသလော၊ သမုဒယသစ္စာကို ပယ်စွန့်သလော၊ နိရောဓသစ္စာကို မျက်မှောက်ပြုသလော၊ မဂ္ဂသစ္စာကိုပွါးများသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပွါးများပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဒုက္ခသစ္စာကိုပိုင်းခြားသိသလော၊ သမုဒယသစ္စာကို ပယ်စွန့်သလော၊ နိရောဓသစ္စာကို မျက်မှောက်ပြုသလော၊ မဂ္ဂသစ္စာကို ပွါးများသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်လျက် ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကိုမူကား မပြုလုပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မပြုလုပ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်လျက် ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကိုမူကား မပြုလုပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်လျက် ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဒုက္ခသစ္စာကို မူကားပိုင်းခြား၍ မသိသလော၊ သမုဒယသစ္စာကိုမူကား မပယ်စွန့်ပါသလော၊ နိရောဓသစ္စာကိုမူကားမျက်မှောက် မပြုသလော၊ မဂ္ဂသစ္စာကိုမူကား မပွါးများသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မပွါးများပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်လျက် ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဒုက္ခသစ္စာကိုမူကားပိုင်းခြား၍ မသိပါသလော၊ သမုဒယသစ္စာကိုမူကား မပယ်စွန့်ပါသလော၊ နိရောဓသစ္စာကိုမူကားမျက်မှောက် မပြုပါသလော၊ မဂ္ဂသစ္စာကိုမူကား မပွါးများပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်လျက် ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကိုမူကား မပြုလုပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မပြုလုပ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်လျက် ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကိုမူကား မပြုလုပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်လျက် ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဒုက္ခသစ္စာ ကိုမူကားပိုင်းခြား၍ မသိသလော၊ သမုဒယသစ္စာကိုမူကား မပယ်စွန့်သလော၊ နိရောဓသစ္စာကိုမူကား မျက်မှောက်မပြုပါသလော၊ မဂ္ဂသစ္စာကိုမူကား မပွါးများပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မပွါးများပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော အသိဉာဏ်သည် ရှိသည်ဖြစ်လျက် ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဒုက္ခသစ္စာကိုမူကားပိုင်းခြား၍ မသိပါသလော၊ သမုဒယသစ္စာကိုမူကား မပယ်စွန့်ပါသလော၊ နိရောဓသစ္စာကိုမူကားမျက်မှောက် မပြုပါသလော၊ မဂ္ဂသစ္စာကိုမူကား မပွါးများပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ အရဟန္တာဒိကထာ
အရဟန္တာဒိကထာ
၂၉၁။ အရဟတော အတီတော ရာဂေါ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ တေန ရာဂေန သရာဂေါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အရဟတော အတီတော ဒေါသော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ တေန ဒေါသေန သဒေါသောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အရဟတော အတီတော မောဟော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ တေန မောဟေန သမောဟောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အရဟတော အတီတော မာနော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ တေန မာနေန သမာနောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အရဟတော အတီတာ ဒိဋ္ဌိ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အရဟတော အတီတာ ဝိစိကိစ္ဆာ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ တာယ ဝိစိကိစ္ဆာယ သဝိစိကိစ္ဆောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အရဟတော အတီတံ ထိနံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ တေန ထိနေန သထိနောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အရဟတော အတီတံ ဥဒ္ဓစ္စံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ တေန ဥဒ္ဓစ္စေန သဥဒ္ဓစ္စောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အရဟတော အတီတံ အဟိရိကံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ တေန အဟိရိကေန သအဟိရိကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အရဟတော အတီတံ အနောတ္တပ္ပံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ တေန အနောတ္တပ္ပေန သအနောတ္တပ္ပီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂါမိဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမီ တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂါမိဿ အတီတာ ဝိစိကိစ္ဆာ အတ္ထိ… အတီတော သီလဗ္ဗတပရာမာသော အတ္ထိ… အတီတော အဏုသဟဂတော ကာမရာဂေါ အတ္ထိ… အတီတော အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမီ တေန ဗျာပါဒေန ဗျာပန္နစိတ္တောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သကဒါဂါမိဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမီ တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သကဒါဂါမိဿ အတီတာ ဝိစိကိစ္ဆာ အတ္ထိ… အတီတော သီလဗ္ဗတပရာမာသော အတ္ထိ… အတီတော ဩဠာရိကော ကာမရာဂေါ အတ္ထိ… အတီတော ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမီ တေန ဗျာပါဒေန ဗျာပန္နစိတ္တောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သောတာပန္နဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နော တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သောတာပန္နဿ အတီတာ ဝိစိကိစ္ဆာ အတ္ထိ… အတီတော သီလဗ္ဗတပရာမာသော အတ္ထိ… အတီတော အပါယဂမနီယော ရာဂေါ အတ္ထိ… အတီတော အပါယဂမနီယော ဒေါသော အတ္ထိ… အတီတော အပါယဂမနီယော မောဟော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နော တေန မောဟေန သမောဟောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၉၁။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်ရာဂသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။၂၄ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ထိုရာဂဖြင့် ရာဂရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုင့်ပါ။ပ။၂၅ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်ဒေါသသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ထိုဒေါသဖြင့် ဒေါသရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်မောဟသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ထိုမောဟဖြင့် မောဟရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်မာနသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ထိုမာနဖြင့် မာနရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်ဒိဋ္ဌိသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်ဝိစိကိစ္ဆာသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ထိုဝိစိကိစ္ဆာဖြင့်ဝိစိကိစ္ဆာရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်ထိနသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ထိုထိနဖြင့် ထိနရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်ဥဒ္ဓစ္စသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ထိုဥဒ္ဓစ္စဖြင့် ဥဒ္ဓစ္စရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်အဟိရိကသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ထိုအဟိရိကဖြင့် အဟိရိကရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်အနောတ္တပ္ပသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ထိုအနောတ္တပ္ပဖြင့် အနောတ္တပ္ပရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်အား အတိတ်ဝိစိကိစ္ဆာသည် ရှိသလော၊ အတိတ်သီလဗ္ဗတပရာမာသသည်ရှိသလော၊ သိမ်မွေ့သော အတိတ်ကာမရာဂသည် ရှိသလော၊ သိမ်မွေ့သော အတိတ်ဗျာပါဒသည်ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်သည် ထိုဗျာပါဒဖြင့် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးသော စိတ်ရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်အား အတိတ်ဝိစိကိစ္ဆာသည် ရှိသလော၊ အတိတ်သီလဗ္ဗတပရာမာသသည်ရှှိိသလော၊ ကြမ်းတမ်းသော အတိတ်ကာမရာဂသည် ရှိသလော၊ ကြမ်းတမ်းသော အတိတ်ဗျာပါဒသည်ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်သည် ထိုဗျာပါဒဖြင့် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးသော စိတ်ရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်အား အတိတ်ဝိစိကိစ္ဆာသည် ရှိသလော၊ အတိတ်သီလဗ္ဗတပရာမာသသည်ရှိသလော၊ အပါယ်လားကြောင်း အတိတ်ရာဂသည် ရှိသလော၊ အပါယ်လားကြောင်း အတိတ်ဒေါသသည် ရှိသလော၊ အပါယ်လားကြောင်း အတိတ်မောဟသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်သည် ထိုမောဟဖြင့် မောဟရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၂၉၂။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတော ရာဂေါ အတ္ထိ, ပုထုဇ္ဇနော တေန ရာဂေန သရာဂေါတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော အတီတော ရာဂေါ အတ္ထိ, အရဟာ တေန ရာဂေန သရာဂေါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတော ဒေါသော အတ္ထိ ။ပ။ အတီတံ အနောတ္တပ္ပံ အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနော တေန အနောတ္တပ္ပေန အနောတ္တပ္ပီတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော အတီတံ အနောတ္တပ္ပံ အတ္ထိ, အရဟာ တေန အနောတ္တပ္ပေန အနောတ္တပ္ပီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထိ, ပုထုဇ္ဇနော တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမိဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထိ, အနာဂါမီ တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတာ ဝိစိကိစ္ဆာ အတ္ထိ ။ပ။ အတီတော အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ အတ္ထိ, ပုထုဇ္ဇနော တေန ဗျာပါဒေန ဗျာပန္နစိတ္တောတိ? အာမန္တာ။ အနာဂါမိဿ အတီတော အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ အတ္ထိ, အနာဂါမီ တေန ဗျာပါဒေန ဗျာပန္နစိတ္တောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထိ, ပုထုဇ္ဇနော တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထိ, သကဒါဂါမီ တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတာ ဝိစိကိစ္ဆာ အတ္ထိ… အတီတော ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ အတ္ထိ, ပုထုဇ္ဇနော တေန ဗျာပါဒေန ဗျာပန္နစိတ္တောတိ? အာမန္တာ။ သကဒါဂါမိဿ အတီတော ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ အတ္ထိ, သကဒါဂါမီ တေန ဗျာပါဒေန ဗျာပန္နစိတ္တောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထိ, ပုထုဇ္ဇနော တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထိ, သောတာပန္နော တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတာ ဝိစိကိစ္ဆာ အတ္ထိ ။ပ။ အတီတော အပါယဂမနီယော မောဟော အတ္ထိ, ပုထုဇ္ဇနော တေန မောဟေန သမောဟောတိ? အာမန္တာ။ သောတာပန္နဿ အတီတော အပါယဂမနီယော မောဟော အတ္ထိ, သောတာပန္နော တေန မောဟေန သမောဟောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတော အတီတော ရာဂေါ အတ္ထိ, န စ အရဟာ တေန ရာဂေန သရာဂေါတိ? အာမန္တာ။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတော ရာဂေါ အတ္ထိ, န စ ပုထုဇ္ဇနော တေန ရာဂေန သရာဂေါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အရဟတော အတီတော ဒေါသော အတ္ထိ ။ပ။ အတီတံ အနောတ္တပ္ပံ အတ္ထိ, န စ အရဟာ တေန အနောတ္တပ္ပေန အနောတ္တပ္ပီတိ? အာမန္တာ။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတံ အနောတ္တပ္ပံ အတ္ထိ, န စ ပုထုဇ္ဇနော တေန အနောတ္တပ္ပေန အနောတ္တပ္ပီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂါမိဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထိ, န စ အနာဂါမီ တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? အာမန္တာ။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထိ, န စ ပုထုဇ္ဇနော တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂါမိဿ အတီတာ ဝိစိကိစ္ဆာ အတ္ထိ…ပေ… အတီတော အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ အတ္ထိ, န စ အနာဂါမီ တေန ဗျာပါဒေန ဗျာပန္နစိတ္တောတိ? အာမန္တာ။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတော အဏုသဟဂတော ဗျာပါဒေါ အတ္ထိ, န စ ပုထုဇ္ဇနော တေန ဗျာပါဒေန ဗျာပန္နစိတ္တောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သကဒါဂါမိဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထိ, န စ သကဒါဂါမီ တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? အာမန္တာ။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထိ, န စ ပုထုဇ္ဇနော တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သကဒါဂါမိဿ အတီတာ ဝိစိကိစ္ဆာ အတ္ထိ ။ပ။ အတီတော ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ အတ္ထိ, န စ သကဒါဂါမီ တေန ဗျာပါဒေန ဗျာပန္နစိတ္တောတိ? အာမန္တာ။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတော ဩဠာရိကော ဗျာပါဒေါ အတ္ထိ, န စ ပုထုဇ္ဇနော တေန ဗျာပါဒေန ဗျာပန္နစိတ္တောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သောတာပန္နဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထိ, န စ သောတာပန္နော တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? အာမန္တာ။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အတ္ထိ, န စ ပုထုဇ္ဇနော တာယ ဒိဋ္ဌိယာ သဒိဋ္ဌိကောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သောတာပန္နဿ အတီတာ ဝိစိကိစ္ဆာ အတ္ထိ ။ပ။ အတီတော အပါယဂမနီယော မောဟော အတ္ထိ, န စ သောတာပန္နော တေန မောဟေန သမောဟောတိ? အာမန္တာ။ ပုထုဇ္ဇနဿ အတီတော အပါယဂမနီယော မောဟော အတ္ထိ, န စ ပုထုဇ္ဇနော တေန မောဟေန သမောဟောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၉၂။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်ရာဂရှိသည် ဖြစ်၍ ပုထုဇဥ်သည် ထိုရာဂဖြင့် ရာဂရှိသူဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်ရာဂရှိသည် ဖြစ်၍ ရဟန္တာသည် ထိုရာဂဖြင့် ရာဂရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်ဒေါသရှိသည် ဖြစ်၍။ပ။ အတိတ်အနောတ္တပ္ပရှိသည် ဖြစ်၍ပုထုဇဥ်သည် ထိုအနောတ္တပ္ပဖြင့် အနောတ္တပ္ပရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်အနောတ္တပ္ပရှိသည် ဖြစ်၍ ရဟန္တာသည် ထိုအနောတ္တပ္ပဖြင့်အနောတ္တပ္ပရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိရှိသည် ဖြစ်၍ ပုထုဇဥ်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိရှိသည် ဖြစ်၍ အနာဂါမ်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်ဝိစိကိစ္ဆာရှိသည် ဖြစ်၍။ပ။ သိမ်မွေ့သော အတိတ်ဗျာပါဒ ရှိသည်ဖြစ်၍ ပုထုဇဥ်သည် ထိုဗျာပါဒဖြင့် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးသော စိတ်ရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်အား သိမ်မွေ့သော အတိတ်ဗျာပါဒရှိသည် ဖြစ်၍ အနာဂါမ်သည် ထိုဗျာပါဒဖြင့်ဖောက်ပြန်ပျက်စီးသော စိတ်ရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိရှိသည် ဖြစ်၍ ပုထုဇဥ်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိရှိသည် ဖြစ်၍ သကဒါဂါမ်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်ဝိစိကိစ္ဆာရှိသည် ဖြစ်၍ ကြမ်းတမ်းသော အတိတ်ဗျာပါဒသည်ရှိသည် ဖြစ်၍ ပုထုဇဥ်သည် ထိုဗျာပါဒဖြင့် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးသော စိတ်ရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်အား ကြမ်းတမ်းသော အတိတ်ဗျာပါဒသည် ရှိသည် ဖြစ်၍ သကဒါဂါမ် သည်ထိုဗျာပါဒဖြင့် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးသော စိတ်ရှိသူ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိရှိသည် ဖြစ်၍ ပုထုဇဥ်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ရှိသည် ဖြစ်၍ သောတာပန်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့်ဒိဋ္ဌိရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်ဝိစိကိစ္ဆာရှိသည် ဖြစ်၍။ပ။ အပါယ်လားကြောင်း အတိတ်မောဟရှိသည် ဖြစ်၍ ပုထုဇဥ်သည် ထိုမောဟဖြင့် မောဟရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်အား အပါယ်လားကြောင်း အတိတ်မောဟရှိသည် ဖြစ်၍ သောတာပန် သည်ထိုမောဟဖြင့် မောဟရှိသူ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်ရာဂရှိသည် ဖြစ်လျက် ရဟန္တာသည် ထိုရာဂဖြင့် ရာဂရှိသူ မူကားမဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဖြစ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်ရာဂရှိသည် ဖြစ်လျက် ပုထုဇဥ်သည် ထိုရာဂဖြင့် ရာဂရှိသူ မူကားမဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အတိတ်ဒေါသရှိသည် ဖြစ်လျက်။ပ။ အတိတ်အနောတ္တပ္ပရှိသည် ဖြစ်လျက်ရဟန္တာသည် ထိုအနောတ္တပ္ပဖြင့် အနောတ္တပ္ပရှိသူမူကား မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဖြစ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်အနောတ္တပ္ပရှိသည်ဖြစ်လျက် ပုထုဇဥ်သည် ထိုအနောတ္တပ္ပဖြင့်အနောတ္တပ္ပရှိသူမူကား မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိရှိသည် ဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူမူကား မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဖြစ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိရှိသည် ဖြစ်လျက် ပုထုဇဥ်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူမူကား မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂါမ်အား အတိတ်ဝိစိကိစ္ဆာရှိသည် ဖြစ်လျက်။ပ။ သိမ်မွေ့သော အတိတ်ဗျာပါဒရှိသည် ဖြစ်လျက် အနာဂါမ်သည် ထိုဗျာပါဒဖြင့် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးသော စိတ်ရှိသူမူကား မဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဖြစ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား သိမ်မွေ့သော အတိတ်ဗျာပါဒရှိသည် ဖြစ်လျက် ပုထုဇဥ်သည် ထိုဗျာပါဒဖြင့်ဖောက်ပြန်ပျက်စီးသော စိတ်ရှိသူမူကား မဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိရှိသည် ဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့်ဒိဋ္ဌိရှိသူမူကား မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဖြစ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိရှိသည် ဖြစ်လျက် ပုထုဇဥ်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူမူကား မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သကဒါဂါမ်အား အတိတ်ဝိစိကိစ္ဆာရှိသည် ဖြစ်လျက်။ပ။ ကြမ်းတမ်းသော အတိတ်ဗျာပါဒရှိသည် ဖြစ်လျက် သကဒါဂါမ်သည် ထိုဗျာပါဒဖြင့် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးသော စိတ်ရှိသူမူကား မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဖြစ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား ကြမ်းတမ်းသော အတိတ်ဒေါသရှိသည် ဖြစ်လျက် ပုထုဇဥ်သည်ထိုဒေါသဖြင့် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးသော စိတ်ရှိသူမူကား မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိရှိသည် ဖြစ်လျက် သောတာပန်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့်ဒိဋ္ဌိရှိသူမူကား မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဖြစ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အတိတ်သက္ကာယဒိဋ္ဌိရှိသည် ဖြစ်လျက် ပုထုဇဥ်သည် ထိုဒိဋ္ဌိဖြင့် ဒိဋ္ဌိရှိသူမူကား မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာပန်အား အတိတ်ဝိစိကိစ္ဆာရှိသည် ဖြစ်လျက်။ပ။ အပါယ်လားကြောင်း အတိတ်မောဟရှိသည် ဖြစ်လျက် သောတာပန်သည် ထိုမောဟဖြင့် မောဟရှိသူမူကား မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဖြစ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား အပါယ်လားကြောင်း အတိတ်မောဟရှိသည်ဖြစ်လျက် ပုထုဇဥ်သည်ထိုမောဟဖြင့် မောဟရှိသူမူကား မဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ အတီတဟတ္ထာဒိကထာ
အတီတဟတ္ထာဒိကထာ
၂၉၃။ အတီတာ ဟတ္ထာ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတေသု ဟတ္ထေသု သတိ အာဒါနနိက္ခေပနံ ပညာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတာ ပါဒါ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတေသု ပါဒေသု သတိ အဘိက္ကမပဋိက္ကမော ပညာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတာ ပဗ္ဗာ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတေသု ပဗ္ဗေသု သတိ သမိဉ္ဇနပသာရဏံ ပညာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတော ကုစ္ဆိ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတသ္မိံ ကုစ္ဆိသ္မိံ သတိ ဇိဃစ္ဆာ ပိပါသာ ပညာယတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတော ကာယော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတော ကာယော ပဂ္ဂဟနိဂ္ဂဟုပဂေါ ဆေဒနဘေဒနုပဂေါ ကာကေဟိ ဂိဇ္ဈေဟိ ကုလလေဟိ သာဓာရဏောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတေ ကာယေ ဝိသံ ကမေယျ, သတ္ထံ ကမေယျ, အဂ္ဂိ ကမေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ လဗ္ဘာ အတီတော ကာယော အဒ္ဒုဗန္ဓနေန ဗန္ဓိတုံ, ရဇ္ဇုဗန္ဓနေန ဗန္ဓိတုံ, သင်္ခလိကဗန္ဓနေန ဗန္ဓိတုံ, ဂါမဗန္ဓနေန ဗန္ဓိတုံ, နိဂမဗန္ဓနေန ဗန္ဓိတုံ, နဂရဗန္ဓနေန ဗန္ဓိတုံ, ဇနပဒဗန္ဓနေန ဗန္ဓိတုံ, ကဏ္ဌပဉ္စမေဟိ ဗန္ဓနေဟိ ဗန္ဓိတုန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတော အာပေါ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တေန အာပေန အာပကရဏီယံ ကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတော တေဇော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တေန တေဇေန တေဇကရဏီယံ ကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတော ဝါယော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တေန ဝါယေန ဝါယကရဏီယံ ကရောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၉၃။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်ကုန်သော လက်တို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်ကုန်သော လက်တို့ ရှိကုန်သော် ကိိုင်ယူမှု ချထားမှု ထင်ရှားပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်ကုန်သော ခြေတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်ကုန်သော ခြေတို့ ရှိကုန်သော် ရှေ့သို့ တက်ခြင်း နောက်သို့ ဆုတ်ခြင်းထင်ရှားပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်ကုန်သော ခြေဆစ် လက်ဆစ်တို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်ကုန်သော ခြေဆစ် လက်ဆစ်တို့ ရှိကုန်သော် ကွေးခြင်း ဆန့်ခြင်းထင်ရှားပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သောဝမ်းဗိုက်သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သောဝမ်းဗိုက်ရှိလတ်သော် ဆာလောင်ခြင်း မွတ်သိပ်ခြင်း ထင်ရှားပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော ကိုယ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော ကိုယ်သည် ချီးမြှောက်ခြင်း နှိမ့်ချခြင်းသို့ ရောက်ပါသလော၊ ဖြတ်ခြင်းခွဲခြင်းသို့ ရောက်ပါသလော၊ ကျီး လင်းတ စွန်ရဲတို့နှင့် ဆက်ဆံပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော ကိုယ်၌ အဆိပ် တက်ရာသလော၊ ဓားလက်နက် စူးရှရာသလော၊ မီးလောင်ရာသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော ကိုယ်ကို နှောင်အိမ်အနှောင်အဖွဲ့ဖြင့် ချုပ်နှောင်ခြင်းငှါ ကြိုးအနှောင်အဖွဲ့ဖြင့် ချုပ်နှောင်ခြင်းငှါ သံခြေကျဥ်းအနှောင်အဖွဲ့ဖြင့် ချုပ်နှောင်ခြင်းငှါ ရွာအနှောင်အဖွဲ့ဖြင့် ချုပ်နှောင်ခြင်းငှါ နိဂုံးအနှောင်အဖွဲ့ဖြင့် ချုပ်နှောင်ခြင်းငှါ မြို့အနှောင်အဖွဲ့ဖြင့် ချုပ်နှောင်ခြင်းငှါ တိုင်းခရိုင်အနှောင်အဖွဲ့ဖြင့် ချုပ်နှောင်ခြင်းငှါ လည်ပင်းလျှင် ငါးခုမြောက်ရှိသော (လက်နှစ်ဖက်, ခြေနှစ်ဖက်) အနှောင်အဖွဲ့တို့ဖြင့် ချုပ်နှောင်ခြင်းငှါ ရအပ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော ရေသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုရေဖြင့် ရေ၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုလုပ်နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော မီးသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုမီးဖြင့် မီး၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုလုပ်နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဖြစ်သော လေသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုလေဖြင့် လေ၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုလုပ်နိုင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ အတီတက္ခန္ဓာဒိသမောဓာနကထာ
အတီတက္ခန္ဓာဒိသမောဓာနကထာ
၂၉၄။ အတီတော ရူပက္ခန္ဓော အတ္ထိ, အနာဂတော ရူပက္ခန္ဓော အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နော ရူပက္ခန္ဓော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တယော ရူပက္ခန္ဓာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတာ ပဉ္စက္ခန္ဓာ အတ္ထိ, အနာဂတာ ပဉ္စက္ခန္ဓာ အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နာ ပဉ္စက္ခန္ဓာ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပန္နရသက္ခန္ဓာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ စက္ခာယတနံ အတ္ထိ, အနာဂတံ စက္ခာယတနံ အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နံ စက္ခာယတနံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တီဏိ စက္ခာယတနာနီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတာနိ ဒွါဒသာယတနာနိ အတ္ထိ, အနာဂတာနိ ဒွါဒသာယတနာနိ အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နာနိ ဒွါဒသာယတနာနိ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ဆတ္တိံသာယတနာနီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတာ စက္ခုဓာတု အတ္ထိ, အနာဂတာ စက္ခုဓာတု အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နာ စက္ခုဓာတု အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တိဿော စက္ခုဓာတုယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတာ အဋ္ဌာရသ ဓာတုယော အတ္ထိ, အနာဂတာ အဋ္ဌာရသ ဓာတုယော အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နာ အဋ္ဌာရသ ဓာတုယော အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ စတုပညာသ ဓာတုယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ စက္ခုန္ဒြိယံ အတ္ထိ, အနာဂတံ စက္ခုန္ဒြိယံ အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နံ စက္ခုန္ဒြိယံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တီဏိ စက္ခုန္ဒြိယာနီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတာနိ ဗာဝီသတိန္ဒြိယာနိ အတ္ထိ, အနာဂတာနိ ဗာဝီသတိန္ဒြိယာနိ အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နာနိ ဗာဝီသတိန္ဒြိယာနိ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ဆသဋ္ဌိန္ဒြိယာနီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတော ရာဇာ စက္ကဝတ္တီ အတ္ထိ, အနာဂတော ရာဇာ စက္ကဝတ္တီ အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နော ရာဇာ စက္ကဝတ္တီ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တိဏ္ဏန္နံ ရာဇူနံ စက္ကဝတ္တီနံ သမ္မုခီဘာဝေါ ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတော သမ္မာသမ္မုဒ္ဓေါ အတ္ထိ, အနာဂတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ အတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ တိဏ္ဏန္နံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါနံ သမ္မုခီဘာဝေါ ဟောတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂၉၄။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရူပက္ခန္ဓာသည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်ရူပက္ခန္ဓာသည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ရူပက္ခန္ဓာသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သဝကါဒီ။ ။ ရူပက္ခန္ဓာတို့ကား သုံးပါးတို့လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ခန္ဓာငါးပါးတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ အနာဂတ်ခန္ဓာငါးပါးတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ခန္ဓာငါးပါးတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ခန္ဓာတို့ကား တစ်ဆယ့်ငါးပါးတို့လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်စက္ခာယတနသည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်စက္ခာယတနသည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်စက္ခာယတနသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခာယတနတို့သည် သုံးပါးတို့လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်အာယတန တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့ ရှိကုန်သလော၊ အနာဂတ်အာယတနတစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့ ရှိကုန်သလော၊ ပစ္စုပ္ပန်အာယတန တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့ ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အာယတနတို့ကား သုံးဆယ့်ခြောက်ပါးတို့လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်စက္ခုဓာတ်သည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်စက္ခုဓာတ်သည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်စက္ခုဓာတ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခုဓာတ်တို့သည် သုံးပါးတို့လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဓာတ် တစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ အနာဂတ်ဓာတ် တစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ဓာတ် တစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဓာတ်တို့သည် ငါးဆယ့်လေးပါးတို့လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်စက္ခုန္ဒြေသည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်စက္ခုန္ဒြေသည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်စက္ခုန္ဒြေသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခုန္ဒြေတို့သည် သုံးပါးတို့လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဣန္ဒြေ နှစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ အနာဂတ်စက္ခုဣန္ဒြေနှစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့သည် ရှိကုန်သလော၊ ပစ္စုပ္ပန်ဣန္ဒြေ နှစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဣန္ဒြေတို့သည် ခြောက်ဆယ့်ခြောက်ပါးတို့လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်စကြဝတေးမင်းသည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်စကြဝတေးမင်းသည် ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်စကြဝတေးမင်းသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ စကြဝတေးမင်း သုံးဦးတို့၏ မျက်မှောက်အဖြစ်သည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်မြတ်စွာဘုရားသည် ရှိပါသလော၊ အနာဂတ်မြတ်စွာဘုရားသည် ရှိပါသလော၊ ပစ္စုပ္ပန် မြတ်စွာဘုရားသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သုံးဆူသော မြတ်စွာဘုရားတို့၏ မျက်မှောက်အဖြစ်သည် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပဒသောဓနကထာ
ပဒသောဓနကထာ
၂၉၅။ အတီတံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အတီတန္တိ? အတ္ထိ သိယာ အတီတံ, သိယာ နွာတီတန္တိ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ အတီတံ အတ္ထိ, အတ္ထိ သိယာ အတီတံ, သိယာ နွာတီတံ, တေနာတီတံ နွာတီတံ, နွာတီတံ အတီတန္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘အတီတံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ အတီတံ, သိယာ နွာတီတံ, တေနာတီတံ နွာတီတံ, နွာတီတံ အတီတ’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန အတီတံ နွာတီတံ နွာတီတံ အတီတန္တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတီတံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ အတီတံ, သိယာ နွာတီတ’’န္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘အတီတံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ အတီတံ, သိယာ နွာတီတံ, တေနာတီတံ နွာတီတံ, နွာတီတံ အတီတ’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
အနာဂတံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အနာဂတန္တိ? အတ္ထိ သိယာ အနာဂတံ, သိယာ နွာနာဂတန္တိ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ အနာဂတံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ အနာဂတံ သိယာ နွာနာဂတံ, တေနာနာဂတံ နွာနာဂတံ, နွာနာဂတံ အနာဂတန္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘အနာဂတံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ အနာဂတံ, သိယာ နွာနာဂတံ, တေနာနာဂတံ နွာနာဂတံ, နွာနာဂတံ အနာဂတ’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပနာနာဂတံ နွာနာဂတံ နွာနာဂတံ အနာဂတန္တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အနာဂတံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ အနာဂတံ, သိယာ နွာနာဂတ’’န္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘အနာဂတံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ အနာဂတံ, သိယာ နွာနာဂတံ, တေနာနာဂတံ နွာနာဂတံ, နွာနာဂတံ အနာဂတ’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထီတိ, အာမန္တာ။ အတ္ထိ ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ? အတ္ထိ သိယာ ပစ္စုပ္ပန္နံ, သိယာ နော ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ ပစ္စုပ္ပန္နံ, သိယာ နော ပစ္စုပ္ပန္နံ, တေန ပစ္စုပ္ပန္နံ, နော ပစ္စုပ္ပန္နံ, နော ပစ္စုပ္ပန္နံ ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ ပစ္စုပ္ပန္နံ, သိယာ နော ပစ္စုပ္ပန္နံ, တေန ပစ္စုပ္ပန္နံ နော ပစ္စုပ္ပန္နံ, နော ပစ္စုပ္ပန္နံ ပစ္စုပ္ပန္န’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန ပစ္စုပ္ပန္နံ နော ပစ္စုပ္ပန္နံ, နော ပစ္စုပ္ပန္နံ ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ ပစ္စုပ္ပန္နံ, သိယာ နော ပစ္စုပ္ပန္န’’န္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ ပစ္စုပ္ပန္နံ, သိယာ နော ပစ္စုပ္ပန္နံ, တေန ပစ္စုပ္ပန္နံ နော ပစ္စုပ္ပန္နံ, နော ပစ္စုပ္ပန္နံ ပစ္စုပ္ပန္န’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
နိဗ္ဗာနံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ နိဗ္ဗာနန္တိ? အတ္ထိ သိယာ နိဗ္ဗာနံ သိယာ နော နိဗ္ဗာနန္တိ။
အာဇာနာဟိ နိဂ္ဂဟံ။ ဟဉ္စိ နိဗ္ဗာနံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ နိဗ္ဗာနံ, သိယာ နော နိဗ္ဗာနံ, တေန နိဗ္ဗာနံ နော နိဗ္ဗာနံ, နော နိဗ္ဗာနံ နိဗ္ဗာနန္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘နိဗ္ဗာနံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ နိဗ္ဗာနံ, သိယာ နော နိဗ္ဗာနံ, တေန နိဗ္ဗာနံ နော နိဗ္ဗာနံ, နော နိဗ္ဗာနံ နိဗ္ဗာန’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
နော စေ ပန နိဗ္ဗာနံ နော နိဗ္ဗာနံ, နော နိဗ္ဗာနံ နိဗ္ဗာနန္တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘နိဗ္ဗာနံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ နိဗ္ဗာနံ, သိယာ နော နိဗ္ဗာန’’န္တိ။ ယံ တတ္ထ ဝဒေသိ – ‘‘ဝတ္တဗ္ဗေ ခေါ – ‘နိဗ္ဗာနံ အတ္ထိ အတ္ထိ သိယာ နိဗ္ဗာနံ, သိယာ နော နိဗ္ဗာနံ, တေန နိဗ္ဗာနံ နော နိဗ္ဗာနံ, နော နိဗ္ဗာနံ နိဗ္ဗာန’’’န္တိ မိစ္ဆာ။
၂၉၅။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိသော တရားသည် အတိတ်လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ရှိသော တရားသည် အချို့ အတိတ်ဖြစ်ပါ၏၊ အချို့ အတိတ် မဖြစ်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ အတိတ်တရားသည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ရှိသော တရားသည် အချို့ အတိတ်ဖြစ်၍ အချို့အတိတ် မဟုတ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် အတိတ်တရားသည် အတိတ် မဟုတ်၊ အတိတ် မဟုတ်သောတရားသည် အတိတ်ဖြစ်၏ဟု ဆိုသည် မည်၏။ ထိုအမေးပုစ္ဆာ၌ အတိတ်တရားသည် ရှိ၏၊ ရှိသော တရားသည် အချို့ အတိတ်ဖြစ်၍ အချို့ အတိတ်မဟုတ်ဟု သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ထို့ကြောင့် အတိတ်တရားသည် အတိတ် မဟုတ်၊ အတိတ်မဟုတ်သော တရားသည် အတိတ်ဖြစ်၏ဟူ၍ အကြင်စကားကို သင်ဆို၏၊ သင်၏ ထိုစကားသည့်မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ အတိတ်တရားသည် အတိတ် မဟုတ်၊ အတိတ် မဟုတ်သော တရားသည် အတိတ်ဖြစ်၏ဟု မဆိုအပ်ခဲ့ပါမူ အတိတ်တရားသည် ရှိ၏၊ ရှိသော တရားသည် အချို့ အတိတ်ဖြစ်၍ အချို့အတိတ် မဟုတ်ဟူ၍ မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုအမေးပုစ္ဆာ၌ အတိတ်တရားသည် ရှိ၏၊ ရှိသော တရားသည် အချို့ အတိတ်ဖြစ်၍ အချို့ အတိတ်မဟုတ်ဟု သင် ဆိုခဲ့သည်သာတည်း၊ ထို့ကြောင့် အတိတ်တရားသည် အတိတ် မဟုတ်၊ အတိတ်မဟုတ်သော တရားသည် အတိတ်ဖြစ်၏ဟူ၍ အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ထိုစကားသည်မှားသောစကားသာတည်း။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိသောတရားသည် အနာဂတ်လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ရှိသောတရားသည် အချို့ အနာဂတ်ဖြစ်၍ အချို့ အနာဂတ် မဟုတ်။ သကဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်ပရဝါဒီ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ရှိသော တရားသည် အချို့ အနာဂတ်ဖြစ်၍ အချို့အနာဂတ် မဟုတ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် အနာဂတ်တရားသည် အနာဂတ် မဟုတ်၊ အနာဂတ်မဟုတ်သော တရားသည် အနာဂတ်ဟု ဆိုသည် မည်၏။ ထိုအမေးပုစ္ဆာ၌ အနာဂတ်တရားသည် ရှိ၏၊ ရှိသော တရားသည် အချို့ အနာဂတ်ဖြစ်၍ အချို့အနာဂတ် မဟုတ်ဟု ဆိုအပ်သည်သာတည်း၊ ထို့ကြောင့် အနာဂတ်တရားသည် အနာဂတ် မဟုတ်၊ အနာဂတ် မဟုတ်သော တရားသည် အနာဂတ်ဟူ၍ အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ထိုစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်ပရဝါဒီ အနာဂတ်တရားသည် အနာဂတ် မဟုတ်၊ အနာဂတ် မဟုတ်သော တရားသည်အနာဂတ်ဖြစ်၏ဟု မဆိုအပ်ခဲ့ပါမူ အနာဂတ်တရားသည် ရှိ၏၊ ရှိသောတရားသည် အချို့ အနာဂတ်ဖြစ်၍အချို့ အနာဂတ် မဟုတ်ဟု မဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုအမေးပုစ္ဆာ၌ အနာဂတ်တရားသည် ရှိ၏၊ ရှိသောတရားသည် အချို့ အနာဂတ်ဖြစ်၍ အချို့အနာဂတ် မဟုတ်ဟု သင် ဆိုအပ်သည်သာတည်း၊ ထို့ကြောင့် အနာဂတ်တရားသည် အနာဂတ် မဟုတ်၊ အနာဂတ် မဟုတ်သော တရားသည် အနာဂတ်ဖြစ်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏ဟူသော အကြင်စကားကို သင်ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ထိုစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ရှိဆဲတရားသည် ပစ္စုပ္ပန်လော။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိဆဲတရားသည် အချို့ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်၍ အချို့ ပစ္စုပ္ပန် မဟုတ်။ ပရဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ရှိဆဲတရားသည် အချို့ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်၍ အချို့ ပစ္စုပ္ပန်မဟုတ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ပစ္စုပ္ပန်မဟုတ်၊ ပစ္စုပ္ပန်မဟုတ်သော တရားသည်ပစ္စုပ္ပန် ဖြစ်၏ဟူ၍ ဆိုသည် မည်၏။ ထိုအမေးပုစ္ဆာ၌ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိ၏၊ ရှိဆဲတရားသည် အချို့ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်၍ အချို့ ပစ္စုပ္ပန့်မဟုတ်ဟု သင် ဆိုအပ်သည်သာတည်း၊ ထို့ကြောင့် ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော တရားသည် ပစ္စုပ္ပန်မဟုတ်၊ ပစ္စုပ္ပန်မဟုတ်သော တရားသည် ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်၏ဟူ၍ အကြင်စကားကို သင် ဆို ဘိ၏၊ သင်၏ ထိုစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ပစ္စုပ္ပန်မဟုတ်မူ၍ ပစ္စုပ္ပန်မဟုတ်သော တရားသည် ပစ္စုပ္ပန်် ဖြစ်၏ဟုမဆိုအပ်ခဲ့ပါမူ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိ၏၊ ရှိဆဲတရားသည် အချို့ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်၍ အချို့ ပစ္စုပ္ပန် မဟုတ်ဟုမဆိုသင့် တော့ပေ။ ထိုအမေးပုစ္ဆာ၌ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိ၏၊ ရှိဆဲတရားသည် အချို့ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်၍ အချို့ ပစ္စုပ္ပန်မဟုတ်ဟု ဆိုအပ်သည်သာတည်း၊ ထို့ကြောင့် ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ပစ္စုပ္ပန်မဟုတ်၊ ပစ္စုပ္ပန်မဟုတ်သောတရားသည် ပစ္စုပ္ပန် ဖြစ်၏ဟူသော အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ထိုစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ရှိဆဲတရားသည် နိဗ္ဗာန်လော။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိဆဲတရားသည် အချို့ နိဗ္ဗာန်ဖြစ်၍ အချို့ နိဗ္ဗာန်မဟုတ်။ ပရဝါဒီ။ ။ ဖိနှိပ်ထိုက်သော အပြစ်ကို သင်ဝန်ခံလော့- ဖိနှိပ်ပုံ အရှင်သကဝါဒီ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ရှိဆဲတရားသည် အချို့ နိဗ္ဗာန််ဖြစ်၍ အချို့ နိဗ္ဗာန်မဟုတ်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် နိဗ္ဗာန်သည် နိဗ္ဗာန်မဟုတ်၊ နိဗ္ဗာန်မဟုတ်သော တရားသည် နိဗ္ဗာန်ဖြစ်၏ဟု ဆိုသည် မည်၏။ ထိုအမေးပုစ္ဆာ၌ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိ၏၊ ရှိဆဲတရားသည် အချို့ နိဗ္ဗာန်ဖြစ်၍ အချို့ နိဗ္ဗာန်မဟုတ်ဟုဆိုအပ်သည်သာတည်း၊ ထို့ကြောင့် နိဗ္ဗာန်သည် နိဗ္ဗာန်မဟုတ်၊ နိဗ္ဗာန်မဟုတ်သော တရားသည် နိဗ္ဗာန်တည်းဟူ၍ အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ထိုစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ အရှင်သကဝါဒီ နိဗ္ဗာန်သည် နိဗ္ဗာန်မဟုတ်မူ၍ နိဗ္ဗာန်မဟုတ်သော တရားသည် နိဗ္ဗာန််ဖြစ်၏ဟူ၍မဆိုအပ်ခဲ့ပါမူ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိ၏၊ ရှိဆဲတရားသည် အချို့ နိဗ္ဗာန်ဖြစ်၍ အချို့ နိဗ္ဗာန်မဟုတ်ဟုမဆိုသင့်တော့ပေ။ ထိုအမေးပုစ္ဆာ၌ နိဗ္ဗာန်သည် ရှိ၏၊ ရှိဆဲတရားသည် အချို့ နိဗ္ဗာန်ဖြစ်၍ အချို့ နိဗ္ဗာန်မဟုတ်ဟုဆိုအပ်သည်သာတည်း၊ ထို့ကြောင့် နိဗ္ဗာန်သည် နိဗ္ဗာန်မဟုတ်၊ နိဗ္ဗာန်မဟုတ်သော တရားသည် နိဗ္ဗာန်ဖြစ်၏ဟူသော အကြင်စကားကို သင် ဆိုဘိ၏၊ သင်၏ ထိုစကားသည် မှားသောစကားသာတည်း။ သုတ္တသာဓန
သုတ္တသာဓနံ
၂၉၆။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတီတံ အတ္ထိ, အနာဂတံ အတ္ထီ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ယံ ကိဉ္စိ, ဘိက္ခဝေ, ရူပံ အတီတာနာဂတပစ္စုပ္ပန္နံ အဇ္ဈတ္တံ ဝါ ဗဟိဒ္ဓါ ဝါ ဩဠာရိကံ ဝါ သုခုမံ ဝါ ဟီနံ ဝါ ပဏီတံ ဝါ ယံ ဒူရေ သန္တိကေ ဝါ – အယံ ဝုစ္စတိ ရူပက္ခန္ဓော။ ယာ ကာစိ ဝေဒနာ… ယာ ကာစိ သညာ… ယေ ကေစိ သင်္ခါရာ… ယံ ကိဉ္စိ ဝိညာဏံ အတီတာနာဂတပစ္စုပ္ပန္နံ အဇ္ဈတ္တံ ဝါ ဗဟိဒ္ဓါ ဝါ ဩဠာရိကံ ဝါ သုခုမံ ဝါ ဟီနံ ဝါ ပဏီတံ ဝါ ယံ ဒူရေ သန္တိကေ ဝါ – အယံ ဝုစ္စတိ ဝိညာဏက္ခန္ဓော’’တိ [သံ။ နိ။ ၃။၄၈]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ အတီတံ အတ္ထိ, အနာဂတံ အတ္ထီတိ။
အတီတံ အတ္ထိ, အနာဂတံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘တယောမေ, ဘိက္ခဝေ, နိရုတ္တိပထာ အဓိဝစနပထာ ပညတ္တိပထာ အသင်္ကိဏ္ဏာ အသင်္ကိဏ္ဏပုဗ္ဗာ န သင်္ကိယန္တိ န သင်္ကိယိဿန္တိ အပ္ပဋိကုဋ္ဌာ သမဏေဟိ ဗြာဟ္မဏေဟိ ဝိညူဟိ။ ကတမေ တယော? ယံ, ဘိက္ခဝေ, ရူပံ အတီတံ နိရုဒ္ဓံ ဝိဂတံ ဝိပရိဏတံ ‘အဟောသီ’တိ တဿ သင်္ခါ, ‘အဟောသီ’တိ တဿ သမညာ, ‘အဟောသီ’တိ တဿ ပညတ္တိ၊ န တဿ သင်္ခါ ‘အတ္ထီ’တိ, န တဿ သင်္ခါ ‘ဘဝိဿတီ’တိ။ ယာ ဝေဒနာ…ပေ… ယာ သညာ… ယေ သင်္ခါရာ… ယံ ဝိညာဏံ အတီတံ နိရုဒ္ဓံ ဝိဂတံ ဝိပရိဏတံ ‘အဟောသီ’တိ တဿ သင်္ခါ, ‘အဟောသီ’တိ တဿ သမညာ, ‘အဟောသီ’တိ တဿ ပညတ္တိ၊ န တဿ သင်္ခါ ‘အတ္ထီ’တိ, န တဿ သင်္ခါ ‘ဘဝိဿတီ’တိ။
‘‘ယံ, ဘိက္ခဝေ, ရူပံ အဇာတံ အပါတုဘူတံ ‘ဘဝိဿတီ’တိ တဿ သင်္ခါ, ‘ဘဝိဿတီ’တိ တဿ သမညာ, ‘ဘဝိဿတီ’တိ တဿ ပညတ္တိ၊ န တဿ သင်္ခါ ‘အတ္ထီ’တိ, န တဿ သင်္ခါ ‘အဟောသီ’တိ။ ယာ ဝေဒနာ ။ပ။ ယာ သညာ… ယေ သင်္ခါရာ… ယံ ဝိညာဏံ အဇာတံ အပါတုဘူတံ ‘ဘဝိဿတီ’တိ တဿ သင်္ခါ, ‘ဘဝိဿတီ’တိ တဿ သမညာ, ‘ဘဝိဿတီ’တိ တဿ ပညတ္တိ၊ န တဿ သင်္ခါ ‘အတ္ထီ’တိ, န တဿ သင်္ခါ ‘အဟောသီ’တိ။
‘‘ယံ, ဘိက္ခဝေ, ရူပံ ဇာတံ ပါတုဘူတံ ‘အတ္ထီ’တိ တဿ သင်္ခါ, ‘အတ္ထီ’တိ တဿ သမညာ, ‘အတ္ထီ’တိ တဿ ပညတ္တိ၊ န တဿ သင်္ခါ ‘အဟောသီ’တိ, န တဿ သင်္ခါ ‘ဘဝိဿတီ’တိ။ ယာ ဝေဒနာ ။ပ။ ယာ သညာ… ယေ သင်္ခါရာ… ယံ ဝိညာဏံ ဇာတံ ပါတုဘူတံ ‘အတ္ထီ’တိ တဿ သင်္ခါ, ‘အတ္ထီ’တိ တဿ သမညာ, ‘အတ္ထီ’တိ တဿ ပညတ္တိ၊ န တဿ သင်္ခါ ‘အဟောသီ’တိ, န တဿ သင်္ခါ ‘ဘဝိဿတီ’တိ။ ဣမေ ခေါ, ဘိက္ခဝေ, တယော နိရုတ္တိပထာ အဓိဝစနပထာ ပညတ္တိပထာ အသင်္ကိဏ္ဏာ အသင်္ကိဏ္ဏပုဗ္ဗာ န သင်္ကိယန္တိ န သင်္ကိယိဿန္တိ အပ္ပဋိကုဋ္ဌာ သမဏေဟိ ဗြာဟ္မဏေဟိ ဝိညူဟိ။
‘‘ယေပိ တေ, ဘိက္ခဝေ, အဟေသုံ ဥက္ကလာ ဝဿဘညာ အဟေတုကဝါဒါ အကိရိယဝါဒါ နတ္ထိကဝါဒါ, တေပိမေ တယော နိရုတ္တိပထေ အဓိဝစနပထေ ပညတ္တိပထေ န ဂရဟိတဗ္ဗံ န ပဋိက္ကောသိတဗ္ဗံ အမညိံသု။ တံ ကိဿ ဟေတု? နိန္ဒာဗျာရောသဥပါရမ္ဘဘယာ’’တိ [သံယုတ္တနိကာယေ]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတီတံ အတ္ထိ, အနာဂတံ အတ္ထီ’’တိ။
အတီတံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နနု အာယသ္မာ ဖဂ္ဂုနော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အတ္ထိ နု ခေါ တံ, ဘန္တေ, စက္ခုံ ယေန စက္ခုနာ အတီတေ ဗုဒ္ဓေ ပရိနိဗ္ဗုတေ ဆိန္နပပဉ္စေ ဆိန္နဝဋုမေ ပရိယာဒိန္နဝဋ္ဋေ သဗ္ဗဒုက္ခဝီတိဝတ္တေ ပညာပယမာနော ပညာပေယျာတိ။ အတ္ထိ နု ခေါ သာ, ဘန္တေ, ဇိဝှါ ။ပ။ အတ္ထိ နု ခေါ သော, ဘန္တေ, မနော ယေန မနေန အတီတေ ဗုဒ္ဓေ ပရိနိဗ္ဗုတေ ဆိန္နပပဉ္စေ ဆိန္နဝဋုမေ ပရိယာဒိန္နဝဋ္ဋေ သဗ္ဗဒုက္ခဝီတိဝတ္တေ ပညာပယမာနော ပညာပေယျာ’’တိ။
‘‘နတ္ထိ ခေါ တံ, ဖဂ္ဂုန, စက္ခုံ ယေန စက္ခုနာ အတီတေ ဗုဒ္ဓေ ပရိနိဗ္ဗုတေ ဆိန္နပပဉ္စေ ဆိန္နဝဋုမေ ပရိယာဒိန္နဝဋ္ဋေ သဗ္ဗဒုက္ခဝီတိဝတ္တေ ပညာပယမာနော ပညာပေယျ။ နတ္ထိ ခေါ သာ, ဖဂ္ဂုန, ဇိဝှါ ။ပ။ နတ္ထိ နု ခေါ သော, ဖဂ္ဂုန, မနော ယေန မနေန အတီတေ ဗုဒ္ဓေ ပရိနိဗ္ဗုတေ ဆိန္နပပဉ္စေ ဆိန္နဝဋုမေ ပရိယာဒိန္နဝဋ္ဋေ သဗ္ဗဒုက္ခဝီတိဝတ္တေ ပညာပယမာနော ပညာပေယျာ’’တိ [သံ။ နိ။ ၄။၈၃]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတီတံ အတ္ထီ’’တိ။
အတီတံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နနု အာယသ္မာ နန္ဒကော ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဟု ပုဗ္ဗေ လောဘော တဒဟု အကုသလံ, သော ဧတရဟိ နတ္ထိ, ဣစ္စေတံ ကုသလံ။ အဟု ပုဗ္ဗေ ဒေါသော… အဟု ပုဗ္ဗေ မောဟော, တဒဟု အကုသလံ, သော ဧတရဟိ နတ္ထိ, ဣစ္စေတံ ကုသလ’’န္တိ [အင်္ဂုတ္တရနိကာယေ]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတီတံ အတ္ထီ’’တိ။
န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အနာဂတံ အတ္ထီ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ကဗဠီကာရေ စေ, ဘိက္ခဝေ, အာဟာရေ အတ္ထိ ရာဂေါ, အတ္ထိ နန္ဒီ, အတ္ထိ တဏှာ၊ ပတိဋ္ဌိတံ တတ္ထ ဝိညာဏံ ဝိရူဠှံ။ ယတ္ထ ပတိဋ္ဌိတံ ဝိညာဏံ ဝိရူဠှံ, အတ္ထိ တတ္ထ နာမရူပဿ အဝက္ကန္တိ။ ယတ္ထ အတ္ထိ နာမရူပဿ အဝက္ကန္တိ, အတ္ထိ တတ္ထ သင်္ခါရာနံ ဝုဒ္ဓိ။ ယတ္ထ အတ္ထိ သင်္ခါရာနံ ဝုဒ္ဓိ, အတ္ထိ တတ္ထ အာယတိံ ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တိ။ ယတ္ထ အတ္ထိ အာယတိံ ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တိ, အတ္ထိ တတ္ထ အာယတိံ ဇာတိဇရာမရဏံ။ ယတ္ထ အတ္ထိ အာယတိံ ဇာတိဇရာမရဏံ, သသောကံ တံ, ဘိက္ခဝေ, သရဇံ [သဒရံ (သံ။ နိ။ ၂။၆၄) တဒေဝ ယုတ္တတရံ] သဥပါယာသန္တိ ဝဒါမိ။
‘‘ဖဿေ စေ, ဘိက္ခဝေ, အာဟာရေ… မနောသဉ္စေတနာယ စေ, ဘိက္ခဝေ, အာဟာရေ… ဝိညာဏေ စေ, ဘိက္ခဝေ, အာဟာရေ အတ္ထိ ရာဂေါ, အတ္ထိ နန္ဒီ…ပေ… သရဇံ သဥပါယာသန္တိ ဝဒါမီ’’တိ [သံ။ နိ။ ၂။၆၄]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ အနာဂတံ အတ္ထီတိ။
အနာဂတံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ကဗဠီကာရေ စေ, ဘိက္ခဝေ, အာဟာရေ နတ္ထိ ရာဂေါ, နတ္ထိ နန္ဒီ, နတ္ထိ တဏှာ၊ အပ္ပတိဋ္ဌိတံ တတ္ထ ဝိညာဏံ အဝိရူဠှံ။ ယတ္ထ ဝိညာဏံ အပ္ပတိဋ္ဌိတံ အဝိရူဠှံ, နတ္ထိ တတ္ထ နာမရူပဿ အဝက္ကန္တိ။ ယတ္ထ နတ္ထိ နာမရူပဿ အဝက္ကန္တိ, နတ္ထိ တတ္ထ သင်္ခါရာနံ ဝုဒ္ဓိ။ ယတ္ထ နတ္ထိ သင်္ခါရာနံ ဝုဒ္ဓိ, နတ္ထိ တတ္ထ အာယတိံ ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တိ။ ယတ္ထ နတ္ထိ အာယတိံ ပုနဗ္ဘဝါဘိနိဗ္ဗတ္တိ, နတ္ထိ တတ္ထ အာယတိံ ဇာတိဇရာမရဏံ။ ယတ္ထ နတ္ထိ အာယတိံ ဇာတိဇရာမရဏံ, အသောကံ တံ, ဘိက္ခဝေ, အရဇံ အနုပါယာသန္တိ ဝဒါမိ။
‘‘ဖဿေ စေ, ဘိက္ခဝေ, အာဟာရေ… မနောသဉ္စေတနာယ စေ, ဘိက္ခဝေ, အာဟာရေ… ဝိညာဏေ စေ, ဘိက္ခဝေ, အာဟာရေ နတ္ထိ ရာဂေါ, နတ္ထိ နန္ဒီ ။ပ။ အရဇံ အနုပါယာသန္တိ ဝဒါမီ’’တိ [သံ။ နိ။ ၂။၆၄]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အနာဂတံ အတ္ထီ’’တိ။
သဗ္ဗမတ္ထီတိကထာ နိဋ္ဌိတာ။
၂၉၆။ ပရဝါဒီ။ ။ “အတိတ်တရားသည် ရှိ၏၊ အနာဂတ်တရားသည် ရှိ၏”ဟု မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ အတိတ်အနာဂတ်ပစ္စုပ္ပန်လည်းဖြစ်သော အတွင်းအပြင်လည်းဖြစ်သောအကြမ်းအနုလည်းဖြစ်သော အယုတ်အမြတ်လည်းဖြစ်သော အဝေးအနီးလည်းဖြစ်သော ရုပ်အားလုံးကိုရူပက္ခန္ဓာဟု ဆိုအပ်၏၊ အတိတ်အနာဂတ်ပစ္စုပ္ပန်လည်းဖြစ်သော အတွင်းအပြင်လည်းဖြစ်သောအကြမ်းအနု လည်းဖြစ်သော အယုတ်အမြတ်လည်းဖြစ်သော အဝေးအနီးလည်းဖြစ်သောဝေဒနာအားလုံးကို။ သညာ အားလုံးကို။ သင်္ခါရအားလုံးတို့ကို။ ဝိညာဏ်အားလုံးကိုဝိညာဏက္ခန္ဓာဟုဆိုအပ်၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် အတိတ်တရားသည် ရှိ၏၊ အနာဂတ်တရားသည် ရှိ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ရှိသလော၊ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ ပညာရှိ သမဏဗြာဟ္မဏတို့သည် မတားမြစ်အပ်ကုန်သော မစွန့်အပ်ကုန်သော မစွန့်ဖူးကုန်သော သဒ္ဒါ, အမည်, ပညတ် ဤသုံးမျိုးတို့ကို ယခုလည်း မစွန့်အပ်ကုန်၊ နောင်လည်း စွန့်အပ်လိမ့်မည် မဟုတ်ကုန်၊ အဘယ်သုံးမျိုးတို့နည်းဟူမူ-ရဟန်းတို့ လွန်ပြီး ချုပ်ပြီးကင်းပြတ်ပြီး ဖောက်ပြန်ပြီးသော ရုပ်အား ဖြစ်ပြီးဟူသော အရေအတွက်ကို ဖြစ်ပြီးဟူသော အမည်ကိုဖြစ်ပြီးဟူသော ပညတ်ကို ရ၏၊ ဖြစ်ဆဲဟူသော အရေအတွက်ကို မရ၊ ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသောအရေအတွက်ကို မရ။ လွန်ပြီး ချုပ်ပြီး ကင်းပြတ်ပြီး ဖောက်ပြန်ပြီးသော ဝေဒနာအား ဖြစ်ပြီးဟူသောအရေအတွက်ကို ဖြစ်ပြီးဟူသော အမည်ကို ဖြစ်ပြီးဟူသော ပညတ်ကို ရ၏၊ ဖြစ်ဆဲဟူသောအရေအတွက်ကို မရ၊ ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော အရေအတွက်ကို မရ။ လွန်ပြီး ချုပ်ပြီး ကင်းပြတ်ပြီးဖောက်ပြန်ပြီးသော သညာအား။ သင်္ခါရတို့အား ဖြစ်ပြီးဟူသော အရေအတွက်ကို ဖြစ်ပြီးဟူသောအမည်ကို ဖြစ်ပြီးဟူသော ပညတ်ကို ရ၏၊ ဖြစ်ဆဲဟူသော အရေအတွက်ကို မရ၊ ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသောအရေအတွက်ကို မရ။ လွန်ပြီး ချုပ်ပြီး ကင်းပြတ်ပြီး ဖောက်ပြန်ပြီးသောဝိညာဏ်အား ဖြစ်ပြီးဟူသောအရေအတွက်ကို ဖြစ်ပြီးဟူသော အမည်ကို ဖြစ်ပြီးဟူသော ပညတ်ကို ရ၏၊ ဖြစ်ဆဲဟူသောအရေအတွက်ကို မရ၊ ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော အရေအတွက်ကို မရ။ ရဟန်းတို့ မဖြစ်သေး မထင်ရှားသေးသော ရုပ်အား ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော အရေအတွက်ကို ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော အမည်ကို ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော ပညတ်ကို ရ၏၊ ဖြစ်ဆဲဟူသော အရေအတွက်ကို မရ၊ ဖြစ်ပြီးဟူသော အရေအတွက်ကို မရ။ မဖြစ်သေး မထင်ရှားသေးသော ဝေဒနာအား ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော အရေအတွက်ကို ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော အမည်ကို ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော ပညတ်ကို ရ၏၊ ဖြစ်ဆဲဟူသော အရေအတွက်ကို မရ၊ ဖြစ်ပြီးဟူသော အရေအတွက်ကို မရ။ မဖြစ်သေး မထင်ရှားသေးသော သညာအား။ သင်္ခါရတို့အား ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော အရေအတွက်ကို ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော အမည်ကို ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသောပညတ် ကို ရ၏၊ ဖြစ်ဆဲဟူသော အရေအတွက်ကို မရ၊ ဖြစ်ပြီးဟူသော အရေအတွက်ကို မရ။ မဖြစ်သေး မထင်ရှားသေးသောဝိညာဏ်အား ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော အရေအတွက်ကို ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသောအမည်ကို ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော ပညတ်ကို ရ၏၊ ဖြစ်ဆဲဟူသော အရေအတွက်ကို မရ၊ ဖြစ်ပြီးဟူသောအရေအတွက်ကို မရ။ ရဟန်းတို့ ဖြစ်နေသော ထင်ရှားနေသော ရုပ်အား ဖြစ်ဆဲဟူသော အရေအတွက်ကို ဖြစ်ဆဲဟူသောအမည်ကို ဖြစ်ဆဲဟူသော ပညတ်ကို ရ၏၊ ဖြစ်ပြီးဟူသော အရေအတွက်ကို မရ၊ ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသောအရေအတွက်ကို မရ။ ဖြစ်နေသော ထင်ရှားနေသော ဝေဒနာအား ဖြစ်ဆဲဟူသော အရေအတွက်ကိုဖြစ်ဆဲဟူသော အမည်ကို ဖြစ်ဆဲဟူသော ပညတ်ကို ရ၏၊ ဖြစ်ပြီးဟူသော အရေအတွက်ကို မရ၊ ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော အရေအတွက်ကို မရ။ ဖြစ်နေသော ထင်ရှားနေသော သညာအား။ သင်္ခါရတို့အားဖြစ်ဆဲဟူသော အရေအတွက်ကို ဖြစ်ဆဲဟူသော အမည်ကို ဖြစ်ဆဲဟူသော ပညတ်ကို ရ၏၊ ဖြစ်ပြီးဟူသော အရေအတွက်ကို မရ၊ ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသော အရေအတွက်ကို မရ။ ဖြစ်နေသောထင်ရှားနေသောဝိညာဏ် အား ဖြစ်ဆဲဟူသော အရေအတွက်ကို ဖြစ်ဆဲဟူသော အမည်ကိုဖြစ်ဆဲဟူသော ပညတ်ကို ရ၏၊ ဖြစ်ပြီးဟူသော အရေအတွက်ကို မရ၊ ဖြစ်လတ္တံ့ဟူသောအရေအတွက်ကို မရ။ ရဟန်းတို့ ပညာရှိသမဏဗြာဟ္မဏတို့သည် မတားမြစ်အပ်ကုန်သော မစွန့်အပ်ကုန်သော မစွန့်ဖူးကုန်သော သဒ္ဒါ, အမည်, ပညတ် ဤသုံးမျိုးတို့ကို ယခုလည်း မစွန့်အပ်ကုန်၊ နောင်လည်း စွန့်အပ့်လိမ့်မည် မဟုတ်ကုန်။ ရဟန်းတို့ အကြောင်းမရှိဟု အယူရှိကြကုန်သော ပြုသော်လည်း ပြုသည် မမည်ဟု အယူရှိကြကုန်သော အကျိုး မရှိဟု အယူရှိကြကုန်သော ဥက္ကလဇနပုဒ်သားဝဿနှင့် ဘညတို့သော်မှလည်း ကဲ့ရဲ့ပုတ်ခတ် ပြစ်တင် စွပ်စွဲမည်ကို ကြောက်သောကြောင့် ဤသဒ္ဒါ, အမည်, ပညတ်သုံးမျိုးတို့ကို ကဲ့ရဲ့ဖွယ် တားမြစ်ဖွယ်ဟု မထင်ခဲ့ကြကုန်”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် အတိတ်တရားသည် ရှိ၏၊ အနာဂတ်တရားသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “အရှင်ဖဂ္ဂုနသည် မြတ်စွာဘုရားအား ဤစကားကို လျှောက်၏- မြတ်စွာဘုရားပပဉ္စတရားတို့ကို ဖြတ်တောက်ပြီးကုန်သော ဝဋ်လမ်းကို ဖြတ်တောက်ပြီးကုန်သော ဝဋ်ဆင်းရဲ ကုန်ခန်းပြီးကုန်သော ဆင်းရဲအားလုံးကို လွန်မြောက်ကုန်သော ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီး၍ လွန်လေပြီးသော ဘုရားရှင်တို့ကို ပညတ်လိုသော သူသည် အကြင်မျက်စိဖြင့် ပညတ်ရာ၏၊ ထိုသို့သော မျက်စိသည်ရှိပါသလော။ပ။ မြတ်စွာဘုရား ထိုလျှာသည် ရှိပါသလော။ပ။ မြတ်စွာဘုရား ပပဉ္စတရားတို့ကို ဖြတ်တောက်ပြီးကုန်သော ဝဋ်လမ်းကို ဖြတ်တောက်ပြီးကုန်သော ဝဋ်ဆင်းရဲ ကုန်ခန်းပြီးကုန်သော ဆင်းရဲအားလုံးကို လွန်မြောက် ကုန်သော ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီး၍ လွန်လေပြီးသော ဘုရားရှင်တို့ကို ပညတ်လိုသော သူသည် အကြင်စိတ်ဖြင့် ပညတ်ရာ၏၊ ထိုသို့သော စိတ်သည် ရှိပါသလော။ ဖဂ္ဂုန ပပဉ္စတရားတို့ကို ဖြတ်တောက်ပြီးကုန်သော ဝဋ်လမ်းကို ဖြတ်တောက်ပြီးကုန်သော ဝဋ်ဆင်းရဲကုန်ခန်းပြီးကုန်သော ဆင်းရဲအားလုံးကို လွန်မြောက်ကုန်သော ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီး၍ လွန်လေပြီးသော ဘုရားရှင်တို့ကို ပညတ်လိုသောသူသည် အကြင်မျက်စိဖြင့် ပညတ်ရာ၏၊ ထိုသို့သော မျက်စိသည်မရှိ။ပ။ ဖဂ္ဂုန ထိုသို့သော လျှာသည် မရှိ။ပ။ ဖဂ္ဂုန ပပဉ္စတရားကို ဖြတ်တောက်ပြီးကုန်သော ဝဋ်လမ်းကို ဖြတ်တောက်ပြီးကုန်သော ဝဋ်ဆင်းရဲ ကုန်ခန်းပြီးသော ဆင်းရဲအားလုံးကို လွန်မြောက်ကုန်သော ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီး၍ လွန်ပြီးကုန်သော ဘုရားရှင်တို့ကို ပညတ်လိုသော် အကြင်စိတ်ဖြင့် ပညတ်ရာ၏၊ ထိုသို့သော စိတ်သည် မရှိ”ဟု ဤသို့ ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာလျှင် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် အတိတ်တရားသည် ရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “အရှင်နန္ဒကသည် မြတ်စွာဘုရားအား ဤစကားကို လျှောက်၏- ရှေး၌ လိုချင်မှု‘လောဘ’ သည် ဖြစ်ခဲ့ဖူးပါ၏၊ ထိုလိုချင်မှု ‘လောဘ’ သည် အကုသိုလ် ဖြစ်ခဲ့ပါ၏၊ ထိုလိုချင်မှု ‘လောဘ’ သည် ယခု မရှိပါ၊ ဤသို့ မရှိခြင်းကား ကောင်း၏၊ ဖျက်ဆီးမှု ‘ဒေါသ’ သည် ရှေး၌ ဖြစ်ခဲ့ဖူးပါ၏၊ တွေဝေမှု ‘မောဟ’ သည် ရှေး၌ ဖြစ်ခဲ့ဖူးပါ၏၊ ထိုတွေဝေမှု ‘မောဟ’ သည် အကုသိုလ် ဖြစ်ခဲ့ပါ၏၊ ထိုတွေဝေမှု‘မောဟ’သည် ယခု မရှိပါ၊ ဤသို့ မရှိခြင်းသည် ကောင်း၏”ဟု ဤသို့သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာလျှင် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် အတိတ်တရားသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ ကဗဠီကာရအာဟာရ၌ တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’ နှစ်သက်မှု‘နန္ဒီ’ တပ်မက်မှု ‘တဏှာ’ရှိခဲ့မူ ထိုတေဘူမိကဝဋ်၌ဝိညာဏ်သည် တည်၏၊ စည်ပင်၏။ အကြင်တေဘူမိကဝဋ်၌ဝိညာဏ် သည်တည်၏၊ စည်ပင်၏၊ ထိုတေဘူမိကဝဋ်၌ နာမ်ရုပ် သက်ဝင်၏။ အကြင်တေဘူမိကဝဋ်၌ နာမ်ရုပ်သက်ဝင်၏၊ ထိုတေဘူမိကဝဋ်၌ သင်္ခါရတို့ ကြီးပွားကုန်၏။ အကြင်တေဘူမိကဝဋ်၌ သင်္ခါရတို့ ကြီးပွားကုန်၏၊ ထိုတေဘူမိကဝဋ်၌ နောင်တစ်ဖန် ဘဝသစ်၌ ဖြစ်ခြင်းရှိ၏။ အကြင်တေဘူမိကဝဋ်၌နောင်တစ်ဖန် ဘဝသစ်၌ ဖြစ်ခြင်းရှိ၏၊ ထိုတေဘူမိကဝဋ်၌ နောင်အခါ ပဋိသန္ဓေနေမှု အိုမှု သေမှု ရှိ၏။ အကြင် တေဘူမိကဝဋ်၌ နောင်အခါ ပဋိသန္ဓေနေမှု အိုမှု သေမှု ရှိ၏၊ ရဟန်းတို့ ထိုတေဘူမိကဝဋ်သည်စိုးရိမ်ခြင်းနှင့် တကွ ဖြစ်၏၊ ပူပန်ခြင်းနှင့်တကွ ဖြစ်၏၊ ပြင်းစွာ ပင်ပန်းခြင်းနှင့်တကွ ဖြစ်၏ဟု ငါဘုရားဟောတော်မူ၏။ ရဟန်းတို့ ဖဿာဟာရ၌။ ရဟန်းတို့ မနောသဉ္စေတနာဟာရ၌။ ရဟန်းတို့ဝိညာဏာဟာရ၌တပ်စွန်းမှု ‘ရာဂ’ နှစ်သက်မှု ‘နန္ဒီ’။ပ။ ပူပန်ခြင်းနှင့်တကွ ဖြစ်၏၊ ပြင်းစွာပင်ပန်းခြင်းနှင့်တကွ ဖြစ်၏ဟုငါဘုရား ဟောတော်မူ၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် အနာဂတ်တရားသည် ရှိ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ ကဗဠီကာရအာဟာရ၌ တပ်စွန်းမှု‘ရာဂ’, နှစ်သက်မှု‘နန္ဒီ’, တပ်မက်မှု‘တဏှာ’ မရှိခဲ့မူ ထိုတေဘူမိကဝဋ်၌ဝိညာဏ်သည် မတည် မစည်ပင်။ အကြင်တေဘူမိကဝဋ်၌ဝိညာဏ်သည် မတည် မစည်ပင်၊ ထိုတေဘူမိကဝဋ်၌ နာမ်ရုပ် မသက်ဝင်။ အကြင်တေဘူမိကဝဋ်၌ နာမ်ရုပ်မသက်ဝင်၊ ထိုတေဘူမိကဝဋ်၌ သင်္ခါရတို့ ကြီးပွားခြင်း မရှိ။ အကြင်တေဘူမိကဝဋ်၌ သင်္ခါရတို့ကြီးပွားခြင်း မရှိ၊ ထိုတေဘူမိကဝဋ်၌ နောင်အခါ ဘဝသစ်၌ ဖြစ်ခြင်း မရှိ။ အကြင်တေဘူမိကဝဋ်၌နောင်အခါ ဘဝသစ်၌ ဖြစ်ခြင်း မရှိ၊ ထိုတေဘူမိကဝဋ်၌ နောင်အခါ ပဋိသန္ဓေနေမှု အိုမှု သေမှု မရှိ။ အကြင်တေဘူမိကဝဋ်၌ နောင်အခါ ပဋိသန္ဓေနေမှု အိုမှု သေမှု မရှိ၊ ရဟန်းတို့ ထိုတေဘူမိကဝဋ်သည်စိုးရိမ်ခြင်း မရှိ၊ ပူပန်ခြင်း မရှိ၊ ပြင်းစွာပင်ပန်းခြင်း မရှိဟူ၍ ငါဘုရား ဟောတော်မူ၏။ ရဟန်းတို့ ဖဿာဟာရ၌။ ရဟန်းတို့ မနောသဉ္စေတနာဟာရ၌။ ရဟန်းတို့ဝိညာဏာဟာရ၌တပ်စွန်းမှု ‘ရာဂ’ နှစ်သက်မှု ‘နန္ဒီ’။ပ။ ပူပန်ခြင်း မရှိ၊ ပြင်းစွာပင်ပန်းခြင်း မရှိဟူ၍ ငါဘုရား ဟောတော်မူ၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် အနာဂတ်တရားသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သဗ္ဗမတ္ထီတိကထာ ပြီး၏။ ၁။ ချုပ်ပြီးသော ရုပ်၏လည်း ရူပက္ခန္ဓာဖြင့် သိမ်းကျုံးရေတွက်အပ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၂။ ချုပ်ပြီးသော ရုပ်၏လည်း ရူပက္ခန္ဓာဖြင့် သိမ်းကျုံးရေတွက်အပ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့်ပင် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၃။ အဝတ်အားလုံးသည် အဖြူချည်းသာ မဟုတ်သော်လည်း ဤပရဝါဒီဆရာက အဝတ်ဟု သာမည မဆိုမူ၍ ဖြူသော အဝတ်ကို မဝေဖန်အပ်သည်ကို ပြု၍ဟု ဆိုအပ်သည်ရှိသော် ဩဒါတသဒ္ဒါ၏ အနက် ဝတ္ထသဒ္ဒါ၏ အနက်တို့၏ တူသောသဘောရှိသည်၏ အဖြစ်ကို သကဝါဒီဆရာက ဝန်ခံအပ်၏။ ၄။ ဖြူသော အဆင်း၏ ကင်းပြတ်ခြင်းကို ရည်ရွယ်၍ သကဝါဒီက ဝန်ခံ၏။ ၅။ အဝတ်ပုဆိုးဟူသော နာမပညတ် မကင်းပြတ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့် သကဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေ၏။ ၆။ အတိတ်သည် အတိတ်၏ အဖြစ်ကို စွန့်ခဲ့ပါမူ အနာဂတ်သော်လည်း ဖြစ်ရာ၏၊ ပစ္စုပ္ပန်သော်လည်း ဖြစ်ရာ၏ဟု အောက်မေ့မှတ်ထင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၇။ အနာဂတ်သည် အနာဂတ်၏ အဖြစ်ကို မစွန့်ခဲ့ပါမူ အနာဂတ်သာလျှင် ဖြစ်ရာ၏၊ ပစ္စုပ္ပန်အဖြစ်သို့ မရောက်ရာဟု အောက်မေ့မှတ်ထင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြုသည်။ ၈။ ပစ္စုပ္ပန်သည် ပစ္စုပ္ပန်၏ အဖြစ်ကို စွန့်ခဲ့ပါမူ အတိတ်၏အဖြစ်သို့ မရောက်နိုင်ဟူသော အပြစ်ဖြစ်ရာသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၉။ အနာဂတ်ခဏ၌သာလျှင် ထိုအနာဂတ်တရား၏ ပစ္စုပ္ပန်အဖြစ် မရှိခြင်းကို ရည်ရွယ်၍ ကာလထူးသည်၏ အဖြစ်ကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၀။ ဒုတိယအမေး၌ အကြင်တရားသည် ဥပါဒ်ခဏမှ ရှေး၌ အနာဂတ်တရား ဖြစ်ခဲ့ပြီ၊ ထိုအနာဂတ်ဖြစ်သော တရား၏ ဥပါဒ် ဌီ ဘင်ဟူသော ခဏသုံးပါးသို့ ရောက်ဆဲကာလ၌ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်ပြန်သည်၏အဖြစ်ကြောင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၁၁။ အနာဂတ်ဖြစ်ပြီး၍ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော တရား၏ တစ်ဖန် အနာဂတ်မှ ပစ္စုပ္ပန် ပြန်၍ဖြစ်ခြင်း မရှိသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၂။ နောက်ထပ် တစ်ဖန် မေးပြန်လတ်သော် ထိုအနာဂတ်ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်သော တရားသည် အနာဂတ်ဖြစ်ပြီး၍ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်လတ်သော် ‘ဖြစ်ပြီး၍ ဖြစ်၏’ဟု ခေါ်ဝေါ်ခြင်းသို့ ရောက်၏၊ ဤသို့ နှလုံးသွင်းလျက် ဝန်ခံပြန်သည်။ ၁၃။ အနာဂတ် မဖြစ်ဘဲ ပစ္စုပ္ပန် မဖြစ်သောကြောင့် အနာဂတ် မဖြစ်မူ၍ ပစ္စုပ္ပန် မဖြစ်ဟူသည်ကား ရှိတန်စေ၊ လုံးဝမရှိသော ယုန်ချိုကဲ့သို့ သော တရား၏ မဖြစ်ဟူသောသဘောကား အဘယ်မှာ ရှိနိုင်လိမ့်မည်နည်းဟု နှလုံးသွင်း၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၄။ ပစ္စုပ္ပန်ခဏ၌ပင် ထိုတရား၏ အတိတ် မရှိသည်၏ အဖြစ်ကို ရည်ရွယ်၍ ကာလကွဲပြားသည်၏အဖြစ်ကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၅။ အတိတ်ဖြစ်သည်မှ ရှေး၌ ပစ္စုပ္ပန် ဖြစ်ဖူးပြီ၊ ထိုပစ္စုပ္ပန်တရားသည်ပင် အတိတ်ဖြစ်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၁၆။ ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်ပြီး၍ အတိတ်ဖြစ်သောတရား၏ တစ်ဖန် ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်၍ အတိတ်ဖြစ်ခြင်း မရှိသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၁၇။ ထိုတရားသည် ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်၍ အတိတ်ဖြစ်ခဲ့သော် “ဖြစ်၍ ဖြစ်၏”ဟု ခေါ်ဝေါ်ခြင်းသို့ ရောက်၏ဟူ၍ နှလုံးသွင်းလျက် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၁၈။ စက္ခုစသော အဖြစ်ကို မစွန့်သောကြောင့် သကဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၁၉။ ထိုစက္ခုစသောဝိညာဏ်တို့၏ ကိစ္စမရှိသည်၏ အစွမ်းအားဖြင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၂၀။ ထိုဉာဏ်၏ ချုပ်ပြီးသည်၏ အဖြစ်ကြောင့် ထိုဉာဏ်၏ ကိစ္စအဖြစ်ကို မမြင်နိုင်ရကား ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၂၁။ တစ်ဖန် မေးပြန်သော် အတိတ်လျှင် အာရုံရှိသော ပစ္စုပ္ပန်ဉာဏ်သည် အတိတ်တရားတို့ကို သိသောကြောင့် အတိတ်ဉာဏ်ဟူသောအမြွက်မျှဖြင့် ပစ္စုပ္ပန်ကိုပင် အတိတ်ဉာဏ်ပြု၍ ထိုဉာဏ်ဖြင့် ဉာဏ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စရှိသည်၏ အဖြစ်ေ ကြာင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၂၂။ အမြွက်ထောင်ခွင့်ကို မပေးလိုသောကြောင့် သကဝါဒီက မေးပြန်သည်။ ၂၃။ အတိတ်ကို အာရုံပြုသောဉာဏ်ဖြင့် ဤကိစ္စလေးပါးတို့ မရှိသောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၂၄။ ရာဂစသော အဖြစ်ကို မစွန့်သောကြောင့် ဝန်ခံသည်။ ၂၅။ ယုတ္တိ, အာဂမ နှစ်ပါးစုံ ဆန့်ကျင်သောကြောင့် ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။
၆။ အတီတက္ခန္ဓာဒိကထာ
[I. 7] 7. Of what does my ‘ Past ’ Consist ? Controverted Point. — That one’s past consists in [bodily and mental] aggregates. 2 [1] Opponent. — If you affirm that [my] past consisted in aggregates — as you do — you must also admit that the past exists 3 — which you deny. This is also the position in the case of the organs and objects of sense, the elements, 4 or all of the three taken together. [2] Again, if you admit that [my] future will consist in aggregates — as you do — you must also admit that the future exists — which you deny. This is also the position in the case of the organs and objects of sense, the elements, or all of the three taken together. [3] If you admit — as you do — that [my] present consists in aggregates and that it exists, you must also admit that ray past, which consisted in aggregates, exists. Similarly for other present factors of experience. [4] Similarly, again, for my future. [5] Again, if you admit a past consisting in aggregates — or other factors, such as sense-organs, etc. — which does not [now] exist, you must admit that the present consisting (as you agree) in aggregates, etc., no longer exists. [6] Similarly as to a future consisting in aggregates, etc., but not existent. [7] Again, a little more specifically, if you admit that material qualities in the past formed my aggregates, senseorgans and objects, elements, or all of these together, then you must also admit that past material qualities exist. [8] And if you admit that material qualities in the future will form my aggregates, etc., you must also admit that future material qualities exist. [9] Again, if you admit that material qualities in the present form my bodily aggregate and the other factors, and that the present exists, you must also admit that my past material qualities, having consisted in bodily aggregate, etc., exist. [10] The same reasoning holds good, if, for 'past, ‘ future ’ material quality be substituted. [11] Again, if you admit past material qualities existing as an aggregate, and hold the view that those past qualities do not exist, then you must admit that present material qualities existing as an aggregate, and other present factors, do not exist. [12] Similarly as to future material qualities existing as an aggregate, and other future factors, held by you to be non-existent. [13] This also holds good if, for * material qualities/ any of the four mental aggregates be substituted. For instance, 1 if you admit that consciousness in the past formed my aggregate, sense-organs and objects, or elements [all of which you would call real], then you must also admit that past consciousness exists. [14] Similarly, if you admit that future consciousness will form my aggregate, 1 §§ 13-18 are parallel to §§ 7-11. etc., you must also admit that future consciousness exists. [15] Again, if you admit that present consciousness forms my aggregate, with other factors, and that the present exists, you must also admit that my past consciousness, consisting in aggregate, sense-organ, and the rest, exists. So again for future consciousness. [17] Once more, if you declare, of past consciousness existing as an aggregate, and the rest, that that consciousness does not exist, then you must admit that present consciousness, existing as an aggregate, does not exist. [18] Similarly as to future consciousness. [19] Th. — Is it then wrong to say that my past and my future consisting in aggregates, elements, sense-organs and -objects, do not exist ? Opp . — Yes. Th . — But was it not said by the Exalted One : ‘ These three modes in word, in term, or in name , bhikkhus, which are, and were , formerly held distinct, are not mixed, will not he confused, are not condemned by recluses and brahmins who are wise : — which three ? (1) Those aggregates, material and mental, which are past, have ceased, are changed, are reckoned, termed, named “ have been ” ; they are not reckoned as “ are ” (or “ exist”), nor yet as “ will be.” Similarly, (2) for those aggregates that “will be,” and (3) for those that “are.” . . .’ P Is the Suttanta thus ? Then it should surely 2 be said that my past and future consisting in aggregates, elements, sense-organs and -objects, exist. [20] Opp. — But was it not said by the Exalted One : ‘ Whatsoever material qualities, bhikkhus, whether past, future, or present, are either internal or external, gross or subtle, common or excellent, distant or near, are called the material aggregate. Whatsoever feeling, or other mental aggregate, whether past, etc. . . .’? 3 Is the Suttanta thus ? Th.— Yes. Opp . — Hence it should certainly not be said that ‘my past and future consisting in aggregates,’ etc., do not exist.
၁။ နသုတ္တသာဓန
၂၉၇။ အတီတံ ခန္ဓာတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ အာယတနန္တိ? အာမန္တာ။ အတီတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ဓာတူတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနန္တိ [ခန္ဓဓာတုအာယတနန္တိ (သျာ။)]? အာမန္တာ။ အတီတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ခန္ဓာတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ အာယတနန္တိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ ဓာတူတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနန္တိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ခန္ဓာ ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ခန္ဓာ အတီတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ အာယတနံ အတီတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဓာတု ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ဓာတု အတီတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ အတီတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ခန္ဓာ ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ခန္ဓာ အနာဂတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ အာယတနံ အနာဂတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဓာတု ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ဓာတု အနာဂတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ အနာဂတံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ ခန္ဓာ အတီတံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ခန္ဓာ ပစ္စုပ္ပန္နံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ အာယတနံ အတီတံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ဓာတု အတီတံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဓာတု ပစ္စုပ္ပန္နံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ အတီတံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ခန္ဓာ အနာဂတံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ခန္ဓာ ပစ္စုပ္ပန္နံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ အာယတနံ ။ပ။ အနာဂတံ ဓာတု ။ပ။ အနာဂတံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ အနာဂတံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ ရူပံ ခန္ဓောတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ရူပံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ရူပံ အာယတနန္တိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ရူပံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ရူပံ ဓာတူတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ရူပံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ရူပံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနန္တိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ရူပံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ရူပံ ခန္ဓောတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ရူပံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ ရူပံ အာယတနံ ။ပ။ အနာဂတံ ရူပံ ဓာတု ။ပ။ အနာဂတံ ရူပံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနန္တိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ရူပံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ခန္ဓော ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ရူပံ ခန္ဓော အတီတံ ရူပံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အာယတနံ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ဓာတု ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ရူပံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ အတီတံ ရူပံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ခန္ဓော ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ရူပံ ခန္ဓော အနာဂတံ ရူပံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အာယတနံ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ဓာတု ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ရူပံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ အနာဂတံ ရူပံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ ရူပံ ခန္ဓော အတီတံ ရူပံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ခန္ဓော ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ရူပံ အာယတနံ ။ပ။ အတီတံ ရူပံ ဓာတု ။ပ။ အတီတံ ရူပံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ အတီတံ ရူပံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ရူပံ ခန္ဓော အနာဂတံ ရူပံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ခန္ဓော ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ ရူပံ အာယတနံ ။ပ။ အနာဂတံ ရူပံ ဓာတု ။ပ။ အနာဂတံ ရူပံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ အနာဂတံ ရူပံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ ရူပံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတာ ဝေဒနာ… အတီတာ သညာ… အတီတာ သင်္ခါရာ… အတီတံ ဝိညာဏံ ခန္ဓောတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ဝိညာဏံ အာယတနံ ။ပ။ အတီတံ ဝိညာဏံ ဓာတု ။ပ။ အတီတံ ဝိညာဏံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနန္တိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ဝိညာဏံ ခန္ဓောတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ အာယတနံ ။ပ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ ဓာတု ။ပ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနန္တိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ခန္ဓော ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ဝိညာဏံ ခန္ဓော အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အာယတနံ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ဓာတု ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတံ ဝိညာဏံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ အတီတံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ခန္ဓော ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ ခန္ဓော အနာဂတံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အာယတနံ ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ဓာတု ။ပ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ အနာဂတံ ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ ဝိညာဏံ ခန္ဓော အတီတံ ဝိညာဏံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ခန္ဓော ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ဝိညာဏံ အာယတနံ ။ပ။ အတီတံ ဝိညာဏံ ဓာတု ။ပ။ အတီတံ ဝိညာဏံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ အတီတံ ဝိညာဏံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ ခန္ဓော အနာဂတံ ဝိညာဏံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ခန္ဓော ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ အာယတနံ ။ပ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ ဓာတု ။ပ။ အနာဂတံ ဝိညာဏံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ အနာဂတံ ဝိညာဏံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဝိညာဏံ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၆-အတီတက္ခန္ဓာဒိကထာ ၁-န သုတ္တသာဓန ၂၉၇။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ခန္ဓာတို့ မည်ကုန်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါကုန်၏။၁ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၂ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် အာယတန မည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ဓာတ်မည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနတို့ မည်ကုန်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါကုန်၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ခန္ဓာတို့ မည်ကုန်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါကုန်၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် အာယတနမည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ဓာတ်မည်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတန မည်ကုန်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ကုန်၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ခန္ဓာတို့ မည်ကုန်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ခန္ဓာတို့ မည်ကုန်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ဓာတ်မည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ဓာတ်မည်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်တရားသည်ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ခန္ဓာတို့မည်ကုန်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ခန္ဓာတို့မည်ကုန်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ဓာတ်မည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ဓာတ်မည်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ခန္ဓာ,ဓာတ်,အာယတနမည်သည်ဖြစ်၍ အနာဂတ်တရားသည်ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ခန္ဓာတို့ မည်ကုန်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်တရားသည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ခန္ဓာတို့ မည်ကုန်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်တရားသည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ဓာတ်မည်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်တရားသည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ဓာတ်မည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနတို့ မည်ကုန်သည်ဖြစ်၍ အတိတ်တရားသည်မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ခန္ဓာတို့ မည်ကုန်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်တရားသည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ခန္ဓာတို့ မည်ကုန်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ အနာဂတ်တရားသည် ဓာတ်မည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ အနာဂတ်တရားသည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်တရားသည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာမည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် အာယတနမည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ဓာတ်မည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတန မည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတန မည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာမည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် အာယတန မည်သလော။ပ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ဓာတ်မည်သလော။ပ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတန မည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ဓာတ်မည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ဓာတ်မည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်ရုပ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်ရုပ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ရုပ်သည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ အတိတ်ရုပ်သည် ဓာတ်မည်သည်ဖြစ်၍။ပ။ အတိတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်ရုပ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်ရုပ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ဓာတ်မည်သည်ဖြစ်၍။ပ။ အနာဂတ်ရုပ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်ရုပ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ရုပ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝေဒနာသည်။ အတိတ်သညာသည်။ အတိတ်သင်္ခါရတို့သည်။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာမည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် အာယတနမည်သလော။ပ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ဓာတ်မည်သလော။ပ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတန မည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာမည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် အာယတနမည်သလော။ပ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ဓာတ်မည်သလော။ပ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတန မည်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ဓာတ်မည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည်ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာဓာတ်အာယတနမည်သည်ဖြစ်၍ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ဓာတ်မည်သည်ဖြစ်၍။ပ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည်ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်ဝိညာဏ် သည်ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ဓာတ်မည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ အတိတ်ဝိညာဏ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာဓာတ်အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ အနာဂတဝိညာဏ်သည်ဓာတ်မည်သည် ဖြစ်၍။ပ။ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ အနာဂတ်ဝိညာဏ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် ခန္ဓာဓာတ်အာယတနမည်သည် ဖြစ်၍ ပစ္စုပ္ပန်ဝိညာဏ်သည် မရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ၁။ အတိတ်တရား၏ ခန္ဓာဖြင့် ရေတွက်အပ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့် သကဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၂။ နိရုတ္တိပထသုတ်ဖြင့် ထိုအတိတ်တရား ရှိသည်၏အဖြစ်ကို တားမြစ်အပ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့် သကဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။
၂။ သုတ္တသာဓနံ
၂၉၈။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတီတာနာဂတာ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ နတ္ထိ စေတေ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘တယောမေ, ဘိက္ခဝေ, နိရုတ္တိပထာ အဓိဝစနပထာ ပညတ္တိ ။ပ။ ဝိညူဟီတိ ။ပ။ ’’။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတီတာနာဂတာ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ နတ္ထိ စေတေ’’တိ။
အတီတာနာဂတာ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ နတ္ထိ စေတေတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ယံ ကိဉ္စိ, ဘိက္ခဝေ, ရူပံ အတီတာနာဂတပစ္စုပ္ပန္နံ အဇ္ဈတ္တံ ဝါ ဗဟိဒ္ဓါ ဝါ ဩဠာရိကံ ဝါ သုခုမံ ဝါ ဟီနံ ဝါ ပဏီတံ ဝါ ယံ ဒူရေ သန္တိကေ ဝါ, အယံ ဝုစ္စတိ ရူပက္ခန္ဓော။ ယာ ကာစိ ဝေဒနာ… ယာ ကာစိ သညာ… ယေ ကေစိ သင်္ခါရာ… ယံ ကိဉ္စိ ဝိညာဏံ အတီတာနာဂတပစ္စုပ္ပန္နံ ။ပ။ အယံ ဝုစ္စတိ ဝိညာဏက္ခန္ဓော’’တိ။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတီတာနာဂတာ ခန္ဓာ ဓာတု အာယတနံ နတ္ထိ စေတေ’’တိ။
အတီတက္ခန္ဓာဒိကထာ နိဋ္ဌိတာ။
၂-သုတ္တသာဓန ၂၉၈။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်အနာဂတ်တရားတို့သည် ခန္ဓာ ဓာတ် အာယတနတို့ မည်ကုန်သည်ဖြစ်လျက် ဤခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနတရားတို့သည် မရှိကုန်ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။၁ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန်းတို့ ပညာရှိ သမဏဗြာဟ္မဏတို့သည် မတားမြစ်အပ်ကုန်သော ။ပ။ သဒ္ဒါ,အမည်, ပညတ် ဤသုံးမျိုးတို့ကို ယခုလည်း မစွန့်အပ်ကုန်။ပ။ နောင်လည်း စွန့်လိမ့်မည် မဟုတ်ဟူ၍မြတ်စွာဘုရား ဟောတော်မူအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။၂ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် အတိတ်အနာဂတ်တရားတို့သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်ကုန်သည်ဖြစ်သော်လည်း ဤခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနတရားတို့သည် မရှိကုန်ဟူ၍သာ ဆိုသင့်၏။၃ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်အနာဂတ်တရားတို့သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနမည်ကုန်သည် ဖြစ်၍ဤတရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိကုန်။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန်းတို့ အတိတ်အနာဂတ်ပစ္စုပ္ပန်လည်းဖြစ်သော အတွင်းအပြင်လည်းဖြစ်သောအကြမ်းအနုလည်းဖြစ်သော အယုတ်အမြတ်လည်းဖြစ်သော အဝေးအနီးလည်းဖြစ်သော ရုပ်အားလုံးကိုရူပက္ခန္ဓာဟု ဆိုအပ်၏။ အတိတ် အနာဂတ် ပစ္စုပ္ပန်လည်းဖြစ်သော။ပ။ ဝေဒနာအားလုံးကို။ သညာအားလုံးကို။ သင်္ခါရအားလုံးတို့ကို။ ဝိညာဏ်အားလုံးကိုဝိညာဏက္ခန္ဓာဟု ဆိုအပ်၏ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောတော်မူအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။၄ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် အတိတ်အနာဂတ်တရားတို့သည် ခန္ဓာ, ဓာတ်, အာယတနတို့ မည်ကုန်သည် ဖြစ်၍ ဤတရားတို့သည်လည်း မရှိကုန်ဟူ၍ မဆို သင့်ပါ။ အတီတက္ခန္ဓာဒိကထာ ပြီး၏။ ၁။ ခန္ဓာစသော အဖြစ်ရှိလတ်သော် မရှိသည်၏ အဖြစ်ကို အလိုမရှိသောကြောင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၂။ ထိုအတိတ်အနာဂတ်တရားတို့ မရှိသည်၏ အဖြစ်ကို ပြီးစေလိုသောကြောင့် သကဝါဒီက သုတ်ကို ဆောင်ပြသည်။ ၃။ ဤပါဠိတော်၌ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံရှိသော်လည်း န ဖြုတ်၍ ပြန်ဆိုလိုက်သည်။ ၄။ ပရဝါဒီ ဆောင်ပြသော သုတ်သည် ခန္ဓာစသော အဖြစ်ကိုသာ ပြီးစေသည်၊ ရှိသည့် အဖြစ်ကိုကား မပြီးစေ၊ သုတ်ကို ဆောင်ပြသော်လည်း မဆောင်သည်နှင့် တူသည်သာတည်း။
၇။ ဧကစ္စံ အတ္ထီတိကထာ
[I. 8] 8. Of Some oj the Past and Future as still Existing. Controverted Point. — That (i.) some of the past exists,, some does not ; (ii.) some of the future exists, some does not. From the Commentary. — The Theravadin by his questions seeks to break down the opinion, held by those seeeders from the Sabbatthivaclins known as Kassapika’s, that the past survives, as presently existing, in part. [1] (i.) Th. — Does the past exist ? Some of it exists, you reply, some does not exist. You must then admit, [in equivalent terms], that some of it has ceased, departed, passed away, utterly passed away; some of it has not ceased, departed, passed away, utterly passed away. Yet you deny this. [2] You must also admit, more specifically, that of past things of which the results are not yet matured some are existent, some not — you deny this — and that of past things of which the results are matured, some are existent, some not — you deny this — further, that of things which are without result, 1 some exist, some do not. This also you deny. [3] Again, referring to your declaration that the past exists in part, which of the past exists, which not ? K . — Those past things of which the effect is not matured exist ; those past things of which the effect is matured do not. Th. — But if you admit the existence of the former part, you must also admit the existence of the latter part, and also the existence of those past things that are without effect. 1 Again, if those past things of which the effect is matured are non-existent, no less are those past things of which the effect is not matured existent, as well as those things which are without effect. Once more, you say, those past things the effect of which is not matured exist, but might not such past things be said to have ceased ? You admit this? But you cannot say that a thing both is and has ceased. [4] Do you contend that those past things, the effect of which is not yet matured, but which have ceased, exist ? 'Then must you also admit that those past things, the effect of which is matured and which have ceased, exist, as well as those past things which are without effect — that these, too, exist. If, on the other hand, you say that those past things, the effect of which is matured, and which have ceased, do not •exist, then must you also admit that those past things, the effect of which is not yet matured, and which have ceased, •do not exist [contradicting what you have previously affirmed], as well as those things which are without effect. Or do those past things, the effect of which is not yet matured, but which have ceased, exist ? And are those past things, the effect of which is matured, but which have ceased, non-existent? Then you hereby affirm also that some of those past things, the effect of which is in part matured, and in part not yet matured, but which have •ceased, exist, while some do not exist — which you deny. [5] K. — Is it then wrong to say ‘ those past things, the ■effect of which is not yet matured, exist ’ ? Th. — Yes. K. — Is it not a fact that past things, the effect of which is not yet matured, will become mature as to effect? Th.— Yes. K . — If that be so, then it is surely not -wrong to say that past things yet immature in their effect exist. Th . — Granting that such past things will become mature as to their effect, can they be said to exist ? Yes, you say; but granting that they will in this respect mature, can they be said to be present ? If you admit this, 1 then, granting that present things will perish, are they non-existent ? [6] 2 (i.) To the question ‘Does the future exist?’ you reply ‘some of it exists, some does not.’ You must then admit [in equivalent terms] that some of it is born, produced, has happened, appeared, some of it not. Yet you deny this. Granting your declaration, do some things that have been inevitably determined 3 exist, and some not? You are committed to this, and also to this : that some future things which are not inevitably determined exist, and some not. [7] Referring to your declaration (ii.) : — which of the future exists, which does not exist ? You reply : ‘ Those future things which are inevitably determined exist, those that are not so determined do not.’ You deny then that those future things not inevitably determined do exist, though you are really committed to this by the former half of your reply. Again, if future things not inevitably determined are non-existent, then also future things which are inevitably determined are also non-existent. With regard to those future things inevitably determined which you say ‘ exist,’ would you not admit that such future things have not been born ? Yes ? Then how can you say that things not yet born exist ? [8] Or, if inevitably determined future things, which are not yet born, do exist, then future things not so determined, which are not yet born, exist. Or again, if future things not inevitably determined, which are not yet born, are nonexistent, then you must say no less of similar but inevitably determined things. [9] ii.—Then is it wrong to say * those future things which are inevitably determined exist ’? Th. — Yes. K — But will not future things which are inevitably determined happen ? Th. — Yes. K . — Surely then things inevitably determined exist. [10] Th. — Granting that future things, if inevitably determined, will happen, do they exist ? K.~ Yes. Th. — Granting they will happen, are they present ? K . — No [the future is not the present]. Th. — I repeat my question. K . — Yes [since, if they are existent, they are present]. Th. — And granting that present things will cease, are they non-existent ? K. — Nay, that cannot truly be said. Th. — But you have already admitted this.
၁။ အတီတာဒိဧကစ္စကထာ
၂၉၉။ အတီတံ အတ္ထီတိ? ဧကစ္စံ အတ္ထိ, ဧကစ္စံ နတ္ထီတိ။ ဧကစ္စံ နိရုဒ္ဓံ, ဧကစ္စံ န နိရုဒ္ဓံ၊ ဧကစ္စံ ဝိဂတံ, ဧကစ္စံ အဝိဂတံ၊ ဧကစ္စံ အတ္ထင်္ဂတံ, ဧကစ္စံ န အတ္ထင်္ဂတံ၊ ဧကစ္စံ အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတံ, ဧကစ္စံ န အဗ္ဘတ္ထင်္ဂတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ ဧကစ္စံ အတ္ထိ, ဧကစ္စံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ ဧကစ္စေ အတ္ထိ, ဧကစ္စေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ဧကစ္စံ အတ္ထိ, ဧကစ္စံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ ဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ ဧကစ္စေ အတ္ထိ, ဧကစ္စေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတံ ဧကစ္စံ အတ္ထိ, ဧကစ္စံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ အဝိပါကာ ဓမ္မာ ဧကစ္စေ အတ္ထိ ဧကစ္စေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတံ ဧကစ္စံ အတ္ထိ ဧကစ္စံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ကိံ အတ္ထိ ကိံ နတ္ထီတိ? အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ – တေ အတ္ထိ၊ အတီတာ ဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ – တေ နတ္ထီတိ။ အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ ဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ…ပေ… အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ အဝိပါကာ ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီတိ [အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ တေ နတ္ထီတိ (က။)]? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတာ ဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ – တေ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ – တေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတာ အဝိပါကာ [ဝိပက္ကဝိပါကာ (သျာ။), အဝိပက္ကဝိပါကာ (က။)] ဓမ္မာ – တေ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ [အဝိပါကာ (သျာ။)] ဓမ္မာ – တေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နနု အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ – တေ [ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ တေ (သျာ။ က။)] အတ္ထီ’’တိ။
အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ – တေ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ ဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ – တေ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ – တေ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ အဝိပါကာ [အဝိပက္ကဝိပါကာ (သီ။ က။)] ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ – တေ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတာ ဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ – တေ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ – တေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတာ အဝိပါကာ [ဝိပက္ကဝိပါကာ (သျာ။), အဝိပက္ကဝိပါကာ (က။)] ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ – တေ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ [အဝိပါကာ (သျာ။)] ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ – တေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ – တေ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ ဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ – တေ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတီတာ ဧကဒေသံ ဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ ဧကဒေသံ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ နိရုဒ္ဓါ – တေ ဧကစ္စေ အတ္ထိ ဧကစ္စေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ ဝိပစ္စိဿန္တီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ ဝိပစ္စိဿန္တိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီ’’တိ။
အတီတာ အဝိပက္ကဝိပါကာ ဓမ္မာ ဝိပစ္စိဿန္တီတိ ကတွာ တေ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ဝိပစ္စိဿန္တီတိ ကတွာ ပစ္စုပ္ပန္နာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဝိပစ္စိဿန္တီတိ ကတွာ ပစ္စုပ္ပန္နာတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နာ ဓမ္မာ နိရုဇ္ဈိဿန္တီတိ ကတွာ တေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၇-ဧကစ္စံ အတ္ထီတိကထာ ၁-အတီတာဒိဧကစ္စကထာ ၂၉၉။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ အချို့ ရှိ၍ အချို့ကား မရှိပါ။၁ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် အချို့ ချုပ်ပြီးဖြစ်၍ အချို့ ချုပ်ပြီး မဖြစ်သလော၊ အချို့ကင်းပြီးဖြစ်၍ အချို့ ကင်းပြီး မဖြစ်သလော၊ အချို့ ကွယ်ပြီးဖြစ်၍ အချို့ ကွယ်ပြီး မဖြစ်သလော၊ အချို့ ကွယ်ပျောက်ပြီးဖြစ်၍ အချို့ ကွယ်ပျောက်ပြီး မဖြစ်သလော။၂ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရား အချို့ ရှိ၍ အချို့ မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိကုန်သော အတိတ်တရား အချို့တို့ ရှိကုန်၍ အချို့တို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရား အချို့ ရှိ၍ အချို့ မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရင့်ကျက်ပြီးသော အကျိုးရှိကုန်သော အတိတ်တရား အချို့တို့သည် ရှိကုန်၍အချို့တို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆို သင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရား အချို့ ရှိ၍ အချို့ကား မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကျိုးကို မပေးတတ်သော အတိတ်တရား အချို့တို့သည် ရှိကုန်၍ အချို့တို့သည်မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၃ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရား အချို့ ရှိ၍ အချို့ကား မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်တရားသည် ရှိ၍ အဘယ်တရားသည် မရှိသနည်း။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်၍ ရင့်ကျက်ပြီး သောအကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် မရှိကုန်။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရင့်ကျက်ပြီးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကျိုးကို မပေးတတ်သော အတိတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရင့်ကျက်ပြီးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါကုန်။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အကျိုးမပေးသော အတိတ်တရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါကုန်။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးကုန်သည် မဟုတ်လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ချုပ်ပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ မရင့်ကျက်သေးသော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ခဲ့ကုန်မူမရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ကုန်လျက်ထိုတရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရင့်ကျက်ပြီးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ကုန်လျက်ထိုတရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ကုန်လျက်ထိုတရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အကျိုးကို မပေးတတ်သော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ကုန်လျက် ထိုတရားတို့သည် ရှိကုန်သေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရင့်ကျက်ပြီးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ကုန်သည် ဖြစ်၍ထိုတရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါကုန်။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ကုန်သည် ဖြစ်၍ထိုတရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အကျိုးကို မပေးသော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ကုန်သည် ဖြစ်၍ထိုတရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါကုန်။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ကုန်သည် ဖြစ်၍ထိုတရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ကုန်လျက်ထိုတရားတို့သည် ရှိကုန်သေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရင့်ကျက်ပြီးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ကုန်၍ ထိုတရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါကုန်။ သကဝါဒီ။ ။ တစ်စိတ်တစ်ဒေသ ရင့်ကျက်ပြီးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့နှင့် တစ်စိတ်တစ်ဒေသ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ချုပ်ပြီးဖြစ်ကုန်၍ ထိုတရားတို့သည် အချို့ ရှိကုန်၍ အချို့ မရှိကုန်သလော။၄ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်သလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ရင့်ကျက်ကုန်လတ္တံ့မဟုတ်လော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ရင့်ကျက်ကုန်လတ္တံ့ ဖြစ်ကုန်မူ ထိုအကြောင်းကြောင့် မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည်ရှိကုန်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ မရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ရင့်ကျက်ကုန်လတ္တံ့ဟုနှလုံးပြု၍ ထိုမရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။၅ သကဝါဒီ။ ။ ရင့်ကျက်ကုန်လတ္တံ့ဟု နှလုံးပြု၍ (ထိုမရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည်) ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရင့်ကျက်ကုန်လတ္တံ့ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုမရင့်ကျက်သေးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရားတို့သည် ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါကုန်၏။၆ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားတို့သည် ချုပ်ကုန်လတ္တံ့ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုပစ္စုပ္ပန်တရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ၁။ မရင့်ကျက်သေးသည့် အကျိုးရှိသော တရားအချို့ ရှိ၍ ရင့်ကျက်ပြီးသည့် အကျိုးရှိသော တရားအချို့ မရှိဟု ပရဝါဒီက ဆိုလိုသည်။ ၂။ သင် ပရဝါဒီ၏ စကားသည် “အတိတ်တရား အချို့ ရှိ၍ အချို့ မရှိခဲ့သော် အချို့သော အတိတ်တရားသည် ချုပ်၍ အချို့သော အတိတ်တရားကား မချုပ်၊ ထိုဥပါဒ်တိုင်းသော အခြင်းအရာအားဖြင့် တည်၏”ဟူသော အနက်ရောက်ခဲ့၏ဟု ပြလို၍ သကဝါဒီက မေးသည်။ ၃။ အဗျာကတ (ဝိပါက် ကိရိယာ ရုပ် နိဗ္ဗာန်) တရားတို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် မေးသည်။ ၄။ မပြီးဆုံးသေးသော အကျိုးပေးခြင်းကိစ္စရှိသော တရားတို့ကို “ရင့်ကျက်ပြီးသော အကျိုးရှိသော အတိတ်တရား မရင့်ကျက်သေးသည့် အကျိုးရှိသော အတိတ်တရား တစ်စိတ်တို့”ဟူ၍ ဆိုအပ်ကုန်၏၊ ဘဝင်နှင့် စုတိသည် ပဋိသန္ဓေကို ဖြစ်စေသော ကံ၏ အကျိုးတရားပင် ဖြစ်၍ ပဋိသန္ဓေမှ စုတိတိုင်အောင် ထိုကံတရားသည် မပြီးဆုံးသေးသော အကျိုးရှိသော ကံပင် မည်၏၊ ထိုကံတရားကို ရည်ရွယ်၍ မေးသည်။ ၅။ ပရိယတ္တိဓမ္မကို ဆောင်သောပုဂ္ဂိုလ်အား အိပ်ပျော်နေစဥ်ပင်လည်း ပရိယတ္တိဓမ္မတို့ များစွာ ထင်ရှားဖြစ်ခြင်း ရှိကုန်၏ဟု ဆိုအပ်ကုန်သကဲ့သို့ လောကဝေါဟာရ၏ အစွမ်းအားဖြင့်သာလျှင် ထင်ရှားရှိသည်၏အဖြစ်ကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။ ၆။ ထိုကံ၏ မပျက်စီးခြင်းဟု ဆိုအပ်သော ကမ္မူပစယမည်သော တစ်ခုသော သင်္ခါရတရားသည် ထင်ရှားရှိ၏ဟူသော အယူ၌ တည်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံသည်။
၂။ အနာဂတာဒိဧကစ္စကထာ
၃၀၀။ အနာဂတံ အတ္ထီတိ? ဧကစ္စံ အတ္ထိ, ဧကစ္စံ နတ္ထီတိ။ ဧကစ္စံ ဇာတံ, ဧကစ္စံ အဇာတံ၊ ဧကစ္စံ သဉ္ဇာတံ, ဧကစ္စံ အသဉ္ဇာတံ၊ ဧကစ္စံ နိဗ္ဗတ္တံ, ဧကစ္စံ အနိဗ္ဗတ္တံ၊ ဧကစ္စံ ပါတုဘူတံ, ဧကစ္စံ အပါတုဘူတန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ဧကစ္စံ အတ္ထိ, ဧကစ္စံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ ဧကစ္စေ အတ္ထိ, ဧကစ္စေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတံ ဧကစ္စံ အတ္ထိ, ဧကစ္စံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတာ အနုပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ ဧကစ္စေ အတ္ထိ, ဧကစ္စေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ဧကစ္စံ အတ္ထိ, ဧကစ္စံ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ကိံ အတ္ထိ, ကိံ နတ္ထီတိ? အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ – တေ အတ္ထိ၊ အနာဂတာ အနုပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ – တေ နတ္ထီတိ။ အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတာ အနုပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတာ အနုပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ – တေ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ – တေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ နနု အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ အဇာတာတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ အဇာတာ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီ’’တိ။
အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ အဇာတာ – တေ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတာ အနုပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ အဇာတာ – တေ အတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနာဂတာ အနုပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ အဇာတာ – တေ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ အဇာတာ – တေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ ဥပ္ပဇ္ဇိဿန္တီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ ဥပ္ပဇ္ဇိဿန္တိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ – တေ အတ္ထီ’’တိ။
အနာဂတာ ဥပ္ပါဒိနော ဓမ္မာ ဥပ္ပဇ္ဇိဿန္တီတိ ကတွာ တေ အတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ဥပ္ပဇ္ဇိဿန္တီတိ ကတွာ ပစ္စုပ္ပန္နာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ဥပ္ပဇ္ဇိဿန္တီတိ ကတွာ ပစ္စုပ္ပန္နာတိ? အာမန္တာ။ ပစ္စုပ္ပန္နာ ဓမ္မာ နိရုဇ္ဈိဿန္တီတိ ကတွာ တေ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဧကစ္စံ အတ္ထီတိကထာ နိဋ္ဌိတာ။
၂-အနာဂတာဒိဧကစ္စကထာ ၃၀၀။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ အချို့ ရှိ၍ အချို့ကား မရှိပါ။၁ သကဝါဒီ။ ။ အချို့သည် ဖြစ်ဆဲလော၊ အချို့ကား မဖြစ်သေးသလော၊ အချို့ ကောင်းစွာ ဖြစ်ဆဲလော၊ အချို့ ကောင်းစွာ မဖြစ်သေးသလော၊ အချို့ ဖြစ်ပေါ်သလော၊ အချို့ မဖြစ်ပေါ်သလော၊ အချို့သည် ထင်ရှားဖြစ်သလော၊ အချို့ကား ထင်ရှား မဖြစ်သေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် အချို့ရှိ၍ အချို့ကား မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် အချို့ ရှိကုန်၍ အချို့ကားမရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် အချို့ ရှိ၍ အချို့ကား မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ မဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့ အချို့ ရှိကုန်၍ အချို့ကား မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် အချို့ ရှိ၍ အချို့ကား မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်တရားသည် ရှိ၍ အဘယ်တရားသည် မရှှိိသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်၍ ဧကန် မဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် မရှိပါကုန်။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကန် မဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကန် မဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါကုန်။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် မဖြစ်ကုန်သေးသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် အကယ်၍မဖြစ်ကုန်သေးမူ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရာတို့သည် မဖြစ်ကုန်သေးဘဲလျက်ထိုအနာဂတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကန် မဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် မဖြစ်ကုန်သေးဘဲလျက်ထိုအနာဂတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကန် မဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် မဖြစ်ကုန်သေးသည်ဖြစ်၍ထိုအနာဂတ်တရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါကုန်။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် မဖြစ်ကုန်သေးသည်ဖြစ်၍ထိုအနာဂတ်တရားတို့သည် မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် ဖြစ်ကုန်လတ္တံ့ မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် အကယ်၍ဖြစ်ကုန်လတ္တံ့ ဖြစ်ခဲ့မူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည်ရှိကုန်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဧကန် ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော အနာဂတ်တရားတို့သည် ဖြစ်ကုန်လတ္တံ့ဟု နှလုံးပြု၍ထိုအနာဂတ်တရားတို့သည် ရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ဖြစ်ကုန်လတ္တံ့ဟု နှလုံးပြု၍ (ထိုအနာဂတ်တရားတို့သည်) ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဖြစ်ကုန်လတ္တံ့ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုအနာဂတ်တရားတို့သည် ပစ္စုပ္ပန်ဖြစ်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားတို့သည် ချုပ်ကုန်လတ္တံ့ဟု နှလုံးပြု၍ ထိုပစ္စုပ္ပန်တရားတို့သည်မရှိကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ဧကစ္စံ အတ္ထီတိကထာ ပြီး၏။ ၁။ မချွတ်ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော ဝိပါက်တရားတို့ကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဖြေဆိုသည်။
၈။ သတိပဋ္ဌာနကထာ
[I. 9] 9. Of Applications in Mindfulness. Controverted Point . — That all mental states are applications in mindfulness. From the Commentary . — The groups holding special views who arose later, to wit, the Andhakas, comprising the sub-groups of thePubbaseliyas, Aparaseliyas, Bajagirikas, and Siddhatthikas, held the opinion that the objects of mindfulness, namely, the body and the rest, were themselves [the conscious subject :] mindfulness. This they deduced from the passage in the ‘ Satipatthana-Sapyutta 5 : ‘I will show you, bhikkhus, the induction and the cessation of applications in mindfulness.’ 1 To break down this opinion, the Theravadin puts the question. [1] Th . — Do all cognizable things constitute applications in mindfulness T A ndhaka. — Yes. Th . — Then must you also admit that all cognizable things constitute mindfulness, the controlling faculty and force of mindfulness, mindfulness that is perfect, that is a factor of enlightenment, the * sole conveying ’ path ‘ leading to extinction,’ to ‘ enlightenment,’ to 4 disintegration,’ are 4 not [bound up with] the intoxicants,’ not akin to the fetters, ties, floods, bonds, hindrances, contagions, graspings, corruptions ’ ; you must admit that all cognizable things constitute the * ten recollections,’ namely of the Buddha, the Norm, the Order, morals, pious liberality, the devas, 4 mindfulness in respiration,’ 4 reflection on death,’ 4 mindfulness concerning the body,’ 4 reflection on peace.’ 2 But this you deny. [2] Again, you must equally admit, given your firso affirmation, that the eye-organ constitutes an application in mindfulness. And if you are driven to admit that it does, then you must admit everything for it, which, as I claim, you must admit for all cognizable things. [3] The same argument holds for the four other sense-organs, for the five objects of sense, for lust, hate, dulness, conceit, error, doubt, sloth, distraction, impudence, indiscretion. [4] Is mindfulness itself ail application of mindfulness, and conversely? If you admit this, then must you also admit that each of the foregoing cognizable things is an application of mindfulness, and that application of mindfulness is each of those things. You deny ; then do you hold that each of those cognizable things is an application of mindfulness, but not conversely ? You assent ; then you must equally admit that mindfulness itself is an application in mindfulness, but that application in mindfulness is not mindfulness. [5] A. — Then is it wrong to say [ all things are applications in mindfulness ’ ? Th. — Yes. A. — But is not mindfulness established 1 concerning all cognizable things ? Th.— Yes. A . — How then, good sir, can you deny what I affirm : ‘ All cognizable things are applications of mindfulness ’? Th. — We have said that mindfulness is established concerning all cognizable things: now, are all cognizable things applications of mindfulness ? A.— Yes. Th. — Contact 2 is established with respect to all cognizable things : are then all such things applications in contact ? For this is that to which you have committed yourself. Again, feeling, perception, volition, consciousness, each of these is established with respect to all cognizable things : are then all such things applications in feeling, in perception, etc.? For this must equally be admitted. [6] Again, if your proposition is to stand, then you equally admit for all beings 1 that they have mindfulness at hand, are endowed and set up with 2 mindfulness, having it ever in readiness. 3 Moreover, was it not said by the Exalted One: ‘ They, bhikkhus, who do not enjoy mindfulness regarding the body, do not enjoy the Ambrosial ; they, bhikkhus, who enjoy mindfulness regarding the body, enjoy the Ambrosial 5 '} 4 Is the Suttanta thus? You admit it is; but do ‘all beings ’ enjoy, obtain, practise, develop, and multiply mindfulness regarding the body ? You know they do not. [7] Again, was it not said by the Exalted One : ‘ There is a id cry, bhikkhus, that leads only to the purification of beings, to the passing beyond sorrow and grief, to the extinction of ill and sadness, to the attainment of right method , 5 to the realization of Nibbana, and that way is the four applications of mindfulness ’? 6 Is the Suttanta thus? You admit it is; but have ‘all beings ’ this one and only way so leading ? You are bound to admit that they have not. [8] Again, was it not said by the Exalted One : ‘ When a Wheel-turning Monarch appears, bhikkhus, then doth there appear seven treasures. What are the seven ? The treasure of the Wheel doth appear, and the treasures of the Elephant, the Horse, the Jewel, the Woman, the Householder, the Heirapparent ; yea, bhikkhus, on the appearance of a Wheelturning Monarch do these seven treasures appear. When a Tathagata appears, bhikkhus, Arahant Buddha Supreme, then doth there appear these seven treasures of enlightenment. What are the seven 1 The treasures of those factors of enlightenment : Mindfulness, Search for Truth, Energy, Zest, Serenity, Concentration, Equanimity ; yea, bhikkhus, on the appearance of a Tathagata Arahant, Buddha Supreme, do these seven treasures appear ’ ? 1 Is the Suttanta thus ? You admit it is. But do ‘ all things ’ become that treasure of Mindfulness which is a factor of enlightenment, when a Tathagata appears? You know they do not, yet you are bound to admit they do. [9] Lastly, if all things are applications of mindfulness, they must be equally other of the (thirty-seven) things pertaining to enlightenment, 2 such as the supreme efforts, the steps to magic potency, the controlling faculties and forces, the factors of enlightenment. To this admission are you committed.
၃၀၁။ သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိပဋ္ဌာနာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိ သတိန္ဒြိယံ သတိဗလံ သမ္မာသတိ သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂေါ ဧကာယနမဂ္ဂေါ ခယဂါမီ ဗောဓဂါမီ အပစယဂါမီ အနာသဝါ အသံယောဇနိယာ အဂန္ထနိယာ အနောဃနိယာ အယောဂနိယာ အနီဝရဏိယာ အပရာမဋ္ဌာ အနုပါဒါနိယာ အသံကိလေသိကာ, သဗ္ဗေ ဓမ္မာ ဗုဒ္ဓါနုဿတိ ဓမ္မာနုဿတိ သံဃာနုဿတိ သီလာနုဿတိ စာဂါနုဿတိ ဒေဝတာနုဿတိ အာနာပါနဿတိ မရဏာနုဿတိ ကာယဂတာသတိ ဥပသမာနုဿတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိပဋ္ဌာနာတိ? အာမန္တာ။ စက္ခာယတနံ သတိပဋ္ဌာနန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ စက္ခာယတနံ သတိပဋ္ဌာနန္တိ? အာမန္တာ။ စက္ခာယတနံ သတိ သတိန္ဒြိယံ သတိဗလံ သမ္မာသတိ သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂေါ ဧကာယနမဂ္ဂေါ ခယဂါမီ ဗောဓဂါမီ အပစယဂါမီ အနာသဝံ အသံယောဇနိယံ ။ပ။ အသံကိလေသိကံ, စက္ခာယတနံ ဗုဒ္ဓါနုဿတိ ဓမ္မာနုဿတိ သံဃာနုဿတိ သီလာနုဿတိ စာဂါနုဿတိ ဒေဝတာနုဿတိ အာနာပါနဿတိ မရဏာနုဿတိ ကာယဂတာသတိ ဥပသမာနုဿတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သောတာယတနံ… ဃာနာယတနံ… ဇိဝှါယတနံ… ကာယာယတနံ… ရူပါယတနံ… သဒ္ဒါယတနံ… ဂန္ဓာယတနံ… ရသာယတနံ… ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနံ… ရာဂေါ… ဒေါသော… မောဟော… မာနော… ဒိဋ္ဌိ… ဝိစိကိစ္ဆာ… ထိနံ… ဥဒ္ဓစ္စံ… အဟိရိကံ… အနောတ္တပ္ပံ သတိပဋ္ဌာနန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ သတိပဋ္ဌာနန္တိ? အာမန္တာ။ အနောတ္တပ္ပံ သတိ သတိန္ဒြိယံ သတိဗလံ သမ္မာသတိ ။ပ။ ကာယဂတာသတိ ဥပသမာနုဿတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သတိ သတိပဋ္ဌာနာ, သာ စ သတီတိ? အာမန္တာ။ စက္ခာယတနံ သတိပဋ္ဌာနံ, တဉ္စ သတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သတိ သတိပဋ္ဌာနာ, သာ စ သတီတိ? အာမန္တာ။ သောတာယတနံ ။ပ။ ကာယာယတနံ… ရူပါယတနံ ။ပ။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနံ… ရာဂေါ… ဒေါသော… မောဟော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ သတိပဋ္ဌာနံ, တဉ္စ သတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
စက္ခာယတနံ သတိပဋ္ဌာနံ, တဉ္စ န သတီတိ? အာမန္တာ။ သတိ သတိပဋ္ဌာနာ, သာ စ န သတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သောတာယတနံ ။ပ။ ကာယာယတနံ… ရူပါယတနံ ။ပ။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနံ… ရာဂေါ … ဒေါသော… မောဟော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ သတိပဋ္ဌာနံ, တဉ္စ န သတီတိ? အာမန္တာ။ သတိ သတိပဋ္ဌာနာ, သာ စ န သတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၈-သတိပဋ္ဌာနကထာ ၃၀၁။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးတို့သည် သတိပဋ္ဌာန်တို့ မည်ကုန်သလော။၁ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ကုန်၏။၂ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးတို့သည် သတိ, သတိန္ဒြေ, သတိဗိုလ်, သမ္မာသတိ, သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်မည်သလော၊ တစ်ကြောင်းတည်းသောလမ်း, အာသဝကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်းလမ်း, သစ္စာလေးပါးကို သိကြောင်းလမ်း, စုတိပဋိသန္ဓေကို ဖျက်ဆီးတတ်သော နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်းလမ်းမည်သလော၊ အာသဝတို့၏ အာရုံ မဟုတ်ကုန်သလော၊ သံယောဇဥ်တို့၏ အာရုံ မဟုတ်ကုန်သလော၊ ဂန္ထတရားတို့၏ အာရုံ မဟုတ်ကုန်သလော၊ ဩဃတရား, ယောဂတရား, နီဝရဏတရားတို့၏ အာရုံမဟုတ်ကုန်သလော၊ တဏှာဒိဋ္ဌိတို့သည် မသုံးသပ် အပ်ကုန်သလော၊ ဥပါဒါန်တို့၏ အာရုံ မဟုတ်ကုန်သလော၊ ကိလေသာတရားတို့ကို ရခြင်းငှါ မထိုက်ကုန်သလော၊ တရားအားလုံးတို့သည် ဗုဒ္ဓါနုဿတိမည်သလော၊ ဓမ္မာနုဿတိ, သံဃာနုဿတိ, သီလာနုဿတိ, စာဂါနုဿတိ, ဒေဝတာနုဿတိ, အာနာပါနဿတိ, မရဏာနုဿတိ, ကာယဂတာသတိ, ဥပသမာနုဿတိ မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးတို့သည် သတိပဋ္ဌာန်တို့ မည်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခာယတနသည် သတိပဋ္ဌာန်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခာယတနသည် သတိပဋ္ဌာန်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခာယတနသည် သတိမည်သလော၊ သတိန္ဒြေ, သတိဗိုလ်, သမ္မာသတိ, သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်, တစ်ကြောင်းတည်းသောလမ်း, အာသဝတို့ကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်းလမ်း, သစ္စာလေးပါးကို သိကြောင်းလမ်း, ကိလေသာကို ဖျက်ဆီးတတ်သော နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်းလမ်း မည်သလော၊ အာသဝတို့၏ အာရုံ မဟုတ်သလော၊ သံယောဇဥ်တို့၏ အာရုံ မဟုတ်သလော။ပ။ ကိလေသာတို့ကို ရခြင်းငှါ မထိုက်သလော၊ စက္ခာယတနသည် ဗုဒ္ဓါနုဿတိ, ဓမ္မာနုဿတိ, သံဃာနုဿတိ, သီလာနုဿတိ, စာဂါနုဿတိ, ဒေဝတာနုဿတိ အာနာပါနဿတိ, မရဏာနုဿတိ, ကာယဂတာသတိ,ဥပသမာ နုဿတိ မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာယတနသည်။ ဃာနာယတနသည်။ ဇိဝှါယတနသည်။ ကာယာယတန သည်။ ရူပါယတန။ သဒ္ဒါယတန။ ဂန္ဓာယတန။ ရသာယတန။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနသည်။ ရာဂသည်။ ဒေါသသည်။ မောဟသည်။ မာနသည်။ ဒိဋ္ဌိသည်။ ဝိစိကိစ္ဆာသည်။ ထိနသည်။ ဥဒ္ဓစ္စသည်။ အဟိရိကသည်။ အနောတ္တပ္ပသည် သတိပဋ္ဌာန်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနောတ္တပ္ပသည် သတိပဋ္ဌာန်မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အနောတ္တပ္ပသည် သတိ, သတိန္ဒြေ, သတိဗိုလ်, သမ္မာသတိ မည်သလော။ပ။ ကာယဂာတာ သတိမည်သလော။ ဥပသမာနုဿတိ မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သတိသည် သတိပဋ္ဌာန်မည်၍ ထိုသတိပဋ္ဌာန်မည်သော စက္ခာယတနသည်လည်းသတိလည်း မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခာယတနသည် သတိပဋ္ဌာန်မည်၍ ထိုသတိပဋ္ဌာန်မည်သော စက္ခာယတနသည်လည်းသတိလည်း မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သတိသည် သတိပဋ္ဌာန်မည်၍ ထိုသတိပဋ္ဌာန်မည်သော သတိသည်လည်း သတိမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာယတနသည်။ပ။ ကာယာယတနသည်။ ရူပါယတနသည်။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနသည်။ ရာဂသည်။ ဒေါသသည်။ မောဟသည်။ အနောတ္တပ္ပသည် သတိပဋ္ဌာန်မည်၍ ထိုသတိပဋ္ဌာန်မည်သော အနောတ္တပ္ပသည်လည်း သတိမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ စက္ခယတနသည် သတိပဋ္ဌာန်မည်၍ ထိုသတိပဋ္ဌာန်မည်သော စက္ခာယတနသည်ကားသတိ မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မမည်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သတိသည် သတိပဋ္ဌာန်မည်၍ ထိုသတိပဋ္ဌာန်မည်သော သတိသည်ကား သတိမမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သောတာယတနသည်။ပ။ ကာယာယတနသည်။ ရူပါယတနသည်။ ဖောဋ္ဌဗ္ဗာယတနသည်။ ရာဂ။ ဒေါသ။ မောဟသည်။ အနောတ္တပ္ပသည် သတိပဋ္ဌာန်မည်၍ ထိုသတိပဋ္ဌာန်မည်သောအနောတ္တပ္ပသည်ကား သတိ မမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မမည်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သတိသည် သတိပဋ္ဌာန်မည်၍ ထိုသတိပဋ္ဌာန်မည်သော သတိသည်ကား သတိမမည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၃၀၂။ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိပဋ္ဌာနာ’’တိ? အာမန္တာ။ နနု သဗ္ဗေ ဓမ္မေ အာရဗ္ဘ သတိ သန္တိဋ္ဌတီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ သဗ္ဗေ ဓမ္မေ အာရဗ္ဘ သတိ သန္တိဋ္ဌတီတိ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိပဋ္ဌာနာ’’တိ။
သဗ္ဗံ ဓမ္မံ အာရဗ္ဘ သတိ သန္တိဋ္ဌတီတိ သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိပဋ္ဌာနာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗံ ဓမ္မံ အာရဗ္ဘ ဖဿော သန္တိဋ္ဌတီတိ သဗ္ဗေ ဓမ္မာ ဖဿပဋ္ဌာနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဗ္ဗံ ဓမ္မံ အာရဗ္ဘ သတိ သန္တိဋ္ဌတီတိ သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိပဋ္ဌာနာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗံ ဓမ္မံ အာရဗ္ဘ ဝေဒနာ သန္တိဋ္ဌတိ… သညာ သန္တိဋ္ဌတိ… စေတနာ သန္တိဋ္ဌတိ… စိတ္တံ သန္တိဋ္ဌတီတိ သဗ္ဗေ ဓမ္မာ စိတ္တပဋ္ဌာနာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိပဋ္ဌာနာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗေ သတ္တာ ဥပဋ္ဌိတသတိနော သတိယာ သမန္နာဂတာ သတိယာ သမောဟိတာ၊ သဗ္ဗေသံ သတ္တာနံ သတိ ပစ္စုပဋ္ဌိတာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၃၀၂။ ပရဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးတို့သည် သတိပဋ္ဌာန်မည်ကုန်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးတို့ကို အာရုံပြု၍ သတိသည် ကောင်းစွာ တည်သည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ တရာအားလုံးတို့ကို အာရုံပြု၍ သတိသည် ကောင်းစွာ တည်ခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် တရားအားလုံးတို့သည် သတိပဋ္ဌာန်မည်ကုန်၏ဟူ၍ ဆိုသင့်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးကို အာရုံပြု၍ သတိသည် ကောင်းစွာ တည်၏ဟု နှလုံးပြု၍ တရားအားလုံးတို့သည် သတိပဋ္ဌာန်တို့ မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးကို အာရုံပြု၍ ဖဿသည် ကောင်းစွာ တည်၏ဟု နှလုံးပြု၍ တရားအားလုံးတို့သည် ဖဿပဋ္ဌာန်မည်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးကို အာရုံပြု၍ သတိသည် ကောင်းစွာ တည်၏ဟု နှလုံးပြု၍ တရားအားလုံးတို့သည် သတိပဋ္ဌာန်တို့ မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးကို အာရုံပြု၍ ဝေဒနာသည် ကောင်းစွာ တည်၏။ သညာသည်ကောင်းစွာ တည်၏။ စေတနာသည် ကောင်းစွာ တည်၏။ စိတ်သည် ကောင်းစွာ တည်၏ဟု နှလုံးပြု၍ထိုတရားအားလုံးတို့သည် စိတ္တပဋ္ဌာန်မည်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးတို့သည် သတိပဋ္ဌာန်တို့ မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သတ္တဝါအားလုံးတို့သည် ရှေးရှုထင်သော သတိရှိကုန်သလော၊ သတိနှင့် ပြည့်စုံကုန်သလော၊ သတိနှင့် ဆက်စပ်ကုန်သလော၊ သတ္တဝါအားလုံးတို့အား သတိသည် ရှေးရှုထင်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၃၀၃။ သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိပဋ္ဌာနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘အမတံ တေ, ဘိက္ခဝေ, န ပရိဘုဉ္ဇန္တိ ယေ ကာယဂတာသတိံ န ပရိဘုဉ္ဇန္တိ။ အမတံ တေ, ဘိက္ခဝေ, ပရိဘုဉ္ဇန္တိ ယေ ကာယဂတာသတိံ ပရိဘုဉ္ဇန္တီ’’တိ [အ။ နိ။ ၁။၆၀၀]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗေ သတ္တာ ကာယဂတာသတိံ ပရိဘုဉ္ဇန္တိ ပဋိလဘန္တိ အာသေဝန္တိ ဘာဝေန္တိ ဗဟုလီကရောန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိပဋ္ဌာနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဧကာယနော အယံ, ဘိက္ခဝေ, မဂ္ဂေါ သတ္တာနံ ဝိသုဒ္ဓိယာ သောကပရိဒေဝါနံ သမတိက္ကမာယ ဒုက္ခဒေါမနဿာနံ အတ္ထင်္ဂမာယ ဉာယဿ အဓိဂမာယ နိဗ္ဗာနဿ သစ္ဆိကိရိယာယ ယဒိဒံ စတ္တာရော သတိပဋ္ဌာနာ’’တိ [ဒီ။ နိ။ ၂။၃၇၃၊ မ။ နိ။ ၁။၁၀၆၊ သံ။ နိ။ ၅။၃၆၇]! အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ? သဗ္ဗေ ဓမ္မာ ဧကာယနမဂ္ဂေါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိပဋ္ဌာနာတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ရညော, ဘိက္ခဝေ, စက္ကဝတ္တိဿ ပါတုဘာဝါ သတ္တန္နံ ရတနာနံ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ။ ကတမေသံ သတ္တန္နံ? စက္ကရတနဿ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ, ဟတ္ထိရတနဿ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ, အဿရတနဿ… မဏိရတနဿ… ဣတ္ထိရတနဿ … ဂဟပတိရတနဿ… ပရိဏာယကရတနဿ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ။ ရညော, ဘိက္ခဝေ, စက္ကဝတ္တိဿ ပါတုဘာဝါ ဣမေသံ သတ္တန္နံ ရတနာနံ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ။
‘‘တထာဂတဿ, ဘိက္ခဝေ, ပါတုဘာဝါ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ သတ္တန္နံ ဗောဇ္ဈင်္ဂရတနာနံ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ။ ကတမေသံ သတ္တန္နံ? သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂရတနဿ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ, ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂရတနဿ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ, ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂရတနဿ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ, ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂရတနဿ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ, ပဿဒ္ဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂရတနဿ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ, သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂရတနဿ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ, ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂရတနဿ ပါတုဘာဝေါ ဟောတိ။ တထာဂတဿ, ဘိက္ခဝေ, ပါတုဘာဝါ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဣမေသံ သတ္တန္နံ ဗောဇ္ဈင်္ဂရတနာနံ ပါတုဘာဝေါ ဟောတီ’’တိ [သံ။ နိ။ ၅။၂၂၃]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တထာဂတဿ ပါတုဘာဝါ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်္ဂရတနာဝ ဟောန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိပဋ္ဌာနာတိ? အာမန္တာ။ သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သမ္မပ္ပဓာနာ… ဣဒ္ဓိပါဒါ… ဣန္ဒြိယာ… ဗလာ… ဗောဇ္ဈင်္ဂါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သတိပဋ္ဌာနကထာ နိဋ္ဌိတာ။
၃၀၃။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးတို့သည် သတိပဋ္ဌာန်တို့ မည်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန်းတို့ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ကာယဂတာသတိကို မသုံးဆောင်ရကုန်၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို မသုံးဆောင်ရကုန်။ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ကာယဂတာသတိကိုသုံးဆောင်ရကုန်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အမြိုက်နိဗ္ဗာန်ကို သုံးဆောင်ရကုန်၏ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရားဟောအပ် သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သတ္တဝါအားလုံးတို့သည် ကာယဂတာသတိကို သုံးဆောင်ကြပါသလော၊ ရကြပါသလော၊ မှီဝဲကြပါသလော၊ ပွါးစေကြပါသလော၊ အကြိမ်များစွာ ပြုကြပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးတို့သည် သတိပဋ္ဌာန်တို့ မည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန်းတို့ အကြင်လေးပါးသော သတိပဋ္ဌာန်တို့သည် ရှိကုန်၏၊ ဤသတိပဋ္ဌာန်လမ်းစဥ်သည် သတ္တဝါတို့၏ စင်ကြယ်ရန် စိုးရိမ်ပူဆွေး ငိုကြွေးမှုတို့ကို လွတ်မြောက်ရန် ကိုယ်ဆင်းရဲနှင့်စိတ်ဆင်းရဲမှုတို့ ချုပ်ငြိမ်းရန် မဂ်ဉာဏ်ကို ရရှိရန် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုရန် တစ်ကြောင်းတည်းသောလမ်းခရီးပေတည်းဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးတို့သည် တစ်ကြောင်းတည်းသော လမ်းခရီး မည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးတို့သည် သတိပဋ္ဌာန်မည်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန်းတို့ စကြဝတေးမင်း၏ ဖြစ်ပေါ်ခြင်းကြောင့် ရတနာခုနစ်ပါးတို့ ဖြစ်ပေါ်လာ၏၊ အဘယ်ရတနာခုနစ်ပါးတို့ ဖြစ်ပေါ်သနည်း။ စကြာရတနာ ဖြစ်ပေါ်လာ၏၊ ဆင်ရတနာ ဖြစ်ပေါ်လာ၏၊ မြင်းရတနာ၊ ပတ္တမြားရတနာ၊ မိန်းမရတနာ၊ သူဌေးရတနာ၊ သားကြီးရတနာ ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ရဟန်းတို့ စကြဝတေးမင်း၏ ဖြစ်ပေါ်ခြင်းကြောင့် ဤရတနာခုနစ်ပါးတို့ ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ရဟန်းတို့ လူနတ်တို့၏ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူ ထိုက်သော တရားအားလုံးကို မှန်ကန်စွာ ကိုယ်တိုင်သိမြင်သော မြတ်စွာဘုရား၏ ပွင့်တော်မူခြင်းကြောင့် ဗောဇ္ဈင်ရတနာခုနစ်ပါးတို့ ဖြစ်ပေါ်လာ၏၊ အဘယ်ဗောဇ္ဈင် ရတနာခုနစ်ပါးတို့ ဖြစ်ပေါ်လာသနည်း။ သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်ရတနာ ဖြစ်ပေါ်လာ၏၊ ဓမ္မဝိစယသမ္ဗောဇ္ဈင်ရတနာ ဖြစ်ပေါ်လာ၏၊ ဝီရိယသမ္ဗောဇ္ဈင်ရတနာ ဖြစ်ပေါ်လာ၏၊ ပီတိသမ္ဗောဇ္ဈင်ရတနာ ဖြစ်ပေါ်လာ၏၊ ပဿဒ္ဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်ရတနာဖြစ်ပေါ် လာ၏၊ သမာဓိသမ္ဗောဇ္ဈင်ရတနာ ဖြစ်ပေါ်လာ၏၊ ဥပေက္ခာသမ္ဗောဇ္ဈင်ရတနာ ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ ရဟန်းတို့ လူနတ်တို့၏ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူ ထိုက်သော တရားအားလုံးကို မှန်ကန်စွာ ကိုယ်တိုင်သိမြင်သော မြတ်စွာဘုရား၏ ပွင့်တော်မူခြင်းကြောင့် ဤဗောဇ္ဈင်ရတနာခုနစ်ပါးတို့ ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာ၏ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ လူနတ်တို့၏ ပူဇော်အထူးကို ခံတော်မူ ထိုက်သော တရားအားလုံးကို မှန်ကန်စွာကိုယ်တိုင် သိမြင်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရား ပွင့်တော်မူခြင်းကြောင့် တရားအားလုံးတို့သည် သတိသမ္ဗောဇ္ဈင်ရတနာတို့သာ မည်ပါကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးတို့သည် သတိပဋ္ဌာန်တို့ မည်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မည်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ တရားအားလုံးတို့သည် သမ္မပ္ပဓာန်။ ဣဒ္ဓိပါဒ်။ ဣန္ဒြေ။ ဗိုလ်။ ဗောဇ္ဈင်တို့ မည်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သတိပဋ္ဌာနကထာ ပြီး၏။ ၁။ “စတုန္နံ ဘိက္ခဝေ သတိပဋ္ဌာနာနံ သမုဒယဉ္စ အတ္ထင်္ဂမဉ္စ ဒေသေဿာမိ”ဟု သတိပဋ္ဌာနသံယုတ်၌ ဟောတော်မူသော နည်းဖြင့်သာလျှင် ကာယအစရှိသော သတိ၏ အာရုံဖြစ်ကုန်သော တရားတို့ကိုယူ၍ တရားအားလုံးတို့သည် သတိပဋ္ဌာန် မည်ကုန်၏ဟု အယူရှိကုန်သော ပုဗ္ဗသေလိယ, အပရသေလိယ, ရာဇဂိရိယ, သိဒ္ဓတ္ထိကဟူကုန်သော အန္ဓကဂိုဏ်းသား ပရဝါဒီတို့၏ အယူကို စိစစ်ခြင်းငှါ မေးသည်။ (ဤ၌ ပဋ္ဌာနသဒ္ဒါကို အဓိကရဏသာဓ်ဝိဂြိုဟ်ပြု၍ ဆဋ္ဌီတပ္ပုရိသ်တွဲလျှင် သတိ၏ တည်ရာအာရုံ ဖြစ်ကောင်းသော တရားတို့သည် သတိပဋ္ဌာန မည်ကုန်၏၊ ပဋ္ဌာနသဒ္ဒါကို ကတ္တုသာဓ်ဝိဂြိုဟ်ပြု၍ သတိနှင့် ကမ္မဓရည်းသမာသ်တွဲလျှင် သတိသည်ပင်လျှင် ပဋ္ဌာန မည်၏၊ ထို့ကြောင့်ဝါဒနှစ်ပါးလုံးပင် ပရိယာယ်အားဖြင့် သင့်ကြပါကုန်၏၊ ပရဝါဒီတို့ကား ထိုပရိယာယ်ကို စွန့်ပယ်၍ မုချအားဖြင့် တရားအားလုံးပင် သတိပဋ္ဌာန်မည်၏ဟု အယူရှိကုန်၏၊ ထိုပရဝါဒီတို့ကို ရည်ရွယ်၍ သကဝါဒီက မေးသည်။ ၂။ အာရုံ၏ အစွမ်းဖြင့် သတိပဋ္ဌာန်မည်သည်ကို ရည်ရွယ်၍ ဝန်ခံသည်။
၉။ ဟေဝတ္ထိကထာ
[I. 10] 10. Of Existence in Immutable Modes. Controverted Point. — That things exist so and not otherwise. From the Commentary. — This is an opinion now held by the Andhakas and others, such as the Pnbbaseliyas, etc., named above. They declare that all things exist, in time, by way of material and other qualities, as past, present, or future, but that there is no past that is at once future and present, nor any future and present that are also past, and therefore all exists only as thus (a), and not as thus (6). Then, says the Theravadin, the past both is and is not. [1] Th .■ — Does the past exist ? A . — It exists on this wise, it does not exist on that wise. Th . — Does the past, as you describe it, both exist and not exist ? You deny, 3 then affirm 4 — for you must affirm. And 159-62. Time and Things in Immutable Modes 109 if this same past both exists and does not exist, then is also existence non-existence and conversely, then is the state of being a state of non-being and conversely, then are * is ’ and ‘ is not ’ convertible terms, identical, one in meaning, the same, same in content and in origin. And this of course you do not admit. [2] Similarly, you say the future exists only on this wise, not on that wise. This is to say it both exists and does not exist; and that involves the same antinomy. [3] Similarly, you say the present exists only on this wise, not on that wise — and you are landed as before. [4] If the past exists only as you say it does, how is it existent, how non-existent ? A. — The past exists only as past; it does not exist as future, it does not exist as present. Th. — But this still commits you to saying that the same both is and is not, and thus to the same antinomy. [5, 6] Similarly as regards the ‘how’ of such future and present as you hold to exist. [7] A . — Then is it wrong to say ‘ the past or the future or the present exists only on this wise, not on that wise 5 ? Th. — Yes. A . — Do you mean then that the past exists also as future and as present, the future also as past and as present, the present also as past and as future — for to this you are committed ? Hence I am surely right. [8] Th. — Do material qualities exist ? A. — They exist on this wise, they do not exist on that wise. Th. — Here again you are committed to saying ‘the same both exists and does not exist,’ and to the same antinomy as before. [9] Similarly in the case of the other four aggregates — feeling, etc. [10-11] Again, with reference to how they exist on this wise, and how they do not, when you reply, ‘ the one aggregate, e.g., the bodily, exists as such, but not as any of the four mental aggregates,’ you are equally committed to the antinomy stated above. [12] A . — Then is it wrong to say ‘any aggregate exists only on this wise, not on that wise ’ ? Th. — Yes. A . — But this commits you to saying that each aggregate exists equally as any of the other four. Surely then I am right in saying that each aggregate exists in a specific fashion, and not otherwise. 1
၃၀၄။ အတီတံ အတ္ထီတိ? ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထဋ္ဌော နတ္ထဋ္ဌော, နတ္ထဋ္ဌော အတ္ထဋ္ဌော, အတ္ထိဘာဝေါ နတ္ထိဘာဝေါ, နတ္ထိဘာဝေါ အတ္ထိဘာဝေါ, အတ္ထီတိ ဝါ နတ္ထီတိ ဝါ, နတ္ထီတိ ဝါ အတ္ထီတိ ဝါ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ အတ္ထီတိ? ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထဋ္ဌော နတ္ထဋ္ဌော, နတ္ထဋ္ဌော အတ္ထဋ္ဌော, အတ္ထိဘာဝေါ နတ္ထိဘာဝေါ, နတ္ထိဘာဝေါ အတ္ထိဘာဝေါ, အတ္ထီတိ ဝါ နတ္ထီတိ ဝါ, နတ္ထီတိ ဝါ အတ္ထီတိ ဝါ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ အတ္ထီတိ? ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထဋ္ဌော နတ္ထဋ္ဌော ။ပ။ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၉-ဟေဝတ္ထိကထာ ၃၀၄။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကား မရှိ။၂ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအတိတ်တရားသည်ပင် ရှိ၍ ထိုအတိတ်တရားသည်ပင် မရှိသလော။၃ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၄ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအတိတ်တရားသည်ပင် ရှိ၍ ထိုအတိတ်တရားသည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။၅ သကဝါဒီ။ ။ ရှိသောသဘောသည် မရှိသောသဘောမည်သလော၊ မရှိသောသဘောသည် ရှိသောသဘော မည်သလော၊ ရှိသည်၏အဖြစ်သည် မရှိသည်၏အဖြစ်မည်သလော၊ မရှိသည်၏အဖြစ်သည်ရှိသည်၏အဖြစ်မည်သလော၊ ရှိ၏ဟူ၍လည်းကောင်း, မရှိဟူ၍လည်းကောင်း၊ မရှိဟူ၍လည်းကောင်း,ရှိ၏ဟူ၍လည်းကောင်း ဤရှိ မရှိနှင့် မရှိ ရှိသည် တူသောအနက်ရှိသလော၊ တူသလော၊ တူသောအဖို့ရှိသလော၊ ထိုရှိမရှှိိကြောင့် မရှိရှှိိ, မရှိ ရှိကြောင့် ရှိမရှိ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကား မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအနာဂတ်တရားသည်ပင် ရှိ၍ ထိုအနာဂတ်တရားသည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအနာဂတ်တရားသည်ပင် ရှိ၍ ထိုအနာဂတ်တရားသည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိသောသဘောသည် မရှိသောသဘောမည်သလော၊ မရှိသောသဘောသည် ရှိသောသဘော မည်သလော၊ ရှိသည်၏အဖြစ်သည် မရှိသည်၏အဖြစ်မည်သလော၊ မရှိသည်၏အဖြစ်သည်ရှိသည်၏အဖြစ်မည်သလော၊ ရှိ၏ဟူ၍လည်းကောင်း, မရှိဟူ၍လည်းကောင်း၊ မရှိဟူ၍လည်းကောင်း,ရှိ၏ဟူ၍လည်းကောင်း ဤရှိ မရှိနှင့် မရှိ ရှိသည် တူသောအနက်ရှိသလော၊ တူသလော၊ တူသောအဖို့ရှိသလော၊ ထိုရှိမရှှိိကြောင့် မရှှိိရှှိိ, မရှှိိ ရှိကြောင့် ရှှိိမရှိ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကား မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပစ္စုပ္ပန်တရားသည်ပင် ရှိ၍ ထိုပစ္စုပ္ပန်တရားသည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပစ္စုပ္ပန်တရားသည်ပင် ရှိ၍ ထိုပစ္စုပ္ပန်တရားသည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိသောသဘောသည် မရှိသောသဘောမည်သလော။ပ။ တူသလော၊ တူသောအဖို့ရှိသလော၊ ထိုရှိမရှိကြောင့် မရှိရှိ, မရှိရှိကြောင့် ရှိမရှိ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၃၀၅။ အတီတံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ကိန္တတ္ထိ, ကိန္တိ နတ္ထီတိ? အတီတံ အတီတန္တိ ဟေဝတ္ထိ, အတီတံ အနာဂတန္တိ ဟေဝ နတ္ထိ, အတီတံ ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ ဟေဝ နတ္ထီတိ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထဋ္ဌော နတ္ထဋ္ဌော, နတ္ထဋ္ဌော အတ္ထဋ္ဌော, အတ္ထိဘာဝေါ နတ္ထိဘာဝေါ, နတ္ထိဘာဝေါ အတ္ထိဘာဝေါ, အတ္ထီတိ ဝါ နတ္ထီတိ ဝါ, နတ္ထီတိ ဝါ အတ္ထီတိ ဝါ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အနာဂတံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ကိန္တတ္ထိ, ကိန္တိ နတ္ထီတိ? အနာဂတံ အနာဂတန္တိ ဟေဝတ္ထိ, အနာဂတံ အတီတန္တိ ဟေဝ နတ္ထိ, အနာဂတံ ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ ဟေဝ နတ္ထီတိ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထဋ္ဌော နတ္ထဋ္ဌော, နတ္ထဋ္ဌော အတ္ထဋ္ဌော ။ပ။ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပစ္စုပ္ပန္နံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ကိန္တတ္ထိ, ကိန္တိ နတ္ထီတိ? ပစ္စုပ္ပန္နံ ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ ဟေဝတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နံ အတီတန္တိ ဟေဝ နတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နံ အနာဂတန္တိ ဟေဝ နတ္ထီတိ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထဋ္ဌော နတ္ထဋ္ဌော ။ပ။ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတီတံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထိ၊ အနာဂတံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထိ၊ ပစ္စုပ္ပန္နံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီ’’တိ? အာမန္တာ။ အတီတံ အနာဂတန္တိ ဟေဝတ္ထိ, အတီတံ ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ ဟေဝတ္ထိ, အနာဂတံ အတီတန္တိ ဟေဝတ္ထိ, အနာဂတံ ပစ္စုပ္ပန္နန္တိ ဟေဝတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နံ အတီတန္တိ ဟေဝတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နံ အနာဂတန္တိ ဟေဝတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ တေန ဟိ အတီတံ ဟေဝတ္ထိ ဟေဝ နတ္ထိ, အနာဂတံ ဟေဝတ္ထိ ဟေဝ နတ္ထိ, ပစ္စုပ္ပန္နံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ။
၃၀၅။ သကဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကား မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်သို့ ရှိ၍ အဘယ်သို့ကား မရှိသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် အတိတ်တရားဟူ၍ ဤသို့ ရှိ၏၊ အတိတ်တရားသည် အနာဂတ်တရားဟူ၍ ဤသို့ကား မရှိ၊ အတိတ်တရားသည် ပစ္စုပ္ပန်တရားဟူ၍ ဤသို့ကား မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအတိတ်တရားသည်ပင် ရှိ၍ ထိုအတိတ်တရားသည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအတိတ်တရားသည်ပင် ရှိ၍ ထိုအတိတ်တရားသည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိသောသဘောသည် မရှိသောသဘောမည်သလော၊ မရှိသောသဘောသည် ရှိသောသဘောမည်သလော၊ ရှိသည်၏အဖြစ်သည် မရှိသည်၏အဖြစ်မည်သလော၊ မရှိသည်၏အဖြစ်သည် ရှိသည်၏အဖြစ်မည်သလော၊ ရှိ၏ဟူ၍လည်းကောင်း, မရှိဟူ၍လည်းကောင်း၊ မရှှိိဟူ၍လည်းကောင်း, ရှိ၏ဟူ၍လည်းကောင်း ဤရှှိိ မရှိနှင့် မရှိရှှိိသည် တူသောအနက်ရှိသလော၊ တူသလော၊ တူသောအဖို့ရှိသလော၊ ထိုရှိမရှှိိကြောင့် မရှိရှိ, မရှှိိ ရှိကြောင့် ရှှိိမရှိ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကား မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်သို့ ရှိ၍ အဘယ်သို့ကား မရှိသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ အနာဂတ်တရားသည် အနာဂတ်တရားဟူ၍ ဤသို့ ရှိ၏၊ အနာဂတ်တရားသည်အတိတ်တရားဟူ၍ ဤသို့ကား မရှိ၊ အနာဂတ်တရားသည် ပစ္စုပ္ပန်တရားဟူ၍ ဤသို့ကား မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုအနာဂတ်တရားသည်ပင် ရှိ၍ ထိုအနာဂတ်တရားသည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုတရားသည် ရှိ၍ ထိုတရားသည် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိသောသဘောသည် မရှိသောသဘောမည်သလော၊ မရှိသောသဘောသည် ရှိသောသဘော မည်သလော။ပ။ တူသလော၊ တူသောအဖို့ရှိသလော၊ ထိုရှှိိမရှှိိကြောင့် မရှိရှှိိ, မရှိရှိကြောင့်ရှှိိမရှိ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကား မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်သို့ ရှိ၍ အဘယ်သို့ကား မရှိသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ပစ္စုပ္ပန်တရားဟူ၍ ဤသို့ ရှိ၏၊ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် အတိတ်တရားဟူ၍ ဤသို့ကား မရှိ၊ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် အနာဂတ်တရားဟူ၍ ဤသို့ကား မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပစ္စုပ္ပန်တရားသည်ပင် ရှိ၍ ထိုပစ္စုပ္ပန်တရားသည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပစ္စုပ္ပန်တရားသည်ပင် ရှိ၍ ထိုပစ္စုပ္ပန်တရားသည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိသောသဘောသည် မရှိသောသဘောမည်သလော။ပ။ တူသလော၊ တူသောအဖို့ရှိသလော၊ ထိုရှှိိမရှိကြောင့် မရှှိိရှှိိ, မရှိရှှိိကြောင့် ရှိမရှှိိ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကား မရှှိိ၊ အနာဂတ်တရားသည် ဤသို့ ရှိ၍ဤသို့ကား မရှှိိ၊ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကား မရှိဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ အတိတ်တရားသည် အနာဂတ်တရားတည်းဟူ၍ ဤသို့ ရှိသလော၊ အတိတ်တရားသည်ပစ္စုပ္ပန်တရားဟူ၍ ဤသို့ ရှိသလော၊ အနာဂတ်တရားသည် အတိတ်တရားဟူ၍ ဤသို့ ရှိသလော၊ အနာဂတ်တရားသည် ပစ္စုပ္ပန်တရားဟူ၍ ဤသို့ ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် အတိတ်တရားဟူ၍ဤသို့ ရှိသလော၊ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် အနာဂတ်တရားဟူ၍ ဤသို့ ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် အတိတ်တရားသည် ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကား မရှိ၊ အနာဂတ် တရားသည်ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကား မရှိ၊ ပစ္စုပ္ပန်တရားသည် ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကား မရှိပါ။၆
၃၀၆။ ရူပံ အတ္ထီတိ? ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထဋ္ဌော နတ္ထဋ္ဌော, နတ္ထဋ္ဌော အတ္ထဋ္ဌော, အတ္ထိဘာဝေါ နတ္ထိဘာဝေါ, နတ္ထိဘာဝေါ အတ္ထိဘာဝေါ, အတ္ထီတိ ဝါ နတ္ထီတိ ဝါ, နတ္ထီတိ ဝါ အတ္ထီတိ ဝါ ဧသေသေ ဧကဋ္ဌေ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဝေဒနာ… သညာ… သင်္ခါရာ… ဝိညာဏံ အတ္ထီတိ? ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထဋ္ဌော နတ္ထဋ္ဌော ။ပ။ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ရူပံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ကိန္တတ္ထိ, ကိန္တိ နတ္ထီတိ? ရူပံ ရူပန္တိ ဟေဝတ္ထိ, ရူပံ ဝေဒနာတိ ဟေဝံ နတ္ထိ ။ပ။ ရူပံ သညာတိ ဟေဝ နတ္ထိ ။ပ။ ရူပံ သင်္ခါရာတိ ဟေဝ နတ္ထိ ။ပ။ ရူပံ ဝိညာဏန္တိ ဟေဝ နတ္ထီတိ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထဋ္ဌော နတ္ထဋ္ဌော ။ပ။ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဝေဒနာ… သညာ… သင်္ခါရာ… ဝိညာဏံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ကိန္တတ္ထိ, ကိန္တိ နတ္ထီတိ? ဝိညာဏံ ဝိညာဏန္တိ ဟေဝတ္ထိ။ ဝိညာဏံ ရူပန္တိ ဟေဝ နတ္ထိ…ပေ… ဝိညာဏံ ဝေဒနာတိ ဟေဝ နတ္ထိ ။ပ။ ဝိညာဏံ သညာတိ ဟေဝ နတ္ထိ ။ပ။ ဝိညာဏံ သင်္ခါရာတိ ဟေဝ နတ္ထီတိ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ သေဝတ္ထိ, သေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထဋ္ဌော နတ္ထဋ္ဌော ။ပ။ သမေ သမဘာဂေ တဇ္ဇာတေတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ။
န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘ရူပံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ၊ ဝေဒနာ… သညာ… သင်္ခါရာ… ဝိညာဏံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ? အာမန္တာ။ ရူပံ ဝေဒနာတိ ဟေဝတ္ထိ ။ပ။ ရူပံ သညာတိ ဟေဝတ္ထိ ။ပ။ ရူပံ သင်္ခါရာတိ ဟေဝတ္ထိ ။ပ။ ရူပံ ဝိညာဏန္တိ ဟေဝတ္ထိ… ဝေဒနာ… သညာ … သင်္ခါရာ… ဝိညာဏံ ရူပန္တိ ဟေဝတ္ထိ… ဝိညာဏံ ဝေဒနာတိ ဟေဝတ္ထိ… ဝိညာဏံ သညာတိ ဟေဝတ္ထိ… ဝိညာဏံ သင်္ခါရာတိ ဟေဝတ္ထီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ…ပေ… တေန ဟိ ရူပံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထိ၊ ဝေဒနာ… သညာ… သင်္ခါရာ… ဝိညာဏံ ဟေဝတ္ထိ, ဟေဝ နတ္ထီတိ။
ဟေဝတ္ထိကထာ နိဋ္ဌိတာ။
တဿုဒ္ဒါနံ –
ဥပလဗ္ဘော ပရိဟာနိ, ဗြဟ္မစရိယဝါသော ဩဓိသော၊
ပရိညာ ကာမရာဂပ္ပဟာနံ, သဗ္ဗတ္ထိဝါဒေါ အာယတနံ၊
အတီတာနာဂတော သုဘင်္ဂေါ [အတီတာနာဂတေသု ဘာဂေါ (သျာ။)], သဗ္ဗေ ဓမ္မာ သတိပဋ္ဌာနာ။
ဟေဝတ္ထိ ဟေဝ နတ္ထီတိ။
၃၀၆။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ (ရုပ်သည်) ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကား မရှှိိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုရုပ်သည်ပင် ရှိ၍ ထိုရုပ်သည် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုရုပ်သည် ရှိ၍ ထိုရုပ်သည် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိသော ရုပ်သဘောသည် မရှိသော ရုပ်သဘောမည်သလော၊ မရှိသော ရုပ်သဘောသည် ရှှိိသော ရုပ်သဘောမည်သလော၊ ရှိသည်၏အဖြစ်သည် မရှိသည်၏အဖြစ်မည်သလော၊ မရှိသည်၏အဖြစ်သည် ရှိသည်၏အဖြစ်မည်သလော၊ ရုပ်သည် ရှိ၏ဟူ၍လည်းကောင်း, မရှိဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရုပ်သည် မရှှိိဟူ၍လည်းကောင်း, ရှှိိ၏ဟူ၍လည်းကောင်း ဤရှိမရှိနှင့် မရှှိိရှိ တူသောအနက်ရှိသလော၊ တူသလော၊ တူသောအဖို့ရှိသလော၊ ထိုရှိမရှိကြောင့် မရှိရှှိိ, မရှှိိရှှိိကြောင့် ရှှိိမရှှိိ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာသည်။ သညာသည်။ သင်္ခါရတို့သည်။ ဝိညာဏ်သည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ ရှိ၏၊ ဤသို့ကား မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဝိညာဏ်သည်ပင် ရှိ၍ ထိုဝိညာဏ်သည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဝိညာဏ်သည်ပင် ရှိ၍ ထိုဝိညာဏ်သည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိသောသဘောသည် မရှိသောသဘောမည်သလော။ပ။ တူသလော၊ တူသောအဖို့ရှှိိသလော၊ ရှိမရှိကြောင့် မရှိရှှိိ, မရှိရှှိိကြောင့် ရှိမရှှိိ ဖြစ်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်သို့ ရှိ၍ အဘယ်သို့ မရှိသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ရုပ်ဟူ၍ ဤသို့ ရှိ၏၊ ရုပ်သည် ဝေဒနာဟူ၍ ဤသို့ကား မရှိ။ပ။ ရုပ်သည်သညာဟူ၍ ဤသို့ မရှိ။ပ။ ရုပ်သည် သင်္ခါရတို့ဟူ၍ ဤသို့ မရှှိိ။ပ။ ရုပ်သည်ဝိညာဏ်ဟူ၍ ဤသို့ မရှှိိ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုရုပ်သည်ပင် ရှိ၍ ထိုရုပ်သည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုရုပ်သည်ပင် ရှိ၍ ထိုရုပ်သည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိသောသဘောသည် မရှိသောသဘောမည်သလော။ပ။ တူသလော၊ တူသောအဖို့ရှိသလော၊ ထိုရှိမရှှိိကြောင့် မရှိရှိ, မရှိရှိကြောင့် ရှိမရှိ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ဝေဒနာသည်။ သညာသည်။ သင်္ခါရတို့သည်။ ဝိညာဏ်သည် ဤသို့ ရှိ၍ ဤသို့ကားမရှှိိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်သို့ ရှိ၍ အဘယ်သို့ကား မရှိသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ဝိညာဏ်သည်ဝိညာဏ်ဟူ၍ ဤသို့ ရှိ၍ဝိညာဏ်သည် ရုပ်ဟူ၍ ဤသို့ မရှှိိ။ပ။ ဝိညာဏ်သည် ဝေဒနာတည်းဟူ၍ ဤသို့ မရှိ။ပ။ ဝိညာဏ်သည် သညာဟူ၍ ဤသို့ မရှှိိ။ပ။ ဝိညာဏ်သည် သင်္ခါရတို့ဟူ၍ ဤသို့ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဝိညာဏ်သည်ပင် ရှိ၍ ထိုဝိညာဏ်သည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုဝိညာဏ်သည်ပင် ရှိ၍ ထိုဝိညာဏ်သည်ပင် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရှိသောသဘောသည် မရှိသောသဘောမည်သလော။ပ။ တူသလော၊ တူသောအဖို့ရှိသလော၊ ထိုရှှိိမရှိကြောင့် မရှိရှှိိ, မရှိရှှိိကြောင့် ရှှိမရှိ ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ဤသို့ ရှိ၏၊ ဤသို့ကား မရှိဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ ဝေဒနာသည်။ သညာသည်။ သင်္ခါရတို့သည်။ ဝိညာဏ်သည် ဤသို့ ရှိ၏၊ ဤသို့ကား မရှိဟူ၍ မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ရုပ်သည် ဝေဒနာဟူ၍ ဤသို့ ရှိသလော။ပ။ ရုပ်သည် သညာဟူ၍ ဤသို့ ရှိသလော။ပ။ ရုပ်သည် သင်္ခါရတို့ဟူ၍ ဤသို့ ရှိသလော။ပ။ ရုပ်သည်ဝိညာဏ်ဟူ၍ ဤသို့ ရှိသလော။ ဝေဒနာသည်။ သညာသည်။ သင်္ခါရတို့သည်။ ဝိညာဏ်သည် ဝေဒနာဟူ၍ ဤသို့ ရှိသလော။ ဝိညာဏ် သည်သညာဟူ၍ ဤသို့ ရှိသလော။ ဝိညာဏ်သည် သင်္ခါရတို့ဟူ၍ ဤသို့ ရှိသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ရုပ်သည် ဤသို့ ရှိ၏၊ ဤသို့ကား မရှိ၊ ဝေဒနာသည်။ သညာသည်။ သင်္ခါရတို့သည်၊ ဝိညာဏ်သည် ဤသို့ ရှိ၏၊ ဤသို့ကား မရှိ။၇ မဟာဝဂ် ပြီး၏။ ၁။ အတိတ်စသည် အပြားရှိကုန်သော တရားအားလုံးတို့သည် ရုပ်စသည်တို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် ထင်ရှားရှိကုန်၏၊ အတိတ်တရားသည် အနာဂတ်ပစ္စုပ္ပန်တို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် ထင်ရှားရှိသည် မဟုတ်ကုန်၊ အနာဂတ်ပစ္စုပ္ပန်တို့သည်လည်း အတိတ်စသည်တို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် ထင်ရှားရှိသည် မဟုတ်ကုန်၊ ထို့ကြောင့် ဤတရားအားလုံးသည်ပင် ရုပ်စသည်တို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် ထင်ရှားရှိကုန်၏၊ အနာဂတ်စသည်တို့၏အစွမ်းအားဖြင့် ထင်ရှားရှိသည် မဟုတ်ကုန်ဟု အယူရှိကုန်သော အန္ဓကဂိုဏ်းဝင် ပရဝါဒီဆရာတို့ကို ရည်ရွယ်တော်မူ၍ ဤဟေဝတ္ထိကထာကို ဟောတော်မူသည်။ ၂။ ရုပ်စသည်၏ အစွမ်းအားဖြင့် ထင်ရှားရှိ၍ အနာဂတ် ပစ္စုပ္ပန်၏ အစွမ်းအားဖြင့် ထင်ရှားရှိသည် မဟုတ်ဟု ဆိုလိုသည်။ ၃။ အတိတ်တရားသည်ပင် ရုပ်စသည်တို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် ထင်ရှားရှိ၏၊ အနာဂတ် ပစ္စုပ္ပန်တို့၏ အစွမ်းအားဖြင့် ထင်ရှားရှိသည် မဟုတ်ဟု အယူရှိခဲ့ပါမူ ထိုအတိတ်တရားသည်ပင် ထင်ရှားရှိသည် မည်၍ ထိုအတိတ်တရားသည်ပင် ထင်ရှားရှိသည် မမည်ပါသလောဟု မေးလိုရင်း ဖြစ်သည်။ ၄။ ထိုအတိတ်တရားဖြင့်သာလျှင် သဘောအားဖြင့် ထင်ရှားရှိသည်၏ အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း၊ ထင်ရှားမရှိသည်၏ အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၅။ တစ်ဖန်မေးလတ်သော် မိမိသဘောဖြင့်သာလျှင် ထင်ရှားရှိသည်၏ အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း၊ တစ်ပါးသောတရား၏ သဘောဖြင့်သာလျှင် ထင်ရှားမရှိသည်၏ အဖြစ်ကိုလည်းကောင်း ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၆။ ပရဝါဒီဆရာသည် ဤစကားရပ်ဖြင့် မိမိအယူကို တည်စေပါသော်လည်း မသင့်သောအားဖြင့် တည်စေသောကြောင့် အယူကို တည်စေအပ်သည် မမည်။ ၇။ ပရဝါဒီဆရာသည် မိမိအယူကို တည်စေပါသော်လည်း မသင့်သောအားဖြင့် တည်စေသောကြောင့် အယူကို တည်စေအပ်သည် မမည်။
ပဌမဝဂ္ဂေါ
မဟာဝဂ္ဂေါ။
၂။ ဒုတိယဝဂ္ဂ
(၁၀) ၁။ ပရူပဟာရကထာ
[II. 1] 1. Of Conveyance by Another. Controverted Point. — That an Arahant has impure discharge. From the Commentary. — This was asked concerning a notion entertained by the Pubbaseliyas and Aparaselivas. These had noted seminal discharge among those who professed Arahantship in the belief that they had won that which was not won, or who professed Arahantship, yet were overconfident and deceitful. And they wrongly attributed to devas of the Mara group the conveyance, to such, of an impure discharge. This leads to the second question, since even a pure discharge is caused by passion. [1] Th. — You contend that he may have. Yet you deny that in the Arahant there remains any lust, sensuous desires or assailing passion, any ‘fetter,’ ‘ flood,’ ‘ bond,’ or ‘ hindrance of sensuality.’ But this denial commits you to negate your proposition. [2] You admit that the average -worldling may have both the one and the other, both the desires and the physical result. But then you must also admit' both as true in the case of the Arahant. [3] What is the cause of that physical impurity which you impute to the Arahant ? P . A . — The devas of the Mara group convey it to the Arahant. Th. — Have then these devas themselves that physical impurity ? P. A. — No, in them it is non-existent. Th. — Then you should not say that they convey it to the Arahant. [4] From whom do they convey it ? Not, yon affirm, from their own bodies, nor from the Arahant himself, nor from other beings [which is absurd]. [5] You deny also that they effect the conveyance through the pores of the body. Then you should also deny that they convey it at all. What [do you allege] is the reason of their conveying it ? P. A. — Their idea is: ‘we shall cause doubt as to his attainment to be laid hold of.’ 1 Th.— Is there doubt in an Arahant ? If you reply ‘ No,’ then your argument falls through. Or if you reply ‘ Yes,’ then must you herein admit that an Arahant may hold doubts about the Teacher, the Doctrine, the Order, the ethical training, the beginning and end of time— either or both— and about things as happening through assignable causes— which is absurd. [6] The average man holds doubts about such things, but an Arahant does not [else is he like the average man]. Or if both hold doubts not on any of these eight points, but on other matters, 2 then again the Arahant is no better than the average man. [7] Granting your proposition, to what is the impurity due ? You reply, to eating, drinking, chewing, tasting. But you deny that the proposition is true of all who eat, drink, chew, taste. Or, if you maintain the opposite conclusion, you must admit that children, eunuchs, devas eat, drink, etc., yet that the proposition is not true in their ease. [8] Nor can you refer to any specific repository for that impurity which you call a result of eating, drinking, etc., similar to that which is provided for the natural results of eating, drinking, etc. [9] If your proposition were true, then the Arahant would pursue and produce things relating to sexual intercourse, live a family life, use Kasi sandalwood preparations, adorn himself with wreaths, perfumes, and cosmetics, hoard gold and silver, like any average man, concerning whom your proposition were true. [10] But how can it he true of the Arahant who, as you admit, has put away passion, has cut it off at the root, and made it as the stump of a palm tree, made it incapable of rising up again in future renewal? — of the Arahant who has treated in like manner hate, ignorance, conceit, error, doubt, sloth, distraction, impudence, and indiscretion ? [11, 12] How, again, should it be true of one who, like the Arahant, has cultivated the means for the putting away of passion, etc., and all the other factors of enlightenment. 1 [13] How should it be true of one who, like the Arahant, has [consummated as having] done with lust, done with hate, done with nescience, by whom that which was to be done is done, by whom the burden is laid down, by whom the good supreme is won, and the fetter of becoming is wholly broken away, who is emancipated through perfect knowledge, who has lifted the bar, has filled up the trenches, is a drawer-out, is without lock or bolt, an Ariyan, of one for whom the banner is lowered, the burden is fallen, who is detached, conqueror of a realm wellconquered, who has comprehended 111, has put away the cause thereof, has realized the cessation thereof, has cultivated the Path thereto, who has understood that which is to be understood, comprehended that which is to be comprehended, put away that which is to be put away, developed that which is to be developed, realized that which is to be realized? 3 [14-20] Do you still maintain your proposition? P. A. — Yes, but only in the case of an Arahant who is proficient in his own field, not of an Arahant who is proficient in other things. 3 IiS. V. 8 Th . — But how can you maintain it in the one case without admitting it as true in the other? [15] The former has the qualities and requisites of Arahantship no less than the other ; both have equally put away passion, and so on. [21] How can you maintain your proposition when you admit that there is a Suttanta in which the Exalted One said : ‘ Bhikkhus ! those bhikkhus who are but average men , yet are proficient in virtue and are mindful and reflective , can goto sleep without impure discharge. Those Rishis who are outsiders, yet are devoid of passion in matters of sense, have also no impure discharge. That an Arahant should have impure discharge is anomalous and unnatural ’ ? 1 [22] P.A. — Is the proposition untrue ? Th. — Yes. P.A. — But if you admit that others may convey to the Arahant clothing, alms, bedding, or medicine, surely my proposition [as involving conveyance of something by another] is tenable ? [23] Th. — But is everything beyond those four requisitesconveyable ? Could others convey to the Arahant the fruition of Stream-Winning, of Once-Beturning, of Never- Beturning, or of Arahanship ? No ? Then your argument cannot hold.
၃၀၇။ အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ကာမရာဂသံယောဇနံ ကာမောဃော ကာမယောဂေါ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
နတ္ထိ အရဟတော ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ကာမရာဂသံယောဇနံ ကာမောဃော ကာမယောဂေါ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ကာမရာဂသံယောဇနံ ကာမောဃော ကာမယောဂေါ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ။
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ, အတ္ထိ တဿ ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ကာမရာဂသံယောဇနံ ကာမောဃော ကာမယောဂေါ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ, အတ္ထိ တဿ ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ။ပ။ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ, နတ္ထိ တဿ ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ။ပ။ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ, နတ္ထိ တဿ ရာဂေါ ကာမရာဂေါ ကာမရာဂပရိယုဋ္ဌာနံ ။ပ။ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ ကေနဋ္ဌေနာတိ? ဟန္ဒ ဟိ မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ။
မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ မာရကာယိကာနံ ဒေဝတာနံ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
နတ္ထိ မာရကာယိကာနံ ဒေဝတာနံ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ နတ္ထိ မာရကာယိကာနံ ဒေဝတာနံ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီ’’တိ။
မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ? အာမန္တာ။ မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အတ္တနော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တိ, အညေသံ အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တိ, တဿ အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
မာရကာယိကာ ဒေဝတာ နေဝ အတ္တနော န အညေသံ န တဿ အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ မာရကာယိကာ ဒေဝတာ နေဝ အတ္တနော န အညေသံ န တဿ အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီ’’တိ။
မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ? အာမန္တာ။ လောမကူပေဟိ ဥပသံဟရန္တီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၂-ဒုတိယဝဂ် (၁၀) ၁-ပရူပဟာရကထာ ၃၀၇။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ရာဂသည်၊ ကာမရာဂသည်၊ ကာမရာဂ သောင်းကျန်းမှုသည်၊ ကာမ ရာဂသံယောဇဥ်သည်၊ ကာမောဃသည်၊ ကာမယောဂသည်၊ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏသည် ရှိသလော။၂ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ရာဂသည်၊ ကာမရာဂသည်၊ ကာမရာဂ သောင်းကျန်းမှုသည်၊ ကာမ ရာဂသံယောဇဥ်သည်၊ ကာမောဃသည်၊ ကာမယောဂသည်၊ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာအား ရာဂ ကာမရာဂ ကာမရာဂသောင်းကျန်းမှု ကာမရာဂသံယောဇဥ် ကာမောဃ ကာမယောဂ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏ မရှိခဲ့ပါလျှင် ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား သုက်နှင့်သုက်လွတ်မှု ရှိသည်ဖြစ်၍ ထိုပုထုဇဥ်အား ရာဂ ကာမရာဂကာမရာဂ သောင်းကျန်းမှု ကာမရာဂသံယောဇဥ် ကာမောဃ ကာမယောဂ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏ ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှု ရှိသည် ဖြစ်လျက် ထိုရဟန္တာအား ရာဂ ကာမရာဂကာမရာဂ သောင်းကျန်းမှု။ပ။ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏ ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှု ရှိသည် ဖြစ်လျက် ထိုရဟန္တာအား ရာဂ ကာမရာဂ ကာမရာဂ သောင်းကျန်းမှု။ပ။ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏ မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှု ရှိသည် ဖြစ်လျက် ထိုပုထုဇဥ်အား ရာဂ ကာမရာဂ ကာမရာဂ သောင်းကျန်းမှု။ပ။ ကာမစ္ဆန္ဒနီဝရဏ မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှု ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်သဘောကြောင့် (ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှု ရရှိပါသနည်း)။ ပရဝါဒီ။ ။ မာရ်နတ်အသင်းအပင်း၌ ပါဝင်သော နတ်တို့သည် ရဟန္တာအား သုက်ကိုလည်းကောင်း၊ သုက်လွတ်မှုကိုလည်းကောင်း ဖြစ်စေကုန်၏။ (ထို့ကြောင့် ရဟန္တာအား သုက်လွတ်မှု ရှိ၏)။ သကဝါဒီ။ ။ မာရ်နတ်အသင်းအပင်း၌ ပါဝင်သော နတ်တို့သည် ရဟန္တာအား သုက်ကိုလည်းကောင်း၊ သုက်လွတ်မှုကိုလည်းကောင်း ဖြစ်စေနိုင်ကြပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်စေနိုင်ကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ မာရ်နတ်အသင်းအပင်း၌ ပါဝင်သော နတ်တို့အား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မာရ်နတ်အသင်းအပင်း၌ ပါဝင်သော နတ်တို့အား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် မရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ မာရ်နတ်အသင်းအပင်း၌ ပါဝင်သော နတ်တို့အား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှု့မရှှိိခဲ့ပါမူ မာရ်နတ်အသင်းအပင်း၌ ပါဝင်သော နတ်တို့သည် ရဟန္တာအား သုက်ကိုလည်းကောင်း၊ သုက်လွတ်မှုကိုလည်းကောင်း ဖြစ်စေကြ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ မာရ်နတ်အသင်းအသင်း၌ ပါဝင်သော နတ်တို့သည် ရဟန္တာအား သုက်ကိုလည်းကောင်း၊ သုတ်လွတ်မှုကိုလည်းကောင်း ဖြစ်စေနိုင်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်စေနိုင်ကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ မာရ်နတ်အသင်းအပင်း၌ ပါဝင်သော နတ်တို့သည် မိမိအား သုက်ကိုလည်းကောင်း၊ သုက်လွတ်မှုကိုလည်းကောင်း ဖြစ်စေနိုင်ကုန်သလော။ အခြားသူတို့အား သုက်ကိုလည်းကောင်း၊ သုက်လွတ်မှုကိုလည်းကောင်း ဖြစ်စေနိုင်ကုန်သလော။ ထိုရဟန္တာအား သုက်ကိုလည်းကောင်း၊ သုက်လွတ်မှုကိုလည်းကောင်း ဖြစ်စေနိုင်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၃ သကဝါဒီ။ ။ မာရ်နတ်အသင်းအပင်း၌ ပါဝင်သောနတ်တို့သည် မိမိအားလည်းကောင်း၊ အခြားသူတို့အားလည်းကောင်း၊ ထိုရဟန္တာအားလည်းကောင်း သုက်ကိုလည်းကောင်း၊ သုက်လွတ်မှုကိုလည်းကောင်း မဖြစ်စေနိုင်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မဖြစ်စေနိုင်ပါကုန်။၄ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ မာရ်နတ်အသင်းအပင်း၌ ပါဝင်သော နတ်တို့သည် မိမိအားလည်းကောင်း၊ အခြားသူတို့အားလည်းကောင်း၊ ထိုရဟန္တာအားလည်းကောင်း သုက်ကိုလည်းကောင်း၊ သုက်လွတ်မှုကိုလည်းကောင်း မဖြစ်စေနိုင်ခဲ့ကုန်လျှင် မာရ်နတ်အသင်းအပင်း၌ ပါဝင်သောနတ်တို့သည် ရဟန္တာအား သုက်ကိုလည်းကောင်း၊ သုက်လွတ်မှုကိုလည်းကောင်း ဖြစ်စေနိုင်ကုန်၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ မာရ်နတ်အသင်းအပင်း၌ ပါဝင်သော နတ်တို့သည် ရဟန္တာအား သုက်ကိုလည်းကောင်း၊ သုက်လွတ်မှုကိုလည်းကောင်း ဖြစ်စေနိုင်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်စေနိုင်ကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ မွေးညင်းတွင်းတို့မှ ဆောင်သွင်းဖြစ်စေနိုင်ကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၅
၃၀၈။ မာရကာယိကာ ဒေဝတာ အရဟတော အသုစိံ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိံ ဥပသံဟရန္တီတိ? အာမန္တာ။ ကိံ ကာရဏာတိ? ဟန္ဒ ဟိ ဝိမတိံ ဂါဟယိဿာမာတိ။ အတ္ထိ အရဟတော ဝိမတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ အရဟတော ဝိမတီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ဝိမတိ, ဓမ္မေ ဝိမတိ, သံဃေ ဝိမတိ, သိက္ခာယ ဝိမတိ, ပုဗ္ဗန္တေ ဝိမတိ, အပရန္တေ ဝိမတိ, ပုဗ္ဗန္တာပရန္တေ ဝိမတိ, ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ဝိမတိ, ဓမ္မေ ဝိမတိ, သံဃေ ဝိမတိ, သိက္ခာယ ဝိမတိ, ပုဗ္ဗန္တေ ဝိမတိ, အပရန္တေ ဝိမတိ, ပုဗ္ဗန္တာပရန္တေ ဝိမတိ, ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတီတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ဝိမတိ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတိ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ဝိမတီ’’တိ။
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ဝိမတိ, အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ဝိမတိ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော ဝိမတိ, အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ဝိမတိ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ အရဟတော ဝိမတိ, နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ဝိမတိ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတီတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ဝိမတိ, နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ဝိမတိ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ဝိမတီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ ကိဿ နိဿန္ဒောတိ? အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒောတိ။ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒောတိ? အာမန္တာ။ ယေ ကေစိ အသန္တိ ပိဝန္တိ ခါဒန္တိ သာယန္တိ, သဗ္ဗေသံယေဝ အတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ယေ ကေစိ အသန္တိ ပိဝန္တိ ခါဒန္တိ သာယန္တိ, သဗ္ဗေသံယေဝ အတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ ဒါရကာ အသန္တိ ပိဝန္တိ ခါဒန္တိ သာယန္တိ, အတ္ထိ ဒါရကာနံ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
ပဏ္ဍကာ အသန္တိ ပိဝန္တိ ခါဒန္တိ သာယန္တိ, အတ္ထိ ပဏ္ဍကာနံ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ဒေဝါ အသန္တိ ပိဝန္တိ ခါဒန္တိ သာယန္တိ, အတ္ထိ ဒေဝတာနံ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၃၀၈။ သကဝါဒီ။ ။ မာရ်နတ်အသင်းအပင်း၌ ပါဝင်သောနတ်တို့သည် ရဟန္တာအား သုက်ကိုလည်းကောင်း၊ သုက်လွတ်မှုကိုလည်းကောင်း ဖြစ်စေကုန်သလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်စေကုန်၏။ သကဝါဒီ။ ။ အဘယ်အကြောင်းကြောင့် ဖြစ်စေကုန်သနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ ယုံမှားတွေးတောမှုကို ယူစေကုန်အံ့ဟု နှလုံးပြု၍ ဖြစ်စေကုန်၏။၆ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ယုံမှားတွေးတောမှုသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။၇ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ယုံမှားတွေးတောမှုသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ပ။၈ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ဘုရား၌ ယုံမှားခြင်း တရား၌ ယုံမှားခြင်း သံဃာ၌ ယုံမှားခြင်းအကျင့်သိက္ခာ၌ ယုံမှားခြင်း ရှေ့အစွန်း၌ ယုံမှားခြင်း နောက်အစွန်း၌ ယုံမှားခြင်း ရှေ့အစွန်း နောက်အစွန်း၌ ယုံမှားခြင်း ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ ယုံမှားခြင်းသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မြတ်စွာဘုရား၌ ယုံမှားခြင်း တရား၌ ယုံမှားခြင်း သံဃာ၌ ယုံမှားခြင်းအကျင့်သိက္ခာ၌ ယုံမှားခြင်း ရှေ့အစွန်း၌ ယုံမှားခြင်း နောက်အစွန်း၌ ယုံမှားခြင်း ရှေ့အစွန်း နောက့်အစွန်း၌ ယုံမှားခြင်း ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ ယုံမှားခြင်းသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာအား ဘုရား၌ ယုံမှားခြင်း။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ ယုံမှားခြင်းမရှိခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား ယုံမှားမှု ရှှိိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား ယုံမှားမှုရှိသည် ဖြစ်၍ ထိုပုထုဇဥ်အား ဘုရား၌ ယုံမှားခြင်း။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ ယုံမှားခြင်းသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ယုံမှားမှုရှိသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား ဘုရား၌ ယုံမှားခြင်း။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ ယုံမှားခြင်းသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ယုံမှားမှုရှိသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား ဘုရား၌ ယုံမှားခြင်း။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ ယုံမှားခြင်းသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား ယုံမှားမှုရှိသည် ဖြစ်၍ ထိုပုထုဇဥ်အား ဘုရား၌ ယုံမှားခြင်း။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ ယုံမှားခြင်းသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏ သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် အဘယ်အရာ၏ အကျိုးဆက် ဖြစ်ပါသနည်း။ ပရဝါဒီ။ ။ စားအပ် သောက်အပ် ခဲအပ် လျက်အပ်သော အစာ၏ အကျိုးဆက် ဖြစ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏ သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် စားအပ် သောက်အပ် ခဲအပ် လျက်အပ်သောအစာ၏ အကျိုးဆက် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ စားကြ သောက်ကြ ခဲကြ လျက်ကြသူ သတ္တဝါအားလုံးတို့အားပင် သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ စားကြ သောက်ကြ ခဲကြ လျက်ကြသူ သတ္တဝါအားလုံးတို့အားပင် သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ကလေးသူငယ်တို့သည် စားကြ သောက်ကြ ခဲကြ လျက်ကြကုန်သည်ဖြစ်၍ ကလေးသူငယ်တို့အား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပဏ္ဍုက်တို့သည် စားကြ သောက်ကြ ခဲကြ လျက်ကြကုန်သည် ဖြစ်၍ ပဏ္ဍုက် တို့အားသုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ နတ်တို့သည် စားကြ သောက်ကြ ခဲကြ လျက်ကြကုန်သည် ဖြစ်၍ နတ်တို့အား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၃၀၉။ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒောတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ တဿ အာသယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတော ဥစ္စာရပဿာဝေါ အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒော, အတ္ထိ တဿ အာသယောတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒော, အတ္ထိ တဿ အာသယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒော, နတ္ထိ တဿ အာသယောတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော ဥစ္စာရပဿာဝေါ အသိတပီတခါယိတသာယိတဿ နိဿန္ဒော, နတ္ထိ တဿ အာသယောတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၃၀၉။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏ သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် စားအပ် သောက်အပ် ခဲအပ်လျက်အပ်သော အစာ၏ အကျိုးဆက် ဖြစ်ပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုသုက်၏ တည်ရာသည် ရှိပါသလော။၉ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်သည် စားအပ် သောက်အပ် ခဲအပ် လျက်အပ်သော အစာ၏အကျိုးဆက် ဖြစ်၍ ထိုကျင်ကြီးကျင်ငယ်၏ တည်ရာသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏ သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် စားအပ် သောက်အပ် ခဲအပ် လျက်အပ်သောအစာ၏ အကျိုးဆက် ဖြစ်၍ ထိုသုက်၏ တည်ရာသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏ သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် စားအပ် သောက်အပ် ခဲအပ် လျက်အပ်သောအစာ၏ အကျိုးဆက် ဖြစ်ပါလျက် ထိုသုက်၏ တည်ရာသည် မရှှိိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာ၏ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်သည် စားအပ် သောက်အပ် ခဲအပ် လျက်အပ်သော အစာ၏အကျိုးဆက် ဖြစ်ပါလျက် ထိုကျင်ကြီးကျင်ငယ်၏ တည်ရာသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၃၁၀။ အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ အရဟာ မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝေယျ, မေထုနံ ဥပ္ပါဒေယျ [မေထုနံ ဓမ္မံ ဥပ္ပါဒေယျ (သီ။ သျာ။)], ပုတ္တသမ္ဗာဓသယနံ အဇ္ဈာဝသေယျ, ကာသိကစန္ဒနံ ပစ္စနုဘဝေယျ, မာလာဂန္ဓဝိလေပနံ ဓာရေယျ, ဇာတရူပရဇတံ သာဒိယေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ, ပုထုဇ္ဇနော မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝေယျ, မေထုနံ ဥပ္ပါဒေယျ, ပုတ္တသမ္ဗာဓသယနံ အဇ္ဈာဝသေယျ, ကာသိကစန္ဒနံ ပစ္စနုဘဝေယျ, မာလာဂန္ဓဝိလေပနံ ဓာရေယျ, ဇာတရူပရဇတံ သာဒိယေယျာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ, အရဟာ မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝေယျ, မေထုနံ ဥပ္ပါဒေယျ, ပုတ္တသမ္ဗာဓသယနံ အဇ္ဈာဝသေယျ, ကာသိကစန္ဒနံ ပစ္စနုဘဝေယျ, မာလာဂန္ဓဝိလေပနံ ဓာရေယျ, ဇာတရူပရဇတံ သာဒိယေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ, န စ အရဟာ မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝေယျ, မေထုနံ ဥပ္ပါဒေယျ, ပုတ္တသမ္ဗာဓသယနံ အဇ္ဈာဝသေယျ, ကာသိကစန္ဒနံ ပစ္စနုဘဝေယျ, မာလာဂန္ဓဝိလေပနံ ဓာရေယျ, ဇာတရူပရဇတံ သာဒိယေယျာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ, န စ ပုထုဇ္ဇနော မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝေယျ, မေထုနံ ဥပ္ပါဒေယျ, ပုတ္တသမ္ဗာဓသယနံ အဇ္ဈာဝသေယျ, ကာသိကစန္ဒနံ ပစ္စနုဘဝေယျ, မာလာဂန္ဓဝိလေပနံ ဓာရေယျ, ဇာတရူပရဇတံ သာဒိယေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မောတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မော, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ။
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ မောဟော ပဟီနော… မာနော ပဟီနော… ဒိဋ္ဌိ ပဟီနာ… ဝိစိကိစ္ဆာ ပဟီနာ… ထိနံ ပဟီနံ… ဥဒ္ဓစ္စံ ပဟီနံ… အဟိရိကံ ပဟီနံ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ဥစ္ဆိန္နမူလံ တာလာဝတ္ထုကတံ အနဘာဝင်္ကတံ အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ဥစ္ဆိန္နမူလံ တာလာဝတ္ထုကတံ အနဘာဝင်္ကတံ အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ။
၃၁၀။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် မေထုန်အကျင့်ကို မှီဝဲရာသလော၊ မေထုန်ကို ဖြစ်စေရာသလော၊ သားသမီးတို့ဖြင့် ကျဥ်းမြောင်းသော နေရာ၌ နေရာသလော၊ ကာသိတိုင်းဖြစ် စန္ဒကူးကို သုံးဆောင်ခံစားရာသလော၊ ပန်း နံ့သာကျဲ နံ့သာပြစ်ကို ပန်ဆင်, လိမ်းကျံရာသလော၊ ရွှေငွေကို သာယာရာသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှု ရှိသည် ဖြစ်၍ ပုထုဇဥ်သည် မေထုန်အကျင့်ကိုမှီဝဲရာသလော၊ မေထုန်မှုကို ဖြစ်စေရာသလော၊ သားသမီးတို့ဖြင့် ကျဥ်းမြောင်းသောနေရာ၌ နေရာသလော၊ ကာသိတိုင်းဖြစ် စန္ဒကူးကို သုံးဆောင်ခံစားရာသလော၊ ပန်း နံ့သာကျဲ နံ့သာပြစ်ကို ပန်ဆင်, လိမ်းကျံရာသလော၊ ရွှေငွေကို သာယာရာသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိသည် ဖြစ်၍ ရဟန္တာသည် မေထုန်အကျင့်ကို မှီဝဲရာသလော၊ မေထုန်မှုကို ဖြစ်စေရာသလော၊ သားသမီးတို့ဖြင့် ကျဥ်းမြောင်းသော နေရာ၌နေရာသလော၊ ကာသိတိုင်းဖြစ် စန္ဒကူးကို သုံးဆောင်ခံစားရာသလော၊ ပန်း နံ့သာကျဲ နံ့သာပြစ်ကိုပန်ဆင်, လိမ်းကျံရာသလော၊ ရွှေငွေကိုု သာယာရာသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိသည် ဖြစ်ပါလျက် ရဟန္တာသည်မေထုန်အကျင့်ကို မမှီဝဲရာပါသလော၊ မေထုန်မှုကို မဖြစ်စေရာပါသလော၊ သားသမီးတို့ဖြင့် ကျဥ်းမြောင်းသော နေရာ၌ မနေရာသလော၊ ကာသိတိုင်းဖြစ် စန္ဒကူးကို မသုံးဆောင် မခံစားရာပါသလော၊ ပန်းနံ့သာကျဲ နံ့သာပြစ်ကို မပန်ဆင်, မလိမ်းကျံရာသလော၊ ရွှေငွေကိုု မသာယာပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိသည်ဖြစ်ပါလျက် ပုထုဇဥ်သည်လည်းမေထုန်အကျင့်ကို မမှီဝဲရာသလော၊ မေထုန်မှုကို မဖြစ်စေရာသလော၊ သားသမီးတို့ဖြင့် ကျဥ်းမြောင်းသော နေရာ၌ မနေရာပါသလော၊ ကာသိတိုင်းဖြစ် စန္ဒကူးကို မသုံးဆောင် မခံစားရာပါသလော၊ ပန်းနံ့သာကျဲ နံ့သာပြစ်ကို မပန်ဆင် မလိမ်းကျံရာသလော၊ ရွှေငွေကိုု မသာယာပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ ဖြတ်အပ်ပြီး သည်နုတ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုအပ်ပြီးသည် နောက်ထပ် မဖြစ်အောင် ပြုအပ်ပြီးသည် နောင် အခါမဖြစ်ခြင်း သဘောရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ဖြတ်အပ်ပြီးသည် နုတ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုလုပ်အပ်ပြီးသည် နောက်ထပ် မဖြစ်အောင် ပြုအပ်ပြီးသည် နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိသည် ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိ၏ဟုမဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ဒေါသကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ မာနကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ ဒိဋ္ဌိကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ ဝိစိကိစ္ဆာကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ ထိနကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ ဥဒ္ဓစ္စကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ အဟိရိကကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ ဖြတ်အပ်ပြီးသည် နုတ်ပြီးသောထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုလုပ်အပ်ပြီးသည် နောက်ထပ် မဖြစ်အောင် ပြုအပ်ပြီးသည် နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်းသဘော ရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာအား အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ဖြတ်အပ်ပြီးသည် နုတ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုလုပ်အပ်ပြီးသည် နောက်ထပ် မဖြစ်အောင်ပြုအပ်ပြီးသည် နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိသည် ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှု ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။
၃၁၁။ အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတောတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ။
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ သတိပဋ္ဌာနာ ဘာဝိတာ ။ပ။ သမ္မပ္ပဓာနာ ဘာဝိတာ… ဣဒ္ဓိပါဒါ ဘာဝိတာ… ဣန္ဒြိယာ ဘာဝိတာ… ဗလာ ဘာဝိတာ ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ။
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ဒေါသပ္ပဟာနာယ ။ပ။ မောဟပ္ပဟာနာယ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ။
အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ကတကရဏီယော ဩဟိတဘာရော အနုပ္ပတ္တသဒတ္ထော ပရိက္ခီဏဘဝသံယောဇနော သမ္မဒညာဝိမုတ္တော ဥက္ခိတ္တပလိဃော သင်္ကိဏ္ဏပရိခေါ အဗ္ဗူဠှေသိကော နိရဂ္ဂဠော အရိယော ပန္နဒ္ဓဇော ပန္နဘာရော ဝိသညုတ္တော သုဝိဇိတဝိဇယော, ဒုက္ခံ တဿ ပရိညာတံ, သမုဒယော ပဟီနော, နိရောဓော သစ္ဆိကတော, မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော, အဘိညေယျံ အဘိညာတံ, ပရိညေယျံ ပရိညာတံ, ပဟာတဗ္ဗံ ပဟီနံ, ဘာဝေတဗ္ဗံ ဘာဝိတံ, သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ကတကရဏီယော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ။
၃၁၁။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ရာဂကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာအား ရာဂကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးဖြစ်ခဲ့ပါမူရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှု ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားရန် သတိပဋ္ဌာန်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးသည်မဟုတ်ပါလော။ပ။ သမ္မပ္ပဓာန်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးသည်၊ ဣန္ဒြေတို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးသည်၊ ဗိုလ်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးသည်၊ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားရန် ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ဒေါသကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကိုပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများပြီးသည် မဟုတ်ပါလော။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများ အပ်ကုန် ပြီးသည်မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဩာ်ဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားရန် ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသည် ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီးသည် ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုပြီးသည် ခန္ဓာဝန်ကို ချအပ်ပြီးသည် မိမိ၏ အကျိုးစီးပွါးကို ရပြီးသည် သံယောဇဥ်ကုန်ခန်းပြီးသည် ကောင်းစွာ သိ၍ လွတ်မြောက်ပြီးသည် အဝိဇ္ဇာတံခါးကျည်ကို ပစ်လွှတ်အပ်ပြီးသည် ကံသင်္ခါရကျုံးမြောင်းကို ဖျက်ဆီးအပ်ပြီးသည် တဏှာတံခါးတိုင်ကို နုတ်အပ်ပြီးသည် အောက်ပိုင်းသံယောဇဥ်ငါးပါးတံခါးရွက် မရှိသည် အရိယာဖြစ်သည် မာနတံခွန်ကို ချပြီးသည် ကျပြီးသော ခန္ဓာဝန်ရှိသည် မာနနှင့်မယှဥ်သည် အောင်ထိုက်သော ရန်ကို ကောင်းစွာ အောင်ပြီးသည် မဟုတ်ပါလော၊ ထိုရဟန္တာသည် ဒုက္ခသစ္စာကို ပိုင်းခြား၍ သိပြီးသည် သမုဒယသစ္စာကိို ပယ်ရှားပြီးသည် နိရောဓသစ္စာကို မျက်မှောက်ပြုပြီးသည် မဂ္ဂသစ္စာကို ပွါးများအပ်ပြီးသည် မဟုတ်ပါလော၊ အထူးသိထိုက်သော တရားကို အထူးသိပြီးသည်ပိုင်းခြား၍ သိထိုက်သော တရားကို ပိုင်းခြား၍ သိပြီးသည် ပယ်ရှားထိုက်သော တရားကို ပယ်ရှားပြီးသည် ပွါးများထိုက်သော တရားကို ပွါးများအပ်ပြီးသည် မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကိုမျက်မှောက်ပြုပြီးသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသည် ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီး သည်ပြုဖွယ်ကိစ္စကို ပြုပြီးသည်။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုပြီးသည် ဖြစ်ခဲ့ ပါမူရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်၊
၃၁၂။ အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ, ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ မောဟော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ ။ပ။ ဒေါသပ္ပဟာနာယ ။ပ။ မောဟပ္ပဟာနာယ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, အတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ မောဟော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ ။ပ။ ဒေါသပ္ပဟာနာယ ။ပ။ မောဟပ္ပဟာနာယ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, နတ္ထိ တဿ အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၃၁၂။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) မျှ၌သာ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိ၏။၁၀ သူတစ်ပါး တရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား သုက်နှင့်သုက်လွတ်မှု သည် မရှိပါ။၁၁ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှု သည်ရှှိိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား သုက်နှင့်သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား သုက်နှင့်သုက်လွတ်မှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှု သည်မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်လျက် ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ဒေါသကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှှိိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် အနောတ္တပ္ပကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကိုပွါးများအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ပ။ ဒေါသကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှု သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် အနောတ္တပ္ပကိုပယ်ရှားရန် ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည်ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသူ ဒေါသကင်းပြီးသူ မောဟကင်းပြီးသူ ဖြစ်၍။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည်ဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသူဒေါသကင်းပြီးသူ မောဟကင်းပြီးသူဖြစ်၍။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပါတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ဒေါသကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှှိိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားရန်မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ ဒေါသကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကိုပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားရန်ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသူဒေါသကင်းပြီးသူ မောဟကင်းပြီးသူဖြစ်၍။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှှိိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသူ ဒေါသကင်းပြီးသူ မောဟကင်းပြီးသူ ဖြစ်၍။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုလ်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည်ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၃၁၃။ အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ယေ တေ [ယေ ကေစိ (သီ။)], ဘိက္ခဝေ, ဘိက္ခူ ပုထုဇ္ဇနာ သီလသမ္ပန္နာ သတာ သမ္ပဇာနာ နိဒ္ဒံ ဩက္ကမန္တိ, တေသံ အသုစိ န မုစ္စတိ။ ယေပိ တေ, ဘိက္ခဝေ, ဗာဟိရကာ ဣသယော ကာမေသု ဝီတရာဂါ, တေသမ္ပိ အသုစိ န မုစ္စတိ။ အဋ္ဌာနမေတံ, ဘိက္ခဝေ, အနဝကာသော ယံ အရဟတော အသုစိ မုစ္စေယျာ’’တိ [မဟာဝ။ ၃၅၃ အတ္ထတော သမာနံ၊ အ။ နိ။ ၅။၂၁၀ ပဿိတဗ္ဗံ]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အသုစိ သုက္ကဝိဿဋ္ဌီ’’တိ။
န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ပရူပဟာရော’’တိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော စီဝရပိဏ္ဍပါတသေနာသနဂိလာနပစ္စယဘေသဇ္ဇပရိက္ခာရံ ပရေ ဥပသံဟရေယျုန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော စီဝရပိဏ္ဍပါတသေနာသနဂိလာနပစ္စယဘေသဇ္ဇပရိက္ခာရံ ပရေ ဥပသံဟရေယျုံ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ပရူပဟာရော’’တိ။
အရဟတော စီဝရပိဏ္ဍပါတသေနာသနဂိလာနပစ္စယဘေသဇ္ဇပရိက္ခာရံ ပရေ ဥပသံဟရေယျုန္တိ, အတ္ထိ အရဟတော ပရူပဟာရောတိ? အာမန္တာ။ အရဟတော သောတာပတ္တိဖလံ ဝါ သကဒါဂါမိဖလံ ဝါ အနာဂါမိဖလံ ဝါ အရဟတ္တံ ဝါ ပရေ ဥပသံဟရေယျုန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရူပဟာရကထာ နိဋ္ဌိတာ။
၃၁၃။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန်းတို့ သီလနှင့် ပြည့်စုံကုန်သော သတိရှိကုန်သော ဆင်ခြင်ဉာဏ်ရှိကုန်သော အကြင်ပုထုဇဥ်ရဟန်းတို့သည် အိပ်ပျော်ခြင်းသို့ ရောက်ကုန်၏၊ ထိုရဟန်းတို့အား သုက်သည် မလွတ်။ ရဟန်းတို့ အကြင်သာသနာပရသေ့တို့သည် ကာမအာရုံတို့၌ ရာဂကင်းကုန်၏၊ ထိုရသေ့တို့အားသော်လည်း သုက်သည် မလွတ်။ ရဟန်းတို့ ရဟန္တာအား သုက်သည် အကြင်လွတ်ရာ၏၊ ထိုလွတ်ခြင်းသည်အကြောင်းမဟုတ်၊ အရာ မဟုတ်ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ရဟန္တာအား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သူတစ်ပါးတို့၏ ဖြစ်စေမှုသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သင်္ကန်း ဆွမ်း ကျောင်း သူနာ၏ အထောက်အပံ့ အသက်၏ အရံအတားဖြစ်သော ဆေးကို သူတစ်ပါးတို့သည် ဖြစ်စေအပ်ကုန်သည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ ဖြစ်စေအပ်ပါကုန်၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ ရဟန္တာအား သင်္ကန်း ဆွမ်း ကျောင်း သူနာ၏ အထောက်အပံ့ အသက်၏အရံအတားဖြစ်သော ဆေးကို သူတစ်ပါးတို့ ဖြစ်စေခဲ့ကုန်မူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ရဟန္တာအားသူတစ်ပါး၏ ဖြစ်စေမှုသည် ရှှိိ၏ဟု ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သင်္ကန်း ဆွမ်း ကျောင်း သူနာ၏ အထောက်အပံ့ အသက်၏အရံအတားဖြစ်သော ဆေးကို သူတစ်ပါးတို့ ဖြစ်စေကုန်၏ဟု နှလုံးပြု၍ ရဟန္တာအား သူတစ်ပါးတို့၏ဖြစ်စေမှုသည် ရှိသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား သောတာပတ္တိဖိုလ်ကို လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမိဖိုလ်ကို လည်းကောင်း၊ အနာဂါမိဖိုလ်ကို လည်းကောင်း၊ အရဟတ္တဖိုလ်ကို လည်းကောင်း သူတစ်ပါးတို့သည် ဖြစ်စေကုန်ရာသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ပရူပဟာရကထာ ပြီး၏။ ၁။ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ မရောက်သေးဘဲလျက် ရောက်၏ဟု အမှတ်ရှိကုန် အဟရတ္တဖိုလ်ကို ရ၏ဟု အထင်ကြီး ကုန်သည်ဖြစ်၍ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ဝန်ခံကုန်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏လည်းကောင်း၊ မိမိ၌ မရှိသောဂုဏ်ကို ပလွှားပြောဆိုလို၍ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ဝန်ခံကုန်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ည်းကောင်း သုက်လွတ်ခြင်းကို မြင်ကြရကုန်၍ မာရ်နတ်၏ အသင်းဝင် ဖြစ်ကုန်သော နတ်တို့သည် ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်အား သုက်လွတ်ခြင်းကို ဖြစ်စေကုန်၏ဟု အယူရှိကုန်သော ပုဗ္ဗသေလိယ, အပရသေလိယဟူသော အန္ဓကဂိုဏ်းဝင် ပရဝါဒီဆရာတို့၏ အယူဝါဒကို ပယ်ဖျက်တော်မူလို၍ ဤပရူပဟာရကထာကို ဟောတော်မူသည်။ ၂။ သုက်လွတ်မှု မည်သည့် ရာဂသမုဋ္ဌာန်သာ ဖြစ်သောကြောင့် သကဝါဒီက တစ်ဖန် ပြန်၍ မေးမြန်သည်။ ၃။ နတ်တို့အား သုက်နှင့် သုက်လွတ်မှုမည်သည် မရှိနိုင်၊ သူတစ်ပါးတို့ သုက်ကို ယူ၍လည်း မဖြစ်စေနိုင်ကုန်၊ ရဟန္တာအား သုက်သည်ပင် မရှိရကား ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၄။ မာရ်နတ်အသင်းဝင်နတ်တို့သည် ဖန်ဆင်း၍ ဖန်ဆင်း၍ သုက်ကို ဖြစ်စေကုန်၏ဟူသော အယူဖြင့် ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၅။ ထောပတ်ဆီ စသည်တို့ကို မွေးညင်းတွင်းတို့ဖြင့် ဆောင်သွင်းဖြစ်စေနိုင်ကုန်သကဲ့သို့ ဆောင်သွင်း ဖြစ်စေနိုင်ခြင်း မရှိသည်၏ အဖြစ်ကို မြင်၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြု၍ ဖြေသည်။ ၆။ ငါသည် ရဟန္တာဟုတ်လေသလော မဟုတ်လေသလောဟု ယုံမှားစေလိုသည်။ ၇။ အဋ္ဌဝတ္ထုကဝိစိကိစ္ဆာကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ပဋိက္ခေပပြုသည်။ ၈။ တစ်ဖန် မေးမြန်းပြန်သော် မိန်းမယောကျာ်းတို့၏ အမည်အနွယ်စသည်တို့၌ ဆုံးဖြတ်နိုင်ခြင်း မရှိသည်၏ အဖြစ်ကို ရည်ရွယ်၍ ပရဝါဒီက ဝန်ခံပြန်သည်။ ၉။ ကျင်ကြီးကျင်ငယ်တို့၏ တည်ရာ အရပ်သည် ရှိသကဲ့သို့ သုက်၏ တည်ရာ ရှိသလောဟု မေးလိုရင်းဖြစ်သည်။ ၁၀။ ပညာဝိမုတ္တရဟန္တာကို ရည်ရွယ်၍ ဆိုသည်။ ၁၁။ ဥဘတောဘာဂဝိမုတ္တရဟန္တာကို ရည်ရွယ်၍ ဆိုသည်။
၂။ ဒုတိယဝဂ္ဂ
(၁၁) ၂။ အညာဏကထာ
[II. 2] 2. Of the Knowledge of the Arahant. Controverted Point .— That the Arahant may lack knowledge. 2 From the Commentary. — The Pubbaseliyas hold that, because he was liable to be ignorant and to get perplexed about facts concerning everyday life, and to be surpassed in such knowledge by others, an Axahant might be considered as lacking knowledge or insight, as given to doubt, and as inferior to some. These views are refuted in this and the next two discourses. [1] Th. — You maintain that he does. Then you must also admit that the Arahant has ignorance — ignorance as flood, bond, latent bias, attack, fetter, hindrance. 1 If you deny this, you cannot say he lacks knowledge. [2] You would certainly admit lack of knowledge, ignorance as ‘ flood,’ etc., in the case of the average man. [3] How can you assert the former and deny the latter in the case of the Arahant ? [4] You would deny that an Arahant from lack of knowledge would kill living things, take what is not given, speak lies, utter slander, speak harshly, indulge in idle talk, commit burglary, carry off plunder, be a highwayman, commit adultery, 2 and destroy village or town; yet you would admit an average man might from lack of knowledge do such things. [5] In fact you assert that an Arahant from lack of knowledge w r ould pursue the opposite course from what an average man would do from lack of knowledge. [6] You deny that an Arahant lacks knowledge in respect of the Teacher, the Doctrine, the Order, of the ethical training, of the beginning of time, the end of time, both beginning and end, and of things as happening by way of assignable causes. You deny that herein he lacks knowledge. Yet you maintain your proposition. . . . [7] You admit that an average man who lacks knowledge lacks it in those respects, but that an Arahant who lacks knowledge does not lack it in those respects. Must you not also admit that an average man, lacking in knowledge, does not lack it in those respects ? [8-10] Can you maintain that the Arahant— one who has so put away passion, 1 hate, ignorance, conceit, error, doubt, sloth, distraction, impudence, and indiscretion, that they are cut off at the root and made as the stump of a palm tree, incapable of rising again in future renewal, who has cultivated the means for putting away passions and all the other factors of enlightenment to that end, who has consummated as having done with lust, hate, and nescience, and to whom all the terms for the Arahant may be applied — that such an one lacks knowledge ? [11-16] Or how can you maintain your proposition with regard to one class of Arahant only— to those who are proficient in their own field— and not to another class— to those who are proficient in other things ? [17] Did not the Exalted One say in the Suttanta : ‘ In him if ho knows, 0 bhikkhus, who sees do I declare the intoxicants to be extinct, not in him who knows not neither sees. And what, bhikkhus, in him who knows who sees, is the extinction of intoxicants ? “ Such is body, such its cause, so is its cessation ; such are the four mental factors, such their cause, so is their cessation ” — even this, 0 bhikkhus, is the extinguishing of intoxicants ’? 2 How then can the Arahant [who knows who sees] lack knowledge ? [18] Again, did not the Exalted One say in the Suttanta: 4 In him ivho knows, 0 bhikkhus, ivho sees do I declare the intoxicants to be extinct, not in him ivho knows not, neither sees And what, bhikkhus, in him who knows ivho sees is the extinguishing of intoxicants ? “ This is III !" herein, bhikkhus, for him who knows who sees is that extinguishing. “ This is the cause of III . . . this is the cessation of III .. . this is the course leading to the cessation of III ”■ — herein, bhikkhus, for him who knows who sees is the extinguishing of intoxicants' ? 3 How then can the Arahant [who knows who sees] lack knowledge ? 178-80. Appeals to Authority 117 [19] Again, did not the Exalted One say in the Suttanta : ‘ The man , 0 bhikkhus , who does not understand and comprehend all, who has not emptied himself of all, and given up all, is not capable of extinguishing III. And he, 0 bhikkhus, who understands, comp rehends, empties himself of , ancl gives up all , he is capable of extinguishing III 7 1 How then can the Arahant [who knows who sees] lack knowledge ? [20] Again, did not the Exalted One say in the Suttanta : ‘ For him e’en as insight doth come to pass, Three things as bygones core renounced for aye : Belief that in him dwells a soul, And faith in rule and rite — if aught remain. Both from the fourfold doom is he released, And ne'er the six fell deeds are his to do 7 2 How then can the Arahant be said to lack knowledge ? [21] Again, did not the Exalted One say in the Suttanta r ‘ Whenever, 0 bhikkhus, for the Ariyan disciple there doth arise the stainless, flawless eye of the Norm — that whatsoever is liable to happen is also liable to cease — together with the arising of that vision core these three fetters : belief in a soul, doubt, and the contagion of .mere rule and ritual put away by him 7 3 How then can the Arahant be said to lack knowledge ? [22] P. — Is it wrong to say ‘the Arahant lacks knowledge ’? May he not be ignorant of the name and lineage of a woman or a man, of a right or wrong road, or of how grasses, twigs, and forest plants are called ? If this is so, surely, good sir, it is right to say that he lacks knowledge. [23] Th. — If you say that, in not knowing such things, the Arahant lacks ‘ knowledge/ would you also say he lacks knowledge as to the fruition of Stream-Winning, Once- Returning, Never-Returning, Arahantship ? Of course not ; hence it should not be said that he lacks knowledge.
၃၁၄။ အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။ နတ္ထိ အရဟတော အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အညာဏံ, အတ္ထိ တဿ အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော အညာဏံ, အတ္ထိ တဿ အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏံ, နတ္ထိ တဿ အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အညာဏံ, နတ္ထိ တဿ အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇောဃော အဝိဇ္ဇာယောဂေါ အဝိဇ္ဇာနုသယော အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာနံ အဝိဇ္ဇာသံယောဇနံ အဝိဇ္ဇာနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ အရဟာ အညာဏပကတော ပါဏံ ဟနေယျ, အဒိန္နံ အာဒိယေယျ, မုသာ ဘဏေယျ, ပိသုဏံ ဘဏေယျ, ဖရုသံ ဘဏေယျ, သမ္ဖံ ပလပေယျ, သန္ဓိံ ဆိန္ဒေယျ, နိလ္လောပံ ဟရေယျ, ဧကာဂါရိယံ ကရေယျ, ပရိပန္ထေ တိဋ္ဌေယျ, ပရဒါရံ ဂစ္ဆေယျ, ဂါမဃာတံ ကရေယျ, နိဂမဃာတံ ကရေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အညာဏံ, ပုထုဇ္ဇနော အညာဏပကတော ပါဏံ ဟနေယျ, အဒိန္နံ အာဒိယေယျ, မုသာ ဘဏေယျ ။ပ။ ဂါမဃာတံ ကရေယျ, နိဂမဃာတံ ကရေယျာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော အညာဏံ, အရဟာ အညာဏပကတော ပါဏံ ဟနေယျ, အဒိန္နံ အာဒိယေယျ ။ပ။ ဂါမဃာတံ ကရေယျ, နိဂမဃာတံ ကရေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏံ, န စ အရဟာ အညာဏပကတော ပါဏံ ဟနေယျ, အဒိန္နံ အာဒိယေယျ ။ပ။ ဂါမဃာတံ ကရေယျ, နိဂမဃာတံ ကရေယျာတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အညာဏံ, န စ ပုထုဇ္ဇနော အညာဏပကတော ပါဏံ ဟနေယျ, အဒိန္နံ အာဒိယေယျ ။ပ။ ဂါမဃာတံ ကရေယျ, နိဂမဃာတံ ကရေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ အညာဏံ, ဓမ္မေ အညာဏံ, သံဃေ အညာဏံ, သိက္ခာယ အညာဏံ, ပုဗ္ဗန္တေ အညာဏံ, အပရန္တေ အညာဏံ, ပုဗ္ဗန္တာပရန္တေ အညာဏံ, ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ အညာဏံ, ဓမ္မေ အညာဏံ, သံဃေ အညာဏံ, သိက္ခာယ အညာဏံ, ပုဗ္ဗန္တေ အညာဏံ, အပရန္တေ အညာဏံ, ပုဗ္ဗန္တာပရန္တေ အညာဏံ, ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ အညာဏံ, ဓမ္မေ အညာဏံ, သံဃေ အညာဏံ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အညာဏံ, အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ အညာဏံ, ဓမ္မေ အညာဏံ, သံဃေ အညာဏံ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော အညာဏံ, အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ အညာဏံ, ဓမ္မေ အညာဏံ, သံဃေ အညာဏံ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏံ, နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ အညာဏံ, ဓမ္မေ အညာဏံ, သံဃေ အညာဏံ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ အညာဏံ, နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ အညာဏံ, ဓမ္မေ အညာဏံ, သံဃေ အညာဏံ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂-ဒုတိယဝဂ် (၁၁) ၂-အညာဏကထာ ၃၁၄။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အဝိဇ္ဇာသည် အဝိဇ္ဇောဃသည် အဝိဇ္ဇာယောဂသည် အဝိဇ္ဇာနုသယသည်အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာန်သည် အဝိဇ္ဇာသံယောဇဥ်သည် အဝိဇ္ဇာနီဝရဏသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား အဝိဇ္ဇာသည် အဝိဇ္ဇောဃသည် အဝိဇ္ဇာယောဂသည် အဝိဇ္ဇာနုသယသည်အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာန်သည် အဝိဇ္ဇာသံယောဇဥ်သည် အဝိဇ္ဇာနီဝရဏသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာအား အဝိဇ္ဇာသည် အဝိဇ္ဇောဃသည် အဝိဇ္ဇာယောဂသည်အဝိဇ္ဇာနုသယသည် အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာန်သည် အဝိဇ္ဇာသံယောဇဥ်သည် အဝိဇ္ဇာနီဝရဏသည် မရှိခဲ့ပါမူရဟန္တာအား မသိမှု ရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား မသိမှုသည် ရှိသည် ဖြစ်၍ ထိုပုထုဇဥ်အား အဝိဇ္ဇာသည် အဝိဇ္ဇောဃ သည်အဝိဇ္ဇာယောဂသည် အဝိဇ္ဇာနုသယသည် အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာန်သည် အဝိဇ္ဇာသံယောဇဥ်သည် အဝိဇ္ဇာနီဝရဏသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုရှိသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား အဝိဇ္ဇာသည် အဝိဇ္ဇောဃသည်အဝိဇ္ဇာယောဂသည် အဝိဇ္ဇာနုသယသည် အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာန်သည် အဝိဇ္ဇာသံယောဇဥ်သည် အဝိဇ္ဇာနီဝရဏသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုရှိသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား အဝိဇ္ဇာသည် အဝိဇ္ဇောဃ သည်အဝိဇ္ဇာယောဂသည် အဝိဇ္ဇာနုသယသည် အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာန်သည် အဝိဇ္ဇာသံယောဇဥ်သည် အဝိဇ္ဇာနီဝရဏသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား မသိမှုရှိသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုပုထုဇဥ်အား အဝိဇ္ဇာသည် အဝိဇ္ဇောဃ သည်အဝိဇ္ဇာယောဂသည် အဝိဇ္ဇာနုသယသည် အဝိဇ္ဇာပရိယုဋ္ဌာန်သည် အဝိဇ္ဇာသံယောဇဥ်သည် အဝိဇ္ဇာနီဝရဏသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် မသိမှု နှိပ်စက်အပ်သည်ဖြစ်၍ (သူ့) အသက်ကို သတ်ရာသလော၊ မပေးအပ်သော (သူ့) ဥစ္စာကို ခိုးယူရာသလော၊ မုသားပြောဆိုရာသလော၊ ကုန်းစကားကို ပြောဆိုရာသလော၊ ကြမ်းတမ်းသောစကားကို ပြောဆိုရာသလော၊ အကျိုးမဲ့စကားကို ပြောဆိုရာသလော၊ အိမ်ခြံစပ်ကို ဖောက်ဖြတ်ရာသလော၊ တိုက်ခိုက်လုယူရာသလော၊ တစ်အိမ်တည်းကို လုယက်တိုက်ခိုက်ရာသလော၊ လမ်းခရီး၌ စောင့်၍ လုယူရာသလော၊ သူတစ်ပါးမယားကို သွားလာကျူးလွန်ရာသလော၊ ရွာ၌ဖျက်ဆီးမှုကို ပြုရာသလော၊ နိဂုံး၌ ဖျက်ဆီးမှုကို ပြုရာသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား မသိမှုရှိသည် ဖြစ်၍ ပုထုဇဥ်သည် မသိမှု နှိပ်စက်အပ်သည် ဖြစ် ရကား (သူ့) အသက်ကို သတ်ရာသလော၊ မပေးအပ်သော (သူ့) ဥစ္စာကို ခိုးယူရာသလော၊ မုသားပြောဆိုရာသလော။ပ။ ရွာ၌ ဖျက်ဆီးမှုကို ပြုရာသလော၊ နိဂုံး၌ ဖျက်ဆီးမှုကို ပြုရာသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ပြုရာပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုရှိသည် ဖြစ်၍ ရဟန္တာသည် မသိမှု နှိပ်စက်အပ်သည် ဖြစ် ရကား (သူ့) အသက်ကို သတ်ရာသလော၊ မပေးအပ်သော (သူ့) ဥစ္စာကို ခိုးယူရာသလော။ပ။ ရွာ၌ဖျက်ဆီးမှုကို ပြုရာသလော၊ နိဂုံး၌ ဖျက်ဆီးမှုကို ပြုရာသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုရှိသည် ဖြစ်၍ ရဟန္တာသည် မသိမှု နှိပ်စက်အပ်သည် ဖြစ်ပါလျက် (သူ့) အသက်ကို မသတ်ပါသလော၊ မပေးအပ်သော (သူ့) ဥစ္စာကို မခိုးယူပါသလော။ပ။ ရွာ၌ ဖျက်ဆီးမှုကို မပြုပါသလော၊ နိဂုံး၌ ဖျက်ဆီးမှုကို မပြုပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မပြုပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား မသိမှုသည် ရှိသည်ဖြစ်၍ ပုထုဇဥ်သည် မသိမှု နှိပ်စက်အပ်သည် ဖြစ်ပါလျက် (သူ့) အသက်ကို မသတ်ရာသလော၊ မပေးအပ်သော (သူ့) ဥစ္စာကို မခိုးယူရာသလော။ပ။ ရွာ၌ဖျက်ဆီးမှုကို မပြုရာသလော၊ နိဂုံး၌ ဖျက်ဆီးမှုကို မပြုရာသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ဘုရား၌ မသိမှု တရား၌ မသိမှု သံဃာ၌ မသိမှု သိက္ခာ၌ မသိမှုရှေ့အစွန်း၌ မသိမှု နောက်အစွန်း၌ မသိမှု ရှေ့အစွန်း နောက်အစွန်း၌ မသိမှု ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌မသိမှုသည် ရှှိိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ဘုရား၌ မသိမှု တရား၌ မသိမှု သံဃာ၌ မသိမှု သိက္ခာ၌ မသိမှုရှေ့အစွန်း၌ မသိမှု နောက်အစွန်း၌ မသိမှု ရှေ့အစွန်း နောက်အစွန်း၌ မသိမှု ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌မသိမှုသည် မရှှိိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှှိိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာအား ဘုရား၌ မသိမှု တရား၌ မသိမှု သံဃာ၌ မသိမှု။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ မသိမှု မရှှိိခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား မသိမှု ရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား မသိမှုရှိသည် ဖြစ်၍ ထိုပုထုဇဥ်အား ဘုရား၌ မသိမှု တရား၌ မသိမှုသံဃာ၌ မသိမှု။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုရှိသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား ဘုရား၌ မသိမှု တရား၌ မသိမှုသံဃာ၌ မသိမှု။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမရှိသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား ဘုရား၌ မသိမှု တရား၌ မသိမှုသံဃာ၌ မသိမှု။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ မသိမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှှိိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား မသိမှုရှိသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုပုထုဇဥ်အား ဘုရား၌ မသိမှု တရား၌ မသိမှုသံဃာ၌ မသိမှု။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ မသိမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။
၃၁၅။ အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မောတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မော, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ မောဟော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ဥစ္ဆိန္နမူလံ တာလာဝတ္ထုကတံ အနဘာဝင်္ကတံ အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ဥစ္ဆိန္နမူလံ တာလာဝတ္ထုကတံ အနဘာဝင်္ကတံ အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ဒေါသပ္ပဟာနာယ ။ပ။ မောဟပ္ပဟာနာယ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟာ ဝီတရာဂေါ ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
၃၁၅။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ ဖြတ်အပ် ပြီးသည်နုတ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုလုပ်အပ်ပြီးသည် နောက်ထပ် မဖြစ်အောင် ပြုအပ်ပြီးသည် နောင်အခါမဖြစ်ခြင်း သဘောရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ဖြတ်အပ်ပြီးသည် နုတ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုလုပ်အပ်ပြီးသည် နောက်ထပ်မဖြစ်အောင် ပြုအပ်ပြီးသည် နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိသည် ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား မသိမရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှှိိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ဒေါသကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ ပယ်ဖြတ်အပ်ပြီးသည် နုတ်ပြီးသောထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုလုပ်အပ်ပြီးသည် နောက်ထပ် မဖြစ်အောင် ပြုအပ်ပြီးသည် နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ပယ်ဖြတ်အပ်ပြီးသည် နုတ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုလုပ်အပ်ပြီးသည် နောက်ထပ် မဖြစ်အောင်ပြုအပ်ပြီးသည် နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်းသဘောရှိသည် ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား မသိမှုရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှှိိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီး မဟုတ်ပါလော။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီး မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားရန် ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား မသိမှု ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ဒေါသကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကိုပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများပြီး မဟုတ်ပါလော။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီး မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားရန် ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်ခဲ့ကုန်မူ ရဟန္တာအား မသိမှု ရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသည် ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီးသည်။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသည်။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရား ကိုမျက်မှောက်ပြုပြီးသည် ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား မသိမှု ရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။
၃၁၆။ အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ အညာဏံ, ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ အညာဏန္တိ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ မောဟော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသပ္ပဟာနာယ ။ပ။ မောဟပ္ပဟာနာယ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, အတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ မောဟော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ, နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ ။ပ။ ဒေါသပ္ပဟာနာယ မောဟပ္ပဟာနာယ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ, နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, နတ္ထိ တဿ အညာဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၃၁၆။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား မသိမှုရှိ၍ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ် ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား မသိမှု မရှှိိ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား မသိမှုသည်မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား မသိမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှှိိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ဒေါသကို ပယ်ရှား အပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက်ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှှိိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် အနောတ္တပ္ပကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကိုပွါးများအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအားမသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားရန်ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ဒေါသကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးဖြစ်ပါလျက်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် အနောတ္တပ္ပကိုပယ်ရှားရန် ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသည် ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီသည်။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုပြီးသည်ဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသည်ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီးသည်။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက် ပြုအပ်ပြီးသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ဒေါသကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍ မောဟကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှှိိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားရန်မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ ဒေါသကို ပယ်ရှားရန်။ မောဟကို ပယ်ရှားရန်။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးဖြစ်၍။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကိုပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှား ရန်ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီး သည်ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီးသည် ဖြစ်၍။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှေောက်ပြုအပ်ပြီးသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသည် ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီးသည် ဖြစ်၍။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှေောက်ပြုပြီးသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား မသိမှုသည် မရှှိိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၃၁၇။ အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဇာနတောဟံ [ဇာနတာဟံ (သီ။), ဇာနတွာဟံ (သျာ။ ပီ။ က။)], ဘိက္ခဝေ, ပဿတော အာသဝါနံ ခယံ ဝဒါမိ, နော အဇာနတော နော အပဿတော။ ကိဉ္စ, ဘိက္ခဝေ, ဇာနတော ကိံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ? ‘ဣတိ ရူပံ, ဣတိ ရူပဿ သမုဒယော, ဣတိ ရူပဿ အတ္ထင်္ဂမော, ဣတိ ဝေဒနာ ။ပ။ ဣတိ သညာ… ဣတိ သင်္ခါရာ… ဣတိ ဝိညာဏံ, ဣတိ ဝိညာဏဿ သမုဒယော, ဣတိ ဝိညာဏဿ အတ္ထင်္ဂမော’တိ – ဧဝံ ခေါ, ဘိက္ခဝေ, ဇာနတော ဧဝံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတီ’’တိ [သံ။ နိ။ ၃။၁၀၁၊ ဣတိဝု။ ၁၀၂၊ သံ။ နိ။ ၅။၁၀၉၅]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဇာနတောဟံ, ဘိက္ခဝေ, ပဿတော အာသဝါနံ ခယံ ဝဒါမိ, နော အဇာနတော နော အပဿတော။ ကိဉ္စ, ဘိက္ခဝေ, ဇာနတော ကိံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ? ‘ဣဒံ ဒုက္ခ’န္တိ – ဘိက္ခဝေ, ဇာနတော ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ, ‘အယံ ဒုက္ခသမုဒယော’တိ – ဇာနတော ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ, ‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓော’တိ – ဇာနတော ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ, ‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’တိ – ဇာနတော ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ။ ဧဝံ ခေါ, ဘိက္ခဝေ, ဇာနတော ဧဝံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတီ’’တိ [သံ။ နိ။ ၅။၁၀၉၅]။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘သဗ္ဗံ, ဘိက္ခဝေ, အနဘိဇာနံ အပရိဇာနံ အဝိရာဇယံ အပ္ပဇဟံ အဘဗ္ဗော ဒုက္ခက္ခယာယ, သဗ္ဗဉ္စ ခေါ, ဘိက္ခဝေ, အဘိဇာနံ ပရိဇာနံ ဝိရာဇယံ ပဇဟံ ဘဗ္ဗော ဒုက္ခက္ခယာယာ’’တိ [သံ။ နိ။ ၄။၂၆၊ ဣတိဝု။ ၇ ဣတိဝုတ္တကေပိ]! အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ –
‘‘သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ,
တယဿု ဓမ္မာ ဇဟိတာ ဘဝန္တိ၊
သက္ကာယဒိဋ္ဌီ ဝိစိကိစ္ဆိတဉ္စ,
သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ၊
စတူဟပါယေဟိ စ ဝိပ္ပမုတ္တော,
ဆစ္စာဘိဌာနာနိ အဘဗ္ဗ ကာတု’’န္တိ။
အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ယသ္မိံ, ဘိက္ခဝေ, သမယေ အရိယသာဝကဿ ဝိရဇံ ဝီတမလံ ဓမ္မစက္ခုံ ဥဒပါဒိ – ‘ယံ ကိဉ္စိ သမုဒယဓမ္မံ သဗ္ဗံ တံ နိရောဓဓမ္မ’န္တိ, သဟ ဒဿနုပ္ပါဒါ, ဘိက္ခဝေ, အရိယသာဝကဿ တီဏိ သံယောဇနာနိ ပဟီယန္တိ – သက္ကာယဒိဋ္ဌိ, ဝိစိကိစ္ဆာ, သီလဗ္ဗတပရာမာသော’’တိ။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟာ ဣတ္ထိပုရိသာနံ နာမဂေါတ္တံ န ဇာနေယျ, မဂ္ဂါမဂ္ဂံ န ဇာနေယျ, တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ နာမံ န ဇာနေယျာတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟာ ဣတ္ထိပုရိသာနံ နာမဂေါတ္တံ န ဇာနေယျ, မဂ္ဂါမဂ္ဂံ န ဇာနေယျ, တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ နာမံ န ဇာနေယျ, တေန ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော အညာဏ’’န္တိ။
အရဟာ ဣတ္ထိပုရိသာနံ နာမဂေါတ္တံ န ဇာနေယျ, မဂ္ဂါမဂ္ဂံ န ဇာနေယျ, တိဏကဋ္ဌဝနပ္ပတီနံ နာမံ န ဇာနေယျာတိ, အတ္ထိ အရဟတော အညာဏန္တိ? အာမန္တာ။ အရဟာ သောတာပတ္တိဖလံ ဝါ သကဒါဂါမိဖလံ ဝါ အနာဂါမိဖလံ ဝါ အရဟတ္တံ ဝါ န ဇာနေယျာတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အညာဏကထာ နိဋ္ဌိတာ။
၃၁၇။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ သိသူမြင်သူအားသာ အာသဝေါကုန်၏ဟု ငါ ဆို၏၊ မသိသူ မမြင်သူအား ငါမဆို။ ရဟန်းတို့ အဘယ်ကို သိသူ အဘယ်ကို မြင်သူအား အာသဝေါကုန်မှု ဖြစ်နိုင်သနည်း၊ ရဟန်းတို့‘ဤကား ရုပ်၊ ဤကား ရုပ်ဖြစ်ပေါ်ခြင်း၊ ဤကား ရုပ်ချုပ်ခြင်း။ ဤကား ဝေဒနာ။ ဤကား သညာ။ ဤကား သင်္ခါရတို့။ ဤကားဝိညာဏ်၊ ဤကားဝိညာဏ်ဖြစ်ပေါ်ခြင်း၊ ဤကားဝိညာဏ် ချုပ်ခြင်း’ဟုဤသို့ သိသူ မြင်သူအား အာသဝေါကုန်မှု ဖြစ်နိုင်၏၊ ရဟန်းတို့ ဤသို့ သိသူ မြင်သူ အားသာအာသဝေါကုန်၏ဟု ငါ ဆို၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောကြားအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည် သာမဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှှိိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ သိသူ မြင်သူအားသာ အာသဝေါကုန်၏ဟု ငါ ဆို၏၊ မသိသူ မမြင် သူအားငါ မဆို။ ရဟန်းတို့ အဘယ်ကို သိသူ အဘယ်ကို မြင်သူအား အာသဝေါကုန်မှု ဖြစ်နိုင်သနည်း၊ ရဟန်းတို့ ‘ဤကား ဆင်းရဲတည်း’ဟု သိသူ မြင်သူအား အာသဝေါကုန်၏၊ ‘ဤကား ဆင်းရဲဖြစ်ပေါ်ကြောင်းတည်း’ဟု သိသူ မြင်သူအား အာသဝေါကုန်၏၊ ‘ဤကား ဆင်းရဲချုပ်ရာ (နိဗ္ဗာန်)တည်း’ဟု သိသူမြင်သူအား အာသဝေါကုန်၏၊ ‘ဤကား ဆင်းရဲချုပ်ရာ (နိဗ္ဗာန်) သို့ ရောက်ကြောင်းအကျင့်တည်း’ဟုသိသူ မြင်သူအားသာ အာသဝေါကုန်၏’ဟု ငါ ဆို၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည် သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ အလုံးစုံကို အထူးမသိသေးလျှင် ပိုင်းခြား၍ မသိသေးလျှင် မကင်းနိုင်သေးလျှင် မပယ်နိုင်သေးလျှင် ဆင်းရဲကုန်ခြင်းငှါ မထိုက်၊ ရဟန်းတို့ အလုံးစုံကို အထူးသိလျှင်ပိုင်းခြား၍ သိလျှင် ကင်းနိုင်လျှင် ပယ်နိုင်လျှင် ဆင်းရဲကုန်ခြင်းငှါ ထိုက်၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရားဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာလျှင် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့် ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်ကို ရသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက်သာလျှင်သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသ ဤတရားသုံးပါးတို့ကို ပယ်စွန့်အပ်ကုန်၏။ ကိလေသာစိုးစဥ်းမျှရှိစေကာမူ အပါယ်လေးပါးတို့မှ လွတ်၏၊ (အာနန္တရိကကံံငါးပါးနှင့် နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဟူသော) ခြောက်ပါးသော တရားတို့ကို မပြုတော့ပြီ”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာမဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ အကြင်အခါ၌ အရိယာသာဝကအား ‘အလုံးစုံသော တရားသည်ဖြစ်ပေါ်ခြင်းသဘောရှိ၏၊ ထိုဖြစ်ပေါ်ခြင်းသဘောရှိသော တရား အားလုံးသည်ချုပ်ပျောက်ခြင်းသဘောရှိ၏’ဟူ၍ (ကိလေသာမြူ) အညစ်အကြေး ကင်းစင်သော တရားမျက်စိသည်ဖြစ်ပေါ်၏။ ရဟန်းတို့ (ထိုအခါ၌) အရိယာသည် သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ် ဖြစ်ပေါ်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက်သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသဟူသော သံယောဇဥ် သုံးပါးတို့ကို ပယ်စွန့်အပ်ကုန်၏”ဟူ၍မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ရဟန္တာအား မသိမှုသည်ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် မိန်းမယောကျာ်းတို့၏ အမည်အနွယ်ကို မသိရာသည် မဟုတ်ပါလော၊ ခရီးလမ်းဟုတ်သည် ခရီးလမ်း မဟုတ်သည်ကို မသိရာသည် မဟုတ်ပါလော၊ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့၏ အမည်ကို မသိရာသည် မဟုတ်ပါလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ ရဟန္တာသည် မိန်းမယောကျာ်းတို့၏ အမည်အနွယ်ကို မသိခဲ့ပါမူ ခရီးလမ်းဟုတ်သည် ခရီးလမ်း မဟုတ်သည်ကို မသိခဲ့ပါမူ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့၏ အမည်ကို မသိခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိ၏ဟူ၍ ဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် မိန်းမယောကျာ်းတို့၏ အမည်အနွယ်ကို မသိရာ၊ ခရီးလမ်းဟုတ်သည်ခရီးလမ်း မဟုတ်သည်ကို မသိရာ၊ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့၏ အမည်ကို မသိရာ၊ ထို့ကြောင့့်ရဟန္တာအား မသိမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် သောတာပတ္တိဖိုလ်ကို လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမိဖိုလ်ကို လည်းကောင်း၊ အနာဂါမိဖိုလ်ကို လည်းကောင်း၊ အရဟတ္တဖိုလ်ကိုလည်းကောင်း မသိရာသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ အညာဏကထာ ပြီး၏။ ၁။ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်အား ယောကျာ်းမိန်းမ စသည်တို့၏ အမည်အနွယ် အစရှိသည်တို့၌ ဉာဏ်၏ ဖြစ်ခြင်းမရှိသောကြောင့် အညာဏ= မသိခြင်း, ဉာဏ်၏ ဆန့်ကျင်ဘက် မောဟရှိ၏၊ ယောကျာ်းမိန်းမ စသည်တို့၏ အမည်အနွယ် စသည်တို့၌ ဆုံးဖြတ်နိုင်ခြင်း မရှိသောကြောင့် ကင်္ခါ= တွေးတော ယုံမှားမှု ရှိ၏၊ ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ထိုယောကျာ်းမိန်းမ စသည်တို့၏ အမည်အနွယ် စသောဝတ္ထုတို့ကို သူတစ်ပါးတို့က ထင်စွာ ပြကြရကုန်၏၊ ပြောကြားကြရကုန်၏၊ ထို့ကြောင့် ထိုရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ပရဝိတာရဏ= သူတစ်ပါးတို့က ထင်ရှားပြသ ပြောကြားရခြင်း ရှိ၏ဟု အယူရှိကြကုန်သော ပုဗ္ဗသေလိယအစရှိကုန်သော ပရဝါဒီ ဆရာတို့၏ ထိုအယူကို ပယ်ခြင်း အကျိုးငှါ ဤအညာဏကထာ, ကင်္ခါကထာ, ပရဝိတာရဏကထာ သုံးရပ်ကို ဟောကြားတော်မူလေသည်။
၂။ ဒုတိယဝဂ္ဂ
(၁၂) ၃။ ကင်္ခါကထာ
[II. 3] B. Of Doubt in the Arahant. Controverted Point . — That an Arahant may have doubts. From the Commentary. — This discourse resembles the foregoing, sentence for sentence— substituting ‘ doubt 5 (kankha) for lack of knowledge and ‘perplexity’ (vieikiccha) for ignorance — but with the following exceptions : (1) The expressions (from the religious metaphors of the Suttas) ‘flood, 5 ‘bond,’ ‘latent bias,’ are not used in the case of doubt (see above, §§ 1, 2). (2) The sections (§§ 4, 5) where it is argued that, if an Arahant lacked knowledge, he might, like any average man, offend against law and morality, are omitted- (3) An additional passage is adduced from the Suttas (following the •others as § 20) as follows : [20] Again, did not the Exalted One say in the Suttanta : ‘ Whene’er- in sooth ardently meditating The brahmin sees [ the truth of] things 1 reveaUd, All doubts are rolled away, for now he knoweth That luhich befalls and likewise its conditions. 1 ‘ Whene’er in sooth ardently meditating The brahmin sees [the truth of] things reveaUd, All doubts are rolled away, for he discerneth That which doth make befall may be abolished. * Whene’er in sooth ardent and meditating The brahmin sees the truth of things revealed, He standeth victor o’er the hosts of evil, E’en as the sun that lighteth up the heavens.’ 2 ‘ Ail doubts soever as to here or yonder, Felt by themselves, or doubts that torture others Thinkers renounce in ardent meditation. Choosing to follow after holy conduct.’ 8 187-94. The Arahant’s Self -Redemption 119 ‘ They ivho ’ mong souls beset by doubts, past all doubt Have ivon, and now ■unswayed, from bonds enfranchised Abide, to them a great reward is given.’ 1 ‘ How should disciple ever doubt That by the kind who here abide The truth may yet be realized ? All hail to Buddha who hath crossed The flood and severed every doubt, Great Conqueror and. Lord of all ’ l 2
၃၁၈။ အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
နတ္ထိ အရဟတော ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ။
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ကင်္ခါ, အတ္ထိ တဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ, အတ္ထိ တဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ, နတ္ထိ တဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏန္တိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ကင်္ခါ, နတ္ထိ တဿ ဝိစိကိစ္ဆာ ဝိစိကိစ္ဆာပရိယုဋ္ဌာနံ ဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇနံ ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏန္တိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ကင်္ခါ, ဓမ္မေ ကင်္ခါ, သံဃေ ကင်္ခါ, သိက္ခာယ ကင်္ခါ, ပုဗ္ဗန္တေ ကင်္ခါ, အပရန္တေ ကင်္ခါ, ပုဗ္ဗန္တာပရန္တေ ကင်္ခါ, ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ကင်္ခါ, ဓမ္မေ ကင်္ခါ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ နတ္ထိ အရဟတော သတ္ထရိ ကင်္ခါ, ဓမ္မေ ကင်္ခါ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ။
အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ကင်္ခါ, အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ကင်္ခါ, ဓမ္မေ ကင်္ခါ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ, အတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ကင်္ခါ, ဓမ္မေ ကင်္ခါ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ, နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ကင်္ခါ, ဓမ္မေ ကင်္ခါ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ အတ္ထိ ပုထုဇ္ဇနဿ ကင်္ခါ, နတ္ထိ တဿ သတ္ထရိ ကင်္ခါ, ဓမ္မေ ကင်္ခါ ။ပ။ ဣဒပ္ပစ္စယတာပဋိစ္စသမုပ္ပန္နေသု ဓမ္မေသု ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ။
၂-ဒုတိယဝဂ် (၁၂) ၃-ကင်္ခါကထာ ၃၁၈။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ‘ကင်္ခါ’သည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအားဝိစိကိစ္ဆာဝိစိကိစ္ဆာသောင်းကျန်းမှုဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇဥ်ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအားဝိစိကိစ္ဆာဝိစိကိစ္ဆာသောင်းကျန်းမှုဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇဥ်ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာအားဝိစိကိစ္ဆာဝိစိကိစ္ဆာသောင်းကျန်းမှုဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇဥ်ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏ မရှိခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား တွေးတော ယုံမှားမှုသည် ရှိ၏ဟူ၍ မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိသည် ဖြစ်၍ ထိုပုထုဇဥ်အားဝိစိကိစ္ဆာဝိစိကိစ္ဆာသောင်းကျန်းမှုဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇဥ်ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအားဝိစိကိစ္ဆာဝိစိကိစ္ဆာသောင်းကျန်းမှုဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇဥ်ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအားဝိစိကိစ္ဆာဝိစိကိစ္ဆာသောင်းကျန်းမှုဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇဥ်ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုပုထုဇဥ်အားဝိစိကိစ္ဆာဝိစိကိစ္ဆာသောင်းကျန်းမှုဝိစိကိစ္ဆာသံယောဇဥ်ဝိစိကိစ္ဆာနီဝရဏသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ဘုရား၌ တွေးတောယုံမှားမှု တရား၌ တွေးတောယုံမှားမှု သံဃာ၌တွေးတောယုံမှားမှု အကျင့် ‘သိက္ခာ’၌ တွေးတောယုံမှားမှု ရှေ့အစွန်း၌ တွေးတောယုံမှားမှုနောက်အစွန်း၌ တွေးတောယုံမှားမှု ရှေ့အစွန်း နောက်အစွန်း၌ တွေးတောယုံမှားမှုပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ တွေးတော ယုံမှားမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား ဘုရား၌ တွေးတောယုံမှားမှု တရား၌ တွေးတောယုံမှားမှု။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ တွေးတောယုံမှားမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာအား ဘုရား၌ တွေးတောယုံမှားမှု တရား၌ တွေးတောယုံမှားမှု။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ တွေးတောယုံမှားမှု မရှိခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှုရှှိိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား တွေးတောယုံမှားမှုရှိသည် ဖြစ်၍ ထိုပုထုဇဥ်အား ဘုရား၌ တွေးတောယုံမှားမှု တရား၌ တွေးတောယုံမှားမှု။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ တွေးတောယုံမှားမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှုရှိသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား ဘုရား၌ တွေးတောယုံမှားမှု တရား၌ တွေးတောယုံမှားမှု။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ တွေးတောယုံမှားမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှုရှိသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား ဘုရား၌တွေးတောယုံမှားမှု တရား၌ တွေးတောယုံမှားမှု။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ တွေးတောယုံမှားမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ ပုထုဇဥ်အား တွေးတောယုံမှားမှုရှိသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုပုထုဇဥ်အား ဘုရား၌တွေးတောယုံမှားမှု တရား၌ တွေးတောယုံမှားမှု။ပ။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတို့၌ တွေးတောယုံမှားမှုသည်မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၃၁၉။ အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မောတိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော ဥစ္ဆိန္နမူလော တာလာဝတ္ထုကတော အနဘာဝင်္ကတော အာယတိံ အနုပ္ပါဒဓမ္မော, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ။
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ နနု အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ မောဟော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ။ပ။ ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ ။ပ။ ဒေါသပ္ပဟာနာယ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ၊ နနု အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတန္တိ? အာမန္တာ။ ဟဉ္စိ အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, နော စ ဝတ ရေ ဝတ္တဗ္ဗေ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ။
၃၁၉။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားပြီးသည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ ဖြတ်အပ်ပြီးသည်နုတ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုလုပ်အပ်ပြီးသည် နောက်ထပ် မဖြစ်အောင် ပြုအပ်ပြီးသည် နောင်အခါမဖြစ်ခြင်း သဘောရှိသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားပြီးသည် အမြစ်ရင်းကို အကြွင်းမဲ့ ဖြတ်အပ်ပြီးသည် နုတ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာကဲ့သို့ ပြုလုပ်အပ်ပြီးသည် နောက်ထပ် မဖြစ်အောင် ပြုလုပ်အပ်ပြီးသည် နောင်အခါ မဖြစ်ခြင်းသဘော ရှိသည် ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိ၏ဟူ၍မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် ဒေါသကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ ရာဂကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးသည်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးသည်။ပ။ ဒေါသကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကိုပွါးများအပ်ပြီးသည်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးသည် မဟုတ်ပါလော။ ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသည် ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီးသည်။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကိုမျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ အရှင်ပရဝါဒီ ရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသည် ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီးသည်။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် ဖြစ်ခဲ့ပါမူ ရဟန္တာအားတွေးတောယုံမှားမှု ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။
၃၂၀။ အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ ကင်္ခါ, ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ ကင်္ခါတိ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော အတ္ထိ ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ။
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော နတ္ထိ ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, အတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, အတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ မောဟော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ။ပ။ ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ ။ပ။ ဒေါသပ္ပဟာနာယ ။ပ။ မောဟပ္ပဟာနာယ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ ။ပ။ သဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, အတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ ပရဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, အတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။ ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, နတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ရာဂေါ ပဟီနော, နတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
ပရဓမ္မကုသလဿ အရဟတော ဒေါသော ပဟီနော ။ပ။ မောဟော ပဟီနော ။ပ။ အနောတ္တပ္ပံ ပဟီနံ ။ပ။ ရာဂပ္ပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ ။ပ။ ဒေါသပ္ပဟာနာယ ။ပ။ မောဟပ္ပဟာနာယ ။ပ။ အနောတ္တပ္ပပဟာနာယ မဂ္ဂေါ ဘာဝိတော ။ပ။ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ ဘာဝိတာ ။ပ။ ပရဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, နတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ သဓမ္မကုသလော အရဟာ ဝီတရာဂေါ ဝီတဒေါသော ဝီတမောဟော ။ပ။ သစ္ဆိကာတဗ္ဗံ သစ္ဆိကတံ, နတ္ထိ တဿ ကင်္ခါတိ? န ဟေဝံ ဝတ္တဗ္ဗေ ။ပ။
၃၂၀။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှုရှိ၍သူတစ်ပါး တရား (သမာပတ်) ရှစ်ပါး၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု မရှိ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှုသည်ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှုသည် ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှုသည် မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှုသည်မရှှိိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိပါသေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှုသည် ရှိပါသေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ဒေါသကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ ရာဂကို ပယ်ရှားရန်မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးသည်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ပြီးကုန်သည်။ပ။ ဒေါသကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးသည်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကိုပွါးများအပ်ကုန်ပြီးသည် ဖြစ်ပါလျက်။ပ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအားရာဂကင်းပြီးသည် ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီးသည်။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကိုမျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား တွေးတော ယုံမှားမှုသည် ရှိပါသေးသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ် ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား ရာဂကင်းပြီးသည်ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီးသည်။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် ဖြစ်ပါလျက် ထိုရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ရာဂကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ သကဝါဒီ။ ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာသည် ဒေါသကိုပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားအပ်ပြီးသည်။ပ။ ရာဂကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးသည်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးသည်။ပ။ ဒေါသကိုပယ်ရှားရန်။ပ။ မောဟကို ပယ်ရှားရန်။ပ။ အနောတ္တပ္ပကို ပယ်ရှားရန် မဂ်ကို ပွါးများအပ်ပြီးသည်။ပ။ ဗောဇ္ဈင်တို့ကို ပွါးများအပ်ကုန်ပြီးသည် ဖြစ်၍။ပ။ သူတစ်ပါးတရား (သမာပတ်ရှစ်ပါး) ၌ ကျွမ်းကျင်သောရဟန္တာသည် ရာဂကင်းပြီးသည် ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီးသည်။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သောတရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ မရှိပါ။ သကဝါဒီ။ ။ မိမိတရား (အရဟတ္တဖိုလ်) ၌ ကျွမ်းကျင်သော ရဟန္တာအား ရာဂကင်းပြီးသည်ဒေါသကင်းပြီးသည် မောဟကင်းပြီးသည်။ပ။ မျက်မှောက်ပြုထိုက်သော တရားကို မျက်မှောက်ပြုအပ်ပြီးသည် ဖြစ်၍ ထိုရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု မရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။
၃၂၁။ အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဇာနတောဟံ, ဘိက္ခဝေ, ပဿတော အာသဝါနံ ခယံ ဝဒါမိ, နော အဇာနတော နော အပဿတော! ကိဉ္စ, ဘိက္ခဝေ, ဇာနတော ကိံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ? ‘ဣတိ ရူပံ’…ပေ… ‘ဣတိ ဝိညာဏဿ အတ္ထင်္ဂမော’တိ – ဧဝံ ခေါ, ဘိက္ခဝေ, ဇာနတော ဧဝံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတီ’’တိ။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ။
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘ဇာနတောဟံ, ဘိက္ခဝေ, ပဿတော အာသဝါနံ ခယံ ဝဒါမိ, နော အဇာနတော နော အပဿတော! ကိဉ္စ, ဘိက္ခဝေ, ဇာနတော ကိံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ? ‘ဣဒံ ဒုက္ခ’န္တိ, ဘိက္ခဝေ…ပေ… ‘အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါ’တိ ဇာနတော ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတိ။ ဧဝံ ခေါ, ဘိက္ခဝေ, ဇာနတော ဧဝံ ပဿတော အာသဝါနံ ခယော ဟောတီ’’တိ။ အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ။
အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါတိ? အာမန္တာ။ နနု ဝုတ္တံ ဘဂဝတာ – ‘‘သဗ္ဗံ, ဘိက္ခဝေ, အနဘိဇာနံ အပရိဇာနံ အဝိရာဇယံ အပ္ပဇဟံ အဘဗ္ဗော ဒုက္ခက္ခယာယ၊ သဗ္ဗဉ္စ ခေါ, ဘိက္ခဝေ, အဘိဇာနံ ပရိဇာနံ ဝိရာဇယံ ပဇဟံ ဘဗ္ဗော ဒုက္ခက္ခယာယာ’’တိ! အတ္ထေဝ သုတ္တန္တောတိ? အာမန္တာ။ တေန ဟိ န ဝတ္တဗ္ဗံ – ‘‘အတ္ထိ အရဟတော ကင်္ခါ’’တိ။
၃၂၁။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ သိသူမြင်သူအားသာ အာသဝေါတို့၏ ကုန်ခြင်းကို ငါ ဆို၏၊ မသိသူမမြင်သူအား ငါ မဆို။ ရဟန်းတို့ အဘယ်ကို သိသူမြင်သူအား အာသဝေါတို့၏ ကုန်ခြင်းသည် ဖြစ်သနည်း၊ ဤကား ရုပ်။ပ။ ဤကားဝိညာဏ်ချုပ်ခြင်းဟု ဤသို့ သိသူမြင်သူအား အာသဝေါကုန်မှုဖြစ်နိုင်၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ သိသူမြင်သူအားသာ အာသဝေါတို့၏ ကုန်ခြင်းကို ငါ ဆို၏၊ မသိသူမမြင်သူအား ငါ မဆို။ ရဟန်းတို့ အဘယ်ကို သိသူမြင်သူအား အာသဝေါတို့၏ ကုန်ခြင်းသည်ဖြစ်သနည်း၊ ရဟန်းတို့ ဤကား ဆင်းရဲတည်း။ပ။ ဤကား ဆင်းရဲချုပ်ရာ (နိဗ္ဗာန်) သို့ ရောက်ကြောင်းအကျင့်တည်းဟု သိသူမြင်သူအားသာ အာသဝေါတို့၏ ကုန်ခြင်းသည် ဖြစ်၏၊ ရဟန်းတို့ ဤသို့ သိသူမြင်သူအား အာသဝေါတို့၏ ကုန်ခြင်းသည် ဖြစ်၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရားသည် ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ အလုံးစုံကို အထူးမသိသေးလျှင် ပိုင်းခြား၍ မသိသေးလျှင် မခွါနိုင့်သေးလျှင် မပယ်နိုင်သေးလျှင် ဆင်းရဲကုန်ခြင်းငှါ မထိုက်၊ ရဟန်းတို့ အလုံးစုံကို အထူးသိလျှင် ပိုင်းခြား၍သိလျှင် ခွါနိုင်လျှင် ပယ်နိုင်လျှင် ဆင်းရဲကုန်ခန်းခြင်းငှါ ထိုက်၏”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သောသုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ်ကို ရသည်နှင့် တစ်ပြိ်ုင်နက်သာလျှင်။ပ။ (အာနန္တရိက ကံငါးပါးနှင့် နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဟူသော) ခြောက်ပါးသော တရားတို့ကို မပြုတော့ပြီ”ဟူ၍မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “ရဟန်းတို့ အကြင်အခါ၌ အရိယာသာဝကအား အလုံးစုံသော တရားသည် ဖြစ်ခြင်းသဘော ရှိ၏၊ ထိုဖြစ်ခြင်းသဘောရှိသော တရားအားလုံးသည် ချုပ်ခြင်းသဘောရှိ၏ဟူ၍ (ကိလေသာ) မြူ အညစ်အကြေး ကင်းစင်သော တရားမျက်စိသည် ဖြစ်ပေါ်၏၊ ရဟန်းတို့ ထိုအခါ အရိယာသာဝကသည် သောတာပတ္တိမဂ်ဉာဏ် ဖြစ်ပေါ်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက်သက္ကာယဒိဋ္ဌိ၊ ဝိစိကိစ္ဆာ၊ သီလဗ္ဗတပရာမာသဟူသော သံယောဇဥ်သုံးပါးတို့ကို ပယ်ရှားအပ်ကုန်၏”ဟူ၍မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှှိိသည်သာ မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ “အကြင်အခါ၌ ကိလေသာကို ပူပန်စေတတ်သော လုံ့လရှိသော မကောင်းမှုကိုရှို့မြှိုက်တတ်သော မကောင်းမှုမှ အပပြုပြီးသော ရဟန္တာအား စင်စစ်အားဖြင့် (ဗောဓိပက္ခိယ) တရားသုံးဆယ့်ခုနစ်ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ပေါ် လာကုန်၏၊ ထိုအခါ အကြောင်းနှင့်တကွပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားကို အပြားအားဖြင့် သိသောကြောင့် ထိုမကောင်းမှုမှ အပပြုပြီးသော ရဟန္တာအားယုံမှားခြင်းအားလုံး တို့သည် ကင်းပျောက်ကုန်၏။ အကြင်အခါ၌ ကိလေသာကို ပူပန်စေတတ်သော လုံ့လရှိသော မကောင်းမှုကို ရှို့မြှိုက်တတ်သောမကောင်းမှုမှ အပပြုပြီးသော ရဟန္တာအား စင်စစ်အားဖြင့် (ဗောဓိပက္ခိယ) တရားသုံးဆယ့်ခုနစ်ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာကုန်၏၊ ထိုအခါ (အဝိဇ္ဇာစသော) အကြောင်းတရားတို့၏ ကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်ကို သိသောကြောင့် ထိုမကောင်းမှုမှ အပပြုပြီးသော ရဟန္တာအားယုံမှားခြင်း အားလုံးတို့သည် ကင်းပျောက်ကုန်၏။ အကြင်အခါ၌ ကိလေသာကို ပူပန်စေတတ်သော လုံ့လရှိသော မကောင်းမှုကို ရှို့မြှိုက်တတ်သောမကောင်းမှုမှ အပပြုပြီးသော ရဟန္တာအား စင်စစ်အားဖြင့် (ဗောဓိပက္ခိယ) တရားသုံးဆယ့်ခုနစ်ပါးတို့သည် ထင်ရှားဖြစ်ပေါ်လာကုန်၏၊ ထိုအခါ ‘ကောင်းကင်ကို တောက်ပစေသောနေမင်းသည် အမိုက်တိုက်ကို ဖျက်ဆီးလျက် တည်နေသကဲ့သို့ ’ (ထိုရဟန္တာသည်) မာရ်စစ်သည်ကို့ဖျက်ဆီးလျက် တည်၏။ ဤပစ္စုပ္ပန်အတ္တဘော၌လည်းကောင်း၊ အတိတ်အနာဂတ်အတ္တဘော၌လည်းကောင်း မိမိအတ္တဘော၌ရအပ်သည်လည်းဖြစ်ကုန်သော သူတစ်ပါးအတ္တဘော၌ ရအပ်သည် လည်း ဖြစ်ကုန်သော ယုံမှားခြင်းအားလုံးတို့သည် ရှှိိကုန်၏။ သမထဝိပဿနာဖြင့် မကောင်းမှုဒုစရိုက်ကို ရှို့မြှိုက်ကြပြီးလျှင်သမ္မပ္ပဓာန်လုံ့လရှှိိကြကုန်လျက် မဂ်တည်းဟူသော ဗြဟ္မစရိယကို ကျင့်သုံးရရှှိိကြသူ ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည်ထိုယုံမှားမှုအားလုံး တို့ကို ပယ်စွန့်နိုင်ကြကုန်၏။ တွေးတောယုံမှားမှု ရှိသည် ဖြစ်၍ ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့တွင် အကြင်ပုဂ္ဂိုလ် တို့သည်တွေးတောယုံမှားမှုကို လွန်မြောက်ကြကုန်၏၊ ယုံမှားသံသယ ကင်းကြကုန်၏၊ ယုံမှားမှုနှင့်မယှဥ်ကြကုန်၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ပေးလှူရခြင်းသည် များမြတ်သော အကျိုးရှိ၏။ ဤသာသနာတော်၌ တရားကို ထင်ရှားစေကုန်သော ဂုဏ်နှင့်ပြည့်စုံသည့် ဤသို့သော တပည့်သာဝကတို့ရှိပါကုန်၏၊ ထိုတပည့်သာဝကတို့တွင် တစ်စုံ တစ်ယောက်သော တပည့်သာဝကသည် (ဘုရားစသည်၌) အဘယ်သို့ ယုံမှားတော့ အံ့နည်း၊ မယုံမှားတော့သည်သာ ဖြစ်၏၊ ဩဃလေးပါးကို ကူးမြောက်ပြီးသောဝိစိကိစ္ဆာကို ဖြတ်တောက်ပြီးသော မာရ်ငါးပါးတို့ကို အောင်တော်မူသော လူသုံးပါး တို့ထက်မြတ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားကို အကျွန်ုပ်တို့သည် ရှိခိုးကြပါ ကုန်စို့”ဟူ၍ မြတ်စွာဘုရားဟောအပ်သော သုတ္တန် (ပါဠိ) ရှိသည်သာ မဟုတ်ပါ လော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ထို့ကြောင့်ပင် ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိ၏ဟု မဆိုသင့်ပါသလော။ သကဝါဒီ။ ။ ဪ မဆိုသင့်ပါ။ ပရဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် မိန်းမယောကျာ်းတို့၏ အမည်အနွယ်၌ တွေးတောရာသည် မဟုတ် ပါလော၊ ခရီးလမ်းဟုတ်သည် ခရီးလမ်း မဟုတ်သည်၌ တွေးတောရာသည် မဟုတ်ပါလော၊ မြက် ထင်းတောစိုးသစ်ပင်တို့၏ အမည်၌ တွေးတောရာသည် မဟုတ်ပါလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪဟုတ်ပါ၏။ ပရဝါဒီ။ ။ အရှင်သကဝါဒီ ရဟန္တာသည် မိန်းယောကျာ်းတို့၏ အမည်အနွယ်၌ တွေးတောယုံမှား ခဲ့ပါမူခရီးလမ်းဟုတ်သည် ခရီးလမ်း မဟုတ်သည်၌ တွေးတောယုံမှားခဲ့ပါမူ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့၏ အမည်၌ တွေးတောယုံမှားခဲ့ပါမူ ထိုအကြောင်းကြောင့် ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိ၏ဟုဆိုသင့်၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် မိန်းယောကျာ်းတို့၏ အမည်အနွယ်၌ တွေးတောယုံမှားရာ၏၊ ခရီးလမ်းဟုတ်သည် ခရီးလမ်း မဟုတ်သည်၌ တွေးတောယုံမှားရာ၏၊ မြက် ထင်း တောစိုးသစ်ပင်တို့၏ အမည်၌တွေးတောယုံမှားရာ၏၊ ထိုအကြောင်းကြောင့် ရဟန္တာအား တွေးတောယုံမှားမှု ရှိပါသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဪ ရှိပါ၏။ သကဝါဒီ။ ။ ရဟန္တာသည် သောတာပတ္တဖိုလ်၌လည်းကောင်း၊ သကဒါဂါမိဖိုလ်၌လည်းကောင်း၊ အနာဂါမိဖိုလ်၌လည်းကောင်း၊ အရဟတ္တဖိုလ်၌လည်းကောင်း တွေးတောယုံမှားရာသလော။ ပရဝါဒီ။ ။ ဤသို့ကား မဆိုသင့်ပါ။ပ။ ကင်္ခါကထာ ပြီး၏။
အရင်းအမြစ်များ
ကျမ်းကိုးကား
- Vipassana Research Institute. (n.d.). 1. Puggalakathā (Abhidhammapiṭaka, Kathāvatthupāḷi). In Chaṭṭha Saṅgāyana Tipiṭaka. Retrieved October 27, 2026, from https://tipitaka.org/romn/#700
- Vipassana Research Institute. (n.d.). 2. Parihānikathā (Abhidhammapiṭaka, Kathāvatthupāḷi). In Chaṭṭha Saṅgāyana Tipiṭaka. Retrieved October 27, 2026, from https://tipitaka.org/romn/#701
- Vipassana Research Institute. (n.d.). 3. Brahmacariyakathā (Abhidhammapiṭaka, Kathāvatthupāḷi). In Chaṭṭha Saṅgāyana Tipiṭaka. Retrieved October 27, 2026, from https://tipitaka.org/romn/#702
- Vipassana Research Institute. (n.d.). 4. Jahatikathā (Abhidhammapiṭaka, Kathāvatthupāḷi). In Chaṭṭha Saṅgāyana Tipiṭaka. Retrieved October 27, 2026, from https://tipitaka.org/romn/#703
- Vipassana Research Institute. (n.d.). 5. Sabbamatthītikathā (Abhidhammapiṭaka, Kathāvatthupāḷi). In Chaṭṭha Saṅgāyana Tipiṭaka. Retrieved October 27, 2026, from https://tipitaka.org/romn/#704
- Vipassana Research Institute. (n.d.). 6. Atītakkhandhādikathā (Abhidhammapiṭaka, Kathāvatthupāḷi). In Chaṭṭha Saṅgāyana Tipiṭaka. Retrieved October 27, 2026, from https://tipitaka.org/romn/#705
- Vipassana Research Institute. (n.d.). 8. Satipaṭṭhānakathā (Abhidhammapiṭaka, Kathāvatthupāḷi). In Chaṭṭha Saṅgāyana Tipiṭaka. Retrieved October 27, 2026, from https://tipitaka.org/romn/#707
- Vipassana Research Institute. (n.d.). 9. Hevatthikathā (Abhidhammapiṭaka, Kathāvatthupāḷi). In Chaṭṭha Saṅgāyana Tipiṭaka. Retrieved October 27, 2026, from https://tipitaka.org/romn/#708
- Vipassana Research Institute. (n.d.). 2. Dutiyavaggo (Abhidhammapiṭaka, Kathāvatthupāḷi). In Chaṭṭha Saṅgāyana Tipiṭaka. Retrieved October 27, 2026, from https://tipitaka.org/romn/#709