ဇာတကအဘိနဝဋီကာ (တ)
ပါဠိ စကားလုံးကို နှိပ်၍ အဘိဓာန် အဓိပ္ပာယ် ကြည့်နိုင်သည်။
ပါဠိ မူရင်းသာ — မြန်မာပြန်နှင့် English ဘာသာပြန် မတင်ရသေးပါ။
၃။ မ၊ ဋ္ဌ၊
ဥပေါသထဿ ဟိ ပစ္စုဂ္ဂမနာနုဂ္ဂမနဝသေန သတ္တမိယဉ္စ နဝမိယဉ္စ စာတုဒ္ဒသ-ပန္နရသာနံ ပစ္စုဂ္ဂမနာနုဂ္ဂမနဝသေန တေရသိယဉ္စ ပါဋိပဒေစာတိ ဣမေ ဒိဝသာ ပါဋိဟာရိယပက္ခာတိ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ။
ဝိမာနဝတ္ထုဋ္ဌကထာဒီသု၁ စ ပါဋိဟာရိယပက္ခဉ္စာတိ ပါဋိဟာရိကေ ပဉ္စက္ခဉ္စ။ စာတုဒ္ဒသီပဉ္စဒသီအဋ္ဌမီနံ ယထာက္ကမံ အာဒိတော အန္တတောစာတိ ပဝေသနနိက္ခမနဝသေန ဥပေါသထသီလဿ ပဋိဟရိတဗ္ဗံ ပက္ခဉ္စ တေရသီ-ပါဋိပဒါသတ္တမီနဝမီသုစာတိ အတ္ထောတိ။ ဧဝံ ဒွိန္နံ ပါဋိဟာရိယာနံ အဝိသေ-သတာ ဝုတ္တာ။
သုတ္တနိပါတဋ္ဌကထာယံ၂ ပန ပါဋိဟာရိယပက္ခဉ္စာတိ ဧတ္ထ ပန ဝဿု-ပနာယိကာယ ပုရိမဘာဂေ အာသဠှမာသော။ အန္တောဝဿံ တယော မာသာ။ ကန္တကမာသောတိ ဣမေ ပဉ္စမာသာ “ပါဋိဟာရိယပက္ခော”တိ ဝုစ္စန္တိ။ အာသဠှ-ကတ္တိကဖဂ္ဂုဏမာသာ တယော ဧဝါတိ အပရေ။ ပက္ခုပေါသထဒိဝသာနံ ပုရိမပစ္ဆိမဒိဝသဝသေန ပက္ခေ ပက္ခေ တေရသီပါဋိပဒသတ္တမီနဝမီသင်္ခါတာ စတ္တာရော ဒိဝသာတိ အပရေ။ ယံ ဝုစ္စတိ၊ တံ ဂဟေတဗ္ဗန္တိ။
ဣစ္စေဝံ နာနာဘာဏကာနံ မတေန ပဋိဇာဂရပါဋိဟာရိယာနံ ဘေဒေါ ဝါ မာ ဝါ။ နာမမတ္တေန ဘိန္နေပိ အတ္ထဿ အဘိန္နတ္တာ ပုညကမ္မာ ဟာနိ နတ္ထီတိ။ အယံ ပနေတ္ထ ဝစနတ္ထော။ ပဋိဇာဂရောန္တံ သတ္တာ ဧတေနာတိ ပဋိဇာဂရော။ ပုညံ ကရောန္တော ဟိ သတ္တာ ဇာဂရောန္တိ နာမ။ ကတ္တဗ္ဗကိစ္စံ ပသုတတ္တာ။ ဣတရေ ပန သုပန္တိ နာမ။ သဟိတပရဟိတဝိမုတ္တတ္တာ ပဋိဟရိတဗ္ဗောတိ ပဋိဟာရိကော။ ပဋိဟာရိကောယေဝ ပါဋိဟာရိယော။ သံဝစ္ဆရေဟိ ပဋိဟရိတဗ္ဗတော ပဝတ္တေတဗ္ဗတော ပါဋိဟာရိယပက္ခော နာမာတိ။ တေဟီတိ ပဉ္စဟိ သီလေဟိ။ ပိဟိတဂေါပိတတ္တဘာဝါဝ ဟောမီတိ ရက္ခိတ-ဂေါပိတအတ္တဘာဝါဝ ဟောမိ။
ဧဝံ တဿာ ဂါထာယာတိ ဧဝံ တဿာ သုမေဓာယ နာမ ဒေဝိယာ ဂါထာယ သတေနပိ သဟဿေနပိ ဝဏ္ဏိယမာနာနံ ဂုဏာနံ ပမာဏံ နာမ နတ္ထိ၊ တသ္မာ တာယ သုမေဓာယ နာမ ဒေဝိယာ ပန္နရသဟိ ဂါထာဟိ အတ္တနော ဂုဏာနံ ဝဏ္ဏိတကာလေယေဝ သက္ကော အတ္တနော ဗဟုကရဏီယတာယ တဿာ ဒေဝိယာ ကထံ အဝိစ္ဆိန္ဒိတွာ “အဗ္ဘုတာယေဝ တေ ဂုဏာ”တိ တံ ပသံသန္တော “သဗ္ဗေဝ။လ။ပုတ္တော ဥပ္ပဇ္ဇတေ တဝါ”တိ ဂါထာဒွယမာဟ။
ဓမ္မဂုဏာတိ ဧတ္ထ ဓမ္မသဒ္ဒေါ သဘာဝတ္ထော။ သော စ ဘူတတ္ထော ဝါတိ အာဟ “ဓမ္မဂုဏာတိ သဘာဝဂုဏာ ဘူတဂုဏာ”တိ။ အဘိဇာတောတိ ဧတ္ထ အဘိသဒ္ဒေါ အတိရေကတ္ထော။ သော စ ပရိသုဒ္ဓိဝသေနာတိ အာဟ “အဘိဇာတောတိ အတိဇာတော သုဒ္ဓဇာတော”တိ။ ဣမိနာ စ အတိဇာတာ-နုဇာတာ'ဝဇာတဝသေန တီသု ပုတ္တေသု အတိဇာတပုတ္တောတိ ဒဿေတိ။
ဒုမ္မီတိ ဧတ္ထ မံ ဝုစ္စတိ အက္ခံ။ အဒမနဝသေန ဒုဋ္ဌာနိ အက္ခာနိ ဣန္ဒြိယာနိ ယဿ သောတိ ဒုမ္မိ။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “ဒုမ္မီတိ အနဉ္ဇိတက္ခော”တိ။ အနဉ္ဇိတက္ခောတိ၁ စ နာနာ အဉ္ဇနေဟိ အဝိဘူသိတက္ခော။ အဇိ-အဉ္ဇနေတိ ဟိ တာလုဇတတိယက္ခရန္တဓာတု။ ဣကာရန္တတ္တာ ပန နိဂ္ဂဟိတာဂမော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ အယံ ဟိ ဘူဝါဒိဂဏလက္ခဏော။ မန္ဒိတောတိ၂ မန္ဒဝသေန ပသန္နဝသေန ဣတော ဂတော ပဝတ္တောတိ အတ္ထော။ ပသန္နဝဏ္ဏောတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ အပ္ပဋိဃေ ဌာနေတိ အဃံသိတဗ္ဗဋ္ဌာနေ။ ယက္ခာဒီသု ကော ဝါ တွံ အသီတိ ယက္ခဂန္ဓဗ္ဗနာဂဒေဝါဒီသု တွံ ကော နာမ ဝါ အသိ။ ဣဓာနုပ္ပတ္တောတိ ဣမံ ဌာနံ တွံ အနုပ္ပတ္တော အသီတိ သမ္ဗန္ဓော။ ကတ္ထစိ ပန ပေါတ္ထကေသု ဣဓေဝ ဝါ အနုပ္ပတ္တောတိ ဝါသဒ္ဒေါ ဒိဿတိ။ သော န ဣစ္ဆိတဗ္ဗော။
သဟဿက္ခောတိ ဧတ္ထ သဟဿသဒ္ဒေါ အနေကသင်္ချာဝါစီ။ အထဝါ အဋ္ဌသဒ္ဒလောပေါ ဒဋ္ဌဗ္ဗောတိ အာဟ “သဟဿက္ခောတိ အဋ္ဌဟိ သဟဿေဟိ စိန္တိတတ္ထံ မုဟုတ္တံ ဒဿနဝသေန သဟဿက္ခော”တိ။ တတ္ထ အဋ္ဌဟိ
သဟဿေဟီတိ အဋ္ဌသဟဿပရိမာဏေဟိ မနုဿေဟိ။ စိန္တိတတ္ထန္တိ ဝိသုံ ဝိသုံ စိန္တိတဗ္ဗံ တံ တံ ကိစ္စံ။ မုဟုတ္တန္တိ မုဟုတ္တမတ္တေနေဝ။ ဒဿနဝသေနာတိ ပညာစက္ခုနာ ဒဿနဝသေန ဝိဇာနနဝသေန။ ဝုတ္တံ ဟေတံ ဘဂဝတာ - “သက္ကော ဘိက္ခဝေ ဒေဝါနမိန္ဒော သဟဿမ္ပိ အတ္ထာနံ မုဟုတ္တေန စိန္တေတိ၊ တသ္မာ သဟဿက္ခောတိ ဝုစ္စတီ”တိ။-၁ ဣတ္ထိယော-တိ ဧတ္ထ ဝစနဝိပလ္လာသ-ဝသေန အတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ တေနာဟ “ဣတ္ထိယောတိ ဣတ္ထီ”တိ။ သွာယမတ္ထော ပန တာဒိသာယာတိ အာဒီနံ နိယမပဒါနံ ဝသေန န ဝေဒိတဗ္ဗောတိ။
ပါဠိယံ သဿုဒေဝါတိ ဧတ္ထ သာမညနိဒ္ဒေသနယေန ပဓာနနယေန နိဒဿနနယေန ဥပလက္ခဏနယေန ဝါ သဿုရာပိ ဂဟေတဗ္ဗာ။ သဿု-သဿုရဒေဝတာ သဿုရာနံ ဒေဝတာနံ ဝိယ သက္ကာရသီလာတိ အတ္ထော။ ပတိဗ္ဗတာတိ ပတိမှိ ဝတံ ဧတိဿာ အတ္ထီတိ ပတိဗ္ဗတာ။ ဒဿနမာယန္တီတိ တာဒိသာယ သုမေဓာယ သုစိကမ္မာယ မာနုသိယာ နာရိယာ ဒဿနတ္ထာယ အမာနုသာ ဒေဝါ အာယန္တိ အာဂစ္ဆန္တီတိ အတ္ထော။ ရာဇပုတ္တီတိ အာလပနဝစနံ။ ကဋဂ္ဂဟောတိ ဧတ္ထ ကဋ-ဇယေတိ မုဒ္ဓဇပထမက္ခရန္တဓာတု။ တေသု ဣဓ-လောကပရလောကေသူတိ တေသု ဒွီသု ဣဓလောကပရလောကေသု။ ဣဓာတိ ဣမသ္မိံလောကေ၊ ဣမသ္မိံ အတ္တဘာဝေ။ ဣဓ ဇီဝိတေ ပဝတ္တမာ-နေတိ ဇီဝိတေ သန္တာနဝသေန အဆိဇ္ဇမာနေ။ ဇီဝမာနေတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ သဘာဝဂုဏန္တိ ယာထာဝဂုဏံ။
ကိစ္စံ ကရဏီယန္တိ ကတ္တဗ္ဗကိစ္စံ။ ယသ္မာ အတ္ထိ။ တသ္မာ ဂစ္ဆာမီတိ အတ္ထော။ နဠကာရဒေဝပုတ္တော ပန ပစ္စူသကာလေ စဝိတွာ တဿာ ကုစ္ဆိယံ ပဋိသန္ဓိံ ဂဏှီတိ ဣမိနာ န ပုညဝန္တီနံ ပစ္စူသကာလေ ဂဗ္ဘဝုဋ္ဌာနံယေဝ ဟောတိ။ အထခေါ ဂဗ္ဘဂဟဏမ္ပီတိ ဒဿေတိ။ ပုညဝန္တီနံ ဟိ ပစ္စူသကာလေ-ယေဝ ဂဗ္ဘဝုဋ္ဌာနံ စေဝ ဂဗ္ဘဂဟဏဉ္စ ဟောတီတိ။ သာ ဂဗ္ဘဿ ပတိဋ္ဌိတဘာဝံ ဉတွာတိ သာ ဒေဝီ အတ္တနော သတိသမ္ပဇညသမ္ပန္နတာယ ဂဗ္ဘဿ ပတိဋ္ဌိတဘာဝံ
တံခဏညေဝ ဉတွာ ရညော အာရောစေသိ။ သတိသမ္ပဇညသမ္ပန္နာ-ယေဝ ဟိ ဣတ္ထိယော ဂဗ္ဘဿ ပတိဋ္ဌိတဘာဝံ တံခဏေညေဝ ဇာနန္တိ။ ရာဇာ ဂဗ္ဘဿ ပရိဟာရံ အဒါသီတိ ပုညဝန္တီနံ သမိဒ္ဓိကာနံ ဣတ္ထီနံ ဓမ္မတာယ ရာဇာ ဂဗ္ဘဿ ပရိဟာရံ အဒါသိ။ ပကတိဟေသာ ယဒိဒံ ပုညဝန္တီနံ သမိဒ္ဓိကာနံ ဂဗ္ဘပရိဟာရဿ လာဘောတိ။ ဥဘယရဋ္ဌဝါသိနောတိ ကာသိရဋ္ဌဝိဒေဟရဋ္ဌ-ဝသေန။
ဝုတ္တပကာရောတိ အာယာမေန နဝ ယောဇနိကံ။ ဝိတ္ထာရတော အဋ္ဌ-ယောဇနိကံ။ ဥဗ္ဗေဓေန ပဉ္စယောဇနိကံ ရတနပါသာဒံ မာပေဟီတိ ပေသေတီတိ ဝုတ္တပကာရော သတ္တဘူမိကော ပါသာဒေါ ဘူမိယာ ဥဋ္ဌဟိ။ မိထိလရဋ္ဌေတိ မိထိလနဂရဿ အဝယဝီအဝယဝဝသေန ပတိဋ္ဌာနဘူတေ ဝိဒေဟရဋ္ဌေ။ ဥပက္ကောသိတွာတိ ဥဂ္ဃေါသေတွာ။ ဒိဗ္ဗနာဋကာနံ ဒိဋ္ဌတ္တာတိ အနန္တရဘဝေ ဒိဗ္ဗနာဋကာနံ ဒိဋ္ဌတ္တာ။ မဟန္တံ အတုလံ နာမ အမ္ဗံ မာပေတွာတိ အတ္တနော ဝိဇ္ဇာယ မဟန္တံ အတုလံ နာမ အမ္ဗံ ဝိယ မာပေတွာ။ ပညာယိတွာတိ အတ္ထော။ ဝေသဝဏ္ဏဿ၁ ဒါသာတိ ဝေသဝဏ္ဏဿ ဒါသာ။ ကုမ္ဘဏ္ဍာ။ ဟသန္တော ဟသန္တောတိ ဣဒံ ဝိစ္ဆာဝသေန ဝုတ္တံ။ အင်္ဂါနိ ဝိဿဇ္ဇေတွာတိ ဟတ္ထပါဒါဒီနံ အင်္ဂါနိ သမဉ္ဆနပသာရဏဝသေန ဝိဿဇ္ဇေတွာ။ နစ္စေတွာတိ ဝုတ္တံ ဟောတီတိ။
သုရုစိဇာတကံ။
၇-ပဉ္စုပေါသထဇာတကဝဏ္ဏနာ (၄၉၀)
မဂဓရဋ္ဌာဒီနံ တိဏ္ဏံ ရဋ္ဌာနန္တိ မဂဓအင်္ဂကာသိရဋ္ဌာနံ။ ဝေဠုဂဟနေတိ ဝေဠုဝနေ။ ပစ္ဆိန္ဒိတွာတိ ဆိန္ဒိတွာ။ ရာဂနိဂ္ဂဟာယာတိ ရာဂသောက-ပရိဒေဝါဒိနိဂ္ဂဟတ္ထာယ။ နိက္ခမိတွာတိ ဝမ္မိကတော နိက္ခမိတွာ။ ပဝေဓေသိန္တိ၂ ပဝေသေသိံ။ ဇနေသိန္တိ အတ္ထော။ ဣမံ ကောဓန္တိ ဤဒိသံ ကောဓံ။ အာယတံ ဥပ္ပဇ္ဇမာနံ။
သောဏ္ဍာယန္တိ သောဏ္ဍံ။ ဥပယောဂတ္ထေ ဘူမဝစနံ။ အန္တာနီတိ အမန္တိ ယန္တီတိ အန္တာနိ။ ဒေဟကောဋ္ဌာသဝိသေသာနိ။ အမ-ဂမနေတိ ဓာတု။ ပပ္ဖာသန္တိ ဖာယတိ ဝုဒ္ဓိံ ဂစ္ဆတီတိ ပပ္ဖာသံ။ ဒေဟကောဋ္ဌာသဝိသေသောယေဝ။ ဖာယ-ဝုဒ္ဓိယံ။ ပပုဗ္ဗော ယကာရလောပေါ သပစ္စယော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ပပ္ဖ-ဂတိမှီတိ ဝါ။ ဩဋ္ဌဇဒုတိယက္ခရန္တဓာတု။ အတိစိရမှိ ကိလမန္တောတိ၁ အတိစိရံ အဟံ ကိလမန္တော အမှီတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ တာလကန္ဒော ဝိယာတိ ဧတ္ထ ကန္ဒော နာမ မူလဝိသေသော။ သော ဟိ ကာမိယတီတိ ကန္ဒောတိ ဝုစ္စတိ။ ကမု-ဣစ္ဆာယန္တိ ဓာတုတော ဒပစ္စယော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ကဒိ-ဝေဓနေတိ ဝါ ဒန္တဇတတိယက္ခရန္တ-ဓာတုတော အပစ္စယော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ လောဘံ နိဿာယာတိ ရသတဏှံ နိဿာယ။
အတြိစ္ဆာဘိဘူတောတိ အတိ ဣစ္ဆာယ အဘိဘူတော။ အတိ ဣစ္ဆာတိ အတြ အတြ ဣစ္ဆတီတိ အတြိစ္ဆာတိ ဝုစ္စတိ။ မုဏ္ဍကသမဏကာတိ ဧတ္ထ ဇေဂုစ္ဆနတ္ထေ ဂရဟတ္ထေ ဝါ ကသဒ္ဒေါ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ အယံ ခေါ ပန မေ မာနော ဝဍ္ဎန္တော နိရယံ ဥပနေဿတီတိ မမ အယံ မာနော ပုနပ္ပုနံ ဥပ္ပဇ္ဇနဝသေန ဝဍ္ဎန္တော နိရယံ ဥပနေဿတိ။ ဣဒဉ္စ ပုနပ္ပုနံ ဥပ္ပဇ္ဇနဝသေန မဟာသာဝဇ္ဇတံ အာပဇ္ဇိတွာ စိရကာလံ နိရယေ အာကဍ္ဎနမာနတံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ။ သကိံ ဟိ ဥပ္ပဇ္ဇမာနော နိရယံ ဥပနေဿတိယေဝါတိ။ အပ္ပောသုကောတိ၂ အပ ဥသုကော၊ ဝိဂတဥဿာဟောတိ အတ္ထော။ အပသဒ္ဒေါ ဝိရဟတ္ထော။ မဟာ-ဝိသယလက္ခဏေန ပန ပကာရဿ ဒွေဘာဝေါ ဝေဒိတဗ္ဗော။ အပ္ပသဒ္ဒေါ ဝါ ဝိရဟတ္ထော။ ဥသုကောတိ စ ဥဒ္ဓံ ဥဒ္ဓံ သုစတိ ပကာသေတီတိ ဥသုကော။ ဥပုဗ္ဗော သုစ-သူစနေတိ ဓာတုတော အပစ္စယော။ ဥကာရဿ ပန ရဿတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ ဥဿုက္ကောတိပိ ကတ္ထစိ ပါဌော ဒိဿတိ။ သော န ဣစ္ဆိတဗ္ဗော။ အဋ္ဌကထာယံ ပန အဓိပ္ပာယတ္ထမတ္တမေဝ ဒဿေတုံ “အပ္ပောသုကောတိ နိရာလယောတိ ဝုတ္တံ။ နိရာလယော စ နာမ ဣဓ နိဝါတဝုတ္တိယေဝါတိ ဒဿေတုံ “နိဝါတဝုတ္တီ”တိ ဝုတ္တံ။ နိဝါတဝုတ္တိ စ နာမ အဂေါစရပရိယေသန-မေဝါတိ ဒဿေတုံ “အဇ္ဇ တဝ ဘောဇနေန အတ္ထော နတ္ထီ”တိ ဝုတ္တံ။
ပါဠိယံ ဂိဒ္ဓိဂတောတိ ဂိဒ္ဓိံ အာလယံ ဂတော ပတ္တောတိ အတ္ထော။ ဥဘော ရမာမာတိ ဧတ္ထ ဥဘော မယံ ရမာမာတိ ပဓာနပဒံ အဇ္ဈာဟရိတွာ သမ္ဗန္ဓိတဗ္ဗံ။ အထဂ္ဂဟီတိ အထ အဂ္ဂဟီတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ တသ္မိံ ကာလေ သာကုဏိကော ကပေါတိံ အဂ္ဂဟီတိ အတ္ထော။ နာနာဘဝါ ဝိပ္ပယောဂေနာတိ နာနာဘဝသင်္ခါတေန ဝိပ္ပယောဂေန။ တဿာတိ ကပေါတိယာ။ မနောမယန္တိ မနသ္မိံ ပဝတ္တံ ဝေဒနံ၊ စေတသိကံ ဒုက္ခန္တိ အတ္ထော။ ဝေဒယာမီတိ ဝေဒေမိ။ ကတ္ထစိ ပန ပေါတ္ထကေသု ဝေဒယာမီတိ ပါဌော ဒိဿတိ။ သော န ဣစ္ဆိတဗ္ဗော။ ဝိဒသဒ္ဒဿ စုရာဒိဂဏိကတ္တာ။ ဧတ္ထ စ ကတ္တုဝါစကဿ ဣစ္ဆိတဗ္ဗတ္တာ။ ရာဂေါ မမန္တိ မမ သန္တိကံ မာ အဂမာသီတိ သမ္ဗန္ဓော။ ပုန'ရာဂမာသီတိ ဧတ္ထ စ ရကာရော အာဂမသန္ဓိဇော။
အနုဇ္ဇုဂါမီတိ အာဒီဟိ တံ အာလပတီတိ ဧတ္ထ အနုဇ္ဇဂါမီတိ အနုဇု ဝင်္ကော ဟုတွာ ဂစ္ဆတိ သီလေနာတိ အနုဇ္ဇုဂါမီ။ ဥရေန ဂစ္ဆတီတိ ဥရဂေါ။ ဒွိဇိဝှါ ယဿာတိ ဒုဇိဝှေါ။ ပါဠိယံ ဒါဌာဝုဓောတိ ဒါဌာ သင်္ခါတော အာဝုဓော ယဿာတိ ဒါဌာဝုဓော။ ဃောရဝိသောတိ တိဗ္ဗဝိသော။ တံ အသီတိ သမ္ဗန္ဓော။ ဒီဃာတိ ဒီဃပိဋ္ဌိကတ္တာ သပ္ပံ အာလပတိ။ ဂါမိကဿာတိ ဂါမဘောဇကဿ။ စလမာနကကုဓောတိ ဧတ္ထ ကကုဓောတိ ခန္ဓပဒေသော။ ကကု-ဝုစ္စတိ သိခရော။ တဒါကာရေန ဥဒတိ ဂစ္ဆတိ ပဝတ္တတီတိ ကကုဓော။ ဒကာရဿ ဓကာရာဒေသော။ အဓကာရာဒေသေ ကကုဒေါတိပိ ပါဌော ဒိဿတိ။ ဗဟူတိ ဣဒံ လိင်္ဂဝိပ္ပလ္လာသဝသေန ဝုတ္တန္တိ အာဟ “ဗဟူတိ ဗဟူနီ”တိ။ ပါဝိသိန္တိ၁ ပ အာ ဝိသိန္တိ ပဒစ္ဆေဒေါ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။
ပါဠိယံ ကုဏပေတိ ကုဠပေ။ မတကဠေဝရေတိ အတ္ထော။ တေတိ ဥဏှော စ ဝါတော တိခိဏာ စ ရသ္မိယော။ သောသယုန္တိ အဝသောသေသုံ။ သောတိ မဟာမေဃော။ တေမယီတိ တေမေသိ။ တိန္တာပေသီတိ အတ္ထော။ နိက္ခမိသန္တိ အတီတတ္ထေ အနာဂတဝစနံ။ သန္ဓာဝိဿန္တိ အာဒီသု ဝိယာတိ အာဟ ”နိက္ခမိသန္တိ နိက္ခမိ”န္တိ။ နိက္ခမိဿန္တိ ဝတ္တဗ္ဗေ ဆန္ဒာနုရက္ခနတ္ထာယ ဧကဿ
သကာရဿ လောပံ ကတွာ ဝုတ္တံ။ ကိပိလ္လိကာနီတိ ကိမိဘာဝေန ခုဒ္ဒက-ပါဏဘာဝေန လန္တိ ဂဏှန္တိ ပဝတ္တန္တီတိ ကိပိလ္လိကာနိ။ မကာရဿ ပကာရာ-ဒေသော။ လကာရဿ စ ဒွိတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ အတိဟေလယာနောတိ၁ ဧတ္ထ ဟိလ-ဟိလနေတိ ဓာတုဝသေန အတ္ထံ ဒဿေန္တော အတိဟေလယာနောတိ အတိမညန္တော နိန္ဒန္တောတိ ဝုတ္တံ။ ကောဒဏ္ဍကေနာတိ ကုစ္ဆိတေန ဒဏ္ဍကေ-နာတိ အတ္ထော။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “ကောဒဏ္ဍကေနာတိ ဓနုဒဏ္ဍကေဟိ စ မုဂ္ဂရေဟိစာ”တိ ဝုတ္တံ။
ပါဠိယံ ပဇာနန္တိ ဧတ္ထ ကရဏတ္ထေ ဥပယောဂဝစနံ။ တေနာဟ “ယထာပဇာနန္တိ အတ္တနော ပဇာနနနိယာမေန တံ မယံ ဗျာကရိမှာ”တိ။ အထဝါ ပဇာနန္တိ ဧတ္ထ ပဇာနန္တာတိ အတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ အဋ္ဌကထာယံ ပန အဓိပ္ပာယမတ္ထံ အပေက္ခိတွာ ဧဝံ ဝုတ္တန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ ဂန္တဗ္ဗဋ္ဌာနဉ္စာတိ ဂမိတဗ္ဗဋ္ဌာနဉ္စ။ ဂတဋ္ဌာနဉ္စာတိ အာဂမနဋ္ဌာနဉ္စာတိ။
ပဉ္စုပေါသထဇာတကံ။
၈-မဟာမောရဇာတကဝဏ္ဏနာ (၄၉၁)
သိနေရုဥဗ္ဗာဟနကဝါတောတိ သိနေရုံ ဥဗ္ဗာဟိတုံ သမတ္ထော ဝါတော။ ပုရာဏပဏ္ဏဿာတိ ပုရာဏပဏ္ဏံ။ ဥပယောဂတ္ထေ စေတံ သာမိဝစနံ။ န စလတိယေဝါတိ အတ္ထော။ ကိလေသသမုဒါစရန္တိ ကိလေသဝသေန အဝစရဏံ။ ဝိသုဒ္ဓသတ္တောပီတိ၂ ကိလေသသမုဒါစရတော အစရဏဝသေန ဝိသုဒ္ဓသတ္တောပိ။ ပိသဒ္ဒေါ ပနေတ္ထ ဂရဟတ္ထော။ ပဂေဝ အဝိသုဒ္ဓသတ္တော လောလေသိယေဝါတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ အဏ္ဍဇာ နာမာတိ ၃ အဏ္ဍတော ဇာတာ သတ္တာ နာမ။ ပရိဗုဒ္ဓေတိ ပရိပန္ထေ။ အယမေဝဝါ ပါဌော။ အယံ ပနေတ္ထ ယောဇနာ။ အဏ္ဍဇာ နာမ မာတု အရောဂဘာဝေ ဝေကလ္လဘာဝေ သတိ
ဒီဃဇာတိကာဒီဟိ အညသ္မိံ ပရိဗုဒ္ဓေ အဝိဇ္ဇမာနေ န နဿန္တိ။ တသ္မာ တံ အဏ္ဍံ ကဏိကာရမကုလံ ဝိယ ဟုတွာ ပရိဏတကာလေ အတ္တနော ဓမ္မတာယ ဘိဇ္ဇီတိ။ ဣဒဉ္စ ယေဘုယျေဝသေန ဝုတ္တံ။ ကုက္ကုဋာနံ ဟိ အဏ္ဍဿုပရိ မာတုယာ အဓိသယနေ အသတိ အဏ္ဍံ ပရိပါကံ န ဂစ္ဆတီတိ။ အညသ္မိံ ဒီဃဇာတိကာဒီဟိ၁ ပရိဗုဒ္ဓေ အဝိဇ္ဇမာနေ န နဿန္တီတိ ဣဒဉ္စ အဏ္ဍဇာနံ မာတု အနပေက္ခိတွာ ဆဍ္ဍနဟေတု အဝိနဿနတံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ။ ယထာ ဟိ ဂဗ္ဘသေယျကာနံ ကလလကာလေပိ ဝိနဿနတာ ဟောတိ။ တထာ အဏ္ဍဇာနံ ပိ အနိစ္စသဘာဝတော အနတိက္ကမနဝသေန ဝိနဿတာ ဟောတိ ယေဝါတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ မောရစ္ဆာပေါတိ မောရပေါတကော ဇာတောတိ။ ဇာတော ဝါ ဟုတွာ တသ္မာ အဏ္ဍာ နိက္ခမိ။ ဇိဉ္ဇုကာဖလသဒိသာနီတိ ဂုဉ္ဇဖလသဒိသာနိ။ ဂုဉ္ဇက္ခော ဟိ ဣဉ္ဇတိ ဝဏ္ဏောဘာသေန ကမ္ပတီတိ ဇိဉ္ဇုကော။ ဣဇိ-ကမ္ပနေတိ တာလုဇတတိယက္ခရန္တဓာတု။ အာဒိမှိ စ ဇကာရဝဏ္ဏာဂမော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ပဝါဠဝဏ္ဏန္တိ ဝိဒ္ဒုမမဏိဝဏ္ဏံ။ ဝိဒ္ဒုမော ဟိ ပကာရေန သံဝရိယတိ ဂေါပီယတီတိ ပဝါဠန္တိ ဝုစ္စတိ။ လကာရဿ ပန ဠကာရတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ ဘဏ္ဍသကဋမတ္တ-သရီရောတိ ဒါရကာနံ ကီဠနသကဋမတ္တသရီရော။ ဒါရကာနံ ဟိ ကီဠနသကဋံ ဘဏ္ဍတိ ပရိဗ္ဘမတီတိ ဘဏ္ဍသကဋန္တိ ဝုစ္စတိ။ နီလမောရာတိ ဣမိနာ ဗောဓိသတ္တတော အညေသံ ပရိဝါရမောရာနံ သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏတံ နိဝတ္တေတိ။
ဥဒကသောဏ္ဍိယန္တိ ဝိပ္ပသန္နဥဒကဿ ပတိဋ္ဌာနဘူတာယ ဧကာယ ဝါပိယာ။ ပဋိသလ္လီနေသူတိ ဧကီဘာဝဂတေသု။ ပဋိသလ္လာယနံ ပဋိသလ္လီနံ။ ယထာ ပဋိသလ္လာနန္တိ ပဒံ ရဟာဒိပက္ခံ ဘဇတိ။ ဧဝံ ပဋိသလ္လီဏန္တိ ပဒံပီတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ ဥဒေန္တန္တိ ဥဂ္ဂစ္ဆန္တံ။
သစေ ရာဇာ ပုစ္ဆတိ၊ အာစိက္ခေယျာသီတိ သစေ ရာဇာ ယေန ကေနစိ ကာရဏေန ပုစ္ဆတိ။ အာစိက္ခေယျာသိ။ ”ဂဏှထ န”န္တိ ဝဒန္တီယေဝ ပဗုဇ္ဈီတိ သာ ခေမာ နာမ အဂ္ဂမဟေသီ ဂစ္ဆန္တံ မောရရာဇံ ဒိသွာ ဂဏှထ ဂဏှထ နန္တိ မုခေန ဝဒမာနာယေဝ ပဗုဇ္ဈိ။ သုပိနောတိ ဝုတ္တေ ရာဇာ အနာဒရံ၂ ကရိဿတီတိ
သုပိနေန မောရရာဇံ ပဿာမီတိ ဝုတ္တေ သုပိနံ နာမ ဘူတံပိ အတ္ထိ၊ အဘူတံပီတိ ရာဇာ အနာဒရံ ကရိဿတိ၊ အနာဒရံ ကရိတွာ မဟုဿာဟေန ဂဝေသေတွာ န ဒဿတီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ”ဒေါဟဠော မေ”တိ ဝုတ္တေ ကရိဿတီတိ မောရရာဇဿ ဓမ္မံ သုဏိတုံ အာကင်္ခါ မေ ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ ဝုတ္တေ သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏဿ မောရရာဇဿ ဣမသ္မိံ လောကေ ဝိဇ္ဇမာနတ္တာယေဝ ဤဒိသော ဒေါဟဠော ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ အာဒရံ ကရိဿတိ။ အာဒရံ ကရိတွာ သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏံ မောရရာဇံ ဂဝေသေတွာ ဒဿတီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။
မစ္ဆကစ္ဆပကက္ကဋကာတိ ဧကစ္စေ မစ္ဆာ စ ကစ္ဆပါ စ ကက္ကဋကာ စ။ မိဂါ ဟံသာ မောရာ တိတ္တိရာတိ ဧကစ္စေ မိဂါ စ ဟံသာ စ မောရာ စ တိတ္တိရာ စ။ မနုဿာစာတိ ဧကစ္စေ မနုဿာ စ။ လက္ခဏမန္တေသူတိ လက္ခဏဝိဇာနနကေသု ဝေဒသတ္ထေသု။ ဝေါတိ တုမှေဟိ။ သေသာတိ ယဿ ပိတာ အာစိက္ခိ။ တတော အဝသေသာ။ တေတိ တယာ။ အဗဇ္ဈိတွာဝ မတောတိ ပရိတ္တာနုဘာဝေန အဗဇ္ဈိတွာယေဝ တသ္မိံယေဝ ဟိမဝန္တေ မတော။ ကောဓဝသိကောတိ ကောဓဝသေ ပတိဋ္ဌိတော။ ကောဓဝသံ ဝါ အနုဂတော။ သုဝဏ္ဏပဋ္ဋေ လိခါပေတွာတိ ကောဓဝသေန သုဝဏ္ဏပဋ္ဋေ ဌာဝရပယောဂဿ ဥပ္ပဇ္ဇနတ္ထာယ အက္ခရံ လိခါပေတွာ။ သာရမဉ္ဇူသာယန္တိ သာကရုက္ခာဒိ သာရမယာယ ပေဠာယ။
သောပီတိ လုဒ္ဒကောပိ။ တတ္ထေဝ မတောတိ တသ္မိံယေဝ ဟိမဝန္တေ မတော။ ပရိဂ္ဂဏှန္တောတိ ဝီမံသန္တော။ သာယံပါတန္တိ သာယနှေ စေဝ ပုဗ္ဗဏှေ စ။ ပရိတ္တံ ကရောန္တံ ဒိသွာတိ ပရိတ္တံ ကရောန္တံ ယေန ကေနစိ အာကာရေန ဇာနိတွာတိ အတ္ထော။ ဣမိနာတိ ဣမိနာ မောရေန။ ဗြဟ္မစရိယေနာတိ ဗြဟ္မစာရိနာ ဘဝိတဗ္ဗံ။ ဗြဟ္မစရိယာနုဘာဝေနစာတိ ဧတ္ထ စသဒ္ဒေါ သမ္ပိဏ္ဍနတ္ထော။ တေန ပရိတ္တာနုဘာဝေန အဿ မောရဿ ပါဒေ ပါသော န ဗဇ္ဈတိ။ အထခေါ ဗြဟ္မစရိယာနုဘာဝေနပီတိ ဒဿေတိ။ ပဟတာသီဝိသော၁ ဝိယာတိ ဒဏ္ဍာဒီဟိ ပဋိဃံသိတော အာသီဝိသော ဝိယ ဥဋ္ဌာဟိ။ ဣဒဉ္စ
ဝိကာရာပဇ္ဇနတာဒီဟိ သဒိသတာယ ဝုတ္တံ။ ပရိတ္တံ ကာတုံ အသက္ကုဏိတွာ-ဝါတိ ကိလေသာတုရတာယ သတိသမ္မောသံ ပတွာ ပရိတ္တံ ကာတုံ အသက္ကုဏိတွာယေဝ။ တဿာတိ မောရိယာ။ အသဉ္စရဏကပါသောတိ ပါသေ အသဉ္စရဏကော မောရရာဇာ တင်္ခဏညေဝ သဉ္စရိတွာ ပါဒံ ဗန္ဓိ။ ပါဒန္တိ စ ဘူမတ္ထေ ဥပယောဂဝစနံ။
ဟေဋ္ဌာသီသကောတိ ဟေဋ္ဌာ သီသော အဿာတိ ဟေဋ္ဌာသီသကော။ ခုရပ္ပေနာတိ သလ္လေန။ တေတိ တယာ။ အဟံ ဂဟိတော သစေ ဘဝါမီတိ အတ္ထော။ ဥပန္တိကန္တိ တဿ သမီပံ ဥပန္တိကံ။ သန္တိကန္တိ အတ္ထော။ တေနာဟ “ဥပန္တိကံ နေဟီတိ ဥပသန္တိကံ နေဟီ”တိ။ လစ္ဆသီတိ လဘိဿတိ။
ပါဠိယံ သမာဟိတောတိ သန္နဟိတော။ စာပဓုရေတိ စာပဿ ဓုရေ။ အဓိပါတယိဿန္တိ ဧတ္ထ အဓိပုဗ္ဗော ပတသဒ္ဒေါ ဆိန္ဒနတ္ထေ ပဝတ္တတိ။ တေနာဟ “အဓိပါတယိဿန္တိ ဆိန္ဒယိဿ”န္တိ။ ပမုဉ္စရေတိ၁ ဧတ္ထ မဟာဝိသယလက္ခဏေန တုံပစ္စဿ ရေအာဒေသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ တေနာဟ “အထ ကိဿ ။လ။ ပမောစေတုံ ဣစ္ဆသီတိ အတ္ထော”တိ။ သဗ္ဗဘူတေသူတိ ဧတ္ထ ဘူတသဒ္ဒေါ သတ္တပရိယာယော။ သမ္ပဒါနတ္ထေ ဘူမဝစနန္တိ အာဟ ”သဗ္ဗဘူတေသူတိ သဗ္ဗသတ္တာနန္တိ။ ဝစနပဋိဝစနသမ္ဗန္ဓောတိ အာဒိမှိ ဝုတ္တဝစနေန ပစ္ဆာဝုတ္တ-ဝစနဿ သမ္ဗန္ဓော။
တဿာတိ လုဒ္ဒကဿ။ နဂ္ဂသမဏကာတိ ဧတ္ထ ကသဒ္ဒေါ အပ္ပတ္ထေ။ အပ္ပေဝ နာမ ဣဓ ဝေသေန သဒိသာကာရမတ္တမေဝ။ တေတိ နဂ္ဂသမဏကာ။ ပစ္စေကဗောဓိဉာဏဿ ဥပနိဿယသမ္ပန္နံ တံ သတ္တံ ဥစ္ဆေဒဝါဒံ ဂဏှာပေသုန္တိ သမ္ဗန္ဓော။ သောတိ လုဒ္ဒကော။ တေဟီတိ နဂ္ဂသမဏကေဟိ။ ဧဝံ မဟာသာဝဇ္ဇာ ဧသာ အသပ္ပုရိသသေဝနာ နာမာတိ ဧသာ အသပ္ပုရိသဿ ပါပမိတ္တဿ သေဝနာ နာမ ဧဝံ မဟာသာဝဇ္ဇာ။ သဗ္ဗေသံ အကုသလာနံ မူလသဘာဝတ္တာတိ သမ္ဗန္ဓော။ တေယေဝါတိ နဂ္ဂသမဏကေယေဝ။
အယံ “အရဟန္တော”တိ မညမာနောတိ ဣမေ အရဟန္တောတိ မညမာနော။ ဧဝမာဟာတိ တေသံ ဝစော အရဟတံ သဒ္ဒဟာနောတိ အာဟ။
အဓောသိရောတိ အဓောဘာဂေန သိရော ဧတဿာတိ အဓော-သိရော။ ဣမဿ လောကဿာတိ ဧတ္ထ ဘူမိအတ္ထေ သာမိဝစနံ။ တဉ္စ သန္တိကေတိ ပါဌသေသေန သမ္ဗန္ဓိတဗ္ဗန္တိ ဒဿေတုံ “ဣမဿာတိ ကိန္နု တေ ဣမဿ လောကဿ သန္တိကေ။ ဥဒါဟု ပရလောကဿာ”တိ ဝုတ္တံ။ ဣမဿ လောကဿ သန္တိကေ ဝိသယေ တေ စန္ဒိမသူရိယာ ကိန္နု ဟောန္တိ။ ဥဒါဟု ပရလောကဿ သန္တိကေ ကိန္နု ဟောန္တီတိ သမ္ဗန္ဓော။ ဣဒါနိ ဝိဘတ္တိဝိပ္ပလ္လာသ-နယေနပိ အတ္ထံ ဒဿေတုံ “ဘူမတ္ထေ ဝါ ဧတံ သာမိဝစန”န္တိ အာဟ။ ဣမသ္မိံ ပန အတ္ထဝိကပ္ပေ ဣမသ္မိံ လောကေ ကိန္နု တေ ဟောန္တိ။ ဥဒါဟု ပရလောကသ္မိန္တိ ယောဇနာ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ ကထံ နု တေတိ ဘူမတ္ထေ ဥပယောဂဝစနံ။ တေနာဟ “ကထံ နု တေတိ ဧတေသု ဝိမာနေသု စန္ဒိမသူရိယဒေဝပုတ္တေသူ”တိ။
ဧတ္ထေဝါတိ ဣဒံ ဧတ္တကေတိ ပဒဿ အတ္ထေ ဝတ္တတိ။ တဉ္စ ဘာဝေန ဘာဝလက္ခဏတ္ထေတိ ဒဿေတုံ “ဧတ္ထေဝ ဧတ္တကေ ဗျာကရဏေ”တိ အာဟ။ ဧတ္တကေ ဗျာကရဏေ သတိ တေ ကုလူပကာ ဟီနဝါဒါ နီဟတာ ပတိသေဓိတာ ဟောန္တီတိ အတ္ထော။ သံကိလေသဿ ဝါတိ သံကိလိဋ္ဌဿ ဝါ။ ဒတ္တုပညတ္တန္တိ ဧတ္ထ ဒတ္တဝေါ ဝုစ္စန္တိ လာမကာ။ ဒါယိတဗ္ဗာ ဇေဂုစ္ဆိတဗ္ဗာတိ ဒတ္တဝေါ။ ဒါ-ဇေဂုစ္ဆာယန္တိ ဒိဝါဒိဂဏကဓာတု တောပစ္စယဝသေန တဿ စ ဒွိဘာဝဝသေန ရဿာဒိဝသေန စ ရူပသိဒ္ဓိ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ အထဝါ ဒုဋ္ဌုံ ပါပကမ္မံ တဝန္တိ ဥပစိနန္တီတိ ဒတ္တု။ တု-ဥပစိနနေတိ ဒန္တဇပထမက္ခရန္တဘာဝေန ဘူဝါဒိဂဏိကဓာတု။ ဒုသဒ္ဒဿ ဥကာရဿ အကာရာဒေသော ဒွေဘာဝေါ စ ဝေဒိတဗ္ဗော။ တေနာဟ “ဒတ္တုပညတ္တန္တိ ယဉ္စ ဒါနံ လာမကေဟိ ပညတ္တန္တိ ဝဒန္တီ”တိ။-၁ သော-တိ လုဒ္ဒကော။ မဟာသတ္တေ ကထေန္တေတိ မဟာသတ္တေ ယထာဘူ-တတော ကထေန္တေ တဿ ဝစနံ သလ္လက္ခေတွာ “အဒ္ဓါ ဟိ ။လ။ ပတေယျ”န္တိ။ ဂါထာဒွယမာဟာတိ သမ္ဗန္ဓော။ ဣတရာနိ တဿေဝ ဝေဝစနာနီတိ
ကိမာစာရံ ကိံ သေဝမာနော ကေန တပေါဂုဏေနာတိ ပဒါနိ တဿေဝ ကိန္တိ ကရောတိ ပဒဿ ဝေဝစနာနိ။ သစာဟံ ဣမံ ပဉှံ ကထေဿာမီ၁တိ သစေ အဟံ ဣမံ ပဉှံ ဗျာကရိဿာမိ။ ဧတ္ထ စ ဣမံ ပဉှံ န ကထေဿာမီတိ သနကာရော ပါဌော ကတ္ထစိ ဒိဿတိ။ သော ပမာဒလေခေါတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ မနုဿလောကော တုစ္ဆော ဝိယ ကတော ဘဝိဿတီတိ ဧဝံ မယာ ယေဝ ကထိတေ မနုဿာ လောကေ ပန ဧဝံ ကထေတုံ သမတ္ထော ပုဂ္ဂလော နတ္ထီတိ သော မညေယျ။ ဧဝံ သတိ မနုဿလောကော တုစ္ဆော ဝိယ မယာ ကတော ဘဝိဿတိ။ တတ္ထေဝဿာတိ၂တတ္ထေဝ မနုဿလောကေ အဿ လုဒ္ဒကဿ။
ဓမ္မိကာနံ သမဏဗြာဟ္မဏာနံ အတ္ထိဘာဝံ ကထေဿာမီတိ စိန္တေတွာ “ယေ ကေစိ။လ။စ'တ္ထ”န္တိ ဒွေ ဂါထာ အဘာသိ။ သန္တပါပါတိ သမိတပါပါ။ ဩလောကေတွာ ဌိတန္တိ ဩလောကေတွာ ဝိယ ဌိတံ။ ပရိဏတပဒုမံ ဝိယာတိ ပရိပါကပဒုမံ ဝိယ။ ပရိပါကဂတဉာဏောတိ ပရိဏတဂတဉာဏော။ သမ္ပဇ္ဇမာနောတိ သမ္ပဒံ အာပဇ္ဇမာနော။ သော ဒါနိ ဧသ ပဟီနော မမ လုဒ္ဒဘာဝေါ၊ သာဓု ဝတာတိ ဣဒါနိ မမ သော ဧသော လုဒ္ဒဘာဝေါ ပဟီနော သုန္ဒရော ဝတ သောဘဏော ယေဝါတိ အတ္ထော။ နိဝေသနေ ပန မေတိ၃ မမ ဂေဟေ ပန ဗန္ဓိတွာ ဌပိတာ ဗဟူ သကုဏာ အတ္ထိ။ တေ ကထံ မောစေဿာမီတိ စိန္တေတွာ မဟာသတ္တံ ပုစ္ဆိ။ ကသ္မာ ပန ပစ္စေကဗောဓိဉာဏံ ပဋိဝိဇ္ဈန္တော သာနု သယံ အပရိပါကဂတဉာဏံ တိရစ္ဆာနဂတဘူတံ ဗောဓိသတ္တံ တံ ကာရဏံ ပုစ္ဆီတိ စောဒနံ မနသိ သန္နိဓာယ “ပစ္စေကဗုဒ္ဓတောပီ”တိ အာဒိမာဟ။ ပစ္စေကဗုဒ္ဓတောတိ ပစ္စေကဗောဓိဉာဏံ ပဋိဝိဇ္ဈန္တေဟိ ပရိပါက-ဂတဉာဏေဟိ ပစ္စေကဗုဒ္ဓေဟိ။ သဗ္ဗညုဗောဓိသတ္တာနံ ယေဝါတိ သဗ္ဗညု-ဗောဓိဉာဏံ ပဋိဝိဇ္ဈမာနံ ယေဝ ဗောဓိသတ္တာနံ။ ဥပါယပရိဂ္ဂဟဉာဏန္တိ တံ တံ ကာရဏံ ပရိဂ္ဂဟေ ဇာနိတုံ သမတ္ထံ ဉာဏံ ဥပါယပရိယေသနဉာဏန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ယံ ပန ပေါရဏာဋီကာယံ “ဥပါယပရိဂ္ဂဟေ ဉာဏန္တိ ဥပါယေန
တိလက္ခဏေ ပရိဂ္ဂဟေတွာ ဇာတဉာဏံ ပစ္စေကဗောဓိဉာဏန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတီ”တိ ဝုတ္တံ။ တံ န ယုတ္တံ။ အဋ္ဌကထာယံ တိ ဝုတ္တဝစနပဗန္ဓမတ္တမ္ပိ အဇာနိတွာ ဝုတ္တတ္တာ။ ပဏ္ဍိတေဟိ ဣဓ ဧဝံ ဝုတ္တန္တိ သလ္လက္ခဏမတ္တမ္ပိ ကာတုံ အယုတ္တဝစနမိဒန္တိ ဝတ္တဗ္ဗတံ အာပဇ္ဇတီတိ။ ခဏ္ဍေတွာတိ ခဏ္ဍံ ကတွာ။ သစာဟံ၁ မောက္ခံ ပတ္တော ပစ္စေကဗောဓိဉာဏံ ပတ္တော ပဋိဝိဇ္ဈိတွာ ဌိတောတိ ဧတ္ထ သစေတိ ဧကံသတ္ထေ နိပါတော။ န ပရိကပ္ပတ္ထေ။ ဧကံသေန အဟံ မောက္ခံ ပတ္တော ပစ္စေကဗောဓိဉာဏံ ပတ္တော ပဋိဝိဇ္ဈိတွာ ဌိတော အမှိ။ ဇီဝိတဒါနေန အနုကမ္ပာမီတိ ဇီဝိတဒါနဿ ကရဏတ္ထာယ အနုကမ္ပာမိ။ ဇီဝိတဒါနံ ဒါတုံ ဣစ္ဆာမီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။
ပါဠိယံ မောက္ခဉ္စ တေ ပတ္တာ သကံ နိကေတန္တိ ဧတ္ထ ဂစ္ဆန္တူတိ ကိရိယာပဒံ အဇ္ဈာဟရိတွာ သမ္ဗန္ဓိတဗ္ဗော။ တေနာဟ “သကံ နိကေတန္တိ ။လ။ ဂစ္ဆန္တူတိ ဝဒတီ”တိ။ သကလဇမ္ဗုဒီပေ ဗန္ဓနဂတော သတ္တော နာမ နာဟောသီတိ ဧတ္ထ ကသ္မာ ပစ္စေကဗုဒ္ဓဿ သစ္စကိရိယာယ အာနုဘာဝေန သကလဇမ္ဗုဒီပေယေဝ ဗန္ဓနဂတော သတ္တော နာမ နာဟောသိ။ န ဧကသ္မိံ စက္ကဝါဠေ အနန္တေသု ဝါ စက္ကဝါဠေသုပိ ဗန္ဓနဂတော သတ္တော နာမ နာဟောသီတိ။ ဝုစ္စတေ။ ယထာ သဗ္ဗညုဗုဒ္ဓါနံ ဝိသယော မဟန္တော ဟောတိ။ တထာ န ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနံ။ ဧတ္ထ စ ပစ္စေကဗုဒ္ဓဿ ဝိသယာနံ ရူပမေဝ ဧဝံ အဟောသီတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗန္တိ။ ကေစိ ပနေတ္ထ ယသ္မာ သော ပစ္စေကဗုဒ္ဓေါ ဧတ္တကမေဝ အာသီသတိ။ တသ္မာ သကလဇမ္ဗုဒီပေယေဝ ဗန္ဓနဂတော သတ္တော နာမ နာဟောသီတိ ဝဒန္တီတိ။ ဣဒါနိ လုဒ္ဒဿာတိ ဧတ္ထ ဣဒါနီတိ ဣမသ္မိံ ကာလေ။ ဣဒဉ္စ ဝုတ္တဝစနပဋိပါဋိယာ ပစ္စက္ခံ ဝိယ ကတွာ ဝုတ္တံ။ လုဒ္ဒဿာတိ လုဒ္ဒကဿ။ သတ္တ ဝဿာနိ ပါသဟတ္ထဿ သတော သရိတွာပိ၂ မောရရာဇာနံ နိဿာယ ဒုက္ခာ မုတ္တဘာဝံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ “လုဒ္ဒေါ ။လ။ ပမုတ္တော”တိ ဩသာနဂါထမာဟာတိ ယောဇနာ။ ဧတ္ထ စ ပါသဟတ္ထဿာတိ ဟတ္ထေ ပါသော ယဿာတိ ပါသဟတ္ထော။ တဿ ပါသဟတ္ထဿ။
ပါဠိယံ လုဒ္ဒေါ စရီတိ လုဒ္ဒဝသေန ဒါရုဏေန အဝစာရိ။ လုဒ္ဓေါ စရီတိပိ ပါဌော။ သော အပါဌော။ ဗန္ဓိတွာတိ ဧတ္ထ သဟ ပါဌသေသေန ယောဇနာနယံ ဒဿေတုံ “ဗန္ဓိတွာတိ ။လ။ ဟုတွာတိ အတ္ထော”တိ ဝုတ္တံ။ ယသဿိံ မောရာဓိပတိံ ဗန္ဓိတွာ ဗန္ဓိတဿ ဓမ္မကထံ သုတွာ ပဋိလဒ္ဓသံဝေဂေါ ဟုတွာ ဒုက္ခာ ပမောစီတိ ပါဠိယံ သမ္ဗန္ဓော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ယထာဟန္တိ ယထာ အဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ။ သယမ္ဘုဉာဏေန မုတ္တော သဗ္ဗညုတဘာဝံ ပတ္တော။ ဧဝမေဝ သောပိ မုတ္တော ပစ္စေကဗောဓိဉာဏေန မုတ္တော။ ပစ္စေကဗောဓိဉာဏံ ပတ္တောတိ။ သေသမေတ္ထ ဝတ္တဗ္ဗံ။ တံ ဟေဋ္ဌာ ဒုကနိပါတေ မောရဇာတကေ ဝုတ္တနယေန ဝေဒိတဗ္ဗန္တိ။
မဟာမောရဇာတကံ။
၉-တစ္ဆသူကရဇာတဝဏ္ဏနာ (၄၉၂)
စာဋိမတ္တဘောဇနမေဝါတိ ဥဒကကုမ္ဘပမာဏပက္ကဘောဇနမေဝ။ ကောသလရာဇာ ဟိ ဒိဝသေ ဒိဝသေ ဒေါဏမတ္တပါကဘတ္တံ ဘုဉ္ဇတီတိ။ သေသံ ပနေတ္ထ ယံ ယံ ဝတ္တဗ္ဗံ။ တံ တံ ဟေဋ္ဌာ တိကနိပါတေ ဝဍ္ဎကီသူကရဇာတကေ ဝုတ္တနယေန ဝေဒိတဗ္ဗံ။ ”တစ္ဆသူကရော”တိဿ နာမံ ကတွာတိ တစ္ဆကေန ပေါသိတဗ္ဗတာယ တစ္ဆသူကရောတိ တဿ နာမံ ကရိတွာ ပေါသေသိ။
ပါဠိယံ ပဗ္ဗတာနိ ဝနာနိစာတိ ဧတ္ထ ပဗ္ဗတာနီတိ လိင်္ဂဝိပ္ပလ္လာသဝသေန ဝုတ္တံ။ ပဗ္ဗတသဒ္ဒေါ ဝါ ပုန္နပုံသကဝသေန ဒွိလိင်္ဂိကောတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ မယံ ဝိစရိမှာတိ အတ္တဗဟုဝစနဝသေန ဝတွာပိ တမေဝ ဧကဝစနဝသေနပိ ဝတ္တုံ ဝဋ္ဋတိ။ တေနာဟ “အနွေသန္တိ စိရံ ဝတ အနွေသန္တော ဝိစရိ”န္တိ။ တေ ဣမေတိ တာဒိသေ ဣမေ မယာ အဓိဂတာတိ ပါဠိယံ သမ္ဗန္ဓော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။
တစ္ဆာတိ တံ နာမေနာလပန္တီတိ ဣမိနာ ပုဗ္ဗေဝ သူကရေနေဝ အတ္တနော နာမဿ ကထိတတ္တာ တံ သူကရံ နာမေန အာလပတိ။ ပါဠိယံ ဝရံ ဝရန္တိ ဝရံ ဝရံ ထူလမံသံ ဝိစိနေတွာ သူကရေ ဟန္တီတိ သဟ ပါဌသေသေန
သမ္ဗန္ဓော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ အထဝါ ဝရံ ဝရန္တိ ဝိစ္ဆာဝစနတာယ ဧကဝစနဝိသေသေန ဝုတ္တေနပိ ပဒေန သူကရေတိ ပဒံ ဝိသေသေတိ။ ဝရံ ဝရန္တိ ဝါ ဝရေ ဝရေတိ ဝစနဝိပ္ပလ္လာသနယေန အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော။ ဧဝံ အညေသုပိ ဤဒိသေသု အတ္ထယုတ္တိ ဂဝေသိတဗ္ဗာ။ ကော နု'မှာကန္တိ ဧတ္ထ အတ္တာနမ္ပိ သမာန-ဇာတိကတာယ တေသု သူကရေသု အန္တောဂဓံ ကတွာ ဝုတ္တံ။ အဟံ တုမှေတိ အဟံ တုမှေ ဒိသွာဝ ဧဝံ စိန္တေသိန္တိ သမ္ဗန္ဓော။ ကထံ စိန္တေသိန္တိ အာဟ “ဣမေ သူကရာ”တိ အာဒိ။ အပ္ပမံသလောဟိတာတိ ဣမေ သူကရာ သုလဘဘက္ခာပိ သမာနာ အပ္ပမံသလောဟိတာ ကိသာ နေသံ သူကရာနံ ကေနစိ ဘယေန ဘဝိတဗ္ဗန္တိ စိန္တေသိ။
ပါဠိယံ ကော ဉာတီ သုသမာဂတော၊ ဒုပ္ပဓံသေ ပဓံသေတီတိ ကော နာမ သတ္တု သမာဂတော ဉာတိဘူတေသု တုမှေသု ဒုပ္ပဓံသေ ပဓံသိတုံ ဒုက္ကရေ ပဓံသေတီတိ အတ္ထော။ ဥဒ္ဓဂ္ဂါဟီတိ ဥဂ္ဂစ္ဆန္တီဟိ သရီရရာဇီဟိ သမ္ပန္နာဂတော။ ပါဠိယံ ဗလီတိ ဗလဝါ။ ဒါဌာဝုဓောတိ ဒါဌာယေဝ အာဝုဓော ယဿာတိ ဒါဌာဝုဓော။ မိဂေါတိ မိဂဇာတိကော။ န နော ဒါဌာ နု၁ ဝိဇ္ဇန္တီတိ အမှာကံ ဒါဌာ န နော အနုဝိဇ္ဇန္တိ။ သံဝိဇ္ဇန္တိယေဝါတိ အတ္ထော။ ဗလံ ကာယေ သမောဟိတန္တိ အမှာကံ ကာယေ သမောဟိတံ သမာဩဟိတံ ပတိဋ္ဌိတံ ဗလံ။ အနဝိဇ္ဇတီတိ သမ္ဗန္ဓော။ သဗ္ဗေ သမဂ္ဂါ ဟုတွာနာတိ သဗ္ဗေပိ မယံ သမဂ္ဂါ ဟုတွာန ဧကကံ ဗျဂ္ဃံ အမှာကံ ဝသံ ဝသာနုဂတံ ကာဟာမ ကရိဿာမာတိ အတ္ထော။
ဧကစိတ္တေတိ သမစိတ္တေ ကတွာ။ ကာယ ဝေလာယာတိ ကသ္မိံ ကာလေ။ ဘူမိသီသန္တိ သဗ္ဗာယ ပထဝိယာ သီသဘူတံ ပဒေသံ ပဇာနာတိ။ ဧကံ ပဒေသံ သလ္လက္ခေတွာတိ ဧကံ ပဒေသံ “အယံ ဇေယျဘူမိ ပဒေသော”တိ ဧကံ ပဒေသံ သလ္လက္ခေတွာ။ ရတ္တိမေဝါတိ ရတ္တိယံယေဝ။ သူကရ-ပေါတကေတိ ခီရပေါတကာနံ မကုလဒါဌာနဉ္စ ဝေမဇ္ဈေ ပတိဋ္ဌိတေ သူကရေ။ ဗလဂုမ္ဗန္တိ သေနာသမူဟံ။ သဏ္ဌာနန္တိ၂ ပရိမဏ္ဍလဝသေန သုပ္ပသဏ္ဌာနသဒိသံ
ပဗ္ဘာရံ ကတွာ ခဏာပေထ။ သေသမေတ္ထ ဝတ္တဗ္ဗံ။ တံ တိကနိပါတေ ဝဍ္ဎကီသူကရဇာတကေ ဝုတ္တနယေန ဝေဒိတဗ္ဗံ။ ပီဌကန္တိ ပီဌကသဒိသံ ဧကံ ဖလကံ ကာရေသိ။ ကာရေတွာ ဌပေသီတိ အတ္ထော။
သရိက္ခာ ဟုတွာတိ အနုကရာ ဟုတွာတိ အတ္ထော။ ဩသက္ကန္တော ဝိယာတိ ဩနမေန္တော ဝိယ။ သူကရသင်္ဃပတ္တောတိ သူကရသမူဟံ ပတ္တော။ ပါဠိယံ ဉာတီစာတိ သဗ္ဗော သူကရဉာတီ စ။ မံ ဒိသွာန သာမဂ္ဂိံ ဧကတော ဌိတောတိ သမ္ဗန္ဓော။ သဟိတောတိ၁ သဟ ပဝတ္တော။ ဣမ'ဿုဒန္တိ ဧတ္ထ ဧကာရလောပေ တတ္ထ အကာရာဂမံ ကတွာ သန္ဓိကိစ္စံ သမ္ဘဝတီတိ အာဟ “ဣမ'ဿုဒန္တိ ဣမေ သုဒ”န္တိ။ ဒိသောဒိသန္တိ ဒိသတော ဒိသန္တိ အတ္ထော။ ဒိသံဒိသန္တိ ဝါ။ ပါဠိယံ ယတ္ထဋ္ဌိတာ နုပသဟာဇ္ဇ၂ တေ မယာတိ ဧတ္ထ ယတ္ထ ဌိတာ န ဥပသဟာ အဇ္ဇ ဧတေ မယာတိ ပဒစ္ဆေဒေါ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ တတ္ထ န ဥပသဟာတိ န ဥပသဟိတဗ္ဗာ။ နာဘိဘဝိတဗ္ဗာတိ အတ္ထော။ ဧကစာရိ-နောတိ၃ ဧကတော စာရိနော။ တာဒိသန္တိ တေဟိ ဣန္ဒသေနေဟိ သဒိသံ။ တဿာတိ ဗျဂ္ဃဿ။ နာပိ၄ ဗျဂ္ဃေါ မိဂါဓိပေါတိ ဧတ္ထ မိဂါနံ အဓိပေါ ဗျဂ္ဃဝိသေသော နာပိ ဟောမီတိ သမ္ဗန္ဓော။ ဣမိနာ ဟိ အဟံ ဗျဂ္ဃသမညံ ဘဝါမိ။ နပိ ဗျဂ္ဃေါ မိဂါဓိပေါတိ ဒဿေတိ။ ဗျဂ္ဃသဒိသောတိ ယထာဝုတ္တေန ဗျဂ္ဃေန မိဂါဓိပေန သဒိသော ဟုတွာ။ ဇာတိဝသေန ဗျဂ္ဃေန မိဂါဓိပေန သဒိသော ဟုတွာ။ သရီရဝိဓူနနာဒီနိ ကတွာ ဌိတေတိ ဣမိနာ သမဂ္ဂေ သဟိတေ ဉာတီတိ ဣမဿ အတ္ထံ ဒဿေတိ။
ခုဒ္ဒကသကုဏာတိ ဝဋ္ဋသကုဏာ။ သကုဏဂ္ဃီတိပိ ဝဒန္တိ အပရေ၊ ကေစိ ပန လဋုကိကာတိ။ ဥပ္ပတန္တီတိ ဥဒ္ဓံ ဂစ္ဆန္တိ။ ဍယန္တီတိ ဧတ္ထ ဍေ-ဝေဟာသ-ဂတိယန္တိ မုဒ္ဓဇတတိယက္ခရန္တဓာတုဝသေန အတ္ထံ ဒဿေတုံ “ဂေါစရံ ဂဟေတွာ အာကာသေန ဂစ္ဆန္တီတိ ဝုတ္တံ။ ဧကေတ္ထာတိ ဧတ္ထ ဧကေ ဧတ္ထာတိ ပဒစ္ဆေဒေါ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ အပသက္ကတီတိ ဧတ္ထ အပပုဗ္ဗော သက္က-ဩသက္ကနေတိ
ကဏ္ဍဇပဌမက္ခရန္တဓာတုဝသေန အတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ဩသက္ကိတွာ ဝါတိ ဩက္ကမိတွာ ဝါ။ ဧကပဿေန ဝါတိ ဒက္ခိဏတော ဝါမတော ဝါ အပဂမေတွာ ဝါ။ တဿာတိ၁ ဩသက္ကတွာ ဝါ ဧကပဿေန ဝါ ဝိသုံ ဂစ္ဆန္တဿ သကုဏဿ။ ဣဒဉ္စ ပဟရိတွာတိ ပဒံ အပေက္ခိတွာ သမ္ပဒါနဝစနဝသေန ဝုတ္တံ။ န တံ ခေါတိ ဧတ္ထ သမ္ပဒါနတ္ထေ ဥပယောဂဝစနန္တိ ဒဿေတုံ ဝုတ္တံ။ ဗျဂ္ဃါနန္တိ ဧတ္ထ သာမိအတ္ထေ သာမိဝစနံ။ တဉ္စ ဧသာ ဧဝရူပါ ဂတီတိ ဣမိနာ သမ္ဗန္ဓိတဗ္ဗံ။ သမဂ္ဂါနံ ဂစ္ဆန္တာနမ္ပီတိ ဧတ္ထ ဘူမတ္ထေ သာမိဝစနံ။ သမဂ္ဂါနံ ဂစ္ဆန္တေသု ကုမ္ဘိလကေသု သကုဏေသု ဧသာ ဧဝရူပါ ဂတိ စရဏံ ဗျဂ္ဃါနံ ဂတိယေဝ နာမ ဟောတိ အတ္ထော။ ဧကတောဝ ဂန္တုံ န ဟိ သက္ကာယေဝ အတ္ထော။
တွံ အတ္တနော ဗလံ န ဇာနာသီတိ တွံ အတ္တနော ဗလံ အတ္တနော သမ္ဗန္ဓဘူတမ္ပိ န ဇာနာသိ။ အဟံ ပန တဝ ဗလံ ယထာဘူတံ ဇာနာမီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဥဿာဟေသီတိ ဥဿာဟံ ကာတုံ ဥယျောဇေသီတိ အတ္ထော။ ပါဠိယံ အာမိသစက္ခုနာတိ အာမိသံယေဝ ဩလောကေတုံ စက္ခု အဿ အတ္ထီတိ အာမိသစက္ခု။ တေန အာမိသစက္ခုနာ။ ဒါဌီတိ ဒါဌာ အဿ အတ္ထီတိ ဒါဌီ။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “ဒါဌီတိ သယံ ဒါဌာဝုဓော ဣတရေသု ဒါဌာဝုဓေသု ပက္ခန္ဒီ”တိ ဝုတ္တံ။ ယထာ ပုဗ္ဗေ မညတီတိ ယထာ ပုဗ္ဗကာလေ ဧတေ သူကရေ ဂဏှိတုံ သက္ကောမီတိ မညတိ။ တထေဝ မညမာနော။ ပုဉ္ဇကိတောဝ အဋ္ဌာသီတိ ဒွေ ပါဒေ ဥဒ္ဓံ ကတွာ အဉ္ဇလိကတော ဝိယ အဋ္ဌာသိ။ ပုဉ္ဇိကတော ဝိယာတိပိ ပါဌော ဒိဿတိ။ သော အပါဌော။ ဂဏှထိမံ ဒါသန္တိ ဂဏှထ ဣမံ ဒါသန္တိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ ဣဒဉ္စ ကောဓဝသေန ဝုတ္တံ။ တုဏ္ဍောတာရဏမတ္တန္တိ တုဏ္ဍဿ ဩတာရဏမတ္တံ။ ဧကဝါရမေဝ တုဏ္ဍေန ဩတာရေတွာ ဂဟဏမတ္တေယေဝ ဗျဂ္ဃမံသံ ခယံ ဂစ္ဆတီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဒါသဗျဂ္ဃနကောတိ၂ ဗျဂ္ဃဿ ဝိဃာသံ ခါဒိတွာ ဇီဝိတကပ္ပနတော ဒါသဋ္ဌာနေ ဌိတော ကူဋဇဋိလော။ အာဘဋာဘဋမံသန္တိ၃ အာဘဋံ အာဘဋံ မံသံ။
ကိံ ရုက္ခန္တိ ကိန္နာမ ရုက္ခံ အာရုဠှောတိ အတ္ထော။ အပဗျူဟာပေသီတိ အဝဟရာပေသိ။ ဥဿာရေတွာတိ အပဂမေတွာ နိဝတ္တာပေတွာ။ ပဟရီတိ ဆိန္ဒယိ။ ဖရသုနာ ပဟဋံ ဝိယ ဆိဇ္ဇိတွာ ဂတန္တိ ဖရသုနာ ပဟဋံ ဝိယ မူလံ ဆိဇ္ဇိတွာ ဂတန္တိ သမ္ဗန္ဓော။ ဘက္ခေသုန္တိ ဘုဉ္ဇိံသု။
ပါဠိယံ သာဓု သမ္ဗဟုလာ ဉာတီတိ သမ္ဗဟုလာ ဉာတယော သာဓု။ အရညဇာ သမ္ဗဟုလာ ရုက္ခာ အပိ သာဓူတိ သမ္ဗန္ဓော။ ဧကဂမနသ္မိံယေဝါတိ ဧကေနေဝ ဂန္တဗ္ဗမဂ္ဂေယေဝ။ ပါဠိယံ ဗြာဟ္မဏဉ္စေဝါတိ ဇဋိလံ သန္ဓာယာဟ။ အာနန္ဒိနောတိ အာနန္ဒနံ ဧတေသံ အတ္ထီတိ အာနန္ဒိနော။ ပမောဒိတာ ဟုတွာ မဟာနာဒံ ပနာဒံသူတိ။၁ သေသမေတ္ထ ဝတ္တဗ္ဗံ။ တံ ဟေဋ္ဌာ တိကနိပါတေ ဝဍ္ဎကီသူကရဇာတကေ ဝုတ္တနယေန ဝေဒိတဗ္ဗန္တိ။
တစ္ဆသူကရဇာတကံ။
၁၀-မဟာဝါဏိဇဇာတကဝဏ္ဏနာ (၄၉၃)
နာဂပရိဂ္ဂဟိတန္တိ နာဂေဟိ အယံ အမှာကံ ဝိဿာသဋ္ဌာနဘူတော ရုက္ခောတိ သလ္လက္ခန္တေဟိ ပရိဂ္ဂဟိတံ။ ဥဒကတိန္တာနိ ဝိယာတိ ဥဒကေန တေမိတာနိ ဝိယ။ ပါနီယံ နော ဒဿတီတိ ဆိန္ဒိတသာခါယ သိနေဟသင်္ခါတံ ပါနီယံ အမှာကံ ဒဿတိ။ အထေကောတိ တသ္မိံ ကာလေ ရုက္ခာရောဟဏကုသလော။ တာလက္ခန္ဓပ္ပမာဏာ ဥဒကဓာရာ ပဝတ္တီတိ နာဂါနုဘာဝေန တာလက္ခန္ဓပ္ပမာဏာ ဥဒကဓာရာ နိက္ခမတိ။ တဒေဝ ပန ကန္တာရန္တိ သောယေဝ တုမှေဟိ ဂန္တဗ္ဗောယေဝ ကန္တာရော အဟောသိ။ သွေဝ တုမှေဟိ ဒိဋ္ဌော နိဂြောဓောယေဝ အဟောသီတိ သမ္ဗန္ဓော။ ဝါဏိဇာတိ တုမှာဒိသာယေဝ ဝါဏိဇာ မဂ္ဂမူဠှာ ဟုတွာ တမေဝ နိဂြောဓံ ပဿိံသု။
ပါဠိယံ တေပီတိ၂ ဘဂဝတော သမ္မုခေ ဌိတဝါဏိဇေ အပေက္ခာယ ပိသဒ္ဒေါ ဝုတ္တော။ ဆာဒိယာတိ၃ ဆာဒေတိ ဧတာယာတိ ဆာဒိ၊ ဆာယာ။
တာယ ဆာဒိယာ။ တေနာဟ “ဆာဒိယာတိ ဆာယာယာ”တိ။ ပါဠိယံ မောဟေန ပါရုတာတိ မောဟေန ပဋိစ္ဆာဒိတာ ဗာလာ သမစိန္တေသုံ။ သမဂ္ဂါ ဟုတွာ စိန္တေသုန္တိ အတ္ထော။ အလ္လာယတေတိ အလ္လာ ဝိယ ပညာယတီတိ နာမဓာတုဝသေန အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော။ တေနာဟ “အလ္လာယတေတိ ဥဒကဘရိတော ဝိယ အလ္လော ဟုတွာ ပညာယတီ”တိ။ တတ္ထ ဥဒကဘရိတာ ဝိယာတိ ဥဒကဿ ဘရိတာ ဝိယ။ ပါဠိယံ အပိ ဝါရီဝ သန္ဒတီတိ ဧကံသေန ဥဒကံ ဝိယ ပဝတ္တတီတိ အတ္ထော။ ပဂ္ဃရီတိ စ ဝတ္တဗ္ဗေ ဆန္ဒာနုရက္ခနတ္ထံ ဒီဃံ ကတွာ ပဂ္ဃါရီတိ၁ ဝုတ္တံ။ ပရတောပိ သာတိ အတ္ထော။ သာ ဆိန္ဒမတာ ဝါတိ သာ သာခါ ဆိန္နမတ္တာဝ။ ပဂ္ဃါရီတိ ဥဒကဓာရာ ပဂ္ဃရိ။ ဥဒကဓာရံ မောစေတီတိ အတ္ထော။ သာလိမံသောဒနံ ဗဟုန္တိ- -အာဒီသု ပရပဒေသုပိ ဧသောယေဝ-နယော နေတဗ္ဗော။
ကုမ္မာသေတိ ကုလတိ ပတ္ထရတီတိ ကုမ္မာသော။ ဘက္ခဝိသေသော။ လကာရဿ မကာရာဒေသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ သိင်္ဂီဝေရန္တိ ဧတ္ထ အာဒိသဒ္ဒေါ လုတ္တနိဒ္ဒိဋ္ဌော။ တေန လသုဏာဒယော သင်္ဂဟိတဗ္ဗာ။ အထဝါ သိင်္ဂီဝေရန္တိ ဥပလက္ခဏဝသေန ဝုတ္တံ။ တေနာဟ “သိင်္ဂီဝေရန္တိ သိင်္ဂီဝေရာဒိကံ ဥတ္တရိဘင်္ဂ”န္တိ။ လသုပိယောတိ သူပသဒ္ဒေါ ဝိယ အာဒိမှိ လကာရာဂမဝသေန လသုပသဒ္ဒေါပိ ဧကော ပရိယာယော။ လသုပါနံ သမူဟော လသုပိယောတိ နိဗ္ဗစနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗန္တိ အာဟ “လသူပိယောတိ၂ မုဂ္ဂသူပါဒယော”တိ။ ဝါဏိဇာ ဧကာတိ ဝါဏိဇာနံ ဧကာ နာရီတိ ဝိဘတ္တိဝိပ္ပလ္လာဝသေန အတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ တေနာဟ “ဝါဏိဇာ ဧကာတိ ဧကေကဿ ဝါဏိဇဿ ဧကာ”တိ။ တမေဝတ္ထံ သံဝဏ္ဏေတုံ “ယတ္တကာ ဝါဏိဇာ၊ တေသု ဧကေကဿ ဧကေကာဝါ”တိ အာဟ။ နာရီယော ပဉ္စဝီသတီတိ၃ ဧတ္ထ သတ္ထဝါဟဿ ပန သန္တိကေတိ ပါဌသေသေန ယောဇေတဗ္ဗန္တိ ဒဿေတုံ “သတ္ထဝါဟဿ ပနာ”တိ အာဒိမာဟ။ တာဟီတိ ဧတာဟိ နာရီဟိ။
ဟတ္ထတ္ထရာဒယောတိ ဟတ္ထိနော ပိဋ္ဌိယံ အတ္ထရိတဗ္ဗတာယ ဧကန္တ-လောမိ ဥဒ္ဒလောမိယေဝ ဟတ္ထတ္ထရာ နာမ။ တေ အာဒိ ယေသန္တေတိ ဟတ္ထတ္ထ-ရာဒယော။ တေ ဟိ 'ကရောန္တိ ဧတ္ထ နဋာ နစ္စန္တီ'တိ ကုတ္တိယောတိ ဝုစ္စန္တိ။ ကရ-ကရဏေတိ ဓာတုတော တ္တိပစ္စယဝသေန ရူပသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ ပဋိယာနီတိ ဥဏ္ဏာမယာနိ ဧကန္တလောမိ အာဒိနိယေဝ။ တာနိ ဟိ ပဋန္တိ ပဋိဝေဋ္ဌေန္တီတိ ပဋိယာနီတိ ဝုစ္စန္တိ။ ပဋ-ပဋိဝေဌနေတိ မုဒ္ဓဇမဌမက္ခရန္တဓာတု။ “သေတန္တု ပဋိယာ”တိ အညတ္ထ ဝုတ္တတ္တာ သေတကမ္ဗလာနီတိပိ ဝဒန္တိယေဝါတိ ဝုတ္တံ။ ဥဒ္ဒိယာနီတိ ဥဒ္ဒလောမိ အတ္ထရဏံ ဝုတ္တံ။ ဥဘတော ဒသာ အဿာတိ ဥဒ္ဒသာ။ ဥဒ္ဒသာယေဝ အကာရဿ ဣကာရံ၊ သကာရဿ စ ယကာရံ ကတွာ ဥဒ္ဒိယာတိ ဝုတ္တံ။ ပါဠိယံ ဝါဏိဇာတိ ဧကဝစနဝသေန အာလပိတွာ ဧကေကံ သန္ဓာယ “ဘဒ္ဒမတ္ထု တေ”တိ ဧကဝစနဝသေန ဝုတ္တန္တိ ဒဿေတုံ “ဝါဏိဇာ။လ။အတ္ထူတိ အာဟာ”တိ ဝုတ္တံ။
ပါဠိယံ အန္နပါနဉ္စ ဒက္ခိဏာတိ ဧတ္ထ ဒက္ခိဏာ သာခါ အန္နပါနဉ္စ အဒါသီတိ သမ္ဗန္ဓော ဒဋ္ဌဗ္ဗောတိ အာဟ “အန္နပါနဉ္စ အဒါသီ”တိ။ သဗ္ဗကာမေ စာတိ သဗ္ဗကာမေ စ အဒါသီတိ ဧတ္ထာပိ ဧသေဝနယော။ ပါဠိယံ ဧကဿာတိ ဧကဿ တဿ သတ္ထဝါဟဿ ဝစနံ အနာဒိယိတွာ ဗဟူ ဝါဏိဇာ နိသိတာဟိ ကုဌာရီဟိ မူလတော နံ ဥပက္ကမုန္တိ သမ္ဗန္ဓော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။
သုဝဏ္ဏရဇတာဒိဝမ္မကဝစိကာတိ သုဝဏ္ဏရဇတာဒိမယစမ္မိကေဟိ အစ္ဆာဒကာ။ ဓနုဂ္ဂဟာနံ တိသတာတိ ဧတ္ထ တိသတာနီတိ ဝတ္တဗ္ဗေ လိင်္ဂဝိပ္ပလ္လာသဝသေန ဝုတ္တန္တိ အာဟ “ဓနုဂ္ဂဟာနံ တိသတာ”တိ။ မေဏ္ဍ-ဝိသာဏဓနုဂ္ဂဟာနံ တီဏိ သတာနီတိ။ ခေဋကဖလကဟတ္ထာတိ ခေဋကံ နာမ ခဂ္ဂါဒီနံ သတ္တာနံ နိဝါရဏတ္ထာယ ကတံ စမ္မမယံ ဝမ္မံ။ တံ ဟိ ခေဋတိ နိဝါရေတိ ဧတေနာတိ ခေဋကန္တိ ဝုစ္စတိ။ ခေဋ-နိဝါရဏေတိ မုဒ္ဓဇပဌမက္ခရန္တဓာတု။ ဖလကံ နာမ တေသံယေဝ ဝါရဏတ္ထာယ ကတံ ကဋ္ဌာဒိမယံ ဝမ္မံ။ တံ ဟိ ဖလတိ ဝိဒါရတိ ဧတေနာတိ ဖလကန္တိ ဝုစ္စတိ။ ဖလ-ဝိဒါရဏေတိ ဒန္တဇ-လကာရန္တဓာတု။
ဟနေယျာရိသကံ မနန္တိ ဟနေယျ အရိသကံ မနန္တိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ အရီနံ သကံ အရိသကန္တိ သမာသဝိဂ္ဂဟော ဒဋ္ဌဗ္ဗောတိ အာဟ “ဟနေယျာရိသကံ။လ။ အတ္ထော”တိ။ သမ္ဘဝေါတိ ကာရဏံ နိဒါနန္တိ။
မဟာဝါဏိဇဇာတကံ။
၁၁-သာဓိနဇာတကဝဏ္ဏနာ (၄၉၄)
ဥန္နင်္ဂလံ ကတွာတိ ဧတ္ထ အတ္ထော ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တနယေန ဝေဒိတဗ္ဗော။ ဝေယကရဏန္တိ၁ ဝိယာကရဏံ ဒါနဝသေန ဝိဘဇနကရဏံ။ မနောမယသိန္ဓ-ဝယုတ္တန္တိ မနတော နိဗ္ဗတ္တေဟိ သိန္ဓဝေဟိ ယုတ္တံ။ နိမ္မိတေဟိ သိန္ဓဝေဟိ ယုတ္တန္တိ အတ္ထော။ သီဟပဉ္ဇရဥမ္မာရေတိ သီဟပဉ္ဇရဿ ဥမ္မာရေ။ အာရောဟဏသဇ္ဇံ ကတွာ အဋ္ဌာသီတိ အာရောဟဏတ္ထာယ ဝိဓာနံ ကတွာ အဋ္ဌာသိ။
ပါဠိယံ တာဝတိံသာတိ တာဝတိံသေ ဘဝါ တာဝတိံသာ။ သဣန္ဒ-ကာတိ ဣန္ဒေန သက္ကေန သဟ ယေ ဝတ္တန္တီတိ သဣန္ဒကာ။ သရမာနာတိ အနုဿရမာနာ။ ဒဋ္ဌုံ အာကင်္ခမာနာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ အစ္ဆန္တီတိ ဝသန္တိ။ အဂါ ဒေဝါန သန္တိကေတိ ဧတ္ထ ဒေဝါနန္တိ ဝတ္တဗ္ဗေ ဆန္ဒာနုရက္ခနတ္ထံ နိဂ္ဂဟိတလောပံ ကတွာ ဧဝံ ဝုတ္တံ။ တေနာဟ “ဒေဝါနံ သန္တိကံ အဂမာသီ”တိ။ တသ္မိန္တိ သာဓိနရာဇသ္မိံ။ သောတိ ရထော။ ပါဠိယံ ရာဇီသီတိ ရာဇာယေဝ သီလသမ္ပန္နတာယ ဣသိသဒိသတ္တာ ရာဇိသီတိ ဝုတ္တံ။ ကာမေဟီတိ ပဏ္ဍု-ကမ္ဗလသိလာသနတော အညေဟိ ဝတ္ထုကာမေဟိ။
ဒေဝလောကေ ဝသနကန္တိ ဒေဝလောကေ ဝသနတ္ထာယ ကတံ ပုညံ ခီဏံ။ အဇ္ဇာတိ ဒေဝဂဏနာယ သလ္လက္ခေတွာ ရညာ ဝုတ္တံ။ ယံ ပရေန ဒိန္နတ္တာ လဘတိ။ တံ ယာစိတကသဒိသမေဝ ဟောတီတိ ယံ ဓနံ ပရေန မူလစ္ဆဇ္ဇဝသေန ဒိန္နတ္တာ လဘတိ။ တံ မူလစ္ဆဇ္ဇဝသေန ဒိန္နမ္ပိ ယာစိတက-သဒိသမေဝ ဟောတိ။ ပရာယတ္တတ္တာတိ သမ္ဗန္ဓော။ ပါဠိယံ အာဝေနိကန္တိ၂
ဧတ္ထ အာဝေနော ဝုစ္စတိ ပုထု။ တေန ပဝတ္တံ အာဝေဏိကန္တိ အတ္ထော။ နကာရဿ ပန ဏကာရတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ သဇ္ဇေတွာတိ ဝိဓာယိတွာ။ ဝိသောဓေ-တွာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဗောဓိသတ္တော ပန မနုဿတ္တဘာဝေ နိကတိဝါရေ ဒေဝလောကံ ဂတော ဟောတိ စတ္တာရော မန္ဓာတုရာဇကာလေ သာဓိနရာဇ-ကာလေ ဂုတ္တိလဝီဏာဝါဒနကာလေ နိမိမဟာရာဇကာလေတိ။ သော မန္ဓာတုကာလေ ဒေဝလောကေ အသင်္ချေယျကာလံ ဝသိ။ တသ္မိံ ဟိ ဝသမာနေယေဝ ဆတ္တိံသ သက္ကာ စဝိံသု။ သာဓိနရာဇကာလေ သတ္တာဟံ ဝသိ။ မနုဿဂဏနာယ သတ္တဝဿသတာနိ ဟောန္တိ။ ဂုတ္တိလဝီဏာဝါဒနကာလေ စ နိမိရာဇကာလေ စ မုဟုတ္တမတ္တံ ဝသိ။ မနုဿဂဏနာယ သတ္တဒိဝသာနိ ဟောန္တီတိ။ အယမတ္ထော မဇ္ဈိမနိကာယေ မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသေ မဂ္ဃဒေဝသုတ္တဋ္ဌ-ကထာယံ ဝုတ္တော။ အထ နံ ရာဇာ ကော အညော သတ္တော မမ သန္တိကေ အာသနေ နိသီဒိဿတီတိ ဝတွာတိ တသ္မိံ ကာလေ ဥယျာနပါလံ ရာဇာ အတ္တနော ဝယော ဝုဍ္ဎဘာဝံ ပဋိစ္စ ကော အညော သတ္တော မမ သန္တိကေ သမဘူတေ အာသနေ နိသီဒိဿတီတိ ဝတွာ ဧကသ္မိံ နိသီဒိတွာ ဧကသ္မိံ ပါဒေ ဌပေသိ။ သော ကိရဿာတိ သော နာရဒရာဇာ အဿ သာဓိနရာဇဿ ရာဇပရိဝတ္တဝသေန သတ္တန္နံ ရာဇူနံ ပူရဏော ပနတ္တော ပုတ္တဿ ပုတ္တောတိ အတ္ထော။ တဒါ ကိရ ဝဿသတာယုကကာလောဝ အဟောသီတိ ဝဿသတအာယုပ္ပမာဏော ကာလောယေဝ အဟောသိ။ န နိမိဇာတကာဒီသု ဝိယ အနေကဝဿသတာယုကကာလောတိ။
ခေတ္တာနီတိ ဧတ္ထ သဿဝိရူဟဏဋ္ဌာနံပိ ဂဟေတဗ္ဗန္တိ အာဟ “ခေတ္တာ-နီတိ ဘူမိဘာဂေ သန္ဓာယာဟာ”တိ။ တာဒိသမေဝါတိ ခေတ္တာနံ ပမာဏေန ဥပမာနေတွာ ဝုတ္တံ။ ဥဒက၁ ပဝေသနကုဏ္ဍလေနာတိ ဥဒကံ ခေတ္တေသု ပဝေသနတ္ထာယ ကတေန ကဋ္ဌဝေဠုအာဒိမယာယ ဒေါဏိယာ သမ္ပန္နာဂတံ။ ဥဒကပဝေသနဒေါဏိ ဟိ ကံ ဥဒကံ ဥဍေတိ ဥမ္ဘေတိ ဥက္ခိပတိ ပဝေသတိ ဧတေနာတိ ကုဏ္ဍလန္တိ ဝုစ္စတိ။ အနုပါတိ အနုဂတာ အာပါ ဧတ္ထာတိ အနုပါ။
အာပသဒ္ဒဿ အာကရဿ ဥကာရတ္တံ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ ပရသရလောပေါ ဝါ။ “အနုပေါ သလိလပါယော”တိ ဝုတ္တံ။
ပါဠိယံ ဒိဋ္ဌာ မယာ ဝိမာနာနီတိ မယာ ဝိမာနာနိ ဒိဋ္ဌာနိ။ ဩဘာ-သေန္တာ စတုဒ္ဒိသာတိ စတူသု ဒိသာသု ဩဘာသန္တာနိ။ ဝုဋ္ဌံ၁ မေ ဘဝနံ ဒိဗျန္တိ ဝသိတံ မယာ ဘဝနေ ဒိဗ္ဗေတိ အတ္ထော။ အထဝါ မယာ ဘဝနံ ဒိဗျံ ပရိဘုတ္တန္တိ အတ္ထော။ ဗုဒ္ဓဉာဏေန အပရိစ္ဆိန္ဒနီယန္တိ ဗုဒ္ဓါနံ ဉာဏေနပိ အပရိစ္ဆိန္ဒနီယံ။ ဧဝရူပံ ကာမဂုဏသမ္ပတ္တိံ ပဟာယ ပုညကရဏတ္ထာယ ဣဓာဂတောတိ အတ္ထော။ ဣဒဉ္စ ပရိစ္ဆိန္ဒိတုံ ဒုက္ကရတံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ။ န ဗုဒ္ဓဉာဏေန အပရိစ္ဆိန္ဒနီယံ နာမ အတ္ထိ။ ယဒိ ဟိ ဗုဒ္ဓဉာဏေန အပရိစ္ဆိန္ဒနီယံ ကိဉ္စိ အတ္ထံ။ ဧဝံသတိ ဗုဒ္ဓါနံ အသဗ္ဗညုတာ ဘဝေယျာတိ။ နိက္ခိတ္တ-ဒဏ္ဍဟတ္ထေဟီတိ ဟတ္ထတော နိက္ခိပိတွာ ဌပိတေဟိ ဒဏ္ဍေဟိ။ သဗ္ဗညုတ-ဉာဏေန သင်္ခိပိတွာတိ သဗ္ဗညုတဉာဏေန တုလယိတွာ သဒိသာကာရံ ကတွာတိ အတ္ထော။ သံပုဗ္ဗော ဟေတ္ထ ခိပ သဒ္ဒေါ အာကာရတ္ထော။ ဘူမတ္ထရဏ-သင်္ခေပေသူတိ အာဒီသု ဝိယ။ ဝိဂတန္တိ အကရဏဝသေန ဝိနာဘူတန္တိ။
သာဓိနဇာတကံ။
၁၂-ဒသဗြာဟ္မဏဇာတကဝဏ္ဏနာ (၄၉၅)
ဝိစေယျဒါနန္တိ ဝိစာရေတွာ ဒါနံ။ ကုရုရဋ္ဌေတိ အာဒီသု ဝစနတ္ထော ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တနယေန ဝေဒိတဗ္ဗော။ ဝိစေယျ ဒါနံ ကတမံ မဟပ္ဖလန္တိ ဝိစေယျ ဒါနံ မဟပ္ဖလံ နာမ ကတမန္တိ ဧဝံ စိန္တေတွာ သီလဝန္တာနံ ဒါတုကာမော ဟုတွာ “ဝိဓုရပဏ္ဍိတေန သဒ္ဓိံ မန္တယိဿာမီ”တိ စိန္တေသိ။ တန္တိ ဝိဓုရံ။ မဂ္ဂေနာ-ဂတသီလေတိ အရိယမဂ္ဂေန သဒ္ဓိံ အာဂတသီလေ။
ပဋိဝေဓဗဟုဿုတေတိ ပဋိဝေဓဝသေန ဗဟုဿုတေ။ ဒက္ခိဏန္တိ ဒါနန္တိ ဒက္ခန္တိ ဝဍ္ဎန္တိ သတ္တာ ဧတာယ ယထာဓိပ္ပေတာဟိ သမ္ပတ္တီဟိ ဝုဍ္ဎာ ဥက္ကံသဂတာ
ဟောန္တီတိ ဒက္ခိဏာ။ ဒါတဗ္ဗဝတ္ထူတိ ဝစနတ္ထော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ တေသံ ဗြာဟ္မဏာနံ ဝိဘင်္ဂန္တိ မမ ပညာယ ဝိစိနိတွာ တေသံ ဗြာဟ္မဏာနံ ဝိဘင်္ဂံ။ တေသံ ဗြာဟ္မာဏာနန္တိ ဧတ္ထ စ ကမ္မတ္ထေ သာမိဝစနံ။ ဘဝန္တိ တွံ။ ဝိတ္ထာရေန သုဏောဟီတိ အတ္ထော။ ဝိစိနိတဘာဝန္တိ ကတ္ထစိ ပါဌော ဒိဿတိ။ သော အပါဌော။ ပါဠိယံ ပုဏ္ဏေ မူလဿာတိ နာနာမူလေဟိ သမ္ပုဏ္ဏေ။ ဗန္ဓမုခေတိ၁ သုတ္တာဒီဟိ ဗန္ဓိတဗ္ဗမုခေ။ ဩသဓိကာယော ဂန္ထေန္တီတိ ဧတ္ထ ဩသဓိသမူလေ ဂန္ထေန္တိ ဗန္ဓန္တိ ဗန္ဓိတွာ မနုဿာနံ ဒေန္တီတိ အတ္ထော။ တေနာဟ “ဩသဓိကာယော ။လ။ ဒေန္တီ”တိ။ နဟာပနံ နာမာတိ ရောဂါဝုပသမနတ္ထံ ဥဏှောဒကေန နှာပနကမ္မံ နာမ ကရောန္တိ။ ဘူတဝိဇ္ဇန္တိ ယက္ခာနံ အဝှါယနီယတ္ထာယ။ ပလာပနတ္ထာယ ဝါ ဝိဓာတဗ္ဗဝိဇ္ဇံ။ တေပိ “ဗြာဟ္မဏာ ဝါ မယံ အဗြာဟ္မဏာ ဝါ”တိ အဇာနိတွာတိ မယံ ဗြာဟ္မဏာတိ ဝါ အဗြာဟ္မဏာတိ ဝါ အပဋိဇာနိတွာ ပဋိညံ အဒတွာ ဝေဇ္ဇကမ္မေန ဇီဝိကံ ကပ္ပေန္တာ တေ ဝေါဟာရေန ဗြာဟ္မဏာတိ ဝုစ္စန္တီတိ သမ္ဗန္ဓော။ အက္ခာတာတိ န ခါတာ၊ ကထံ န ခါတာတိ အာဟ။ ဗာဟိတပါပတာယ ဗြာဟ္မဏာ နာမ ဝုစ္စန္တီတိ။ ပါဠိယံ အပေတာ တေ ဗြဟ္မညာတိ တေ ဇနာ ဗြာဟ္မဏဘာဝါ အပေတာ ဝိဂတာတိ အတ္ထော။ ဣတိ ရာဇာ စ ကောရဗျောတိ ဧဝံ ကောရဗျော ရာဇာ တေ ဗြာဟ္မဏာ အပေတာ န တေ ဝုစ္စန္တိ ဗြာဟ္မဏာ။ အညေပိ သီလဝန္တေ ဗဟုဿုတေ ပရိယေသ ဝိဓုရာတိ အဝေါစာတိ သမ္ဗန္ဓော။
ပေသနာနိပီတိ ပေသနဌာနာနိပိ ဂစ္ဆန္တိ။ ရထစရိယာသူတိ ရထေဟိ စရဏေသု သိပ္ပေသူတိ အတ္ထော။ အဋ္ဌကထာယမ္ပန အဓိပ္ပာယမတ္တမေဝ ဒဿေတုံ “ရထစရိယာသူတိ ရထသိပ္ပံ သိက္ခန္တီ”တိ ဝုတ္တံ။ ဝင်္ကဒဏ္ဍန္တိ ဒန္တကဋ္ဌန္တိ ဧတ္ထ ဒန္တကဋ္ဌံယေဝ ဝင်္ကတ္တာ ဝင်္ကဒဏ္ဍောတိ ဝုစ္စတိ။ ပစ္စုပေဿန္တီတိ ပတိ ဥပ ဧဿန္တီတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ ဣ-ဂတိယန္တိ ဓာတုယာ အတ္ထာတိသယယောဂတော ဣဓ ဥပသေဝနတ္ထတာ ဟောတီတိ အာဟ “ပစ္စုပေဿန္တိ ။လ။ ဥပသေဝန္တီ”တိ။ တေသန္တိ ရာဇူနံ။ နိဂ္ဂါဟကသမာတိ ဧတ္ထ နိဂ္ဂါဟေတွာ ဂဏှန္တီတိ နိဂ္ဂါဟကာ။
ဗလိသာဓကရာဇပုရိသာ။ တေဟိ သမာ သဒိသာတိ အတ္ထော။ တေနာဟ “နိဂ္ဂါဟကသမာတိ နိဂ္ဂဟကာရကေဟိ ဗလိသာဓကရာဇပုရိသေဟိ သမာ”တိ။ တေ ပုရိသာတိ ယထာ တေ ရာဇပုရိသာ “အဂဟေတွာ န ဂမိဿာမာ”တိ နိဂ္ဂဟံ ကတွာ ဂဏှန္တိယေဝ၊ တထာ ဂါမေ ဝါ ဝနေ ဝါ အလဒ္ဓါ အလဘန္တာ မရန္တာပိ ဣဒါနိ ဣဓေဝ မရဏံ ပတ္တာပိ န ဝုဋ္ဌဟိဿာမာတိ ဥပသေဝန္တီတိ။
ရဇရေဏူဟီတိ ဧတ္ထ ရေဏုသဒ္ဒေါ ပံသုမှိ ဝဋ္ဋတီတိ အာဟ “ပံသူဟိ စာ”တိ။ ခါဏုဃာတသမာတိ ဈာမခါဏုကဥဒ္ဓရဏကမနုဿေဟိ သမာနာတိ အာဟ “ခါဏုဃာတကသမာတိ ။လ။ သမာနာ”တိ။ မလီနသရီရတာယာတိ မလေဟိ ကိလိဋ္ဌသရီရတာယ။ ဟေတုဝစနမိဒံ။ ဈာမခေတ္တေတိ အဂ္ဂိနာ ဒဍ္ဎခေတ္တေ။ ဈာမခါဏုကဥဒ္ဓရဏမနုဿေဟီတိ ဣမိနာ ဃဋသဒ္ဒေါ ဥဒ္ဓရဏတ္ထောတိ ဒဿေတိ။ “အဂဟေတွာ န ဂမိဿာမာ”တိ ကိဉ္စိ လာဘံ အဂဟေတွာ န ဂမိဿာမာတိ သန္နိဋ္ဌာနံ ကတွာ နိစ္စလဘာဝေန ဌိတတ္တာ နိခဏိတွာ ဌပိတဝတိခါဏုကာ ဝိယာတိပိ အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော။
ပါဠိယံ ဟရီတကန္တိ အဘယရုက္ခဖလံ။ အာမလကန္တိ အမတဖလံ။ အမ္ဗန္တိ အမ္ဗဖလံ။ ဇမ္ဗုန္တိ ဇမ္ဗုဖလံ။ ဝိဘီတကန္တိ အက္ခရုက္ခဖလံ။ လဗုဇန္တိ လဗုဇဖလံ။ ဗေလုဝါ ဗဒရာနိ စာတိ မာလုရ,ကောလဉ္စ ဖလာနိ။ ရာဇာယတနန္တိ ခီရိကရုက္ခာနံ ပုပ္ဖဖလာနိ။ ဖာဏိတပုဋဉ္စာတိ ဖာဏိတ-ဘဏ္ဍိကဉ္စ။ ပဏိယာနီတိ ပဏိတဗ္ဗာနိ ဝေါဟရိတဗ္ဗာနိ ဘဏ္ဍာနီတိ အာဟ “ပဏိယာနီတိ ဘဏ္ဍာနီ”တိ။ ဝိက္ကိဏန္တီတိ မူလံ ဂဟေတွာ အတ္တနော ဘဏ္ဍာနိ ဒဒန္တီတိ အတ္ထော။ တေနာဟ “ဝိက္ကိဏန္တီတိ ကိဏန္တီ”တိ။ ဧတ္ထ စ ဝိကရဏ-ပစ္စယဘူတဿ နကာရဿ ဏကာရတ္တံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ ပဝေစ္ဆန္တီတိ ဧတ္ထ ဝစ္ဆ-နိမန္တနေတိ တာလုဇဒုတိယက္ခရန္တဓာတုဝသေန အတ္ထံ ဒဿေတုံ “ပဝေစ္ဆန္တီတိ။လ။ အာဝါဟန္တိ နာမာ”တိ။ ဧတ္ထ ဟိ ဝိဝါဟာဝါဟဝါနာနိ အတ္ထတော အာမန္တနာနိယေဝ နာမာတိ။ အမ္ဗဋ္ဌဝေဿေဟီတိ ဧတ္ထ အမ္ဗံ ဝုစ္စတိ ဂေဟံ။ တသ္မိံ ပတိဋ္ဌဟန္တီတိ အမ္ဗဋ္ဌကုဋုမ္ဗိကာ။ ဝိသန္တိ ဂစ္ဆန္တီတိ ဝေဿာ ဂဟပတိကာ။ အမ္ဗဋ္ဌာ စ ဝေဿာ စ အမ္ဗဋ္ဌဝေဿာ။ တေဟိ အမ္ဗဋ္ဌဝေဿေဟီတိ အတ္ထော။ တေနာဟ “အမ္ဗဋ္ဌ-ဝေဿေဟီတိ ကုဋုမ္ဗိကေဟိ စေဝ ဂဟပတီဟိ စ သမာ”တိ။
ဂါမပုရောဟိတာတိ ဂါမေသု အဝစရာ ပုရောဟိတာ။ ဗဟုဇနေတိ၁ ပစ္စတ္တေ ဥပယောဂဝစနန္တိ အာဟ “ဗဟုဇနေတိ ဗဟုဇနာ”တိ။ အယံ ပနေတ္ထ ပါဠိ ယောဇနာ။ ယေ ဧကေ ဂါမေသု ပုရောဟိတာ နိက္ခိတ္တဘိက္ခံ ဘုဉ္ဇန္တိ။ ဧတေ ဂါမေ ပုရောဟိတေ နက္ခတ္တမုဟုတ္တမင်္ဂလာနိ ပုစ္ဆန္တီတိ။ အဏ္ဍစ္ဆေဒကာတိ မံမစ္ဆေဒကာ။ တိသူလာဒိအင်္ကကရဏေနာတိ ဝေဠုသလကာဒိအဝယဝါနံ ကရဏေန။ လဉ္ဇနကာရကာတိ လက္ခဏကာရကာ။
အသိလဒ္ဓိံ စေဝါတိ၂ အသိယေဝ စောရေဟိ ဂဏှိတဗ္ဗတာ အသိ-လဒ္ဓီတိ ဝုစ္စတိ။ စောရေဟိ ဂဟိတော ခုဒ္ဒကအသီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ လဒ္ဓိသဒ္ဒေါ ဟေတ္ထ ခုဒ္ဒပရိယာယော။ စမ္မခဏ္ဍဝါရဏဉ္စာတိ၃ စမ္မခဏ္ဍမယဝါရဏဉ္စ ကဏ္ဍဝါရဏဉ္စာတိပိ ပါဌော။ စောရာဋဝိန္တိ စောရေဟိ နိဝုဋ္ဌအဋ္ဋဝိံ။ အာဝဟန္တီတိ ဣမိနာ အဗ္ဗာဟရန္တီတိ ဧတ္ထ အာပုဗ္ဗော ဝဟသဒ္ဒေါ စုရာဒိဘူဝါဒိဂဏိကဝသေန ဒုဝိဓော။ ဝကာရဿ ပန ဗကာရံ ဗကာရဿ စ ဒွေဘာဝံ အာကာရဿ စ ရဿတ္တံ ကတွာ ရူပသိဒ္ဓိံ ဒဿေတိ။ ဂေါပ-နိသာဒေဟီတိ ဧတ္ထ ယော ဟိ အတ္တနော ဂါဝေါ ပါလေတိ။ သော ဂေါပေါ။ ယော ပရေသံ ဝေတ္တနေန အတ္ထော ဟုတွာ။ သော ဂေါပါလကောတိ သုတ္တ-နိပါတဋ္ဌကထာသု ဝုတ္တေပိ ကတ္ထစိ ဧတေ ဒွေ သမာနပရိယာတိ အာဟ “ဂေါပါလကေဟိ စေဝ နိသာဒေဟိ စာ”တိ။ ဧတေန ဝနစရေ၄ မိဂေ ဒဿေ-တီတိ သသဗိဠာလန္တိ ဧတေန ပဒဒွယေန သကလေပိ ဝနစရေ မိဂေ ဥပလက္ခဏနယသာမတ္ထိယာ ဒဿေတိ။ အာဂေါဓာတိ ဧတ္ထ အာ-သဒ္ဒေါ မရိယာဒတ္ထော။ တေနာဟ “အာဂေါဓာ မစ္ဆကစ္ဆပန္တိ ထလဇေသု တာဝ အာဂေါဓတော မဟန္တေ စ ခုဒ္ဒကေ စ ပါဏယော ဗာဓေန္တိ မာရေန္တိ, ဇလဇေသု မစ္ဆကစ္ဆပေ”တိ။ တတ္ထ တာဝ အဂေါဓတော ဥပရိ မဟန္တေ စ အာဂေါဓတော ဟေဋ္ဌာ ခုဒ္ဒကေ စ ပါဏယော ဗာဓေန္တိ မာရေန္တီတိ အတ္ထော။
ပါဠိယံ အညေ ဓနဿ ကာမာ ဟီတိ ဧတ္ထ အညေ ဓနဿ ကာမာ ဟုတွာတိ သမ္ဗန္ဓော။ ဟိသဒ္ဒေါ နိပါတမတ္တော။ တေနာဟ “အညေ ဓနဿ
ကာမာ ဟီတိ အပရေ ဗြာဟ္မဏာ ဓနံ ပတ္ထေန္တာ”တိ။ ကတ္ထစိ ပန ပေါတ္ထကေသု အပရေ ဗြာဟ္မဏာ ဓနံ ပတ္ထေန္တီတိ ပါဌော ဒိဿတိ။ သောမယာဂေတိ သီတလဘာဝကရဏတ္ထာယ ယာစိတဗ္ဗေ ယာဂေ။ ဥပဋ္ဌိတေတိ ဧတ္ထ ဥပသဂ္ဂါနံ အာနုဘာဝေန ဌာသဒ္ဒေါ ပါတုဘဝနတ္ထော ဟောတိ။ တေ ကိရာတိ ဧတေ ရာဇာနော ကိရ။ နေတိ ရာဇာနော။ အညေ ဗြာဟ္မဏာတိ ဟေဋ္ဌာ မဉ္စေ နိပ္ပန္နေဟိ ဗြာဟ္မဏေဟိ အညေ ဗြာဟ္မဏာ။ ကလိန္တိ အပရာဓံ။ အပရာဓော ဟိ ကလိတဗ္ဗော ဂဏိတဗ္ဗောတိ ကလီတိ ဝုစ္စတိ။ ကလ-သင်္ချာနေတိ ဒန္တဇ-လကာရန္တဓာတု။
အရိယသီလေန သမန္နာဂတာတိ ပရိသုဒ္ဓသီလေန သမ္ပန္နံ အာဂတာ ပတ္တာ။ ဒါနံ ဒတွာ ဥပေါသထံ အဓိဋ္ဌာယ သမာဒိန္နသီလာ ဟောန္တူတိ အာဒီသု ယဒါ ပဏ္ဍိတာ ယံကိဉ္စိ ဒုက္ကရကမ္မံ ကာတုံ ဣစ္ဆန္တိ။ တဒါ တဿ တဿ ဒုက္ကရကမ္မဿ သုခေန သိဇ္ဈနတ္ထာယ ဒါနံ ဒဒန္တိ။ ဝိသေသတော ပန ဥပေါသထသီလံ သမာဒိယန္တိ။ ဧသာ ပန ပဏ္ဍိတာနံ ပကတီတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ ဇာတိ-ပုပ္ဖပုဏ္ဏန္တိ သုမနပုပ္ဖာနံ ပရိပုဏ္ဏံ။ သုဝဏ္ဏသမုဂ္ဂန္တိ သုဝဏ္ဏကရဏ္ဍကံ။ ပဉ္စ-ပတိဋ္ဌိတန္တိ ဥဘောဟိ ဇဏ္ဏုကေဟိ ဥဘောဟိ စ ကပ္ပရေဟိ နလာဋေနစာတိ ဧဝံ ပဉ္စဟိ အင်္ဂေဟိ ပတိဋ္ဌိတံ။ ဣတ္တရသတ္တောတိ လာမကသတ္တော။ အပ္ပေ-သက္ခသတ္တော န ဟောတိ။ ဝေလန္တိ ပိဏ္ဍပါတပရိဘုဉ္ဇနဝေလံ။ ပရိက္ခာရာပိ တေဟိ သဒ္ဓိံယေဝ ဂတာတိ ဣမိနာ ပရိက္ခာရာပိ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါနံ ဣဒ္ဓါနုဘာဝေန ဟတ္ထာဒီဟိ အဂဟေတွာ တေဟိ သဒ္ဓိံယေဝ ဂတာတိ ဒဿေတီတိ။
ဒသဗြာဟ္မဏဇာတကံ။
၁၃-ဘိက္ခာပရမ္ပရဇာတကဝဏ္ဏနာ (၄၉၆)
ပသန္နောတိ ဣဒံ သဒ္ဓါသမ္ပန္နောတိ ပဒဿေဝ အတ္ထဒီပကံ။ ထေရောပိ “အယံ သက္ကာရော ဓမ္မရတနဿ ကတော။ န မယှံ အနုစ္ဆဝိကော၊ အဂ္ဂ-သာဝကဿ ဓမ္မသေနာပတိဿ အနုစ္ဆဝိကော”တိ စိန္တေတွာ ပိဏ္ဍပါတဉ္စ ဝတ္ထာနိ စ ဝိဟာရံ ဟရိတွာ သာရိပုတ္တတ္ထေရဿ အဒါသီတိ ဧတ္ထ ကသ္မာ ပန သာရိပုတ္တတ္ထေရဿ အဒါသိ။ ယဒိ ဟိ သဗ္ဗသေဋ္ဌဿ ဒါတုံ ဣစ္ဆတိ။ ဧဝံ သတိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿေဝ ဒါတဗ္ဗော။ ဥဒါဟု သစေ အတ္တနာ သေဋ္ဌတရာနံ ဒါတုံ ဣစ္ဆတိ။ မဟာမောဂ္ဂလာနတ္ထေရာဒီနမ္ပိ ဒါတဗ္ဗောတိ။ ဝုစ္စတေ။ ယသ္မာ ဟိ အာနန္ဒတ္ထေရော သာရိပုတ္တတ္ထေရေန အတိဝိယ ဝိဿာသိကော သမ္ပိယော စ မနာပေါ စ အဟောသိ။ တသ္မာ အတ္တနာ သေဋ္ဌတရေသုပိ ဝိဇ္ဇမာနေသု သာရိပုတ္တတ္ထေရဿေဝ အဒါသိ။ ဝုတ္တဉ္စေတံ - သမန္တပါသာဒိကာယ နာမ ဝိနယဋ္ဌကထာယ “အာယသ္မတော သာရိပုတ္တဿ ဒါတုကာမော ဟောတီ”တိ။
အာယသ္မာ ကိရ အာနန္ဒော ဘဂဝန္တံ ဌပေတွာ အညော ဧဝရူပေါ ဂုဏဝိသိဋ္ဌော ပုဂ္ဂလော နတ္ထီတိ ဂုဏဗဟုမာနေန အာယသ္မန္တံ သာရိပုတ္တတ္ထေရံ အတိမမာယတိ။ သော သဒါပိ မနာပစီဝရံ လဘိတွာ ရဇိတွာ ကပ္ပဗိန္ဒုံ ဒတွာ ထေရဿေဝ ဒေတိ။ ပုရေဘတ္တေ ပဏီတံ ယာဂုခဇ္ဇကံ ဝါ ပိဏ္ဍပါတံ ဝါ လဘိတွာပိ ထေရဿေဝ ဒေတိ။ ပစ္ဆာဘတ္တေ မဓုဖာဏိတာဒီနိ လဘိတွာပိ ထေရဿေဝ ဒေတိ။ ဥပဋ္ဌာကကုလေဟိ ဒါရကေ နိက္ခမိတွာ ပဗ္ဗာဇေတွာ ထေရဿ သန္တိကေ ဥပဇ္ဈံ ဂါဟာပေတွာ သယံ အနုဿာဝနကမ္မံ ကရောတိ။ အာယသ္မာပိ သာရိပုတ္တော ပိတုကတ္တဗ္ဗံ ကိစ္စံ နာမ ဇေဋ္ဌပုတ္တဿ ဘာရော။ တံ မယာ ဘဂဝတော ကတ္တဗ္ဗကိစ္စံ အာနန္ဒော ကရောတိ။ အဟံ အာနန္ဒံ နိဿာယ အပ္ပောဿုက္ကော ဝိဟရိတုံ လဘာမီတိ အာယသ္မန္တံ အာနန္ဒံ အတိဝိယ မမာယတိ။ သောပိ မနာပစီဝရံ လဘိတွာ အာနန္ဒတ္ထေရဿေဝ ဒေတီတိ သဗ္ဗံ ပုရိမသဒိသမေဝ။ ဧဝံ ဂုဏဗဟုမာနေန မမာယန္တော။ တဒါ ဥပ္ပန္နမ္ပိ တံ စီဝရံ အာယသ္မတော သာရိပုတ္တဿ ဒါတုကာမော ဟောတီတိ ဝေဒိတဗ္ဗော။ အနုစ္ဆဝိကော န ဟောတီတိ အနုလောမိကော န ဟောတိ။ မနာပေါ န ဟောတီတိ အတ္ထော။
သုညော ဝိယာတိ ဂုဏဝိရဟိတတ္တာ သုညော ဝိယ ဟောတိ။ သုခုမာ-လသရီရန္တိ သိနိဒ္ဓသရီရံ။ သုခုမေ အလန္တိ သုခုမာလန္တိ ဝစနတ္ထော။ ရာဇာနံ ဂဟေတွာတိ၁ သော ရာဇာနံ ဘတ္တပါတိံ ဂဟေတွာ။ ဗြာဟ္မဏော တံ ဂဟေတွာ တာပသဿ အဒါသီတိ ဗြာဟ္မဏော တာပသဿ သန္တိကံ ဂန္တွာ ဝါမဟတ္ထေန ဘတ္တပါတိံ ဂဟေတွာ ဒက္ခိဏဟတ္ထေန ကမဏ္ဍလုံ ဂဟေတွာ ဒက္ခိဏောဒကံ ဒတွာ အဒါသီတိ သမ္ဗန္ဓော ဝေဒိတဗ္ဗော။ ကမဏ္ဍလုန္တိ က-ဝုစ္စတိ ဥဒကံ။ တံ မဏ္ဍံ ပသန္နံ ကတွာ လာတိ ဂဏှာတီတိ ကမဏ္ဍလု၊ ကုဏ္ဍိကံ။ ကိဉ္စိ၂ အနာပုစ္ဆိတွာတိ ကိဉ္စိ ပုဂ္ဂလံ ဘတ္တေ န အနာပုစ္ဆိတွာ။ ဝိဝနန္တိ ဝိရုဠှံ ဝနံ ဝိဝနံ။ တေန သဒိသံ ဝိဝနန္တိ ဝစနတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော။ တေနာဟ “ဝိဝနန္တိ နိရုဒကာရညသဒိသံ ဣမံ ပစ္စန္တံ အာဂတ”န္တိ။ ကူဋာဂါရဝရေနာတိ ဣဒံ ရာဇနိဝေသနံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ။ ဥပေါစိတန္တိ၃ ဥပဥစိတံ။ နိသိန္နန္တိ အတ္ထော။ ဥပဣတိ ကမ္မပ္ပဝစနိယေန ယောဂတော မဟာသယနန္တိ ဧတ္ထ ဘူမတ္ထေ ဥပယောဂဝစနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ မဟာသယနေ နိသိန္နန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ သုပညတ္တံ သိရိသယနန္တိ ဧတ္ထာပိ ဧသေဝနယော။ ဝဍ္ဎမောဒနန္တိ ဧတ္ထ ဝဍ္ဎ-ဥဒ္ဓရဏေတိ ဓာတွတ္ထဝသေန အတ္ထံ ဒဿေတုံ “ဥဒ္ဓမောဒန”န္တိ၄ ဝုတ္တံ။ ဥဒ္ဓရိတံ ဩဒနန္တိ အတ္ထော။ အပဂတခဏ္ဍကာဠကေဟီတိ အပဂတခဏ္ဍကေဟိ စေဝ အပဂတ-ကာဠကေဟိ စ။ ဝိစိတ္တတဏ္ဍုလေဟီတိ အပဂတခဏ္ဍကာဠကတ္တာ မနာပတ္တာ စ ဝိစိတြေဟိ တဏ္ဍုလေဟိ။ အဒါသယီတိ ဧတ္ထ အဒါသီတိ ဝတ္တဗ္ဗေ ယကာရာ-ဂမဝသေန အဒါသယီတိ ဝုတ္တံ။ အတ္တာနန္တိ ဧတ္ထ ကရဏတ္ထေ ဥပယောဂဝစနန္တိ အာဟ “အတ္တာနန္တိ အတ္တနာ”တိ အသ-ဘက္ခဏေတိ ဝုတ္တတ္တာ။ အနသိ-တွာနာတိ အဘုဉ္ဇိတွာနာတိ ဝုတ္တံ။
ဗျာဝဋောတိ ဧတ္ထ ပုနပ္ပုနံ အဝနံ နိယုဉ္ဇနန္တိ ဗျာဝဋော။ အပုဗ္ဗော အဝ-နိယုဉ္ဇနေတိ ဓာတုတော ဋပစ္စယဝသေန အာဒိမှိ စ ဝကာရာဂမဝသေန ရူပသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ အထဝါ အာဝဋနံ ဗျာဝဋော။ အာပုဗ္ဗော ဝဋ-ဂတိမှီတိ မုဒ္ဓဇပထမက္ခရန္တ-
ဓာတုတော အပစ္စယဝသေန အာဒိမှိ စ ဝကာရာဂမဝသေန ရူပသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ တေန နိယုတ္တော ဗျာဝဋော ဥဿုကောတိ အာဟ “ဗျာဝဋောတိ ဥဿုကော”-တိ။ အာမန္တေတဗ္ဗယုတ္တကောတိ တေသု တေသု ကိစ္စေသု အာမန္တိတုံ ယုတ္တကောတိ အတ္ထော။ ခေတ္တညူတိ ဧတ္ထ ဒါနဿ အာနုဘာဝေါယေဝ ခေတ္တံ နာမ တံ ဇာနာတိ သီလေနာတိ ခေတ္တညူ။ န ခေတ္တညူ အခေတ္တညူ။ အခေတ္တညူတိ အလုတ္တသမာသဝသေန အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗောတိ အာဟ “အခေတ္တညူသီတိ နာဟံ ဒါနဿ ခေတ္တံ၊ မယိ ဒိန္နံ မဟပ္ဖလံ န ဟောတီတိ ဧဝံ အတ္တာနံ ဒါနဿ အခေတ္တံ ဇာနာသိ မညေတီ”တိ။ ဧဝံ ဒါနဿ ခေတ္တံ ဇာနာသီတိ အဟံ မညာမီတိ သမ္ဗန္ဓော။
ပါဠိယံ ဃရေသု ဂဓိတောတိ ဃရေသု အဟံ ဂိဒ္ဓေါ ဟုတွာ။ ဘုဉ္ဇေ မာနုသကေ ကာမေတိ မာနုသကေ ကာမေ ဘုဉ္ဇိတွာ။ ရာဇိနော အနုသာသာ-မီတိ အတ္ထော။ ဧဝံ အတ္တနော အဂုဏံ- -ကထေတွာတိ ဧဝံ ဘရာမိ ပုတ္တဒါရေ စာတိ အာဒိနာ အတ္တနော အဂုဏံ ကထယိတွာ။ အတ္တနော အဂုဏံ ဂဟေတွာ-တီပိ ပါဌော။ သီလာဒိဂုဏပရိယေသကဿာတိ ဣမိနာ သီလာဒိဂုဏေ ဧသတီတိ ဣသီတိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေတိ။ ပဏ္ဍိတဂုဏဝုဍ္ဎဿာတိ၁ ပဏ္ဍိတ-ဘာဝေန ဂုဏတော ဝုဍ္ဎဿ။ ပါဠိယံ ဘာဝိတတ္တဿာတိ ဘာဝိတစိတ္တဿ။ ဓမနိသန္ထတန္တိ ပရိယာဒိန္နမံသလောဟိတတ္တာ သိရာဇာလေနေဝ သန္ထရိတံ။ ပရူဠှကစ္ဆန္တိ ဝိရူဠှလောမကစ္ဆံ။ အာလူနိ စေဝါတိ အာလူဝ နာမကာ။ ဧကာ လတာ ဇာတိယော၊ ယာ ပိန်းတိ ဝုစ္စန္တိ။ ကလမ္ဗာနိစာတိ ဧဝံ နာမကာ ဧကာယေဝ လတာ ဇာတိယော၊ ယာ ကန်စွန်းဣတိ ဝုစ္စန္တိ။ ဗိလာလိ-ကန္ဒတက္ကလကန္ဒာနီတိ ဧတ္ထ ဗိလာလိ နာမ မသာလု၊ ယော မျေက်ဥဣတိ ဝုစ္စတိ။ တဿ ကန္ဒာနိ ဗိလာလိကန္ဒာနိ နာမ။ တက္ကလံ နာမ ပိဏ္ဍာလု၊ ယော သတွေးဣတိ ဝုစ္စတိ။ တဿ ကန္ဒာနိ တက္ကလကန္ဒာနိ နာမ။ တုဏှီမာသီနန္တိ ဧတ္ထ တုဏှိ အသိနန္တိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ မကာရော အာဂမသန္ဓိဇော။ အာသိနန္တိ စ အာပုဗ္ဗော သီဒ-ဂတျာဝသာနေတိ ဓာတွတ္ထဝသေန အတ္ထံ ဒဿေတုံ
“တုဏှီမာသီနန္တိ ကိဉ္စိ အဝတွာ နိသိန္န”န္တိ။ ကုဏ္ဍိကန္တိ ဃဋံ။ တံ ဟိ ကံ ဥဒေတိ ပတိဋ္ဌာပေတိ ဧတ္ထာတိ ကုဏ္ဍိကန္တိ ဝုစ္စတိ။ နိဂ္ဂဟိတာဂမဝသေန ပန ရူပသိဒ္ဓိ ဝေဒိတဗ္ဗာ။
ကိစ္စကရဏီယေသူတိ အဝဿံ ကတ္တဗ္ဗကိစ္စံ။ ဣတရံ ကရဏီယံ။ ပဌမံ ဝါ ကတ္တဗ္ဗံ ကိစ္စံ။ ပစ္ဆာ ကတ္တဗ္ဗံ ကရဏီယံ ခုဒ္ဒကံ ဝါ ကိစ္စံ။ မဟန္တံ ကရဏီယန္တိ။
ဘိက္ခာပရမ္ပရဇာတကံ။
ဣတိ အသမ္မောဟဝိလာသိနိယာ နာမ ဇာတကဋ္ဌကထာယ သံဝဏ္ဏနာယ ပကိဏ္ဏကနိပါတဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။
၁။ ဝိမာန၊ ဋ္ဌ၊ ၆၄။
၂။ သုတ္တနိ၊ ဋ္ဌ၊ ၂၊ ၁၀၈။
၁။ အနဉ္ဇိတာမဏ္ဍိတော၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ မဏ္ဍိတော၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သံ၊ ၁၊ ၂၃၁။
၁။ ဝေဿဝဏဿ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ပဝေသေသိံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ကိလန္တော၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ အပ္ပေါဿုက္ကော၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ပဝိသီ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ အတိဟီဠယာနော၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ဝိသုဒ္ဓသတ္တေပေသ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ အဏ္ဍဉ္စ နာမ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဒီဃဇာတိကာဒိပရိပန္ထေ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ နအာဒရံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ပဟဋာသီဝိသော၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ပမုတ္တဝေ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ယေ စ ဒါနံ “ဗာလကေဟိ ပညတ္တ”န္တိ ဝဒန္တိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သစာဟံ ဣမံ ပဥှံ န ကထေဿာမိ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ တထေဝဿ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ နိဝေသနေ မေ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သွာဟံ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ စရိတွာပိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ န၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ သုပ္ပသဏ္ဌာနံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သဟိတာ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ဒုပ္ပသဟ'ဇ္ဇ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဧကဝါဒိနော၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ နပိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ အဋ္ဌကထာယံ နတ္ထိ။
၂။ ဒသဗျဂ္ဃဂ္ဃနကော၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ အာဘတာဘတမံသံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ပမုဒိတာ၊ မဟာနာဒံ၊ ပနာဒိသု”န္တိ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ တေ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဆာယယာ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ပဂ္ဃရိ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ဝိဒလသူပိယော၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ နာရိယော ပဏ္ဏဝီသတိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဝယကရဏံ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ အာဝေဏိကံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ မုသလ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဝုတ္တံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဗဒ္ဓမုခေ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဗဟူ တေ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ အသိလဋ္ဌိဉ္စေဝ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ကဏ္ဍဝါရဏဉ္စဆဋ္ဌ။
၄။ ထလစရေ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ရာဇာနံ ဂဟေတွာ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ကဉ္စိ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဥပါသိတံ၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ ဥတ္တမောဒနံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ပဏ္ဍိတဿ ဂုဏဝုဍ္ဎဿ၊ ဆဋ္ဌ။
၁၅။ ဝီသတိနိပါတ
၁-မာတင်္ဂဇာတကဝဏ္ဏနာ (၄၉၇)
ဥဒေနံ နာမ ဝံသရာဇာနန္တိ ဥဒေနနာမကံ ဝံသရဋ္ဌိဿရိယရာဇာနံ။ ဣတရာပိ ဣတ္ထီတိ ယဿာ ဣတ္ထိယာ အင်္ဂေ ရာဇာ နိပ္ပန္နော အဟောသိ။ သာပိ ဣတ္ထီ ကုဟိံ တာ ဝသလိယော ဂတာတိ ကောဓဝသေန ဝုတ္တံ။ တမ္ဗကိမိလကေဟီတိ၁ ဝဏ္ဏတော တမ္ဗေဟိ တနုမဇ္ဇကိမိလကေဟိ။
”မာတင်္ဂေါ”တိဿ နာမံ ကရိံသူတိ မာတံ ဝုစ္စတိ ထူလော၊ မာတ-အင်္ဂတ္တာ ပန မာတင်္ဂေါတိ တဿ နာမံ ကရိံသု။ ဒိဋ္ဌမင်္ဂလိကာ နာမာတိ ဣမသ္မိံ လောကေ ဒိဋ္ဌံယေဝ ယံကိဉ္စိ မင်္ဂလံ နာမာတိ ဧဝံ ဝါဒတ္တာ ဒိဋ္ဌမင်္ဂလိကာ နာမ သေဋ္ဌိနော ဓီတာ ဧကမာသဒွေမာသဝါရေန မဟာပရိဝါရာ ဥယျာနံ ကီဠိတုံ ဂစ္ဆတီတိ အတ္ထော။ အယမ္ပနေတ္ထ သင်္ခေပေါ၊ ဝိတ္ထာရော ပန မဇ္ဈိမနိကာယဋ္ဌကထာယံ၂ ဂဟေတဗ္ဗော။ ဧတိဿာ ပန ဝယံ အာပဇ္ဇမာနာယ
ဒိဋ္ဌမင်္ဂလိကာတိ သမညာ အဟောသီတိ။ အန္တရဒွါရေတိ ဒွါရဿ အန္တရေ၊ ဒွါရသမီပေ။ အလ္လီယိတွာတိ နိလ္လိယိတွာ၊ ပဋိစ္ဆန္နဋ္ဌာနေ နိသီဒိတွာတိ အတ္ထော။ သာဏိယာ အန္တရေနာတိ ရထဿ ဥပရိ ပဋိစ္ဆန္နာယ သာဏိယာ ဝိဝရေန။ အဒိဋ္ဌပုဗ္ဗယုတ္တကန္တိ ပုဗ္ဗေ ဒိဋ္ဌေန အယုတ္တကံ။ အမူလကန္တိ မူလေန ဝိနာ တာယ ဒိန္နံ ဘုဉ္ဇိတဗ္ဗံ သုရာဘတ္တံ။ ဝိသညိံ ကတွာတိ သမ္မယှနဝသေန ဝိဂတသညံ ဝိယ ကတွာ။ အထဝါ ဝိကာရာပနသညံ ကတွာတိ အတ္ထော။ ဗောဓိသတ္တာနံ အဓိဋ္ဌာနံ နာမ သမိဇ္ဈတီတိ ယသ္မိံ ကသ္မိံစိ ဘဝေ ဥပ္ပန္နာနံ ဗောဓိသတ္တာနံ ပူရိတပါရမီသမ္ဘာရာနံ အဓိဋ္ဌာနံ နာမ သမိဇ္ဈတိ။ မဇ္ဈိမ-နိကာယဋ္ဌကထာယံ ပန တေန စ သမယေန ဇမ္ဗုဒီပေ အယံ ဓမ္မတာ ဟောတိ။ ယဿ စဏ္ဍာလော ကုဇ္ဈိတွာ ဂဗ္ဘဒွါရေ နိပန္နော မရတိ။ ယေ စ တသ္မိံ ဂဗ္ဘေ ဝသန္တိ။ သဗ္ဗေ စဏ္ဍာလာ ဟောန္တိ။ ဂေဟမဇ္ဈမှိ မတေ သဗ္ဗေ ဂေဟဝါသိနော။ ဒွါရမှိ မတေ ဥဘတော အနန္တရဂေဟဝါသိကာ, အင်္ဂဏမှိ မတေ ဣတော သတ္တ ဣတော သတ္တာတိ စုဒ္ဒသဂေဟဝါသိနော သဗ္ဗေ စဏ္ဍာလာ ဟောန္တီတိ။ ဗောဓိသတ္တော ပန အင်္ဂဏေ နိပဇ္ဇိ။ သေဋ္ဌိဿ အာရောစေသုံ “မာတင်္ဂေါ တေ သာမိ ဂေဟင်္ဂဏေ ပတိတော”တိ။ ဂစ္ဆထ ဘဏေ ကိံ ကာရဏာတိ ဝတွာ ဧကံ မာသကံ ဒတွာ ဥဋ္ဌာပေထာတိ။ တေ ဂန္တွာ ဣမံ ကိရ မာသကံ ဂဟေတွာ ဥဋ္ဌဟာတိ ဝဒိံသု။ သော “နာဟံ မာသကတ္ထာယ နိပန္နော၊ ဒိဋ္ဌမင်္ဂလိကာယ သွာဟံ နိပန္နော”တိ အာဟာတိ အာဒိနာ ဝုတ္တံ။ စရိယာပိဋကဋ္ဌကထာယမ္ပိ၁ တဒါ ကိရ အယံ တသ္မိံ ဒေသေ ဓမ္မတာ။ ယဿ ဃရဒွါရေ ဧဝံ နိပဇ္ဇိတွာ စဏ္ဍာလော မရတိ။ တေန ဃရေန သဒ္ဓိံ သတ္တဃရဝါသိနော စဏ္ဍာလာ ဟောန္တီတိ ဝုတ္တံ။ ဧဝံ အဋ္ဌကထာသု ဝုတ္တဝစနံ အညမညဝိရုဒ္ဓံ ဝိယ ဒိဿတိ။ ဧဝမ္ပိ ယထာ ယထာ အတ္ထော န ဝိရုဇ္ဈတိ။ တထာ တထာ အတ္ထော ဂဟေတဗ္ဗော။ ဣမံ ဟိ တဒါ ဧဝံ ဓမ္မတာယ ဗောဓိသတ္တဿ အာနုဘာဝေနေဝ ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ ကတွာ ဝုတ္တန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။
ပရိသဇနေနာတိ၁ ပရိဝါရဘူတေန ဇနေန။ ဇာတိသမ္ဘေဒဝီတိက္ကမန္တိ တဿာ ဒိဋ္ဌမင်္ဂလိကာယ ဇာတိသမ္ဘေဒံ အသဒ္ဓမ္မပဋိသေဝနဝသေန ဝီတိက္ကမံ။ အမှာကံ ဇီဝိကာ န ပဝတ္တန္တီတိ၂ အမှာကံ ဇီဝိကာ ဒုပ္ပောသိတဝသေန န ပဝတ္တန္တိ။ ဧဝံ ယာဝ မမ အာဂမနာ၊ တာဝ မာ ဥက္ကဏ္ဌိ။ သမဏပဗ္ဗဇ္ဇန္တိ သမဏဝသေန ပဗ္ဗဇ္ဇံ။ တေန ဟီတိ ဥယျောဇနတ္ထေ ဝိဘတျန္တပဋိရူပကော နိပါတော။ ကိံ န လစ္ဆသီတိ ကသ္မာ န လဘိဿတိ၊ လဘိဿတိယေဝါတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဗြဟ္မဘတ္တာတိ ဗြဟ္မာနံ ဘဇန္တာ သေဝန္တာ ဗြာဟ္မဏာတိ အတ္ထော။ သန္နိပတိတွာတိ ဒိဋ္ဌမင်္ဂလိကာယ ဝစနံ သဒ္ဒဟိတွာ မာတင်္ဂဿ အာဂမနတော ပုဗ္ဗေယေဝ သန္နိပတိတွာ။ စတုဇာတိယဂန္ဓေဟီတိ၃
၁။ တမ္ဗကိပိလိလ္လကေဟိ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ မ၊ ဋ္ဌ၊ ၃၊ ၄၈။
၁။ သုတ္တနိ၊ ဋ္ဌ၊ ၁၆၈။
”ကုင်္ကုမဉ္စေဝ ယဝန-ပုပ္ဖဉ္စ တဂ္ဂရံ တထာ။ တုရုက္ခောတိ စတုဇ္ဇာတိ၊ ဂန္ဓာ ဧတေ ပကာသိတာ”တိ။၄
ဧဝံ ဝုတ္တေဟိ စတုဇာတိယဂန္ဓေဟိ။ ဓူမံ ဒတွာတိ ဝိလေပနံ ဒတွာ။
အင်္ဂုဋ္ဌကေန နာဘိံ ပရာမသီတိ ဂဗ္ဘဿ ပတိဋ္ဌာနတ္ထာယ ရာဂေန အပရိယုဋ္ဌိတစိတ္တော အင်္ဂုဋ္ဌကေန အဿာ ဒိဋ္ဌမင်္ဂလိကာယ နာဘိံ ပရာမသိ။ ဘဝိဿထာတိ တွမ္ပိ လာဘဂ္ဂယသဂ္ဂပတ္တော ဘဝိဿသိ။ ပုတ္တောပိ လာဘဂ္ဂယသဂ္ဂပတ္တော ဘဝိဿတိ။ တေပိ ဥဘော လာဘဂ္ဂယသဂ္ဂပတ္တာ ဘဝိဿထာတိ ပုရောပုရိသဝသေန အတ္ထော ဂဟေတဗ္ဗော။ ကာလကဏ္ဏီ ပရိဝဇ္ဇိဿန္တီတိ၅ အလက္ခီ အသီရိကဘာဝါ ပရိဝဇ္ဇိဿန္တိ။ ဒဿန္တီတိ ဒတွာ ဝန္ဒိဿန္တီတိ အတ္ထော။ သုဝဏ္ဏသိဝိကန္တိ သုဝဏ္ဏမယတ္တာ သေဝိတဗ္ဗတ္တာ စ ဧဝံ နာမကံ ယာနဝိသေသံ။
မဏ္ဍပေ ဇာတတ္တာတိ ဣမိနာ မဏ္ဍပေ ဇာတော မဏ္ဍဗျောတိ ဏျပစ္စယဝသေန သဒ္ဒသိဒ္ဓိံ ဒဿေတိ။ တဿာတိ မဏ္ဍဗျကုမာရဿ။ အတိတ္ထေနာတိ အတိတ္ထဘူတေန အသဒ္ဒဟိတဗ္ဗေန ကာရဏေန။ သင်္ကာရ-ယက္ခသဒိသောတိ သင်္ကာရဋ္ဌာနေ အဝစာရကေန ပိသာစယက္ခေန သဒိသော။
အနဉ္ဇိတာမဏ္ဍိတာတိ အက္ခိမှိ ယေန ကေနစိ အဉ္ဇနေန အနဉ္ဇိတာ ကေနစိ အလင်္ကာရေန အမဏ္ဍိတာ။ သင်္ဃာဋိကပိလောတိကဝသနောတိ သင်္ဃာဋိ-တဗ္ဗပိလောတိကဝသနော။ ဣမိနာ ဒုမ္မဝါသီတိ ဧတ္ထ မကာရော အာဂမ-သန္ဓိဇော။ ဒုဗ္ဗာသီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဩကလ္လကောတိ နိဟီနဝသေန ကလိတဗ္ဗော သင်္ချာတဗ္ဗောတိ ဩကလ္လကော၊ လကာရဝသေန။ တေနာဟ “ဩကလ္လကောတိ လာမကော”တိ။ အထဝါ ကလ္လနံ အဝလမ္ဗနန္တိ ဩကလ္လံ။ ကလ္လ-လမ္ဗနေတိ သံယောဂန္တဒန္တဇက္ခရန္တဓာတု။ ဩကလ္လံ ဧတဿ အတ္ထီတိ ဩကလ္လကော။ တေနာဟ “ဩလမ္ဗဝိလမ္ဗနန္တကသုတ္တဓရော ဝါ”တိ။ ဧတ္ထ ဟိ ဩလမ္ဗသဒ္ဒေနေဝ ဝိလမ္ဗောပိ ဂဟေတဗ္ဗော။ ဩလမ္ဗဝိလမ္ဗသဒ္ဒေနေဝ စ ဩလမ္ဗိတဗ္ဗဝိလမ္ဗိတဗ္ဗနန္တကသုတ္တာနိ။ နန္တကသဒ္ဒေါ ပန ပိလောတိကပရိ-ယာယော။
ပါဠိယံ ကော ရေတိ ကော နာမ အရေ။ အရေတိ စ လာမကဝသေန အာလပနဝစနံ။ ဥပတိဋ္ဌိတွာ လဘိတဗ္ဗပိဏ္ဍန္တိ ဣမိနာ ဥတ္တိဋ္ဌိတွာ လဒ္ဓံ ပိဏ္ဍံ ဥတ္တိဋ္ဌပိဏ္ဍန္တိ သမာသပဒံ။ အထဝါ ဥတ္တိဋ္ဌာတိ တွာပစ္စယန္တဝသေန ဗျာသပဒံ။ တကာရဿ စ သံယောဂဝသေန သိဒ္ဓန္တိ ဒဿေတိ။ ဟေဋ္ဌာ ဌတွာတိ ဧတ္ထ ဟေဋ္ဌာတိ ဣမိနာ ဥတ္တိဋ္ဌာတိ ဧတ္ထ ဥကာရဿ အတ္ထံ ဒဿေတိ။ ဌတွာတိ ဣမိနာ ပန တိဋ္ဌာတိပဒဿ အတ္ထန္တိ။ သပါကောတိ သာ ဝုစ္စတိ သုနခေါ၊ တံ ပစတီတိ သပါကော၊ ပစိတွာ ဘုဉ္ဇတီတိ အတ္ထော။ သပါကော စ သော စဏ္ဍာလောစာတိ သပါကစဏ္ဍာလော။ သာသဒ္ဒဿ ရဿံ ကတွာ သုနခေ မာရေတွာ ပစိတွာ ခါဒနကစဏ္ဍာလောတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ကော ဒေတီတိ ကော နာမ ပုဂ္ဂလော ဒေတိ။ ဇီဝိတပဝတ္တနတ္ထန္တိ ဇီဝိတကပ္ပနတ္ထံ။
ပါဠိယံ မမယိဒန္တိ၁ ဧတ္ထ ယကာရော အာဂမသန္ဓိဝသေန ဝုတ္တော။ ဝုဍ္ဎိအတ္ထာယာတိ၂ အာယုဝဏ္ဏာဒိဝုဍ္ဎိပယောဇနာယ။ ဧတ္တောတိ ဧတ္ထ ဣမသဒ္ဒဿ ဧကာရာဒေသော၊ ဒွေဘာဝဝသေန စ သိဒ္ဓေါတိ ဒဿေတိ ဣမမှာ ဌာနာတိ ဣမိနာ။
ထလေတိ ထလဘူတေ ခေတ္တေ၊ ထူပခေတ္တေတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ နိန္နေတိ နိန္နခေတ္တေ။ ပူတိကံ ဟောတီတိ ဥဒကဿ အဇ္ဈောတ္ထရဏတော ဇီရကံ ဟောတိ။ အနူပခေတ္တေတိ နဒိယာ တဠာကဿ စ သမီပေ အနု ဥပဋ္ဌိတေ ခေတ္တေ။ ထလေ ခေတ္တေတိ ထလဘူတေ ခေတ္တေ။ ဖလသဒ္ဓါယာတိ ကမ္မဖလေ သဒ္ဓါယ ကရဏဘူတာယ။ အာဂတာဂတာနံ သဗ္ဗေသံယေဝ ဒါနံ ဒေဟိ။ တေသု ယော ယော ဒက္ခိဏေယျော သီလဝါ ဟောတိ။ တဿ ဒါနဿ အာနုဘာဝေန မယှံ ဖလံ သမ္ပဇ္ဇိဿတီတိ။ မနသိ ကတွာတိ ပါဌသေသော။ တေနာဟ “အပ္ပေဝ နာမာ”တိ အာဒိ။ ဧဝံ ဥပ္ပန္နမာနောတိ ဧဝံ အပရေ အဝမ္ဘိတွာ ပဝတ္တမာနော။ အတိက္ကမ္မ ပဝတ္တမာနောတိ အပရေ ဝမ္ဘိတွာ အဇ္ဈောတ္ထရိတွာ ပဝတ္တမာနော။ လောဘာဒယောတိ လောဘ,ဒေါသ,မဒ မောဟာ။ တတ္ထ လောဘော လုဗ္ဘနမတ္တော။ ဒေါသော ဒုဿနမတ္တော။ မဒေါ မဇ္ဇနမတ္တော။ မောဟော မုယှနမတ္တောတိ ပစ္စေကံ ယောဇေတဗ္ဗံ။ မဒေါတိ ဣမိနာ ဌပေတွာ ဇာတိမဒံ အတိမာနိတဉ္စ အဝသေသမာနော ဂဟေတဗ္ဗော။ ကတ္ထစိ ပန ပေါတ္ထကေသု လုဗ္ဘနဒုဿနမဇ္ဇနမုယှနမတ္တာစာတိ ပါဌော ဒိဿတိ။ သော အပါဌော။ လုဗ္ဘနဒုဿနမဇ္ဇနမုယှနမတ္တာဝါတိ ပါဌောယေဝ ဣစ္ဆိတဗ္ဗော။ အပ္ပိယသီလာတိ အပ္ပိယသဘာဝါ။ န ဟိ ဇာတိမန္တာ သဂ္ဂဒါယကာတိ ဇာတိမန္တူပပန္နာ ဗြာဟ္မဏာ သဂ္ဂဒါယကာ န ဟိ ဟောန္တီတိ အတ္ထော။ သဂ္ဂဒါယကာတိ ဧတ္ထ စ သဂ္ဂသဒ္ဒေနေဝ မဂ္ဂဖလနိဗ္ဗာနာနိပိ ဂဟေတဗ္ဗာနိ။ တဒါ ပန တေသံ မနုဿာနံ အာကင်္ခဖလာနုရူပံ သဂ္ဂဒါယကာ ဣစ္စေဝ ဝုတ္တံ။
ဒေါဝါရိကာတိ ဒွါရေ နိယုတ္တာ ဒေါဝါရိကာ။ ဣဒါနိ ကိမိစ္ဆထာတိ ၁ ဣမသ္မိံ ကာလေ တုမှေ ဧတဿ ကိန္နာမ ကိစ္စံ ကာတုံ ဣစ္ဆထ။ ကိန္နာမ ကိစ္စံ မယံ ကရောမ ဒေဝါတိ အတ္ထော။ ဒေဝါတိ စ အတ္တနော သာမိကံ ဂါရဝဝသေန အာလပတိ။ ကတ္ထစိ ပန ပေါတ္ထကေသု ဣဒါနိ ကိံ တိဋ္ဌထာတိ ပါဌော ဒိဿတိ။ သော န ယုတ္တော။ ဂလယာထာတိ၂ ဂလေ ဂဟေတွာ နီဟရထာတိ နာမဓာတု-ဝသေန အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော။ တေနာဟ “ဂလေ ဂဟေတွာ”တိအာဒိ။ တေသူတိ ဧတေသု တီသု ဒေါဝါရိကေသု။
ပါဠိယံ ယော ဣသိံ ပရိဘာသသီတိ ယော တွံ ဣသိံ ပရိဘာသသိ။ သော တွံ ဂိရိံ နခေန ခဏသိ ဝိယ အယောဒန္တေန ခါဒသိ ဝိယ ဇာတဝေဒံ ပဒဟသိ ဝိယ စာတိ သမ္ဗန္ဓော။ သစ္စပရက္ကမောတိ ဧတ္ထ သစ္စသဒ္ဒေါ သဘာဝတ္ထော။ တေနာဟ “သစ္စပရက္ကမောတိ သဘာဝပရက္ကမော”တိ။ နဂရ-ဒေဝတာတိ နဂရပရိဂ္ဂါဟကယက္ခာ။ ဇေဋ္ဌကယက္ခောတိ ဇေဋ္ဌကဒေဝတာ။ ပိဋ္ဌိပဿာဘိမုခံ ဇာတန္တိ ပိဋ္ဌိ ပဿေ အဘိမုခံ အာနနဇာတန္တိ အတ္ထော။ ဟတ္ထပါဒါ ဥဇုကာ ထဒ္ဓါဝ အဋ္ဌံသူတိ ဟတ္ထပါဒါ အနာဘုဇိတွာ ဥဇုကာ ထဒ္ဓါဝ အဋ္ဌံသု။ အက္ခီနိ ကာလင်္ကတဿေဝ ပရိဝတ္တိံသူတိ ဒွေပိ အက္ခီနိ ကာလင်္ကတဿ အက္ခီနိ ဝိယ ပရိဝတ္တိံသု။ သေတဝဏ္ဏာနိယေဝ ပညာယိံသူတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ မာဏဝါတိ မဏ္ဍဗျဿ ပရိဝါရဘူတာ မာဏဝါ။
အာဝေဠိတန္တိ၁ ဧတ္ထ အာပုဗ္ဗော ဝိလ-ပရိဝတ္တိနေတိ ဒန္တဇလကာရန္တ-ဝသေန ဓာတု၊ လကာရဿ ပန ဠကာရာဒေသံ ကတွာ ရူပသိဒ္ဓီတိ အာဟ “အာဝေလ္လိတန္တိ ပရိဝတ္တိတ”န္တိ။ တသ္မိံ ဌာနေ ဌိတဇနောတိ တသ္မိံ ဒါနဂ္ဂေ ဌိတော ပုရိသော။ တတ္ထ ဌိတာ မာဏဝါတိ တသ္မိံ ဒါနဂ္ဂေ ဌိတာ ယထာဘူတ-ဝါဒိနော မာဏဝါ။ ပထဒ္ဓုနောတိ ဧတ္ထ သာမိအတ္ထေ သာမိဝစနံ။ မဇ္ဈေတိ ဣမိနာ ပန သမ္ဗန္ဓိတဗ္ဗန္တိ ဒဿေတုံ “ပထဒ္ဓုနောတိ အာကာသပထသင်္ခါတဿ အဒ္ဓုနော မဇ္ဈေ ဌိတော ပန္နရသေ စန္ဒော ဝိယာ”တိ။ သစ္စပ္ပဋိညောတိ သဘာဝ-ပဋိညော။ သဘာဝဿယေဝ ပကတိဇနကော။ သုဝဏ္ဏကလသသုဝဏ္ဏ-သရကာနီတိ ဧတ္ထ ကလသော နာမ ဃဋော။ သော ဟိ ကေန ဇလေန လသတိ သိလိဿတီတိ ကလသောတိ ဝုစ္စတိ။ လိသ-သိလေသနေတိ ဓာတုတော အပစ္စယံ ဣကာရဿ စ အကာရံ ကတွာ ရူပသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ သရကော နာမ ပါနီယထာလကော။ သော ဟိ သရိတဗ္ဗော အနုဿရိတဗ္ဗောတိ သရကောတိ ဝုစ္စတိ။ သရ-အနုဿရဏေတိ ဓာတုတော ဏွုပစ္စယဝသေန ရူပသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။
၁။ ပရိဇနေနမှိ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ နပ္ပဝတ္တတိ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ စတုဇ္ဇာတိယဂန္ဓေ၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ ဓာန်၊ ၁၄၇။
၅။ ကာလကဏ္ဏိံ ပရိဝဇ္ဇေဿန္တိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ မမေဒံ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ဝဍ္ဎိအတ္ထာယ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဣဒါနိ ကိံ တိဋ္ဌထ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ခလယာထ၊ ဆဋ္ဌ။
ပါဠိယံ ဣသယော သာဓုရူပါတိ ဧတ္ထ ဣသယော သာဓုရူပါတိ ဧဝံ
၁။ အာဝေလ္လိတံ၊ ဆဋ္ဌ။
ဇာနန္တာ အနွာဂတာ မဟာနုဘာဝါ ယက္ခာ။ ဟဝေ သန္တီတိ အဇ္ဈာဟရိတဗ္ဗေန ပါဌသေသေန သဒ္ဓိံ သမ္ဗန္ဓော ဝေဒိတဗ္ဗော။ တေနာဟ “ဣသယော သာဓုရူပါ ဂုဏသမ္ပန္နာတိ ဧဝံ ဇာနမာနောတိ အတ္ထော”တိ။ ဣသီနံ ဂုဏံ ဉတွာတိ ဣသီနံ ဂုဏဿ ဇာနနသီလာ ယက္ခာတိ အတ္ထော။ ဒေဝတာ နာမ ပါနီယဥလုင်္ဂမတ္တေန သန္တပ္ပေတုံ သက္ကာတိ နဂရပရိဂ္ဂဟဏယက္ခာ နာမ ဥလုင်္ဂမတ္တေန ဗလိနာ သန္တပ္ပေတုံ တောသေတုံ သက္ကာတိ အတ္ထော။ ဥလုင်္ဂ-မတ္တေနာတိ ဧတ္ထ စ ဥလု ဝုစ္စတိ ဥဒကံ။ တေန ဂစ္ဆတိ ပဝတ္တီတိ ဥလုင်္ဂံ။ နိဂ္ဂဟိတာဂမဝသေန ရူပသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ ဥဠုင်္ဂန္တိပိ သမုဒ္ဓဇက္ခရပါဌောပိ ဒိဿတိ။ မေ မာ ကုဒ္ဓေါတိ မေ ပုတ္တဿ ကုဒ္ဓေါ မာ ဘဝသီတိ သမ္ဗန္ဓော။ တေနာဟ “ကေဝလ”န္တိအာဒိ။ အနွာဂတာတိ ဧတ္ထ အနုသဒ္ဒေါ ပါဒလင်္ကာရမတ္တောတိ အာဟ “အနွာဂတာတိ အာဂတာသ္မီ”တိ။ တဒေဝ ဟီတိ ဧတ္ထ တဒါ ဧဝါတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ တေနာဟ “တဒေဝ ဟီ”တိအာဒိ။ မုဟုတ္တကေနေဝါတိ မုဟုတ္တ-ကော ဝေဒညူ၊ တေန မုဟုတ္တကေနေဝ။
ဥတ္တိဋ္ဌပိဏ္ဍန္တိ ဧတ္ထ ပန ဥစ္ဆိဋ္ဌပိဏ္ဍန္တိ ဝတ္တဗ္ဗေ စ္ဆကာရဿ တ္တကာရံ ကတွာ ဧဝံ ဝုတ္တန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ ဓာတူနံ အနေကတ္ထတ္တာ။ ဌာသဒ္ဒေါ ဣဓ အဝသေသတ္ထောတိပိ ဝဒန္တိ အာစရိယာ။ ဥစ္ဆိဋ္ဌပိဏ္ဍန္တိ အဝသိဋ္ဌပိဏ္ဍံ။ အဝသဒ္ဒဿ ဩကာရာဒေသော။ ဩကာရဿ စ ဥကာရာဒေသော။ တဿ စ အသဒိသဒွေဘာဝေါ ဟောတီတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ ဩသိဉ္စိတွာတိ ဧတ္ထ ဘုတ္တာဝ-ဘောဇနေ ထောကေန ဥဒကေန မိဿေတွာ ထောကံ ဂဟေတွာ တဝ ပုတ္တဿ မုခေ ဩသိဉ္စိတွာ။ သေသန္တိ အဝသေသံ။ စာဋိယံ အာလောလေတွာ ဥဒကေန မိဿေတွာ သေသဗြာဟ္မဏာနံ အသီတိယာ ဗြာဟ္မဏသဟဿာနံ မုခေ ဩသိဉ္စေဟိ ပက္ခိပါဟီတိ အတ္ထော။ ယက္ခော ပလာယီတိ မုခေ ပက္ခိတ္တမတ္တေ ဇေဋ္ဌကဒေဝရာဇာ “သာမိမှိ သယံ ဘေသဇ္ဇံ ကရောန္တေ အမှေဟိ န သက္ကာ ကိဉ္စိ ကာတု”န္တိ ကုမာရံ ဝိသဇ္ဇေသီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဣတရောတိ မဏ္ဍဗျော။ ခိပိတွာ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ အပတ္တပုဗ္ဗော ဝိယ ပကတိဝဏ္ဏော ဟုတွာ ပံသုံ ပုစ္ဆန္တော ဥဋ္ဌာယ “အမ္မ ကိံ မေ ကတ”န္တိ အာဟ။ တိဏဂဟဏေန ဇိဏ္ဏကူပေါ ဝိယ
မုခံ ဟောတိ ဒီဃမဿုတာယ စ ပရူဠှံ ဟောတီတိ သမ္ဗန္ဓော။ အနဉ္ဇိ-တာမဏ္ဍိတလူခဝေသန္တိ ဣမိနာ ဒုမ္မရူပန္တိ ပဒဿ အတ္ထံ ဒဿေတိ။ ဒုမ္မရူပန္တိ ဧတ္ထ စ သဒ္ဒသိဒ္ဓိ ဒုမ္မဝါသီတိ ဧတ္ထ ဝုတ္တနယေန ဝေဒိတဗ္ဗာ။ ဇဋာဇိနန္တိ ဇဋာဟိ စေဝ အဇိနစမ္မေဟိ စ သမ္ပန္နာဂတံ။ တာယိတုန္တိ တေသံ ဒိန္နဝသေန ရက္ခိတုံ ပူဇိတုံ န သက္ကောသီတိ အတ္ထော။ အထဝါ ဧတံ ဇဋာဇိနံ ဣမံ အပ္ပပညံ ပဇန္တိ ဣမေသု ပဒေသု ပစ္စတ္တေ ဥပယောဂဝစနံ။ ဧသာ ဇဋာဇိနာ ဧသာ အပ္ပပညာ ပဇာ ကတ္တုဘူတာ တာယိတုံ န သက္ကောသီတိ အတ္ထော။
ပါဠိယမ္ပိ ဇဋာဇိနန္တိ အာဒီသုပိ ပစ္စတ္တေယေဝ ဥပယောဂဝစနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ သီလပညာဏတပေါကမ္မာနေဝါတိ သီလပညာဏတပေါကမ္မာ ပုဂ္ဂလာယေဝ ဣမေသံ သတ္တာနံ ပတိဋ္ဌာ ဟောန္တီတိ အတ္ထော။ အထဝါ သီလပညာဏတ-ပေါကမ္မာနိယေဝ စရိတဗ္ဗာနိ ဣမေသံ သတ္တာနံ ပတိဋ္ဌာ ဟောန္တီတိ။ ယေသန္တိ ယေသံ ပုဂ္ဂလာနံ။ ရဇ္ဇနဒုဿနမုယှနသဘာဝါ ဧတေ ရာဂါဒယော စ အဋ္ဌဝတ္ထုကာ ဒုက္ခသမုဒယနိရောဓမဂ္ဂပုဗ္ဗန္တအပရန္တပုဗ္ဗန္တာပရန္တဣဒပစ္စယတာ-ပဋိစ္စသမုပ္ပန္နဝသေန အဋ္ဌဝတ္ထုကာ အဝိဇ္ဇာ စ ဝိရာဇိတာ ဝိဂတာတိ အတ္ထော။ ဧတေသံ ကိလေသာနန္တိ ဧတေသံ ရဇ္ဇနဒုဿနမုယှနသဘာဝါနံ ရာဂါဒီနံ အဋ္ဌဝတ္ထုကာယ စ အဝိဇ္ဇာယ ဝိဂတတ္တာယေဝ ယေ ပုဂ္ဂလာ ခီဏာသဝါ အရဟန္တော နာမ ဟောန္တိ။ တေသု ခီဏာသဝေသု အရဟန္တေသု ဒိန္နံ မဟပ္ဖလံ ယသ္မာ ဟောတိ၊ တသ္မာ တွံ တာတ ဣတော ပဋ္ဌာယ ဧဝရူပါနံ ဒုဿီလာနံ အဒတွာ လောကေ အဋ္ဌသမာပတ္တိလာဘိနော ပဉ္စာဘိညာယော ဓမ္မိကသမဏဗြာဟ္မဏာ စ ပစ္စေကဗုဒ္ဓါ စ သန္တိ၊ တေသံ ဒါနံ ဒေဟီတိ ယောဇနာ။ သောဠသန္နံ ဗြာဟ္မဏသဟဿာနန္တိ သောဠသသဟဿ-ပမာဏာနံ ဗြာဟ္မဏာနံ မုခေ အာသိဉ္စာပေသိ။
မဇ္ဈိမနိကာယဋ္ဌကထာယံ ပန အသီတိယာ ဗြာဟ္မဏသဟဿာနံ မုခေ ပက္ခိပါတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ စရိယာပိဋကဋ္ဌကထာယံ ပန တေသဉ္စ သောဠသ-သဟဿာနံ ဗြာဟ္မဏာနံ မုခံ ဝိပရိဝတ္တေသုန္တိ ဝုတ္တံ။ ဧဝံ အဋ္ဌကထာသု သင်္ချာဝေမတ္တတာ ဒိဿတိ။ ယတ္ထ ယတ္ထ ပန ယထာ ယထာ အတ္ထော န
ဝိရုဇ္ဈတိ။ တတ္ထ တတ္ထ တထာ တထာ ဂဟေတဗ္ဗောတိ ဝစနတော ဣမာသု အဋ္ဌကထာသု သံသန္ဒိတွာ အတ္ထော ဂဟေတဗ္ဗော။ ကထံ? ဣဓ စရိယာ-ပိဋကဋ္ဌကထာယဉ္စ ယေ ယေ နာမဝသေန ဂုဏာဒိဝသေန စ ပါကဋာ ဟောန္တိ။ တေ တေ ယေဝ ဂဏေတွာ သောဠသန္နံ ဗြာဟ္မဏသဟဿာနန္တိ ဝုတ္တံ။ မဇ္ဈိမနိကာယဋ္ဌကထာယံ ပန သဗ္ဗေပိ ခုဒ္ဒကေ မဟန္တေ အပါကဋေ ပါဋကေ စ အနဝသေသတော ဂဏေတွာ အသီတိယာ ဗြာဟ္မဏသဟဿာနန္တိ ဝုတ္တန္တိ ဂဟေတဗ္ဗော။ ဧဝံ ဟိ သတိ အဋ္ဌကထာသု အညမညဝိရုဒ္ဓဝသေန ဒေါသော အပ္ပမတ္တကောပိ န ဒိဿတိ။ အပိ စ ဂင်္ဂေါဒကေန ဝိယ ယမုနောဒကံ သန္ဒတိ သမေတီတိ။
ဧကေကော ပံသုံ ပုစ္ဆန္တောဝ ဥဋ္ဌဟီတိ ဧကဿ မုခေ ပဌမံ အာသိဉ္စာပေသိ။ တတော ဒုတိယဿ တတော တတိယဿာတိ ဧဝမာဒိနာ အာသိဉ္စာပနတ္တာ ဧကတော ပံသုံ ပုစ္ဆန္တောဝ ဥဋ္ဌဟီတိ အတ္ထော။ အထ နေတိ တသ္မိံ ကာလေ န ဗြာဟ္မဏေ အဗြာဟ္မဏေ ကရိံသူတိ သမ္ဗန္ဓော။ ကထံ ကရိံသူတိ အာဟ “ဗြာဟ္မဏာ”တိအာဒိ။ တသ္မိံ ဟိ ကာလေ ဗြာဟ္မဏာ ခိပိတွာ ခိပိတွာ ဥဋ္ဌဟိတွာ ကိံ အမှာကံ မုခေ ပက္ခိတ္တန္တိ ပုစ္ဆိံသု။ မာတင်္ဂဣသိဿ ဥစ္ဆိဋ္ဌဘတ္တန္တိ တေ စဏ္ဍာလဿ ဥစ္ဆိဋ္ဌကံ ခါဒါပိတမှာ အဗြာဟ္မဏာ ဒါနိမှာ ဇာတာ၊ ဣဒါနိ ဗြာဟ္မဏာ “အသုဒ္ဓဗြာဟ္မဏာ ဣမေ”တိ သမ္ဘောဂံ န ဒိဿန္တီတိ သယမေဝပိ လဇ္ဇန္တီတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ မဇ္ဈန္တိရဋ္ဌန္တိ၁ မဇ္ဈန္တိကရဋ္ဌံ။ နဿ ဝသလီတိ ဇိဂုစ္ဆနဝသေန ဓီကာရဝစနံ ဝတွာတိ အတ္ထော။ ကာဠကဏ္ဏီတိ နိဿီရိကတာယ ဒန္တကီဠံ ဝုတ္တံ။ ဟေဋ္ဌာသောတေ ဝသန္တေနပိ တေန ပါတိတေ ဒန္တကဋ္ဌေ ပတိသောတံ အာဂန္တွာ ဇဋာသု လဂ္ဂန္တေ သော “နဿ ဝသလ၊ သစေ ဣဓ ဝသိဿသိ၊ သတ္တမေ ဒိဝသေ သတ္တဓာ မုဒ္ဓါ ဖလိဿတီ”တိ ဧတ္ထ အယံ ဝစနာ-ဝသေသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ သာဓု အာစရိယ တုမှေဟိ ဝုတ္တဋ္ဌာနေ ဝသိဿာမီတိ ဟေဋ္ဌာ ဂင်္ဂါယ ဝသန္တော ဂင်္ဂါယ ဥဒကံ ပတိသောတံ သန္ဒတူတိ အဓိဋ္ဌာသိ။ ဇာတိမန္တတာပသော ပါတောဝ ဂင်္ဂံ ဩရုယှ ဥဒကံ အာစမတိ။ ဇဋာ ဓောဝတိ။
ဗောဓိသတ္တော ဒန္တကဋ္ဌံ ခါဒန္တော ပိဏ္ဍံ ပိဏ္ဍံ ခေဠံ ဥဒကေ ပါတေတိ။ ဒန္တကဋ္ဌကုစ္ဆိဋ္ဌကမ္ပိ တတ္ထေဝ ပဝါဟေသိ။ ယထာ စေတံ အညတ္ထ အလဂ္ဂိတွာ တာပဿေဝ ဇဋာသု လဂ္ဂတိ၊ တထာ အဓိဋ္ဌာတိ။ ခေဠမ္ပိ ဒန္တကဋ္ဌမ္ပိ တာပသဿ ဇဋာသုယေဝ ပတိဋ္ဌာတိ။ တာပသော စဏ္ဍာလဿိဒံ ကမ္မံ ဘဝိဿတီတိ ဝိပ္ပဋိသာရီ ဟုတွာ ဂန္တွာ ပုစ္ဆိ။ ဘော စဏ္ဍာလ ဣဒံ ဂင်္ဂါယ ဥဒကံ တယာ ပဋိသောတဂါမိံ ကတန္တိ။ အာမာစရိယ။ တေန ဟိ တွံ ဟေဋ္ဌာ ဂင်္ဂါယ မာ ဝသိ။ ဥပရိဂင်္ဂါယ ဝသာဟိ။ သာဓု အာစရိယ တုမှေဟိ ဝုတ္တဋ္ဌာနေ ဝသိဿာမီတိ။ တတ္ထ ဝသန္တော ဣဒ္ဓိံ ပဋိပဿမ္ဘေသိ။ ဥဒကံ ယထာ ဂတိကမေဝ ဇာတံ။ ပုန တာပသော တဒေဝဗျသနံ ပါပုဏိ။ သော ပုန ဂန္တွာ ဗောဓိသတ္တံ ပုစ္ဆိ။ ဘော စဏ္ဍာလ တွံ ဣဒံ ဂင်္ဂါယ ဥဒကံ ကာလေန ပဋိသောတဂါမိံ ကာလေန အနုသောတဂါမိံ ကရောသီတိ။ အာမာစရိယ။ စဏ္ဍာလ တွံ သုခဝိဟာရီနံ ပဗ္ဗဇိတာနံ သုခေန ဝသိတုံ န ဒေသိ။ သတ္တမေ တေ ဒိဝသေ သတ္တဓာ မုဒ္ဓါ ဖလတူတိ။ ဧတ္ထ စ သစေ ဣဓ ဝသိဿသိ သတ္တမေ ဒိဝသေ သတ္တဓာ မုဒ္ဓါ ဖလိဿသီတိ ဣဒံ အဘိသပနဝသေန ဝုတ္တံ။ တဿ ပန အဘိသပေန မုဒ္ဓါ ဖလတီတိ။ န ဖလတိ။ ကုဟကော ပန သော ဧဝံ ပရမ္ပရဏ-ဘယတဇ္ဇိတေသု ဒူရံ ပက္ကမိဿတီတိ သညာယ သန္တာပနတ္ထံ တထာ အာဟာတိ။ သတ္တမေ ဒိဝသေ သူရိယုဂ္ဂမနံ နိဝါရေသီတိ ဒိဝသဘာဂဿ သူရိယုဂ္ဂမနဝသေန ပရိစ္ဆိန္ဒနတော သတ္တမေ ဒိဝသေ ဒိဝသဘာဂဿ အပရိ-ပုဏ္ဏတ္တာ သူရိယုဂ္ဂမနံ နိဝါရေသီတိ အတ္ထော။
ဝုတ္တဉ္စေတံ - မဇ္ဈိမနိကာယဋ္ဌကထာယံ။၁ အထ မဟာသတ္တော စိန္တေသိ “ဧတဿ အဘိသပေါ ဧတဿေဝ ဥပရိ ပတိဿတိ၊ ရက္ခာမိ န”န္တိ သတ္တာနုဒယတာယ ပုန ဒိဝသေ ဣဒ္ဓိယာ သူရိယဿ ဥဂ္ဂန္တုံ န အဒါသိ။ ဣဒ္ဓိမတော ဣဒ္ဓိဝိသယော နာမ အစိန္တေယျော။ တတော ပဋ္ဌာယ အရုဏုဂ္ဂမနံ န ပညာယတိ။ ရတ္တိဒိဝပရိစ္ဆေဒေါ နတ္ထိ။ ကသိဝါဏိဇာဒီနိ ကမ္မာနိ ပယောဇေန္တော နာမ နတ္ထီ”တိ။ မနုဿာ ဥဗ္ဗာဠှာတိ မနုဿာ ယက္ခာဝဋ္ဋော
နု ခေါ အယံ ဘူတဒေဝနာဂသုပဏ္ဏာဝဋ္ဋော ဥပဒ္ဒဝပတ္တာ။ ဇာတိမန္တံ တာပသံ ဥပသင်္ကမိတွာတိ တသ္မိံ ကာလေ “ကိံ နုခေါ ကာတဗ္ဗ”န္တိ စိန္တေတွာ ရာဇကုလံ နာမ မဟာပညံ လောကဿ ဟိတံ စိန္တေတုံ သက္ကောတိ တတ္ထ ဂစ္ဆာမာတိ ရာဇကုလံ ဂန္တွာ တမတ္ထံ အာရောစေသုံ။ ရာဇာ သုတွာ ဘီတောပိ အဘီတာကာရံ ကတွာ “တာတ မာ ဘယထ ဣမံ ကာရဏံ ဂင်္ဂါတီရဝါသီ ဇာတိမန္တတာပသော ဇာနိဿတိ။ တံ ပုစ္ဆိတွာ နိကင်္ခါ ဘဝိဿာမာ”တိ ကတိပယေဟေဝ အတ္ထဝရကေဟိ မနုဿေဟိ သဒ္ဓိံ တာပသံ ဥပသင်္ကမိတွာ “ဘန္တေ တုမှေ သူရိယုဂ္ဂမနံ န ဒေထာ”တိ ပုစ္ဆိံသူတိ ကတပဋိသန္ဓာရာ ဟုတွာ ဘန္တေ တုမှေ သူရိယုဂ္ဂမနံ န ဒေထာတိ ပုစ္ဆိံသု။ သုပတိတေတိ၁ နိပစ္စာကာရဝသေန သုဋ္ဌု ပတိတေ။ တေ ဂန္တွာတိ ဂတမနုဿာ ရညာ သဒ္ဓိံ ဂန္တွာ။ တံ ကဍ္ဎန္တာ အာနေတွာ မဟာသတ္တဿ ပါဒမူလေ နိပဇ္ဇာပေတွာ ခမာပေတွာ အာဟံသူတိ တသ္မိံ ကာလေ ရာဇာ “ဧထ အာစရိယ တာပသံ ခမာပေထာ”တိ အာဟ။ နာဟံ မဟာရာဇ စဏ္ဍာလံ ဝန္ဒာမီတိ။ အာစရိယ မာ ဧဝံ ကရောထ။ ဇနပဒဿ မုခံ ပဿထာတိ။ သော ပုန ပဋိက္ခိပိယေဝ။ ရာဇာ သပရိဝါရော ဗောဓိသတ္တံ ဥပသင်္ကမိတွာ “အာစရိယော ခမာပေတုံ န ဣစ္ဆတီ”တိ အာဟ။ အခမာပိတေ အဟံ သူရိယံ န မုဉ္စာမီတိ။ ရာဇာ အယံ ခမာပေတုံ န ဣစ္ဆတိ။ အယံ အခမာပိတေ သူရိယံ န မုဉ္စတီတိ ကိံ အမှာကံ တေန တာပသေန။ လောကံ ဩလောကေဿာမာတိ “ဂစ္ဆထ ဘော တာပသသန္တိကံ ဟတ္ထေသု စ ပါဒေသု စ ဂဟေတွာ မာတင်္ဂဣသိဿ ပါဒမူလေ နိပဇ္ဇာပေတွာ ခမေထ။ ဧတဿ ဇနပဒါနုဒ္ဒယတံ ပဋိစ္စာ”တိ အာဟ။ န သက္ကာ ဝိဿဇ္ဇေတုန္တိ အဟံ နာမ ခမိတဗ္ဗံ ခမာမိ။ အပိ စ ခေါ ပန ဧတဿ ကထာ ဧတဿေဝ ဥပရိ ပတိဿတိ။ မယာ သူရိယေ ဝိဿဇ္ဇိတေ သူရိယရသ္မိ ဧတဿ မတ္ထကေ ပတိဿတိ။ အထဿ သတ္တဓာ မုဒ္ဓါ ဖလိဿတိ။ တဉ္စ ခေါ ပနေသ ဗျသနံ မာ ပါပုဏာတူတိ။ တေနာဟ “သစာဟ”န္တိအာဒိ။ သောတိ မာတင်္ဂေါ။ သူရိယံ ဝိဿဇ္ဇေသီတိ သမ္ဗန္ဓော။
ဧတ္ထ စ အကုသလကမ္မံ နာမ ပရိယာယေန နိဝါရေတုံ န သက္ကာ။ အထ ကသ္မာ ဗောဓိသတ္တော “မတ္တိကာပိဏ္ဍံ အာဟရထာ”တိ အာဟရာပေတွာ “ဣမံ တာပသဿ သီသေ ဌပေတွာ တာပသံ ဩတာရေတွာ ဥဒကေ ဌပေထာ”တိ ဌပါပေတွာ သူရိယံ ဝိဿဇ္ဇေသိ။ ဧဝမ္ပိ ဟိ ကရောန္တေန အကုသလကမ္မံ နိဝါရေတုံ န သက္ကာယေဝါတိ။ ဝုစ္စတေ။ တံ ပန ဗောဓိသတ္တဿ အဘိသပနကမ္မံ ဗောဓိသတ္တဿေဝ ခမာပနေန နိဝါရိတံ။ တဿ ကမ္မဿ အဟောသိကမ္မဘာဝေါ ကတော။ အရိယူပဝါဒကမ္မဿ ခမာပနေန အဟောသိကမ္မဘာဝေါ ဝိယ။ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇိတွာ ဘဂဝတော အာဏံ ဝီတိက္ကန္တဿ အာဏာဝီတိက္ကမကမ္မဿ ဒေသနာကမ္မေန အဟောသိကမ္မဘာဝေါ ဝိယ စာတိ။ ဧဝံ ဟောတု။ ကသ္မာ ပန သူရိယရသ္မီဟိ ပဟဋမတ္တေ မတ္တိကာပိဏ္ဍော သတ္တဓာ ဘိန္ဒီတိ။ ဝုစ္စတေ။ တဒါ ပန သူရိယရသ္မီဟိ ပဟဋမတ္တေ မတ္တိကာပိဏ္ဍဿ သတ္တဓာ ဘိန္ဒနံ ဗောဓိသတ္တဿ ဣဒ္ဓိယာ ဇာတံ။ တဒါ ဟိ ဗောဓိသတ္တော ဇာတိမန္တဿ ကောဏ္ဍဿ ဒမနတ္ထာယ ဧဝံ အကာသီတိ။
မဟာသတ္တော တံ ဒမေတွာတိ သော ဟိ ဇာတိမန္တော တတော ပဋ္ဌာယ ဇာတိ နာမ အကာရဏံ။ ပဗ္ဗဇ္ဇိတာနံ အဗ္ဘန္တရေ ဂုဏောဝ ကာရဏန္တိ ဇာတိဂေါတ္တမာနံ ပဟာယ နိမ္မဒေါ အဟောသိ။ ဣတိ ဇာတိမန္တတာပသေ ဒမိတေ မဟာဇနော ဗောဓိသတ္တဿ ထာမံ အညာသိ။ မဟာကောလာဟလံ ဇာတန္တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ ကဟံ နုခေါတိ အာဒီသု အယံ ဝစနက္ကမော ဝေဒိတဗ္ဗော။ ရာဇာ ဟိ အတ္တနော နဂရံ ဂမနတ္ထာယ ဗောဓိသတ္တံ ယာစိ။ မဟာသတ္တော ပဋိညံ ဒတွာ တေစ ဗြာဟ္မဏေ ဒမိဿာမိ။ ပဋိညဉ္စ မောစေဿာမီတိ မဇ္ဈရညော နဂရံ အဂမာသီတိ။ ဗြာဟ္မဏာ တံ ဒိသွာတိ ဗြာဟ္မဏာ ဗောဓိသတ္တံ ဒိသွာဝ “ဘော အယံ မဟာစောရော အာဂတော ဣဒါနေဝ သဗ္ဗေ “ဧတေ မယှံ ဥစ္ဆိဋ္ဌကံ ခါဒိတွာ အဗြာဟ္မဏာ ဇာတာ”တိ အမှေ ပါကဋေ ကရိဿတိ။ ဧဝံ နော ဣဓာပိ အာဝါသော န ဘဝိဿတိ။ ပဋိကစ္စေဝ
မာရိဿာမာ”တိ ရာဇာနံ ပုန သင်္ကမိတွာ အာဟံသု “မဟာရာဇ တုမှေ ဣမံ စဏ္ဍာလပဗ္ဗဇ္ဇိတံ မာ သာဓုရူပေါတိ မညိတ္ထ။ ဧသ ဂရုကမန္တံ ဇာနာတိ။ ပထဝိံ ဂဟေတွာ အာကာသံ ကရောတိ။ အာကာသံ ပထဝိံ။ ဒူရံ ဂဟေတွာ သန္တိကံ ကရောတိ။ သန္တိကံ ဒူရံ။ ဂင်္ဂံ နိဝတ္တေတွာ ဥဒ္ဓံ ဂါမိနံ ကရောတိ။ ဣစ္ဆန္တော ပထဝိံ ဥက္ခိပိတွာ ပါဟေတုံ မညေ သက္ကောတိ။ ပရဿ ဝါ စိတ္တံ နာမ သဗ္ဗကာလံ န သက္ကာ ဂဟေတုံ။ အယံ ဣဓ ပတိဋ္ဌိံ လဘန္တော တုမှာကံ ရဇ္ဇံ ဝိနာသေယျ။ ဇီဝိတန္တရာယမ္ပိ ပံသုပစ္ဆေဒမ္ပိ ကရေယျ။ အမှာကံ ဝစနံ ကရောထ။ မဟာရာဇ အဇ္ဇေဝ ဣမံ မာရေတုံ ဝတ္တတီတိ။ ရာဇာနော နာမ ပရပတ္တိယာ ဟောန္တိ ဣတိ သော ဗဟူနံ ကထာနံ ဝသေန နိဋ္ဌံ ဂတောတိ။ တေနာဟ “ရာဇာ သာဓူတိ သမ္ပဋိစ္ဆီ”တိ။ မိဿကဘတ္တန္တိ မိဿကောဒနံ။ အညတရံ ကုဋ္ဋန္တိ အညတရံ ဂေဟကုဋ္ဋံ။ အထ နံ အညဝိဟိတကံ အာဟာရံ ပရိဘုဉ္ဇမာနမေဝ ရညာ ပဟိတပုရိသာ အသိနာ ဂီဝံ ပဟရိတွာ ဇီဝိတက္ခယံ ပါပေသုန္တိ ဣဒံ ရညော အာဏာပနဝစနာနုရူပမေဝ ဝုတ္တံ။ တသ္မိံ ဟိ ကာလေ ရညာ ပဟိတပုရိသာ မဟာသတ္တံ ဇီဝိတက္ခယံ ပါပေတုံ န သက္ကာ။ ဗောဓိသတ္တဿ အာနုဘာဝေန ဥတ္တာသဟဒယဘာဝတော။ အထဝါ ဗောဓိသတ္တံ မာရေတုံ ဥဿာဟနေ အာဒိတော ပဋ္ဌာယ ဒဿေတုံ ဧဝံ ဝုတ္တန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ တေနေဝ အသိနာ ဂီဝံ ပဟရိတွာ ဇီဝိတက္ခယံ ပါပေသုန္တိ ဧတ္ထ အသိနာ ဂီဝံ ပဟရိတွာ ဇီဝိတက္ခယံ ပါပေထာတိ ရညော အာဏာပန-ဝစနာနုရူပံ အသိနာ ဂီဝံ ပဟရိတွာ ဇီဝိတက္ခယံ ပါပေတုံ ဥဿုက္ကမကံသူတိ အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော။ ပစ္ဆာ ပန ဗောဓိသတ္တော နဂရေ ပိဏ္ဍာယ စရိတွာ ဥဒကဖာသုကဋ္ဌာနေ မိဿကောဒနံ ဘုဉ္ဇိတွာ ရာဇုယျာနံ ဂန္တွာ နိရာပရာဓ-တာယ နိရာသင်္ကော မင်္ဂလသိလာပဋ္ဋေ နိသီဒိ။ အတီတေ စတ္တာလီသ အနာဂတေ စတ္တာလီသာတိ အသီတိကပ္ပေ အနုဿရိတုံ သမတ္တဉာဏဿ အနာဝဇ္ဇနတာယ မုဟုတ္တမတ္တကေ ကာလေ သတိ န ပဟောတိ။ ရာဇာ အညံ အဇာနာပေတွာ သယမေဝ ဂန္တွာ နိရာဝဇ္ဇနတာယ ပမာဒေန နိသိန္နံ မဟာပုရိသံ အသိနာ ပဟရိတွာ ဒွေ ဘာဂေ အကာသီတိ။
တထာဟိ ဝုတ္တံ - မဇ္ဈိမနိကာယဋ္ဌကထာယံ ဗောဓိသတ္တော ပန နဂရေ ပိဏ္ဍာယ စရိတွာ ဥဒကဖာသုကဋ္ဌာနေ မိဿကောဒနံ ဘုဉ္ဇိတွာ ရာဇုယျာနံ ဂန္တွာ နိရာပရာဓတာယ နိရာသင်္ကော မင်္ဂလသိလာပဋ္ဋေ နိသီဒီတိအာဒိ။ သော ကာလံ ကတွာ ဗြဟ္မလောကေ နိဗ္ဗတ္တီတိ သော ဗောဓိသတ္တော ရညော သယမေဝ မာရေတုံ ဥဿာဟံ ကရောန္တဿ ပစ္ဆာ ပယောဂေန ကာလံ ကတွာ ဗြဟ္မလောကေ နိဗ္ဗတ္တိ။
ဣမသ္မိံ ကိရ ဇာတကေ ဗောဓိသတ္တော ကောဏ္ဍဒမကော အဟောသီတိ ဧတ္ထ ကောဏ္ဍဒမကောတိ ကာမေန္တိ အတ္တာနံ အတိမာနေန္တီတိ ကောဏ္ဍာ။ မာနထဒ္ဓပုဂ္ဂလာ။ အထဝါ ကုစ္ဆိတာကာရေန ဍေန္တိ ဂစ္ဆန္တိ ပဝတ္တန္တီတိ ကောဏ္ဍာ။ နိဂ္ဂဟိတာဂမဝသေန ရူပသိဒ္ဓိ။ ဍေ-ဂတိမှီတိ မုဒ္ဓဇတတိယက္ခရန္တ-ဓာတု။ တေသံ ဒမကော ကောဏ္ဍဒမကော။ သောတိ ဗောဓိသတ္တော။ တေနေဝါတိ ယေန ကောဏ္ဍဒမကော အဟောသိ။ တေနေဝ ပရနိယုတ္တ-ဘာဝေန။ ပရိနိယုတ္တဘာဝေနာတိ ပရေသံ နိယုတ္တဘာဝေန။ ပရယောဂ-ဝသေနာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဥဏှံ ကုက္ကုဠဝဿန္တိ ဥဏှဆာရိကဝဿံ ဝဿိတွာ။ ဥဏှံ ကုက္ကုဠဝဿန္တိ ဣဒဉ္စ ဥပလက္ခဏဝသေန ဝုတ္တံ။ တဒါ ဟိ တတ္ထ အကုသလကမ္မဝသေန မဟာဝဿံ ပါသာဏဝဿံ ပဟရဏဝဿံ အင်္ဂါရဝဿံ ကုက္ကုဠဝဿံ ဝါလိကဝဿံ ကလလဝဿံ အန္ဓကာရဝဿန္တိ ဣမာနိ၁ နဝ ဝဿာနိ ဝဿိံသူတိ။ တေန ဝုတ္တန္တိ ယေန ဒေဝတာ ကုဇ္ဈိတွာ သကလမေဝ မဇ္ဈရဋ္ဌံ ဥဏှကုက္ကုဠဝဿံ ဝဿိတွာ ရဋ္ဌံ အရဋ္ဌမကံသု။ တေန ဥပဟစ္စမာနော ။လ။ တဒါ အဟူတိ သံကိစ္စပဏ္ဍိတေန ဝုတ္တန္တိ သမ္ဗန္ဓော။
တတ္ထ ဥပဟစ္စမာနောတိ အတ္တနော စိတ္တံ ဥပဓံသေန္တော ဒုဋ္ဌစိတ္တောတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ မဇ္ဈောတိ မဇ္ဈရဋ္ဌေ ဣဿရော ဒဏ္ဍကီရာဇာ။ ယသဿိနေတိ ယသော အဿ အတ္ထီတိ ယသဿိ။ တသ္မိံ ယသဿိနေ။ ဘူမေကဝစနဿ ဣနာဒေသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ သပါရိသဇ္ဇောတိ သပရိဝါရော။ ပရိသတိ ဘဝေါ ပါရိသဇ္ဇော။ တေန သဟ ဝတ္တတီတိ သပါရိသဇ္ဇော။ မဇ္ဈာရညံ တဒါ အဟူတိ
တသ္မိံ ကာလေ မဇ္ဈရဋ္ဌံ အရညံ ဝနံ အဟူတိ။ ယမ္ပန ပေါရာဏဋီကာယံ။ ”တေန ဝုတ္တန္တိ စရိယာပိဋကေ မာတင်္ဂစရိယံ သန္ဓာယာဟာ”တိ ဝုတ္တံ။ တံ သာသနေ အာဒရံ အကတွာ သလ္လဟုကစိတ္တဝသေန ဝုတ္တန္တိ ဝတ္တဗ္ဗတံ အာပဇ္ဇတိ။ န ဟိ အယံ သာဓကပါဌော စရိယာပိဋကေ မာတင်္ဂစရိယ-သာဋ္ဌကထေ အာဂတော။ သဋ္ဌိနိပါတေ ပန သံကိစ္စံ ဇာတကေ အာဂတော။ မဇ္ဈိမနိကာယဋ္ဌကထာယမ္ပိ ဝုတ္တံ။ သောစ ရာဇာ သပရိသော မဟာနိရယေ နိဗ္ဗတ္တော။ တေနာဟ သံကိစ္စပဏ္ဍိတော -
“ဥပဟစ္စ မနံ မဇ္ဈော၊ မာတင်္ဂသ္မိံ ယသဿိနေ။ သပါရိသဇ္ဇော ဥစ္ဆိန္နော၊ မဇ္ဈာရညံ တဒါ အဟူ”တိ။
ဣစ္စေဝံ သစေ ဂန္ထကာရကေဟိ ဂန္ထေသု ထာဝရကမ္မေသု အယုတ္တဝစနံ ဝဒေယျ။ ယာဝ သာသနန္တရဓာနာ အတ္တနောယေဝ ဝစနေန အတ္တာနံ ပဏ္ဍိတေဟိ သဒ္ဓမ္မမာမကေဟိ ဂရဟိတဗ္ဗတံ ပါပေတွာ သာသနဿ အနတ္ထံ အာဝဟတိ နာမ။ သစေ ပန တေဟိ ဂန္ထကာရကေဟိ တေသု ဂန္ထေသု ထာဝရကမ္မေသု ယုတ္တဝစနံ ဝဒေယျ။ ယာဝ သာသနန္တရဓာနာ အတ္တနောယေဝ ဝစနေန အတ္တာနံ ပဏ္ဍိတေဟိ သဒ္ဓမ္မမာမကေဟိ ပသံသိတဗ္ဗဘာဝံ ပါပေတွာ သာသနဿ အတ္ထံ အာဝဟတိ နာမ။ ဣဓ ပန ဧကန္တတော အဇာနိတွာ ကထိတတ္တာ အတိဝိယ ဘာရိယံ ကမ္မံ ကတံ ဝိယ ဟောတိ။ တသ္မာ ဗုဒ္ဓဿ ဘဂဝတော သာသနံ စိရဋ္ဌာတုကာမေဟိ ပဏ္ဍိတေဟိ သံသန္ဒိတွာ ယထာဘူတံ အတ္ထံ ဂဏှန္တေဟိ ဘဝိတဗ္ဗံ။ အယမ္ပန ကထာ ဇာတိကုလအာစာရကုလပုတ္တာနံ ကုမ္မဂ္ဂတော ပရိဝဇ္ဇေတွာ ဥဇုကဿေဝ မဂ္ဂဿ ပတိလာဘတ္ထာယ ဝုတ္တာ။ န ပရေသံ ဥပါရမ္ဘဝသေန။ ဘဂဝါ ဟိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ အညေဟိ မာဒိသေဟိ ယေဟိ ဝါ တေဟိ ဝါ ကာတုံ အသက္ကုဏေယျံ ဒါနာဒိဒုက္ကရကမ္မံ အတ္တနော ဇီဝိတံ တိဏပဏ္ဏမတ္တမ္ပိ အနပေက္ခိတွာ ကရောန္တော သမ္မာသမ္ဗောဓိံ ပတွာ ဝေနေယျာနံ အတ္ထာယ အတိဂမ္ဘီရံ နိပုဏံ သုဒုဒ္ဒသံ ဓမ္မံ အဒေသယိ။ တမ္ပန ဓမ္မံ မာဒိသေဟိ အပ္ပဉာဏေဟိ ဝိလောဠေတုံ န ယုတ္တံ။ ယထာ ပန အနဂ္ဃိကံ ရတနသုတ္တမယံ ကမ္ဗလံ အပဂ္ဃေါ ဝါနရော ပရိမဇ္ဈိတွာ နာသေတီတိ။ တသ္မာ
သဒ္ဓမ္မမာမကေဟိ ပဏ္ဍိတေဟိ အသိထိလဝိရိယေန တဿ တဿ ဓမ္မဿ အတ္ထော သံဝဏ္ဏိတဗ္ဗော။
ဧတ္ထ စ ဇာတိမဒေါ စ အတိမာနိတာတိအာဒိနာ ဝုတ္တာ ဒွေ ဂါထာယော ဧကဝါရဝသေန ဧကာတိ ဂဏိတဗ္ဗာ။ တထာ မဏ္ဍဗျဗာလောသီတိ အာဒိနာ ဝုတ္တာ တိဿော ဂါထာယော ဧကဝါရဝသေန ဧကာတိ ဂဏိတဗ္ဗာ။ တေန ဧတ္ထ ဝီသတိဂါထာယော ဟောန္တီတိ။ ဝီသတိတော ပဋ္ဌာယ ယာဝ ဧကူန-တိံသကာ။ တာဝ ဧတ္ထန္တရေ သဗ္ဗမ္ပိ ဇာတကံ ဝီသတိနိပါတေ ဧဝ ဂဏိတဗ္ဗံ။ ဧဝံ တိံသနိပါတာဒီသုပိ ယထာရဟံ နယော နေတဗ္ဗောတိ။
မာတင်္ဂဇာတကံ။
၂-စိတ္တသမ္ဘူတဇာတကဝဏ္ဏနာ (၄၉၈)
အဝန္တိကရဋ္ဌေတိ၁ အဝန္တိ ရက္ခန္တီတိ အဝန္တော။ အဝ-ရက္ခနေတိ ဓာတုတော အန္တပစ္စယော။ အဝန္တာယေဝ အဝန္တကာ၊ ရာဇကုမာရာ။ တေသံ နိဝါသော ဇနပဒေါပိ ဧကော ရုဠှီဗဟုဝစနဝသေန ဝုတ္တော။ အဝန္တိကာ စ တံ ရဋ္ဌဉ္စာတိ အဝန္တိကရဋ္ဌံ။ တသ္မိံ အဝန္တိကရဋ္ဌေ။ အတ္တနာ ခါဒိတံ လဉ္ဇံ ပရာဇိတေဟိ ယာစိတေပိ ပုန န ဝမန္တီတိ အဝန္တီတိပိ ဝဒန္တိ အာစရိယာ။ ဥဇ္ဇေနိယန္တိ ဥဂ္ဂံ ရိပုံ ဇယတိ ဧတ္ထာတိ ဥဇ္ဇေနီ။ တိဿံ ဥဇ္ဇေနိယံ။ အဝန္တိ-မဟာရာဇာ နာမာတိ ရဋ္ဌဝသေန တဿ ရညော နာမံ။ မူလနာမံ ပန မဟလ္လ-ကောတိ။ စဏ္ဍာလဝံသဓောဝနံ နာမ သိပ္ပန္တိ စဏ္ဍာလဝံသံ ဓောဝိတုံ သမတ္ထံ ဧကံ သိပ္ပံ။ သိပ္ပဿ ဟိ အာနုဘာဝေန ရာဇာနော တောသာပေတွာ စဏ္ဍာလဝံသတော ရညာ မောစာပိတတ္တာ တံ သိပ္ပံ စဏ္ဍာလဝံသဓောဝနံ နာမ။
လုဒ္ဓဓာတုကော ဝိယ ဟုတွာတိ လောဘေန လုဒ္ဓသဘာဝန္တော ယော ကောစိ ပုရိသော ဝိယ ဟုတွာ။ ဘာသံ သောဓေန္တောတိ ကိံ ဘာသာ နာမေသာတိ အညမညံ ပုစ္ဆနဝသေန ဘာသံ သောဓေန္တော။ ဉာတွာတိ
ဧကန္တတော ဇာနန္တာနံ သန္တိကာ သုတဝသေန ဉာတွာ။ အထေကော သပ္ပုရိသောတိ တသ္မိံ ကာလေ ဧကော ဒယာလုသပ္ပုရိသော ဥယျောဇေသီတိ သမ္ဗန္ဓော။ အလ္လီယာပေတွာတိ ပဋိဃံသာပေတွာ ဖုသာပေတွာ။ ရောမန္ထယ-မာနေတိ ဂေါဏေ ဝိယ ဘုတ္တဘောဇနံ။ တဿ အန္ဓနံ ဝိလောထနံ ရောမန္ထံ။ အန္ဓိ-ဝိလောထနေတိ ဒန္တဇစတုတ္ထက္ခရန္တဓာတု။ တံ ရောမန္ထံ ကရိယမာနေတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ရမ္မဒါနဒီတီရေတိ၁ ရမ္မံ မနောရမ္မံ ဒဒါတီတိ ရမ္မဒါ။ ရမ္မဒါ စ သာ နဒီတိ ရမ္မဒါနဒီ။ တာယ တီရံ ရမ္မဒါနဒီတီရံ။ တသ္မိံ ရမ္မဒါနဒီတီရေ။ နမ္မဒါနဒီတီရေတိပိ ပါဌော။ တဒါ ရကာရဿ နကာရတ္တံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ ယဋ္ဌိ-လုဒ္ဒကောတိ ယဋ္ဌိံ ဂဟေတွာ သကုဏေ မာရေတွာ ဇီဝိတဝုတ္တိကော လုဒ္ဒကော။ နာမဂ္ဂဟဏဒိဝသတော ပဋ္ဌာယာတိ နာမဿ ဂဟဏဒိဝသတော ပဋ္ဌာယ၊ ဣဒဉ္စ တေသံ အတ္တနော အတ္တနော ဇာတိယာ အနုဿရဏကာလဿ ဒဿနတ္ထာယ ဝုတ္တံ။ မာတုကုစ္ဆိတော ပန နိက္ခန္တမတ္တေပိ အနုဿရန္တာ ဇာတိံ အနုဿရိတုံ သမတ္ထာယေဝါတိ။ အတ္တနော ဇာတိံ အနုဿရိံသူတိ အတ္တနော ဇာတိံ ဇာတိဿရဉာဏေန အနုဿရိံသု။ ဧကောတိ ဧကော အညတရော ပုရိသော ရညော ဂီတံ ဂါယန္တော ဒါရူနိ ဥဒ္ဓရတိ။
ကမ္မုနာတိ ဣဒံ ဝိဘတ္တိဝစနဝိပ္ပလ္လာသဝသေန ဝုတ္တံ။ နိဒ္ဓါရဏတ္ထေ ဟိ ကရဏေကဝစနန္တိ။ တေနာဟ “သုကတဒုက္ကဋေသူ”တိ။ သုကတ-ဒုက္ကဋေသူတိ စ ကုသလာကုသလကမ္မေသူတိ အတ္ထော။ ကိဉ္စိနာတိ၂ ကိဉ္စီတိ ဣမိနာ သမာနတ္ထော ဧကော နိပါတော။ အပရာပရိယဝေဒနိယကမ္မံ သန္ဓာယာဟာတိ ဣမိနာ ယဒိ ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနိယကမ္မံ ဝိပါကံ န ဝိပစ္စတိ။ ဧဝံ သတိ ဥပပဇ္ဇဝေဒနိယကမ္မမ္ပိ အဝိပါကတံ အာပဇ္ဇတိ။ ဒိဋ္ဌဓမ္မဝေဒနိယကမ္မံ ဟိ ဝိပါကံ ဝိပစ္စမာနံယေဝ ဥပပဇ္ဇဝေဒနိယကမ္မမ္ပိ ဝိပါကံ ဝိပစ္စတိ။ ဒိဋ္ဌဓမ္မ-ဝေဒနိယကမ္မဿ တဒဘာဝေ ဥပပဇ္ဇဝေဒနိယကမ္မဿပိ တဒဘာဝေါ ဝေဒိ-တဗ္ဗောတိ ဝဒန္တိ အာစရိယာ။ အပရာပရိယဝေဒနိယကမ္မဿ ပန ဝိပါကဒါနေ အနိယမကာလတာယ အပရိစ္ဆိန္ဒနကာလတာယ ဝါ အပရာပရိယဝေဒနိယကမ္မံ
သန္ဓာယာဟာတိ ဝုတ္တံ။ တဉ္စ အဝဆိန္နဝဋ္ဋမူလိကာနံ သန္တာနေ အပရာပရိယ-ဝေဒနိယကမ္မံ သန္ဓာယာဟ။ န ဆိန္နဝဋ္ဋမူလိကာနံ သန္တာနေ အပရာပရိယ-ဝေဒနိယကမ္မန္တိ။ အဝဆိန္နမူလိကာနံ ပန သန္တာနေ အပရာပရိယဝေဒနိယ-ကမ္မာနိ ဗဟူနိ ဝိပါကံ ဒါတုံ ဩကာသံ အလဘိတွာ ဝိနဿန္တီတိ။ အပရာပရိယဝေဒနိယကမ္မန္တိ စ အပရေ ဘဝေ ဝိပါကာပစ္စနဝသေန ဝေဒိတဗ္ဗံ ကမ္မံ။ ဗဟုန္နံ ဟိ ဘဝါနံ ဗျာပနိစ္ဆာယ ဝိစ္ဆာယ ဝိစ္ဆာဝစနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ သမ္ဘူတန္တိ အတ္ထာနံ ဝဒတီတိ သမ္ဘူတန္တိ ဣမိနာ အတ္တာနမ္ပိ အညံ ဝိယ နိဒ္ဒိသိတွာ ဝဒတီတိ အတ္ထော။ ပုညဖလေနာတိ ပုညကမ္မဿ ဖလေန ဥပပန္နံ တံ သမ္ဘူတံ ပဿာမီတိ။ မနောရထော အဓိပ္ပေတော အတ္ထောတိ အတ္ထော။
ပါဠိယံ ဘဝန္တိ အာလပနဝစနံ။ ဘဏေတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ သုတ'မည-တော တေတိ ဧတ္ထ သုတံ အညတောတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ အညတောတိ စ အညဿ စိတ္တဿာတိ အတ္ထော။ စိတ္တဿေဝ နု တေ သန္တိကာ သုတန္တိ အဟံ သမ္ဘူတဿ ဘာတာ စိတ္တော နာမ အသ္မိတိ ဧဝံ ဝဒန္တဿ စိတ္တဿေဝ သန္တိကာ တေ သုတန္နူတိ ယောဇနာ။ ပါဠိယံ ကစ္ဆံ နာဂါနံ ဗန္ဓထာတိ ဧတ္ထ ကစ္ဆန္တိ ဟတ္ထီနံ ပိဋ္ဌိမဇ္ဈေ ဗန္ဓနံ။ တံ ဟိ ကစိယတိ ဗန္ဓိယတီတိ ကစ္ဆောတိ ဝုစ္စတိ။ သီဃာနိ ယာနာနီတိ သီဃဇဝါနိ ယာနာနိ။ အဟညတူတိ၁ ဧတ္ထ အာဟည-တူတိ ဝတ္တဗ္ဗေ အာကာရဿ ရဿံ ကတွာ ဧဝံ ဝုတ္တန္တိ အာဟ “အဟညတူတိ အာဟညတူ”တိ။ သုလဒ္ဓလာဘော ဝတ မေတိ ဧတ္ထ သုလဒ္ဓါတိ သုဋ္ဌု လဒ္ဓါ သုလဘိတောတိ အတ္ထော။ လဒ္ဓါတိ စ အာကာရန္တော ဓာတုပဋိရူပကော နိပါတော။ ယထာ သက္ကာ လဗ္ဘာတိ။ တေနေဝ လဒ္ဓဣတိ အယံ သဒ္ဒေါ ဓာတုမယော နိပါတောစာတိ ဒုဝိဓောတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ သစေ ပန ဓာတုမယော သိယာ။ တတ္ထ လိင်္ဂဝိပ္ပလ္လာသဝသေန ပဒသိဒ္ဓိ ဟောတီတိ မယှံ ဘတ္တမင်္ဂလ-ဒိဝသေ ပရိသာယ မဇ္ဈေ ဂီတဂါထာ သုဂီတာဝ အဟောသီတိ ဣမိနာ သုလဒ္ဓါ လာဘာ ဝတ မေတိ ဧတ္ထ အဓိပ္ပာယမတ္တံ ဒဿေတိ။
ပါဠိယံ ပတီတောတိ တုဋ္ဌော ပီတိမနော။ မနဝဍ္ဎကောတိ အတ္ထော။ ပတသဒ္ဒေါ ဟေတ္ထ ပီတိယံ။ ဓာတူနံ အနေကတ္ထတ္တာ။ ပါဠိယံ ဥဒကံ ပဇ္ဇန္တိ ပဒဿ ဟိတံ ပဇ္ဇံ ဥဒကံ။ ပါဒဓောဝနံ ဥဒကန္တိ အတ္ထော။ အတိထိနောတိ အာဟုတိနော။ ဒက္ခိဏေယျဿ။ အဂ္ဃေနာတိ အာသနေန ပလ္လင်္ကေန။ ပလ္လင်္ကံ ဟိ အဂ္ဃိယတိ ဌပိယတိ ဧတ္ထာတိ အဂ္ဃန္တိ ဝုစ္စတိ။ အဂ္ဃ-ဌပနေတိ ဓာတု။ ကုရုတူတိ ကရောတု။ ကရ-ကရဏေတိ ဓာတုယာ အတ္ထာတိဿယယောဂ-ဝသေန ပဋိဂ္ဂဟဏတ္ထတာ ဟောတီတိ အာဟ ပဋိဂ္ဂဏှာတူတိ။
ပါဠိယံ ပရိစာရယဿူတိ ပရိဘုဉ္စဿူတိ အတ္ထော။ အနုဂ္ဂဟာတိ၁ အနုဂ္ဂဟဏတ္ထာယ။ ဥဘောပီတိ ဒွေပိ ဇနာ မယံ ကရောမာတိ အတ္ထော။ ကရ-ဓာတု ပန အတ္ထာတိဿယယောဂဝသေန အနုဘဝနတ္ထော ဟောတိ။ တေနာဟ “ကရောမ အနုဘဝါမာ”တိ။ ပါဠိယံ အထော သုစိဏ္ဏဿ မဟာ-ဝိပါကန္တိ ဧတ္ထ အထောတိ သမုစ္စယတ္ထေ နိပါတော။ ဒုစ္စရိတဿ ဖလဉ္စ သုစိဏ္ဏမဟာဝိပါကဉ္စ ဒိသွာတိ သမ္ဗန္ဓော။ မန္ဒဒသကန္တိ ဗာဟုလ္လမုဠှဝသေန ဥပလက္ခိတံ ဒသကံ။ ခိဍ္ဍာဒသကန္တိ ဗာဟုလ္လကီဠနဝသေန ဥပလက္ခိတံ ဒသကံ။ ဝဏ္ဏဒသကန္တိ ယထာ ဇာတိပသန္နဝဏ္ဏဝသေန ဥပလက္ခိတံ ဒသကံ။ ဗလဒသကန္တိ ယထာ ဇာတိမေဝ မဟာဗလဝသေန ဥပလက္ခိတံ ဒသကံ။ ပညာဒသကန္တိ ယထာ ဇာတိမေဝ ဥဿန္နပညာဝသေန ဥပလက္ခိတံ ဒသကံ။ ဟာနိဒသကန္တိ ဟာနဝဏ္ဏဗလာဒိဝသေန ဥပလက္ခိတံ ဒသကံ။ ပဗ္ဘာရဒသကန္တိ အဘိမုခံ ဩနတာကာယဝသေန ဥပလက္ခိတံ ဒသကံ။ ဝင်္ကဒသကန္တိ သံ-ကုစိတကာယဝသေန ဥပလက္ခိတံ ဒသကံ။ မောဟဒသကန္တိ သတိသမ္မောသ-ဝသေန ဥပလက္ခိတံ ဒသကံ။ သယနဒသကန္တိ ဗာဟုလ္လသယနဝသေန ဥပလက္ခိတံ ဒသကံ။ ဣမာနိ စ ဒသကာနိ ဝဿသတာယုကဝသေန ဝုတ္တာနိ။ တတော ဦနာဓိကကာလေသု ပန ယထာရဟံ မန္ဒဝီသတိကန္တိ အာဒိနာ ဘာဇေတွာ ဝတ္တဗ္ဗာနီတိ။
ဇီဝိတံ တယိဒန္တိ ဣဓ မနုဿလောကေ တံ ဣဒံ ဇီဝိတံ နာမ နိယမေန သဗ္ဗာ ဧဝ ဧတာ ဒသာ အဝတ္ထာ အဝယဝါ ကမ္မဘူတာ န ပါပုဏာတိ။ အထခေါ အပ္ပတ္တံယေဝ တံ ဩဓိံ မရိယာဒံ ဆိန္နော နဠော ဣဝ သုဿတီတိ အတ္ထော။ ဝဿသတံ ဇီဝိတန္တီတိ ဣဒံ တသ္မိံ ကာလေ မနုဿာနံ အာယုကပ္ပါ-နုရူပဝသေန ဝုတ္တံ။ မန္ဒဒသကေ ပဝတ္တာ ရူပါရူပဓမ္မာ ။လ။ ခိဍ္ဍာဒသကံ န ပါပုဏန္တီတိ ဣဒံ တေသံ တေသံ မန္ဒပညာနံ ပါကဋတ္ထာယ ဩဠာရိကဝသေန အနိစ္စတာဒဿနတ္ထံ ဝုတ္တံ။ သုခုမဝသေန ပန အဿာသကာလေ ပဝတ္တာ ရူပါရူပဓမ္မာ ဝိစ္ဆိန္ဒိတွာ အာတပေ ခိတ္တနဠော ဝိယ တတ္ထေဝ သုဿန္တိ အန္တရဓာယန္တိ။ တံ ဩဓိံ အတိက္ကမိတွာ ခိဍ္ဍာဒသကံ န ပါပုဏန္တိယေဝါတိ ဧဝံ အနိစ္စတာ ဒီပေတဗ္ဗာယေဝ။ တထာ ခိဍ္ဍာဒသကာဒီသု ပဝတ္တာ ဝဏ္ဏဒသကာ-ဒီနိတိ ဧတ္ထာပိ ဧသေဝ နယော။
ကာ ပဉ္စ ကာမဂုဏေ နိဿာယ အဘိနန္ဒီတိ ပဉ္စ ကာမဂုဏေ နိဿာယ အဘိနန္ဒိ ကာ ပယောဇနာ။ နိရတ္ထကာယေဝါတိ အတ္ထော။ ကာယကီဠာဒိဝသေနာတိ နစ္စဥလ္လိင်္ဃနာဒိကာယ ကီဠာဒိဝသေန ခိဍ္ဍာ ကာ ပယောဇနာ။ ဓနေသိနာတိ၁ ဓနာနံ ဂဝေသနာ ပရိယေသနာ ကာ ပယောဇနာ။ ပါဠိယံ မစ္စု မေ နပ္ပမဇ္ဇတီတိ ယေန ကာရဏေန မရဏဓမ္မော မေ နပ္ပမဇ္ဇတိ။ ဧတံ ကာရဏံ သောဟံ ပဇာနာမီတိ အတ္ထော။ ဇီဝိတန္တကရေနာတိ ဣမိနာ အန္တကေနာတိ ဧတ္ထ အန္တံ ကရောတီတိ အန္တကော။ မစ္စူတိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေတိ။ အဓိပန္နဿာတိ ဧတ္ထ အဘိဘဝိတွာ အာပန္နဿာတိ အတ္ထော။ တေနာဟ “အဘိဘူတဿာ”တိ။
ပါဠိယံ နရာနန္တိ နိဒ္ဓါရဏတ္ထေ သာမိဝစနံ။ အဓမာတိ နိဟီနကာတိ။ အသန္တိ ဇနေတိ စဇန္တီတိ အဓမာ၊ နိဟီနကာ။ အသ-ဇာယနေတိ ဓာတုတော မပစ္စယန္တဝသေန၊ အသမဿ စ သကာရဿ ဓကာရာဒေသဝသေန ရူပသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ ကတ္ထစိ ပန ပေါတ္ထကေသု အဓမ္မာတိ သံယောဂန္တဝသေန ပါဌော ဒိဿတိ။ သော အပါဌော။ နရာနံ စဏ္ဍာလယောနိ ဇာတိ အဓမ္မာတိ သမ္ဗန္ဓော။
ဒွိပဒကနိဋ္ဌာတိ၁ ဧတ္ထ ဒွိပဒါနံ မနုဿာနံ ကနိဋ္ဌာ ဒွိပဒကနိဋ္ဌာ။ ဒွိပဒကနိဋ္ဌာတိ နိဒ္ဓါရဏဆဋ္ဌီသမာသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ကနိဋ္ဌာတိ စ ဇာတိဝသေန ခုဒ္ဒကာ လာမကာတိ အတ္ထော။ တေနာဟ “ဒွိပဒကနိဋ္ဌာတိ ဒွိပဒါနံ အန္တရေ လာမကာ”-တိ။ ဆဋ္ဌီနိဒ္ဓါရဏဝိသယေ ဟိ အန္တရဝေမဇ္ဈသဒ္ဒါဒီဟိ ယောဇေတွာ ဝဏ္ဏယန္တိ သဒ္ဒကောဝိဒါ။ စတုတ္ထံ ဇာတိန္တိ ဘူမတ္ထေ ဥပယောဂဝစနံ။ စတုတ္ထာယ ဇာတိယာတိ အတ္ထော။ နေရဉ္ဇရမ္ပတီတိ၂ ဧတ္ထ ပတိသဒ္ဒေါ သမီပတ္ထော။ တေန ယောဂတ္တာ နေရဉ္ဇရန္တိ ဧတ္ထ သာမိ အတ္ထေ ဥပယောဂဝစနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ တေနာဟ “နေရဉ္ဇမ္ပတီတိ နေရဉ္ဇရာယ တီရေ”တိ။ နေရဉ္ဇရပ္ပတီတိ ပါဌော ဒိဿတိ။ တဒါ နေရဉ္ဇရာယ ပတိ သမီပေ ပဝတ္တတီတိ နေရဉ္ဇပ္ပတီတိ အသင်္ချာသမာသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ အသင်္ချာသမာသော ဟိ ဥပသဂ္ဂနိပါတပုဗ္ဗက, ဥပသဂ္ဂနိပါတပရ, အညပဒတ္ထပဋ္ဌာနဝသေန တိဝိဓော ဟောတိ။ ဥပနဂရန္တိ အာဒီသု ဟိ ဥပသဂ္ဂနိပါတပုဗ္ဗကော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ နေရဉ္ဇရမ္ပတိ ဝနပ္ပတီတိ အာဒီသု ဥပသဂ္ဂ-နိပါတပရော။ ဥမ္မတ္တဂင်္ဂါ လောဟိတဂင်္ဂါတိ အာဒီသု အညပဒတ္ထပဋ္ဌာနော။ တတော စဝိတွာ ဥက္ကုသာတိ မိဂယောနိယာ စဝိတွာ ဥက္ကုသာ အဟုမှာတိ သမ္ဗန္ဓော။ တတြာပိ နော နိဿာယ ဌိတေတိ တသ္မိံ ဘဝေပိ အညမညံ နိဿာယ ဌိတေ အမှေ။ အဇ္ဇာတိ အသ္မိံ ဘဝေ။ တတော စဝိတွာတိ ဥက္ကုသ-ယောနိယာ စဝိတွာ။ ဗြာဟ္မဏခတ္တိယာ ဇာတာတိ သမ္ဗန္ဓော။
ဥပနီယတီတိ ဥပနေတိ ဥပဂစ္ဆတိ။ ဥပေတီတိ အတ္ထော။ တေနာဟ “ဥပနီယတီတိ မဟာရာဇ ဣဒံ ဇီဝိတံ မရဏံ ဥပဂစ္ဆတီ”တိ။ သံယုတ္တနိကာယ-ဋ္ဌကထာယမ္ပန “ဥပနီယတီတိ ပရိက္ခယတိ နိရုဇ္ဈတိ။ ဥပဂစ္ဆတိ ဝါ အနုပုဗ္ဗေန မရဏံ ဥပေတီတိ အတ္ထော။ ယထာ ဂေါပါလေန ဂေါဂဏော နိယျတိ။ ဧဝံ ဇရာမရဏသန္တိကံ ဥပနိယျတီတိ အတ္ထော”တိ ဝုတ္တံ။ ဇီဝိတန္တိ ဇီဝိတိန္ဒြိယံ။ ပရိတ္တကန္တိ ထောကံ။ တဿ ဒွီဟာကာရေဟိ ပရိတ္တတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ သရသပရိတ္တတာယ စ ခဏပရိတ္တတာယ စ။ သရသပရိတ္တတာယပိ ဟိ “ယော ဘိက္ခဝေ စိရံ ဇီဝတိ။ သော ဝဿသတံ အပ္ပံ ဝါ ဘိယျောတိ ဝစနတော
ပရိတ္တံ။ ခဏပရိတ္တတာယပိ ပရမတ္ထတော ဟိ အတိပရိတ္တော သတ္တာနံ ဇီဝိတက္ခဏော။ ဧကစိတ္တပဝတ္တိမတ္တောယေဝ။ ယထာ နာမ ရထစက္ကံ ပဝဋ္ဋမာနမ္ပိ ဧကေနေဝ နေမိပဒေသေန ပဝဋ္ဋတိ။ တိဋ္ဌမာနမ္ပိ ဧကေနေဝ ပတိဋ္ဌာတိ။ ဧဝမေဝံ ဧကစိတ္တက္ခဏိကံ သတ္တာနံ ဇီဝိတံ။ တသ္မိံ စိတ္တေ နိရုဒ္ဓမတ္တေ သတ္တော နိရုဒ္ဓေါတိ ဝုစ္စတိ။ ယထာဟ “အတီတေ စိတ္တက္ခဏေ ဇီဝိတ္ထ, န ဇီဝတိ န ဇီဝိဿတိ၊ အနာဂတေ စိတ္တက္ခဏေ ဇီဝိဿတိ, န ဇီဝတိ န ဇီဝိတ္ထ၊ ပစ္စုပ္ပန္နေ စိတ္တက္ခဏေ ဇီဝတိ, န ဇီဝိတ္ထ န ဇီဝိဿတိ။
”ဇီဝိတံ အတ္တဘာဝေါ စ၊ သုခဒုက္ခာ စ ကေဝလာ။ ဧကစိတ္တသမာယုတ္တာ၊ လဟုသော ဝတ္တတေ ခဏော။
ယေ နိရုဒ္ဓါ မရန္တဿ၊ တိဋ္ဌမာနဿ ဝါ ဣဓ။ သဗ္ဗေပိ သဒိသာ ခန္ဓာ၊ ဂတာ အပ္ပဋိသန္ဓိကာ။
၁။ မဇ္ဈရဋ္ဌံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ မ၊ ဋ္ဌ၊ ၃၊ ၅၉။
၁။ ပတိတေ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သံ၊ ဋ္ဌ၊ ၁၊ ၂၅၉၊ ပိဋ္ဌေပဿိတဗ္ဗံ။
၁။ အဝန္တိရဋ္ဌေ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ နမ္မဒါနဒီတီရေ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ကိဉ္စန၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ အာဟညန္တူ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ အနုဂ္ဂဟာယ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဓနေသနာ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဒွိပဒါ ကနိဋ္ဌာ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ နေရဉ္ဇံ ပတိ၊ ဆဋ္ဌ။
အနိဗ္ဗတ္တေန န ဇာတော၊ ပစ္စုပ္ပန္နေန ဇီဝတိ။ စိတ္တဘဂ္ဂါ မတော လောကော၊ ပညတ္တိ ပရမတ္ထိယာ”တိ။၁
ဇရာယ မရဏံ ဥပနီတဿာတိ ဣမိနာ ဇရုပနိတဿာတိ ဧတ္ထ ဇရာယ ဥပနိတော ဇရုပနိတော၊ လောကော။ တဿ ဇရုပနိတဿာတိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေတိ။ ဇရံ နိတော ဥပဂတော ဇရုပနိတောတိပိ ဝစနတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော။ ဝုတ္တဉ္စေတံ - သံယုတ္တနိကာယဋ္ဌကထာယံ “ဇရုပနိတဿာတိ ဇရံ ဥပဂတဿ။ ဇရာယ ဝါ မရဏသန္တိကံ ဥပနိတဿာ”တိ။ ပုတ္တာဒယော တာဏာ နာမာတိ ပုတ္တာဒယော တာဏာ လေဏာ သရဏာ ဘဝိတုံ သမတ္ထာ နာမ ကေစိ န ဟောန္တီတိ အတ္ထော။ နိရယာဒီသု ဒုက္ခဝဍ္ဎနာနိ ကမ္မာနီတိ ဣမိနာ ဒုခုန္ဒြယာနီတိ၂ ဧတ္ထ ဥန္ဒေန ကိလေဒနေန အယန္တိ ဝဍ္ဎန္တီတိ ဥန္ဒြယာနိ။ ဥဒိ-ကိလေဒနေ။ အယ-ဝုဒ္ဓိယန္တိ စ ဓာတု။ ဒြောဒဿာတိ ပန ဝစနတော ဒကာရဿ ဒြကာရာဒေသော။ ဒုက္ခဿ ဥန္ဒြိယာနိ ဒုက္ခုန္ဒြိယာနီတိ ဝတ္တဗ္ဗေ ဂါထာဗန္ဓဝသေန ကကာရလောပံ ကတွာ ဧဝံ ဝုတ္တံ။ ဒုသဒ္ဒတော ဝါ ပရတ္တေပိ ဂါထာဗန္ဓဝသေန သံယောဂလောပံ ကတွာ ဧဝံ ဝုတ္တန္တိ ဒဿေတိ။ ဒုက္ခိန္ဒြိယာနိတိပိ
ပါဌော။ န သော ပေါရာဏပါဌော။ ဒုခပ္ဖလာနီတိ၁ ဒုက္ခာနိ ဖလာနိ ယေသံ ကမ္မာနန္တိ ဒုခပ္ဖလာနိ။ ဧတ္ထာပိ ယထာဝုတ္တနယေန သံယောဂလောပေါ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ဩကိဏ္ဏသီသာနီတိ ဩကိဏ္ဏဝသေန ပဋ္ဌာနဘူတတ္တာ သီသာနိ ဝိယာတိ သီသာနိ။ ဇရာ ဟန္တီတိ ဇရာဓမ္မော ဟနတိ ဝိဒ္ဓံသတီတိ အတ္ထော။ နိရဿာဒေတိ ဣမိနာ နိရယေတိ ပဒဿ နိဂ္ဂတော ဝိရဟိတော အယော အဿာဒေါ ဧတ္ထာတိ နိရယောတိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေတိ။ ပဗုဇ္ဈိတွာတိ၂ ယထာဘူတံ ဇာနိတွာ။
ဗဟူ အပရိမိတာတိ ဗာဟုလ္လဝသေန ပမာဏရဟိတာတိ အတ္ထော။ ဒုစ္စဇာတိ စဇိတုံ ဒုက္ကရာ။ ဗျသန္နောတိ ဧတ္ထ ဝိရူပေန သေတိ ပဝတ္တတီတိ ဝိသန္နော။ သိ-သယေတိ ဓာတုတော တပစ္စယော။ ဝိသန္နောယေဝ ဗျသန္နော။ ဗျဉ္ဇနေ ပရေပိ ဣကာရဿ ယကာရာဒေသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ဝိပုဗ္ဗော အသ-ဗျသနေတီပိ ဓာတုဝသေန ပဒသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ ဗျသနောတိ ပါဌေ ပန ယုပစ္စယ-ဝသေန ပဒသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ ပဗ္ဗဇိတုန္တိ အနုဝတ္တိတုံ။ အနုသာသရေတိ ဧတ္ထ ဝိဘတ္တိဝိပ္ပလ္လသဝသေန အတ္ထော ဂဟေတဗ္ဗောတိ အာဟ “အနုသာသရေတိ အနုသာသန္တီ”တိ။ ဥဿာဟသေတိ ဧတ္ထ ဂါထာဗန္ဓဝသေန ဣကာရဿ ဧကာရာဒေသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ တေနာဟ “ဥဿာဟသေတိ ဥဿဟသီ”တိ။ အနတိရိတ္တံ ဗလိန္တိ ရာဇာရဟဘာဝတော အဓိကံ ဗလိံ။ ပါဠိယံ ဓမ္မိကဗလိန္တိ ဝတ္တဗ္ဗေ ဂါထာဗန္ဓဝသေန ကကာရလောပံ ကတွာ ဓမ္မိံ ဗလိန္တိ ဝုတ္တံ။ အထဝါ ဣကာရာဂမော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ဂဏှာတီတိ ဣမိနာ ပဋ္ဌပယဿူတိ ပဒဿ အဓိပ္ပာယတ္ထံ ဒဿေတိ။ ပေါရာဏကရာဇူဟီတိ ပေါရာဏေဟိ ဓမ္မိကရာဇူဟိ။
ပါဠိယံ ဒူတာ ဝိဓာဝန္တူတိ သမဏဗြာဟ္မဏာနံ နိမန္တနတ္ထာယ ဒူတာ ဝိဓာဝန္တု။ ဣတော စိတော စတဿော ဒိသာ ဂစ္ဆန္တူတိ အတ္ထော။ ဣဒါနိ ဝတ္တဗ္ဗံ သန္ဓာယာဟာတိ “သစေ စ တ”န္တိအာဒိနာ ဣဒါနိ ဝတ္တဗ္ဗံ သန္ဓာယာ-ဟာတိ။
စိတ္တသမ္ဘူတဇာတကံ။
၃-သိဝိဇာတကဝဏ္ဏနာ (၄၉၉)
သိဝိဇာတကေတိ အာဒိတ္တဇာတကေ။ အာဒိတ္တဇာတကမေဝ ဟိ နဂရဿ နာမေန သိဝိဇာတကန္တိ ဝုတ္တံ။ အဇ္ဈတ္တိကဿ နာမံ ဂဏှေယျာတိ အဇ္ဈတ္တိကဿ ဟဒယမံသာဒိကဿ နာမံ ဂဏှေယျ။ နာမံ ဂဟေတွာ ယာစေယျာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ကဏယေနာတိ ဘိဏ္ဍိဝါလေန။ ဘိဏ္ဍိဝါလံ ဟိ ကနတိ သဒ္ဒယတီတိ ကနယောတိ ဝုစ္စတိ။ ကဏ-သဒ္ဒေတိ မုဒ္ဓဇပဉ္စမက္ခ-ရန္တဓာတု။ သနာဠံ ပဒုမန္တိ နာဠိယာ သဟ ပဝတ္တံ ပဒုမံ။ လောဟိတဗိန္ဒု-ပဂ္ဃရန္တန္တိ၁ ပဂ္ဃရန္တံ လောဟိတဗိန္ဒု ယဿ ဟဒယဿာတိ လောဟိတဗိန္ဒုပဂ္ဃရန္တံ။ ဝိသေသနပရနိပါတဝသေန။ တေလသိင်္ဂန္တိ တေလဿ ပတိဋ္ဌာနဘူတံ သိင်္ဂံ။ လိခန္တော ဝိယာတိ ဃံသေန္တော ဝိယ။ ဩတာရေတွာတိ နီဟရိတွာ။ ယန္တမုခေတိ ယန္တဿ မုခေ။
ပါဠိယံ မာနုသံ ဒါနန္တိ မနုဿေ ဘဝံ ဒါနံ။ အဝိကမ္ပိတောတိ မစ္ဆေရစိတ္တေန အဝိကမ္ပိတော။ အယမ္ပန ဂါထာ ရညော ဝိတက္ကဝိပ္ဖာရဝသေန ယံ ကိဉ္စိ အနုဒ္ဒိဿိတွာ ဝုတ္တတ္တာ ပါဠိယံ အနာရူဠှာ။ ဇယာပေတွာတိ မုခေန ဇယမင်္ဂလံ ဒတွာ။ ယာစိတွာ အဋ္ဌာသီတိ သမ္ဗန္ဓော။
ပါဠိယံ ဒူရေ အပဿံ ထေရောဝါတိ ထေရော ဝိယ ဒူရေ ဝသန္တော အပဿန္တော ပဿိတုံ အသက္ကောန္တော စက္ခုံ ယာစိတုံ အပဿတောတိ သမ္ဗန္ဓော။ တေနာဟ “ဒူရေတိ ဣတော ဒူရေ ဝသန္တော”တိ။ ဧကေကနေတ္တာတိ အဟံ ဧကနေတ္တော။ တွဉ္စ ဧကနေတ္တောတိ ဧဝံ ဒွေပိ မယံ ဧကေကနေတ္တာ ဘဝိဿာမာတိ။ ပါဠိယံ ကေနာ'နုသိဋ္ဌော ပေသိတော ဣဓ မာဂတောသီတိ ကေန ဇနေန အနုသိဋ္ဌော ပေသိတော ဣဓ အာဂတောသီတိ အတ္ထော။ မကာရော အာဂမသန္ဓိဇော။ စက္ခုပထာနီတိ စက္ခူနမေတံ နာမန္တိ စက္ခုနိယေဝ ဒဿနဿ ပထဘူတတ္တာ ပထာနီတိ စက္ခုပထာနိ။ ဧတ္ထ ကိဉ္စာပိ ပထသဒ္ဒေါ ပုံလိင်္ဂိကော ဟောတိ။ စက္ခုသဒ္ဒေန ပန သမ္ဗန္ဓတ္တာ စက္ခုသဒ္ဒတ္ထဿ စ
ဝါစကတ္တာ နပုံသကလိင်္ဂေန နိဒ္ဒိဋ္ဌော ဟောတီတိ။ အထဝါ ပထသဒ္ဒေါ ဒွိလိင်္ဂိကောတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ဧတ္ထ စ သိယာ မဟာပုညဝါ ဗောဓိသတ္တော ရာဇာ ဧတဿ ဗြာဟ္မဏဿ မမ စက္ခူနိ ဥဒ္ဓရိတွာ ဒီယမာနေပိ တဿ သန္တာနေ စက္ခူနိ ဟုတွာ ပဿိတုံ န သက္ခိဿတီတိ ဇာနာတိ ဝါ မာ ဝါတိ။ ဇာနာတိယေဝ။ ဧဝံ သန္တေ ကသ္မာ ပန နိရတ္ထကဘာဝံ ဇာနန္တော စက္ခူနိ ဒါတုံ ဣစ္ဆတီတိ။ ဝုစ္စတေ။ ဗောဓိသတ္တော ဟိ အဟံ စက္ခူနိ ဒဒန္တော တဿ နိရတ္ထကံယေဝ ဘဝိဿတီတိ ဇာနန္တော ယေဝ ပရေသံ ဝနိဗ္ဗကာနံ သံကပ္ပဿ ဣဇ္ဈနတ္ထာယ မမ ဒါနပရမတ္ထပါရမီ ဘဝိဿတီတိ မနသိကတွာ စက္ခူနိ ဒါတုံ ဣစ္ဆတိ။ ဒါနသ္မိံ ဟိ ယာစကာနံ သာတ္ထကံ ဝါ ဟောတု နိရတ္ထကံ ဝါ။ တေသံ ဣစ္ဆာ ပရိပူရဏံယေဝ ပမာဏန္တိ ဂဟေတဗ္ဗန္တိ။ တေ တဝ တဿ အန္ဓဿ၁ သင်္ကပ္ပါတိ အန္ဓဿ တဿ တဝ တေ သင်္ကပ္ပါ ဣဇ္ဈန္တူတိ သမ္ဗန္ဓော။ သော တွံ မမ စက္ခူဟိ စက္ခုမာ ဟုတွာတိ ဣဒံ ဝဏိဗ္ဗကဿ ဣစ္ဆာနုရူပဝသေန ဝုတ္တံ။
ပါဠိယံ အာဇာနီယေတိ ဧတ္ထ ကရဏတ္ထေ ဘူမိဝစနံ။ အာဇာနိယေန ယုတ္တေ ရထေ ဒေဟီတိ သမ္ဗန္ဓော။ ဟေမကပ္ပနဝါသသေတိ သုဝဏ္ဏေန ဝိကပ္ပိတနိဝါသတ္ထေ။ ဟေမကပ္ပနဝါသ ဣတိ စ အဝိဘတ္တိကနိဒ္ဒေသော။ ဝိဘတ္တိလောပေါ ဝါ။ နာမတော ပန သေကာရာဂမော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ အထဝါ သကတ္ထေ သပစ္စယော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ပရက္ကရီတိ၂ ဧတ္ထ ပရသဒ္ဒေါ ဗာဟီရတ္ထ-ဇောတကော။ ဗာဟီရံ ကရီတိ အတ္ထော။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ ပရက္ကရီတိ ပရိစဇီတိ ဝုတ္တံ။ ပရိကိရေယျုန္တိ ဧတ္ထ ပရိပုဗ္ဗော ကိရ-ဝိက္ကိရဏေတိ ဓာတုဝသေန “ပရိကိရေယျုန္တိ ပရိဝါရေယျု”န္တိ အာဟ။
ပါဠိယံ ဘူမျံ သော ပတိတံ ပါသံ၊ ဂီဝါယံ ပဋိမုစ္စတီတိ၃ သော ဘူမိယံ ဌပိတံ ပါသံ ဂီဝါယံ ပဋိမုစ္စတိ နာမာတိ အတ္ထော။ ယမသာဓနန္တိ ဧတ္ထ သာဓေတိ ဣဿရိယဝသေနာတိ သာဓနံ၊ အာဏာပဝတ္တိဋ္ဌာနံ။ တေနာဟ “ယမဿ အာဏာပဝတ္တိဋ္ဌာနံ ဥဿဒနိရယ”န္တိ။ ပါဠိယံ ပတ္ထယာနောတိ
ပတ္ထယမာနော။ ပတ္ထယမာနောတိ စ ဝတ္တဗ္ဗေ မာနသဒ္ဒဿ အာနာဒေသံ ကတွာ ဧဝံ ဝုတ္တံ။ တိဋ္ဌံ စရံ နိသိန္နောဝ သယာနောတိ အာဒီသု ဝိယ။ ဒဇ္ဇာတိ ဧတ္ထ အာဒေသဘူတတော ဒဇ္ဇသဒ္ဒတော ဧယျဝစနဿ အမာဒေသော ဟောတိ။ တေနာဟ “ဒဒေယျာ”တိ။
ယသသာတိ တဒတ္ထေ သမ္ပဒါနဝစနံ။ ယသဿ အတ္ထာယာတိ အတ္ထော။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “ယသဿာတိ ဒိဗ္ဗဿ ဝါ မာနုဿ ဝါ ကာရဏာ”တိ ဝုတ္တံ။ တဒတ္ထသမ္ပဒါနဝိသယေ ဟိ တဒတ္ထဿ ပါကဋီကရ-ဏတ္ထာယ အတ္ထာယာတိ ဝါ ကာရဏာတိ ဝါ ဟေတူတိ ဝါ ပဒေန ဝဏ္ဏယန္တိ သဒ္ဒကောဝိဒါ။ တဒတ္ထောတိ စ တဿာ တဿာ ကရိယာယ အတ္ထော တဒတ္ထောတိ နိဗ္ဗစနံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ ဧတ္ထ သိယာ ယဒိ တဒတ္ထသမ္ပဒါနံ နာမ တဿာ တဿာ ကရိယာယ အတ္ထော ဘဝေယျ “ကရိယာနံ နိမိတ္တံ ကာရဏ”န္တိ ဝစနတော ကထံ ကာရဏံ ဘဝေယျာတိ၊ ဝုစ္စတေ။ သဂ္ဂေသု ဥပ္ပဇ္ဇနတ္ထာယ ပုညံ ကရောတီတိ အာဒီသု ဟိ ပုညဿ ကရဏကာလေ သဂ္ဂေသု ဥပ္ပဇ္ဇမာနံ နိမိတ္တံ ဟောတိ။ တဒပေက္ခာယ ပုညဿ ကရဏတော။ သဂ္ဂေသု ဥပ္ပဇ္ဇန-ကာလေ ပန ပုညဿ ကာရဏံ နိမိတ္တံ ဟောတိ။ ဧဝံ ကာလဘေဒဝသေန တေသံ ဟေတုဖလဘာဝေန သမ္ဗန္ဓတာ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ တသ္မာ သဂ္ဂေသု ဥပ္ပဇ္ဇနံ ပုညဿ စ ကရဏံ ဟေတုဖလဉ္စ ဟောတီတိ ကတွာ တဒတ္ထသမ္ပဒါနဿ ကာရကတာ ပစ္စေတဗ္ဗာတိ။
ဓမ္မသေနာပတိသာရိပုတ္တတ္ထေရဿာတိ ယထာ နာမ ဣမသ္မိံ လောကေ ရညော ပရိဝါရေသု ရာဇသေဝကေသု အမစ္စေသု သေနာပတိ နာမ ပဓာနော အဂ္ဂေါ ဇေဋ္ဌော ရာဇာနုဝတ္တကော ရာဇပဋိဘာဂေါတိ ဝတ္တုံ ယောဂ္ဂေါ ဟောတိ။ ဧဝမေဝ ဗုဒ္ဓဿ ဓမ္မရာဇဿ ပရိဝါရေသု သာဝကေသု ပဌမ-အဂ္ဂသာဝကော နာမ ပဓာနော အဂ္ဂေါ ဇေဋ္ဌော ဗုဒ္ဓါနုဝတ္တကော ဗုဒ္ဓပဋိ-ဘာဂေါတိ ဝတ္တုံ ယောဂ္ဂေါ ဟောတိ။ ဧဝံ ပန သေနာပတိနာ သဒိသတ္တာ ဓမ္မတော သေနာပတိ ဘူတောတိ ဓမ္မသေနာပတီတိ။ ဧတ္ထာဟ “ဣမသ္မိံ လောကေ ဥပရာဇာယေဝ ရာဇပဋိဘာဂေါ သဗ္ဗဇေဋ္ဌော ဟောတိ။ တသ္မာ ပဌမအဂ္ဂသာဝကော ဥပရာဇေနေဝ ဥပမာ နေတဗ္ဗာ။ န သေနာပတိနာတိ။
သစ္စံ။ ဣမသ္မိံ ပန လောကေ ဥပရာဇာ နာမ ရာဇပဋိဘာဂေါ သဗ္ဗဇေဋ္ဌော ဟောတိ။ ရညော ပစ္ဆာ ရာဇာယေဝ ဟောတိ။ ဗုဒ္ဓဿ ပန ပစ္ဆာ အရိယ-သာဝကော ဗုဒ္ဓေါတိ ဘဝိတုံ အဋ္ဌာနံ အနဝကာသော။ တေနေဝေသ သေနာပတိနာယေဝ ဥပမာ နေတဗ္ဗာတိ။ ကေစိ ပန ဓမ္မဒေသနာပတီတိ ပါဌံ ပရိကပ္ပေတွာ ဓမ္မဒေသနာယ ပတိ ဓမ္မဒေသနာပတီတိ အတ္ထံ ဝဒန္တိ။ တံ န ယုဇ္ဇတိ။ တာဒိသဿ ပါဌဿ အဒိဿတော။
န မေ ဒေဿာ ဥဘော စက္ခူတိ န မေ ဒွေ အက္ခီနိ ဒူသနိယာ ပိယာယေဝါတိ အတ္ထော။ ဒိသိ-အပ္ပီတိယန္တိ ဓာတု။ သဗ္ဗညုတန္တိ သဗ္ဗံ ဇာနာတိ သီလေနာတိ သဗ္ဗညူ ဗုဒ္ဓေါ။ တဿ ဘာဝေါ သဗ္ဗညုတံ။ အပ္ပဋိဘာဏေသူတိ အပ္ပဋိသရဏေသု အနာထဘူတေသု အမစ္စေသု ဌိတေသု။ အနာဒရတ္ထေ စေတံ ဘူမဝစနံ။ ဃံသေတွာတိ၁ သီလာပဋ္ဋေ ပဋိဃံသေတွာ။ ပရိဘာဝေတွာတိ ပရိဝါသေတွာ။ ဥပသိင်္ဃာပေသီတိ အဉ္ဇေသိ။ အက္ခိ ပရိဝတ္တီတိ ဟေဋ္ဌုပရိ-တော ပရိဝတ္တနံ အာပဇ္ဇိ။ သံလက္ခေဟီတိ ဥပဓာရေဟိ။ ဇာနာဟီတိ အတ္ထော။ ပတိပါကဋိကကရဏန္တိ၂ ယထာ ပုဗ္ဗေ။ တထာ ကရဏံ။ အက္ခိ အက္ခိကူပ-တော မုစ္စီတိ အက္ခိ အက္ခိကူပတော ဥန္နတဝသေန ထောကံ မုစ္စိ။ နှာရုသုတ္တ-ကေနာတိ တိန္ဒာနှာရုသင်္ခါတေန သုတ္တကေန။
အက္ခိံ ဓာရေတွာတိ အက္ခိံ ပဂ္ဂဟေတွာ။ တဿ ဣဒံ မေ ပစ္စယော ဟောတူတိ မမ ဣဒံ မံသစက္ခုဒါနံ တဿ သဗ္ဗညုတဉာဏက္ခိနော ပစ္စယော ဟောတူတိ ဝတွာ ဗြာဟ္မဏဿ အက္ခိံ အဒါသိ။ တန္တိ အက္ခိ။ တဿာ-နုဘာဝေနာတိ သက္ကဿ တေဇေန။ အဟော သုဒိန္နံ မယာ အက္ခီတိ အဟော ဝတ မယာ အက္ခိ သုဒိန္နံ။ ပုဗ္ဗေ အဟံ ဝဏိဗ္ဗကဿ ဣစ္ဆာ ပရိပူရဏမေဝ အပေက္ခိတွာ အက္ခိံ အဒါသိ။ ဣဒါနိ ပန မယာ ဒိန္နံ အက္ခိ ဝိကသိတနီလုပ္ပလံ ဝိယ ဟုတွာ တဿ မုခေ ပတိဋ္ဌာတိ။ အဟော အစ္ဆရိယကမ္မံ မမ ဒါနေန တဿ အက္ခိသမ္ပန္နတာ ဟောတီတိ ရညော အဓိပ္ပာယော။ အန္တော သမုဂ္ဂတာ-ယာတိ သရီရဗ္ဘန္တရေသု သမုဂ္ဂတာယ ပီတိယာ။
ကပ္ပိယကာရကော ဝါတိ ဘတ္တပတိပါဒနကံ သန္ဓာယာဟ။ ရထေန ဂန္တုံ အဒတွာတိ ရညော အရုဇ္ဈနတ္ထာ ရထေန ဂန္တုံ န ယုတ္တန္တိ မနသိကတွာ အဒတွာ။ ပါဠိယံ ယုတ္တဉ္စ ပဋိဝေဒယာတိ ယာနံ ယောဇေတွာ နိဋ္ဌိတေ မမ ပဋိဝေဒေဟီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဥယျာနဘူမိံ ဂစ္ဆာမိ ပေါက္ခရဉ္စ ဝနာနိ စ ဂစ္ဆာမီတိ အတ္ထော။ သော စာတိ သော စ ရာဇာ။ ဥပဝိသီတိ နိသီဒိ။ တဿာတိ တဿ ရညော ပမုခေ သုဇမ္ပတိ ဒေဝရာဇာ သက္ကော ပါတုရဟူတိ သမ္ဗန္ဓော။ သက္ကဿ၁ မဟာသတ္တေန ပဒသဒ္ဒံ သုတွာတိ သက္ကဿ ပဒသဒ္ဒံ သုတွာ ကော ဧသောတိ မဟာသတ္တေန သိဝိရာဇေန ဝုတ္တေ ပုစ္ဆိတေ “သက္ကောဟမသ္မိ ။လ။ မနသိစ္ဆသီ”တိ ဂါထာမာဟာတိ သမ္ဗန္ဓော။
ပါဠိယံ တဝန္တိကေတိ တဝ အန္တိကေ။ သမီပေတိ အတ္ထော။ မနသိစ္ဆ-သီတိ မနသာ ဣစ္ဆသိ။ ဗလန္တိ ယောဓဗလံ။ ဖလန္တိပိ ပါဌော။ ကောသောတိ ကောဋ္ဌော။ တံ မေ ဒေဟီတိ တံ မရဏသင်္ခါတံ ဝရံ မေ ဒေဟီတိ အတ္ထော။ ဒိဋ္ဌဓမ္မတ္ထာယာတိ ပစ္စက္ခဘဝေ အတ္ထာယ။ တဒတ္ထသမ္ပဒါနဝစနံ။ အဟံ သက္ကော ဒေဝရာဇာပီတိ အဟံ သက္ကော ဒေဝရာဇာ သမာနောပိ ပရေသံ စက္ခုံ ဒါတုံ န သက္ကောမီတိ အတ္ထော။ တေသုပိ၂ ယာစကေသု အာဂစ္ဆန္တေသူ-တိ ဣမိနာ တတ္ထတိ ပဒဿ အတ္ထံ ဒဿေတိ။ နိဒ္ဓါရဏတ္ထေစေတံ ဘူမဝစနံ။ သစ္စဝဇ္ဇေနာတိ သစ္စဝစနေန။ ဝဒတီတိ ဝဒေါ တဿ ဘာဝေါ ဝဇ္ဇံ၊ ဝါစာ။ တေန သစ္စဝဇ္ဇေန။ သစ္စဝစ္စေနာပိ ပါဌော။ တတ္ထ ဝစ-ဓာတုဝသေန ရူပသိဒ္ဓိ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ နေဝ ပါကတိကာနိ န ဒိဗ္ဗာနီတိ ပါကတိကာနိ စက္ခူနိ နေဝ ဟောန္တိ။ သက္ကဿ အာနုဘာဝေန ပဝတ္တာနိ စက္ခူနိ န ဟောန္တိ။ တမေဝတ္ထံ ဝိတ္ထာရေတွာ ဒဿေတုံ “အထဿာ”တိ အာဒိမာဟ။ န သက္ကာတိ ကေနစိ မနုဿေန ဝါ ဒေဝေန ဝါ မာရေန ဝါ ဗြဟ္မုနာ ဝါ န သက္ကာ။ ဥပဟတစက္ခု-နောစာတိ၃ အပနီတစက္ခုကဿ စ။
သဘာဝေနေဝါတိ ယထာဘူတေနေဝ သဘာဝေန။ ဒိဗ္ဗာနုဘာဝ-ယုတ္တာနီတိ တာနိ စက္ခူနိ ဒိဗ္ဗာနိ ဒိဗ္ဗာနုဘာဝေန ယုတ္တာနိ။ န ပန ကေဝလံ ဒိဗ္ဗာနုဘာဝေန ဇာတာနီတိ ဗျတိရေကတ္ထော။ ပရကုဋ္ဋံ ပရသေလန္တိ ဣမိနာ တိရောကုဋ္ဋံ တိရောသေလန္တိ ပဒဿ အတ္ထံ ဒဿေတိ။ ကုဋ္ဋဿ တိရော တိရောကုဋ္ဋံ။ သေလဿ တိရော တိရောသေလန္တိ အသင်္ချာသမာသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ယောဇနသတန္တိ အဒ္ဓါနသံယောဂေ ဥပယောဂဝစနံ။ ရူပဒဿနန္တိ ရူပါနိ ဒဿိတုံ သမတ္ထံ။ သုစန္ဒကန္တိ ဧဝံ နာမကံ ပါသာဒံ အဘိရုဟီတိ အတ္ထော။
သိဝိဇာတကံ။
၄-သိရီမန္တဇာတကဝဏ္ဏနာ (၅၀၀)
သိရီမန္တပဉှဇာတကံ ပန မဟာဥမင်္ဂဇာတကေ ဝက္ခမာနတ္တာ ဣဒံ ဣဓ န ဝုတ္တန္တိ နိဒဿိတုံ “ပညာယု'ပေတံ ။လ။ အာဝိ ဘဝိဿတီ”တိ အာဟာတိ။
သိရီမန္တဇာတကံ။
၅-ရောဟဏမိဂဇာတကဝဏ္ဏနာ (၅၀၁)
ဓမ္မပါလဒမနေတိ၁ ဓမ္မပါလဿ ဟတ္ထိနော ဒမနေ။ ဓမ္မပါလဒမနာ-ဓိကာရေ အာဝီ ဘဝိဿတီတိ အတ္ထော။ ဓနပါလဒမနေနာတီပိ ပါဌော။ တတ္ထ ဓနပါလဒမနေန သဒ္ဓိံ အာဝိ ဘဝိဿတီတိ သမ္ဗန္ဓော။ နေသာဒဂါမဝါသီတိ ဧတ္ထ နေသာဒေါတိ လုဒ္ဒကော။ သော ဟိ နိသံ မံသဘက္ခံ အဒတိ ဘက္ခတီတိ နေသာဒေါတိ ဝုစ္စတီတိ။ ကမ္မဘူမိယန္တိ မိဂါနံ ဝဓကမ္မကရဏဋ္ဌာနေ။ ပိဟိတ-ဒွါရကဝါဋဝါတပါနေ ဂေဟန္တိ၂ ဘူမတ္ထေ ပစ္စတ္တဝစနံ။ ပိဟိတဒွါရက-ဝါဋဝါတပါနဂေဟေတိ အတ္ထော။ ဇနဿပီတိ၃ အန္တော ဇနဿပိ ဩကာသော
နတ္ထိ၊ ပဂေဝ ဗဟိ ဇနဿ။ ဧဝံ စ ပန သတိ အယျေ၁ ဣမာယ ဝေဠာယ မိဂံ ဂဏှာပေတီတိ အဝဟသိံသု။ တိဋ္ဌတု ပိဟိတဒွါရကဝါဋဝါတပါနဂေဟေ ဣမာယ ဝေလာယ မိဂဿ အန္တော ပဝိသိတွာ အဝစာရိတုံ ဩကာသော။ အန္တော ဇနဿပိ အန္တော ပဝိသိတွာ အဝစာရိတုံ ဩကာသော နတ္ထိ။ အထ ကိံ နာမ မိဂံ ပဿိတွာ ဂဏထ ဂဏထာတိ ဝဒတိ။ အဟော ရတ္တိဘာဂေ အန္တော ဂေဟေ မိဂဿ ဒဿနန္တိ အဝဟသိံသူတိ အဓိပ္ပာယော။ တီဟိ ဃဋာဟီတိ တီဟိ ဝဂ္ဂေဟိ။ ဣတ္ထမ္ဘူတလက္ခဏတ္ထေ ကရဏဝစနံ။ တိဿော ဃဋာ ဟုတွာ ပလာယိံသူတိ အတ္ထော။
ပါဠိယံ ယူထာတိ သမူဟာ။ သဇာတီနံ ဟိ တိရစ္ဆာနာနံ သမူဟာ ယူထာတိ ဝုစ္စန္တိ။ ယု-မိဿနေတိ ဓာတုတော ထပစ္စယဝသေန “ယုတုကူနံ ဒီဃော”တိ ဝုတ္တတ္တာ စ ဥကာရဿ ဒီဃဝသေန ပဒသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ အထဝါ ယဝနေန မိဿနေန ထာပနာ ပတိဋ္ဌာနာတိ ယူထာ။ ထာ-ဂတိနိဝတ္တိယန္တိ ဒန္တဇဒုတိယက္ခရန္တဓာတုတော ရပစ္စယဝသေန ပဒသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ သဗ္ဗေပိ မိဂါ မဟာသတ္တေန အဝစရကာ။ အထ ကသ္မာ ဧတေတိ ဒူရဝစနေန ဝုတ္တာတိ အာဟ “ဧတေတိ စက္ခုပထံ အတိက္ကမိတွာ ဒူရံ ဂတေ သန္ဓာယာဟာ”တိ။ ဧတေသန္တိ မိဂါနံ ရာဇာ ဟောတီတိ အတ္ထော။ ကဍ္ဎယတီတိ အာကဍ္ဎတိ။ ကဍ္ဎသဒ္ဒေါ ဟိ ဘူဝါဒိဂဏိကောပိ အတ္ထိ။ စုရာဒိဂဏိကောပိ။ အဝကဿတီတိ ဧတ္ထ ဝစနဝိပ္ပလ္လာသဝသေနပိ အတ္ထံ ဒဿေတုံ “သော ကေန ဝါ ကဍ္ဎီယတီ”တိ အာဟ။ တေ ဟိ နူနာတိ ဧတ္ထ ဟိသဒ္ဒေါ နိပါတမတ္တော။ နူနသဒ္ဒေါ ပန ဧကံသတ္ထော။ တေနာဟ “ဧကံသေန ဝါ”တိ။ အယခန္ဓန္တိ အယောမယခန္ဓံ။
ပါဠိယံ သဟာဝုဓောတိ အာဝုဓေန သဟ ဝတ္တတီတိ သဟာဝုဓော။ သတ္တိယာမပီတိ၂ ဧတ္ထ မကာရော ပဒသန္ဓိကရော။ ဥပနိဝတ္တီတိ သမီပေ ပတိဋ္ဌာတီတိ အတ္ထော။ ဧကကုစ္ဆိယန္တိ အတ္တနာ ဧကမာတုကုစ္ဆိယံ။ ဟိရော-တပ္ပဗန္ဓနေနာတိ ဟိရိဩတ္တပ္ပသင်္ခါတေန ဗန္ဓနေန။ ဣမေ ပန ဒွေ ဇနာ ဗဒ္ဓါ။ သဗ္ဗေပိ ဟိ ကုသလာဓမ္မာ ဟိရောတ္တပ္ပမူလကာ ဟောန္တိ။ ဣဓ ပန ဟိရောတ္တပ္ပဂဟဏေန
မေတ္တာဓမ္မော ဂဟေတဗ္ဗော။ မေတ္တာဗန္ဓနေန ဗန္ဓာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ သမောဓာနေတွာတိ သံဟရိတွာ။ ဧကတော သမ္ဗန္ဓံ ကတွာတိ အတ္ထော။ သန္ဓိယိံသူတိ သမ္ဗဇ္ဈိံသု။ အတ္တနော ကာမေနာတိ အတ္တနော ဣစ္ဆာယမနေန။ အတ္တနော ကမ္မေနာတိပိ ပါဌော။ အတ္တနော ကိစ္စေနာတိ အတ္ထော။ ရာဇာနော နာမ ကက္ခဠာတိ ရာဇာနော နာမ ဣဿရိယမာနေန ထဒ္ဓါတိ အတ္ထော။ အဿာတိ လုဒ္ဒဿ။ ယသပဋိလာဘဿ ဥပါယံ ကရိဿာမီတိ စိန္တေတွာ သမ္မ ပိဋ္ဌိံ တာဝ မေ ဟတ္ထေန ပရိမဇ္ဇာတိ အာဟ။ အဿာတိ ဒေဝိယာ။ ဓမ္မံ စရံ မဟာရာဇာတိ ဒသ ဓမ္မစရိယဂါထာတိ ဧတ္ထ ဣတိသဒ္ဒေါ ပကာရတ္ထော။ တေန သကလမ္ပိ ဒသ ဓမ္မစရိယဂါထံ သင်္ဂဏှာတိ။ ဟဒယင်္ဂမန္တိ မနာပဝသေန ဟဒယဗ္ဘန္တရေ ဂစ္ဆတီတိ ဟဒယင်္ဂမာ။ ဓာတွန္တလောပဝသေန ပန ဟဒယင်္ဂါ။ တံ ဟဒယင်္ဂမံ။
ပထမဂါထာယ ဘဏန္တိ ဘဏမာနောတိ အတ္ထော။ ပုလ္လိင်္ဂဝိသယတ္တာ။ ဒုတိယဂါထာယ ပန ဘဏန္တိ ဘဏမာနာတိ အတ္ထော။ ဣတ္ထိလိင်္ဂဝိသယတ္တာ။ တေနာဟ “ဒုတိယဂါထာယ ဘဏန္တိ ဘဏမာနာ”တိ။ ပါဠိယံ အာဟရိန္တိ ဧတ္ထ ဣတိသဒ္ဒေါ လုတ္တနိဒ္ဒိဋ္ဌော။ သော စ အာကာရတ္ထဒီပကော။ သံဝိဂ္ဂါယာတိ၁ သံဝေဂံ အာပဇ္ဇိဿတီတိ အတ္ထော။ ဝိမှယဝသေနာတိ အစ္ဆရိယဝသေန။ နံ နှာပေတွာတိ လုဒ္ဒကံ နှာပေတွာ။ အဉ္ဇလိံ ပဂ္ဂယှာတိ ဓမ္မဂရုကဝသေန နိဟီနဿပိ လုဒ္ဒကဿ သန္တိကေ အဉ္ဇလိံ ပဂ္ဂဟေတွာ။ ဒသ ဓမ္မစရိယဂါထာ ပနေတ္ထ ပါဠိယံ အနာရုဠှာ။ အဋ္ဌကထာတန္တိ ဝသေန ဌပိတာ။ ဗောဓိသတ္တေန ပရံမုခဝသေန ဒေသိတတ္တာတိ ဝဒန္တိ အာစရိယာ။ ဥမ္မာရပုပ္ဖသန္နိဘန္တိ၂ ဧတ္ထ ဥမ္မာရော နာမ နိလပုပ္ဖာ ဧကာ တိဏဇာတိ။ ဥမေတိ တေမေတိ ဩဘာသေ-နာတိ ဥမ္မာရော။ ဥမ-တေမနေတိ ဓာတုတော မာရပစ္စယဝသေန ပဒသိဒ္ဓိ။ တဿ ဟိ ပုပ္ဖာနိ နီလဝဏ္ဏာနိ သိနိဒ္ဓါနိ မုဒုနိ ဟောန္တိ။ ယာ ကန်တောက်ဣတိ ဝုစ္စတိ။ ဝုတ္တဉ္စေတံ - မဇ္ဈိမနိကာယဋ္ဌကထာယံ။ ဥမ္မာရပုပ္ဖန္တိ ဧတံ ဟိ ပုပ္ဖံ သိနိဒ္ဓံ မုဒုံ ဒိဿမာနမ္ပိ နီလမေဝ ဟောတီတိ။ အပါဒါနဋ္ဌကထာယဉ္စ ဝုတ္တံ -
ဥဒ္ဓံ ဥဒ္ဓံ နီလပဘာ မုဉ္စမာနာ ဝိယ ဝိကဿတီတိ ဥမ္မာရပုပ္ဖန္တိ။ ဥမ္မာတိ စ ဥမ္မာရောတိ စ သမာနတ္ထာ။
ယာနိ တာနိ ကသိဝါဏိဇာနိ ဣဏဒါနံ ဥဉ္ဆာစရိယာတိ အာဇီဝ-မုခါနီတိ ကသိဝါဏိဇာနိ စ ဣဏဒါနဉ္စ ဥဉ္ဆာစရိယာ စာတိ ဧဝံ အာဇီဝမုခါနိ ယာနိ တာနိ ကမ္မာနိ အတ္ထိ။ ဧတေနေဝ သမ္မာအာဇီဝေန တဝ ပုတ္တဒါရံ ပေါသေဟိ။ ပုန ပါပမကာရီတိ သမ္ဗန္ဓော။ နိယမာနိယပဒါနံ ဟိ ကတ္ထစိ လိင်္ဂဝသေန ဝစနဝသေန ဝါ ဘိန္နတာ ဒိဿတီတိ။
ရောဟမိဂဇာတကံ။
၆-စူဠဟံသဇာတကဝဏ္ဏနာ (၅၀၂)
အပေက္ခမာနာတိ ဧတ္ထ ဂါထာဗန္ဓဝသေန နကာရလောပေါတိ အာဟ။ အပေက္ခမာနာတိ၁ တေ မမ ဉာတကာ မယိ အနပေက္ခာဝ ဂစ္ဆန္တီတိ။ အထဝါ ပေက္ခသဒ္ဒေါပိ အပေက္ခသဒ္ဒေါ ဝိယ သမာနတ္ထော ဧကော ပရိယာယော။ ယထာ ပိဒဟိတွာ အပိဒဟိတွာတိ အာဟ “အပေက္ခမာနာ”တိ အာဒိ။ 'ပတတေ' တံ အဝဿဇိန္တိ ဧတ္ထ ပတတု ဧတန္တိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ ပတတူတိ စ ဝိဘတ္တိ-ဝိပ္ပလ္လာသဝသေန ဝုတ္တံ။ ပတေဟီတိ အတ္ထော။ အဝဿဇိန္တိ ဧတ္ထ အဝဿဇနံ နာမ ဣဓ ဝါစာဥဒီရနမေဝါတိ အာဟ “အဝဿဇိံ၊ ဂစ္ဆာတိ တံ အဝေါစန္တိ အတ္ထော”တိ။ အပဒေတိ ပဒသဒ္ဒေန ပါဒဝဠဉ္ဇနံ ဂဟေတဗ္ဗံ။ အာကာသဿ ပန ပါဒဝဠဉ္ဇနဿ အပညာယနတ္တာ အပဒေါတိ သမညာ အဟောသိ။ ပဒံ ကတွာတိ ပဒံ ဌပတွောတိ အတ္ထော။ ယာဝ ကာလဿ ပရိယာယန္တိ ဧတ္ထ ပရိယာယသဒ္ဒေါ ပရိယောသာနတ္ထောတိ အာဟ။ ယာဝ ဇီဝိတကာလဿ ပရိယောသာနန္တိ။ ယော စ တွန္တိ ဧတ္ထ ပက္ခိဇာတိကော နာမ ဤဒိသော ဟောတီတိ သဘာဝတ္ထံ ဝိဘာဝေတုံ “ယော စ တွန္တိ ယော နာမ တွ”န္တိ အာဟ။ တသ္မိံ ကာရဏေတိ သာမိ န မယှံ တုမှေဟိ ကမ္မံ အတ္ထိ။ ရညော ပန
အဂ္ဂမဟေသီ ခေမာ နာမ တုမှာကံ ဓမ္မကထံ သောတုကာမာ တဒတ္ထာယ ရညော အာဏတ္တိယာ တွံ မယာ ဂဟိတောတိ ဧဝံ တသ္မိံ ကာရဏေ အာရောစိတေတိ အတ္ထော။ ခေမသရံ အဘယဒက္ခိဏံ ကတွာ ဂမိဿာမီတိ၁ ခေမံနာမ သရံ အဘယဒါနံ ကတွာ ပစ္စာဂမိဿာမိ။ ဣတရန္တိ အနာမယန္တိ ပဒံ။ အာမယတိ ရုဇ္ဇတီတိ အာမယော။ ရောဂေါ။ နတ္ထိ အာမယော ဧတဿာတိ အနာမယော။ အနာမယဿ ဘာဝေါ အနာမယံ။
ပါဠိယံ အာရာတိ ဝေရာ အမိတ္တာ န ဝဍ္ဎန္တီတိ အဇ္ဈာဟရိတွာ ယောဇေတဗ္ဗံ။ ဧဝရူပါ ဟီတိ ဇာတိဘောဂဂေါတ္တကုလပဒေသေဟိ သမာနာ ဘရိယာ။ ဟိသဒ္ဒေါ ဒဋ္ဌီဇောတကော။ ယတ္ထ ယတ္ထ နိယုတ္တာ ဟောန္တီတိ ယတ္ထ ယတ္ထ ကမ္မေသု နိယုတ္တာ ဟောန္တိ။ တတော တတောတိ တတ္ထ တတ္ထ ကမ္မေသု။ မဟာဝိသုတာတိ၂ မဟီတလေ ဗဟုပုတ္တရာဇာတိ ဝိသုတာ။ ဧဝံ ဝဒတီတိ သမ္ဗန္ဓော။ သုတာတိ စ သုတာပိတာတိ ကာရိတလောပဝသေန အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော။ ဝိသုတာတိ သံဝဏ္ဏနာ ပဒေပိ ဧသေဝနယော။ တသ္မာ ပန မဟာသုတာတိ ဝုတ္တန္တစောဒနံ မနသိကတွာ “ဣတိ တေ မ”န္တိ အာဒိမာဟ။ တတ္ထ တေတိ ပုတ္တာ။ ဇာတာတိ သမ္ဗန္ဓော။ ကံ ပန နိဿာယ ဝိသုတာတိ အာဟ။ မံ နိဿာယ ဝိသုတာ ပါကဋာ ဇာတာတိ။ ယသ္မာ ပန တေ မံ နိဿာယ ဝိသုတာ ပါကဋာ ဇာတာ။ တသ္မာ မယာ သုတာ နာမ ဟောန္တီတိ ဝဒတီတိ သမ္ဗန္ဓော။ န တေ ဝစနံ အဝရုဇ္ဈန္တီတိ တေ မမ ပုတ္တာ ဣဒံ နာမ ကရောန္တူတိ အက္ခာယိတဝစနံ န အဝိရုဇ္ဈန္တိ။ အနုလောမေန္တိ ယေဝါတိ အတ္ထော။
ဥတ္တရိတုန္တိ၃ တထာရူပါ ဒုက္ခာ ဝါ အာပဒါဟိ ဝါ ဥတ္တရိတုံ န သက္ကောတိ။ နိစ္စံ စလဗုဒ္ဓိနောတိ ဣမိနာ ဟရိတဗ္ဗပညဿာတိ ပဒဿေဝ အတ္ထံ ဝိဝရတိ။ ဝိဝရောတိ ပဒဿ အတ္ထံ ဒဿေတိ။ ဆိဒ္ဒန္တိ ဣမိနာ ဆိဒ္ဒံ နာမ ဣဓ ပရိဟာနိယေဝါတိ ဒဿေတုံ “ပရိဟာနီတိ အတ္ထော”တိ ဝုတ္တံ။ ရတ္တိမန္ဓောတိ ရတ္တိယာ အန္ဓော။ ရတ္တိကာလေ ဒဿနဝိကလော။ ယထာ
ကုက္ကုဋောတိ။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “ရတ္တိမန္ဓောတိ ရတ္တန္ဓော”တိ။ ရတ္တိံ စန္ဒောဘာသာဒိနာတိ၁ ရတ္တိကာလေ စန္ဒဿ ဩဘာသာဒိနာ။ လောကာ-ယတနဗေဒသမယေတိ လောကာယတနသတ္ထေ ဗေဒသမယေ စ။ သရ-ဘောတိ ဧဝံ နာမကော မိဂေါ။
ပါဠိယံ နိသေ အဂ္ဂီဝ ဘာသတီတိ ဧတ္ထ နိသေတိ ဘူမဝစနံ။ ဣတ္ထိလိင်္ဂေပိ ဟိ ကတ္ထစိ ဘူမေကဝစနဿ ဧ-အာဒေသော ဟောတိ။ နိသ-သဒ္ဒေါ ဝါ ဒွိလိင်္ဂကောတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ဝိဇ္ဇာသု တာပယာတိ၂ ဧတ္ထ တပ-တပနေတိ ဓာတုယာ အတ္ထာတိဿယယောဂဝသေန ယုတ္တတ္ထတာ ဟောတီတိ အာဟ “ဝိဇ္ဇာသု တာပယာတိ အာဒီ”တိ။
စူဠဟံသဇာတကံ။
၇-သတ္တိဂုမ္ဗဇာတကဝဏ္ဏနာ (၅၀၃)
မဒ္ဒကုစ္ဆိသ္မိန္တိ ဧဝံ နာမကေ ဥယျာနေ။ တံ ဟိ အဇာတသတ္တုမှိ ကုစ္ဆိဂတေ တဿ မာတရာ အယံ မယှံ ကုစ္ဆိဂတော ဂဗ္ဘော ရညော သတ္တု ဘဝိဿတီတိ ဣမိနာတိ ဂဗ္ဘပါတနတ္ထံ ကုစ္ဆိ မဒ္ဒါပိတာ။ တသ္မာ မဒ္ဒကုစ္ဆီတိ သင်္ခံ ဂတံ။ မိဂါနံ ပန အဘယဝါသတ္ထာယ ဒိန္နတ္တာ မိဂဒါယောတိ ဝုစ္စတိ။ ပဝိဋ္ဌာယာတိ၃ ပဝဋ္ဋိတာယ။ သက္ခလိကာယာတိ၄ သိလာခဏ္ဍေန။ ခိတ္တေတိ၅ ဃံသိတေ။ မဉ္စသိဝိကာယာတိ မဉ္စမေဝ သိဝိကံ ဝိယ ကတာ၊ တာယ သိဝိကာယ။ အရညာယတနေတိ အရညဘူတေ အာယတနေ။ ပဒေသေတိ အတ္ထော။ သာနုပဗ္ဗတေတိ မဟန္တဿ ပဗ္ဗတဿ သာနုဘူတေ သမတလ-ပဒေသေ။ ဥပရိဝါတေတိ ဒက္ခိဏပဿေ။ အဓောဝါတေတိ ဥတ္တရပဿေ။ တဉ္စ ယေဘုယျေန ကက္ခဠဿ ဝါတဿ အာဂမနဝသေန ပရိစ္ဆိန္ဒိတွာ ဝုတ္တံ။ ဒက္ခိဏတောယေဝ ဟိ ကက္ခဠော ဝါတော စိရကာလံ ဝါယတီတိ။
ကာလ-နိယမဝသေန ပန ဒက္ခိဏတော ဆမာသေ ဝါတော ဝါယတိ။ တထာ ဥတ္တရ-တောတိ အဋ္ဌကထာသု ဝုတ္တံ။ ပက္ခနိက္ခမနကာလေတိ ပက္ခိလောမာနံ နိက္ခမနကာလေ။ ဝါတမဏ္ဍလိကာတိ အာဝဋ္ဋေ ဥဒကံ ဝိယ ဝါတော ပရိ-မဏ္ဍလော ဝိယ ဟုတွာ ဥဋ္ဌဟိ။ သာ ဝါတမဏ္ဍလိကာတိ ဝုစ္စတိ။ ဥဒပါဒီတိ ဝုဋ္ဌတိ။ အာဝုဓန္တရေတိ သတ္တိနံ အန္တရေ။
ဥပဂုမ္ဗဝနန္တိ ဂုမ္ဗဿ သမီပေ ပဝတ္တတီတိ ဥပဂုမ္ဗံ။ ဝနံ။ ဥပဂုမ္ဗဉ္စ တံ ဝနဉ္စာတိ ဥပဂုမ္ဗဝနံ။ ဥပဝနန္တိပိ ပါဌော။ ပဋိစ္ဆာဒေတွာ ဒိန္နေ ပေါတ္ထကေ၁တိ ရာဇပုရိသေဟိ ဂုမ္ဗေန ပဋိစ္ဆာဒေတွာ ဌပိတေ ဝေဠုဝတ္ထာဒိမယေ ပေါတ္ထကေ။ ဧဏိမိဂေါတိ ဣဏတိ ဇဝေန ဂစ္ဆတီတိ ဧဏီ။ သောယေဝ မိဂေါ ဧဏိမိဂေါ။ ဝိဝိတ္တတန္တိ ပရိဝါရေတွာ ဌိတာနံ မနုဿာနံ ဝိရဠဘာဝံ ဒိသွာ။ ပလာယိ-တောတိ ပလာတော။ ဂတောတိ အတ္ထော။ အသ္မိမာနေနာတိ သေဋ္ဌောဟ-မသ္မိတိ ဧဝံ ဥန္နတေန မာနေန။ ပဋိပဇ္ဇီတိ ပဋိဂစ္ဆိ။ အနုဗန္ဓီတိ အတ္ထော။ သာရထိနာ ဒုတိယောတိ၂ သာရထိနာ သဒ္ဓိံ ဒုတိယော ဟုတွာ။ အထဝါ သာရထိနာ ဥပလက္ခိတော ဒုတိယော ဟုတွာတိ အတ္ထော။ ဥတ္တရတ္ထရဏန္တိ မဉ္စာဒီနံ ဥပရိ အတ္ထရိတဗ္ဗဝတ္ထံ။ သမ္ဗာဟန္တောတိ ပရိမဇ္ဇန္တော။ ဗာဟ-ပရိမဇ္ဇနေတိ ဟိ ဓာတု။ အန္တရန္တရာ နိဒ္ဒါယတိ စေဝ ပဗုဇ္ဈတိစာတိ ဣမိနာ တဒါ ရညော ကပိနိဒ္ဒါယ နိဒ္ဒေါက္ကမနတံ ဒဿေတိ။
အာရက္ခဏတ္ထာယာတိ အရညေ ပဝိဋ္ဌာနံ မနုဿာနံ ဝိလုမ္ပနတ္ထာယာတိ အတ္ထော။ ဘတ္တရန္ဓကောတိ ဘတ္တပါကော။ ရန္ဓ-ပါကေတိ ဟိ ဒန္တဇစတုတ္ထက္ခရန္တဓာတု။ ဒွေဝ ဩဟီယိံသူတိ ဒွေယေဝ ဇနာ ဩဟီယိံသု အဝသေသယိံသု။ ဣဒဉ္စ ပုရိသေ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ။ တေသံ ပန ဘရိယာ တဒါ တတ္ထ ဗဟူ အတ္ထိယေဝ။ တေန ဝက္ခတိ “မာတရာတိ၃ စောရဇေဋ္ဌကဿ ဘရိယံ သန္ဓာယာဟာ”တိ အာဒိ။ ဩဃနောတိတိ၄ ဃနတော အဝဟီနောတိ ဩဃနောတိ သမာသော။ တက္ကရာနန္တိ စောရာနံ။ တံ ဝုစ္စတိ စောရကမ္မံ။ တံ
ကရောန္တီတိ တက္ကရာ။ တ-သဒ္ဒေါ ဟိ စောရေ စောရကမ္မေ ဝါ ဝဋ္ဋတိ။ ရတ္တေန ဥဏှီသဝတ္တေနာ၁တိ ရတ္တဝဏ္ဏေန သုဝဏ္ဏမယဥဏှိသပတ္တေန သမ္ပန္နာဂတော။ သမ္ပတိကေတိ ဧတ္ထ သမ္ပတီတိ ဣဒါနီတိ ပဒဿ အတ္ထေ နိပါတော။ သကတ္ထေ ပန ကပစ္စယဝသေန သမ္ပတိကောတိ ဝုစ္စတိ။ တေနာဟ “သမ္ပတိကေတိ သမ္ပတိ ဣဒါနီ”တိအာဒိ။ နိသိဓေတိ၂ အဒ္ဓရတ္တေ။ သာ ဟိ နိသာယ သိဓတိ ပတိဋ္ဌတီတိ နိသိဓောတိ ဝုစ္စတိ။ သိဓ-သံသိဇ္ဈနေတိ ဒန္တဇစတုတ္ထက္ခရန္တဓာတုဿ အတ္ထာတိဿယယောဂတော ပတိဋ္ဌာနတ္ထတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ နိသတေ သယတေ အသ္မိန္တိ နိသိဓောတိပိ ဝဒန္တိ။ နိသိဓေပိ ဣဒါနိ ရဟောတိ နိသိဓေပိ ရဟော။ ဣဒါနိပိ ရဟောယေဝ။ မနုဿေဟိ အသံကိဏ္ဏတ္တာတိ အတ္ထော။ တေနာဟ “ဣဒံ ဝဒတီ”တိအာဒိ။ အယမ္ပနေတ္ထ သမ္ဗန္ဓော။ ယထာ နိသိဓေ အဒ္ဓရတ္တေ သမယေ မနုဿာ ကိလမန္တာ သယန္တိ။ တေနေဝ သော အဒ္ဓရတ္တသမယော ရဟော နာမ ဟောတိ။ တထေဝ ဣဒါနိ နိဋ္ဌိတမဇ္ဇန္တိကေ ကာလေတိ ဣဒံ ဝဒတီတိ သမ္ဗန္ဓော။
ပါဠိယံ ဒုရာသဒါတိ ဒုအာသဒါ ဥပသင်္ကမိတုံ ဒုက္ကရာတိ အတ္ထော။ အထ တွန္တိ ဧတ္ထ အထသဒ္ဒေါ ပုစ္ဆနတ္ထေ နိပါတော။ တေနာဟ “နနု တွ”န္တိ။ မဟာဂဇ္ဇိတာနီတိ ဣမိနာ ထုလာနီတိ ပဒဿ အတ္ထံ ဒဿေတိ။ မာတရာတိ အနာဒရတ္ထေ ကရဏဝစနံ။ တေနာဟ “မမ မာတရိ နဂ္ဂါယာ”တိ။ မမ မာတရိ နဂ္ဂါယ နိဝတ္ထာယ သတီတိ အတ္ထော။ မနုဿဘာသာယာတိ ဧတ္ထ ယံ ဝတ္တဗ္ဗံ။ တံ ဟေဋ္ဌာ တတ္ထ တတ္ထ ဝုတ္တနယေန ဝေဒိတဗ္ဗံ။ အဓိတိဋ္ဌာတိ ဧတ္ထ အဓိ-သဒ္ဒဿ အာနုဘာဝေန ဌာသဒ္ဒေါ ဣဓ အဘိရူဟနတ္ထောတိ အာဟ “အဓိ-တိဋ္ဌာတိ အဘိရုယှာ၃”တိ။ ကော နု မေတိ ဧတ္ထ ကောတိ ဘူမတ္ထေ။ တတ္ထ ဝုတ္တနယေန ဝေဒိတဗ္ဗံ။ ပရိစာရကာတိ ဧတ္ထ စာရကာတိ အဝစာရကာ။ ပရိသဒ္ဒေါ ဟေတ္ထ အဝသဒ္ဒတ္ထော။ ဟေဋ္ဌာ စာရကာ စောရာတိ အတ္ထော။ တေနာဟ “ပရိစာရကာတိ စောရာ”တိ။ အဒဿနာတိ ကရဏတ္ထေ နိသက္က-ဝစနန္တိ အာဟ “ဧတေသံ စောရာနံ အဒဿနေန မုတ္တော ဧသ ဂစ္ဆတီ”တိ။
အထဝါ ဥပယောဂတ္ထေ ကရဏဝစနံ။ တေနာဟ “ဧတေသ”န္တိ အာဒိ။ ကောဒဏ္ဍကာနီတိ ကုစ္ဆိတော ဒဏ္ဍော ယေသန္တိ ကောဒဏ္ဍကာ။ ဓနူတိ အာဟ “ကောဒဏ္ဍကာနီတိ ဓနူနီ”တိ။ မာ မုယှိတ္ထာ၁တိ ဣဒံ ဝစနံ ဝိပ္ပလ္လာသ-နယေန ဝုတ္တံ။ တေနာဟ “မာ မုယှီ”တိ။
ပဋိနန္ဒိတ္ထာတိ ဧတ္ထ ဝုတ္တနယော စ ဝေဒိတဗ္ဗော။ မဓုဒ္ဒုမဖလာနီတိ၂ မဓုဒ္ဒုမဖလာနိ။ ယေသံ ဟိ ဗိဇာနိ ဥဒုက္ခလေ မန္တေတွာ တေလံ ဂဏှန္တိ။ ကာသုမာရိယောတိ ဧဝံနာမကာနီတိ သာဓကဏ္ဋကဖလာနိ တေသံ တိခိဏာနိ ကဏ္ဋကာနိ ဟောန္တိ။ မရမ္မဘာသာယ မနန်ရွဲး ဣတိ ဝုစ္စ္စန္တိ။ ကာရ-ဖလာနိ ဝါတိ ကာရော နာမ ဧကာ ရုက္ခဇာတိ။ မရမ္မဘာသာယ ကံပျဉ်း ဣတိ ဝုစ္စတိ။
ပါဠိယံ ခုဒ္ဒကပ္ပါနီတိ မဓုသဒိသာနိ။ ဝရာဝရန္တိ၃ ဝရတော ဝရံ။ အတိဝရန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဝက္ခတိ စ သတ္တတိနိပါတေ သောဏနန္ဒဇာတက-သံဝဏ္ဏနာယံ ”ခုဒ္ဒကပ္ပါနီတိ ဧတာနိ နာနာရုက္ခဖလာနိ ခုဒ္ဒကမဓုပဋိဘာဂါနိ မဓုရာနိ။ ဝရာဝရန္တိ ဣတော ဝရံ ဥတ္တမံ ဘုဉ္ဇာ”တိ။ ကတ္ထစိ ဟိ ခါဒနိယေပိ ဘုဉ္ဇနဝေါဟာရော ဒိဿတေဝါတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ သောတ္ထိနာ ပတ္တောတိ ဣမိနာ သောတ္ထိပတ္တောတိ ပဒဿ သောတ္ထိနာ ပတ္တော သောတ္ထိပတ္တောတိ နိဗ္ဗစနံ ဒဿေတိ။
ပါဠိယံ တေန ဓမ္မေနာတိ တေန သဘာဝေနာတိ အတ္ထော။ တေနာဟ “စောရာ စောရဓမ္မေနာ”တိအာဒိ။ နော ဝိနာတိ ဝိနာ သဒ္ဒေန သမာနတ္ထော ဧကော နိပါတော။ နာနာ ဝိသဒိသာတိ အတ္ထော။ ပဋိရူပကေနာတိ သဒိသေန ဝဉ္စနာ။ လောဟကုဋာဒယော ဟိ သုဝဏ္ဏာဒယော ဝိယ ကတွာ ဝဉ္စနာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဥဇုကဝဉ္စနာနေဝါတိ တထာ အကတွာ ဝဉ္စနာနေဝ။ ဒိဝါ ဂါမဃာဋောတိ၄ ဧတ္ထ ဒိဝါတိ ဣဒံ သဟဿကာရဝသေန ဝိလုပ္ပနတံ ဝိဘာဝေတုံ ဝုတ္တံ။ မေတ္တာပုဗ္ဗဘာဂေါတိ အပ္ပနာ မေတ္တာယ ပုဗ္ဗဘာဂေါ။
အဗ္ဘာဂတာနန္တိ အဘိမုခံ အာဂတာနံ။ အာဂန္တုကာနန္တိ အတ္ထော။ သန္တံ ဝါ ယဒိ ဝါ အသန္တိ ဧတ္ထ ယဒိသဒ္ဒေါ နိပါတမတ္တော။ ယဒိ ဝါ သဒ္ဒေါ ဝါ သမုစ္စယတ္ထေ ဧကော နိပါတော။ အသန္တိ သန္တသဒ္ဒဿ အန္တဘူတဿ န္တကာရဿ အကာရာဒေသော ဟောတိ။ သော စ ပဏ္ဏတ္တိဝိသယေ ဝါတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ သေဝိယမာနောတိ သေဝိတဗ္ဗော။ သေဝမာနန္တိ သေဝန္တံ။ ဖုဋ္ဌောတိ သံဖုဋ္ဌော သဇိတဗ္ဗော။ ပရံ အာစရိယံ သံဖုသန္တော အန္တေဝါသီ ဝါ ကတ္တု-ဘူတော။
အယမ္ပနေတ္ထ ပါဠိ ယောဇနာ။ သေဝမာနော အာစရိယော သေဝမာနံ အန္တေဝါသိကံ ပါပဓမ္မေန ဥပလိမ္ပတိ။ သံဖုဋ္ဌော အာစရိယော ပရံ အန္တေဝါသိကံ ဥပလိမ္ပတိ။ သံဖုသန္တော အန္တေဝါသိကော ပရံ အာစရိယံ ဥပလိမ္ပတီတိ။ သံဖုဋ္ဌော သံဖုဋ္ဌံ ပရန္တိပိ ကတ္ထစိ ပါဠိပေါတ္ထကေသု ပါဌော ဒိဿတိ။ တံ အန္တေဝါသိကန္တိ ဧတ္ထ တံ အာစရိယန္တိပိ အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗောယေဝ။ ပဋ္ဌာနနယေန ဟေတံ ဝုတ္တံ။ သော အာစရိယောတိ ဧတ္ထာပိ သော အန္တေဝါသိကောတိပိ အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော။ ပဋ္ဌာနနယေနေဝ ဟေတံ ဝုတ္တံ။ ဒုဋ္ဌောတိ ဧတ္ထ ဝိသလိမ္ပနေန ဒုဋ္ဌော။ န ဟတ္ထကမ္မာဒိနာတိ အာဟ “ဝိသ-ဒုဋ္ဌော”တိ။ သေသန္တိ အတ္တနာ သေသံ။ သရကလာပံ ဝိယာတိ သရာနံ အဓိဋ္ဌာနဘူတံ ဝေဠုကလာပံ ဝိယ။ အထဝါ ကလာပသဒ္ဒေါ သမူဟတ္ထော။ အတ္တနာ သေသံ သရသမူဟံ ဝိယာတိ အတ္ထော။ လိမ္ပတီတိ ဝိသေသေန လိမ္ပတိ။
ပါဠိယံ ဥပလိတ္တဘယာတိ ဥပလိမ္ပနဘယေနာတိ အတ္ထော။ ကုသဂ္ဂေနာတိ ကုသတိဏာနံ အဂ္ဂဘူတေန ပတ္တေန။ ဥပနယှတီတိ ဗန္ဓတိ။ ပူတိ ဝါယန္တီတိ ပူတိဂန္ဓံ ဝါယန္တိ။ မုဉ္စန္တီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ပူတိ မစ္ဆံ ဥပနယှနကုသဂ္ဂံ ဝိယ ဟောတီတိ ပူတိ မစ္ဆံ ဗန္ဓနကုသဂ္ဂတိဏံ ဝိယ ဟောတိ။ ကုသဂ္ဂန္တိ စ တိဏသဒ္ဒါပေက္ခတာယ နပုံသကနိဒ္ဒေသော။ ပါပကမ္မံ အကရောန္တော ပီတိ ဗာလူပသေဝနပစ္စယာ ပါပကမ္မံ အကရောန္တောပိ အဝဏ္ဏံ အကိတ္တိံ လဘတိယေဝါတိ အတ္ထော။ ပါဠိယံ တဂ္ဂရဉ္စာတိ ဣဒံ ဥပလက္ခဏ-ဝသေန ဝုတ္တံ။ ပလာသေနာတိ ကိံသုကာပတ္တေန။ တေနာဟ
“တဂရာဒိဂန္ဓဇာတိပလိဝေဌနပတ္တံ ဝိယ ဟောတီ”တိ။ ပဏ္ဍိတော ဘဝိတုံ အသက္ကေ-န္တောပီတိ ဓီရူပသေဝနပစ္စယာ ဘဝိတုံ အသက္ကောန္တောပိ ကလျာဏမိတ္တသေဝီ ဂုဏံ ကိတ္တိံ လဘတိ။ ပလပုဋဿေဝါတိ၁ ဧတ္ထ ပလသဒ္ဒေါ ပလာသသဒ္ဒေန သမာနတ္ထော။ တေနာဟ “ဂန္ဓပလိဝေဌနပဏ္ဏဿေဝါ”တိ။ ပရိပါကဘာဝန္တိ ဉာဏဿ ပရိပါကဘာဝံ။ ပရိပါကဘာဝေါ စ ဝဒ္ဓနသဘာဝေါ တိက္ခသဘာဝေါ-ယေဝါတိ။
ပါဠိယံ အသန္တော နိရယံ ယန္တီတိ၂ အသန္တော မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကာ အတ္တာနံ နိဿိတေ နိရယာဒိဒုဂ္ဂတိံယေဝ ပါပေန္တိ။ န သုဂတိန္တိ အတ္ထော။ နိရယန္တိ ဟိ ဥပလက္ခဏဝသေန ဝုတ္တံ။ တေနေဝ သကလာပိ ဒုဂ္ဂတိ ဂဟေတဗ္ဗာ။ ယန္တီတိ ဧတ္ထ ကာရိတလောပေါ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ သုဂတိန္တိ ဧတ္ထာပိ ဧသေဝနယော။ အဋ္ဌကထာယမ္ပိ ဥပလက္ခဏဝသေနေဝ သဂ္ဂမေဝ ပါပေန္တီတိ ဝုတ္တံ။ ဧဝသဒ္ဒေန ပန ဒုဂ္ဂတိ နိဝတ္တေတိ။ ဒေသနံ ယထာနုသန္ဓိမေဝ ပါပေသီတိ “ယံ ယံ ဟိ ရာဇ ဘဇတီတိ အာဒိနာ ဒေသိတံ ဒေသနံ “ဘဒ္ဒကောဝတ'ယံ ပက္ခီ”တိ အာဒိနာ အနုသန္ဓိယာ အနုရူပမေဝ ပါပေတိ နိဋ္ဌံ ဂမာပေသီတိ အတ္ထော။ ကုလပရိဝဋ္ဋေတိ ရာဇကုလပရိဝဋ္ဋေတိ။
သတ္တိဂုမ္ဗဇာတကံ။
၈-ဘလ္လာတိယဇာတကဝဏ္ဏနာ (၅၀၄)
သယနံ နိဿာယာတိ အနဂ္ဃံ ကမ္ဗလမယံ သယနံ ပဋိစ္စ။ ဧကသ္မိံ ဟိ ကာလေ ရဋ္ဌန္တရဂတာ ရညော ပဏ္ဏာကာရတ္ထာယ အနဂ္ဃံ ကမ္ဗလံ အာဘတံ ဟောန္တိ။ တံ ယာစိတွာ အလဘိတွာ အဟောသီတိ။ ဥပရိ အဘိရုဟိတုံ အသက္ကောန္တောတိ ဧကံ ဂင်္ဂံ ဩတိဏ္ဏနဒိံ ပတွာ တံ ဥတ္တရိတွာ ဂန္တုံ အသက္ကော-န္တောတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဥစ္စဋ္ဌာနန္တိ ပတိသောတဋ္ဌာနံ။ တတ္ထာတိ တသ္မိံ ပတိသောတဋ္ဌာနေ။ ရမဏီယာ နဒီ၃တိ သာ နဒီ ရမဏီယာ ဟောတိ။ ဥဘောသု တီရေသူတိ တဿာ နဒီယာ ဒွီသု ပဿေသု။
နာနာပုပ္ဖဖလဘရိတဝိနမိတာတိ နာနာပုပ္ဖဖလေဟိ ဘရိတဝသေန ဝိနမိတာ။ ပုပ္ဖဖလရသ-မတ္တေဟီတိ ပုပ္ဖဖလာနံ ရသေန မတ္တေဟိ နာနာဝိဟင်္ဂမဘမရဂဏေဟိ သမ္ပရိကိဏ္ဏာ ဝိဝိဓမိဂသင်္ဃနိသေဝိတာ သီတစ္ဆာယာ ရုက္ခာ ဟောန္တီတိ သမ္ဗန္ဓော။ ဒွေ ကိန္နရာတိ ဒွေ ကိံ ပုရိသာ။ နရေန ပုရိသေန စ သဒိသာ ကိန္နရာ။ ကိံ ပုရိသာ စ။ ကိံသဒ္ဒေါ ဟေတ္ထ သဒိသတ္ထော နိပါတော။ သဗ္ဗနာမပဒန္တိပိ ဝဒန္တိ။ အာလိင်္ဂိတွာတိ ဂီဝါယံ ဟတ္ထေန ဂဟေတွာ။ ပရိ-စုမ္ဗိတွာတိ နာသိကာယ အညမညံ ကာယေ သမ္ဖုသာပေတွာ။ နာနပ္ပ-ကာရေဟီတိ နာနာဝိဓေဟိ ပရိဒေဝသဒ္ဒေဟိ။ ဂန္ဓမာဒနန္တိ ဧဝံ နာမကံ ပဗ္ဗတံ။ သော ဟိ နာနာဝိဓဂန္ဓံ အဒတိ ပတိဋ္ဌာနဘာဝေန ဘက္ခတီတိ ဂန္ဓမာဒနောတိ ဝုစ္စတိ။
သုနခေ ဩလောကေတွာ အစ္ဆရံ ပဟရီတိ ပုဗ္ဗေ သိက္ခိတသညာဝ-သေန သုနခေ ဩလောကေတွာ အစ္ဆရံ ပဟရိ။ ပဋိသလ္လာဏဘာဝန္တိ တံ တံ ဌာနံ အနာဟိဏ္ဍိတွာ ဧကသ္မိံယေဝ ဌာနေ ပတိဋ္ဌိတဘာဝံ ဉတွာ။ သာဠူ-ရသင်္ဃန္တိ ဧတ္ထ သာဠူရာ နာမ သုနခါ။ တေ ဟိ သဠန္တိ အဗျတ္တဝသေန နဒန္တီတိ သာဠူရာတိ ဝုစ္စန္တိ။ မလ္လဂီရိန္တိ ဧဝံ နာမကံ ပဗ္ဗတံ။ ပဏ္ဍရကန္တိ စ တိကုဋဉ္စာတိ ဧဝံ နာမကာနိယေဝ ပဗ္ဗတာနိ။ နဇ္ဇောတိ နဒိယော။ မိဂါတိ အတ္တာနံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ။ မိဂါပိ သမာနာ မနုဿာ ဝိယ နိဘာသဝဏ္ဏာ အနုဝိစရာမာတိ သမ္ဗန္ဓော။
သုကိစ္ဆရူပန္တိ ဣဒံ ဘာဝနပုံသကဝစနံ။ အာလိင်္ဂိယော စာတိပိ ပါဌောတိ ယကာရဿ တကာရံ အကတွာ အာလိင်္ဂိယောစာတိပိ ပါဌော ဒိဿတိ။ တဿ ပန အတ္ထေ ကထံ ဒဋ္ဌဗ္ဗောတိ အာဟ “အယမေဝတ္ထော”တိ။ အာလိင်္ဂိတောတိ ပဒေန သမာနတ္ထောတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ အပ္ပတီတာတိ အသန္တုဋ္ဌာ။ ပိတရံ ဝါတိ ဧတ္ထ သာမညနိဒ္ဒေသနယေန မာတရံ ဝါတိ အတ္ထောပိ ဂဟေတဗ္ဗော။ အဝုတ္တသမုစ္စယတ္ထော ဝါ ဝါသဒ္ဒေါတိ အာဟ “ပိတရံ ဝါ မာတရံ ဝါ”တိ။ ဧကဿ မေဃဿာတိ ဧကဝါရေန ဝဿန္တဿ မေဃဿ။ ရတိဝသေနာတိ ကာမရတိယာ ဝသေန။ အင်္ကောလကာဒီနီတိ လိကောစ-ကာဒီနိ။ လိကောစကော ဟိ အင်္ကိယတိ ဥပလက္ခိယတီတိ အင်္ကောလော။
သောယေဝ အင်္ကောလကော။ အကိ လက္ခဏေတိ ကဏ္ဌဇပထမက္ခရန္တ-ဓာတုတော ဩလပစ္စယဝသေန ပဒသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ ယော မရမ္မဘာသာယ မှန်ကူ ဣတိ ဝုစ္စတိ။ သတ္တဠီတိ၁ မာဃံ။ တံ ဟိ သတ္တလာယ နာမ ဝနမလ္လိကာယ သဒိသတ္တာ သတ္တဠီတိ ဝုစ္စတိ။ လကာရဿ ဠကာရံ။ သဒိသတ္ထေ စ ဤပစ္စယံ ကတွာ။ ယထာ တာဠီတိ။ တာလေန ဟိ သဒိသတာယ ဧကာ တိဏဇာတိ တာဠီတိ ဝုစ္စတီတိ။ ယာ ကုန္ဒောတိ ကုန္ဒာလောတိ စ ဝုစ္စတိ။ မရမ္မဘာသာယ ပန သင်းခွေ ဣတိ ဝုစ္စတိ။ ယူဓိကန္တိ၂ ယုဇ္ဈတီတိ ယူဓော။ ဥကာရဿ ဒီဃံ ကတွာ ယူဓောယေဝ ယူဓိကော။ ယော မရမ္မဘာသာယ စမ္ပာယ် ဣတိ ဝုစ္စတိ။ တဿ ပန သောဘနဝဏ္ဏတ္တာ သောဝဏ္ဏယူဓိကောတိ သမညာ အဟောသိ။ တေနာဟ “သတ္တဠိယူဓိကဉ္စာတိ ကုန္ဒာလပုပ္ဖဉ္စ သုဝဏ္ဏယူဓိကဉ္စာ”တိ။ ပိယော စ မေတိ မမ သာမိကော စ မာလဓာရီ ဘဝိဿတိ။
ပါဠိယံ ကုရုဝကန္တိ အမိလာတံ။ အယံ ဟိ ကုရုဝကသဒ္ဒေါ သောဏ-ပုပ္ဖေ အမိလာတေ ပဝတ္တတိ။ ကုရုဏ္ဋသဒ္ဒေါ ပန ပီတပုပ္ဖေတိ။ တထာ ဟိ ဝုတ္တံ အမရကောသေ “တတြ သောဏေ ကုရုဝကော။ တတြ ပီတေ ကုရုဏ္ဋ-ကော”တိ။ အယမေဝ ကုရုဝကသဒ္ဒေါ သုက္ကပုပ္ဖေပိ ကဒါစိ ပဝတ္တတိ။ တေနာဟ အမရကောသဒီပနီယံ “သုက္ကပုပ္ဖော ကုရုဝကော”တိ။ ဧတေသဉ္စ ဝဏ္ဏော ပုပ္ဖေနေဝ ဥပလက္ခိယတိ။ ဝုတ္တဉ္စေတံ - အမရကောသဒီပနီယမေဝ “ဧတံ ပုပ္ဖဝိသယမေဝါ”တိ။ ကုယံ ပထဝီယံ ရုဝတိ ရုဟတီတိ ကုရုဝကော။ ယော မရမ္မဘာသာယ မညှိုးပန်း ဣတိ ဝုစ္စတိ။ ဥဒါလကာတိ၃ ဝါတဃာတကာ။ တေ ဟိ ဥဒံ ဥဒကံ အလန္တိ ဝိဘူသေန္တီတိ ဥဒါလာ။ ဥဒါလာယေဝ ဥဒါလကာတိ ဝုစ္စန္တိ။ ဣဒဉ္စ ဥပယောဂဗဟုဝစနန္တရူပံ။ ယထာ ကညာတိ။ ယာ မရမ္မဘာသာယ ငု ဣတိ ဝုစ္စတိ။ ပါဋလီတိ ကဏှဝဏ္ဏာ။ တာ ဟိ ပါဋေ သံဃာတေ အလန္တိ ပါဋလီတိ ဝုစ္စန္တိ။ ပါဋ သင်္ဃာတေတိ မုဒ္ဓဇပထမက္ခရန္တဓာတု။ ယာ မရမ္မ-ဘာသာယ သခွတ် ဣတိ ဝုစ္စတိ။ ပါဋလီတိ ဣဒမ္ပိ ဥပယောဂဗဟုဝစ-နန္တရူပမေဝ။ သိန္ဓုဝါရကာတိ နိဂ္ဂုဏ္ဍိရုက္ခာ။ သိန္ဓု ဝုစ္စတိ ဂဗ္ဘဗန္ဓနံ။ တံ ဝါရေန္တီတိ
သိန္ဓုဝါရကာ။ ယာ မရမ္မဘာသာယ ကြောင်ပန်း ဣတိ ဝုစ္စတိ။ သိန္ဒုဝါရကာတိပိ ဒန္တဇတတိယက္ခရဝသေန ပါဌော ဒိဿတိ။ တတ္ထ ပန ဓကာရဿ ဒကာရာ-ဒေသော ဒဋ္ဌဗ္ဗောတိ။ ကာဠာဂလုဉ္စာတိ ကာဠဝဏ္ဏအဂ္ဂလုဉ္စ။ ယော မရမ္မ-ဘာသာယ အကျော်နက် ဣတိ ဝုစ္စတိ။ အဂရူတိပိ တဿေဝ နာမံ။
ပါဠိယံ သာလေတိ သဇ္ဇုရုက္ခပုပ္ဖာနိ။ သဠလေတိ ဒေဝဒါရုပုပ္ဖာနိ။ ကဏ္ဏိကာရေတိ ဒုမုပ္ပလပုပ္ဖာနိ။ စတုက္ကန္တိ စတု ဝုစ္စတိ နိရတ္ထကော၊ တေန ကရဏံ ဘဝနန္တိ စတုကံ။ တမေဝ စတုက္ကံ တုစ္ဆန္တိ အာဟ “စတုက္ကန္တိ တုစ္ဆ”န္တိ။ တုစ္ဆန္တိ စ ဣဓ အပ္ပောဒကတာယေဝါတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ တီဟီတိ တီဟိ ဝဿေဟိ။ ပါဠိယံ ဝဿ ကိမံ ဇီဝိတံ ဘူမိပါလာတိ ဧတ္ထ ဘူမိပါလာတိ ရာဇာနံ အာလပတိ။ ကိန္နရီ ဟိ လုဒ္ဒါစာရံ ပဋိစ္စ လုဒ္ဒါတိ ရညာ ကထိတနိယာမေန ဘူမိပါလာတိ စ ရာဇာနံ အာလပတိ။ ကန္တာယာတိ ဘရိယာယ။ သစေ ဝေါတိ သစေ တုမှေဟိ ကဿစိ ဝဒန္တဿ ဝစနံ သုတံ။ အာဂမာ၁တိ ပရံပရဝသေန အာဂမာ။ တတော တံ ကုတောစိ ဝဒန္တတော။ ဝုဍ္ဎတောတိ မာတာပိတူဟိ။ န စန္တရာတိ ဧတ္ထ အန္တရာသဒ္ဒေါ အန္တရာယသဒ္ဒေန သမာနတ္ထော ဧကော ပရိယာယော။ တေနာဟ “ဇီဝိတန္တရာယကရော ရောဂေါပိ နတ္ထီ”တိ။ ဣမေဟိ နာမာတိ ဧတ္ထ ဟိသဒ္ဒေါ နိပါတမတ္တော။ နာမသဒ္ဒေါ သဘာဝတ္ထော။ အဟော ကိစ္စကာရိမှီတိ၂ အဟော ဝတာဟံ ကိစ္စကာရီ အမှိ။ ကမ္မပဒေါသောတိ၃ ကမ္မေသု ဗျာဝဋဝသေန ပဒေါသော။ တပ္ပီတိ၄ အနုတပ္ပိ။ ဘန္တေ ဗုဒ္ဓသမဏာ-တိ အာဒီနိ အာလပနဝစနာနိ။ ဒိဗ္ဗမာနုသလောကီယလောကုတ္တရ-သုခါဝဟာတိ ဒေဝေသု စေဝ မနုဿေသု စ ပဝတ္တာနိ လောကိယသုခါနိ စေဝ လောကုတ္တရသုခါနိ စ အာဝဟတီတိ ဒိဗ္ဗမာနုသလောကိယလောကုတ္တရ-သုခါဝဟောတိ။
ဘလ္လာတိယဇာတကံ။
၉-သောမနဿဇာတကဝဏ္ဏနာ (၅၀၅)
ဣဒါနိ ဟိမဝန္တော ရမဏီယောတိ ဣဒါနိ ဟေမန္တကာလေ ဟိမဝန္တော ရမဏီယော။ ဝံသာနုရက္ခိတောတိ ဝံသာနုပါလကော။ သာဓု ဝတဿာတိ သာဓု ဝတ အဿ။ အဿာတိ စ နိပါတမတ္တော။ ဃဋိယေယျာတိ၁ သံဃဋ္ဋေယျ။ ဂိလာနာလယန္တိ ဂိလာနဝေသံ ဂိလာနာကာရံ။ ကုမာရပရိဟာ-ရေနာတိ ကုမာရဝသေန။ သုပေယျသာကစ္ဆာတိ၂ တမ္ပကာဒိ သုပေယျံ သာကဉ္စ။ ဝလ္လိဖလာနိ စာတိ ကုမ္ဘဏ္ဍာဒိဝလ္လိဖလာနိ စ။ ပဏ္ဏိကာနန္တိ ပဏ္ဏံ ကိဏိတွာ ဇီဝန္တာနံ။ ဂဏ္ဌိကကာသာဝန္တိ ပုနပ္ပုနံ သံဃဋ္ဋိတဝသေန ဂဏ္ဌိ အာကာရေန ဥပဋ္ဌိတံ ကာသာဝံ။
ရေဏုမနုပ္ပဝိဿာတိ ဧတ္ထ ရေဏု ဣဝ အနုပဝိဿာတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ ရေဏုတိ စ ရာဇာနံ နာမေန အာလပတိ။ တေနာဟ “မဟာရာဇာ”တိအာဒိ။ ကာသာဝိယာတိ စောရဃာတကာတိ ဧတ္ထ ကာသာဝေန ရုက္ခလတာဒိဒဏ္ဍေန ဒိဗ္ဗန္တီတိ ကာသာဝိယာ။ စောရဃာတကာ။ အတ္တနော ဝိဓာနေနာတိ အတ္တနော ဝိဓာနေန ပရသု အာဒိနာ။ သဇ္ဇာတီတိ၃ သဇ္ဇတိ လဂ္ဂတိ နိမုဇ္ဇတီတိ အတ္ထော။ သဇ-သင်္ဂေတိ ဓာတု။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “ဥဒကံ သဇ္ဇာတီတိ ဥဒကော-ရောဟဏကမ္မံ ကရောတီ”တိ။ သဇ္ဇတီတိ ပန ဝတ္တဗ္ဗေ ဂါထာဗန္ဓနဝသေန ဒီဃံ ကတွာ ဧဝံ ဝုတ္တံ။
ပါဠိယံ ပရိစရတ'ပ္ပမတ္တောတိ ဧတ္ထ ပရိစရတိ အပ္ပမတ္တောတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ ဒါလာတိ၄ ဒါလာနိ ပဏ္ဏာနိ။ ဒလာနီတိ စ ဝတ္တဗ္ဗေ ဆန္ဒာနုရက္ခ-ဏတ္ထံ ဒီဃံ လိင်္ဂဝိပ္ပလ္လာသဉ္စ ကတွာ ဧဝံ ဝုတ္တံ။ နိကာရာလောပေါ ဝါ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ဧဝံ မူလာတိအာဒီသုပိ။ တာလာတိပိ ပါဌော ကတ္ထစိ ဒိဿတိ။ ပါဠိယံ တေန ဟောတီတိ ယေန အပ္ပမတ္တော တေ ရက္ခတိ ဂေါပတိ တေန သော ဗြာဟ္မဏော ဂဟပတိ နာမ ဟောတီတိ အတ္ထော။
အဟေတုနာ ဝါတိ အကာရဏာယေဝ မံ ဃဋေတိ။ ဒုန္နိက္ကယောတိ နိက္ကယတုံ ဒုက္ကရော။ ကယ-နိကဍ္ဎနေတိ ဓာတု။ တေနာဟ “ဒုန္နိက္ကယောတိ ဒုန္နိက္ကဍ္ဎိယော”တိ။ ကိန္နူဓ ဒေဝါတိ ဧတ္ထ ကိန္နု ဣဓ ဒေဝါတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ ကိန္နူတိ စ ကိတ္တကာတိ အတ္ထော။ ကိတ္တကာ တဝ ဘောဂါ အတ္ထီတိ အတ္ထော။ တေသူတိ ဘောဂေသု။ ကိံ နာမ ဘုဉ္ဇိတဗ္ဗံ အတ္ထီတိ ကိတ္တကံ နာမ ဘုဉ္ဇိတဗ္ဗံ ဓနံ အတ္ထိ။ ဘုဉ္ဇိတဗ္ဗန္တိ ဣမိနာ စ ဒေဝသိကံ ပရိဘုဉ္ဇနတ္ထာယ ဌပိတံယေဝ ဓနံ ဂဟေတဗ္ဗံ။ ပါဠိယံ တဝ'မတ္ထီတိ တဝ အတ္ထီတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ မကာရော အာဂမသန္ဓိဇော။ ပရနေယျန္တိ နေတဗ္ဗံ နေယျံ။ ပရေန နေယျံ ပရနေယျန္တိ သမာသောတိ အာဟ “အန္ဓံ ဝိယ ယဋ္ဌိယာ ပရေန နေတဗ္ဗ”န္တိ။ ဧတ္ထ စ ယဋ္ဌိယာ ပရေန နေတဗ္ဗံ အန္ဓံ ဝိယ ပရေန နေယျံ ဗာလဉ္စ တုဝဉ္စ ဝိဒိတွာတိ ပါဠိယံ သမ္ဗန္ဓော ဒဿိတော။ ပါဠိယံ ဧဒိသကံ ဘဝေယျာတိ ဤဒိသကံ ကမ္မံ ဘဝေယျာတိ အတ္ထော။ အဋ္ဌကထာယမ္ပန အတ္ထမတ္တမေဝ အပေက္ခိတွာ သစေ ပုန မယှံ ဧဝရူပေါ ဒေါသော ဟောတီတိ ဝုတ္တံ။ ဝေဘင်္ဂေါတိ ဘိသက္ကာနံ မူဠှတာယ ဝိပ္ပတ္တံ အာပဇ္ဇမာနဿေဝ ဘေသဇ္ဇဿ ဝေဘင်္ဂေါ ဝိပ္ပတ္တိ ဟောတိ။ နာနာရုက္ခမူလဖလာဒီနံ ဟိ ဝိပရိတေ ဘေသဇ္ဇဿ ဝိပ္ပတ္တိ ဟောတီတိ။
ပါဠိယံ အလသော ဂိဟီ ကာမဘောဂီ န သာဓူတိ ကာမဘောဂီ ဂိဟီ အလသော န သာဓု။ ဣဒဉ္စ ကာမဂုဏပရိဘောဂတ္ထာယ တာနိ တာနိ ဓနာနိ ဂဝေသန္တဿ ဂိဟီနော အလသေ အတိရေကဝသေန အသာရုပ္ပတာ ဒဿနတ္ထံ ဝုတ္တံ။ အညေသမ္ပိ သမဏဗြာဟ္မဏာနံ အလသတာ န သာဓုယေ-ဝါတိ။ ဧဝံ အသညတော ပဗ္ဗဇ္ဇိတော န သာဓူတိ အာဒီသုပိ။ အလိယတိ ဗန္ဓိယတီတိ အလသော။ အလ-ဗန္ဓနေတိ ဓာတုတော သပစ္စယဝသေန ပဒသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။
တံ တဿ ကောဓနံ န သာဓူတိ တဿ အပဏ္ဍိတဿ ယံ ကောဓနံ အတ္ထိ တံ ကောဓနံ န သာဓူတိ သမ္ဗန္ဓော။ ပဏယေယျာတိ ဧတ္ထ ပဏ-ဌပနေတိ မုဒ္ဓဇပဉ္စမက္ခရန္တဓာတု။ ဌပနဉ္စ နာမ ဣဓ ပဝတ္တနံ ယေဝါတိ ဒဿေတုံ “ပဏယေယျာတိ ပဋ္ဌပေယျ ပဝတ္တေယျာ”တိ။ သမ္မာပဏီဓိ စာတိ ဧတ္ထ
သမ္မာသဒ္ဒေါ ဉာယတ္တော။ ပနိပုဗ္ဗော စ ဓာ-သဒ္ဒေါ ဌပနတ္ထော။ သမ္မာ ပဏိဓိနာ ကတာ သမ္မာပဏီဓိ စာတိ ဥတ္တရလောပသမာသဝသေန အတ္ထော ဂဟေတဗ္ဗောတိ ဒဿေတုံ “သမ္မာပဏီဓီစာတိ ယောနိသော ဌပိတေန စိတ္တေန ကတာ”တိ။ နကာရဿ ပနေတ္ထ ဏကာရာဒေသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ကမ္မာ-ယတနာနီတိ ကမ္မာနိယေဝ ကမ္မာယတနာနိ။ အာယတနသဒ္ဒေါ တဗ္ဘာဝေ။ အထဝါ ကမ္မာနိယေဝ တေသံ တေသံ ပုဂ္ဂလာနံ အနုယောဂဝသေန ပတိဋ္ဌာန-ဘူတတ္တာ အာယတနာနီတိ ကမ္မာယတနာနိ။ အတ္ထတော ပနေတ္ထ ကမ္မာနိ-ယေဝ။ ယထာ အရညာယတနန္တိ။
ပါဠိယံ သုခုန္ဒြိယာနီတိ၁ ဧတ္ထ ပဒသိဒ္ဓိ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တနယေန ဝေဒိတဗ္ဗာ။ ဗုဒ္ဓါနုမတာနီတိ သုတဗုဒ္ဓါဒီဟိ အနုမတာနိ။ ပါဠိယံ ကဋကမှီတိ၂ ကဋကံ အမှီတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ သကိစ္ဆန္တိ၃ အတိကိစ္ဆံ။ အတိကသိယန္တိ အတ္ထော။ မဓုရန္တိ အတိဝိယ ပိယာယိတဗ္ဗတ္တာ မဓုရံ။ ပါဠိယံ ဝဒါယာတိ ဝဒတော။ အပါဒါနတ္ထေ စ သမ္ပဒါနဝစနံ။ တဿ စ အာယာဒေသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ဝိဘတ္တိဝိပရိနာမဋ္ဌာနေ ဟိ သမ္ပဒါနဝစနဿ အာယာဒေသော ဟောတိ။ “ဒကာယ နေတီ”တိ အာဒီသုဝိယ။ အဘိမနောတိ ဧတ္ထ အဘိသဒ္ဒေါ အဘိမုခတ္ထောတိ အာဟ “ပဗ္ဗဇ္ဇာဘိမုခစိတ္တောယေဝသ္မီ”တိ။ ယာစိတဝေတိ ဧတ္ထ ယာစိတာယေတိ ပါဌော ကတ္ထစိ ဒိဿတိ။ တတ္ထ တုံပစ္စယဿ တာယေအာဒေသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ “န ဟေတုယေ”တိ အာဒီသု ဝိယ။ ပါဠိယံ နိဓာယာတိ ပဟာယ။ ဒုက္ခယသီတိ၄ ဒုက္ခာပေသိ။ လောကမိမံ စရန္တီတိ ဣမံ လောကံ အတိက္ကမိတွာ စရန္တိ။
ယေသန္တိ သေဝိတဗ္ဗာနံ သပညာနံ ဗဟုဿုတာနံ ဗဟုဋ္ဌာနစိန္တိနံ သုဘာ-သိတာနိ သုတွာ အယံ သုဓမ္မာ အပ္ပောဿုက္ကာ ဝီတသောကာ ဇာတာတိ ပါဠိယံ သမ္ဗန္ဓော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ သောမနဿကုမာရဿေဝ ဟီတိ ဧတ္ထ ဟိသဒ္ဒေါ ဝိသေသတ္ထော။ သောမနဿကုမာရဿေဝ သန္တကဘူတံ သုဘာသိတံ သုတွာ အပ္ပောဿုက္ကာ ဇာတာတိ ယောဇနာ။ ကိဉ္စာပိ ပါဠိယံ ယေသန္တိ ဗဟုဝစန-
ဝသေန သာမညတော ဝုတ္တံ။ ဝိသေသတော ပန သောမနဿကုမာရံယေဝ ဧကံ သန္ဓာယ ဝုတ္တန္တိ ဒဿေတုံ “ရာဇာပိ တဒေဝ သန္ဓာယာဟာ”တိ ဝုတ္တံ။ ယေသန္တိ ဗဟုဝစနသာမညတော ဝုတ္တေပိ သောမနဿကုမာရဿေဝ သုဘာ-သိတံ သုတွာ တဿာ သုဓမ္မာယ အပ္ပောဿုက္ကဘာဝေန ဇာတတ္တာ။ ရာဇာပိ တဒေဝ ဧကံ သောမနဿကုမာရံ သန္ဓာယေဝ ဧဝမာဟာတိ အတ္ထော။ ရာဇ-ကုလပရိစာရိကဝေသေနာတိ ရာဇဂေဟေ ပရိစာရိကာနံ ဝေသေန ဒေဝတာ-ယေဝ ဥပ္ပဋ္ဌဟိံသူတိ။
သောမနဿဇာတကံ။
၁၀-စမ္ပေယျဇာတကဝဏ္ဏနာ (၅၀၆)
တဒါ ဟိ သတ္ထာ သာဓု ဝေါ ကတံ ဥပါသကာ ဥပေါသထဝါသံ ဝသန္တေဟီတိ တသ္မိံ ကာလေ သတ္ထာ ဧဝံ ဝတွာ တုဏှီ အဟောသီတိ သမ္ဗန္ဓော။ ဥပါသကာတိ အာလပနဝစနံ။ အာဝုသော ဥပါသကာ ဥပေါသထဝါသံ ဝသန္တေဟိ တုမှေဟိ သာဓု ကမ္မံ ကတန္တိ အတ္ထော။ စမ္ပာ နာမ နဒီတိ တဿာ ကိရ နဒိယာ တီရေ စမ္ပကရုက္ခာ ဥဿန္နာ ဟောန္တိ။ တေန စမ္ပာတိ သမညာ အဟောသိ။ စမ္မာ နာမ နဒီတိပိ ဩဋ္ဌဇပဉ္စမက္ခရဒွေဘာဝေန ပါဌော ဒိဿတိ။ သော အပါဌော။ စမန္တိ အဒေန္တိ ဧတ္ထာတိ စမ္ပာ၊ နဂရံ။ စမ-အဒနေတိ ဓာတုတော ပပစ္စယဝသေန သိဒ္ဓံ။ တသ္မိံ ပန နဂရေ ပဌမကာလေ ဇာတတ္တာ ရုက္ခော စမ္ပေယျာတိ စမ္ပကောတိ စ စမ္ပာတိ စ ဝုစ္စတိ။ တေသံ စမ္ပရုက္ခာနံ ဧတိဿာ တီရေ ဥဿန္နတ္တာ စမ္ပာတိ ဝုစ္စတီတိ အလမတိပပဉ္စေန။ သုမန-ဒါမဝဏ္ဏန္တိ ဇာတိသုမနပုပ္ဖဝဏ္ဏံ။ ဆသု ကာမသဂ္ဂေသု ဣဿရိယံ ကောဋ္ဌေ ပဋိသာမိတံ ဓညံ ဝိယ အဟောသီတိ ဆသု ဒေဝလောကေသု လဘမာနံ ဣဿရိယံ ကောဋ္ဌေ နိဒဟိတွာ ဌပိတဓညံ ဝိယ စ ပဋိစ္ဆန္နံ အဟောသိ။ ဣဒါနိ ပရိဘုဉ္ဇိတုံ န လဘာမီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ သေသနာဂမာဏဝိကာနံ ကိလေသ-ရတိယာ အနုဗန္ဓိတုံ သညံ အဒါသိ။
သစ္စာနိ ပဋိဝိဇ္ဈိတွာ ဒုက္ခဿန္တံ ကရိဿာမီတိ စိန္တေတွာတိ သော နာဂရာဇာ တိရစ္ဆာနောပိ သမာနော အနေကေသု ကပ္ပေသု ပရိစိတပါရမိ-ဉာဏာနုဘာဝေန သစ္စာနိ ပဋိဝိဇ္ဈိတွာ ဒုက္ခဿန္တံ ကရိဿာမီတိ စိန္တေတွာ။ ယေဘုယျေနဿ သီလံ ဘိဇ္ဇတီတိ ဣတ္ထီ နာမ သီလဝန္တာနံ မလန္တိ ဝစနတော ယေဘုယျေန အဿ နာဂရာဇဿ သီလံ ဘိဇ္ဇတိ။ တာတိ အလင်္ကတ-နာဂမာဏဝိကာ။ ကီဠာသပ္ပန္တိ ကီဠာပိတသပ္ပံ။ ပုတ္တံ ပတ္ထေန္တိ၊ ဓီတရံ ပတ္ထေန္တီတိ ပုတ္တံ လဘေယျာမ။ ဓီတရံ လဘေယျာမာတိ ပုတ္တံ ပတ္ထေန္တိ။ ဓီတရံ ပတ္ထေန္တိ။
အာဝိလန္တိ အဝိပ္ပသန္နံ။ ပက္ကုဓိဿတီတိ၁ အတိဝိယ ဥဏှတ္တာ ဥဒ္ဓံ ဂမိဿတိ။ ကုဓ-ဥဒ္ဓင်္ဂမနေတိ ဒန္တဇစတုတ္ထက္ခရန္တဓာတု။ ရတ္တကမ္ဗလ-ဂေဏ္ဍုကော ဝိယာတိ ရတ္တကမ္ဗလေန ကတော ဂေဏ္ဍုကော ဝိယ အဟောသိ။ ဗောဓိသတ္တဿာတိ သာမညေန ဝုတ္တေပိ နာဂဇာတိယာ ဇာတဿ ဗောဓိ-သတ္တဿာတိ ဝိသေသတ္ထော ဂဟေတဗ္ဗော။ ကတ္ထစိ ဟိ သာမညဝစနေနပိ ဝိသေသတ္ထဿ ဂဟေတဗ္ဗတာ ဒိဿတိ အတ္ထပကရဏာဒိနာ။ နင်္ဂလ-သီသပမာဏန္တိ ဧတ္ထ နင်္ဂလံ နာမ ဟလဿ နာမံ။ တဿ ပန ဥပရိ ဌိတတ္တာ တပ္ပတိဋ္ဌာနဘူတော ကဋ္ဌမယော ဝဋ္ဋဒဏ္ဍော နင်္ဂလသီသန္တိ ဝုစ္စတိ။ တေနေဝ နင်္ဂလဿ သီသံ နင်္ဂလသီသန္တိ သမာသဝိဂ္ဂဟော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ဦရုပ္ပမာဏန္တိ သာမညဝစနေန မနုဿာနံယေဝ ဦရု ဂဟေတဗ္ဗော။ ဧကဒေါဏိကနာဝ-ပမာဏန္တိ ဧကကဋ္ဌေနေဝ ကတာယ ဒေါဏိကနာဝါယ ပမာဏံ။ နာဂါနံ ဟိ နာနာတ္တကာယဧကတ္တသညဘဝေ ပရိယာပန္နတ္တာ။ နာနာကာယာ ဟောန္တိ။ တေန ကေနစိ နာဂါ ခုဒ္ဒကာ။ ကေစိ နာဂါ မဟန္တာ ဟောန္တီတိ။
ဒိဗ္ဗောသဓာနီတိ မဟာနုဘာဝတာယ ဒိဗ္ဗောသဓသဒိသာနိ ဩသဓာနိ။ ဒိဗ္ဗမန္တန္တိ ဧတ္ထာပိ ဧသေဝနယော။ ဒိဗ္ဗမန္တံ သုတကာလတော ပဋ္ဌာယ မဟာသတ္တဿ ကဏ္ဏေသု အယသလာကာယ ပဝေသနကာလော ဝိယ
ဇာတော။ မတ္ထကေ သိခရေန အဘိမဒ္ဒိယမာနော ဝိယ ဇာတောတိ ၁ တဿ ဒိဗ္ဗမန္တံ သုတကာလတော မဟာသတ္တဿ ဥဘောသု ကဏ္ဏေသု ဒိဗ္ဗမန္တာ-နုဘာဝေန အယောမယသလာကာယ ပဝေသနကာလော ဝိယ ဇာတော။ မတ္ထကေ ဒိဗ္ဗမန္တာနုဘာဝေနေဝ အယောမယဒဏ္ဍေန အဘိမဒ္ဒိယမာနော ဝိယ ဇာတော။ သော ကော နုခေါ ဧသောတိ ဘောဂန္တရတော သီသံ ဥက္ခိပိတွာ ဩလောကေန္တော အဟိတုဏ္ဍိကံ ဒိသွာ စိန္တေသီတိ။ သော ပန ဗောဓိသတ္တော “ဧသော ကော နုခေါ”တိ ဘောဂန္တရတော အတ္တနော သီသံ ဥက္ခိပိတွာ ဩလောကေန္တော အဟိတုဏ္ဍိကံ အလမ္ပာယနံ ဒိသွာ မမ ဝိသံ မဟန္တံ။ သစေ အဟံ ကုဇ္ဈိတွာ နာသဝါတံ ဝိဿဇ္ဇေဿာမိ။ ဧတဿ သရီရံ ဘသ္မမုဋ္ဌိ ဝိယ ဝိပ္ပကိရိဿတိ။ အထ မေ သီလံ ခဏ္ဍံ အဘဝိဿ။ န ဒါနိ တံ ဩလော-ကေဿာမီတိ စိန္တေသီတိ ယောဇနာ။ ဧတ္ထ စ သိယာ ယဒိ ပန ဒိဗ္ဗမန္တဿ နာဂရာဇာနံ အဘိဘဝိတုံ မဟာနုဘာဝေါ အတ္ထိ။ ဧဝံ သတိ နာဂရာဇာ ကုဇ္ဈိတွာ နာသဝါတံ ဝိဿဇ္ဇေတွာ အဟိတုဏ္ဍိကဿ သရီရံ ဘသ္မမုဋ္ဌိ ဝိယ ဝိပ္ပကိရိတုံ အသမတ္ထော ဘဝေယျ။ ဥဒါဟု နာဂရာဇာ ကုဇ္ဈိတွာ နာသဝါတံ ဝိဿဇ္ဇိတွာ အဟိတုဏ္ဍိကဿ သရီရံ ဘသ္မမုဋ္ဌိ ဝိယ ဝိပ္ပကိရိတုံ မဟာနုဘာဝေါ အတ္ထိ။ ဧဝံ စ ပန သတိ အဟိတုဏ္ဍိကဿ ဒိဗ္ဗမန္တော နာဂရာဇာနံ အဘိဘဝိတုံ အသမတ္ထော ဘဝေယျာတိ။ ဝုစ္စတေ။ အဟိတုဏ္ဍိကဿ ဒိဗ္ဗမန္တော အပ္ပေသက္ခေ နာဂေ အဘိဘဝိတုံ သမတ္ထော။ န ပန မဟေသက္ခေတိ။ ဣဓ ပန ယသ္မာ မဟာသတ္တော မဟေသက္ခောပိ သမာနော အတ္တနော ဇီဝိတံ အနပေက္ခိတွာ သီလံ ရက္ခတိ။ တသ္မာ သော တံ အဘိဘဝိတုံ သမတ္ထောတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ။
ဖောဋာနံ ဥဋ္ဌာနကာလော ဝိယာတိ မံသဿ ဥဒ္ဓင်္ဂတဝသေန ဖောဋာနံ ဝဏာနံ ဥဋ္ဌာနကာလော ဝိယ ဇာတော။ အဇပဒေန ဒဏ္ဍေနာတိ အဇပဒသဏ္ဌာနေန ဒဏ္ဍေန။ စုဏ္ဏိယမာနော၂ ဝိယာတိ စုဏ္ဏဝိစုဏ္ဏာနိ ကရမာနော ဝိယ။ ပဋ္ဋကဝေဓိမံ၃ နာမာတိ ပဋ္ဋကေ ဝိယ ဝေဓေတွာ ကတတ္တာ
ဧဝံ နာမကံ ကမ္မကရဏံ ကတွာ ဝေဓေသီတိ အတ္ထော။ တန္တကမဇ္ဇိမံ၁ နာမာတိ တန္တကသုတ္တာနိ ဝိယ ဥဘောဟိ ပါဒေဟိ မဇ္ဇိတွာ ကတတ္တာ ဧဝံ နာမကံ ကမ္မကရဏံ ကတွာ မဇ္ဇီတိ အတ္ထော။ ဒုဿပေါထေယျံ၂ နာမာတိ ရဇကဒုဿာနိ ဝိယ ပေါထေတွာ ကတတ္တာ ဧဝံ နာမကံ ကမ္မကရဏံ ကတွာ ပေါထေသီတိ အတ္ထော။
”ဝလ္လီဟိ ပေဠံ ကရိတွာ”တိ ဝစနတော ပေဠာ နာမ ဝေတ္တလတာဒီဟိ ကတာတိ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ အဘိဓာနပ္ပဒီပိကာသံဝဏ္ဏနာယံ ပန “ဒွယံ မဉ္ဇူသာယံ။ ယာ ကဋ္ဌေဟိ ကရီယတိ။ မန ဉာဏေ။ သော၊ ဇုမဇ္ဈော။ ပေလ ဂတိယံ။ ပေ ပါလနေ ဝါ။ လော ဠတ္တံ။ ပေဠာ။ ပလ ရက္ခဏေ ဝါ။ ကတ္တရိ အ။ အဿေ။ ပေဠာ”တိ ဝုတ္တံ။ တတ္ထ ယဒိ ကဋ္ဌာဒီဟီတိ အာဒိ ဝေတ္တလတာဒယော သန္ဓာယ ဝုတ္တံ သိယာ။ တေန ဝတ္ထာဒယော နိဝတ္တေတဗ္ဗာ။ အနုထူလာဒီသူတိ၃ ခုဒ္ဒကမဟန္တာဒီသု။ သကဋဉ္စာတိ ဘဏ္ဍဋ္ဌပနသကဋဉ္စ။ သုခယာနကဉ္စာတိ သုခေန နိသိန္နယာနကဉ္စ။ အမှာကံ ကီဠာပေဟီတိ အမှာကံ သန္တိကေ ကီဠာပေဟိ။ သကဘာဝေန သန္ဓာရေတုံ၄ အသက္ကောန္တောတိပီတိ ဝေဂေန ဥဒ္ဓဂ္ဂတ္တာ သကဘာဝေန သန္ဓာရေတုံ အသက္ကောန္တော။ စေလုက္ခေပသဟဿန္တိ ဥက္ခေပကာနံ မနုဿာနံ ဂဏနဝသေန အနေကဝိဓံ စေလုက္ခေပနံ ပဝတ္တေတိ။ လောဟိတဝဏ္ဏံ ဒိသွာတိ ဗောဓိသတ္တဿ ဣဒ္ဓိယာ ဒိဿမာနံ လောဟိတဝဏ္ဏံ ပဿိတွာ။
ဇီဝိကတ္ထာတိ ဧတ္ထ ဇီဝိကတ္ထာယာတိ ဝတ္တဗ္ဗေ အဓိကက္ခရဒေါသာပ နယနတ္ထံ ယကာရလောပံ ကတွာ ဧဝံ ဝုတ္တာ။ တေနာဟ “ဇီဝိကတ္ထာယ အဂ္ဂဟေသီ”တိ။ ဓမ္မဉ္စာတိ ဧတ္ထ စသဒ္ဒေါ ဧဝတ္ထော။ ဓမ္မံယေဝါတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဓမ္မသဒ္ဒေန ပန ပဉ္စသီလံ ဥပေါသထသီလံ ဝါ ဂဟေတဗ္ဗန္တိ ဒဿေတုံ ဝုတ္တံ “ဓမ္မဉ္စာတိ ပဉ္စသီလဓမ္မံ။ ဥပေါသထံ ဝါ။ သဒ္ဓမ္မဉ္စ ဂရုံ ကရောန္တော ဝိဟရတီ”တိ။ ပဉ္စသီလဓမ္မံ ဥပေါသထံ ဝါတိ ဣမာနိ သဒ္ဓမ္မဉ္စာတိ ဧတဿ ဝိသေသနပဒါနိ။
ဂရုံ ကရောန္တောတိ ဣမိနာ အပစာယမာနောတိ ပဒဿ အတ္ထံ ဒဿေတိ။ ပရက္ကမာတိ ဧတ္ထ “ဓာတဝေါ ဟိ အနေကာ အနေကတ္ထဝိသယာတိ ဝစနတော ကမု-ဓာတု ဣဓ အဓိဝါသနတ္ထော ဟောတီတိ အာဟ “ပရက္ကမံ တံ ဒုက္ခံ အဓိဝါသေတွာ”တိ။ ဂမု-ဂတိမှိ, ကမု-ပဒဝိက္ခေပေတိ အာဒိနာ ဟိ ဧကေက-ဝသေန အတ္ထာနံ ဥဒ္ဓါရဏံ ပန ဓာတူနံ ကိရိယာဝါစိတ္ထဒီပကံ ဟောတီတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ ကဟမ္ပနာတိ ကတ္ထ ပန။ ကတမ္ပနာတိပိ ပါဌော။ စတုပ္ပထေတိ ဣမိနာယေဝ စတုပ္ပထသမီပေတိ အတ္ထော သမာသဝသေန ဝေဒိတဗ္ဗောတိ အာဟ “စတုပ္ပထေတိ စတုက္ကမဂ္ဂဿ အာသန္နဋ္ဌာနေ”တိ။ စတုက္ကမဂ္ဂဿာတိ စစ္စရဿာတိ အတ္ထော။ စတုရင်္ဂသမ္ပန္နာဂတန္တ္တိိ၁ ကာမံ တစော နှာရု အဋ္ဌိ အဝသိဿတု၊ အဝသုဿတု မေ သရီရေ မံသလောဟိတန္တိ ဧဝံ စတူဟိ အင်္ဂေဟိ သမ္ပန္နာဂတံ။ အဓိဋ္ဌာနံ အဓိဋ္ဌဟိတွာ ဥပေါသထဝါသံ ဝသန္တော နိပ္ပဇ္ဇီတိ အတ္ထောတိ ယောဇနာ။ စရာတူတိ ဧတ္ထ စရတူတိ ဝတ္တဗ္ဗေ ဂါထာ-ဗန္ဓဝသေန ဒီဃံ ကတွာ ဧဝံ ဝုတ္တံ။ တေနာဟ “စရာတူတိ စရတူ”တိ။
ဂါထာ ပန ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တတ္ထာယေဝါတိ ဂါထာ ဟေဋ္ဌာ ရောဟဏ-ဇာတကေ ဝုတ္တတ္ထာယေ။ မုဉ္စေမု နန္တိ ဧတ္ထ သာမိဝစနဿပိ ဧမုအာဒေသော ဟောတိ။ န ဧယျာမဝစနဿေဝါတိ ဒဿေတုံ “မုဉ္စေမု နန္တိ မုဉ္စိဿာမိ ဧတန္တိ ဝဒတီ”တိ။ နမဿမာနောတိ ဝစီဒွါရေန မနောဒွါရေန စ နမဿမာနော။ တန္တိ တံ မမ နိဝေသနံ စမ္ပေယျနာဂဘဝနံ။ ဒုဗ္ဗိသာသန္တိ၂ ဧတ္ထ သမ္မိဿနဝသေန သသနံ ပါဏာနံ ဝိသာသော။ ဝိသဒ္ဒေါ ဟေတ္ထ သံမိဿနတ္ထော။ သသ-ပါဏနေတိ ဓာတု။ ဒုက္ကရော ဝိသာသော ဧတ္ထာတိ ဒုဗ္ဗိသာသံ။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “ဒုဗ္ဗိဿာသန္တိ ဒုဝီဿာသနိယ”န္တိ ဝုတ္တံ။ အယံ ပနေတ္ထ ပါဠိ ယောဇနာ။ မနုဿော အမနုဿမှိ ယံ ဝိဿသေ။ ဧတံ ဝိသာသံ အဒ္ဓါ ဒုဗ္ဗိသာသန္တိ အာဟူတိ။
ပါဠိယံ ဆမာ ပတေယျုန္တိ ဆမာယံ ပတေယျုံ။ ပတိသောတံ ဝဇ္ဇေယျုန္တိ၃ ပတိသောတံ ဂစ္ဆေယျုံ။ ဘူတဓရာတိ ဘူတေ သတ္တေ ဓာရေတီတိ
ဘူတဓရာ။ ဝသုန္ဓရာတိ ဝသူနိ ရတနာနိ ဓာရေတီတိ ဝသုန္ဓရာ၊ နိဂ္ဂဟိတာ-ဂမဝသေန။ ကိလဉ္ဇန္တိ ကိလိတွာ ပတ္ထာရိတွာ ဇာယတီတိ ကိလဉ္ဇံ။ သံဝတ္တေ-ယျာတိ၁ ပရိဝတ္တေယျ။ ပါဠိယံ မံကာရဏာတိ မမ ကာရဏာ။ မမ ကာရဏံ မံကာရဏန္တိ သမာသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ သမာသေ ဟိ အမှသဒ္ဒဿ မံအာဒေသော ဟောတိ။ တသ္မာ မံကာရဏာ။ ဇာနိတယေတိ၂ ဧတ္ထ တုံပစ္စယဿ တာယေအာဒေသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ဂါထာဗန္ဓသုခတ္ထံ ပန ရဿော ကတော။ တယေအာဒေသော ဝါ။ တေနာဟ “ဇာနိတယေတိ ဇာနိတု”န္တိ။ ကမ္မကတန္တိ ဧတ္ထ ဝိသေသေန ပရနိပါတဝသေန အတ္ထော ဂဟေတဗ္ဗော။ ယထာ အဂ္ဂါ-ဟိတောတိ အာဟ “ကမ္မကတန္တိ ကတကမ္မ”န္တိ။ ဧဝံ ဂုဏကရဏန္တိ၃ ဧဝံ ဂုဏကာရဏံ။ န ဇာနာတီတိ ဣမိနာ “န ဇာနေ”တိ ပဒဿ အတ္ထံ ဒဿေတိ။ အဂ္ဂိံဝ ဂိမှာသု သဇ္ဇယန္တူ၄တိ ဂိမှေသူတိ ဝတ္တဗ္ဗေ ဧကာရဿ အာကာရံ ကတွာ ဧဝံ ဝုတ္တံ။ ဣဓ ဟေမန္တ ဂိမှီသူတိ ဧတ္ထ ပန ဧကာရဿ ဣကာရာ-ဒေသော ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ဂိမှကာလေတိ နိဒါဃကာလေ။ ဂစ္ဆတီတိ ဂိမှော။ ဂမု-ဂတိမှီတိ ဓာတုတော ဟပစ္စယဝသေန အကာရဿ ဣကာရာဒေသဝသေန နိဂ္ဂဟိတာဂမဝသေန စ ပဒသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။
ပါဠိယံ ဝေယျာဝဋိကန္တိ ဝိယာ ဝုစ္စတိ ဗျာဝဋော။ တေန အာဝဋ္ဋတီတိ ဝေယျာဝဋံ။ တံယေဝ ဝေယျာဝဋိကံ။ ဝေယျာဝစ္စန္တိ အတ္ထော။ ကမ္ဗောဇကေတိ ကမ္ဗု ဝုစ္စတိ သုဝဏ္ဏံ။ တေန ဩဇန္တိ ဒိဗ္ဗန္တီတိ ကမ္ဗောဇာ။ ရာဇကုမာရာ။ တေသံ နိဝါသနဋ္ဌာနဘူတော ဇနပဒေါ ဧကောပိ ရုဠှီဝသေန ကမ္ဗောဇာတိ ဝုတ္တံ။ ဩဇ-ဒိတ္တိယန္တိ ဓာတု။ အညတ္ထ ပန အညထာပိ နိဗ္ဗစနံ ဥဒ္ဓါရေန္တိ။ ဗျုတ္တိနိမိတ္တ-ဂဝေသနေ ပန ဝဒန္တပုဂ္ဂလာနံ ဉာဏထာမောယေဝ ပမာဏံ။ တဉ္စ ယထာ-ယုတ္တိကမေဝ ဂဟေတဗ္ဗံ။ ကိံ ပန အတ္ထယုတ္တိဝိကလေန နိရုတ္တိဝစနေနာတိ။ တသ္မိံ ပန ကမ္ဗောဇေသု အဿာ ဗဟုဝေါ သမ္ဘဝန္တိ။ အဿတရေတိ ဝဠဝါယ ဇာတေ အဿတရေ။ အတိက္ကန္တဇဝသမ္ပန္နေ အဿေတိ အတ္ထော။
ဒိဿမာနရူပေတိ မနုဿာနမ္ပိ ဒိဿမာနရူပေ ဌတွာ။ သုဝဏ္ဏ-ဝါလုကာယန္တိ သုဝဏ္ဏမယဝါလုကာယ။ န သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏာယ ဝါလုကာယ။ မေဃမုခေတိ မေဃာနံ အဂ္ဂေ။ မေဃသိခရေတိ အတ္ထော။ သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏ-သင်္ခရဏဝိဇ္ဇု၁ဝိယ ဩဘာသမာနန္တိ သုဝဏ္ဏေန သဒိသေန ဝဏ္ဏေန သင်္ခရဏ-ဝိဇ္ဇုလတာ ဝိယ ဩဘာသမာနံ။ ကမ္ဗုကာယူရဓရာတိ ဧတ္ထ ကမ္ဗူတိ သုဝဏ္ဏဿ နာမံ။ သုဝဏ္ဏံ ဟိ ကမ္ဗတိ သံဝရိတဗ္ဗတံ ကရောတီတိ ကမ္ဗူတိ ဝုစ္စတိ။ ကမ္ဗ-သံဝရဏေတိ ဩဋ္ဌဇတတိယက္ခရန္တဓာတု။ ကာယု ရန္နာမဘုဇာ-လင်္ကာရဝိသေသော။ သော ဟိ ကာယေ ဥရတိ အလင်္ကာရဝသေန ဂစ္ဆတီတိ ကာယုရန္တိ ဝုစ္စတိ။ ဝုတ္တဉ္စေတံ - ဝိမာနဝတ္ထုအဋ္ဌကထာယံ၂ ”ကာယုရန္တိ ဘုဇာလင်္ကာရဝိသေသော”တိ။ ကေယုရန္တိပိ ဧတဿေဝ နာမံ။ ဝုတ္တဉ္စေတံ - ပေတဝတ္ထုအဋ္ဌကထာယံ၃ ”ကာယုရီတိ ကေယုရဝါ။ ဗာဟာလင်္ကာရပဋိမဏ္ဍိ-တောတိ အတ္ထော”တိ။ သုဝဏ္ဏာဘရဏဓရာတိ ဧတ္ထ အာဘရဏန္တိ သာမညေန ဝုတ္တေပိ ကာယုရသင်္ခါတော အာဘရဏဝိသေသော ဂဟေတဗ္ဗော။ ပဝါဠင်္ကုရ-သဒိသာတိ ဗိမ္ဗဇာလရုက္ခဿ အင်္ကုရသဒိသာ။ ယဿ အင်္ကုရာ ပဝါဠဝဏ္ဏာ ဟောန္တိ။ တေနေဝ ပဝါဠဣတိ သမညာ သမ္ဘဝတိ။ တထာ စ ဝက္ခတိ ဝေဿန္တရဇာတကဋ္ဌကထာယံ၄ ”ဗိမ္ဗဇာလန္တိ ရတ္တင်္ကုရရုက္ခ”န္တိ။ အထဝါ ပဝါဠန္တိ မဏိဝသေသဿ ရတ္တဝဏ္ဏဿ နာမံ။ ယံ ဝိဒ္ဒုမောတိ ဝုစ္စတိ။ တဿ ပဝါဠဿ အင်္ကုရော သိခရံ ပဝါဠင်္ကုရော။ သိခရံယေဝ ဟိ ရုက္ခာနံ အင်္ကုရသဒိသတ္တာ အင်္ကုရောတိ ဝုစ္စတိ။ ဝဋ္ဋင်္ဂုလီတိ သဏ္ဌာနတော ဝဋ္ဋအင်္ဂုလိ။
ပါဠိယံ တေ'မာတိ တာ ဣမာတိ ပဒစ္ဆေဒေါ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ ပုထုလောမမစ္ဆာ အာဋာသကုန္တာဘိရုဒါ သုတိတ္ထာ တာ ဣမာ နဇ္ဇော စ အတ္ထီတိ သမ္ဗန္ဓော။ ပုထုလောမမစ္ဆာတိ ဧတ္ထ ပုထုလောမောတိ ပုထု ဗဟလာ လောမာ ဧတေသန္တိ ပုထုလောမာတိ သဗ္ဗေသံ မစ္ဆာနံ သာမညနာမံ။ တေနာဟ “နာနာမစ္ဆေဟီ”တိ။ အာဋာသင်္ခါတေဟီတိ ဒဗ္ဗိမုခသကုဏသင်္ခါတေဟိ သကုဏေဟိ အဘိရုဒါ
အဘိရဝန္တာတိ အတ္ထော။ ဝုတ္တဉ္စေတံ - ဝိနယာလင်္ကာရဋီကာယံ “အာဋာတိ ဒဗ္ဗိမုခသကုဏာ”တိ။ အဋန္တိ ဥပ္ပတန္တီတိ အာဋာ။ အဋ-ဓာတု - အာကာသ-ဂတိယန္တိ မုဒ္ဓဇပထမက္ခရန္တဓာတု။ ဒိဗ္ဗိယာတိ ဒိဝေ ဘဝါ ဒိဗ္ဗာ။ ဒိဗ္ဗာယေဝ ဒိဗ္ဗိယာတိ နိဗ္ဗစနံ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ တေနာဟ “ဒိဗ္ဗိယာ စ ဟံသာတိ ဒိဗ္ဗဟံသာစာ”၁ တိ။ ပါဠိယံ ဝိဟတန္တရံသောတိ ဟနတိ ဥပရန္ဓတီတိ ဟတော။ အန္တရာယော။ ဟတောယေဝ ဟတန္တော။ ဝိဂတော ဟတန္တော ဝိဟတန္တော။ ဝိဟတန္တော ရံသီ ဧတဿာတိ ဝိဟတန္တရံသောတိ အတ္ထော။ တတော ပဋ္ဌာယ ကိရ ဇမ္ဗုဒီပ-တလံ ဟိရညံ ဇာတန္တိ တတော ပဋ္ဌာယ ကိရ နာဂဘဝနတော သဗ္ဗေ ရာဇပုရိသာ ယာဝဒိစ္ဆကံ ဟိရညသုဝဏ္ဏာဒိကံ အာနေတွာ သကလံ ပိ ကာသိကရဋ္ဌံ ဟိရညသုဝဏ္ဏာဒိကေဟိ ပရိပူရိတံ အဟောသိ။ ကာသိက-ရဋ္ဌတော ပန တတ္ထ တတ္ထ ယေန ကေနစိ ကမ္မေန အာနေတွာ သကလမ္ပိ ဇမ္ဗုဒီပတလံ ဟိရညာဒီဟိ သရတနံ အဟောသီတိ။
စမ္ပေယျဇာတကံ။
၁၁-မဟာပလောဘနဇာတကဝဏ္ဏနာ (၅၀၇)
ဝိသုဒ္ဓသံကိလေသန္တိ သံကိလေသတော ဝိသုဒ္ဓံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ကထေသိ။ စူဠပလောဘနေတိ တိကနိပါတေ စူဠပလောဘနေ ဇာတကေ။ အနိတ္ထိ-ဂန္ဓကုမာရော အဟောသီတိ ဣတ္ထီနံ ဂန္ဓဿ အနိစ္ဆန္တတာ အနိတ္ထိဂန္ဓကုမာရော နာမ အဟောသိ။ ဂန္ဓသဒ္ဒေန ပနေတ္ထ ရူပသဒ္ဒါဒယောပိ ဂဟေတဗ္ဗာ။ သော ဟိ တေပိ န ဣစ္ဆတိယေဝါတိ။ တေနေဝ “ဣတ္ထီနံ ဟတ္ထေ န သဏ္ဌာတီ”တိ ဝုတ္တံ။ ဈာနာဂါရေတိ ဥပနိဇ္ဈာနတ္ထာယ သကေ ဂေဟေ။ ဧကော ဒေဝ-ပုတ္တောတိ ဧကောယေဝ ပုတ္တော။ သဿူတိ၂ ဧတ္ထ သော အဿုတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ အဿူတိ စ နိပါတမတ္တံ။ ရဟသိစ္ဆာယထာတိ၃ ရဟသိ အစ္ဆာယထာတိ ပဒစ္ဆေ မာတုဂါမံ အပဿန္တော ဝသိ။ ဣမိနာ ရဟဿီတိ ပဒဿ အတ္ထံ ဒဿေတိ။ ရုဟသိ ဈာယထာတိပိ ပါဌော။
ပါဠိယံ ယံ မယှန္တိ ယေန ကာရဏေန မယှံ ဧကပုတ္တော ကာမာနိ န ဘုဉ္ဇတိ။ တေန ပုတ္တသောကေန အဋ္ဋိတော သော ရာဇာ ပရိဒေဝသီတိ ယောဇနာ။ ကာမာနံတိ ကာမေ။ လိင်္ဂဝိပ္ပလ္လာသဝသေနေတံ ဝုတ္တံ။ ကော နု ခွေတ္ထ ဥပါယော သောတိ ဧတ္ထ ဧတဿ မာတုဂါမာနံ ယော ဘုဉ္ဇနဥပါယော အတ္ထိ၊ သော ကော နု ခေါတိ အတ္ထော။ တေနာဟ “ကော နု ခွေတ္ထ ဥပါယောတိ ကော နု ခေါ”တိအာဒိ။ အဋ္ဌကထာယမ္ပနာတိ မဟာအဋ္ဌကထာယမ္ပန ဥပဝသိတွာတိ သမီပေ ဝသိတွာ။ ဧတံ ဥပလာပနကာရဏံ ကော နု ခေါ ဇာနာတီတိ အတ္ထော။ မဟာအဋ္ဌကထာယံ သံဝဏ္ဏနာနုရူပေန ကော နု ခွေတံ ဥပါယော သောတိ ပါဌေန ဘဝိတဗ္ဗံ။ ပလိဗောဓကာရဏန္တိ ဣမိနာ ကိဉ္စနန္တိ ပဒဿ အတ္ထံ ဒဿေတိ။ တတ္ထေဝ ပူရေတိ၁ အသ္မိံယေဝ ပူရေ။ စူဠနာဋကာ-နန္တိ ခုဒ္ဒကနာဋကာနံ။
ပါဠိယံ ဝဏ္ဏရူပသမာဟိတာတိ သဏ္ဌာနရူပေဟိ သမာဟိတာ သမ္ပန္နာတိ အတ္ထော။ ကုသလာနစ္စဂီတဿာတိ နစ္စဂီတသ္မိံ ကုသလာ ဆေကာ။ ပဒက္ခိဏာတိ ဒက္ခန္တိ ကိစ္စာကိစ္စေ အဒန္တတာယ သီဃံ ဂစ္ဆန္တီတိ ဒက္ခိဏာ၊ ဆေကာ။ ဒက္ခ-သီဃတ္ထေတိ ကဏ္ဌဇဒုတိယက္ခရန္တဓာတု။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “ပဒက္ခိဏာတိ သုသိက္ခိတာ”တိ ဝုတ္တံ။ “တံ တထာဝါဒိနိံ ရာဇာ၊ ကုမာရိံ ဧတဒဗြဝီ”တိ ဒိယဍ္ဎဂါထာ အဘိသမ္ဗုဒ္ဓဂါထာ။ အန္တေပုရန္တိ သာမညေန ဝုတ္တေပိ ဣဓ ကုမာရဿ ဌာနဘူတော ပဒေသောဝ ဂဟေတဗ္ဗောတိ အာဟ ”အန္တေပုရန္တိ ကုမာရဿ ဝသနဋ္ဌာန”န္တိ။ ဥဂ္ဂတဉ္စာတိ ထူလဂတဉ္စ မဟန္တေန ရဝေန ဥစ္စာရိတဗ္ဗဂီတဉ္စာတိ အတ္ထောာ။ ဥသဒ္ဒေါ ဟေတ္ထ မဟန္တတ္ထော။ ဥဇ္ဈဂ္ဂိကာယာတိ အာဒီသုဝိယ။ အနုဂတဉ္စာတိ ခုဒ္ဒကေန ရဝေန ဥစ္စာရိတဗ္ဗ-ဂီတဉ္စာတိ အတ္ထော။
ပါဠိယံ ဧသာ ခေါ ပမဒါ ဒေဝါတိ ရာဇပုတ္တ ဧသာ စူဠနာဋကာတိ အတ္ထော။ စူဠနာဋကာ ဟိ မဟာဇနံ ကာမရတိယာ ပမဇ္ဇေတီတိ ပမဒါတိ ဝုစ္စတိ။ ခိဍ္ဍာတိ ကီဠကာ။ ဣဒဉ္စိ စူဠနာဋကံ ယေဝ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ။ ဧသာတိ
ဤဒိသာ ခိဍ္ဍာ အနပ္ပကာယေဝ ဗဟုကာယေဝါတိ အတ္ထော။ ဘုဉ္ဇေယျာတိ ဣဒံ ဝိဘတ္တိဝိပ္ပလ္လာသဝသေန ဝုတ္တန္တိ အာဟ ”ဘုဉ္စေယျာတိ သစေ ဘုဉ္ဇေ-ယျာသီ”တိ။ ဆန္ဒေယျုံ၁ တန္တိ တုဝံ ဆန္ဒာပေယျုန္တိ အတ္ထော။ အဋ္ဌကထာယမ္ပန အဓိပ္ပာယမတ္တဿေဝ ပကာသနတ္ထာယ ဧတေ ကာမာ နာမ တဝ ရုစ္စေယျုန္တိ အာဟ။ ဧသာ “ပမာဒါ”တိ၂ ဝစနံ သုတွာ တုဏှီ အဟောသီတိ ရာဇပုတ္တော ဧသာ ပမာဒါတိ ပရိစာရိကဇနေန အတ္တနော သန္တိကာဝစရေန ဝုတ္တဝစနံ သုတွာ တုဏှီ အဟောသိ။ ဣတရာတိ စူဠနာဋကာ။
ပါဠိယံ ဣင်္ဃာတိ ဥယျောဇနတ္ထေ နိပါတော။ အာဂစ္ဆာတိ အာဂစ္ဆာဟိ။ ဘော ရေတိ ဘော အရေ။ ဣမိနာ ပဒဒွယေနပိ ပရိဇနံယေဝ အာလပတိ။ နန္တိ ကုမာရိံ ဂါယန္တိံ။ အဝိဒူရမှိ ဂါယတူတိ အဿမတော အဝိဒူရေ ဌတွာ ဂါယာပယတု။ ကာရိတန္တောဂဓမိဒံ။ ဧဝံ ပဌမံ အာဏာပနာကာရံ ဒဿေတွာ ဒုတိယမ္ပိ အာဏာပနာကာရံ ဒဿေတုံ “အဿမဿ သမီပမှီ”တိ ဝုတ္တံ။ ပုန တတိယမ္ပိ ဒဿေတုံ “သန္တိကေ မယှံ ဂါယတူ”တိ ဝုတ္တံ။ ဂါယတူတိ ဣဒံ အဿမဿ သမီပမှီတိ ဧတ္ထာပိ ယောဇေတဗ္ဗံ။ အရညမိဝ ကုဉ္ဇရန္တိ အရညေ ကုဉ္ဇရံ ဣဝ အနုပုဗ္ဗေန ဗန္ဓိတုံ။ တိရောကုဋ္ဋမှိ ဂါယိတွာ ဈာနာဂါရမှိ ပါဝိသီတိ သမ္ဗန္ဓော။ ဝိကန္ဒိံသူတိ ဧတ္ထ ကဒိ-ရောဒနေတိ ဓာတုယာ အတ္ထာတိဿယ-ယောဂဝသေန ဣဓ နိလယနတ္ထတာ ဟောတီတိ အာဟ “ဝိကန္ဒိံသူတိ ကုမာရေန ကတိပယေသု ပုရိသေသု ပဟတေသု ပုရိသာ ပလာယိတွာ ဂေဟာနိ ပဝိသိံသူ”တိ။ ဝိသမီတိ၃ ဝိသမတ္ထာယ နိသီဒီတိ အတ္ထော။
ပါဠိယံ သမှာ ရဋ္ဌတောတိ သကာ ရဋ္ဌတော။ တသ္မိန္တိ ရာဇကုမာရီ ဝနံ ပဝိဋ္ဌေတိ အတ္ထော။ ဣတရာတိ ကုမာရိကာ။ ဣတ္ထိကုဋ္ဋန္တိ မာတုဂါမာနံ ကမ္မံ ပုရိသာနံ ပလောဘနတ္ထာယ ကတကရိယန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဣသိ မာ ဂစ္ဆာတိ ဧတ္ထ မကာရော ပဒသန္ဓိကရော။ တေနာဟ “ဣသိ အာဂစ္ဆီ”တိ။ သမုဒ္ဒမုပရုပရီတိ၄ ဧတ္ထာပိ မကာရော အာဂမသန္ဓိဇော။ ဥပရုပရီတိ ဥပရိ
ဥပရိ။ ဝိစ္ဆာဝစနမေတံ။ အထဝါ ဥပရိတော ဥပရီတိ အတ္ထော။ သမုဒ္ဒဿ ဥပရုပရိ သမုဒ္ဒမုပရုပရိ။ ပဿထ ဘိက္ခဝေတိ ဣဒံ ဘဂဝါ အတ္တနော ဉာဏေန အဘိမုခံ ကတွာ သဗ္ဗေသမ္ပိ ပစ္စက္ခံ ဝိယ ကတွာ ဝုတ္တံ။ သုဒါရုဏန္တိ အတိဝိယ လုဒ္ဒံ။
ဝိဇဟိတုန္တိ တဏှာယောတ္တေန ဗန္ဓိတတ္တာ တံ ဝိဇဟိတုံ အသက္ကောန္တော သကလဒိဝသံ တတ္ထေဝ ဟုတွာ သာယနှသမယေ ရာဇာ ပုတ္တံ၁ အာဂတံ ဒိသွာ ပလာယိတုံ “ဝေဟာယသံ ဂမိဿ”န္တိ ဥပ္ပတနာကာရံ ကရောန္တောဝ ပတိတွာ မဟဏ္ဏဝေ သီဒတီတိ ယောဇနာ။ သစာယံ ဘူမိယံ အာဂတော အဘဝိဿာတိ သစေ အယံ ထာမသော ပုဗ္ဗေ ဘူမိယံ အာဂတော ဘဝေယျ။ ပလာယိတွာ အရညံ ပဝိသေယျာတိ ဥဇုကံ ပလာယိတွာ အရညမေဝ ပဝိသေယျ။ တဿေဝ အနုကမ္ပာယ အဘာသထာတိ တဿေဝ ဣသိနော အနုကမ္ပာယ “အဘိဇ္ဇမာနေ”တိ အာဒိ ဂါထာ အဘာသထာတိ အတ္ထော။ တိကနိပါတေတိ တိကနိပါတေ စူဠပလောဘနဇာတကေ ဝုတ္တောယေဝ။ နိဗ္ဗိဓောတိ နိဗ္ဗိန္ဒော သံဝေဂေါ။ မနုဿာဝါသန္တိ ဗာရာဏသီနဂရံ သန္ဓာယ ဝုတ္တန္တိ။
မဟာပလောဘနဇာတကံ။
၁၂-ပဉ္စပဏ္ဍိတဇာတကဝဏ္ဏနာ (၅၀၈)
ပဉ္စပဏ္ဍိတဇာတကန္တိ ပဉ္စန္နံ သေနကာဒီနံ ပဏ္ဍိတာနံ အတ္ထုပ္ပတ္တိယာ ဒီပကတ္တာ ပဉ္စပဏ္ဍိတဇာတကန္တိ နာမကံ ဇာတကံ မဟာဥမင်္ဂေ အာဝိ ဘဝိဿတိ။ မဟာဥမင်္ဂေတိ ဧတ္ထ မဟာသတ္တေန ဝုတ္တကာရဏံ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တ-မေဝါတိ။
ပဉ္စပဏ္ဍိတဇာတကံ။
၁၃-ဟတ္ထိပါလဇာတကဝဏ္ဏနာ (၅၀၉)
သုခါသယနေတိ၁ သုခသဒ္ဒေန နိသိန္နဋ္ဌာနေ။ ဗဟုပုတ္တိကံ နာမာတိ မဟလ္လကကာလေယေဝ ဗဟုပုတ္တိကတံ ပဋိစ္စ ဧဝံ နာမကံ။ န ဟိ ဧတံ ဒဟရကာလေ မာတာပိတူဟိ ဒိန္နနာမန္တိ။ ဘာဇနကပလ္လန္တိ ဘောဇနဿ ပတိဋ္ဌာနဘူတံ ထာလကံ။ သယနကဋသာရကန္တိ သယနတ္ထာယ ကဋံ ကိလဉ္ဇံ။ ပိတာ နာမ နိဗန္ဓော၂ နတ္ထီတိ ဒုဂ္ဂတတာယ နိစ္စသံဝါသော ပတိကော နာမ နတ္ထိ။ တသ္မာ ဣမေသံ ပိတာ နာမ နတ္ထီတိ အတ္ထော။ အညံ ဂဟဏံ အပဿန္တီတိ အညံ ဂဟေတဗ္ဗံ ဥပါယံ ဉာဏေန အပဿန္တီ။ အနုသံဝစ္ဆရန္တိ သံဝစ္ဆရဿ အနု အနု သံဝစ္ဆရံ။ သံဝစ္ဆရေ သံဝစ္ဆရေတိ အတ္ထော။ သဟဿံ ဝိဿဇ္ဇေတွာ ဗလိကမ္မံ ကရောတီတိ နဂရဿ ဂေါပနတ္ထာယ သတ္တာ-ပရိဟာနိယဓမ္မာနုရူပံ သဟဿံ ဝိဿဇ္ဇေတွာ ဗလိကမ္မံ ကရောတိ။
အာဝဇ္ဇေတွာ တံ ကာရဏံ တထတော ဉတွာတိ ဒိဗ္ဗာနုဘာဝေန အာဝဇ္ဇေတွာ တဿာ ဒုဂ္ဂတိတ္ထိယာ တံ ဝဉ္စိတကာရဏံ ဉတွာ။ စတုန္နံ မဟာရာဇိကာနံ၃ သန္တိကံ ဂန္တွာတိ ပဋိပါဋိယာ စတုန္နံ မဟာရာဇိကာနံ သန္တိကံ ဂန္တွာ တမတ္ထံ အာရောစေသိ။ အဋ္ဌဝီသတိယက္ခသေနာပတီနံ သန္တိကံ အဂမာသီတိ ဧတ္ထာပိ ဧသေဝနယော။ အဋ္ဌဝီသတိယက္ခသေနာပတီနန္တိ စ -
ဣန္ဒကော စ နလောရာဇာ၊ ဟေမဝတော ဇနေသဘော။ သာတာဂီရော စ ပုဏ္ဏော စ၊ ကရတိ ယော စ ဂုဠကော။
သိဝေါ စ မုဉ္စလိန္ဒော စ၊ ဝေသာမိတ္တော ယုဂန္ဓရော။ ဂေါပါလော သုပရောဓော စ၊ ဟိရိနေတ္တိ စ မန္ဒိယော။
ပဉ္စာလစန္ဒကော စေဝ၊ အာဠဝကော စ မာဏိကော။ ပဇ္ဇုန္နော သုမနော စေဝ၊ ဒဓိမုခေါ ဝရောမိ စ။
၁။ မဟာနိ၊ ၃၂။
၂။ ဒုက္ခုဒြယာနိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဒုက္ခပ္ဖလာနိ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ တုဿိတွာ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ လေဟိတဗိန္ဒူနိ ပဂ္ဃရန္တံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ အတ္ထဿ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ပရာကရိ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ပဋိမုဉ္စတိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဃံသေတွာ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ပဋိပါကတကရကဏံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သက္ကောပိ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ တေသု၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဥပဟတဝတ္ထုနော စာတိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဓနပါလဒမနေ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ပိဟိတဒွါရဝါတပါနံ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဝါတဿပိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ အယျာ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ သတ္တိယာ အပိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သံဝိဂ္ဂဿ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ဥမာပုပ္ဖသရိန္နဘံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ အနပေက္ခမာနာ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ လဘိဿာမိ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ မယာ ဝိဿုတာ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဥဒ္ဓရိတုံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ စန္ဒောဘာသာဒီဟိ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ဝိဇ္ဇာသု ဝါစယ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ပဝိဒ္ဓါယ၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ သကလိကာယ၊ ဆဋ္ဌ။
၅။ ခတေ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ကောဋ္ဌကေ၊ ဆဋ္ဌ၊
၂။သာရထိဒုတိယော၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ မာတရီတိ၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ ဩဂဏော၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ရတ္တေန ဥဏှီသပဋ္ဋေန၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ နိသီထေ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ အဘိရုဟ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ မာ မုဉ္စိတ္ထ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ မဓုကဖလာနိ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဝရံ ဝရံ၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ ဂါမဃာတာ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ပတ္တပုဋဿေဝါ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ နေန္တိ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ နဒိကာ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သတ္တလိ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ယေထိကံ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဥဒ္ဒါလကာ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ အာဂမော၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ အကိစ္စကာရိမှိ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ကမ္မဒေါသော၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ တပီတိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဃဋီယေထ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ သူပေယျသာကဉ္စ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ သဇာတိ၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ ကာလာ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သုခုဒြယာနိ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ကဋုကံ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ သုကိစ္ဆံ၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ ဒုက္ခာပယသေ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ပက္ကုထိဿတိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ မတ္ထကော သိခရေန အဘိမတ္ထိယမာနော၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ စုဏ္ဏယမာနော၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ပဋ္ဋကဝေဌနံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ တန္တမဇ္ဇိတံ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ဒုဿပေါထိမံ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ အဏုံထူလာဒီသု၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ သဏ္ဌာတုံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ စတုရင်္ဂသမန္နာဂတံ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ဒုဗ္ဗိဿသံ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ပဋိသောတံဝဇေယျုံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သံဝဋ္ဋေယျ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ဇာနိတုယေ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဂုဏကာရကံ၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ ဝိဝဇ္ဇယန္တု၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သဉ္စစရဏသုဝဏ္ဏဝိဇ္ဇု၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ဝိမာန၊ ဋ္ဌ၊ ၁၅၁။
၃။ ပေတ၊ ဋ္ဌ၊ ၁၉၆။
၄။ ဇာ၊ ဋ္ဌ၊ ၇၊ ၂၆၃။
၁။ ဒိဝိယာ စ ဟံသာ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ သွာဿု၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ရဟသိ ဈာယတေ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ အန္တေပုရေ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဆာဒေယျုံ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ သော “ပမာဒါ”တိ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဝိဿမိ၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ သမုဒ္ဒံ ဥပရူပရိ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ရာဇပုတ္တံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သုခသယနေ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ နိဗဒ္ဓေါ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ မဟာရာဇာနံ၊ ဆဋ္ဌ။
မဏိဝိစ ဒီဃောစေဝ၊ သေရိသကောတိ ဝိညေယျာ။ အဋ္ဌဝီသ ပမာဏာဝ၊ ယက္ခသေနာပတိ လောကေတိ။၁
ဧဝံ ဝုတ္တာနံ အဋ္ဌဝီသတိယာ ယက္ခသေနာပတီနံ။ ပေသကာရာတိ တန္တဝါယာ။ တေ ဟိ ပေသံ သုတ္တာနံ အညမညံ သမ္ဗဇ္ဈနံ ကရောန္တီတိ ပေသကာရာတိ ဝုစ္စန္တီတိ။ အနုလောမပဋိလောမန္တိ ဟေဋ္ဌတော ဟေဋ္ဌတော ဥပရိ ဥပရိ။ ဥပရိတော ဥပရိတော ဟေဋ္ဌာ ဟေဋ္ဌာတိ ဧဝံ အနုလောမပဋိလောမံ။ အဋ္ဌသု ဒေဝလောကေသု သမ္ပတ္တိံ အနုဓာဝန္တာ ဝိစရန္တီတိ အတ္ထော။ တေသံ သန္တိကံ ဂန္တွာတိ အညတရေန ဒေဝေန တေသံ သန္တိကံ ဂန္တွာ ပက္ကောသာပေတွာ။ မဟန္တေနာနုဘာဝေန ခန္ဓဝိဝရတော နိက္ခမိတွာ မဓုရသရေန တံ အာမန္တေတွာတိ မဟန္တေန အာနုဘာဝေန နိဂြောဓရုက္ခဿ ခန္ဓဝိဝရတော နိက္ခမိတွာ မဓုရေန ပိဝယဝစနေန “ဗြာဟ္မဏာ”တိ ဗြာဟ္မဏံ အာမန္တေတွာ။ ဧတ္ထ စ ကိဉ္စာပိ ရုက္ခဒေဝတာ တံ ဗြာဟ္မဏံ နာသေတုံ ဘသ္မမ္ပိ ကာတုံ သမတ္ထော အဟောသိ။ တထာပိ အနုသံဝစ္ဆရံ သဟဿံ ဝိဿဇ္ဇေတွာ ဗလိကမ္မဿ ကရဏတော ရညော စေဝ အဝသေသာနဉ္စ ကာရုညဝသေန အနာသေတွာ တေဟိ ဣစ္ဆိတံ ဝရံ ဒေတီတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ တေနေဝ ရာဇူဟိ အနုသံဝစ္ဆရံ ဒေဝတာနံ ဗလိကမ္မကရဏံ ဣစ္ဆိတတ္ထသံသိဇ္ဈနတ္ထာယ ကတ္တဗ္ဗမေဝါတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ တထာ ဟိ ဘဂဝတာ ဒေဝတာနံ ဗလိကမ္မကရဏမ္ပိ အပရိဟာနိယဓမ္မဝသေန ဧကမေဝါတိ ဝုတ္တံ။ ဣဒမ္ပိ ပေါရာဏကာနံ ရာဇူနံ စာရိတ္တံ။ ယံ ဒေဝတာနံ ဗလိကမ္မကရဏန္တိ။ ဟတ္ထိပါလောတိ နာမံ ကတွာတိ ဣမံ ဟတ္ထိဂေါပကာနံ သန္တိကေ ဝဍ္ဎာပေဿာမီတိ အာဘောဂံ ကတွာ ပထမမေဝ ဟတ္ထိပါလောတိ တဿ ကုမာရဿ နာမံ ကတွာ အပဗ္ဗဇ္ဇနတ္ထာယ ဟတ္ထိဂေါပကေ သမ္ပဋိစ္ဆာ-ပေသုံ။ အဿပါလောတိ နာမံ ကရိံသူတိ အာဒီသုပိ အယမေဝနယော နေတဗ္ဗော။
ပဗ္ဗဇိတေတိ ကုလူပကေ တာပသေ။ တေ ကုမာရာ အတိဖရုသာ အဟေသုန္တိ ဖရုသေဟိ ဟတ္ထိဂေါပကာဒီဟိ သံသဂ္ဂတာယ တေ ကုမာရာ
အတိဖရုသာ အဟေသုံ။ တိဋ္ဌန္တု သဝိညာဏကာ၊ အဝိညာဏကာပိ အမ္ဗ-ရုက္ခာဒယော မဓုရရသာ ရုက္ခာ နိမ္ဗရုက္ခာဒီဟိ တိတ္တရသေဟိ သံသဂ္ဂတာယ ဝိကာရံ အာပဇ္ဇိတွာ တိတ္တရသံ အာဝဟန္တိ။ ဒဓိဝါဟနဇာတကာဒီနိ စေတ္ထ ဒဿေတဗ္ဗာနိ။ အတိဿရာတိ အတိ ဣဿရိယာ။ ဥလ္လောဠောတိ မဟာကောလာဟလံ။ ဗာဟိတပါပဗြာဟ္မဏန္တိ ဣမိနာ ဇာတိဗြာဟ္မဏံ နိဝတ္တေတိ။ ဒေဝဝဏ္ဏိနန္တိ ဧတ္ထ ဒေဝသဒ္ဒေါ သေဋ္ဌပရိယာယော။ ဒေဝံ သေဋ္ဌံ ဗြဟ္မစရိယံ ဝဏ္ဏေတိ သီလေနာတိ ဒေဝဝဏ္ဏံ၊ တံ ဒေဝဝဏ္ဏိနံ။ အထဝါ ဒေဝေဟိ အယံ သေဋ္ဌောတိ ဝဏ္ဏိတဗ္ဗတံ အာပဇ္ဇတီတိ ဒေဝဝဏ္ဏိ။ တံ ဒေဝ-ဝဏ္ဏိနံ။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “ဒေဝဝဏ္ဏိနန္တိ သေဋ္ဌဝဏ္ဏိန”န္တိ အာဒိ ဝုတ္တံ။ ဃောရတပန္တိ တိက္ခတပံ။ ပရမဇိတိန္ဒြိယန္တိ၁ အတိရေကဝသေန ဝိဇိတိန္ဒြိယံ။ ပရမဓိတိန္ဒြိယန္တိပိ ပါဌော။ အတိရေကဝီရိယိန္ဒြိယန္တိ အတ္ထော။ အဗ္ဘောစ္ဆိန္န-ဝီရိယသမ္ပန္နောတိ အတ္ထော။ ဓိတိသဒ္ဒေါ ဝီရိယပရိယာယော။ ခါရီဘာရဓရန္တိ၂ ခါရီသင်္ခါတဘာရဓရံ။ အာသနန္တိ ဣဒန္တိ ဧတ္ထ ဣတိသဒ္ဒေါ ပကာရတ္ထော၊ တေန အာသနံ ဥဒကံ ပဇ္ဇန္တိ ဣဒံ ဝစနံ တေသံ နိသီဒနတ္ထာယ အာသနံ ပညာပေတွာ ဂန္ဓောဒကဉ္စ ပါဒပုဉ္ဆနဉ္စ ဥပနေတွာ အာဟာတိ အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော။ ပါဒပုဉ္ဆနဉ္စာတိ၃ ဣမိနာ ပဇ္ဇန္တိ ဧတ္ထ ပဒဿ ဟိတံ ပဇ္ဇန္တိ ဝိဂ္ဂဟော ဒဿိတော။ အဂ္ဃေတိ မဟာရဟေ။ အတိထိနော ဥပနာမိတဗ္ဗေ။ အဂ္ဃန္တိ ဟိ ဝုစ္စတိ အတိထိနော ဥပနာမိတဗ္ဗံ မဟာရဟံ။ ဝုတ္တဉ္စေတံ - ဒီဃနိကာယဋ္ဌကထာယံ “အဂ္ဃန္တိ အတိထိနော ဥပနာမေတဗ္ဗံ ဝုစ္စတီ”တိ။ အဂ္ဃိယန္တိ ထပိယန္တိ မမာယန-ဝသေနာတိ အဂ္ဃံ။ တေ အဂ္ဃေတိ အတ္ထော။ ကမ္မတ္ထေ ဥပယောဂဝစနံ။ ပုဉ္ဆ-ဓာတုယာ ဒွိကမ္မကတ္တာ အဂ္ဃေတိ ဘဝန္တန္တိ စ ဒွေ ကမ္မာနိ ဣစ္ဆိတဗ္ဗာနိ။ အထဝါ ကရဏတ္ထေ ဥပယောဂဝစနံ။ ဣမေဟိ သဗ္ဗေဟိ အာသနာဒယေ ဟိ အဂ္ဃေဟိ ဘဝန္တံ ပုစ္ဆာမာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ကုရုတူတိ ဧတ္ထ ကရ-ဓာတုယာ အတ္ထာ-တိဿယယောဂဝသေန ဣဓ ပဋိဂ္ဂဟဏတ္ထတာ ဟောတီတိ ဒဿေတုံ “ကုရုတု နောတိ ဣမေ နော အဂ္ဃေ ဘဝံ ပဋိဂ္ဂဏှတူ”တိ။ ဧတ္ထ စ ကရ-ဓာတုယာ
ကကာရဿ အန္တော ဥကာရာဒေသော ဟောတီတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ ဧဝံ သော တေသု ဧကေကံ ဝါရေန အာဟာတိ ဧဝံ သော ဟတ္ထိပါလကုမာရော တေသု ရာဇ-ဗြာဟ္မဏေသု ဧကေကံ ဝါရေန ပစ္စေကံ ကတွာ အာသနန္တိ အာဒိဝစနံ အာဟာတိ အတ္ထော။ အဓိစ္စာတိ ဧတ္ထ အဓိ-သဇ္ဈာယနေတိ ဓာတု။ တေနာဟ “အဓိစ္စာတိ သဇ္ဈာယိတွာ”တိ။
ပါဠိယံ ဂန္ဓေ ရသေတိ ဝစနံ ဥပလက္ခဏဝသေန ဝုတ္တံ။ တေနာဟ “ဂန္ဓရသေ သေသဉ္စ သဗ္ဗံ ဝတ္ထုကာမံ အနုဘဝိတွာ”တိ။ သဗ္ဗန္တိ စ သဗ္ဗေ ဝတ္ထုကာမေတိ အတ္ထော။ အရညန္တိ ဣမိနာ အရညာဝါသော ဂဟေတဗ္ဗော။ ဥတ္တရလောပီသမာသဝသေန တဒ္ဓိတဝသေန ဝါ။ မုနိ ဗုဒ္ဓါဒီဟိ အရိယေဟိ ပသတ္ထောတိ ဣမိနာ မုနီတိ ဧတ္ထ ကရဏတ္ထေ ပစ္စတ္တဝစနန္တိ။ အတ္ထာပတ္တိက-နိဒ္ဒေသောတိ ဝါ ဒဿေတိ။ ယံ သဂ္ဂဉ္စ မဂ္ဂဉ္စ ဝဒန္တီတိ ယံ သဂ္ဂဉ္စ ယံ မဂ္ဂဉ္စ ဗုဒ္ဓါဒယော ဝဒန္တိ ဝဏ္ဏယန္တိ ပကာသေန္တိ၊ တံ သဂ္ဂဉ္စ တံ မဂ္ဂဉ္စ ဝေဒါ န သာဓေန္တိ။ တသ္မာ ဝေဒါ တုစ္ဆာ နိဿရာ နိပ္ဖလာ ဟောန္တီတိ အတ္ထော။ သစ္စသဒ္ဒေါ ပနေတ္ထ အတုစ္ဆတ္ထော သာရတ္ထော ဖလတ္ထော။ ပဉ္စသာဓာရဏတ္တာတိ ရာဇ,စောရ အပ္ပိယ,ဝေရီ,ဥဒက'ဂ္ဂိဝသေန ပဉ္စန္နံ ဝေရီနံ သာဓာရဏတ္တာ။ ဧကသဘာဝေါတိ အတုစ္ဆတ္တာ သာရတ္တာ သဖလတ္တာ သေဋ္ဌသဘာဝေါ န ဟောတီတိ အတ္ထော။ ပါဠိယံ ဇရန္တိ ဥပလက္ခဏဝသေန ဝုတ္တန္တိ အာဟ “ဇရံ ဝါ ဗျာဓိမရဏံ ဝါ”တိ။ န ကောစိ ပုတ္တလာဘေန ပဋိဗာဟိတုံ သမတ္ထော နာမ အတ္ထီတိ ဣမိနာ ဝိဇဟန္တီတိ ပဒဿ အဓိပ္ပာယတ္ထမတ္တံ ဒဿေတိ။ ဥပစိယောတိ၁ ဥပစိနနာ-ယော ဂဝေသေနာယော။ မုတ္တိမေဝ ဗုဒ္ဓါဒယော ပဏ္ဍိတာ ကထေန္တီတိ ဂန္ဓရသာဒီသု အာရမ္မဏေသု မုတ္တိမေဝ ဗုဒ္ဓါဒယော ပဏ္ဍိတာ “သေဋ္ဌမီ”တိ ကထေန္တိ။ ကမ္မဿကာတိ ကမ္မံယေဝ သကံ သဓနံ ဧတေသံ သတ္တာနန္တိ ကမ္မဿကာ။ ဧတေတိ မာတာပိတရော။ ပဿေယျုန္တိ ပဿိတုံ ဣစ္ဆန္တီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။
ပါဠိယံ ယဿဿူတိ၁ ယဿ အဿူတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ အဿူတိ စ နိပါတမတ္တံ။ သက္ခီတိ အတ္တနော သက္ခိသဒိသတ္တာ မိတ္တဓမ္မော သက္ခီတိ ဝုစ္စတိ။ တေနာဟ “သက္ခီတိ မိတ္တဓမ္မော”တိ။ သမ္မုတိမရဏေနာတိ လောကိယေဟိ သမ္မုတိဝသေန မရဏေန။ ဣဒဉ္စ လောကိယာနံ ပါကဋဝသေန ဝုတ္တံ။ န ဟိ ခဏိကမရဏာဒီဟိပိ မိတ္တံ ဘဝတိ။ ပါကဋဇရာယာတိ ဧတ္ထာပိ ဧသေဝနယော။ ပါကဋဇရာယာတိ စ ခဏ္ဍိစ္စဝလိတ္တစာဒိဝသေန လောကိယာနံ ပညာယ-နဇရာယ ဝါ သဒ္ဓိံ ယဿ မိတ္တိ ဘဝေယျ စေတိ အတ္ထော။ တမေဝတ္ထံ အဓိပ္ပေတတ္ထဝသေန ပုနပိ ဒဿေတုံ “ယဿေတ”န္တိ အာဒိမာဟ။ တတ္ထ ယဿေတန္တိ ယဿ ပုဂ္ဂလဿ ဧတံ မရဏဉ္စ ဧသာ ဇရာ စ မိတ္တဘာဝေန နာဓိဂစ္ဆေယျ စေ။ အဘိဘဝနံ ကတွာ န ဂစ္ဆေယျာတိ အတ္ထော။ အထဝါ ယဿာတိ ဥပယောဂတ္ထေ သမ္ပဒါနဝစနံ။ ယံ ပုဂ္ဂလံ အဘိဘဝိတွာ န ဂစ္ဆေယျာ စေတိ အတ္ထော။ ပါဠိယံ ယော စာပိ ဇညာ န မရိဿံ ကဒါစီတိ ယော စာပိ ပုဂ္ဂလော ကိသ္မိံစိပိ ကာလေ အဟံ န မရိဿန္တိ ဇာနေယျ စေ။ ဧဝံ သတိ တံ ပုဂ္ဂလံ ဝဿသတံ အာရောဂျံ ပဿေယျာတိ အတ္ထော။ ဧရေတီတိ ဧတ္ထ ဣရ-ကမ္ပနေတိ ဓာတု။ တေနာဟ “စာလေတိ ဃဋ္ဋေတီ”တိ။ နန္တိ နာဝံ။ ပရတိတ္ထန္တိ ပရတော တိတ္ထံ။ အပရတီရန္တိ အတ္ထော။ အန္တကဿာတိ အန္တံ မရဏံ ကရောတီတိ အန္တကော။ တဿ အန္တကဿ မစ္စုဝသံ ဥပနေတီတိ ပါဌသေသေန သမ္ဗန္ဓိတဗ္ဗံ။ ဂင်္ဂါယ ဥဒကံ ဩလောကေတွာ ကသိဏပရိကမ္မံ ကတွာတိ ဂင်္ဂါယ ဥဒကံ ဩလောကေတွာ အာပေါ အာပေါတိ အာပေါ-ကသိကဏပရိကမ္မံ ကတွာတိ အတ္ထော။
ပင်္ကောတိ ပစိယတိ ဝိတ္ထာရီယတီတိ ပင်္ကော။ ပကတိကဒ္ဒမော။ ပစ-ဝိတ္ထာရေတိ ဓာတု။ တေနာဟ “ပင်္ကောတိ ယော ကောစိ ကဒ္ဒမော”တိ။ ဝုတ္တဉ္စေတံ - ထေရဂါထာအဋ္ဌကထာယံ-၂ “ပင်္ကပလိပါ-တိ ပင်္ကာ စ ပလိပါ စ။ ပင်္ကာ ဝုစ္စတိ ပကတိကဒ္ဒမော။ ပလိပါတိ ဂမ္ဘီရပုထုလောမတာ ကဒ္ဒမော”တိ။ ဝုတ္တမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “ပလိပေါတိ သုခုမဝါလုကသမ္မိဿော
သဏှကဒ္ဒမော”တိ ဝုတ္တံ။ ပလိမ္ပတိ ဥပလိမ္ပတီတိ ပလိပေါ။ လဂ္ဂါပနဝသေနာတိ တေသု တေသု အာရမ္မဏေသု လဂ္ဂါပနဝသေန။ ဩသီဒါပနဝသေနာတိ တေသု တေသုယေဝ အာရမ္မဏေသု ဩသီဒါပနဝသေန။ ယထာ ဟိ ပင်္ကော နာမ ကိလိန္နဝသေန သတ္တေ လဂ္ဂါပေတိ။ ဧဝံ ကာမော လဂ္ဂါပနဝသေန ပင်္ကော နာမ။ ယထာ စ နာမ ပလိပေါ သုခုမဝါလုကမိဿနတာယ သဏှဝသေန သတ္တေ ဩသီဒါပေတိ။ ဧဝံ ကာမော ဩသီဒါပနဝသေန ပလိပေါ နာမ။ ဒုက္ခက္ခန္ဓပရိယာယေတိ မဇ္ဈိမနိကာယေ၁ ဒုက္ခက္ခန္ဓဒေသနာယ။ ဝုတ္တပ္ပကာရန္တိ “ဣဓ ဘိက္ခဝေ ကုလပုတ္တော ယေန သိပ္ပုဋ္ဌာနေန ဇီဝိကံ ကပ္ပေတိ။ ယဒိ မုဒ္ဒါယ ယဒိ ဂဏနာယ ယဒိ သင်္ချာယ ယဒိ ကသိယာ ယဒိ ဝါဏိဇာယ ယဒိ ဂေါရက္ခေန ယဒိ ဣဿတ္ထေန ယဒိ ရာဇပေါရိသေန ယဒိ သိပ္ပညတရေန သီတဿ ပုရက္ခတော ဥဏှဿ ပုရက္ခတော ဍံသမကသဝါတာတပသရီသပ-သမ္ဖဿေန ဤရယမာနော မီယမာနော ခုပ္ပိပါသာယ ပီဠိယမာနော။ အယမ္ပိ ဘိက္ခဝေ ကာမာနံ အာဒီနဝေါ”တိ အာဒိနာ မဟာဒုက္ခက္ခန္ဓပရိယာယေ စူဠဒုက္ခက္ခန္ဓပရိယာယေ စ ဝုတ္တပ္ပကာရံ။ ဗျသန္နာတိ ဧတ္ထ ဝိရူပေန အသန္တိ ပဝတ္တန္တီတိ ဗျသန္နာ။ အသ-ဂတိမှီတိ ဓာတုတော တပစ္စယဝသေန ပဒသိဒ္ဓိ။ ဗျသနာတိပိ ပါဌော၂တိ ယုပစ္စယန္တဝသေန ဗျသနာတိပိ ပါဌော ဒိဿတိ။ ဟီနတ္တရူပါတိ ဧတ္ထ အတ္တသဒ္ဒေါ စိတ္တပရိယာယော။ ရူပသဒ္ဒေါ စ သဘာဝတ္ထောတိ အာဟ “ဟီနစိတ္တသဘာဝါ”တိ။ ဩရုန္ဓိတွာတိ အဝရုန္ဓိတွာ။ “ဩရုန္ဓိယာ နံ ပရိရက္ခိဿာမီ”တိ ဝုတ္တဝစနဿ ကာရဏံ ဒဿေတိ “အယံ ပုန လုဒ္ဒမကာသိ ကမ္မ”န္တိ ဣမိနာ။ တေနာဟ “ကိံ ကာရဏာ”တိအာဒိ။ ကထံ ပဗ္ဗဇ္ဇံ န ဂဝေသေယျန္တိ ကထံ ပဗ္ဗဇ္ဇံ အဂဝေသေတွာ အပ္ပောဿုက္ကော နိသီဒေယျန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။
ပါဠိယံ ဟိယျတီတိ ပရိဟာယတိ။ အဇ္ဇ ကတ္တဗ္ဗံ ကမ္မံ သွေတိ အဇ္ဇ ကတ္တဗ္ဗံ ကမ္မံ သွေ ကရိဿာမိ။ သွေ ကာတဗ္ဗံ ကမ္မံ ပရေ ပရေ ကရိဿာမီတိ ဧဝံ ဝတွာ ယော န ကရောတိ။ သော တတော ကမ္မတော ပရိဟာယတိ။ န
တံ ကမ္မံ ကာတုံ သက္ကောတီတိ သမ္ဗန္ဓော။ ဧတ္ထ စ ပရေ ပရေတိ ဣမိနာ အဇ္ဇတော ဒုတိယဒိဝသံ။ ဒုတိယဒိဝသတော တတိယဒိဝသံ။ တတိယ-ဒိဝသတော စတုတ္ထဒိဝသံ ဥပသင်္ကမနဝသေန ဗဟုန္နံ အတ္ထာနံ ဗျပနိစ္ဆာယ ဝတ္တဗ္ဗတံ ဒဿေတိ။ ဘဒ္ဒေကရတ္တသုတ္တံ နာမ ကထေသီတိ -
အတီတံ နာနွာဂမေယျ၊ နပ္ပဋိကင်္ခေ အနာဂတံ။ ယဒတီတံ ပဟီနံ တံ၊ အပ္ပတ္တဉ္စ အနာဂတံ။
ပစ္စုပ္ပန္နဉ္စ ယော ဓမ္မံ၊ တတ္ထ တတ္ထ ဝိပဿတိ။ အသံဟီရံ အသံကုပ္ပံ၊ တံ ဝိဒွါ မနုဗြူဟယေ။
အဇ္ဇေဝ ကိစ္စံ ကတ္တဗ္ဗံ- ၁-၊ ကော ဇညံ၂ မရဏံ သုဝေ။ န ဟိ နော သံကရောန္တေန၃၊ မဟာသေနေန မစ္စုနာ။
ဧဝံ ဝိဟာရီ အာတာပီ၊ အဟောရတ္တမကန္တိတံ။၄ တံ ဝေ ဘဒ္ဒေကရတ္တောတိ၊ သန္တော အာစိက္ခိတေ၅ မုနီတိ။
ဣမံ ဘဒ္ဒေကရတ္တသုတ္တံ ကထေသိ။ ဘဒ္ဒေကရတ္တန္တိ စ ဘဒ္ဒေါ ဧကရတ္တော အဿာတိ ဘဒ္ဒေကရတ္တော။ တဿ ဘဒ္ဒေကရတ္တဿ ဒီပကံ သုတ္တန္တိ အတ္ထော။ ဧဝံ အတီတကာလေ ဂေါပါလကုမာရေန ဝုတ္တံ ဘဒ္ဒေကရတ္တသုတ္တံယေဝ ပစ္ဆာ အဘိသမ္ဗောဓိကာလေ ဘဂဝတာ ဝုတ္တန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။
ဟတ္ထဘာရောတိ ဟတ္ထေန ဩလမ္ဗိတွာ ဌပိတဘာရသဒိသတ္တာ ဟတ္ထ-ဘာရောတိ ဝုစ္စတိ။ ဟာသဘာသဝိလာသေဟီတိ ဧတ္ထ ဟသနံ ဟာသော။ ဘာသနံ ကထနံ ဘာသော။ ဝိလာသနံ ဟတ္ထပသာရဏာဒိဝသေန ဝိဇမ္ဘနံ ဝိလာသော။ ဟာသော စ ဘာသော စ ဝိလာသောစာတိ ဟာသဘာသ-ဝိလာသာ။ တေဟိ ဟာသဘာသဝိလာသေဟိ။ မတ္တံ ဝိယာတိ မဒ္ဒနံ ဝိယ။ ကေဋကပုပ္ဖပတ္တံ ဝိယာတိ၆ ဝဏ္ဏဝသေန ကေဋကပုပ္ဖဿ ပတ္တံ ဝိယ၊
ကေဋကော စ နာမ ကဏ္ဍကပတ္တာ ဧကာ တိဏဇာတိ။ ပုထုလာယတန-နေတ္တန္တိ၁ ပုထုလဝသေန အာယတနနေတ္တံ။ ကဉ္စနာဒါသပုဏ္ဏစန္ဒသဒိသ-မုခေါတိ ကဉ္စနမယအာဒါသေန ပုဏ္ဏစန္ဒေန စ သဒိသော မုခေါ ယဿာတိ ကဉ္စနဒါသပုဏ္ဏစန္ဒသဒိသမုခေါ။ သုဝဏ္ဏသာမောတိ သုဝဏ္ဏံ ဝိယ သာမဝဏ္ဏောတိ အတ္ထော။ သန္နိသိန္နတ္ထေနာတိ၂ သိန္နပတိတတ္ထေန။ သုခု-မတ္ထေနာတိ သုခုမသဘာဝေန။ တရုဏကုသုမ္ဘကေသရသဒိသပရိကိဏ္ဏ-မဿူတိ ဧတ္ထ ကုသုမ္ဘန္တိ မဟာရဇနရဇနေသု အန္တောဂဓော ဧကော ဂစ္ဆ-ဝိသေသော။ ယော ဝတ်ပန်း ဣတိ ဝုစ္စတိ။ ကုသတိ အဝှာယတီတိ ကုသုမ္ဘိ။ ကုသီ-အဝှါယနေတိ ဓာတု။ ကုသ-ဓာတုဿ အန္တဘူတဿ အကာရဿ ဥမာဒေသော ဘပစ္စယော စ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။ အထဝါ ကု-ဝုစ္စတိ ပထဝီ။ တတ္ထ သုမ္ဘတိ ဝိလာသတီတိ ကုသုမ္ဘံ။ သုမ္ဘ-ဝိလာသနေတိ ဩဋ္ဌဇစတုတ္ထက္ခရန္တ-ဓာတုတော အပစ္စယော။ ကုသုမ္ဘောတိ ပန ပုံလိင်္ဂတော သုဝဏ္ဏံ ဝဒတိ။ ကေသရော နာမ ပုပ္ဖဇော၊ ယော ပရာဂေါတိ ဝုစ္စတိ။ တဿ ပန တရုဏဿ ကုသုမ္ဘဿ ကေသရော နာမ သန္နိသိန္နော ဟောတိ။ သုခုမော စ တဿ ကေသရေန သဒိသော ပရိကိဏ္ဏော မဿု ယဿာတိ တရုဏကုသုမ္ဘ-ကေသရသဒိသပရိကိဏ္ဏမဿု။
ပါဠိယံ ပဋိဂစ္ဆေဝါတိ ပဋိဂစ္ဆိယေဝ။ ဂေဟန္တိ အတ္တနော ဂေဟံ ဟိတွာန ပဋိဂစ္ဆေ ဝါတိ သမ္ဗန္ဓော။ ပဋိကစ္စေဝါတိပိ ပါဌော။ သာခါဟီတိ ရုက္ခဿ အဝယဝဘူတာဟိ သာခါဟိ ကရဏဘူတာဟိ။ န တုမှာကမေဝ နိရယော ဥဏှောတိ တုမှာကမေဝ နိရယော ဥဏှော န ဟောတိ။ အမှာကမ္ပိ နိရယော ဥဏှောယေဝါတိ အတ္ထော။ ဥဏှောတိ စ ဒုက္ခာဘိဘူတဝသေန ဥဏှောယေဝ နာမ ဟောတီတိ။ ဥဒါနဂါထန္တိ ကေနစိ သဒ္ဓိံ အကထေတွာ သယမေဝ ကထိတတ္တာ ဥဒါနဂါထာတိ ဝုတ္တာ။ အဃသ္မိန္တိ ဧတ္ထ န မာနိတဗ္ဗံ န ပဋိဃံသိ-တဗ္ဗန္တိ အဃံ၊ အာကာသော။ တေနာဟ “အာကာသေ”တိ။ ကောဉ္စာတိ ကုစန္တိ ကုဋိလဝသေန ဂစ္ဆန္တီတိ ကောဉ္စာ။ ကုစ-ကောဋိလျေတိ တာလုဇပထမက္ခရန္တဓာတု။
ဟိမစ္စယေတိ ဧတ္ထ ဟိမသဒ္ဒေါ ဣဓ ဝဿပရိယာယော။ တံ အတိက္ကမိတွာ အယတိ ဂစ္ဆတီတိ ဟိမစ္စယော။ ဟေမန္တဥတု။ တသ္မိံ ဟိမစ္စယေတိ အတ္ထော။ ဝဿဘယေနာတိ ဩဝဿနဘယေန။ ဥဏ္ဏနာဘိ နာမ မက္ကဋကောတိ နာဘိယာ ဥဏ္ဏာ ယဿာတိ ဥဏ္ဏနာဘီတိ ဧဝံ နာမကော မက္ကဋကော။ ဒွိဂုဏံ ဝေတ္တနံ၁ ဒေန္တီတိ အညေဟိ ဒွိဂုဏဝသေန အဓိကံ ကတွာ ဝေတ္တနသင်္ခါတံ အသနံ ဒေန္တီတိ အတ္ထော။
ပုနဒိဝသေ ရာဇာ “ကုဟိံ ပုရောဟိတော”တိ ပုစ္ဆီတိ ဧတ္ထ ဗြာဟ္မ-ဏော စ ဗြာဟ္မဏီ စ ရာဇာနံ အနာပုစ္ဆိတွာ နိက္ခမိ။ တေန ပုနဒိဝသေ ရာဇာ ကုဟိံ ပုရောဟိတောတိ ပုစ္ဆိ။ ဥက္ကာရန္တိ ဂူထံ ဂူထောတိ အဝကရိယတေတိ ဥက္ကာရောတိ ဝုစ္စတိ။ အဝသဒ္ဒဿ ဥကာရာဒေသော။ အထဝါ ဥစီယတိ ဩသဇ္ဇိယတီတိ ဥက္ကာရော။ ဥစ-ဩသဇ္ဇနေတိ တာလုဇပထမက္ခရန္တ ဓာတုတော အာရပစ္စယဝသေန ပဒသိဒ္ဓိ ဒဋ္ဌဗ္ဗာ။ ဥက္ကာရန္တိ ခေဠန္တိပိ ဝဒန္တိ။ သူနတောတိ မံသာပဏတော။ ပစ္စာဝမိဿသီတိ ဧတ္ထ ဝမု-ဓာတုဿ ပတိ ဣတိ အာ ဣတိ ဥပသဂ္ဂဿ အာနုဘာဝေန ဥဂ္ဂီရဏတ္ထတာ ဟောတိ။ သော စ ဥဂ္ဂီရဏတ္ထော နာမ ပတိဘုဉ္ဇနတ္ထောယေဝါတိ အာဟ “ပစ္စာဝမိဿသီတိ ပတိ၂ ဘုဉ္ဇိဿသီ”တိ။ ဝန္တာဒေါတိ ဝန္တံ ပရေဟိ ဝမိတံ အဒတိ ဘက္ခတီတိ ဝန္တာဒေါ။ တေနာဟ “ဝန္တာဒေါတိ ပရဿ ဝမိတခါဒကော”တိ။ အာဒိတ္တာ ဝိယာတိ အဂ္ဂိနာ အာဒိတ္တာ ဝိယ။ ဗျသနန္တိ ဝိနာသနံ။ ဝိနာသနဉ္စ နာမ ဣဓ ပင်္ကေ ပလိပေ စ နိမုဂ္ဂေါ ယေဝါတိ အာဟ “ဗျသနန္တိ နိမုဂ္ဂ”န္တိ။ ဥဒတာသီတိပိ- -ပါဌောတိ ဥဒ-ဣတိနိပါတပုဗ္ဗတော တရ-ဓာတုတော ဣဝစနဿ ပရတ္တာ သကာရာဂမန-ဝသေန ဥဒတာသီတိပိ ပါဌော ဒိဿတိ။ အယမေဝတ္ထောတိ ဥတ္တာရယီတိ အတ္ထောယေဝ ဟောတိ။ ဥဒ္ဓတာသီတိပိ၃ ပါဌောတိ ဥဒ္ဓဣတိ သဒ္ဒူပပဒဝသေန ဥဒ္ဓတာသီတိပိ ပါဌော ဒိဿတိ။ တတ္ထ ဥဒ္ဓံ တာရယီတိ အတ္ထော။ သော စ ဥဒ္ဓရဏတ္ထော ယေဝါတိ အာဟ “ဥဒ္ဓရီတိ အတ္ထော”တိ။ ပဉ္စာလီတိ ပဉ္စာလ-ရညော ဓီတုဘူတတ္တာ အဂ္ဂမဟေသီ ပဉ္စာလီတိ ဝုစ္စတိ။ တေနာဟ “ပဉ္စာလီတိ ပဉ္စာလရာဇဓီတေ”တိ။
အစ္စေန္တီတိ အတိ ဧန္တီတိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ အတိက္ကမိတွာ ဝါ ဂစ္ဆန္တီတိ အတ္ထော။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “အစ္စေန္တိ ကာလာတိ ပုဗ္ဗဏှာဒယော ကာလာ အတိက္ကမန္တီ”တိ။ အတုစ္ဆာ ဟုတွာ အာယုသင်္ခါရံ ခါဒယမာနာ ဂစ္ဆန္တီတိ ဝုတ္တံ။ သံယုတ္တနိကာယဋ္ဌကထာဒီသု ပန “အစ္စေန္တီတိ အတိက္ကမန္တိ။ ကာလာတိ ပုရေဘတ္တာဒယော ကာလာ”တိ ဝုတ္တံ ။ ပါဠိယံ တရယန္တိ ရတ္တိယောတိ အတိက္ကမမာနာ ပုဂ္ဂလံ မရဏူပဂဏနာယ တရယန္တိ သီဃံ ဂမယန္တိ။ ဝယော-ဂုဏာတိ ဧတ္ထ ဂုဏသဒ္ဒေါ “အနုဇာနာမိ ဘိက္ခဝေ အာဟဋာနံ ဝတ္တာနံ ဒိဂုဏံ သင်္ဃာဋိ”န္တိ ဧတ္ထ ပဋလတ္ထေ ဝတ္တတိ။ “သတဂုဏာဒက္ခိဏာ ပါဋိကင်္ခိတဗ္ဗာ”တိ ဧတ္ထ အာနိသံသတ္ထေ ဝတ္တတိ။ “အန္တံ အန္တဂုဏံ ကရိယမာနေ မာလာဂုဏေ ဗဟု ပဉ္စကာမဂုဏာ”တိ ဧတ္ထ ဗန္ဓနတ္ထေ။ ဣဓ ပန ရာသတ္ထေ ဝတ္တတိ။ တသ္မာ ဝယောဂုဏာတိ ဝယော ရာသယော ဝေဒိတဗ္ဗာ။ ဥပရူပရိကောဋ္ဌာသံ အပ္ပတွာ တတ္ထ တတ္ထေဝ နိရုဇ္ဈန္တီတိ မဇ္ဈိမဝယေ ဌိတံ ပဌမဝယော ဇဟတိ။ ပစ္ဆိမဝယေ ဌိတံ ဒွေ ပဌမဇ္ဈိမာ ဇဟန္တိ။ မရဏက္ခဏေ ပန တယောပိ ဝယာ ဇဟန္တိယေဝါတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ရာဂသင်္ဂါဒိကန္တိ ရာဂေါယေဝ တေသု တေသု အာရမ္မဏေသု ဂေဓဝသေန အာသင်္ဂတ္တာ အသင်္ဂေါတိ ဝုစ္စတိ။ အာဒိသဒ္ဒေန ပန ဒေါသမောဟာဒယော သင်္ဂဟိတဗ္ဗာ။ တေပိ ဟိ တေသု တေသု အာရမ္မဏေသု သကသကကိစ္စေန အာသဇ္ဈန္တိယေဝ။
ယထာပူရိတာနေဝါတိ ယထာ ပူူရေတွာ ဌပိတာနေဝ။ ဂေဟာနိ ဆဍ္ဍေတွာ ကိဉ္စိ ဘောဂံ အဂဟေတွာ ပုတ္တေ ဟတ္ထေသု ဂဟေတွာ နိက္ခမိံသု။ သဗ္ဗာပဏာ ပသာရိတနိယာမေနေဝ ဌိတာတိ သဗ္ဗာပိ အာပဏာ ပသာရိတနိယာမေနေဝ ဌိတာ။ န ကေနစိပိ ကိဉ္စိ ဓနံ န ဂဟိတန္တိ အဓိပ္ပာယော။ တေနာဟ “နိဝတ္တိတွာ ဩလောကေန္တော နာမ နာဟောသီ”တိ။ သဗ္ဗဖလာနိ ဖလတီတိ သဗ္ဗာနိ အမ္ဗပနသာဒိဖလာနိ ဖလတီတိ။ ကသ္မာ ပန ဣဒံ သဗ္ဗံ အစ္ဆရိယံ ကမ္မံ ဟောတီတိ အာဟ “ဣဒံ သဗ္ဗံ ဒေဝတာနုဘာဝေန အဟော-သီ”တိ။ ဥဒသကေတိ၁ ဥဒဿနိရယေ။ ဘေရဝရူပေ အမနုဿေ စ ပဋိက္က-
မာပေတွာ သကဋ္ဌာနမေဝ ဂတော။ ဧကော ရာဇာတိ ဧကော အညတ-ရော သာမန္တရာဇာ။
သုရာသောဏ္ဍေတိ အပ္ပညတာယ ဩဟိယိတွာ နိသိန္နေ သုရာဓုတ္တေ။ သတ္တရာဇာနောတိ တသ္မိံ ကာလေ သကလဇမ္ဗုဒီပေ သတ္တန္နံယေဝ ရာဇာနံ သဏ္ဌိတတာယ ဝုတ္တံ။ အပဂတနိရယတိရစ္ဆာနယောနိပေတ္တိဝိသယာ-သုရကာယန္တိ အပဂတနိရယတိရစ္ဆာနယောနိပေတ္တိဝိသယာသူရကာယာ ဧတဿ ဟတ္ထိပါလသာသနဿာတိ အပဂတနိရယတိရစ္ဆာနယောနိ-ပေတ္တိဝိသယာသူရကာယံ။
ပထဝိစာလကဓမ္မဂုတ္တတ္ထေရောတိ ပထဝီစလနကာလေ ဇာတတ္တာ ပထဝီစာလကောတိ တဿ ထေရဿ ဒဟရကာလေ မာတာပိတူဟိ ဂဟတိနာမံ အဟောသိ။ ဓမ္မဂုတ္တောတိ ပန ပဗ္ဗဇ္ဇနကာလေ ဂရူဟိ ဂဟိတနာမံ အဟောသိ။ သမ္ပိဏ္ဍိတွာ ပန ပထဝိစာလကဓမ္မဂုတ္တတ္ထေရောတိ ပညာတော ကဋကန္ဓကာရီဝါသီ ဖုဿဒေဝတ္ထေရောတိ။ ကဋကန္ဓကာရော နာမ ဧကော ဇနပဒေါ။ တသ္မိံ နိဝါသော ဖုဿဒေဝတ္ထေရောတိ အတ္ထော။ ဥပရိမဏ္ဍလဝါသီ မဟာသင်္ဃရက္ခိတတ္ထေရောတိ ဥပရိမဏ္ဍလော နာမ ဧကော ဇနပဒေါယေဝ။ တသ္မိံ နိဝါသော မဟာသင်္ဃရက္ခိတတ္ထေရော။ မလယမဟာဒေဝတ္ထေရောတိ မလယော နာမ ဧကော ပဗ္ဗတော။ တသ္မိံ နိဝါသတ္တာ ပန မဟာဒေဝတ္ထေရော မလယောတိ ဝုစ္စတိ။ အဘယဂိရိဝါသီ မဟာဒေဝတ္ထေရောတိ အဘယဂိရိ နာမ ဧကော အာရာမော။ တသ္မိံ နိဝါသော ဂဏပါမောက္ခော မဟာဒေဝတ္ထေ-ရော။ ဂါမန္တပဗ္ဘာရဝါသီ မဟာသိဝတ္ထေရောတိ ဂါမန္တေ ဧကသ္မိံ ပဗ္ဘာရေ နိဝါသော မဟာသိဝတ္ထေရော။ ကာဠဝလ္လိမဏ္ဍပဝါသီ မဟာနာဂတ္ထေရောတိ ကာဠဝလ္လိ နာမ ဧကော လတာဝိသေသော။ ယော ပုတိလတာတိ ဝုစ္စတိ။ တာဟိ ကာဠဝလ္လီဟိ ကတေ မဏ္ဍပေ နိဝါသော မဟာနာဂတ္ထေရောတိ အတ္ထော။ သဗ္ဗပစ္ဆာ နိက္ခန္တပရိသာ၁ အဟေသုန္တိ သုရာသောဏ္ဍတ္တာ သဗ္ဗေသံ ပစ္ဆာ နိက္ခန္တပရိသာ အဟေသုံ။ တေနာဟ ဘဂဝါတိ တေနေဝါဟ ဘဂဝါ -
”အဘိတ္ထရေထ ကလျာဏေ၊ ပါပါ စိတ္တံ နိဝါရယေ။ ဒန္ဓဉှိ ကရောတော ပုညံ၊ ပါပသ္မိံ ရမတေ မနော”တိ။
ဓမ္မပဒေ ယသ္မာ အာဟ။ တသ္မာ ကလျာဏံ တုရိတတုရိတေနေဝ ကာတဗ္ဗန္တိ သမ္ဗန္ဓော။
တတ္ထ အဘိတ္ထရေထာတိ တုရိတံ သီဃံ ကရေယျာတိ အတ္ထော။ ဂိဟိနာ ဟိ သလာကဘတ္တဒါနာဒီသု ကိဉ္စိဒေဝ ကုသလံ ကရိဿာမီတိ စိတ္တေ ဥပ္ပန္နေ။ ယထာ အညော ဩကာသံ န လဘတိ၊ ဧဝံ “အဟံ ပုရေ အဟံ ပုရေ”တိ တုရိတတုရိတမေဝ ကတ္တဗ္ဗံ။ ပဗ္ဗဇ္ဇိတေန ဝါ ဥပဇ္ဈာယဝတ္တာဒီနိ ကရောန္တေန အညဿ ဩကာသံ အဒတွာ “အဟံ ပုရေ အဟံ ပုရေ”တိ တုရိတတုရိတမေဝ ကတ္တဗ္ဗံ။ ပါပါ စိတ္တန္တိ ကာယဒုစရိတာဒိတော ပါပကမ္မတော အကုသလ-စိတ္တုပ္ပါဒတော ဝါ သဗ္ဗထာမေန စိတ္တံ နိဝါရယေ။ ဒန္ဓံ ဟိ ကရောတောတိ ယော ပန “ဒဿာမိ ကရိဿာမိ သမ္ပဇ္ဇေဿတိ နု ခေါ မနော”တိ ဧဝမ္ပိ စိက္ခလ္လမဂ္ဂေန ဂစ္ဆန္တော ဝိယ ဒန္ဓံ ပုညံ ကရောတိ။ တဿ ဧကသာဋကဿ ဗြာဟ္မဏဿ ဝိယ မစ္ဆေရသဟဿံ ပါပံ ဩကာသံ လဘတိ။ အထဿ ပါပါသ္မိံ ရမတိ မနော။ ကုသလကမ္မကရဏကာလေယေဝ စိတ္တံ ကုသလေ ရမတိ။ တယော မုဉ္စိတွာ ပါပံ နိန္နမေဝ ဟောတီတိ။ တသ္မာတိ ဧတ္ထ ကတ္ထစိ ပေါတ္ထကေသု တတ္ထာတိ ပါဌော ဒိဿတိ။ သော အပါဌော။ ကလျာဏန္တိ ပုညန္တိ။
ဟတ္ထိပါလဇာတကံ။
၁၄-အယောဃရဇာတကဝဏ္ဏနာ (၅၁၀)
သပတိကာတိ၁ သမာနော ပတိကော ဧတိဿာတိ သပတိကာ။ ဣဒဉ္စ နာမံ အညမညမုပါဒါယ ဒွိန္နမ္ပိ သပတိကာတိ သမညာ အဟောသိ။ ဝဉ္ဈာတိ အပုတ္တကာ။ ကိမိခါဒဝသေန ပုတ္တံ အလဘန္တီ ဝဉ္ဈာတိ ဝုစ္စတိ။ ဝနံ ဝုစ္စတိ တဏှာ။ တာယ ဇာယတိ ပရေသံ ဥပနိဇ္ဈာယတီတိ ဝဉ္ဈာ။ ဝန-ယာစနေ။ ဝနောတိ အတ္တာနံ အနုဘဝိတုံ ယာစတီတိ ဝဉ္ဈာ။ အဖလရုက္ခော ဝဉ္ဈာ။ အထဝါ
ဣတ္ထီတိ ဝိဝဒန္တိ အာစရိယာ။ ပုတ္တမာတူတိ အဝဉ္ဈာယ သပုတ္တိကာယ မာတုယာ။ ကောဓေနာတိ ကေနစိ ကာရဏေန ကုဇ္ဈိတွာ တေန ကောဓေန ပတ္ထနံ ကတွာ ယက္ခိနီယောနိယံ နိဗ္ဗတ္တီတိ အတ္ထော။ ဣတရာတိ သပုတ္တိကာ။ ဝိဂစ္ဆရူပါတိ၁ ဘယာနကသဘာဝါ။ ဂမုသဒ္ဒဿ ဝိဣတိ ဥပသဂ္ဂေန ယောဂ-တော ဘယနတ္ထတာ ဟောတိ။ မူလကန္ဒံ ဝိယာတိ မူလာလ ကလာပံ ဝိယ။ မုရုံ မုရုန္တိ ဣဒံ သဒ္ဒပဋိရူပကဝစနံ။ မုရုံ မုရုံ ဣတိ သဒ္ဒံ ကရောန္တီ ခါဒိတွာတိ အတ္ထော။
ဧကောတိ ဧကော အမစ္စော။ ဥဒကံ ဝဟန္တီတိ အနောတတ္တဒကတော ဥဒကံ ဝဟန္တိ။ ဇီဝိတက္ခယံ ပတ္တာတိ အတ္တနော ဥဒကဝါရေ အပရိပုဏ္ဏေယေဝ ဇီဝိတက္ခယံ ပတ္တာ။ ရာဇာ ကော မေ ပုတ္တဿ ဝယပ္ပဒေသောတိ ဧတ္ထ ရဇ္ဇဿ ဒါနတ္ထာယယေဝ ဧဝံ ပုစ္ဆိ။ ရာဇာ ပန အန္တရာ အန္တရာ ပုတ္တဿ သန္တိကံ အာဂစ္ဆိ ယေဝါတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗန္တိ ဝဒန္တိ။ ယက္ခိနိယာ ဟတ္ထတော မုတ္တောပိ ပနာဟံ နေဝ အဇရော, န အမရောတိ ဧတ္ထ ပနသဒ္ဒေါ ပဒါလင်္ကာရမတ္တော။ ယက္ခိနိယာ ဟတ္ထတော မုတ္တော သမာနောပိ အဟံ အဇရော နေဝ ဟောမိ၊ အမရော န ဟောမီတိ ယောဇနာ။ ဒုန္နိက္ခမန္တိ နိက္ခမိတုံ ဒုက္ကရော ဟောတီတိ အတ္ထော။ ပုတ္တော၂ မေ ရတနရာသိမှီတိ ဧတ္ထ ယံ ဝတ္တဗ္ဗံ၊ တံ ဟေဋ္ဌာ ဝဍ္ဎကီသုကရဇာတကေ ဝုတ္တနယေန ဝေဒိတဗ္ဗံ။ တီဟိ သင်္ခေဟီတိ သုဝဏ္ဏ-ရဇတဒက္ခိဏာဝဋ္ဋပကတိသင်္ခေဟိ။ ကဉ္စနမာလန္တိ ကဉ္စနမာလာယ အလင်္ကတံ သေတစ္ဆတ္တံ ဥဿာပေထာတိ အာဟာတိ သမ္ဗန္ဓော။ ယက္ခိနိယာ ဟတ္ထတော မုတ္တောမှီတိပိ အဇရော အမရော န ဟောမီတိ ယက္ခိနိယာ ဟတ္ထတော မုတ္တော အမှိ။ ဧဝံ ဝုစ္စမာနာပိ အဟံ အဇရော အမရော န ဟောမီတိ အတ္ထော။ ယေဘုယျေနာတိ ဝစနတော ကေစိ ပန သတ္တာ ကဒါစိ မာတုကုစ္ဆိမှိ ပဋိသန္ဓိံ ဂဏှန္တာ ဒိဝါပိ ဂဏှန္တီတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ တေနာဟ “ယံ ဧကရတ္တိံ ဝါ ဒိဝံ ဝါ”တိ-အာဒိ။ ဒိဝံ ဝါတိ၃ ဧကဒိဝံ ဝါ။ ပဌမန္တိ ပဌမေန ပဋိသန္ဓိဝိညာဏေန
တိဿောတိ ဝါ ဖုဿောတိ ဝါ နာမံ နတ္ထိ။ အတ္ထတော ဇာတိဥဏ္ဏံသူဟိ ကတ-သုတ္တဂ္ဂေ ဌိတတေလဗိန္ဒုပမာဏံ ကလလံ ဟောတီတိ ယံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ -
၁။ ဒီ၊ ၃၊ ၁၆၅။ပိဋ္ဌေပိ ပဿတဗ္ဗံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ပရမတိက္ခိန္ဒြိယံ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ခါရိဓရံ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ပါဒဗ္ဘဉ္ဇနံ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဥပဓယော၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ယဿ'ဿ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ထေရ၊ ဋ္ဌ၊ ၁၊ ၂၃၈။
၁။ မ၊ ၁၊ ၁၂၀။
၂။ ဝိသန္နာတိပိပါဌော၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ကိစ္စမာတပ္ပံ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ဇညာ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ သင်္ဂရံ တေန၊ ဆဋ္ဌ။
၄။ အဟောရတ္တမတန္ဒိတံ၊ ဆဋ္ဌ။
၅။ အာစိက္ခတေ၊ ဆဋ္ဌ။
၆။ ကေတကပုပ္ဖ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ပုထုလာယတနေတ္တံ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ သန္နိသိန္နဋ္ဌေန၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဝဋ္ဋံ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ပဋိ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဥဒ္ဓဋာသီ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဒုဒ္ဒသိကေ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ပုရိသာ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ သပတ္တိကာ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ဗီဘစ္ဆရူပါ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ပုတ္တံ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဒိဝါ ဝါ၊ ဆဋ္ဌ။
တိလတေလဿ ယထာ ဗိန္ဒု၊ သပ္ပိမဏ္ဍော အနာဝိလော။ ဧဝံ ဝဏ္ဏပဋိဘာဂံ၊ ကလလံ သမ္ပဝုစ္စတီတိ။၁
ကလလာ ဟောတိ အဗ္ဗုဒန္တိ တသ္မာ ကလလာ သတ္တာဟစ္စယေန မံသ-ဓောဝနဥဒကဝဏ္ဏံ အဗ္ဗုဒံ နာမ ဟောတိ။ ကလလန္တိ နာမံ အန္တရဓာယတိ။ ဝုတ္တမ္ပိစေတံ -
”သတ္တာဟံ ကလလံ ဟောတိ၊ ပရိပက္ကံ သမူဟတံ။ ဝိဝဋ္ဋမာနံ တံ ဘာဝံ၊ အဗ္ဗုဒံ နာမ ဇာယတီ”တိ။
အဗ္ဗုဒါ ဇာယတေ ပေသီတိ တသ္မာပိ အဗ္ဗုဒါ သတ္တာဟစ္စယေန ဝိလီန-တိပုသဒိသာ ပေသိ နာမ သဉ္ဇာယတိ။ သာ မရိစဖာဏိတေန ဒီပေတဗ္ဗာ။
ဂါမဒါရကာ ဟိ သုပဏ္ဏာနိ မရိစာနိ ဂဟေတွာ သာဋကန္တေ ဘဏ္ဍိကံ ကတွာ ပီဠေတွာ မဏ္ဍံ အာဒါယ ကပါလေ ဥက္ခိပိတွာ အာတပေ ဌပေန္တိ။ တံ သုက္ခမာနံ သဗ္ဗဘာဂေဟိ မုစ္စတိ။ ဧဝရူပါ ပေသိ ဟောတိ။ အဗ္ဗုဒန္တိ နာမံ အန္တရဓာယတိ။ ဝုတ္တမ္ပိစေတံ -
”သတ္တာဟံ အဗ္ဗုဒံ ဟောတိ၊ ပရိပက္ကံ သမူဟတံ။ ဝိဝဋ္ဋမာနံ တံ ဘာဝံ၊ ပေသိနာမ ပဇာယတီ”တိ။
ပေသိ နိဗ္ဗတ္တတိ ဃနောတိ တတော ပေသိတော သတ္တာဟစ္စယေန ကုက္ကုဋဏ္ဍသဏ္ဌာနော ဃနော နာမ မံသပိဏ္ဍော နိဗ္ဗတ္တတိ။ ပေသီတိ နာမံ အန္တရဓာယတိ။ ဝုတ္တမ္ပိစေတံ -
”သတ္တာဟံ ပေသိ ဘဝတိ၊ ပရိပက္ကံ သမူဟတံ။ ဝိဝဋ္ဋမာနံ တံ ဘာဝံ၊ ဃနောတိ နာမံ ဇာယတီ”တိ။
”ယထာ ကုက္ကုဋိယာ အဏ္ဍံ၊ သမန္တံ ပရိမဏ္ဍလံ။ ဧဝံ ဃနဿ သဏ္ဌာနံ၊ နိဗ္ဗတ္တံ ကမ္မပစ္စယာ”တိ။
ဃနာ ပသာခါ ဇာယတန္တီတိ ပဉ္စမေ သတ္တာဟေ ဒွိန္နံ ဟတ္ထပါဒါနံ သီသဿ- စတ္ထာယ ပဉ္စ ပီဠကာ ဇာယန္တိ။ ယံ သန္ဓာယေတံ ဝုတ္တံ - ပဉ္စမေ ဘိက္ခဝေ သတ္တာဟေ ပဉ္စ ပီဠကာ ဇာယန္တိ သဏ္ဌဟန္တိ ကမ္မတောတိ။ ဣတော ပရံ ဆဋ္ဌသတ္တမာဒီနိ သတ္တာဟာနိ အတိက္ကမ္မ ဒေသနံ သင်္ခိပိတွာ ဒွါစတ္တာလီသ-သတ္တာဟေ ပရိဏတကာလံ ဂဟေတွာ ဒဿန္တော “ကေသာ”တိအာဒိမာဟ။ တတ္ထ ကေသာ လောမာ နခါပိစာတိ ဒွါစတ္တာလီသသတ္တာဟေ ဧတာနိ ဇာယန္တိ။ တေန သော တတ္ထ ယာပေတီတိ တဿ စ နာဘိတော ဥဋ္ဌဟိတော နာဠော မာတု ဥဒရပဋလေန ဧကာဗဒ္ဓေါ ဟောတိ။ သော ဥပ္ပလဒဏ္ဍကော ဝိယ ဆိဒ္ဒေါ။ တေန အာဟာရရသော သံသရိတွာ အာဟာရသမုဋ္ဌာနရူပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဧဝံ သော ဒသမာသေ ယာပေတိ။ မာတုကုစ္ဆိဂတော နရောတိ မာတုယာ ကုစ္ဆိဂတော။ မာတုကုစ္ဆိယာ အဗ္ဘန္တရဂတောတိ အတ္ထော။ ဣတိ ဘဂဝါ န မာတုကုစ္ဆိသ္မိံ ဧကပ္ပဟာရေနေဝ နိဗ္ဗတ္တတိ။ အနုပုဗ္ဗေန ပန မာတုကုစ္ဆိယံ ဝဍ္ဎတီတိ ဒဿေတီတိ။ ဧတ္ထ ဂဗ္ဘသေယျကသတ္တာနံ ပဋိသန္ဓိ-ကာလေ ကာယဘာဝဝတ္ထုဒသကဝသေန တီဏိ ဒသကာနိ လဘန္တိ။ သံသေဒဇောပပါတိကာနံ ပန စက္ခု သောတ ဃာန ဇိဝှါ ကာယ ဘာဝဝတ္ထု-ဒသကဝသေန သတ္တ ဒသကာနိ လဘန္တိ။ တာနိ ဥက္ကံသကောဋိယာ။ အဝကံသတော ပန ကေသဉ္စိ စက္ခု သောတ ဒသကာနိ ယထာရဟံ ပရိဟာ-ရေန္တီတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ။
တတ္ထ စ ကိဉ္စာပိ ဂဗ္ဘသေယျကာ သံသေဒဇောပပါတိကာ ဝါ ရူပကလာပပရိစ္ဆေဒဝသေန သမာနာ ဟောန္တိ။ စက္ခုဒသကာဒီနံ ပန ဧကာနံ ကလာပါနံ ဗာဟုလ္လာပ္ပကဝသေန နာနာ ဟောန္တိ။ တေနေဝ ဂဗ္ဘသေယျကာဒီနံ-ယေဝ ကေသဉ္စိ သရီရာ ထူလာ ဟောန္တိ။ ကေသဉ္စိ ပန သရီရာ တနုကာ ဟောန္တိ။ “အနေကကလာပဂတာနိ ရူပါဒီနိ အနေကကလာပဂတာနံ စက္ခုပသာဒါဒီနံ အာဗာဓကာနံ စက္ခုပသာဒါဒီနံ အာဗာဓံ ဟောန္တီ”တိ
ဋီကာဝစနံ စေတ္ထ ဉာပကံ။ သတ္တာနံ ပန အနုပုဗ္ဗေန မံသာဒိဝဍ္ဎနဝသေန သရီရမဟန္တတာ စ ဧကေကာနံပိ စက္ခုဒသကာဒီနံ ကလာပါနံ ဝဍ္ဎနဝသေန ဝေဒိတဗ္ဗာ။ ဂဗ္ဘသေယျကသတ္တာနံ ဟိ ပဋိသန္ဓိကာလေ ကာယဘာဝဝတ္ထုဒသက-ဝသေန တီဏိ ဒသကာနိ ဟောန္တိ။ တဿ ပန ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဌိတိပတ္တ-ကာလေ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ပဝတ္တံ ကမ္မဇကလာပတ္တယံ အတ္တနော ဌိတိံ ပတွာ ဥတုဇသုဒ္ဓဋ္ဌကကလာပတ္တယံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ တသ္မိံ ပန ပဝတ္တေ တေဇောဓာတုသင်္ခါတံ ဥတုတ္တယံပိ ပုန ဥတုဇသုဒ္ဓဋ္ဌကကလာပတ္တယံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဣမိနာယေဝ နယေန ယာဝ စတုပဉ္စဝါရာ ကမ္မပစ္စယဥတု-သမုဋ္ဌာနရူပါနိ သမုဋ္ဌဟန္တိ။ ဧဝံ ပန စတုပဉ္စဝါရဝသေန ပရိစ္ဆေဒေါ ယာဝ ကမ္မဇကလာပဿ ဗလဝတာ။ တာဝ ကမ္မပစ္စယသမုဋ္ဌာနသင်္ခါတံ ရူပက္ကမံ သန္ဓာယ ဝုတ္တော။ တတော ဥတ္တရိပိ အနပ္ပကာ ရူပကလာပါ သမုဋ္ဌဟန္တီတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ သော စ ရူပကလာပက္ကမော ဥတုသမုဋ္ဌာနံ နာမ ဟောတိ။ တာနိ စ ဥတုသမုဋ္ဌာနရူပါနိ ဝဍ္ဎိတွာ ကေသာ လောမာ နခါ ဒန္တာဒီနိ ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ ယာဝ မတကဠေဝရာ ပတိဋ္ဌာနရူပံ ဥပါဒိဏ္ဏကသန္တာနတော ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ အနုပါဒိဏ္ဏကသန္တာနေ ပတိဋ္ဌာတိ။ ယထာ ပန ဝဏ္ဋကာ အမ္ဗာဒီနံ ရုက္ခာနံ ခန္ဓတော ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ အတ္တနော ပတိဋ္ဌာနဘူတာနံ အမ္ဗာဒီနံ ဝဏ္ဏသဏ္ဌာန ဂန္ဓရသာဒီဟိ သမ္ဘိန္နာ ဟောန္တိ။ ဧဝမ္ပိ အတ္တနော အတ္တနော ပတိဋ္ဌာနဘူတာနံ အမ္ဗာဒီနံ ခန္ဓတော အဆိဇ္ဇိတွာယေဝ တိဋ္ဌန္တိ။ တထာ အဋ္ဌကလာပဥပါဒိဏ္ဏက-သန္တာနတော ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ အနုပါဒိဏ္ဏကဘာဂေ တိဋ္ဌန္တိ။ ကမ္မဇရူပါနဉ္စ စိတ္တဿ ခဏေ ခဏေ ဥပ္ပဇ္ဇနတော ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဌိတိက္ခဏေပိ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿေဝ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ဝိယ ယထာ ဝုတ္တာနိ ကာယဘာဝဝတ္ထုဒသကာနိ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ တထာ ဟိ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ပဝတ္တာနိ ရူပါနိ အပရိပုဏ္ဏသတ္တရ-သာယုကတာယ အနိရုဇ္ဈိတွာ ဌိတိက္ခဏေ ဆကမ္မဇရူပကလာပါ ဟောန္တိ။ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဘင်္ဂက္ခဏေ ယထာဝုတ္တနယေန ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ နဝကမ္မဇရူပ-ကလာပါ ဟောန္တိ။ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ပဝတ္တေ ကမ္မဇရူပကလာပေ သဏ္ဌိတံ ဥတုတ္တယဉ္စ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဘင်္ဂက္ခဏေ အတ္တနော အတ္တနော ဌိတိက္ခဏံ ပတွာ ဥတုဇသုဒ္ဓဋ္ဌကကလာပတ္တယံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ပုဗ္ဗေ ဝုတ္တနယေန
ယာဝ စတုပဉ္စဝါရာ ဥပါဒိဏ္ဏကဘာဂေ ပတိဋ္ဌာတိ။ အနုပါဒိဏ္ဏကဘာဂေ ပန ယထာဝုတ္တနယေန အနပ္ပကာနံ ရူပကလာပါနံ ဥပ္ပဇ္ဇနတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ တသ္မိံ စ ပဋိသန္ဓိစိတ္တေ နိရုဇ္ဈမာနေ ပဌမဘဝင်္ဂံ စိတ္တံ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တဿ စ ပဌမဘဝင်္ဂစိတ္တဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေပိ ကာယဘာဝဝတ္ထုဒသကာနိ ဟောန္တိ။ ပုဗ္ဗေ ဥပ္ပဇ္ဇမာနာနဉ္စ ကမ္မဇရူပကလာပါနံ အပရိပုဏ္ဏသတ္တရသာယုကတာယ အနိရုဇ္ဈိတွာ ပတိဋ္ဌာနတော ဒွါဒသကမ္မဇကလာပါနိ ဟောန္တိ။ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဘင်္ဂက္ခဏေ ဥပ္ပဇ္ဇမာနေ ကမ္မဇရူပကလာပတ္တယသ္မိံ ပတိဋ္ဌိတံ ဥတုတ္တယဉ္စ ပဌမဘဝင်္ဂစိတ္တဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ အတ္တနော အတ္တနော ဌိတိံ ပတွာ သုဒ္ဓဋ္ဌက-ဥတုဇရူပကလာပါ တယော ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ ပုဗ္ဗေ ဝုတ္တနယေန ယာဝ စတုပဉ္စဝါရာ အနပ္ပကာနံ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇကလာပါနံ ဥပ္ပဇ္ဇနတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ ပဌမဘဝင်္ဂ-စိတ္တဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ဒွေ ပဉ္စ ဝိညာဏအရူပဝိပါကပစ္ဆိမစိတ္တပရိဝဇ္ဇိတေသု သဗ္ဗေသံ ဝါ သတ္တာနံ ပဋိသန္ဓိစုတိစိတ္တပရိဝဇ္ဇိတေသု ပဉ္စသတ္တတိစိတ္တေသု ယထာရဟံ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ စိတ္တဇသုဒ္ဓဋ္ဌကကလာပါ သမုဋ္ဌဟန္တိ။ တတော ပစ္ဆာ ပထမဘဝင်္ဂဿ ဌိတိံ ပတွာ ကာယဘာဝဝတ္ထုဝသေန တယော ကမ္မဇရူပကလာပါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ ပုဗ္ဗေ ဒွါဒသဟိ ကမ္မဇရူပကလာပေဟိ သဒ္ဓိံ သမ္ပိဏ္ဍိတွာ ပန္နရသကမ္မဇရူပကလာပါ ဟောန္တိ။ ပထမဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ဥပ္ပဇ္ဇမာနေ ကမ္မဇကလာပတ္တယသ္မိံ သဏ္ဌိတံ ဥတုတ္တယံ အတ္တနော အတ္တနော ဌိတိ ပတွာ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပကလာပတ္တယံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပ-ကလာပတ္တယသ္မိံ စ သဏ္ဌိတံ ဥတုတ္တယံ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇကလာပတ္တယံ သမုဋ္ဌာ-ပေတိ။ ပုဗ္ဗေ ဝုတ္တနယေန ယာဝ စတုပဉ္စဝါရာ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပကလာပါနံ ဥပ္ပဇ္ဇနတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ တဿ စ ပထမဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ပဝတ္တံ သုဒ္ဓဋ္ဌကစိတ္တဇရူပကလာပေသု သဏ္ဌိတံ ဥတုတ္တယံ အတ္တနော အတ္တနော ဌိတိံ ပတွာ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပကလာပါနိ သမုဋ္ဌာပေတိ။ တသ္မိံ စ သုဒ္ဓဋ္ဌကရူပ-ကလာပေ ဥတု စ အတ္တနော အတ္တနော ဌိတိံ ပတွာ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဧဝံ ယာဝ စတုပဉ္စဝါရာ အနပ္ပကာနံ ဥတုဇရူပါနံ ဥပ္ပဇ္ဇနတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ ဣစ္စေဝံ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဌိတိံ ဥပါဒါယ ကမ္မဇဥတုတော ဥတုဇ-ပရံပရကလာပါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ ပထမဘဝင်္ဂဿ ဌိတိံ ဥပါဒါယ စိတ္တဇဥတုတော
ဥတုဇကလာပပရံပရာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ ပထမဘဝင်္ဂဿ ဘင်္ဂက္ခဏံ ပတွာ ကာယဘာဝ-ဝတ္ထုဝသေန တယော ကမ္မဇရူပကလာပါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ ပုဗ္ဗေ ဥပ္ပဇ္ဇမာနေဟိ ကမ္မဇ-ရူပကလာပေဟိ ပန္နရသဟိ သဒ္ဓိံ သမ္ပိဏ္ဍိတာ အဋ္ဌာရသကမ္မဇရူပကလာပါ ဟောန္တိ။ တဿေဝ ပထမဘဝင်္ဂဿ ဌိတိက္ခဏေ ဥပ္ပဇ္ဇမာနေ ကမ္မဇရူပါကလာ-ပတ္တယေ သဏ္ဌိတံ ဥတုတ္တယံ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဧဝံ ယာဝ စတုပဉ္စဝါရာ ဗဟုန္နံ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇကလာပါနံ ဥပ္ပဇ္ဇနတာ ဝေဒိတဗ္ဗာ။ တတော ပစ္ဆာ ဒုတိယဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ကာယဘာဝဝတ္ထုဝသေန တယော ကမ္မဇရူပကလာပါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ ပုဗ္ဗေ ဥပ္ပဇ္ဇမာနေဟိ အဋ္ဌာရသဟိ ကမ္မဇ-ရူပကလာပေဟိ သဒ္ဓိံ သမ္ပိဏ္ဍိတာ ဧကဝီသတိ ကမ္မဇရူပကလာပါ ဟောန္တိ။ တသ္မိံ စ ကမ္မဇရူပကလာပတ္တယသ္မိံ သဏ္ဌိတံ ဥတုတ္တယံ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပ-ကလာပတ္တယံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဧဝံ ယာဝ စတုပဉ္စဝါရာ ဗဟုဝါရာ ဝါ သုဒ္ဓဋ္ဌက-ဥတုဇရူပကလာပပရံပရာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ တဿေဝ ဒုတိယဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ သုဒ္ဓဋ္ဌကစိတ္တဇရူပကလာပါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ တသ္မိံ စ သုဒ္ဓဋ္ဌကစိတ္တဇရူပကလာပေ သဏ္ဌိတံ ဥတုတ္တယမ္ပိ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဧဝံ ယာဝ စတုပဉ္စဝေါကာရာ ဗဟုဝါရာ ဝါ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပကလာပပရံပရာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ တဿေဝ ဒုတိယဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ပဝတ္တံ သုဒ္ဓဋ္ဌကစိတ္တဇရူပကလာပေါ ဧကော ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ ပုဗ္ဗေ ပထမဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ပဝတ္တံ စိတ္တဇရူပဉ္စ အပရိပုဏ္ဏသတ္တရသာယုကဝသေန သံဝိဇ္ဇမာနတ္တာ တဒါ ဒွေ သုဒ္ဓဋ္ဌကစိတ္တဇ-ရူပကလာပါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ တသ္မိံ စ သုဒ္ဓဋ္ဌကစိတ္တဇရူပကလာပေ သဏ္ဌိတံ ဥတုပိ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဧဝံ ယာဝ စတုပဉ္စဝေါကာရာ ဗဟုဝါရာ ဝါ ဥတုဇရူပကလာပပရံပရာ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ ဣစ္စေဝံ ဒုတိယဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏံ ပတွာ ဧကဝီသတိ ကမ္မဇရူပကလာပါ ဟောန္တိ။ အယံ ပဋိသန္ဓိ-စိတ္တဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏတော ပဋ္ဌာယ ယာဝ ဒုတိယဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ဧတ္ထန္တရေ ဥပ္ပဇ္ဇမာနာနံ ကမ္မဇရူပါနံ ဂဏနာ။ တေသု ပန ကမ္မဇရူပကလာပေ သု သဏ္ဌိတာ တေဇောဓာတုသင်္ခါတာ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပကလာပါ ဒုတိယဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏံ ပတွာ အဋ္ဌာရသရူပကလာပေ သမုဋ္ဌာပေန္တိ။ အယံ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏတော ပဋ္ဌာယ ယာဝ ဒုတိယဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏာ
ဧတ္ထန္တရေ ပဝတ္တာနံ ကမ္မပစ္စယဥတုဇရူပကလာပါနံ ဂဏနာ။ ပဌမဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏံ ပတွာ စိတ္တဇရူပံ ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ ဒုတိယဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏံ ပတွာ ယေဝ သုဒ္ဓဋ္ဌကစိတ္တဇရူပမေဝ ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ သဗ္ဗေ သမ္ပိဏ္ဍိတွာ ဒွေ သုဒ္ဓဋ္ဌက-စိတ္တဇရူပကလာပါ ဟောန္တိ။ အယံ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏတော ပဋ္ဌာယ ယာဝ ဒုတိယဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏာ ဧတ္ထန္တရေ ပဝတ္တာနံ စိတ္တဇရူပါနံ ဂဏနာ။ တသ္မိံ စ စိတ္တဇရူပကလာပေ သဏ္ဌိတာ တေဇောဓာတုယာ ပဝတ္တာ သုဒ္ဓဋ္ဌက-ဥတုဇကလာပါ ဒုတိယဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏံ ပတွာ တယော ရူပကလာပါ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ အယံ ပဌမဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏတော ပဋ္ဌာယ ယာဝ ဒုတိယဘဝင်္ဂဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏာ ဧတ္ထန္တရေ ပဝတ္တာနံ စိတ္တပစ္စယဥတုဇရူပကလာပဂဏနာ။ ဣစ္စေဝံ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ပဝတ္တံ ကမ္မဇရူပကလာပတ္တယံ သောဠသမ-ဘဝင်္ဂဿ ဘင်္ဂက္ခဏံ ပတွာ သတ္တရသစိတ္တက္ခဏာယုကံ ပရိပုဏ္ဏံ ပဉ္စပညာသ-ခဏာ ဟုတွာ နိရုဇ္ဈတိ။ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဌိတိက္ခဏေ ပဝတ္တံ ကမ္မဇရူပကလာ-ပတ္တယဉ္စ ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏေ ပဝတ္တေ ကမ္မဇရူပကလာပတ္တယသ္မိံ သဏ္ဌိတာယ တေဇောဓာတုယာ ပဝတ္တိတံ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပကလာပတ္တယဉ္စ သောဠသမဘဝင်္ဂဿ ပစ္ဆာ မနောဒွါရာဝဇ္ဇနဿ ဥပ္ပါဒက္ခဏံ ပတွာ ပရိပုဏ္ဏ-သတ္တရသာယုကံ ဟုတွာ နိရုဇ္ဈတိ။ ဣမိနာ နယေန ပဋိသန္ဓိစိတ္တဿ ဘင်္ဂက္ခဏေ ပဝတ္တာ ကမ္မဇရူပဥတုဇကလာပါ မနောဒွါရာဝဇ္ဇနဿ ဌိတိက္ခဏံ ပတွာ နိရုဇ္ဈတိ။ တတော ပစ္ဆာ သတ္တာဟံ ကလလံ ဟောတိ။ တတော ပစ္ဆာ သတ္တာဟံ အဗ္ဗုဒံ ဟောတိ။ အဗ္ဗုဒသတ္တာဟံ ပန ပတွာ မာတုယာ အဇ္ဈောဟရိတော ဗဟိဒ္ဓါဟာရော ဂဗ္ဘဂတဿ သတ္တဿ နာဘိယာ ပဝိသိတွာ ဂဗ္ဘဂတဿ သန္တာနေ သဏ္ဌိတံ အဇ္ဈတ္တိကာဟာရံ ဥပတ္ထမ္ဘိတွာ ကမ္မဇစိတ္တဇကလာပေသု သဏ္ဌိတော ဩဇာသင်္ခါတော အဇ္ဈတ္တိကာဟာရော အတ္တနော ဌိတိက္ခဏံ ပတွာ အာဟာရဇရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ တသ္မိံ စ အာဟာရဇရူပကလာပေ သဏ္ဌိတော ဩဇာသင်္ခါတော အဇ္ဈတ္တိကာဟာရော ဩဇဋ္ဌမကရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ တသ္မိံ စ ဩဇဋ္ဌမကရူပကလာပေ သဏ္ဌိတော ဩဇသင်္ခါတော အဇ္ဈတ္တိဟာရော ပုန ဩဇဋ္ဌမကရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ တသ္မိံ စ ဩဇဋ္ဌမကရူပကလာပေ သဏ္ဌိတော ဩဇသင်္ခါတော အဇ္ဈတ္တိကာဟာရော ပုန
ဩဇဋ္ဌမကရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဧဝံ ဒွေ တယော ဝါရေ အာဟာရဇ-ရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဣဒဉ္စ ပဌမောဇာယ အာနုဘာဝေန သမ္ဗန္ဓဝသေန ဥပ္ပဇ္ဇမာနေ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ။ ပရံပရတော ပန အနေကရူပကလာပါပိ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။
တေနေဝ မနုဿာနံ ဧကဝါရံ ပရိဘုတ္တာဟာရော သတ္တာဟံ ယာပေတိ။ ဒေဝါနံ ဧကမာသဒွေမာသာနိ ယာပေတီတိ ဝေဒိတဗ္ဗော။ တသ္မိံ စ အာဟာရဇ-ရူပကလာပေ သဏ္ဌိတာ တေဇောဓာတုပိ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ တသ္မိံ စ ပဝတ္တာ တေဇောဓာတုပိ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဧဝံ စတုပဉ္စဝါရာ အနေကဝါရာ ဥတုဇရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာ-ပေတိ။ ပုဗ္ဗေ သုဒ္ဓဋ္ဌကဥတုဇကလာပေယေဝ ဩဇာပိ ယထာရဟံ အာဟာရဇ-ရူပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဧဝံ ဒွေ တယော ဝါရာ အနေကဝါရာ ဝါ အာဟာရဇရူပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဣစ္စေဝံ ဧကေကသ္မိံ ရူပကလာပေ တေဇောဓာတုပိ အတ္တနော ဌိတိက္ခဏံ ပတွာ ဥတုဇရူပကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဩဇာပိ အတ္တနော ဌိတိက္ခဏံ ပတွာ အာဟာရဇရူပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ ဣစ္စေဝံ သတ္တာနံ သန္တာနေ ရူပဓမ္မာ အသင်္ချေယျာ ပုနပ္ပုနံ ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ နိရုဇ္ဈန္တီတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ ရူပဓမ္မာ စ ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ သတ္တသတ္တာဟေ ဧကာဒသမသတ္တာဟေ ဝါ စက္ခုဒသကံ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တသ္မိံ စက္ခုဒသကေ သဏ္ဌိတာ တေဇောဓာတု ဥတုဇကလာပံ သမုဋ္ဌာပေတိ။ တသ္မိံ ယေဝ စက္ခုဒသကေ သဏ္ဌိတာ ဩဇာ စ အာဟာရဇရူပံ ယထာဝုတ္တ-နယေန သမုဋ္ဌာပေတိ။ တတော ပစ္ဆာ အဋ္ဌမသတ္တာဟေ ဒွါဒသမသတ္တာဟေ ဝါ သောတဒသကံ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တသ္မိံ စ သဏ္ဌိတာ ဥတုဩဇာပိ ယထာရဟံ ဥတုဇအာဟာရဇရူပါနိ သမုဋ္ဌာပေန္တိ။ တတော ပစ္ဆာ နဝမသတ္တာဟေ တေရသမသတ္တာဟေ ဝါ ဃာနဒသကံ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တသ္မိံ စ သဏ္ဌိတာ ဥတုဩဇာပိ ယထာရဟံ ဥတုဇအာဟာရဇရူပါနိ သမုဋ္ဌာပေန္တိ။ တတော ပစ္ဆာ ဒသမသတ္တာဟေ စုဒ္ဒသမသတ္တာဟေ ဝါ ဇိဝှါဒသကံ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တသ္မိံ စ သဏ္ဌိတာ ဥတုဩဇာပိ ယထာရဟံ ဥတုဇအာဟာရဇရူပါနိ သမုဋ္ဌာပေန္တိ။ ကလလဿ စ ပမာဏံ အနုကတဇ္ဇာရီမတ္တံ သိယာ။ အနုကပမာဏေ စ အဋ္ဌကလာပေန အဝိနာဘူတတ္တာ အဋ္ဌကလာပဿ သံဝိဇ္ဇမာနတ္တာ ကလလဿ စ အနုကပမာဏတ္တာ
ဆတ္တိံသပရမာနုကပမာဏံ ဟောတိ။ တသ္မိံ စ ဧကေကသ္မိံ ဆတ္တိံသ-အဋ္ဌကလာပရူပါနိ သမ္ဘဝန္တိ။ ယဒိ ပန ကလလံ တဇ္ဇာရီ ပမာဏံ သိယာ၊ ဒွါသတ္တတိအဋ္ဌကလာပရူပါနိ သမ္ဘဝန္တီတိ ဝေဒိတဗ္ဗံ။ ယဿ ကဿစိ ပန သတ္တဿ ယဒါ ကာယဝိညတ္တိ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တဒါ ကာယဝိညတ္တိနဝက-ကလာပရူပါနိ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ။ တသ္မိံ စ သဏ္ဌိတာ ဥတုဩဇာပိ ယထာရဟံ ဥတုဇ-အာဟာရဇရူပါနိ ယထာဝုတ္တနယေန ဒွေ တယော ဝါရေ အနေကဝါရေ ဝါ သမုဋ္ဌာပေန္တိ။ ယဒါ ပန ဝစီဝိညတ္တိ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တဒါ ဝစီဝိညတ္တိယာ ဥပ္ပဇမာနာယ သဒ္ဒဿ ဥပ္ပဇ္ဇနတော ဝစီဝိညတ္တိိသဒ္ဒဒသကကလာပေါ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တသ္မိံ စ သဏ္ဌိတာ ဥတုဩဇာပိ ယထာဝုတ္တနယေန ဥတုဇအာဟာရဇရူပါနိ သမုဋ္ဌာ-ပေန္တိ။ ယဒါ ရူပဿ သလ္လဟုကတာ မုဒုတာ ကမ္မညတာ စ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တဒါ လဟုတာဒိဒသကကလာပေါ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တသ္မိံ စ သဏ္ဌိတာ ဥတုဩဇာပိ ယထာဝုတ္တနယေန ဥတုဇအာဟာရဇရူပါနိ သမုဋ္ဌာပေန္တိ။ ယဒါ သဒ္ဓိံ ကာယ-ဝိညတ္တိယာ ရူပဿ သလ္လဟုကတာ မုဒုတာ ကမ္မညတာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တဒါ ကာယဝိညတ္တိ လဟုတာဒိဒွါဒသကကလာပေါ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တသ္မိံ စ သဏ္ဌိတာ ဥတုဩဇာပိ ယထာဝုတ္တနယေန ဥတုဇအာဟာရဇရူပါနိ သမုဋ္ဌာပေန္တိ။ ယဒါ သဒ္ဓိံ ဝစီဝိညတ္တိသဒ္ဒေဟိ ရူပဿ သလ္လဟုကတာ မုဒုတာ ကမ္မညတာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တဒါ ဝစီဝိညတ္တိ သဒ္ဒလဟုတာဒိ တေရသကကလာပေါ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တသ္မိံ စ သဏ္ဌိတာ ဥတုဩဇာပိ ယထာဝုတ္တနယေန ဥတုဇအာဟာရဇရူပါနိ သမုဋ္ဌာပေန္တိ။ ယဒါ သဒ္ဒေါ ဥပ္ပဇ္ဇတိ၊ တဒါ သဒ္ဒနဝကကလာပေါ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တသ္မိံ စ သဏ္ဌိတာ ဥတုဩဇာပိ ယထာဝုတ္တနယေန ဥတုအာဟာရဇရူပါနိ သမုဋ္ဌာပေန္တိ။ ယဒါ သဒ္ဓိံ သဒ္ဒေန ရူပဿ သလ္လဟုကတာ မုဒုတာ ကမ္မညတာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တဒါ သဒ္ဒလဟုတာဒိဒွါဒသကကလာပေါ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။ တသ္မိံ စ သဏ္ဌိတာ ဥတုဩဇာပိ ယထာဝုတ္တနယေန ဥတုဇအာဟာရဇရူပါနိ သမုဋ္ဌာပေန္တိ။ ဧဝံ ပဋိသန္ဓိတော ပဋ္ဌာယ အနုက္ကမေန ရူပါနံ ဝဍ္ဎနတာ ဟောန္တိ။ တေသု စ ဧကေကောယေဝ စက္ခုဒသကာဒိရူပကလာပေါပိ သတ္တာနံ ခုဒ္ဒကမဟန္တတာ-နုရူပံ အပ္ပကမဟန္တတာ ဟောတိ။ ခုဒ္ဒကာနံ ဟိ သတ္တာနံ စက္ခုဒသကာဒိ-ရူပကလာပဂဏနာ ဝိယ မဟန္တာနံ စက္ခုဒသကာဒိရူပကလာပဂဏနာ ဟောတိ။
ဧကဇာတိကေသုပိ မနုဿာဒီသုပိ သရီရဿ ကိသထူလဝသေန စက္ခုဒသ-ကာဒိရူပကလာပဿ အပ္ပကမဟန္တတာ ဝေဒိတဗ္ဗာတိ။
ပကတိဘာဝေန ဌဿာမီတိ န လဗ္ဘတီ၁တိ ပကတိဘာဝေန ယထာ ပုရေ၊ ဧဝံ ဌဿာမီတိ ဣမံ သဘာဝံ န လဗ္ဘတိ။ ဥဘတော ဗျူဠေတိ ဥဘတော ဘာဂတော ဝိရုဠေ သင်္ဂါမေ ယုဇ္ဇန္တာ။ ကာယဗလေနာတိ အတ္တနော ကာယဗလံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ။ ပုရိမံ န ကာရံ အာဟရိတွာတိ န ယုဇ္ဇမာနာ န ဗလေန ဝဿိတာတိ ဧတ္ထ န ကာရံ အာဟရိတွာ၊ ဧဝရူပါပိ ယုဇ္ဇမာနာ ဗလေန ဝဿိတာ နရာ န ဇီယန္တိ။ န စာပိ န မီယရေတိ အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗောတိ။
ပါဏမဏ္ဍလန္တိ ပါဏဂဏံ။ ဥစ္ဆုဃဋိကာ ဝိယာတိ ဥစ္ဆုခန္ဓော ဝိယ။ တန္တိ ကရဏတ္ထေ ဥပယောဂဝစနံ။ တေနာဟ “တေန ကာရဏေနာ”တိ။ တေပိ ရာဇာနောတိ ကဒါစိ ဧကစ္စေ ရာဇာနော အတ္တနော သေနာယ ဇယိတုံ သမတ္ထာ။ တေပိ ရာဇာနော န မစ္စုနော သေနံ ဇယိတုံ ဥဿဟန္တီတိ ဧတ္ထ မစ္စုနောတိ ဣဒံ ဥပလက္ခဏဝသေန ဝုတ္တန္တိ ဒဿေတုံ “န ဇရာဗျာဓိမရဏာနိ မဒ္ဒိတုံ သက္ကောန္တီ”တိ ဝုတ္တံ။ ဧကစ္စိယာ၂တိ ဣဒံ ဧကစ္စေတိ ဣမိနာ သမာနတ္ထပဒံ။ တေနာဟ “ဧကစ္စေ ပစ္စာမိတ္တာနံ ဟတ္ထတော မုစ္စန္တီ”တိ။
ဘိန္နဂလာ၃ ပဘိန္နာတိ ဧတ္ထ ဘိန္နဂလာတိ ဘိန္နာ ဟုတွာ ဂလန္တာ ပဂ္ဃရန္တာ။ ပဘိန္နာတိ ဘိန္နဂလတာယယေဝ မဒေန ပဘိန္နာတိ အတ္ထော။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “ဘိန္နဂလာ ပဘိန္နာတိ တီသု ဌာနေသူ”တိအာဒိ ဝုတ္တံ။ တီသု ဌာနေသူတိ ဒွိန္နံ ကဏ္ဏာနံ ဟေဋ္ဌာ ဘာဂေ အင်္ဂဇာတေစာတိ တီသု ဌာနေသု။ ဂလန္တာတိ ဂလယန္တာ။ မုဉ္စန္တာတိ အတ္ထော။ ဣဿာသိနောတိ ဥသုံ အသန္တိ ခိပန္တီတိ ဣဿာသိနော။ ဥကာရဿ ဣကာရံ ကတွာ တေနာဟ “ဣဿာသိနောတိ ဣဿာသာ ဓနုဂ္ဂဟာ”တိ။ ကတဟတ္ထာတိ ဧတ္ထ ဟတ္ထော ဝုစ္စတိ ဆေကော၊ ကတော ဟတ္ထော ယေသန္တိ ကတဟတ္ထာ။ နဝင်္ဂုတ္တရဋ္ဌ-ကထာယမ္ပိ ဝုတ္တံ - ကတဟတ္ထောတိ ဧကော သိပ္ပမေဝ ဥဂ္ဂဏှာတိ။ ကတဟတ္ထော
န ဟောတိ။ အယံ ပန ကတဟတ္ထော စိဏ္ဏဝသီဘာဝေါတိ။ ဣမမေ-ဝတ္ထံ သန္ဓာယာဟ “ကတဟတ္ထာတိ သုသိက္ခိတာ”တိ။ ဒူရေပါတီတိ ဒူရေ ပါတေန္တိ သီလေနာတိ ဒူရေပါတီ။ တေနာဟ “ဒူရေပါတီတိ ဒူရေ ပါတေတုံ သမတ္ထာ”တိ။ အက္ခဏဝေဓိနောတိ ဧတ္ထ ခဏသဒ္ဒေါ ဝိရုဇ္ဈနတ္ထော။ န ခဏော အက္ခဏော။ တေန အက္ခဏေန ဝေဓေန္တိ သီလေနာတိ အက္ခဏဝေဓိနောတိ အတ္ထော။ တေနာဟ “အက္ခဏဝေဓိနောတိ အဝိရဒ္ဓဝေဓိနော”တိ။ အထဝါ အ-သဒ္ဒေါ နိပါတမတ္တော။ ခဏေနေဝ ဝေဓေန္တိ သီလေနာတိ အက္ခဏဝေဓီတိ အတ္ထော။ တေနေဝ “ဝိဇ္ဇုအာလောကေန ဝိဇ္ဈနသမတ္ထာဝါ”တိ။ သသေလကာနနာတိ သီလာနံ ရာသီ သေလော။ သီလာ ပစုရာ သန္တိ ဧတ္ထာတိ ဝါ သေလော။ သေလတိ ဂစ္ဆတိ ပတိဋ္ဌာတီတိ ဝါ သေလော။ ကေန ဇလေန အနနံ ပါဏနံ အဿာတိ ကာနနံ။ သေလော စ ကာနနဉ္စ သေလကာနနာနိ။ သေလကာ-နနေဟိ သဟ ပဝတ္တီတိ သသေလကာနနာ။ မဟာပထဝီ။ တေနာဟ “သသေလကာနနာတိ သပဗ္ဗတဝနသဏ္ဍာ မဟာပထဝီ ခီယတီ”တိ။ ကာလ-ပရိယာယန္တိ ကာလပရိယာယံ နဿနကာလဝါရံ ပတွာတိ ဧတ္ထ သံဝဏ္ဏေ-တဗ္ဗေန သဒိသမေဝ သံဝဏ္ဏနာပဒံ ပထမံ ဒဿိတွာ ပုန တဿေဝ ပဒဿ အတ္ထံ သံဝဏ္ဏေတုံ နဿနကာလဝါရံ ပတွာတိ ဝုတ္တံ။ အယံ ဟိ သံဝဏ္ဏနာ-နယော ဒဠှီကရဏသံဝဏ္ဏနာတိ ဝုစ္စတိ။ သင်္ခါရဂတန္တိ သင်္ခါရော ယေဝ သင်္ခါရဂတံ။ ယထာ ဒိဋ္ဌိ ယေဝ ဂတန္တိ။ တဿာတိ ယထာ ဝုတ္တိဿ အတ္ထဿ ပကာသနတ္ထံ။ သတ္တသူရိယသုတ္တန္တိ “အနိစ္စာ ဘိက္ခဝေ သင်္ခါရာ အဓုဝါ ဘိက္ခဝေ သင်္ခါရာ။ အနဿာသိကာ ဘိက္ခဝေ သင်္ခါရာ။ ယာဝဉ္စိဒံ ဘိက္ခဝေ အလမေဝ သဗ္ဗသင်္ခါရေသု နိဗ္ဗိန္ဒိတုံ။ အလံ ဝိရဇ္ဇိတုံ။ အလံ ဝိမုစ္စိတု”န္တိ အာဒိနာ သတ္တကနိပါတေ ဘဂဝတာ ဝုတ္တံ။ သတ္တန္နံ သူရိယာနံ ဥဂ္ဂမနတာ ဒီပကံ သတ္တသူရိယသုတ္တံ အာဟရိတဗ္ဗံ။
စလာစလန္တိ ဧတ္ထ စလ အာစလန္တိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ စလနဘာဝေန သဉ္စရဏန္တိ အတ္ထော။ ဣမမေဝတ္ထံ သန္ဓာယ “စလာစလန္တိ စဉ္စလ”န္တိ ဝုတ္တံ။ စဉ္စလန္တိ စ ဒွိဘာဝဝသေန ပဒသိဒ္ဓိ ဟောတိ။ တဿေဝ အတ္ထံ ဝိတ္ထာရေတုံ
“သကဘာဝေန ဌာတုံ အသမတ္ထံ နာနာဘာဝဝိနာဘာဝမေဝါ”တိ ဝုတ္တံ။ တတ္ထ သကဘာဝေနာတိ ပကတိယာယေဝ။ နာနာဘာဝေါ နာမ ဝိဒေသဂမနာ-ဒိဝသေန ဝိနာဘူတော။ ဝိနာဘာဝေါ နာမ မရဏေန ဝိနာဘူတော။ ပါဏ-ဘူနံဝဇီဝိတန္တိ၁ ပါဏဘူနံ ဣဝ ဇီဝိတန္တိ ပဒစ္ဆေဒေါ။ ပါဏဘူတာနန္တိ ပါဏသင်္ခါတာနံ ဘူတာနံ။ ဣမိနာ စ ဘဝန္တိ ဇာယန္တီတိ ဘူ။ ပါဏာယေဝ ဘူ ပါဏဘူ။ တေသံ ပါဏဘူနန္တိ ပဒသိဒ္ဓိံ ဒဿေတိ။ ပါဏဘူနောဓ ဇီဝိတန္တိပိ ပါဌော။ ဥဒရဗဒ္ဓန္တိ ဥဒရေ ဗဒ္ဓံ။ ပဋိစ္ဆာဒိကံ။ သာဋကန္တိ ဧတ္ထ ပိသဒ္ဒေါ လုတ္တနိဒ္ဒိဋ္ဌော။ သုရာဓုတ္တော သူရံ ဒိသွာဝ ကိဉ္စိ ဓနံ အဝိဇ္ဇမာနံ ဥဒရဗဒ္ဓံ သာဋကမ္ပိ ဒတွာ ပိဝတေဝ။ မူလဓနဿ သံဝိဇ္ဇမာနတာယ အသံဝိဇ္ဇမာနတာယ ပိဝိဿာမီတိ စိတ္တံ နုပ္ပဇ္ဇီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ယထာ ဧသ ပဋော ဒုမော စ ကူလောတိ ဧတ္ထ ကတ္ထစိ ပေါတ္ထကေသု ယထာ ဧသ ပဋော စ ဒုမော စ စဉ္စလောတိ ပါဌော ဒိဿတိ။ သော အပါဌော။ ဥပမာနတ္ထဿ ယထာ သဒ္ဒေန ဒီပိတတ္တာ။ န ဧဝံ သတ္တာနံ ဝယောတိ သတ္တာနံ ပန ဝယော ဟာယနပက္ခေ ဟာယနံ ဝဍ္ဎနပက္ခေ ဝဍ္ဎနံ နတ္ထိ။ သဗ္ဗထာ ဟာယတိယေဝါတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ တေ ပဋိစ္စာတိ တေ ကာမဂုဏေ ပဋိစ္စ။ ဥပ္ပဇ္ဇနကသုခံ ကုတော ယေဝ အတ္ထိ။ နတ္ထိယေဝါတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ အာဝိသန္တီတိ ပဝေသေန္တိ။ ဝိသဝေဇ္ဇာတိ ဝိသံ ဥဒ္ဓရိတုံ သမတ္ထာ ဘိသက္ကာ။ ဧဝံ နာမကာတိ ဓမ္မန္တရီတိ ဧတ္ထ ရုနောတိ ဘောဇောတိ ဧဝံ နာမကာ ဝေဇ္ဇာ။ ဃောရန္နာမ ဝိဇ္ဇန္တိ သရီရံ အပဿိတုံ သမတ္ထံ သိပ္ပံ။ ဂန္ဓာရိံ ဝါတိ စူဠဂန္ဓာရမဟာဂန္ဓာရဝသေန ဒုဝိဓံ ဂန္ဓာရသိပ္ပံ။ ယဿ အာနုဘာဝေန ဝေဟာသံ ဥဂ္ဂန္တုံ သမတ္ထော ဟောတိ။ တေသု ပန ယတ္ထ မဟာဂန္ဓာရဝိဇ္ဇံ ဓရတိ။ တတ္ထ စူဠဂန္ဓာရဝိဇ္ဇံ န သမ္ပဇ္ဇတီတိ။ တထာ စ ဝုတ္တံ ထေရဂါထာ အဋ္ဌကထာယံ - ယတ္ထ မဟာဂန္ဓရဝိဇ္ဇာ ဓရတိ။ တတ္ထ စူဠဂန္ဓာရဝိဇ္ဇာ န သမ္ပဇ္ဇတီတိ။ သာဝေတွာတိ ပဋိသာဝေတွာ။ သဇ္ဈာယိတွာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ။ ဝဇန္တီတိ ဂစ္ဆန္တိ။ ပါပုဏန္တီတိ အတ္ထော။ သုစရိတဓမ္မောတိ လောကိယလောကုတ္တရော သုစရိတဓမ္မော။ ယေန ရက္ခိတောတိ ယေန
ပုဂ္ဂလေန ဓမ္မော ရက္ခိတော ဟောတိ။ တံ ပဋိရက္ခတီတိ တံ ပုဂ္ဂလံ ဓမ္မော အပါယဒုက္ခတော ပဋိရက္ခတိ။ သံသာရဒုက္ခတော စ ဝဋ္ဋူပနိဿယဘူတတော ပဋိရက္ခတိယေဝ။
ပါဠိယံ အဓမ္မောတိ ဓမ္မပဋိပက္ခံ ဒုစ္စရိတံ။ သမဝိပါကိနောတိ သဒိသ-ဝိပါကော။ သမာနဖလာတိ အတ္ထောတိ။
အယောဃရဇာတကံ။
ဣတိ အသမ္မောဟဝိလာသိနိယာ နာမ ဇာတကဋ္ဌကထာယ သံဝဏ္ဏနာယ ဝီသတိနိပါတဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။
ဤစာပြီးလစ် သက္ကရာဇ်ကား ၁၂၅၄-ခု၊ ဝါဆိုလပြည့်ကျော် ၁၃-ရက်၊ နေ့တစ်ချက်တီးကျော်အချိန်တွင် ရေးကူးပြီး၍ အောင်မြင်သည်။
နိဗ္ဗာနပစ္စယော ဟောတု။
၁။ မဟာနိဒ္ဒေသ၊ ဋ္ဌ၊ ၂၁၄။
၁။ န လဘတိ၊ ဆဋ္ဌ။
၂။ ဧကစ္စေယျ၊ ဆဋ္ဌ။
၃။ ဘိန္နဂဠာ၊ ဆဋ္ဌ။
၁။ ပါဏဘူနော'ဓ ဇီဝိတံ၊ ဆဋ္ဌ။
မရမ္မရဋ္ဌေ ရတနာပုဉ္ဇနဂရဿ ပုရတ္ထိမပ္ပဒေသေ
မင်္ဂလာရာမေ ဝသန္တေန
ဘဒန္တပညာသာမိမဟာထေရေန ကတာ
ဇာတကဋ္ဌကထာယ အတ္ထသံဝဏ္ဏနာဘူတာ
ဇာတကအဘိနဝဋီကာ
(တတိယော ဘာဂေါ)
ဒသကနိပါတဝဏ္ဏနာ - ဝီသတိနိပါတဝဏ္ဏနာ
သုတေသနာနုဝါဒမုဒ္ဒဏပ္ပကာသနဋ္ဌာနံ
ဝေဇိတပရိယတ္တိသာသနမဟာဝိဇ္ဇာလယေ
မန္တလေးနဂရေ
ဗုဒ္ဓဝဿေ - ၂၅၅၈
မရမ္မဝဿေ - ၁၃၇၆
ခရစ္စဝဿေ - ၂၀၁၅