ပရိဝါရပါဠိ မူလပါဠိတော်

၄-စတုက္ကဝါရ ၃၂၄။ မိမိနှုတ်ဖြင့် သင့်၍ သူတစ်ပါးနှုတ်ဖြင့် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။၁ သူတစ်ပါးနှုတ်ဖြင့် သင့်၍ မိမိနှုတ်ဖြင့် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ မိမိနှုတ်ဖြင့် သင့်၍ မိမိနှုတ်ဖြင့် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ သူတစ်ပါးနှုတ်ဖြင့် သင့်၍ သူတစ်ပါးနှုတ်ဖြင့် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ကိုယ်ဖြင့်သင့်၍ နှုတ်ဖြင့်ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ နှုတ်ဖြင့်သင့်၍ ကိုယ်ဖြင့်ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ကိုယ်ဖြင့်သင့်၍ ကိုယ်ဖြင့်ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ နှုတ်ဖြင့်သင့်၍ နှုတ်ဖြင့်ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အိပ်သော် သင့်၍ နိုးသော် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ နိုးသော် သင့်၍ အိပ်သော် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အိပ်သော် သင့်၍ အိပ်သော် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ နိုးသော် သင့်၍ နိုးသော် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ စိတ်မရှိသော် သင့်၍ စိတ်ရှိသော် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ စိတ်ရှိသော် သင့်၍ စိတ်မရှိသော် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ စိတ်မရှိသော် သင့်၍ စိတ်မရှိသော် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ စိတ်ရှိသော် သင့်၍ စိတ်ရှိသော် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အာပတ်သင့်သော် ဒေသနာကြား၍၊ ဒေသနာကြားသော် သင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အာပတ်သင့်သော် အာပတ်မှ ထ၍၊ အာပတ်မှ ထသော် သင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ကံဖြင့် သင့်၍ ကံနှင့် ကင်းသဖြင့် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ကံနှင့် ကင်းသဖြင့် သင့်၍ ကံဖြင့် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ကံဖြင့် သင့်၍ ကံဖြင့် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ကံနှင့် ကင်းသဖြင့် သင့်၍ ကံနှင့် ကင်းသဖြင့် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အရိယာမဟုတ် သူယုတ်တို့၏ ဆိုခြင်းတို့သည် မမြင်သည်၌ မြင်၏ဟု ဆိုခြင်း၊ မကြားသည်၌ကြား၏ဟု ဆိုခြင်း၊ မတွေ့သည်၌ တွေ့၏ဟု ဆိုခြင်း၊ မသိသည်၌ သိ၏ဟု ဆိုခြင်းအားဖြင့် လေးပါးတို့တည်း။ အရိယာသူတော်ကောင်းတို့၏ ဆိုခြင်းတို့သည် မမြင်သည်၌ မမြင်ဟု ဆိုခြင်း၊ မကြားသည်၌ မကြားဟုဆိုခြင်း၊ မတွေ့သည်၌ မတွေ့ဟု ဆိုခြင်း၊ မသိသည်၌ မသိဟု ဆိုခြင်းအားဖြင့် လေးပါးတို့ တည်း။ အခြားတစ်ပါးလည်းဖြစ်သော အရိယာမဟုတ် သူယုတ်တို့၏ ဆိုခြင်းတို့သည် မြင်သည်၌ မမြင်ဟုဆိုခြင်း၊ ကြားသည်၌ မကြားဟု ဆိုခြင်း၊ တွေ့သည်၌ မတွေ့ဟု ဆိုခြင်း၊ သိသည်၌ မသိဟု ဆိုခြင်းအားဖြင့် လေးပါးတို့တည်း။ အရိယာသူတော်ကောင်းတို့၏ ဆိုခြင်းတို့သည် မြင်သည်၌ မြင်သည်ဟု ဆိုခြင်း၊ ကြားသည်၌ကြားသည်ဟု ဆိုခြင်း၊ တွေ့သည်၌ တွေ့သည်ဟု ဆိုခြင်း၊ သိသည်၌ သိသည်ဟု ဆိုခြင်းအားဖြင့်လေးပါး တို့တည်း။ ရဟန်းယောကျာ်းတို့၏ ရဟန်းမိန်းမတို့နှင့် ဆက်ဆံသော ပါရာဇိကတို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ ရဟန်းမိန်းမတို့၏ ရဟန်းယောကျာ်းတို့နှင့် မဆက်ဆံသော ပါရာဇိကတို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ ပရိက္ခရာတို့သည် လေးပါးတို့တည်း၊ စောင့်ရှောက်အပ်သော လုံခြုံစေအပ်သော မြတ်နိုးအပ်သောသုံးဆောင်အပ်သော ပရိက္ခရာသည် ရှိ၏။ စောင့်ရှောက်အပ်သော လုံခြုံစေအပ်သော မြတ်နိုးအပ်သော မသုံးဆောင်အပ်သော ပရိက္ခရာသည် ရှိ၏။ စောင့်ရှောက်အပ်သော လုံခြုံစေအပ်သော မမြတ်နိုးအပ်သော မသုံးဆောင်အပ်သော ပရိက္ခရာသည်ရှိ၏။ မစောင့်ရှောက်အပ်သော မလုံခြုံစေအပ်သော မမြတ်နိုးအပ်သော မသုံးဆောင်အပ်သော ပရိက္ခရာ သည်ရှိ၏။ သံဃာ့မျက်မှောက်၌ သင့်၍ သံဃာ့မျက်ကွယ်၌ ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ သံဃာ့မျက်ကွယ်၌ သင့်၍ သံဃာ့မျက်မှောက်၌ ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ သံဃာ့မျက်မှောက်၌ သင့်၍ သံဃာ့မျက်မှောက်၌ ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ သံဃာ့မျက်ကွယ်၌ သင့်၍ သံဃာ့မျက်ကွယ်၌ ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ မသိသော် သင့်၍ သိသော် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ သိသော် သင့်၍ မသိသော် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ မသိသော် သင့်၍ မသိသော် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ သိသော် သင့်၍ သိသော် ထသော အာပတ်သည် ရှိ၏။ လေးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် အာပတ်သို့ ရောက်၏၊ ကိုယ်ဖြင့် ရောက်၏၊ နှုတ်ဖြင့် ရောက်၏၊ ကိုယ်နှုတ်ဖြင့် ရောက်၏၊ ကမ္မဝါစာဖြင့် ရောက်၏။ အခြား လေးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့်လည်း အာပတ်သို့ ရောက်၏၊ သံဃာ့အလယ်၌ ရောက်၏၊ ဂိုဏ်းအလယ်၌ ရောက်၏၊ ပုဂ္ဂိုလ်၏အထံ၌ ရောက်၏၊ လိင်ထင်ရှားဖြစ်ခြင်းဖြင့် ရောက်၏။ လေးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် အာပတ်မှ ထ၏၊ ကိုယ်ဖြင့် ထ၏၊ နှုတ်ဖြင့် ထ၏၊ ကိုယ် နှုတ်ဖြင့်ထ၏၊ ကမ္မဝါစာဖြင့် ထ၏။ အခြား လေးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့်လည်း အာပတ်မှ ထ၏၊ သံဃာ့အလယ်၌ ထ၏၊ ဂိုဏ်းအလယ်၌ ထ၏၊ ပုဂ္ဂိုလ်၏အထံ၌ ထ၏၊ လိင်ထင်ရှားဖြစ်ခြင်းဖြင့် ထ၏။ လိင်ပြန်သော ရဟန်းသည် မိန်းမလိင်ကို ရသည်နှင့် တကွ ရှေး (ယောကျာ်းလိင်) ကို စွန့်၏၊ နောက် (မိန်းမလိင်) ၌ တည်၏၊ (ယောကျာ်း၏) ကာယဝိညတ် ဝစီဝိညတ်တို့သည် ငြိမ်းကုန်၏၊ (ရဟန်းယောကျာ်းဟူသော ရှေးအခေါ်) ပညတ်တို့သည် ချုပ်ပျောက်ကုန်၏။ လိင်ပြန်သော ရဟန်းမိန်းမသည် ယောကျာ်းလိင်ကို ရသည်နှင့် တကွ နောက် (မိန်းမလိင်) ကို စွန့်၏၊ ရှေး (ယောကျာ်းလိင်) ၌ တည်၏၊ (မိန်းမ၏) ကာယဝိညတ် ဝစီဝိညတ်တို့သည် ငြိမ်းကုန်၏၊ (ရဟန်းမိန်းမဟူသော ရှေးအခေါ်) ပညတ်တို့သည် ချုပ်ပျောက်ကုန်၏။ စောဒနာခြင်းတို့သည် လေးပါးတို့တည်း၊ သီလပျက်စီးခြင်းဖြင့် စောဒနာ၏၊ အကျင့်ပျက်စီးခြင်းဖြင့်စောဒနာ၏၊ အယူပျက်စီးခြင်းဖြင့် စောဒနာ၏၊ အသက်မွေး (ဝမ်းကျောင်း) ပျက်စီးခြင်းဖြင့် စောဒနာ၏။ ပရိဝါသ်တို့သည် ပဋိ စ္ဆန္နပရိဝါသ်၊ အပ္ပဋိ စ္ဆန္နပရိဝါသ်၊ သုဒ္ဓန္တပရိဝါသ်၊ သမောဓာနပရိဝါသ်အားဖြင့်လေးပါးတို့တည်း။ မာနတ်တို့သည် ပဋိ စ္ဆန္နမာနတ်၊ အပ္ပဋိ စ္ဆန္နမာနတ်၊ ပက္ခမာနတ်၊ သမောဓာနမာနတ်အားဖြင့်လေးပါးတို့တည်း။ မာနတ်ကျင့်သောရဟန်း၏ ညဥ့်ပြတ်ခြင်းတို့သည် ပကတတ်ရဟန်းနှင့် အတူနေခြင်း၊ ပကတတ်ရဟန်းနှင့် ကင်း၍ နေခြင်း၊ (ဝတ်ကို) မကြားခြင်း၊ ယုတ်သော (လေးပါး မပြည့်သော) ဂိုဏ်း၌ကျင့်ခြင်း အားဖြင့် လေးပါးတို့တည်း။ ကိုယ်တော်တိုင် ချီးမြှင့်၍ ထားအပ်သော မဟာပဒေသတို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ အကပ်ခံ၍ စားမျိုအပ်သော အသုံးအဆောင်တို့သည် နံနက်အချိန်၌သာ သုံးဆောင်ထိုက်သော အသုံးအဆောင် ‘ယာဝကာလိက’၊ တစ်နေ့တစ်ညဥ့်သာ သုံးဆောင်ထိုက်သော အသုံးအဆောင် ‘ယာမကာလိက’၊ ခုနစ်ရက်အတွင်း သုံးဆောင်ထိုက်သော အသုံးအဆောင် ‘သတ္တာဟကာလိက’၊ တစ်သက်ပတ်လုံး သုံးဆောင်ထိုက်သော အသုံးအဆောင် ‘ယာဝဇီဝက’ အားဖြင့် လေးပါးတို့တည်း။ ဆေးကြီး (မဟာဝိကဋဆေး) တို့သည် ကျင်ကြီး၊ ကျင်ငယ်၊ သစ်ရွက်စိမ်းပြာ၊ မြေညက်အားဖြင့်လေးပါးတို့တည်း။ ကံတို့သည် လေးပါးတို့တည်း၊ အပလောကနကံ၊ ဉတ္တိကံ၊ ဉတ္တိဒုတိယကံ၊ ဉတ္တိစတုတ္ထကံအားဖြင့်လေးပါးတို့တည်း။ အခြားကံတို့သည်လည်း အဓမ္မဖြင့် ဝဂ်ဖြစ်သော ကံ၊ အဓမ္မဖြင့် ညီညွတ်သော ကံ၊ ဓမ္မဖြင့် ဝဂ်ဖြစ်သောကံ၊ ဓမ္မဖြင့် ညီညွတ်သော ကံအားဖြင့် လေးပါးတို့တည်း။ ဝိပတ္တိတို့သည် သီလဝိပတ္တိ၊ အာစာရဝိပတ္တိ၊ ဒိဋ္ဌိဝိပတ္တိ၊ အာဇီ၀၀ပတ္တိအားဖြင့် လေးပါးတို့တည်း။ အဓိကရုဏ်းတို့သည် ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်း၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်း၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်း အားဖြင့်လေးပါးတို့တည်း။ ပရိသတ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် လေးယောက်တို့တည်း၊ သီလမရှိသော ယုတ်မာ သောအကျင့်ရှိသော ရဟန်းသည် ပရိသတ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်၏၊ သီလမရှိသော ယုတ်မာသော အကျင့် ရှိသောရဟန်းမိန်းမသည် ပရိသတ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်၏၊ သီလမရှိသော ယုတ်မာသော အကျင့်ရှိသောဥပါသကာသည် ပရိသတ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်၏၊ သီလမရှိသော ယုတ်မာသော အကျင့်ရှိသော ဥပါသိကာမိန်းမသည် ပရိသတ်ကို ဖျက်ဆီးတတ်၏။ ပရိသတ်၌ တင့်တယ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် လေးယောက်တို့တည်း၊ သီလရှိသော ကောင်းသောအကျင့်ရှိသော ရဟန်းယောကျာ်းသည် ပရိသတ်၌ တင့်တယ်၏၊ သီလရှိသော ကောင်းသောအကျင့်ရှိသော ရဟန်းမိန်းမသည် ပရိသတ်၌ တင့်တယ်၏၊ သီလရှိသော ကောင်းသော အကျင့်ရှိသောဥပါသကာ ယောကျာ်းသည် ပရိသတ်၌ တင့်တယ်၏၊ သီလရှိသော ကောင်းသော အကျင့်ရှိသောဥပါသိကာမိန်းမ သည် ပရိသတ်၌ တင့်တယ်၏၊ ဧည့်သည် ‘အာဂန္တု’ရဟန်းသာ သင့်၍ ကျောင်းနေရဟန်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ကျောင်းနေရဟန်းသာ သင့်၍ ဧည့်သည်ရဟန်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ဧည့်သည်ရဟန်းလည်း သင့်၊ ကျောင်းနေရဟန်းလည်း သင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ဧည့်သည်ရဟန်းလည်း မသင့်၊ ကျောင်းနေရဟန်းလည်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ခရီးသွားသော ရဟန်းသာ သင့်၍ ကျောင်းနေရဟန်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ကျောင်းနေရဟန်းသာ သင့်၍ ခရီးသွားသော ရဟန်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ခရီးသွားသော ရဟန်းလည်း သင့်၍ ကျောင်းနေရဟန်းလည်း သင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ခရီးသွားသော ရဟန်းလည်း မသင့်၊ ကျောင်းနေရဟန်းလည်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အမှု (ဝတ္ထု) သာ ထူး၍ အာပတ် မထူးခြင်းသည် ရှိ၏။ အာပတ်သာ ထူး၍ အမှု မထူးခြင်းသည် ရှိ၏။ အမှုလည်း ထူး၊ အာပတ်လည်း ထူးခြင်းသည် ရှိ၏။ အမှုလည်း မထူး၊ အာပတ်လည်း မထူးခြင်းသည် ရှိ၏။ အမှု (ဝတ္ထု) သဘောတူ၍ အာပတ်သဘောမတူခြင်းသည် ရှိ၏။ အာပတ်သဘောတူ၍ အမှုသဘောမတူခြင်းသည် ရှိ၏။ အမှုလည်း သဘောတူ၊ အာပတ်လည်း သဘောတူခြင်းသည် ရှိ၏။ အမှုလည်း သဘောမတူ၊ အာပတ်လည်း သဘောမတူခြင်းသည် ရှိ၏။ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာသာ သင့်၍ အတူနေတပည့် မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အတူနေတပည့်သာ သင့်၍ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာ မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာလည်း သင့်၊ အတူနေတပည့်လည်း သင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာလည်း မသင့်၊ အတူနေတပည့်လည်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ဆရာသာ သင့်၍ အနီးနေတပည့် မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အနီးနေတပည့်သာ သင့်၍ ဆရာ မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ဆရာလည်း သင့်၊ အနီးနေတပည့်လည်း သင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ဆရာလည်း မသင့်၊ အနီးနေတပည့်လည်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အာပတ်မသင့်သော ဝါပြတ် (ဝါကျိုး) ခြင်း၏ အကြောင်းတို့သည် လေးပါးတို့တည်း၊ သံဃာသည်ကွဲပြားသည်လည်း ဖြစ်၏၊ သံဃာကို ကွဲပြားစေလိုသည်လည်း ဖြစ်၏၊ အသက်၏ အန္တရာယ်သည်လည်းဖြစ်၏၊ သာသနာတော်၏ အန္တရာယ်သည်လည်း ဖြစ်၏။ ဝစီဒုစရိုက်တို့သည် မဟုတ်မမှန်ပြောဆိုခြင်း၊ ကုန်းတိုက်သော စကားကို ဆိုခြင်း၊ ကြမ်းတမ်းသောစကားကို ဆိုခြင်း၊ သိမ်ဖျင်းသော စကားကို ဆိုခြင်းအားဖြင့် လေးပါးတို့တည်း။ ဝစီသုစရိုက်တို့သည် အမှန်ကို ဆိုခြင်း၊ ကုန်းမတိုက်သော စကားကို ဆိုခြင်း၊ နူးညံ့သိမ်မွေ့သောစကားကို ဆိုခြင်း၊ ပညာဖြင့် ဆိုခြင်းအားဖြင့် လေးပါးတို့တည်း။ ယူသော ရဟန်းအား လေးသော အာပတ်သင့်၍ တိုက်တွန်းသော ရဟန်းအား ပေါ့သော အာပတ်သင့်ခြင်းသည် ရှိ၏။ ယူသော ရဟန်းအား ပေါ့သော အာပတ်သင့်၍ တိုက်တွန်းသော ရဟန်းအား လေးသော အာပတ်သင့်ခြင်းသည် ရှိ၏။ ယူသော ရဟန်းအားလည်းကောင်း၊ တိုက်တွန်းသော ရဟန်းအားလည်းကောင်း လေးသော အာပတ်သင့်ခြင်းသည် ရှိ၏။ ယူသော ရဟန်းအားလည်းကောင်း၊ တိုက်တွန်းသော ရဟန်းအားလည်းကောင်း ပေါ့သော အာပတ်သင့်ခြင်းသည် ရှိ၏။ ရှိခိုးခြင်းငှါသာ ထိုက်၍ ခရီးဦးကြိုဆိုခြင်းငှါ မထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏။ ခရီးဦးကြိုဆိုခြင်းငှါသာ ထိုက်၍ ရှိခိုးခြင်းငှါ မထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏။ ရှိခိုးခြင်းငှါလည်း ထိုက် ခရီးဦးကြိုဆိုခြင်းငှါလည်း ထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏။ ရှိခိုးခြင်းငှါလည်း မထိုက် ခရီးဦးကြိုဆိုခြင်းငှါလည်း မထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏။ နေရာပေးခြင်းငှါသာ ထိုက်၍ ရှိခိုးခြင်းငှါ မထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏။ ရှိခိုးခြင်းငှါသာ ထိုက်၍ နေရာပေးခြင်းငှါ မထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏။ နေရာပေးခြင်းငှါလည်း ထိုက် ရှိခိုးခြင်းငှါလည်း ထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏။ နေရာပေးခြင်းငှါလည်း မထိုက် ရှိခိုးခြင်းငှါလည်း မထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ရှိ၏။ နံနက်အခါ၌ သင့်၍ နေလွဲသောအခါ၌ မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ နေလွဲသောအခါ၌ သင့်၍ နံနက်အခါ၌ မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ နံနက်အခါ၌လည်း သင့် နေလွဲသောအခါ၌လည်း သင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ နံနက်အခါ၌လည်း မသင့် နေလွဲသောအခါ၌လည်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ နံနက်အခါ၌သာ အပ်၍ နေလွဲသောအခါ၌ မအပ်သော အကပ်ခံပြီးသော ဝတ္ထုသည် ရှိ၏။ နေလွဲသော အခါ၌သာ အပ်၍ နံနက်အခါ၌ မအပ်သော အကပ်ခံပြီးသော ဝတ္ထုသည် ရှိ၏။ နံနက်အခါ၌လည်း အပ် နေလွဲသောအခါ၌လည်း အပ်သော အကပ်ခံပြီးသော ဝတ္ထုသည် ရှိ၏။ နံနက်အခါ၌လည်း မအပ် နေလွဲသော အခါ၌လည်း မအပ်သော အကပ်ခံပြီးသော ဝတ္ထုသည် ရှိ၏။ ပစ္စန္တရစ် ဇနပုဒ်တို့၌ သင့်၍ မဇ္ဈိမတိုက် ဇနပုဒ်တို့၌ မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ မဇ္ဈိမတိုက် ဇနပုဒ်တို့၌ သင့်၍ ပစ္စန္တရစ် ဇနပုဒ်တို့၌ မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ပစ္စန္တရစ် ဇနပုဒ်တို့၌လည်း သင့် မဇ္ဈိမတိုက် ဇနပုဒ်တို့၌လည်း သင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ပစ္စ န္တရစ် ဇနပုဒ်တို့၌လည်း မသင့် မဇ္ဈိမတိုက် ဇနပုဒ်တို့၌လည်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ပစ္စန္တရစ် ဇနပုဒ်တို့၌ အပ်၍ မဇ္ဈိမတိုက် ဇနပုဒ်တို့၌ မအပ်သော အမှုသည် ရှိ၏။ မဇ္ဈိမတိုက် ဇနပုဒ်တို့၌ အပ်၍ ပစ္စန္တရစ် ဇနပုဒ်တို့၌ မအပ်သော အမှုသည် ရှိ၏။ ပစ္စန္တရပ် ဇနပုဒ်တို့၌လည်းအပ် မဇ္ဈိမတိုက် ဇနပုဒ်တို့၌လည်း အပ်သော အမှုသည် ရှိ၏။ ပစ္စ န္တရစ် ဇနပုဒ်တို့၌လည်း မအပ် မဇ္ဈိမတိုက် ဇနပုဒ်တို့၌လည်း မအပ်သော အမှုသည် ရှိ၏။ အတွင်း၌ သင့်၍ အပ၌ မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အပ၌ သင့်၍ အတွင်း၌ မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အတွင်း၌လည်း သင့် အပ၌လည်း သင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အတွင်း၌လည်း မသင့် အပ၌လည်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ (ဥပစာရ) သိမ်အတွင်း၌ သင့်၍ သိမ်အပ၌ မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ သိမ်အပ၌ သင့်၍ သိမ် အတွင်း၌ မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ သိမ်အတွင်း၌လည်း သင့် သိမ်အပ၌လည်း သင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ သိမ်အတွင်း၌လည်း မသင့် သိမ်အပ၌လည်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ရွာ၌ သင့်၍ တော၌ မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ တော၌ သင့်၍ ရွာ၌ မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ရွာ၌လည်း သင့် တော၌လည်း သင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ရွာ၌လည်း မသင့် တော၌လည်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ စောဒနာခြင်းတို့သည် ဝတ္ထုကို ပြ၍ စောဒနာခြင်း၊ အာပတ်ကို ပြ၍ စောဒနာခြင်း၊ ပေါင်းဖော်ခြင်းကိုပယ်၍ စောဒနာခြင်း၊ အရိုအသေပြုသည်ကို ပယ်၍ စောဒနာခြင်းအားဖြင့် လေးမျိုးတို့တည်း။ ပုဗ္ဗကိစ္စတို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ ပတ္တကလ္လတို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ အနညပါစိတ်တို့သည်လေးပါးတို့တည်း။ ရဟန်းအား သမုတ်ခြင်းတို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ အဂတိလိုက်ခြင်းတို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ ချစ်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏ ‘အဂတိလိုက်၏’၊ မုန်းသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ တွေဝေသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏။ အဂတိမလိုက်ခြင်းတို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ ချစ်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ မလား ‘အဂတိမလိုက်’၊ မုန်းသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ မလား၊ တွေဝေသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ မလား၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ မလား။ လေးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော အရှက်မရှိသော ‘အလဇ္ဇီ’ရဟန်းသည် သံဃာကို ခွဲ၏။ ချစ်သဖြင့်မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ မုန်းသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ တွေဝေသဖြင့် မလား အပ်သည်သို့လား၏၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏။ လေးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော သီလကို ချစ်ခင်သော ရဟန်းသည် ကွဲပြီးသော သံဃာကိုညီညွတ်ခြင်းကို ပြု၏။ ချစ်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ မလား၊ မုန်းသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ မလား၊ တွေဝေသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ မလား၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ မလား။ လေးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ဝိနည်းကို မမေးအပ်။ ချစ်သဖြင့် မလားအပ် သည်သို့့လား၏ ‘ရောက်၏’၊ မုန်းသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ တွေဝေသဖြင့် မလားအပ်သည် သို့လား၏၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏။ လေးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ဝိနည်းကို မမေးအပ်။ ချစ်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ မုန်းသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ တွေဝေသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏။ လေးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ဝိနည်းကို မဖြေဆိုအပ်။ ချစ်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ မုန်းသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ တွေဝေသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏။ လေးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ဝိနည်းကို မဖြေဆိုအပ်။ ချစ်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ မုန်းသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ တွေဝေသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏။ လေးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား မေးစိစစ်ခြင်းကို မပေးအပ်။ ချစ်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ မုန်းသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ တွေဝေသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏။ လေးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့် အတူ ဝိနည်းကို မဆွေးနွေးအပ်။ ချစ်သဖြင့်မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ မုန်းသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏၊ တွေဝေသဖြင့် မလားအပ်သည်သို့လား၏၊ ကြောက်သဖြင့် မလားအပ်သည်သို့ လား၏။ နာဖျားသော ရဟန်းသာ သင့်၍ မနာဖျားသော ရဟန်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ မနာဖျားသော ရဟန်းသာ သင့်၍ နာဖျားသော ရဟန်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ နာဖျားသော ရဟန်းလည်း သင့် မနာဖျားသော ရဟန်းလည်း သင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ နာဖျားသော ရဟန်းလည်း မသင့် မနာဖျားသော ရဟန်းလည်း မသင့်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ တရားနှင့် မလျော်ကုန်သော ပါတိမောက်ထားခြင်းတို့သည် လေးပါးတို့တည်း၊ တရားနှင့် လျော်ကုန်သော ပါတိမောက်ထားခြင်းတို့သည် လေးပါးတို့တည်း၊ စတုက္ကပြီး၏။ ထိုစတုက္က၏ အကျဥ်းချုပ် သကဝါစာစတုက္က၊ ကာယစတုက္က၊ ပသုတ္တစတုက္က၊ အစိတ္တကစတုက္က၊ အာပဇ္ဇန္တ စတုက္က၊ ကမ္မစတုက္က၊ ထိုမှတစ်ပါး လေးပါးကုန်သော အနရိယဝေါဟာရစတုက္က၊ အရိယဝေါဟာရ စတုက္က၊ အပရအနရိယဝေါဟာရစတုက္က၊ အရိယဝေါဟာရစတုက္က။ ဘိက္ခုပါရာဇိကစတုက္က၊ ဘိက္ခုနီပါရာဇိကစတုက္က၊ ပရိက္ခာရစတုက္က၊ သမ္မုခါစတုက္က၊ အဇာနန္တစတုက္က၊ ကာယေနစတုက္က၊ သံဃမဇ္ဈေစတုက္က၊ ထိုမှတစ်ပါး ဝုဋ္ဌာတိစတုက္က၊ အပရဝုဋ္ဌာတိစတုက္က နှစ်ပါး။ ပဋိလာဘစတုက္ကနှစ်ပါး၊ စောဒနာစတုက္က၊ ပရိဝါသစတုက္က၊ မာနတ္တစတုက္က၊ မာနတ္တ စာရိကစတုက္က၊ သာမုက္ကံသစတုက္က၊ ပဋိဂ္ဂဟိတပရိဘောဂစတုက္က။ မဟာဝိကဋစတုက္က၊ ကမ္မစတုက္က၊ အပရကမ္မစတုက္က၊ ဝိပတ္တိစတုက္က၊ အဓိကရဏစတုက္က၊ ဒုဿီလစတုက္က (ပရိသဒူသနစတုက္ကလည်းဟူ)၊ ပရိသသောဘဏစတုက္က၊ အာဂန္တုက စတုက္က။ ဂမိကစတုက္က၊ ဝတ္ထုနာနတ္တတာစတုက္က၊ ဝတ္ထုသဘာဂတာစတုက္က၊ ဥပဇ္ဈာယစတုက္က၊ အာစရိယစတုက္က၊ ပစ္စယစတုက္က၊ ဝစီဒုစ္စရိတစတုက္က၊ ဝစီသုစရိတစတုက္က။ အာဒိယန္တစတုက္က၊ အဘိဝါဒနာရဟပုဂ္ဂလစတုက္က၊ အာသနာရဟပုဂ္ဂလစတုက္က၊ ကာလ စတုက္က၊ ကပ္ပတိဟူသော သဒ္ဒါဖြင့် မှတ်အပ်သော ပဋိဂ္ဂဟိတကာလစတုက္က၊ ပဌမပစ္စန္တိမ စတုက္က၊ ကပ္ပတိဟူသောသဒ္ဒါဖြင့် မှတ်အပ်သော ဒုတိယပစ္စန္တိမစတုက္က။ အန္တစတုက္က၊ အန္တောသီမစတုက္က၊ ဂါမစတုက္က၊ စောဒနာစတုက္က၊ ပုဗ္ဗကိစ္စစတုက္က၊ ပတ္တ ကလ္လစတုက္က၊ အနညပါစိတ္တိယစတုက္က၊ ဘိက္ခုသမ္မုတိစတုက္က။ အဂတိဂမနစတုက္က၊ နာဂတိဂမနစတုက္က၊ အလဇ္ဇီစတုက္က၊ ပေသလစတုက္က၊ နပုစ္ဆိတဗ္ဗ စတုက္ကနှစ်ပါး၊ ထိုမှတစ်ပါး နှစ်ပါးကုန်သော နဝိဿဇ္ဇေတဗ္ဗစတုက္က၊ အနုယောဂ နဒါတဗ္ဗ စတုက္က၊ နသာကစ္ဆာတဗ္ဗစတုက္က၊ ဂိလာနစတုက္က၊ အဓမ္မိကပါတိမောက္ခဋ္ဌပနစတုက္က၊ ဓမ္မိကပါတိမောက္ခဋ္ဌပနစတုက္က၊ ဤကား အကျဥ်းချုပ်တည်း။ ၁။ ပဒသောဓမ္မစသော အာပတ်သို့ မိမိနှုတ်ဖြင့် ရောက်၏၊ တိဏဝတ္ထာရကသမထအရာသို့ ရောက်သည်ဖြစ်၍ သူတစ်ပါး၏ နှုတ် ကမ္မဝါစာဖြင့် အာပတ်မှ ထ၏။

(1) There are offenses that one commits through one’s own speech, but clears through someone else’s speech. (2) There are offenses that one commits through someone else’s speech, but clears through one’s own speech. (3) There are offenses that one commits through one’s own speech and clears through one’s own speech. (4) There are offenses that one commits through someone else’s speech and clears through someone else’s speech. (1) There are offenses that one commits by body, but clears by speech. (2) There are offenses that one commits by speech, but clears by body. (3) There are offenses that one commits by body and clears by body. (4) There are offenses that one commits by speech and clears by speech. (1) There are offenses that one commits while sleeping, but clears while awake. (2) There are offenses that one commits while awake, but clears while sleeping. (3) There are offenses that one commits while sleeping and clears while sleeping. (4) There are offenses that one commits while awake and clears while awake. (1) There are offenses that one commits unintentionally, but clears intentionally. (2) There are offenses that one commits intentionally, but clears unintentionally. (3) There are offenses that one commits unintentionally and clears unintentionally. (4) There are offenses that one commits intentionally and clears intentionally. (1) There are offenses where one confesses an offense while committing an offense. (2) There are offenses where one commits an offense while confessing an offense. (3) There are offenses where one clears an offense while committing an offense. (4) There are offenses where one commits an offense while clearing an offense. (1) There are offenses that one commits through action, but clears through non-action. (2) There are offenses that one commits through non-action, but clears through action. (3) There are offenses that one commits through action and clears through action. (4) There are offenses that one commits through non-action and clears through non-action. There are four kinds of ignoble speech: (1) saying that one has seen what one has not seen; (2) saying that one has heard what one has not heard; (3) saying that one has sensed what one has not sensed; (4) saying that one has known what one has not known. There are four kinds of noble speech: (1) saying that one has not seen what one has not seen; (2) saying that one has not heard what one has not heard; (3) saying that one has not sensed what one has not sensed; (4) saying that one has not known what one has not known. There are four other kinds of ignoble speech: (1) saying that one has not seen what one has seen; (2) saying that one has not heard what one has heard; (3) saying that one has not sensed what one has sensed; (4) saying that one has not known what one has known. There are four other kinds of noble speech: (1) saying that one has seen what one has seen; (2) saying that one has heard what one has heard; (3) saying that one has sensed what one has sensed; (4) saying that one has known what one has known. The monks have four offenses entailing expulsion in common with the nuns. — The nuns have four offenses entailing expulsion not in common with the monks. There are four kinds of requisites: (1) There are requisites that should be guarded, taken as a personal possession, and made use of. (2) There are requisites that should be guarded and made use of, but not taken as a personal possession. (3) There are requisites that should be guarded, but not taken as a personal possession or made use of. (4) There are requisites that should neither be guarded, nor taken as a personal possession, nor made use of. (1) There are offenses one commits in the presence of someone, but clears in their absence. (2) There are offenses one commits in the absence of someone, but clears in their presence. (3) There are offenses one commits in the presence of someone and clears in their presence. (4) There are offenses one commits in the absence of someone and clears in their absence. (1) There are offenses one commits unknowingly, but clears knowingly. (2) There are offenses one commits knowingly, but clears unknowingly. (3) There are offenses one commits unknowingly and clears unknowingly. (4) There are offenses one commits knowingly and clears knowingly. One commits offenses in four ways: by body, by speech, by body and speech, through a legal procedure. — One commits offenses in four other ways: in the midst of the Sangha, in the midst of a group, in the presence of an individual, through the appearance of sexual characteristics. — One clears offenses in four ways: by body, by speech, by body and speech, through a legal procedure. — One clears offenses in four other ways: in the midst of the Sangha, in the midst of a group, in the presence of an individual, through the appearance of sexual characteristics. — When one gets it: one abandons the former, one is established in the latter, asking for things comes to a stop, rules come to an end. — When one gets it: one abandons the latter, one is established in the former, asking for things comes to a stop, rules come to an end. — There are four kinds of accusing: one accuses someone for failure in morality, one accuses someone for failure in conduct, one accuses someone for failure in view, one accuses someone for failure in livelihood. — There are four kinds of probation: probation for concealed offenses, probation for unconcealed offenses, purifying probation, and simultaneous probation. — There are four kinds of trial periods: trial periods for concealed offenses, trial periods for unconcealed offenses, trial periods for a half-month, and simultaneous trial periods. — There are four things that stop a monk who is undertaking the trial period from counting a particular day toward his trial period: he stays in the same room as a regular monk; he stays apart from other monks; he doesn’t inform other monks of his status; he travels without a group. — There are four unique things. — There are four things that need to be received: ordinary food, post-midday tonics, seven-day tonics, and lifetime tonics. — There are four foul edibles: feces, urine, ash, and clay. — There are four kinds of legal procedures: procedures consisting of getting permission, procedures consisting of one motion, procedures consisting of one motion and one announcement, or procedures consisting of one motion and three announcements. — There are four other kinds of legal procedures: illegitimate legal procedures done by an incomplete assembly, illegitimate legal procedures done unanimously, legitimate legal procedures done by an incomplete assembly, and legitimate legal procedures done unanimously. — There are four kinds of failure: failure in morality, failure in conduct, failure in view, and failure in livelihood. — There are four kinds of legal issues: legal issues arising from disputes, legal issues arising from accusations, legal issues arising from offenses, and legal issues arising from business. — There are four kinds of people who corrupt a gathering: an immoral monk with bad qualities, an immoral nun with bad qualities, an immoral male lay follower with bad qualities, an immoral female lay follower with bad qualities. — There are four kinds of people who make a gathering shine: a moral monk with good qualities, a moral nun with good qualities, a moral male lay follower with good qualities, a moral female lay follower with good qualities. (1) There are offenses committed by new arrivals, not by residents. (2) There are offenses committed by residents, not by new arrivals. (3) There are offenses committed both by new arrivals and by residents. (4) There are offenses committed neither by new arrivals nor by residents. (1) There are offenses committed by those departing, not by residents. (2) There are offenses committed by residents, not by those departing. (3) There are offenses committed both by those departing and by residents. (4) There are offenses committed neither by those departing nor by residents. (1) There are rules that have variety in the action that is the basis for the offense, but not in the offense. (2) There are rules that have variety in the offense, but not in the action that is the basis for the offense. (3) There are rules that have variety both in the action that is the basis for the offense and in the offense. (4) There are rules that have variety neither in the action that is the basis for the offense nor in the offense. (1) There are rules where the action that is the basis for the offense is shared, but not the offense. (2) There are rules where the offense is shared, but not the action that is the basis for the offense. (3) There are rules where both the action that is the basis for the offense and the offense are shared. (4) There are rules where neither the action that is the basis for the offense nor the offense is shared. (1) There are offenses committed by the preceptor, but not the student. (2) There are offenses committed by the student, but not the preceptor. (3) There are offenses committed by both the preceptor and the student. (4) There are offenses committed by neither the preceptor nor the student. (1) There are offenses committed by the teacher, but not the pupil. (2) There are offenses committed by the pupil, but not the teacher. (3) There are offenses committed by both the teacher and the pupil. (4) There are offenses committed by neither the teacher nor the pupil. There is no offense for breaking the rainy-season residence for these four reasons: there is a schism in the Sangha; there are some who want to cause a schism in the Sangha; there is a threat to life; there is a threat to the monastic life. — There are four kinds of bad conduct by speech: lying, divisive speech, harsh speech, and idle speech. — There are four kinds of good conduct by speech: truthful speech, non-divisive speech, gentle speech, and meaningful speech. (1) There are offenses that are serious when taking for oneself, but light when inciting someone else. (2) There are offenses that are light when taking for oneself, but serious when inciting someone else. (3) There are offenses that are serious both when taking for oneself and when inciting someone else. (4) There are offenses that are light both when taking for oneself and when inciting someone else. (1) There are people who deserve being bowed down to, but not being stood up for. (2) There are people who deserve being stood up for, but not to being bowed down to. (3) There are people who deserve both being bowed down to and being stood up for. (4) There are people who deserve neither being bowed down to nor being stood up for. (1) There are people who deserve a seat, but not being bowed down to. (2) There are people who deserve being bowed down to, but not a seat. (3) There are people who deserve both a seat and being bowed down to. (4) There are people who deserve neither a seat nor being bowed down to. (1) There are offenses that one commits at the right time, not at the wrong time. (2) There are offenses that one commits at the wrong time, not at the right time. (3) There are offenses that one commits both at the right time and at the wrong time. (4) There are offenses that one commits neither at the right time nor at the wrong time. (1) There are things that when received are allowable at the right time, but not at the wrong time. (2) There are things that when received are allowable at the wrong time, but not at the right time. (3) There are things that when received are allowable both at the right time and at the wrong time. (4) There are things that when received are allowable neither at the right time nor at the wrong time. (1) There are offenses that one commits outside the central Ganges plain, but not within it. (2) There are offenses that one commits within the central Ganges plain, but not outside it. (3) There are offenses that one commits both outside the central Ganges plain and within it. (4) There are offenses that one commits neither outside the central Ganges plain nor within it. (1) There are things that are allowable outside the central Ganges plain, but not within it. (2) There are things that are allowable within the central Ganges plain, but not outside of it. (3) There are things that are allowable both outside the central Ganges plain and within it. (4) There are things that are allowable neither outside the central Ganges plain nor within it. (1) There are offenses that one commits inside, but not outside. (2) There are offenses that one commits outside, but not inside. (3) There are offenses that one commits both inside and outside. (4) There are offenses that one commits neither inside nor outside. (1) There are offenses that one commits inside the monastery zone, not outside. (2) There are offenses that one commits outside the monastery zone, not inside. (3) There are offenses that one commits both inside and outside the monastery zone. (4) There are offenses that one commits neither inside nor outside the monastery zone. (1) There are offenses that one commits in inhabited areas, not in the wilderness. (2) There are offenses that one commits in the wilderness, not in inhabited areas. (3) There are offenses that one commits both in inhabited areas and in the wilderness. (4) There are offenses that one commits neither in inhabited areas nor in the wilderness. There are four kinds of accusing: pointing out the action that is the basis for an offense, pointing out the offense, refusing to live together, refusing to act respectfully. — There are four kinds of preliminary actions. — There are four kinds of readiness. — There are four offenses entailing confession concerning “no other”. — There are four kinds of approval from the monks. — There are four ways of acting that are wrong: one is biased by desire, ill will, confusion, or fear. — There are four ways of acting that are not wrong: one is not biased by desire, ill will, confusion, or fear. — When a shameless monk has four qualities, he causes a schism in the Sangha: he is biased by desire, ill will, confusion, or fear. — When a good monk has four qualities, he unites a divided Sangha: he is not biased by desire, ill will, confusion, or fear. — When a monk has four qualities, he should not be asked about the Monastic Law: he is biased by desire, ill will, confusion, or fear. — When a monk has four qualities, he should not ask about the Monastic Law: he is biased by desire, ill will, confusion, or fear. — When a monk has four qualities, his questions about the Monastic Law should not be replied to: he is biased by desire, ill will, confusion, or fear. — When a monk has four qualities, he should not reply to questions about the Monastic Law: he is biased by desire, ill will, confusion, or fear. — When a monk has four qualities, he should not be allowed to ask questions: he is biased by desire, ill will, confusion, or fear. — When a monk has four qualities, you should not discuss the Monastic Law with him: he is biased by desire, ill will, confusion, or fear. — There are offenses that one commits when sick, not when not sick; there are offenses that one commits when not sick, not when sick; there are offenses that one commits both when sick and when not sick; there are offenses that one commits neither when sick nor when not sick. — There are four kinds of illegitimate cancellations of the Monastic Code. — There are four kinds of legitimate cancellations of the Monastic Code. The section on fours is finished. This is the summary: “Through one’s own speech, by body, While sleeping, unintentionally; And while committing, through action, And so four on speech. The monks have, and the nuns have, And requisite, in the presence of; Unknowingly, by body, and in the midst of, And so twofold on clears. When one gets it, accusing, And it is called probation; Trial period, and also undertaking, Unique things, received. Foul edibles, legal procedures, Again legal procedures, failures; Legal issues, and immoral ones, Shining, and by a new arrival. One departing, variety in the action, Shared, and with preceptor; Teacher, or reasons, Bad conduct, good conduct. Taking for oneself, and people, Who deserves a seat; And at the right time, and it is allowable, Outside the central Ganges plain, allowable. Inside, and inside the monastery zone, And in an inhabited area, and with accusing; Preliminary action, readiness, ‘No other’, and approvals. Wrong acting, and not wrong acting, Shameless, and with good; And two on should be asked, And another two on should reply; And question, discussion, Sick, and with cancellation.” 5. The section on fives

၅-ပဥ္စကဝါရ ၃၂၅။ အာပတ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ အာပတ်အစုတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ ဝိနီတဝတ္ထုတို့ သည်ငါးပါးတို့တည်း။ အာနန္တရိကဖြစ်ကုန်သော ကံတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ (စုတိ၏အခြားမဲ့၌ အကျိုးပေး) မြဲသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ ဆေဒနကအာပတ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ ငါးပါးသော အခြင်းအရာ အကြောင်းတို့ဖြင့် အာပတ်သို့ ရောက်၏။ မဟုတ်မမှန်စကားကို ဆိုခြင်းတည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ငါးပါးသော အာပတ်တို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။ ငါးပါးသော အခြင်းအရာ အကြောင်းတို့ဖြင့် ကံသို့ မကပ်ရောက်၊ မိမိကိုယ်တိုင်လည်း ကံကို မပြု၊ သူတစ်ပါးကိုလည်း မတိုက်တွန်း၊ ဆန္ဒကိုလည်းကောင်း၊ ပါရိသုဒ္ဓိကိုလည်းကောင်း မပေး၊ ကံကို ပြုအပ်သည်ရှိသော် တားမြစ်၏၊ ကံကို ပြုပြီးသည်ရှိသော် အဓမ္မအယူရှိ၏။ ငါးပါးသော အခြင်းအရာ အကြောင်းတို့ဖြင့် ကံသို့ ကပ်ရောက်၏။ မိမိကိုယ်တိုင်လည်း ကံကို ပြု၏၊ သူတစ်ပါးကိုလည်း တိုက်တွန်း၏၊ ဆန္ဒကိုလည်းကောင်း၊ ပါရိသုဒ္ဓိကိုလည်းကောင်း ပေး၏၊ ကံကိုပြုအပ်သည်ရှိသော် မတားမြစ်၊ ကံကို ပြုပြီးသည်ရှိသော် ဓမ္မအယူရှိ၏။ ထင်ရှားရှိသော ရဟန်းကို မပန်ကြားဘဲ သွားရခြင်း။ ဂဏဘောဇဥ်၊ ပရမ္ပရဘောဇဥ်၊ (သမယ) ကိုမဆောက်တည်ရခြင်း၊ (ရနိုးသောဆွမ်းကို) ဝိကပ္ပနာမပြုရခြင်းအားဖြင့် ငါးပါးသော အာနိသင်တို့သည်ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်ဆောင်သော ရဟန်းအား အပ်ကုန်၏။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို မကောင်းသော ရဟန်းမူလည်း ဖြစ်စေ မပျက်စီး နိုင်သောသဘောရှိသော ရဟန္တာမူလည်း ဖြစ်စေ ကြားမြင်သဖြင့် ရွံရှာအပ်၏။ ပြည့်တန်ဆာမတည်းဟူသောကျက်စားရာလည်း ရှိ၏၊ မုဆိုးမတည်းဟူသော ကျက်စားရာလည်း ရှိ၏၊ အပျိုဟိုင်းတည်းဟူသောကျက်စားရာလည်း ရှိ၏၊ နပုံးပဏ္ဍုက်တည်းဟူသော ကျက်စားရာလည်း ရှိ၏၊ ရဟန်းမိန်းမတည်းဟူသော ကျက်စားရာလည်း ရှိ၏။ ဆီတို့သည် နှမ်းဆီ၊ မုန်ညင်းဆီ၊ သစ်မည်စည်ဆီ၊ ကြက်ဆူဆီ၊ ဆီကြည်ဆီ အားဖြင့် ငါးပါးတို့ တည်း။ ဆီကြည်တို့သည် ဝံဆီကြည်၊ ငါးဆီကြည်၊ မိကျောင်းဆီကြည် (လပိုင်ဆီကြည်)၊ ဝက်ဆီကြည်၊ မြည်းဆီကြည်အားဖြင့် ငါးပါးတို့တည်း။ ပျက်စီးခြင်းတို့သည် ဆွေမျိုးတို့၏ ပျက်စီးခြင်း၊ စည်းစိမ်ဥစ္စာတို့၏ ပျက်စီးခြင်း၊ အနာသည်ပင်ပျက်စီးခြင်း၊ သီလ၏ ပျက်စီးခြင်း၊ အယူ ပျက်စီးခြင်း အားဖြင့် ငါးပါးတို့တည်း။ ပြည့်စုံခြင်းတို့သည် ဆွေမျိုးတို့၏ ပြည့်စုံခြင်း၊ စည်းစိမ်ဥစ္စာတို့၏ ပြည့်စုံခြင်း၊ အနာမဲ့ခြင်းနှင့်ပြည့်စုံခြင်း၊ သီလ၏ ပြည့်စုံခြင်း၊ အယူ၏ ပြည့်စုံခြင်းအားဖြင့် ငါးပါးတို့တည်း။ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာမှ နိဿရည်း ငြိမ်းခြင်းတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာသည် (အရပ်တစ်ပါး) ဖဲသွားသည်လည်း ဖြစ်၏၊ လူထွက်သည်လည်း ဖြစ်၏၊ သေလွန်သည်လည်း ဖြစ်၏၊ တိတ္ထိဘောင်သို့ပြေးဝင်သည်လည်း ဖြစ်၏၊ စေခိုင်း (နှင်ထုတ်) ခြင်းသည်ပင်လျှင် ငါးခုမြောက် ဖြစ်၏။ အသက်နှစ်ဆယ် မပြည့်သောသူ၊ ကိုယ်လက်အင်္ဂါယုတ်သောသူ၊ ဝတ္ထုချို့သောသူ၊ (မာတုဃာတကစသော) မကောင်းမှုကို ပြုသောသူ၊ (သပိတ်သင်္ကန်း) မပြည့်စုံသောသူအားဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်ငါးပါးတို့ကို ပဉ္စင်းမခံအပ်ကုန်။ ပံ့သကူတို့သည် သုသာန်၌ ကျသော အဝတ်ပုဆိုး၊ အိမ်ဈေးဝ၌ ကျသော အဝတ်ပုဆိုး၊ ကြွက်ခဲသောအဝတ်ပုဆိုး၊ ခြခဲသော အဝတ်ပုဆိုး၊ မီးလောင်သော အဝတ်ပုဆိုးအားဖြင့် ငါးပါးတို့တည်း။ အခြားပံ့သကူတို့သည်လည်း နွားစားပုဆိုး၊ ဆိတ်စားပုဆိုး၊ တောင်ပို့ကို ရစ်ပတ်၍ နတ်ပူဇော်သောပုဆိုး၊ ရေချိုးရာအရပ် အဘိသိက်ခံရာအရပ်၌ စွန့်အပ်သောပုဆိုး၊ သုသာန်သို့ ဆောင်၍ တစ်ဖန် ပြန်ယူသော ပုဆိုးအားဖြင့် ငါးမျိုးတို့တည်း။ ခိုးခြင်းတို့သည် စဥ်းလဲ၍ ခိုးခြင်း၊ နှိပ်စက်၍ ခိုးခြင်း၊ ကြံဆ၍ ခိုးခြင်း၊ ဖုံးလွှမ်း၍ ခိုးခြင်း၊ ကမ္ပည်းပြောင်း၍ ခိုးခြင်းအားဖြင့် ငါးပါးတို့တည်း။ လောက၌ ထင်ရှားရှိသော ခိုးသူကြီးတို့သည် ငါးဦးတို့တည်း။ မစွန့်အပ်သော ဥစ္စာတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ မဝေဖန်အပ်သော ဥစ္စာတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ ငါးပါးကုန်သော အာပတ်တို့သည် ကိုယ်ကြောင့် ဖြစ်ကုန်၏၊ နှုတ်ကြောင့် မဖြစ်ကုန်၊ စိတ်ကြောင့်မဖြစ်ကုန်။ ငါးပါးကုန်သော အာပတ်တို့သည် ကိုယ်ကြောင့်လည်းကောင်း၊ နှုတ်ကြောင့်လည်းကောင်း ဖြစ်ကုန်၏၊ စိတ်ကြောင့် မဖြစ်ကုန်။ ငါးပါးကုန်သော အာပတ်တို့သည် ဒေသနာဂါမ်တို့တည်း။ သံဃာတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ ပါတိမောက်ပြခြင်းတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ အလုံးစုံကုန်သော ပစ္စန္တရစ် ဇနပုဒ်တို့၌ ဝိနည်းဓိုရ်ပုဂ္ဂိုလ်လျှင် ငါးယောက်မြောက်သော ဂိုဏ်းဖြင့်ပဉ္စင်းခံအပ်၏။ ကထိန်ခင်းခြင်း၌ အကျိုးအာနိသင်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ ကံတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ ယာဝတတိယက၌ အာပတ်သည် ငါးပါးတို့တည်း။ ငါးပါးသော ခိုးခြင်းအင်္ဂါတို့ဖြင့် အရှင်မပေးသော ဥစ္စာကို ခိုးယူသော ရဟန်းအား ပါရာဇိက အာပတ်သင့်၏။ ငါးပါးသော ခိုးခြင်းအင်္ဂါတို့ဖြင့် မပေးသည်ကို ခိုးယူသော ရဟန်းအား ထုလ္လစ္စဥ်းအာပတ် သင့်၏။ ငါးပါးသော ခိုးခြင်းအင်္ဂါတို့ဖြင့် မပေးသည်ကို ခိုးယူသော ရဟန်းအား ဒုက္ကဋ်အာပတ် သင့်၏။ ငါးပါးသော မအပ်သည်တို့ကို မသုံးဆောင်အပ်ကုန်။ မပေး‘မကပ်’အပ်သည်လည်း ဖြစ်၏၊ (ကပ်မှန်း) မသိ မထင်ရှားသည်လည်း ဖြစ်၏၊ (သမဏကပ္ပငါးပါးတို့ဖြင့်) မကပ္ပိသည်လည်း ဖြစ်၏၊ အကပ်မခံအပ်သည်လည်း ဖြစ်၏၊ အတိရိတ်ဝိနည်းကံ မပြုအပ်သည်လည်း ဖြစ်၏။ ငါးပါးသော အပ်သည်တို့ကို သုံးဆောင်အပ်ကုန်၏။ ပေးအပ် (ကပ်အပ်) သည်လည်း ဖြစ်၏၊ (ကပ်မှန်း)သိသာ ထင်ရှားသည်လည်း ဖြစ်၏။ (သမဏကပ္ပငါးပါးတို့ဖြင့်) ကပ္ပိသည်လည်း ဖြစ်၏၊ အကပ်ခံအပ်သည်လည်း ဖြစ်၏၊ အတိရိတ်ဝိနည်းကံ ပြုအပ်သည်လည်း ဖြစ်၏။ လောက၌ (ကုသိုလ်) ကောင်းမှုဟုသမုတ်အပ်ကုန်သော်လည်း (ကုသိုလ်) ကောင်းမှုမဟုတ်ကုန်သောအလှူတို့သည် သေရည်သေရက်အလှူ၊ ကခြေသဘင်အလှူ၊ မိန်းမအလှူ၊ နွားမအပေါင်းအလယ်၌နွားလား ‘ဥသဘ’ကို လွှတ်သောအလှူ၊ ပန်းချီဆေးရေးအလှူအားဖြင့် ငါးပါးတို့တည်း။ ဖြစ်လာလျှင် ပယ်ဖျောက်နိုင်ခဲသော တရားတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ ဖြစ်လာသော ရာဂကိုပယ်ဖျောက်နိုင်ခဲ၏၊ ဖြစ်လာသော ဒေါသကို ပယ်ဖျောက်နိုင်ခဲ၏၊ ဖြစ်လာသော မောဟကို ပယ်ဖျောက်နိုင်ခဲ၏၊ ဖြစ်လာသော ပြောလိုသော ဆန္ဒကို ပယ်ဖျောက်နိုင်ခဲ၏၊ ဖြစ်လာသော ခရီးသွားလိုသောစိတ်ကို ပယ်ဖျောက်နိုင်ခဲ၏။ တံမြက်လှည်းခြင်း၏ အကျိုး (အာနိသင်) တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ မိမိစိတ်သည် ကြည်လင်၏၊ သူတစ်ပါးစိတ်သည် ကြည်လင်၏၊ နတ်တို့သည် နှစ်သက်သော စိတ်ရှိကုန်၏၊ ကြည်ညိုဖွယ် (အဆင်းလှခြင်း) ကို ဖြစ်စေတတ်သော (ကောင်းမှုကုသိုလ်) ကံကို ဆည်းပူး၏။ (ခန္ဓာ) ကိုယ်ပျက်စီ်း၍သေသည်မှ နောက်၌ ကောင်းသော လားရာဂတိဖြစ်သော နတ်ပြည်သို့ ရောက်၏။ အခြား တံမြက်လှည်းခြင်း၏ အကျိုး (အာနိသင်) တို့သည်လည်း ငါးပါးတို့တည်း။ မိမိစိတ်သည်ကြည်လင်၏၊ သူတစ်ပါးစိတ်သည် ကြည်လင်၏၊ နတ်တို့သည် နှစ်သက်သော စိတ်ရှိကုန်၏၊ မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ကို ပြုအပ်သည် ဖြစ်၏၊ နောင်လာနောက်သား လူအပေါင်းသည် ဒိဋ္ဌာနုဂတိသို့အတုလိုက်၏။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘သူမိုက်’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ မိမိ၏ ဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို မယူဆနိုင်၊ သူတစ်ပါးဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကိုမယူဆနိုင်၊ မိမိ၏ ဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို မယူဆမူ၍ သူတစ်ပါးဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို မယူဆမူ၍ တရားမဟုတ်သဖြင့် ဝန်မခံသဖြင့် (အဆုံးအဖြတ်ကို) ပြု၏။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘ပညာရှိ’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ မိမိ၏ ဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို ယူဆနိုင်၏၊ သူတစ်ပါး၏ ဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို ယူဆနိုင်၏၊ မိမိ၏ ဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို ယူဆ၍ သူတစ်ပါး၏ဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို ယူဆ၍ တရားသဖြင့် ဝန်ခံသဖြင့် (အဆုံးအဖြတ်ကို) ပြု၏။ အခြားတစ်ပါးလည်းဖြစ်သော ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘သူမိုက်’ဟူသောအရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ အာပတ်ကို မသိ၊ အာပတ်၏ အရင်းမူလကို မသိ၊ အာပတ်ဖြစ် ကြောင်းသမုဋ္ဌာန်ကို မသိ၊ အာပတ်ချုပ်ခြင်းကို မသိ၊ အာပတ်ချုပ်ခြင်းသို့ ရောက်သော အကျင့်ကို မသိ။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘ပညာရှိ’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏၊ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ်၏ အရင်းမူလကို သိ၏၊ အာပတ်ဖြစ်ကြောင်း သမုဋ္ဌာန်ကို သိ၏၊ အာပတ်ချုပ် ခြင်းကို သိ၏၊ အာပတ်ချုပ်ခြင်းသို့ ရောက်သော အကျင့်ကို သိ၏။ အခြားတစ်ပါးလည်းဖြစ်သော ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘သူမိုက်’ဟူသောအရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ အဓိကရုဏ်းကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်း၏ အရင်းမူလကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်းဖြစ်ကြောင်း သမုဋ္ဌာန်ကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်း၏ ချုပ်ခြင်းကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်း ချုပ်ခြင်းသို့ရောက်သော အကျင့်ကို မသိ။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘ပညာရှိ’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ အဓိကရုဏ်းကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်း၏ အရင်းမူလကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်း ဖြစ်ကြောင်း သမုဋ္ဌာန်ကိုသိ၏၊ အဓိကရုဏ်း၏ ချုပ်ခြင်းကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်း ချုပ်ခြင်းသို့ ရောက်သော အကျင့်ကို သိ၏။ အခြားတစ်ပါးလည်းဖြစ်သော ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘သူမိုက်’ဟူသောအရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ ဝတ္ထု ‘အမှု’ ကို မသိ၊ အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ကို မသိ၊ (မူလ) ပညတ်ကိုမသိ၊ အနုပညတ်ကို မသိ၊ ဆိုအပ်သော စကားအစဥ် အဆုံးအဖြတ်အစဥ်၏ အစွမ်းအားဖြင့် ဝတ္ထုကိုမသိ။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘ပညာရှိ’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ ဝတ္ထုကို သိ၏၊ နိဒါန်းကို သိ၏၊ (မူလ) ပညတ်ကို သိ၏၊ အနုပညတ်ကို သိ၏၊ ဆိုအပ်သော စကားအစဥ် အဆုံးအဖြတ်အစဥ်၏ အစွမ်းအားဖြင့် ဝတ္ထုကို သိ၏။ အခြားတစ်ပါးလည်းဖြစ်သော ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘သူမိုက်’ဟူသောအရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ ဉတ်ကို မသိ၊ ဉတ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကို မသိ၊ ရှေ့ (ဆိုအပ်သော) စကား၌ မလိမ္မာ၊ နောက် (ဆိုအပ်သော) စကား၌ မလိမ္မာ၊ အခါကိုလည်း မသိ။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘ပညာရှိ’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏၊ ဉတ်ကို သိ၏၊ ဉတ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကို သိ၏၊ ရှေ့ (ဆိုအပ်သော) စကား၌ လိမ္မာ၏၊ နောက် (ဆိုအပ်သော) စကား၌ လိမ္မာ၏၊ အခါကိုလည်း သိ၏။ အခြားတစ်ပါးလည်းဖြစ်သော ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘သူမိုက်’ဟူသောအရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ပေါ့သော အာပတ်, လေးသော အာပတ်ကို မသိ၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို မသိ၊ ရုန့်ရင်းသောအာပတ် မရုန့်ရင်းသော အာပတ်ကို မသိ။ စင်စစ် ထိုဝိနည်းဓိုရ် (ပုဂ္ဂိုလ်) သည် ဆရာအဆက်ဆက် (ဝါဒ) ကို ကောင်းစွာ မသင်ယူခဲ့ရ၊ ကောင်းစွာ နှလုံးမသွင်းခဲ့ရ၊ ကောင်းစွာ မဆောင်ခဲ့ရ။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘ပညာရှိ’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ရုန့်ရင်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းသောအာပတ်ကို သိ၏၊ စင်စစ် ထိုဝိနည်းဓိုရ် (ပုဂ္ဂိုလ်) သည် ဆရာအဆက်ဆက် (ဝါဒ) ကို ကောင်းစွာသင်ယူခဲ့ရ၏၊ ကောင်းစွာ နှလုံးသွင်းခဲ့ရ၏၊ ကောင်းစွာ ဆောင်ယူခဲ့ရ၏။ အခြားတစ်ပါးလည်းဖြစ်သော ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘သူမိုက်’ဟူသောအရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ပေါ့သော အာပတ်လေးသော အာပတ်ကို မသိ၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို မသိ၊ ရုန့်ရင်းသောအာပတ် မရုန့်ရင်းသော အာပတ်ကို မသိ၊ စင်စစ် ထိုဝိနည်းဓိုရ် (ပုဂ္ဂိုလ်) သည် ပါတိမောက်နှစ်ပါးတို့ကိုအကျယ်အားဖြင့် ကောင်းစွာ မဝေဖန်နိုင်၊ ကောင်းစွာ မရွတ်ဆိုနိုင်၊ ပါဠိတော် အားဖြင့်လည်းကောင်း၊ အဋ္ဌကထာအားဖြင့်လည်းကောင်း ကောင်းစွာ မဆုံးဖြတ်နိုင်။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည်‘ပညာရှိ’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ရုန့်ရင်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းသောအာပတ်ကို သိ၏၊ စင်စစ် ထိုဝိနည်းဓိုရ် (ပုဂ္ဂိုလ်) သည် ပါတိမောက်နှစ်ပါးတို့ကို အကျယ်အားဖြင့်နှုတ်တက်ရ၏၊ ကောင်းစွာ ဝေဖန်နိုင်၏၊ ကောင်းစွာ ရွတ်ဆိုနိုင်၏၊ ပါဠိတော်အားဖြင့်လည်းကောင်း၊ အဋ္ဌကထာအားဖြင့်လည်းကောင်း ကောင်းစွာ ဆုံးဖြတ်နိုင်၏။ အခြားတစ်ပါးလည်းဖြစ်သော ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘သူမိုက်’ဟူသောအရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ပေါ့သော အာပတ်လေးသော အာပတ်ကို မသိ၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို မသိ၊ ရုန့်ရင်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းသော အာပတ်ကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်း၌လည်း အဆုံးအဖြတ် မလိမ္မာ။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘ပညာရှိ’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ရုန့်ရင်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းသောအာပတ်ကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်း၌လည်း အဆုံးအဖြတ် လိမ္မာ၏။ အရညကင်ဓူတင် ဆောက်တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ (ပညာ) နုံ့သည်၏ အဖြစ်ကြောင့် မိုက်မဲ (တွေဝေ) သည်၏ အဖြစ်ကြောင့် အရညကင်ဓူတင် ဆောက်တည်၏၊ ယုတ်မာသောအလိုရှိ သည် ဖြစ်၍ အလိုဆိုးနှိပ်စက်အပ်သည် ဖြစ်၍ အရညကင်ဓူတင် ဆောက်တည်၏၊ ရူးသောကြောင့် စိတ် နှလုံးပျံ့လွင့်သောကြောင့် အရညကင်ဓူတင် ဆောက်တည်၏၊ “မြတ်စွာဘုရားတို့သည်လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာဘုရားတပည့်သားတို့သည်လည်းကောင်း ချီးမွမ်းအပ်၏”ဟု နှလုံးသွင်း၍ အရညကင်ဓူတင် ဆောက်တည်၏၊ စင်စစ်အားဖြင့်အလိုနည်းသည်ကိုသာ မှီ၍ ရောင့်ရဲသည်ကိုသာ မှီ၍ ခေါင်းပါးသည် ကိုသာ မှီ၍ (ကာယစိတ္တဥပဓိတို့၏) ဆိတ်ငြိမ်ခြင်းကိုသာ မှီ၍ ဤကောင်းသော အကျင့်ဖြင့် အလိုရှိသော တောနေပုဂ္ဂိုလ်၏ အဖြစ်ကိုသာ မှီ၍အရညကင်ဓူတင် ဆောက်တည်၏။ ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင် ဆောက်တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ပ။ ပံသကူဓူတင် ဆောက်တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ပ။ ရုက္ခမူဓူတင် ဆောက်တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ပ။ သုသာန်ဓူတင် ဆောက်တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ပ။ အဗ္ဘောကာသိကဓူတင် ဆောက်တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ပ။ တိစီဝရိက်ဓူတင် ဆောက်တည်သောပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ပ။ သပဒါနစာရိကဓူတင် ဆောက်တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ပ။ နေသဇ္ဇိကဓူတင် ဆောက်တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ပ။ ယထာသန္ထတိဓူတင် ဆောက်တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ပ။ ဧကာသနိက်ဓူတင် ဆောက်တည်သောပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ပ။ ခလုပစ္ဆာဘတ္တိကဓူတင် ဆောက်တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ပ။ ပတ္တပိုဏ်ဓူတင် ဆောက်တည်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း၊ (ပညာ) နုံ့သည်၏ အဖြစ်ကြောင့် မိုက်မဲ (တွေဝေ) သည်၏ အဖြစ်ကြောင့် ပတ္တပိုဏ်ဓူတင် ဆောက်တည်၏၊ ယုတ်မာသောအလိုရှိ သည် ဖြစ်၍ အလိုဆိုး နှိပ်စက်အပ်သည် ဖြစ်၍ ပတ္တပိုဏ်ဓူတင် ဆောက်တည်၏၊ ရူးသောကြောင့် စိတ် နှလုံးပျံ့လွင့်သောကြောင့် ပတ္တပိုဏ်ဓူတင် ဆောက်တည်၏၊ “မြတ်စွာဘုရားတို့သည်လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာဘုရားတပည့်သားတို့သည်လည်းကောင်းချီးမွမ်းအပ်၏”ဟု (နှလုံးသွင်း၍) ပတ္တပိုဏ်ဓူတင် ဆောက် တည်၏၊ စင်စစ်အားဖြင့်အလိုနည်းသည်ကိုသာ မှီ၍ ရောင့်ရဲသည်ကိုသာ မှီ၍ ခေါင်းပါးသည် ကိုသာ မှီ၍ (ကာယ စိတ္တ ဥပဓိတို့၏) ဆိတ်ငြိမ်ခြင်းကိုသာ မှီ၍ ဤကောင်းသော အကျင့်ဖြင့် အလိုရှိသော ပတ္တပိုဏ်ဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်၏ အဖြစ်ကိုသာ မှီ၍ ပတ္တပိုဏ်ဓူတင် ဆောက်တည်၏။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အမှီမရှိဘဲ မနေရာ။ ဥပုသ်ကို မသိ၊ ဥပုသ်ကံကို မသိ၊ ပါတိမောက်ကို မသိ၊ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို မသိ၊ ငါးဝါ မပြည့်သူ ဖြစ်၏။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အမှီမရှိဘဲ နေရာ၏။ ဥပုသ်ကို သိ၏၊ ဥပုသ်ကံကိုသိ၏၊ ပါတိမောက်ကို သိ၏၊ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို သိ၏၊ ငါးဝါရှိသူလည်းကောင်း၊ ငါးဝါထက်အလွန်ရှိသူလည်းကောင်း ဖြစ်၏။ အခြားတစ်ပါးလည်းဖြစ်သော ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အမှီမရှိဘဲ မနေရာ။ ပဝါရဏာကို မသိ၊ ပဝါရဏာကံကို မသိ၊ ပါတိမောက်ကို မသိ၊ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို မသိ၊ ငါးဝါမပြည့်သူ ဖြစ်၏။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အမှီမရှိဘဲ နေရာ၏။ ပဝါရဏာကို သိ၏၊ ပဝါရဏာကံကို သိ၏၊ ပါတိမောက်ကို သိ၏၊ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို သိ၏၊ ငါးဝါရှိသူလည်းကောင်း၊ ငါးဝါထက်အလွန်ရှိသူလည်းကောင်း ဖြစ်၏။ အခြားတစ်ပါးလည်းဖြစ်သော ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အမှီမရှိဘဲ မနေရာ။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို မသိ၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို မသိ၊ ရုန့်ရင်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းသောအာပတ်ကို မသိ၊ ငါးဝါမပြည့်သူ ဖြစ်၏။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အမှီမရှိဘဲ နေရာ၏။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ်အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ရုန့်ရင်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ငါးဝါရှိသူလည်းကောင်း၊ ငါးဝါထက်အလွန်ရှိသူလည်းကောင်း ဖြစ်၏။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမသည် အမှီမရှိဘဲ မနေရာ။ ဥပုသ်ကို မသိ၊ ဥပုသ်ကံကိုမသိ၊ ပါတိမောက်ကို မသိ၊ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို မသိ၊ ငါးဝါမပြည့်သူ ဖြစ်၏။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမသည် အမှီမရှိဘဲ နေရာ၏။ ဥပုသ်ကို သိ၏၊ ဥပုသ်ကံကိုသိ၏၊ ပါတိမောက်ကို သိ၏၊ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို သိ၏၊ ငါးဝါရှိသူလည်းကောင်း၊ ငါးဝါထက်အလွန်ရှိသူလည်းကောင်း ဖြစ်၏။ အခြားတစ်ပါးလည်း ဖြစ်သော ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမသည် အမှီမရှိဘဲမနေရာ။ ပဝါရဏာကို မသိ၊ ပဝါရဏာကံကို မသိ၊ ပါတိမောက်ကို မသိ၊ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို မသိ၊ ငါးဝါမပြည့်သူ ဖြစ်၏။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမသည် အမှီမရှိဘဲ နေရာ၏၊ ပဝါရဏာကို သိ၏။ ပဝါရဏာကံကို သိ၏၊ ပါတိမောက်ကို သိ၏၊ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို သိ၏၊ ငါးဝါရှိသူလည်းကောင်း၊ ငါးဝါထက် အလွန်ရှိသူလည်းကောင်း ဖြစ်၏။ အခြားတစ်ပါးလည်းဖြစ်သော ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမသည် အမှီမရှိဘဲ မနေရာ။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို မသိ၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို မသိ၊ ရုန့်ရင်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းသောအာပတ်ကို မသိ၊ ငါးဝါ မပြည့်သူ ဖြစ်၏။ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းသည် အမှီမရှိဘဲ နေရာ၏။ အာပတ်ဟုတ်သည်အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ အကြွင်းရှိသောအာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ရုန့်ရင်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ငါးဝါရှိသူ လည်းကောင်း၊ ငါးဝါထက် အလွန်ရှိသူလည်းကောင်း ဖြစ်၏။ ကြည်ညိုဖွယ်မဲ့သော ကာယဒုစရိုက် စသော အကုသိုလ်ကံ၌ အပြစ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ မိမိသည်လည်း မိမိကိုယ်ကို စွပ်စွဲ၏၊ ပညာရှိတို့က စိစစ်၍လည်း ကဲ့ရဲ့ကုန်၏၊ မကောင်းသောကျော်စောသံသည် ပျံ့နှံ့၍ တက်၏၊ တွေတွေဝေဝေ သေရ၏၊ (ခန္ဓာ) ကိုယ်ပျက်စီး၍ သေပြီးသည်မှနောက်၌ ချမ်းသာကင်းသော မကောင်းသော လားရာဂတိ ဖြစ်သော အင်္ဂါကြီးငယ်ပျက်စီးလျက် ကျရာဖြစ်သော ငရဲသို့ ရောက်၏။ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသော ကာယသုစရိုက် စသော ကုသိုလ်ကံ၌ အကျိုး ‘အာနိသင်’တို့သည် ငါးပါးတို့့တည်း။ မိမိသည်လည်း မိမိကိုယ်ကို မစွပ်စွဲ၊ စိစစ်၍လည်း ပညာရှိတို့က ချီးမွမ်းကုန်၏၊ ကောင်းသောကျော်စောသံသည် ပျံ့နှံ့၍ တက်၏၊ မတွေမဝေ သေရ၏၊ (ခန္ဓာ) ကိုယ်ပျက်စီး၍ သေပြီးသည်မှနောက်၌ ကောင်းသော လားရာဂတိဖြစ်သော နတ်ပြည်သို့ ရောက်၏။ အခြားတစ်ပါးလည်းဖြစ်သော ကြည်ညိုဖွယ်မဲ့သော ကာယဒုစရိုက်စသော အကုသိုလ်ကံ၌ အပြစ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ မကြည်ညိုကုန်သော သူတို့သည် မကြည်ညိုကုန်၊ ကြည်ညိုကုန်ပြီးသော အချို့သူတို့အား အကြည်ညိုပျက်ခြင်း ဖြစ်၏၊ မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ကို မပြုအပ်သည် ဖြစ်၏၊ နောင်လာ နောက်သားသည် ဒိဋ္ဌာနုဂတိသို့ မလိုက်၊ ထိုသူ၏ စိတ်သည် မကြည်လင်။ ကြည်ညိုဖွယ်ရှိသော ကာယသုစရိုက် စသော ကုသိုလ်ကံ၌ အကျိုး ‘အာနိသင်’တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ မကြည်ညိုသော သူတို့သည် ကြည်ညိုကုန်၏၊ ကြည်ညိုပြီးသော သူတို့အား အလွန်ပွားများခြင်းငှါ ဖြစ်၏၊ မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ကို ပြုအပ်သည် ဖြစ်၏၊ နောင်လာ နောက်သားသည် ဒိဋ္ဌာနုဂတိသို့ လိုက်၏၊ ထိုသူ၏ စိတ်သည် ကြည်လင်၏။ အိမ်သို့ကပ်သော ရဟန်း၌ အပြစ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ အနာမန္တစာရသိက္ခာပုဒ်၌ (ဟောအပ်သော အာပတ်သို့) ရောက်၏၊ ရဟောနိသဇ္ဇသိက္ခာပုဒ်၌ (ဟောအပ်သော အာပတ်သို့) ရောက်၏၊ ပဋိစ္ဆန္နာသနသိက္ခာပုဒ်၌ (ဟောအပ်သော အာပတ်သို့) ရောက်၏၊ မိန်းမအား ခြောက်ပုဒ် ငါးပုဒ်ထက်အလွန် တရားကို ဟောသည် ဖြစ်၍ (အာပတ်သို့) ရောက်၏၊ များသော ကာမဂုဏ်နှင့် စပ်သောအကြံအစည်ရှိသည် ဖြစ်၍လည်း နေ၏။ အချိန်အခါကို လွန်၍ အိမ်တို့၌ ရောနှောသည် ဖြစ်၍ နေသော အိမ်သို့ ကပ်သော ရဟန်း၏အပြစ်တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ မာတုဂါမကို မပြတ်မြင်နေ၏၊ မပြတ်မြင်သည်ရှိသော် (ကိုယ်လက်စသည်) နှီးနှောခြင်း ဖြစ်၏၊ နှီးနှောသည်ရှိသော် အကျွမ်းဝင်ခြင်း ဖြစ်၏၊ အကျွမ်းဝင်သည်ရှိသော် (ကိလေသာဘက်သို့) သက်ဝင်ခြင်း ဖြစ်၏၊ (ကိလေသာဘက်သို့) သက်ဝင်သော စိတ်ရှိသော ရဟန်းသည် ဤဆိုလတ္တံ့သော အပြစ်ကို အလိုရှိအပ်၏၊ မမွေ့လျော်သည် ဖြစ်၍သော်လည်း မြတ်သော အကျင့်ကို ကျင့်လတ္တံ့၊ တစ်ပါးသော ညစ်ညူးသော အာပတ်သို့သော်လည်း ရောက်ရလတ္တံ့၊ သိက္ခာကို ချ၍ယုတ်သော လူ့ဘောင်သို့သော်လည်း လည်လတ္တံ့ ‘သိက္ခာချ၍ လူသော်လည်း ထွက်လတ္တံ့’။ မျိုးစေ့တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ အမြစ်မျိုးစေ့၊ ပင်စည်မျိုးစေ့၊ အဆစ်မျိုးစေ့၊ အညွန့်မျိုးစေ့၊ အစေ့မျိုးစေ့သည်ပင် ငါးခုမြောက်တည်း။ ငါးပါးကုန်သော ရဟန်း၏ ကပ္ပိခြင်းတို့ဖြင့် သစ်သီးကို သုံးဆောင် (စား) အပ်၏၊ မီးဖြင့် ကပ္ပိခြင်း၊ ဓားငယ်ဖြင့် ကပ္ပိခြင်း၊ လက်သည်းဖြင့် ကပ္ပိခြင်း၊ အစေ့နုသော သစ်သီး၊ အစေ့ထုတ်အပ်သောသစ်သီးသည်ပင် ငါးခုမြောက်တည်း။ စင်ကြယ်ခြင်း ‘ဝိသုဒ္ဓိ’ တို့သည် (အာပတ်မှ စင်ကြယ်ကြောင်း ဝိသုဒ္ဓိမည်သော ပါတိမောက်ပြခြင်းတို့သည်) ငါးပါးတို့တည်း။ နိဒါန်းကို ပြပြီး၍ အကြွင်းကို သုတသဒ္ဒါဖြင့် ကြားအပ်၏၊ ဤသည်ကားရှေးဦးစွာသော ဝိသုဒ္ဓိ (ပါတိမောက်ပြခြင်း) တည်း။ နိဒါန်းကို ပြပြီး၍ ပါရာဇိကလေးပါးတို့ကို ပြပြီး၍ အကြွင်းကို သုတသဒ္ဒါဖြင့် ကြားအပ်၏၊ ဤသည်ကား နှစ်ခုမြောက် ဝိသုဒ္ဓိတည်း။ နိဒါန်းကို ပြပြီး၍ ပါရာဇိကလေးပါးတို့ကို ပြပြီး၍ သံဃာဒိသိသ်တစ်ဆယ့်သုံးပါးတို့ကို ပြပြီး၍အကြွင်းကို သုတသဒ္ဒါဖြင့် ကြားအပ်၏၊ ဤသည်ကား သုံးခုမြောက် ဝိသုဒ္ဓိတည်း။ နိဒါန်းကို ပြပြီး၍ ပါရာဇိကလေးပါးတို့ကို ပြပြီး၍ သံဃာဒိသိသ်တစ်ဆယ့်သုံးပါးတို့ကို ပြပြီး၍အနိယတ နှစ်ပါးတို့ကို ပြပြီး၍ အကြွင်းကို သုတသဒ္ဒါဖြင့် ကြားအပ်၏၊ ဤသည်ကား လေးခုမြောက်ဝိသုဒ္ဓိတည်း။ အကျယ်ပြခြင်းသည်ပင်လျှင် ငါးခုမြောက် ဝိသုဒ္ဓိတည်း။ အခြားဝိသုဒ္ဓိတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ သုတ္တုဒ္ဒေသဥပုသ်၊ ပါရိသုဒ္ဓိဥပုသ်၊ ၊ အဓိဋ္ဌာန်ဥပုသ်၊ ပဝါရဏာ (ကိုးပါး)၊ သာမဂ္ဂီဥပုသ်သည်ပင်လျှင် ငါးခုမြောက်တည်း။ ဝိနည်းဓိုရ်ပုဂ္ဂိုလ်၌ အကျိုး ‘အာနိသင်’ တို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ မိမိ၏ သီလဂုဏ်သည် ကောင်းစွာလုံခြုံစေအပ်သည် ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက်အပ်သည် ဖြစ်၏၊ ကုက္ကုစ္စနှိပ်စက်သော ရဟန်း တို့၏ကိုးကွယ်ရာ ဖြစ်၏၊ ရဲရင့်သည် ဖြစ်၍ သံဃာ့အလယ်၌ ပြောဆို ဆုံးဖြတ်နိုင်၏၊ ရန်သူတို့ကိုအကြောင်းနှင့်တကွ ကောင်းစွာ နှိမ်နင်းနိုင်၏၊ သူတော်ကောင်းတရား၏ တည်တံ့ခြင်းငှါ ကျင့်၏။ တရားနှင့်မလျော်သော ပါတိမောက်ထားခြင်းတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ တရားနှင့်လျော်သောပါတိမောက်ထားခြင်းတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ ပဉ္စက ပြီး၏။ ထိုပဉ္စက၏ အကျဥ်းချုပ် အာပတ္တိပဉ္စက၊ အာပတ္တိက္ခန္ဓပဉ္စက၊ ဝိနီတဝတ္ထုပဉ္စက၊ အာနန္တရိကကမ္မပဉ္စက၊ နိယတ ပုဂ္ဂလပဉ္စက၊ ဆေဒနကာပတ္တိပဉ္စက၊ အာပဇ္ဇတိပဉ္စက၊ မုသာဝါဒပစ္စယာပဉ္စက၊ န ဥပေတိ ပဉ္စက၊ ဥပေတိပဉ္စက၊ ကပ္ပ န္တိပဉ္စက၊ ဥသင်္ကိတပဉ္စက၊ တေလပဉ္စက၊ ဝသပဉ္စက၊ ဗျသနပဉ္စက၊ သမ္ပဒါပဉ္စက၊ နိဿယပဋိပဿဒ္ဓိပဉ္စက၊ နုပသမ္ပာဒေတဗ္ဗပုဂ္ဂလပဉ္စက။ သောသာနိကပဉ္စက၊ ဂေါခါယိတပဉ္စက၊ ထေယျာဝဟာရပဉ္စက၊ မဟာစောရပဉ္စကကို လည်း ဆိုအပ်၏၊ အဝိဿဇ္ဇိကပဉ္စက၊ အဝေဘင်္ဂိယပဉ္စက၊ ကာယတော သမုဋ္ဌန္တိပဉ္စက၊ ကာယဝါစတော သမုဋ္ဌန္တိပဉ္စက။ ဒေသနာဂါမိနီပဉ္စက၊ သံဃပဉ္စက၊ ပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသပဉ္စက၊ ပစ္စန္တိမပဉ္စက၊ ကထိနတ္ထာရာ နိသံသပဉ္စက၊ ကမ္မပဉ္စက၊ ယာဝတတိယကပဉ္စက၊ ပါရာဇိကပဉ္စက၊ ထုလ္လစ္စယပဉ္စက၊ ဒုက္ကဋပဉ္စက။ အကပ္ပိယပဉ္စက၊ ကပ္ပိယပဉ္စက၊ အပုညပဉ္စက၊ ဒုပ္ပဋိဝိနောဒယပဉ္စက၊ သမ္မဇ္ဇနာနိသံသ ပဉ္စက၊ အပရသမ္မဇ္ဇနာနိသံသပဉ္စက၊ ဘာသပရိယန္တပဉ္စက၊ အာပတ္တိပဉ္စက။ အဓိကရဏပဉ္စက၊ ဝတ္ထုပဉ္စက၊ ဉတ္တိပဉ္စက၊ နာပတ္တိပဉ္စက၊ ဥဘယပဉ္စက၊ ရှစ်ခုမြောက်သောလဟုကပဉ္စက၊ ဤပဉ္စကရှစ်ပါးတို့ကို ကဏှပက္ခ သုက္ကပက္ခတို့ဟူ၍ သိကုန်ရာ၏။ အရညကင်ဓူတင်၊ ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်၊ ပံသုကူဓူတင်၊ ရုက္ခမူဓူတင်၊ သုသာန်ဓူတင်၊ အဗ္ဘော ကာသိကဓူတင်၊ တိစီဝရိက်ဓူတင်၊ သပဒါနစာရိကဓူတင်၊ နေသဇ္ဇိကဓူတင်။ ယထာသန္ထတိဓူတင်၊ ခလုပစ္ဆာဘတ္တိဓူတင်၊ ပတ္တပိုဏ်ဓူတင်၊ ဥပေါသထပဉ္စက၊ ပဝါရဏာပဉ္စက၊ အာပတ္တာနာပတ္တိပဉ္စက၊ ဤပဉ္စကသုံးပါးတို့သည်ကား ကဏှပက္ခ သုက္ကပက္ခပုဒ်တို့တည်း၊ ရဟန်းမိန်းမတို့၏လည်း ထိုပဉ္စကသုံးပါးတို့သည် ထို့အတူပင် တည်း။ အပါသာဒိကပဉ္စက၊ ပါသာဒိကပဉ္စက၊ ထိုမှတစ်ပါး အပရအပါသာဒိကပဉ္စက၊ အပရ ပါသာဒိကပဉ္စကနှစ်ပါး၊ ကုလူပကပဉ္စက၊ အတိဝေလပဉ္စက၊ ဗီဇဇာတပဉ္စက၊ သမဏ ကပ္ပပဉ္စက။ ဝိသုဒ္ဓိပဉ္စက၊ အပရဝိသုဒ္ဓိပဉ္စက၊ ဝိနယဓရပဉ္စက၊ အဓမ္မိကပါတိမောက္ခဋ္ဌပနပဉ္စက၊ ဓမ္မိကပါတိမောက္ခဋ္ဌပနပဉ္စက၊ ထိုသို့သော အခြင်းအရာအားဖြင့် ဟောအပ်ကုန်သော သုဒ္ဓိပဉ္စကတို့သည်ပြီးကုန်၏။ ဤကား အကျဥ်းချုပ်တည်း။ ၁။ ဓူတင်အကျဥ်းချုပ်ဂါထာ၌ ဧကာသနိက်ဓူတင်မပါ။

“There are five kinds of offenses. — There are five classes of offenses. — There are five grounds of training. — There are five kinds of actions with results in the next life. — There are five kinds of people with fixed rebirth. — There are five offenses involving cutting. — There are five reasons for committing an offense. — There are five kinds of offenses because of lying. There are five reasons why a legal procedure is invalid: (1) one does not do the legal procedure oneself; (2) one does not request someone else; (3) one does not give one’s consent or declare one’s purity; (4) one objects while the legal procedure is being carried out; or (5) one has the view that the completed legal procedure is illegitimate. There are five reasons why a legal procedure is valid: (1) one does the legal procedure oneself; (2) one requests someone else; (3) one gives one’s consent or declares one’s purity; (4) one does not object while the legal procedure is being carried out; or (5) one has the view that the completed legal procedure is legitimate. There are five things that are allowable for a monk who only eats almsfood: (1) visiting families before or after a meal invitation, (2) eating in a group, (3) eating a meal before another, (4) non-determination, (5) non-assignment to another. When a monk has five qualities, whether he is a bad monk or firm in morality, he is suspected and mistrusted: he regularly associates with sex workers, widows, single women, <i lang='pi' translate='no'>paṇḍakas</i>, or nuns. — There are five kinds of oil: sesame oil, mustard oil, honey-tree oil, castor oil, and oil from fat. — There are five kinds of fat: bear fat, fish fat, alligator fat, pig fat, and donkey fat. — There are five kinds of losses: loss of relatives, loss of property, loss of health, loss of morality, and loss of view. — There are five kinds of successes: success in relatives, success in property, success in health, success in morality, and success in view. There are five reasons why the formal support from a preceptor comes to an end: (1) the preceptor goes away; (2) the preceptor disrobes; (3) the preceptor dies; (4) the preceptor joins another religion or sect; or (5) the preceptor says so. There are five kinds of people who should not be given the full ordination: (1) one lacking in age, (2) one lacking in limbs, (3) one who is deficient as object, (4) one who has acted wrongly, (5) one who is incomplete. There are five kinds of rags: (1) those from a charnel ground, (2) those from a shop, (3) those eaten by rats, (4) those eaten by termites, (5) those burned by fire. There are five other kinds of rags: (1) those chewed by cattle, (2) those chewed by goats, (3) those left at a stupa, (4) those discarded from a king’s consecration, (5) those taken to and then brought back from a charnel ground. There are five kinds of removing: removing by theft, removing by force, removing dependent on conditions, removing by concealing, removing by drawing lots. — There are five notorious gangsters to be found in the world. — There are five things not to be given away. — There are five things not to be distributed. — There are five kinds of offenses that originate from body, not from speech and mind. — There are five kinds of offenses that originate from body and speech, not from mind. — There are five kinds of offenses that are confessable. — There are five kinds of sangha. — There are five ways of reciting the Monastic Code. — Outside the central Ganges plain, the full ordination is to be given by a group of five, including one expert on the Monastic Law. — There are five benefits of performing the robe-making ceremony. — There are five kinds of legal procedures. — There are five ‘for the third time’ offenses. — When five factors are fulfilled, there is an offense entailing expulsion for one who steals. — When five factors are fulfilled, there is a serious offense for one who steals. — When five factors are fulfilled, there is an offense of wrong conduct for one who steals. — There are five unallowable things that should not be used: what has not been given, what is not known about, what is not allowable, what has not been received, what has not been made left over. — There are five allowable things that may be used: what has been given, what is known about, what is allowable, what has been received, what has been made left over. — There are five gifts without merit that are considered meritorious in the world: alcohol, entertainment, a woman, a bull, and a picture. — There are five things that are hard to remove: desire, ill will, confusion, feeling inspired to speak, and the thought of departing. There are five benefits of sweeping: (1) one’s own mind becomes serene, (2) the minds of others become serene, (3) the gods are pleased, (4) one accumulates actions that lead to being inspiring, (5) at the break-up of the body after death one is reborn in heaven. There are five other benefits of sweeping: (1) one’s own mind becomes serene, (2) the minds of others become serene, (3) the gods are pleased, (4) one carries out the Teacher’s instruction, (5) later generations follow one’s example. When an expert on the Monastic Law has five qualities, he is considered ignorant: (1) he does not grasp what is proper for himself to say; (2) he does not grasp what is proper for others to say; (3-5) not grasping either, he makes them act illegitimately, without their admission. But when an expert on the Monastic Law has five qualities, he is considered learned: (1) he grasps what is proper for himself to say; (2) he grasps what is proper for others to say; (3-5) grasping both, he makes them act legitimately, in accordance with their admission. When an expert on the Monastic Law has five other qualities, he is considered ignorant: (1) he does not know the offenses; (2) he does not know the roots of the offenses; (3) he does not know the origins of the offenses; (4) he does not know the ending of the offenses; (5) he does not know the way leading to the ending of the offenses. But when an expert on the Monastic Law has five qualities, he is considered learned: (1) he knows the offenses; (2) he knows the roots of the offenses; (3) he knows the origins of the offenses; (4) he knows the ending of the offenses; (5) he knows the way leading to the ending of the offenses. When an expert on the Monastic Law has five other qualities, he is considered ignorant: (1) he does not know the legal issues; (2) he does not know the root of the legal issues; (3) he does not know the origin of the legal issues; (4) he does not know the ending of the legal issues; (5) he does not know the way leading to the ending of the legal issues. But when an expert on the Monastic Law has five qualities, he is considered learned: (1) he knows the legal issues; (2) he knows the root of the legal issues; (3) he knows the origin of the legal issues; (4) he knows the ending of the legal issues; (5) he knows the way leading to the ending of the legal issues. When an expert on the Monastic Law has five other qualities, he is considered ignorant: (1) he does not know the actions that are the bases for offenses; (2) he does not know the origin stories; (3) he does not know the rules; (4) he does not know the additions to the rules; (5) he does not know the sequence of statements. But when an expert on the Monastic Law has five qualities, he is considered learned: (1) he knows the actions that are the bases for offenses; (2) he knows the origin stories; (3) he knows the rules; (4) he knows the additions to the rules; (5) he knows the sequence of statements. When an expert on the Monastic Law has five other qualities, he is considered ignorant: (1) he does not know the motion; (2) he does not know how the motion is done; (3) he is not skilled in what comes first; (4) he is not skilled in what comes afterwards; (5) he does not know the right time. But when an expert on the Monastic Law has five qualities, he is considered learned: (1) he knows the motion; (2) he knows how the motion is done; (3) he is skilled in what comes first; (4) he is skilled in what comes afterwards; (5) he knows the right time. When an expert on the Monastic Law has five other qualities, he is considered ignorant: (1) he does not know the offenses and non-offenses; (2) he does not know the light and heavy offenses; (3) he does not know the curable and incurable offenses; (4) he does not know the grave and minor offenses; (5) he has not well-learned and well-remembered his teachers’ tradition. But when an expert on the Monastic Law has five qualities, he is considered learned: (1) he knows the offenses and non-offenses; (2) he knows the light and heavy offenses; (3) he knows the curable and incurable offenses; (4) he knows the grave and minor offenses; (5) he has well-learned and well-remembered his teachers’ tradition. When an expert on the Monastic Law has five other qualities, he is considered ignorant: (1) he does not know the offenses and non-offenses; (2) he does not know the light and heavy offenses; (3) he does not know the curable and incurable offenses; (4) he does not know the grave and minor offenses; (5) he has not properly learned either Monastic Codes in detail, and he has not analyzed them well, thoroughly mastered them, or investigated them well, either in terms of the rules or their detailed exposition. But when an expert on the Monastic Law has five qualities, he is considered learned: (1) he knows the offenses and non-offenses; (2) he knows the light and heavy offenses; (3) he knows the curable and incurable offenses; (4) he knows the grave and minor offenses; (5) he has properly learned both Monastic Codes in detail, and has analyzed them well, thoroughly mastered them, and investigated them well, both in terms of the rules and their detailed exposition. When an expert on the Monastic Law has five other qualities, he is considered ignorant: (1) he does not know the offenses and non-offenses; (2) he does not know the light and heavy offenses; (3) he does not know the curable and incurable offenses; (4) he does not know the grave and minor offenses; (5) he is not skilled in deciding legal issues. But when an expert on the Monastic Law has five qualities, he is considered learned: (1) he knows the offenses and non-offenses; (2) he knows the light and heavy offenses; (3) he knows the curable and incurable offenses; (4) he knows the grave and minor offenses; (5) he is skilled in deciding legal issues. There are five kinds of wilderness dwellers: one who is a wilderness dweller (1) because of stupidity and folly; (2) because one is overcome by bad desires; (3) because of insanity and derangement; (4) because it is praised by the Buddhas and their disciples; or (5) because of fewness of wishes, contentment, self-effacement, seclusion, and not needing anything else. There are five kinds of people who only eat almsfood … There are five kinds of people who wear rag robes … There are five kinds of people who live at the foot of a tree … There are five kinds of people who live in charnel grounds … There are five kinds of people who live out in the open … There are five kinds of people who only have three robes … There are five kinds of people who go on continuous almsround … There are five kinds of people who never lie down … There are five kinds of people who accept any kind of resting place … There are five kinds of people who eat in one sitting per day … There are five kinds of people who refuse to accept food offered after the meal has begun … There are five kinds of people who eat only from the almsbowl: one who eats only from the almsbowl (1) because of stupidity and folly; (2) because one is overcome by bad desires; (3) because of insanity and derangement; (4) because it is praised by the Buddhas and their disciples; or (5) because of fewness of wishes, contentment, self-effacement, seclusion, and not needing anything else. When a monk has five qualities, he should not live without formal support: (1) he does not know about the observance-day ceremony; (2) he does not know the observance-day procedure; (3) he does not know the Monastic Code; (4) he does not know the recitation of the Monastic Code; (5) he has less than five years of seniority. But when a monk has five qualities, he may live without formal support: (1) he knows about the observance-day ceremony; (2) he knows the observance-day procedure; (3) he knows the Monastic Code; (4) he knows the recitation of the Monastic Code; (5) he has five or more years of seniority. When a monk has five other qualities, he should not live without formal support: (1) he does not know about the invitation ceremony; (2) he does not know the invitation procedure; (3) he does not know the Monastic Code; (4) he does not know the recitation of the Monastic Code; (5) he has less than five years of seniority. But when a monk has five qualities, he may live without formal support: (1) he knows about the invitation ceremony; (2) he knows the invitation procedure; (3) he knows the Monastic Code; (4) he knows the recitation of the Monastic Code; (5) he has five or more years of seniority. When a monk has five other qualities, he should not live without formal support: (1) he does not know the offenses and non-offenses; (2) he does not know the light and heavy offenses; (3) he does not know the curable and incurable offenses; (4) he does not know the grave and minor offenses; (5) he has less than five years of seniority. But when a monk has five qualities, he may live without formal support: (1) he knows the offenses and non-offenses; (2) he knows the light and heavy offenses; (3) he knows the curable and incurable offenses; (4) he knows the grave and minor offenses; (5) he has five or more years of seniority. When a nun has five qualities, she should not live without formal support: (1) she does not know about the observance-day ceremony; (2) she does not know the observance-day procedure; (3) she does not know the Monastic Code; (4) she does not know the recitation of the Monastic Code; (5) she has less than five years of seniority. But when a nun has five qualities, she may live without formal support: (1) she knows about the observance-day ceremony; (2) she knows the observance-day procedure; (3) she knows the Monastic Code; (4) she knows the recitation of the Monastic Code; (5) she has five or more years of seniority. When a nun has five other qualities, she should not live without formal support: (1) she does not know about the invitation ceremony; (2) she does not know the invitation procedure; (3) she does not know the Monastic Code; (4) she does not know the recitation of the Monastic Code; (5) she has less than five years of seniority. But when a nun has five qualities, she may live without formal support: (1) she knows about the invitation ceremony; (2) she knows the invitation procedure; (3) she knows the Monastic Code; (4) she knows the recitation of the Monastic Code; (5) she has five or more years of seniority. When a nun has five other qualities, she should not live without formal support: (1) she does not know the offenses and non-offenses; (2) she does not know the light and heavy offenses; (3) she does not know the curable and incurable offenses; (4) she does not know the grave and minor offenses; (5) she has less than five years of seniority. But when a nun has five qualities, she may live without formal support: (1) she knows the offenses and non-offenses; (2) she knows the light and heavy offenses; (3) she knows the curable and incurable offenses; (4) she knows the grave and minor offenses; (5) she has five or more years of seniority. There are five dangers in being uninspiring: (1) you criticize yourself; (2) after investigating, wise people blame you; (3) you get a bad reputation; (4) you die confused; (5) after death, you are reborn in a lower realm. There are five benefits in being inspiring: (1) you do not criticize yourself; (2) after investigating, wise people praise you; (3) you get a good reputation; (4) you die unconfused; (5) after death, you are reborn in heaven. There are five other dangers in being uninspiring: (1) you do not give rise to confidence in those without it; (2) you cause some to lose their confidence; (3) you don’t carry out the Teacher’s instructions; (4) later generations follow your example; (5) your mind doesn’t become serene. And there are five benefits in being inspiring: (1) you give rise to confidence in those without it; (2) you increase the confidence of those who have it; (3) you carry out the Teacher’s instructions; (4) later generations follow your example; (5) your mind becomes serene. There are five dangers of associating with families: (1) one commits the offense of visiting families before or after a meal invitation; (2) one commits the offense of sitting down in private; (3) one commits the offense of sitting down on a concealed seat; (4) one commits the offense of teaching more than five or six sentences to a woman; (5) one has a lot of worldly thoughts. There are five dangers for a monk who associates with families: (1) when he associates too much with families, he often sees women; (2) because of seeing them, he associates with them; (3) because of associating with them, there is intimacy; (4) because of intimacy, there is lust; (5) because his mind is overcome by lust, it is to be expected that he will be dissatisfied with the spiritual life, that he will commit a certain defiled offense, or that he will renounce the training and return to the lower life. There are five kinds of propagation: (1) propagation from roots, (2) propagation from stems, (3) propagation from joints, (4) propagation from cuttings, (5) propagation from regular seeds as the fifth. When fruit is allowable for monastics for any of five reasons, it may be eaten: (1) it has been damaged by fire, (2) it has been damaged by a knife, (3) it has been damaged by a fingernail, (4) it’s seedless, (5) the seeds have been removed. There are five kinds of purification: (1) After reciting the introduction, the rest is announced as if heard. (2) After reciting the introduction and the four rules entailing expulsion, the rest is announced as if heard. (3) After reciting the introduction, the four rules entailing expulsion, and the thirteen rules entailing suspension, the rest is announced as if heard. (4) After reciting the introduction, the four rules entailing expulsion, the thirteen rules entailing suspension, and the two undetermined rules, the rest is announced as if heard. (5) In full is the fifth. There are five other kinds of purification: (1) the observance-day ceremony which consists of reciting the Monastic Code, (2) the observance-day ceremony which consists of declaring purity, (3) the observance-day ceremony which consists of a determination, (4) the invitation ceremony, (5) the observance-day ceremony for the sake of unity as the fifth. There are five benefits of being an expert on the Monastic Law: (1) your own morality is well guarded; (2) you are a refuge for those who are habitually anxious; (3) you speak with confidence in the midst of the Sangha; (4) you can legitimately and properly refute an opponent; (5) you are practicing for the longevity of the true Teaching. There are five kinds of illegitimate cancellations of the Monastic Code. — There are five kinds of legitimate cancellations of the Monastic Code.” The section on fives is finished. This is the summary: “Offense, classes of offenses, Training, and with the next life; People, and involving cutting, And committing, because of. Invalid, and valid, Allowable, suspected, and oil; Fat, loss, successes, Comes to an end, and with people. Charnel ground, and chewed, Theft, and one called a gangster; Not to be given away, not to be shared out, From body, from body and speech. Confessable, Sangha, reciting, Outside, and with the robe-making ceremony; Legal procedures, for the third time, An offense entailing expulsion, a serious offense, <j>an offense of wrong conduct. Unallowable, and allowable, Without merit, hard to remove; Sweeping, and other, To say, and also offenses. Legal issue, action that is the basis for an offense, motion, And both offenses and non-offenses; These are light and strong, You should understand dark and bright. Wilderness, and almsfood, Rag robe, tree, people who live in charnel grounds; Out in the open, and robe, Continuous, one who never lies down. Resting place, also after, And one who eats only from the bowl; Observance-day ceremony, invitation ceremony, And also offenses and non-offenses. These verses on dark and bright, They are the same for the nuns; Being uninspiring, being inspiring, And so two others. Associating with families, too much, Propagation, and allowable for monastics; Purification, and another, Monastic Law, and with illegitimate; And so legitimate is spoken of, The basic section on fives is finished.” 6. The section on sixes

၆-ဆက္ကဝါရ ၃၂၆။ အဂါရဝတို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ဂါရဝတို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ဝိနီတဝတ္ထုတို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ သာမီစိတို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ အာပတ်သင့်ခြင်း အကြောင်းသမုဋ္ဌာန်တို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ဆေဒနကအာပတ်တို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ခြောက်ပါးသော အကြောင်းတို့ဖြင့် အာပတ်သို့ ရောက်၏။ ဝိနည်းဓိုရ်၌ အကျိုး ‘အာနိသင်’ တို့သည်ခြောက်ပါး တို့တည်း။ ပရမတို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ခြောက်ညဥ့်ပတ်လုံးသင်္ကန်းသုံးထည် ‘တိစီဝရိက်’ နှင့် ကင်း၍ နေအပ်၏။ သင်္ကန်းတို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ဆိုးရည်တို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ခြောက်ပါးသော အာပတ်တို့သည် ကိုယ်ကြောင့်လည်းကောင်း၊ စိတ်ကြောင့်လည်းကောင်း ဖြစ်ကုန်၏၊ နှုတ်ကြောင့် မဖြစ်ကုန်။ ခြောက်ပါးသော အာပတ်တို့သည်နှုတ်ကြောင့်လည်းကောင်း၊ စိတ်ကြောင့်လည်း ကောင်း ဖြစ်ကုန်၏၊ ကိုယ်ကြောင့် မဖြစ်ကုန်။ ခြောက်ပါးသော အာပတ်တို့သည် ကိုယ်ကြောင့်လည်း ကောင်း၊ နှုတ်ကြောင့်လည်းကောင်း၊ စိတ်ကြောင့်လည်းကောင်း ဖြစ်ကုန်၏။ ကံတို့သည် ခြောက်ပါး တို့တည်း။ ငြင်းခုံခြင်း ‘ဝိဝါဒ’၏အကြောင်းတို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ စွပ်စွဲခြင်း ‘အနုဝါဒ’၏ အကြောင်းတို့သည်ခြောက်ပါးတို့တည်း။ အသက်ထက်ဆုံး မမေ့စေအပ်သော တရားတို့သည် ခြောက်ပါး တို့တည်း။ မြတ်စွာဘုရား အထွာတော်ဖြင့် အလျားခြောက်ထွာ၊ အနံခြောက်ထွာ။ (နိဿရည်း) ဆရာမှနိဿရည်းငြိမ်းခြင်းတို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ (လခွဲအတွင်း) ရေချိုးရာ၌ နောက်ထပ်ပညတ်‘အနုပညတ်’ တို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ချုပ်၍မပြီးသေးသော သင်္ကန်းကို ယူ၍ ဖဲသွား၏။ ချုပ်၍မပြီးသေးသော သင်္ကန်းကို ကောင်းစွာယူ၍ ဖဲသွား၏။ ခြောက်ပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံပေးအပ်၏၊ မှီရာ‘နိဿရည်း’ ကို ပေးအပ်၏၊ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေအပ်၏။ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သောသီလဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သမာဓိဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော ပညာဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော လွတ်မြောက်ခြင်း‘ဝိမုတ္တိ’ ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော လွတ်မြောက်သော ဉာဏ်အမြင် ‘ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿန’ ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ဆယ်ဝါ ဆယ်ဝါထက် အလွန်ရှိသည်လည်း ဖြစ်၏။ အခြား အင်္ဂါခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံပေးအပ်၏၊ မှီရာ‘နိဿရည်း’ ကို ပေးအပ်၏၊ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေအပ်၏။ မိမိကိုယ်တိုင် ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ဥစ္စာဖြစ်သော သီလဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ သူတစ်ပါးကိုလည်း ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သီလဂုဏ်၌ ဆောက်တည်စေတတ်၏၊ မိမိကိုယ်တိုင် ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သမာဓိဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ သူတစ်ပါးကိုလည်း ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော သမာဓိဂုဏ်၌ ဆောက်တည်စေတတ်၏၊ မိမိကိုယ်တိုင် ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော ပညာဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ သူတစ်ပါးကိုလည်း ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော ပညာဂုဏ်၌ ဆောက်တည်စေတတ်၏၊ မိမိကိုယ်တိုင် ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော လွတ်မြောက်ခြင်း ‘ဝိမုတ္တိ’ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ သူတစ်ပါးကိုလည်း ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ဥစ္စာဖြစ်သော လွတ်မြောက်ခြင်း‘ဝိမုတ္တိ’ဂုဏ်၌ ဆောက်တည်စေတတ်၏၊ မိမိကိုယ်တိုင် ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ဥစ္စာဖြစ်သော လွတ်မြောက်သော ဉာဏ်အမြင် ‘ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿန’ဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ သူတစ်ပါးကိုလည်းရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ ဥစ္စာဖြစ်သော လွတ်မြောက်သော ဉာဏ်အမြင် ‘ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿန’ဂုဏ်၌ ဆောက့်တည်စေတတ်၏၊ ဆယ်ဝါ ဆယ်ဝါထက် အလွန်ရှိသည်လည်း ဖြစ်၏။ အခြား အင်္ဂါခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံပေးအပ်၏၊ မှီရာ‘နိဿရည်း’ ကို ပေးအပ်၏၊ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေအပ်၏။ ယုံကြည်ခြင်း‘သဒ္ဓါတရား’ ရှိ၏၊ အရှက်‘ဟိရီ’ ရှိ၏၊ ဒုစရိုက်မှ ကြောက်လန့်ခြင်း ‘ဩတ္တပ္ပ’ ရှိ၏၊ လုံ့လဝီရိယ ရှိ၏၊ သတိ တည်မြဲ၏၊ ဆယ်ဝါဆယ်ဝါထက် အလွန်ရှိသည်လည်း ဖြစ်၏။ အခြား အင်္ဂါခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံပေးအပ်၏၊ မှီရာ‘နိဿရည်း’ ကို ပေးအပ်၏၊ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေအပ်၏။ လွန်မြတ်သော သီလပျက်စီးခြင်း မရှိ၊ လွန်မြတ်သော အကျင့်ပျက်စီးခြင်း မရှိ၊ လွန်မြတ်သော အယူပျက်စီးခြင်း မရှိ၊ အကြားအမြင်များ၏၊ ပညာရှိ၏၊ ဆယ်ဝါ ဆယ်ဝါထက် အလွန်ရှိသည်လည်း ဖြစ်၏။ အခြား အင်္ဂါခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံပေးအပ်၏၊ မှီရာ‘နိဿရည်း’ ကို ပေးအပ်၏၊ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေအပ်၏။ နာဖျားသော အနီးနေတပည့်အတူနေတပည့်တို့ကို လုပ်ကျွေးခြင်းငှါသော်လည်းကောင်း၊ လုပ်ကျွေးစေခြင်းငှါသော်လည်းကောင်း စွမ်းနိုင်၏၊ မမွေ့လျော်သော တပည့်ကို အရပ်တစ်ပါးသို့ ခေါ်ဆောင်ခြင်းငှါသော်လည်းကောင်း၊ ခေါ်ဆောင်စေခြင်းငှါသော်လည်းကောင်း စွမ်းနိုင်၏၊ ဖြစ်ပေါ်လာသော တွေးတောမှု ‘သံသယကုက္ကုစ္စ’ ကို တရားသဖြင့်ပယ်ဖျောက်ခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏၊ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ်မှ ထမြောက်ခြင်းကိုလည်း သိ၏၊ ဆယ်ဝါဆယ်ဝါထက် အလွန်ရှိသည်လည်း ဖြစ်၏။ အခြား အင်္ဂါခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံပေးအပ်၏၊ မှီရာ‘နိဿရည်း’ ကို ပေးအပ်၏၊ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေအပ်၏။ အနီးနေတပည့် အတူနေတပည့်တို့ကိုမြင့်မြတ်သော ကျင့်ဝတ်သိက္ခာ၌ ကျင့်စေခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏၊ အကျင့်မြတ်၏ အစဖြစ်သော သိက္ခာ၌ဆုံးမခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏၊ အဘိဓမ္မာ၌ ဆုံးမခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်၏၊ အလုံးစုံသော ဝိနည်းပိဋကတ် ‘အဘိဝိနယ’ ၌ ဆုံးမခြင်းငှာ စွမ်းနိုင်၏၊ ဖြစ်ပေါ်လာသော အယူမှားကို တရားသဖြင့်ဖြေချွတ်စိမ့်သောငှာ စွမ်းနိုင်၏၊ ဆယ်ဝါ ဆယ်ဝါထက် အလွန်ရှိသည်လည်း ဖြစ်၏။ အခြား အင်္ဂါခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံပေးအပ်၏၊ မှီရာ‘နိဿရည်း’ ကို ပေးအပ်၏၊ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေအပ်၏။ အာပတ်သင့်သည်ကို သိ၏၊ အာပတ်မသင့်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ထိုရဟန်းသည်ပါတိမောက်နှစ်ပါးတို့ကို အကျယ်ရ၏၊ ကောင်းစွာ ဝေဖန်နိုင်၏၊ ကောင်းစွာ ဖြစ်ခြင်းရှိ၏ ‘ကျေကျေပွန်ပွန်ရ၏’၊ သုတ် ‘မာတိကာ’ အားဖြင့် ဖြစ်စေ သဒ္ဒါပုဒ်ဗျည်း ‘ဝိဘင်းအကျယ်’အားဖြင့် ဖြစ်စေကောင်းစွာ ဆုံးဖြတ်နိုင်၏၊ ဆယ်ဝါ ဆယ်ဝါထက် အလွန်ရှိသည်လည်း ဖြစ်၏။ အဓမ္မိကဖြစ်သော ပါတိမောက်ထားခြင်းတို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ဓမ္မိကဖြစ်သော ပါတိမောက်ထားခြင်းတို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ဆက္က ပြီး၏။ ထိုဆက္က၏ အကျဥ်းချုပ် အဂါရဝဆက္က၊ ဂါရဝဆက္က၊ ဝိနီတဝတ္ထုဆက္က၊ သာမီစိဆက္က၊ အာပတ္တိသမုဋ္ဌာနဆက္က၊ ဆေဒနကဆက္က၊ အာကာရဆက္က၊ အာနိသံသဆက္က။ ပရမဆက္က၊ ဆာရတ္တဆက္က၊ စီဝရဆက္က၊ ရဇနဆက္က၊ ကာယစိတ္တဆက္က၊ ဝါစာစိတ္တဆက္က၊ ကာယဝါစာစိတ္တဆက္က၊ ကမ္မဆက္က၊ ဝိဝါဒမူလဆက္က၊ အနုဝါဒမူလဆက္က၊ ဒီဃသောဆက္က၊ တိရိယဆက္က၊ နိဿယပဋိပဿဒ္ဓိဆက္က။ အနုပညတ္တိဆက္က၊ အာဒါယဆက္က၊ သမာဒါယဆက္က၊ ထိုမှ တစ်ပါးလည်း အသေခဆက္က၊ သမာဒပေတာဆက္က၊ သဒ္ဓါဆက္က၊ အဓိသီလဆက္က၊ ဂိလာနဆက္က၊ အာဘိသမာစာရိကဆက္က၊ အာပတ္တိဆက္က၊ အဓမ္မိက ပါတိမောက္ခဋ္ဌပနဆက္က၊ ဓမ္မိကပါတိမောက္ခဋ္ဌပနဆက္က။ ဤကား အကျဥ်းချုပ်တည်း။

“There are six kinds of disrespect. — There are six kinds of respect. — There are six grounds of training. — There are six proper ways. — There are six originations of offenses. — There are six offenses involving cutting. — There are six ways of committing an offense. — There are six benefits of being an expert on the Monastic Law. — There are six rules about ‘at the most’. — One may be stay apart from one’s three robes for six days. — There are six kinds of robe-cloth. — There are six kinds of dye. — There are six kinds of offenses that originate from body and mind, not from speech. — There are six kinds of offenses that originate from speech and mind, not from body. — There are six kinds of offenses that originate from body, speech, and mind. — There are six kinds of legal procedures. — There are six roots of disputes. — There are six roots of accusations. — There are six aspects of friendliness. — Six standard handspans in length. — Six handspans wide. — There are six reasons why the formal support from a teacher comes to an end. — There are six additions to the rule on bathing. — One takes an unfinished robe and leaves the monastery. — One leaves the monastery with an unfinished robe. When a monk has six qualities, he may give the full ordination, give formal support, and have a novice monk attend on him: he has (1) the virtue, (2) stillness, (3) wisdom, (4) freedom, and (5) the knowledge and vision of freedom of one who is fully trained, and (6) he has ten or more years of seniority. When a monk has six other qualities, he may give the full ordination, give formal support, and have a novice monk attend on him: (1) he has the virtue of one who is fully trained himself and encourages others in it; (2) he has the stillness of one who is fully trained himself and encourages others in it; (3) he has the wisdom of one who is fully trained himself and encourages others in it; (4) he has the freedom of one who is fully trained himself and encourages others in it; (5) he has the knowledge and vision of freedom of one who is fully trained himself and encourages others in it; (6) he has ten or more years of seniority. When a monk has six other qualities, he may give the full ordination, give formal support, and have a novice monk attend on him: he has (1) faith, (2) conscience, (3) moral prudence, (4) energy, (5) mindfulness, and (6) ten or more years of seniority. When a monk has six other qualities, he may give the full ordination, give formal support, and have a novice monk attend on him: (1) he has not failed in the higher morality; (2) he has not failed in the higher conduct; (3) he has not failed in the higher view; (4) he is learned; (5) he is wise; (6) he has ten or more years of seniority. When a monk has six other qualities, he may give the full ordination, give formal support, and have a novice monk attend on him: he is capable of three things in regard to a student: (1) to nurse him or have him nursed when he is sick; (2) to send him away or have him sent away when he is discontent with the spiritual life; (3) to use the Teaching to dispel anxiety. And (4) he knows the offenses; (5) he knows how offenses are cleared; and (6) he has ten or more years of seniority. When a monk has six other qualities, he may give the full ordination, give formal support, and have a novice monk attend on him: he is capable of five things in regard to a student: (1) to train him in good conduct; (2) to train him in the basics of the spiritual life; (3) to train him in the Teaching; (4) to train him in the Monastic Law; and (5) to use the Teaching to make him give up wrong views. And (6) he has ten or more years of seniority. When a monk has six other qualities, he may give the full ordination, give formal support, and have a novice monk attend on him: (1) he knows the offenses; (2) he knows the non-offenses; (3) he knows the light offenses; (4) he knows the heavy offenses; (5) he has properly learned both Monastic Codes in detail, and he has analyzed them well, thoroughly mastered them, and investigated them well, both in terms of the rules and their detailed exposition; (6) he has ten or more years of seniority. There are six kinds of illegitimate cancellations of the Monastic Code. — There are six kinds of legitimate cancellations of the Monastic Code.” The section on sixes is finished. This is the summary: “Disrespect, and respect, Training, and also proper ways; Originations, and cutting, Ways, and with benefit. And ‘at the most’, six days, Robe-cloth, and kinds of dye; And from body and mind, And from speech and mind. And from body, speech and mind, Legal procedure, and dispute; Accusations, and in length, Wide, and with formal support. Additions to the rule, takes, And so with; Fully trained, one who encourages, Faith, and with higher morality; Sick, good conduct, Offense, illegitimate, legitimate.” 7. The section on sevens

၇-သတ္တကဝါရ ၃၂၇။ အာပတ်တို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ အာပတ်အစုတို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ ဝိနီတဝတ္ထုတို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ သာမီစိတို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ မတရားသဖြင့် ဝန်ခံခြင်းတို့သည်ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ တရားသဖြင့် ဝန်ခံခြင်းတို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ ခုနစ်ယောက်သောသူတို့၏ခုနစ်ရက်အတွင်း ပြုဖွယ်ကိစ္စဖြင့် သွားခြင်းငှါ (အပ်၏) အာပတ် မသင့်။ ဝိနည်းဓိုရ်ပုဂ္ဂိုလ်၌ အကျိုး‘အာနိသင်’ တို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ (ဒသာဟပရမစသော) ပရမတို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ ခုနစ်ရက်မြောက်သော အရုဏ်တက်ခြင်း၌ စွန့်အပ်၏၊ သမထတို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ ကံတို့သည်ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ စပါးစိမ်းတို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ အနံဖီလာမှ ခုနစ်တောင်။ ဂဏဘောဇဥ်၌အနုပညတ်တို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ ဆေးတို့ကို အကပ်ခံ၍ ခုနစ်ရက်ပတ်လုံး သိုမှီး ‘သိမ်းဆည်း’ ခြင်းကို ပြု၍ သုံးဆောင်အပ်ကုန်၏။ ပြုပြီးသော သင်္ကန်းကို ယူ၍ ဖဲသွား၏။ ပြုပြီးသော သင်္ကန်းကို ကောင်းစွာယူ၍ ဖဲသွား၏။ ရဟန်းအား ရှုအပ်သော အာပတ်သည် မရှိ။ ရဟန်းအား ရှုအပ်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ ရဟန်းအားကုစားအပ်သော အာပတ်သည် ရှိ၏။ အဓမ္မိကဖြစ်သော ပါတိမောက်ထားခြင်းတို့သည်ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ ဓမ္မိကဖြစ်သော ပါတိမောက်ထားခြင်းတို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ ခုနစ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ဝိနည်းဓိုရ် ဖြစ်၏။ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ်ကို သိ၏၊ လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ သီလရှိ၏၊ ပါတိမောက္ခ သံဝရသီလနှင့် ပြည့်စုံသည် ဖြစ်၍ အကျင့်အာစာရ ကျက်စားရာဂေါစရနှင့် ပြည့်စုံသည် ဖြစ်၍ နေ၏၊ အဏုမြူမျှလောက်သော အပြစ်တို့၌ ဘေးဟု ရှုလေ့ရှိသည် ဖြစ်၍ သိက္ခာပုဒ်တို့၌ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ အလွန် စင်ကြယ်သောစိတ် ‘ဥပစာရဈာန်စိတ်’၌ ဖြစ်သော မျက်မှောက်သောကိုယ်အဖြစ်၌ ချမ်းသာစွာ နေခြင်းဖြစ်သော လေးပါးသော ဈာန်တို့ကို အလိုရှိတိုင်း ရ၏၊ မဆင်းရဲသဖြင့် ရ၏၊ မငြိုငြင်သဖြင့် ရ၏၊ အာသဝေါတရားတို့သည်လည်း ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါမှ ကင်းသောအရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဥ်သောသမာဓိ အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဥ်သော ပညာကို မျက်မှောက်သော ကိုယ်၏အဖြစ်၌ပင် မိမိကိုယ်တိုင် ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ အခြား အင်္ဂါခုနစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း ဝိနည်းဓိုရ် ဖြစ်၏။ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ် မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ်ကို သိ၏၊ လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ များသောအကြားအမြင် ရှိ၏၊ အကြားအမြင်ကို ဆောင်၏၊ အကြားအမြင်ကို ဆည်းပူး၏။ အကြင်တရားတို့သည် အစ၌ ကောင်းကုန်၏၊ အလယ်၌ ကောင်းကုန်၏၊ အဆုံး၌ ကောင်းကုန်၏၊ အနက်နှင့် ပြည့်စုံကုန်၏၊ သဒ္ဒါနှင့် ပြည့်စုံကုန်၏၊ အလုံးစုံ ပြည့်စုံသော စင်ကြယ်သော မြတ်သောအကျင့်ကို ဟောတတ်ကုန်၏၊ ထိုသို့သဘောရှိကုန်သော တရားတို့သည် ထိုရဟန်းအား များသောအကြားအမြင် ရှိကုန်၏၊ ဆောင်အပ်ကုန်၏၊ နှုတ်ဖြင့် လေ့လာအပ်ကုန်၏၊ စိတ်ဖြင့် အဖန်တလဲလဲဆင်ခြင်အပ်ကုန်၏၊ ဉာဏ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ထိုးထွင်း၍ သိအပ်ကုန်၏။ အလွန်စင်ကြယ်သောစိတ် ‘ဥပစာရဈာန်စိတ်’ ၌ ဖြစ်သော မျက်မှောက်သော ကိုယ်အဖြစ်၌ ချမ်းသာစွာနေခြင်းဖြစ်သော လေးပါးသော ဈာန်တို့ကို အလိုရှိတိုင်း ရ၏။ မဆင်းရဲသဖြင့် ရ၏။ မငြိုငြင်သဖြင့့်ရ၏။ အာသဝေါတရားတို့၏လည်း ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါမှ ကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဥ်သောသမာဓိ၊ အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဥ်သော ပညာကို မျက်မှောက်သော ကိုယ်၏ အဖြစ်၌ပင် မိမိကိုယ်တိုင်ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ အခြား အင်္ဂါခုနစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း ဝိနည်းဓိုရ် ဖြစ်၏။ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ် မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ်ကို သိ၏၊ လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ထိုရဟန်းသည် ပါတိမောက်နှစ်ပါးတို့ကို အကျယ်ရ၏၊ ကောင်းစွာ ဝေဖန်နိုင်၏၊ ကောင်းစွာ ဖြစ်ခြင်းရှိ၏ ‘ကျေကျေပွန်ပွန်ရ၏’၊ သုတ် ‘မာတိကာ’ အားဖြင့်ဖြစ်စေ သဒ္ဒါပုဒ်ဗျည်း ‘ဝိဘင်းအကျယ်’ အားဖြင့်ဖြစ်စေကောင်းစွာ ဆုံးဖြတ်နိုင်၏။ အလွန် စင်ကြယ်သောစိတ် ‘ဥပစာရဈာန်စိတ်’ ၌ ဖြစ်သော မျက်မှောက်သော ကိုယ်အဖြစ်၌ ချမ်းသာစွာနေခြင်းဖြစ်သော လေးပါးသော ဈာန်တို့ကို အလိုရှိတိုင်း ရ၏၊ မဆင်းရဲသဖြင့် ရ၏၊ မငြိုငြင်သဖြင့်ရ၏။ အာသဝေါတရားတို့၏လည်း ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါမှ ကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဥ်သောသမာဓိ၊ အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဥ်သော ပညာကို မျက်မှောက်သော ကိုယ်၏ အဖြစ်၌ပင် မိမိကိုယ်တိုင်ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ အခြား အင်္ဂါခုနစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း ဝိနည်းဓိုရ် ဖြစ်၏။ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ် မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ်ကို သိ၏၊ လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ တစ်ပါးမကများသော အပြားရှိသော ရှေး၌ဖြစ်ဖူးသော ဘဝကို အစဥ်လျှောက်၍ အောက်မေ့နိုင်၏၊ ဤရှေး၌ဖြစ်ဖူးသော ဘဝဟူသည် အဘယ်နည်း၊ တစ်ဘဝကိုလည်ကောင်း၊ နှစ်ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း၊ သုံးဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း၊ လေးဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ငါးဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း ဆယ်ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ဘဝနှစ်ဆယ်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ ဘဝသုံးဆယ်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ ဘဝလေးဆယ်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ ဘဝငါးဆယ်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ ဘဝတစ်ရာကိုလည်းကောင်း ဘဝတစ်ထောင်ကိုလည်းကောင်း၊ ဘဝတစ်သိန်းကိုလည်းကောင်း၊ များပြားသော ပျက်ဆဲ ‘သံဝဋ္ဋ’ကပ်တို့ကိုလည်းကောင်း များပြားသောဖြစ်ဆဲ ‘ဝိဝဋ္ဋ’ ကပ်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ များပြားသော ပျက်ဆဲ ဖြစ်ဆဲ ‘သံဝဋ္ဋ ဝိဝဋ္ဋ’ကပ်တို့ကိုလည်းကောင်း (အစဥ်လျှောက်၍ အောက်မေ့နိုင်၏)။ “ဤမည်သောဘဝ၌ (ငါသည်) ဤသို့သော အမည်ရှိခဲ့၏၊ ဤသို့သော အနွယ် ‘အမျိုး’ ရှိခဲ့၏၊ ဤသို့သော အဆင်းရှိခဲ့၏၊ ဤသို့သော အစာရှိခဲ့၏၊ ဤသို့သောချမ်းသာ ဆင်းရဲကို ခံစားခဲ့၏၊ ဤသို့သော အသက်အပိုင်းအခြား ရှိခဲ့၏၊ ထိုငါသည် (တတိယ) ဘဝမှသေခဲ့၍ ဤ (ဒုတိယ) ဘဝ၌ ထင်ရှားဖြစ်ပြန်၏၊ ထို (ဒုတိယ) ဘဝ၌လည်း (ငါသည်) ဤသို့သောအမည်ရှိ ခဲ့၏၊ ဤသို့သော အနွယ် ‘အမျိုး’ ရှိခဲ့၏၊ ဤသို့သော အဆင်းရှိခဲ့၏၊ ဤသို့သော အစာရှိခဲ့၏၊ ဤသို့သော ချမ်းသာဆင်းရဲကို ခံစားခဲ့၏၊ ဤသို့သော အသက်အပိုင်းအခြားရှိခဲ့၏၊ ထိုငါသည် ထို (ဒုတိယ) ဘဝမှ သေခဲ့၍ ဤယခု (ပစ္စုပ္ပန်) ဘဝ၌ ဖြစ်ပြန်၏”ဟု ဤသို့ (အစဥ်လျှောက်၍အောက်မေ့နိုင်၏)။ ဤသို့ အခြင်းအရာနှင့် တကွ ညွှန်းပြဖွယ် (အမည်အနွယ်) နှင့်တကွ တစ်ပါးမကများပြားသော ရှေး၌ဖြစ်ဖူးသော ဘဝကို အစဥ်လျှောက် ၍ အောက်မေ့နိုင်၏၊ အထူးသဖြင့် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်သော လူတို့၏ မျက်စိထက်သာလွန်သော နတ်မျက်စိနှင့်တူသော‘ဒိဗ္ဗစက္ခု’ ဉာဏ်ဖြင့် သေဆဲသတ္တဝါ ဖြစ်ပေါ်ဆဲသတ္တဝါ ယုတ်သော သတ္တဝါ မြတ်သော သတ္တဝါ အဆင်းလှသော သတ္တဝါ အဆင်းမလှသော သတ္တဝါ ကောင်းသော လားရာရှိသော သတ္တဝါ မကောင်းသောလားရာရှိသော သတ္တဝါတို့ကို မြင်၏၊ ကံအားလျော်စွာဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ကို သိ၏။ “အချင်းတို့ ဤသတ္တဝါတို့သည် ကိုယ်ဖြင့် ပြုသော မကောင်းသော အကျင့် ‘ကာယဒုစရိုက်’ နှင့်ပြည့်စုံကုန်၏၊ နှုတ်ဖြင့် ပြုသော မကောင်းသော အကျင့် ‘ဝစီဒုစရိုက်’ နှင့် ပြည့်စုံကုန်၏၊ စိတ်ဖြင့့်ပြုသော မကောင်းသော အကျင့် ‘မနောဒုစရိုက်’ နှင့် ပြည့်စုံကုန်၏၊ အရိယာတို့ကို စွပ်စွဲကုန်၏၊ မှားသော အယူရှိကုန်၏၊ မှားသော အယူဖြင့် ပြုသော ကံရှိကုန်၏၊ ထိုသတ္တဝါတို့သည်ခန္ဓာကိုယ်ပျက်စီး၍ သေပြီး သည်မှ နောက်၌ ချမ်းသာကင်းရာ မကောင်းသောလားရာဖရိုဖရဲကျရောက်ရာ ငရဲ၌ ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏။ အချင်းတို့ ဤသတ္တဝါတို့သည်ကား ကိုယ်ဖြင့် ပြုသော ကောင်းသော အကျင့် ‘ကာယသုစရိုက်’ နှင့်ပြည့်စုံကုန်၏၊ နှုတ်ဖြင့် ပြုသော ကောင်းသော အကျင့် ‘ဝစီသုစရိုက်’ နှင့် ပြည့်စုံကုန်၏၊ စိတ်ဖြင့်ပြုသော ကောင်းသော အကျင့် ‘မနောသုစရိုက်’ နှင့် ပြည့်စုံကုန်၏၊ အရိယာတို့ကို စွပ်စွဲခြင်းမှကင်းကုန်၏၊ မှန်သော အယူရှိကုန်၏၊ မှန်သော အယူဖြင့် ပြုသော ကံရှိကုန်၏၊ ထိုသတ္တဝါတို့သည်ခန္ဓာကိုယ်ပျက်စီး၍ သေပြီးသည်မှ နောက်၌ ကောင်းသောလားရာ လူ့ပြည် နတ်ပြည် ‘သုဂတိ’ ၌ ဖြစ်ပေါ်ကုန်၏”ဟု (ဤသို့ သိ၏)။ ဤသို့လျှင် အထူးသဖြင့် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်သော လူတို့၏မျက်စိထက်သာလွန်သော နတ်မျက်စိနှင့်တူသော ‘ဒိဗ္ဗစက္ခု’ ဉာဏ်ဖြင့် သေဆဲသတ္တဝါ ဖြစ်ပေါ်နေဆဲသတ္တဝါ ယုတ်သော သတ္တဝါ မြတ်သော သတ္တဝါအဆင်းလှသော သတ္တဝါ အဆင်းမလှသော သတ္တဝါ ကောင်းသော လားရာရှိသော သတ္တဝါမကောင်းသော လားရာရှိသော သတ္တဝါတို့ကို မြင်၏၊ ကံအားလျော်စွာ ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ကို သိ၏။ အာသဝေါတရားတို့၏လည်း ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါမှကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်နှင့် ယှဥ်သောသမာဓိ, အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဥ်သော ပညာကို မျက်မှောက်သော ကိုယ်၏ အဖြစ်၌ပင် မိမိကိုယ်တိုင်ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ အခြား အင်္ဂါခုနစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည်လည်း တင့်တယ်၏။ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ်ကို သိ၏၊ လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ သီလရှိ၏။ပ။ သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ဆောက်တည်၍ ကျင့်၏၊ အလွန်စင်ကြယ်သောစိတ် ‘ဥပစာရဈာန်စိတ်’ ၌ ဖြစ်သောမျက်မှောက်သော ကိုယ်၌ ချမ်းသာစွာ နေခြင်းဖြစ်သော လေးပါးသော ဈာန်တို့ကို အလိုရှိတိုင်း ရ၏၊ မဆင်းရဲသဖြင့် ရ၏၊ မငြိုငြင်သဖြင့် ရ၏။ အာသဝေါတရားတို့၏လည်း ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါမှကင်းသော ရာဂမှ လွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဥ်သော သမာဓိ ‘စေတောဝိမုတ္တိ’ကို အဝိဇ္ဇာမှလွတ်သော အရဟတ္တဖိုလ်နှင့် ယှဥ်သော ပညာ ‘ပညာဝိမုတ္တိ’ကို မျက်မှောက်သော ကိုယ်၏ အဖြစ်၌ပင်မိမိကိုယ်တိုင် ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ အခြား အင်္ဂါခုနစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည်လည်း တင့်တယ်၏။ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ်ကို သိ၏၊ လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ များသောအကြားအမြင် ရှိ၏။ပ။ ဉာဏ်ပညာဖြင့် ကောင်းစွာ ထိုးထွင်း၍ သိ၏၊ အလွန်စင်ကြယ်သော စိတ်‘ဥပစာရဈာန်စိတ်’ ၌ ဖြစ်သော မျက်မှောက်သောကိုယ်၏ အဖြစ်၌ ချမ်းသာစွာ နေခြင်းဖြစ်သောလေးပါးသော ဈာန်တို့ကို အလိုရှိတိုင်း ရ၏၊ မဆင်းရဲသဖြင့် ရ၏၊ မငြိုငြင်သဖြင့် ရ၏။ အာသဝေါတရားတို့၏လည်း ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါမှ ကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဥ်သော သမာဓိ, အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဥ်သော ပညာကို မျက်မှောက်သော ကိုယ်၏ အဖြစ်၌ပင် မိမိကိုယ်တိုင် ထူးသောဉာဏ်ဖြင့် သိ၍မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ အခြား အင်္ဂါခုနစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည်လည်း တင့်တယ်၏။ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ်ကို သိ၏၊ လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ထိုဝိနည်းဓိုရ်ပုဂ္ဂိုလ်အား ပါတိမောက်နှစ်ပါးတို့ကို အကျယ်ရ၏၊ ကောင်းစွာ ဝေဖန်နိုင်၏၊ ကောင်းစွာ ဖြစ်ခြင်းရှိ၏ ‘ကျေကျေပွန်ပွန် ရ၏’၊ သုတ် ‘မာတိကာ’ အားဖြင့်ဖြစ်စေ သဒ္ဒါပုဒ်ဗျည်း ‘ဝိဘင်းအကျယ်’ အားဖြင့်ဖြစ်စေကောင်းစွာ ဆုံးဖြတ်နိုင်၏၊ အလွန် စင်ကြယ်သောစိတ် ‘ဥပစာရဈာန်စိတ်’ ၌ ဖြစ်သော မျက်မှောက်သောကိုယ်၏ အဖြစ်၌ ချမ်းသာစွာ နေခြင်းဖြစ်သော လေးပါးသော ဈာန်တို့ကို အလိုရှိတိုင်း ရ၏၊ မဆင်းရဲသဖြင့် ရ၏၊ မငြိုငြင်သဖြင့် ရ၏။ အာသဝေါတရားတို့၏လည်း ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါတရားမှကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်နှင့် ယှဥ်သော သမာဓိ, အရဟတ္တဖိုလ်နှင့် ယှဥ်သော ပညာကိုမျက်မှောက်သော ကိုယ်၏ အဖြစ်၌ပင် မိမိကိုယ်တိုင် ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုကာရောက်၍ နေ၏။ အခြား အင်္ဂါခုနစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည်လည်း တင့်တယ်၏။ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ်ကို သိ၏၊ လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ များလှစွာသောရှေး၌ နေဖူးသော ဘဝကို အစဥ်လျှောက်၍ အောက်မေ့နိုင်၏၊ ဤရှေး၌နေဖူးသော ဘဝဟူသည်ကားအဘယ်နည်း၊ တစ်ဘဝကိုလည်းကောင်း၊ နှစ်ဘဝတို့ကိုလည်းကောင်း။ပ။ ဤသို့ အခြင်းအရာနှင့် တကွဖြစ်သော ညွှန်းပြဖွယ် အမည်အနွယ်နှင့်တကွ ဖြစ်သော များလှစွာသော ရှေး၌နေဖူးသော ဘဝကိုအစဥ်လျှောက်၍ အောက်မေ့နိုင်၏။ အထူးသဖြင့် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်သော လူတို့၏မျက်စိထက် သာလွန်သော နတ်မျက်စိနှင့်တူသော‘ဒိဗ္ဗစက္ခု’ ဉာဏ်ဖြင့် သေဆဲသတ္တဝါ ဖြစ်ပေါ်ဆဲသတ္တဝါ ယုတ်သော သတ္တဝါ မြတ်သော သတ္တဝါအဆင်းလှ သော သတ္တဝါ အဆင်းမလှသော သတ္တဝါ ကောင်းသော လားရာရှိသော သတ္တဝါမကောင်းသော လားရာ ရှိသော သတ္တဝါတို့ကို မြင်၏၊ ကံအားလျော်စွာ ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ကိုသိ၏။ပ။ ဤသို့ အထူးသဖြင့် စင်ကြယ်သော လူတို့၏မျက်စိထက် သာလွန်သော နတ်မျက်စိနှင့်တူသော‘ဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏ်’ဖြင့် သေဆဲ သတ္တဝါ ဖြစ်ပေါ်ဆဲသတ္တဝါ ယုတ်သော သတ္တဝါ မြတ်သော သတ္တဝါအဆင်းလှသော သတ္တဝါ အဆင်းမလှ သော သတ္တဝါ ကောင်းသော လားရာရှိသော သတ္တဝါမကောင်းသော လားရာရှိသော သတ္တဝါတို့ကို မြင်၏၊ ကံအားလျော်စွာ ဖြစ်သော သတ္တဝါတို့ကို သိ၏။ အာသဝေါတရားတို့၏လည်း ကုန်ခြင်းကြောင့် အာသဝေါတရားမှ ကင်းသော အရဟတ္တဖိုလ်နှင့်ယှဥ်သောသမာဓိ, အရဟတ္တဖိုလ်နှင့် ယှဥ်သော ပညာကို မျက်မှောက်သော ကိုယ်၏ အဖြစ်၌ပင် မိမိကိုယ်တိုင်ထူးသော ဉာဏ်ဖြင့် သိ၍ မျက်မှောက်ပြုကာ ရောက်၍ နေ၏။ မသူတော်တရားတိုု့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ ယုံကြည်မှု ‘သဒ္ဓါ’မရှိသူ ဖြစ်၏၊ အရှက် ‘ဟိရီ’မရှိသူဖြစ်၏၊ ကြောက်လန့်ခြင်း ‘ဩတ္တပ္ပ’မရှိသူ ဖြစ်၏၊ အကြားအမြင်မရှိသူ ဖြစ်၏၊ ပျင်းရိသူ ဖြစ်၏၊ လွတ်သော သတိရှိသူ ဖြစ်၏၊ ပညာမရှိသူ ဖြစ်၏။ သူတော်ကောင်းတရားတို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ ယုံကြည်မှု ‘သဒ္ဓါ’ ရှိ၏၊ အရှက်‘ဟိရီ’ ရှိ၏၊ ကြောက်လန့်ခြင်း ‘ဩတ္တပ္ပ’ ရှိ၏၊ များသော အကြားအမြင်ရှိ၏၊ အားထုတ်အပ်သော လုံ့လရှိ၏၊ ထင်သော သတိရှိ၏၊ ပညာရှိ၏။ သတ္တက ပြီး၏။ ထိုသတ္တက၏ အကျဥ်းချုပ် အာပတ္တိသတ္တက၊ အာပတ္တိက္ခန္ဓသတ္တက၊ ဝိနီတဝတ္ထုသတ္တက၊ သာမီစိသတ္တက၊ အဓမ္မိကပဋိညာတကရဏသတ္တက၊ ဓမ္မိကပဋိညာတကရဏသတ္တက၊ အနာပတ္တိသတ္တာဟ သတ္တက။ အာနိသံသသတ္တက၊ ပရမသတ္တက၊ အရုဏုဂ္ဂမနသတ္တက၊ သမထသတ္တက၊ ကမ္မသတ္တက၊ အာမကဓညသတ္တက၊ တိရိယသတ္တက၊ ဂဏဘောဇနသတ္တက။ သတ္တာဟပရမသတ္တက၊ အာဒါယသတ္တက၊ သမာဒါယသတ္တက၊ ထိုမှ တစ်ပါးလည်းန ဟောတိဒဋ္ဌဗ္ဗသတ္တက၊ ဟောတိဒဋ္ဌဗ္ဗသတ္တက၊ ဟောတိပဋိကာတဗ္ဗသတ္တက၊ အဓမ္မိကပါတိမောက္ခဋ္ဌပနသတ္တက၊ ဓမ္မိကပါတိမောက္ခဋ္ဌပနသတ္တက။ လေးပါးကုန်သော ဝိနည်းဓိုရ်ရဟန်းတို့ကိုလည်းကောင်း၊ တင့်တယ်ကုန်သော လေးပါးသောရဟန်းတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ခုနစ်ပါးကုန်သော မသူတော်တရားတို့ကို လည်းကောင်း၊ ဤအတူခုနစ်ပါးကုန်သော သူတော်ကောင်းတရားတို့ကိုလည်းကောင်း မြတ်စွာဘုရားတို့သည် ကောင်းစွာဟောအပ်ကုန်၏။ ဤကား အကျဥ်းချုပ်တည်း။

“There are seven kinds of offenses. — There are seven classes of offenses. — There are seven grounds of training. — There are seven proper ways. — There are seven illegitimate ways of acting according to what has been admitted. — There are seven legitimate ways of acting according to what has been admitted. — There is no offense in going for seven days to seven kinds of people. — There are seven benefits of being an expert on the Monastic Law. — There are seven rules about ‘at the most’. — There is becoming subject to relinquishment at dawn on the seventh day. — There are seven principles for settling legal issues. — There are seven kinds of legal procedures. — There are seven kinds of raw grain. — It is seven wide inside. — There are seven additions to the rule on eating in a group. — After being received, the tonics should be used from storage for at most seven days. — One takes a finished robe and leaves the monastery. — One leaves the monastery with a finished robe. — A monk doesn’t have any offense he needs to recognize. — A monk does have an offense he needs to recognize. — A monk has an offense he needs to make amends for. — There are seven kinds of illegitimate cancellations of the Monastic Code. — There are seven kinds of legitimate cancellations of the Monastic Code. When a monk has seven qualities, he is an expert on the Monastic Law: (1) He knows the offenses. (2) He knows the non-offenses. (3) He knows the light offenses. (4) He knows the heavy offenses. (5) He is virtuous and restrained by the Monastic Code. His conduct is good, he associates with the right people, and he sees danger in minor faults. And he undertakes and trains in the training rules. (6) Whenever he wants, he accesses the four absorptions, those pleasant meditations of the higher mind. (7) And because of the ending of the corruptions, he has realized with his own insight, in this very life, the liberation by mind and the liberation by wisdom. When a monk has seven other qualities, he is an expert on the Monastic Law: (1) He knows the offenses. (2) He knows the non-offenses. (3) He knows the light offenses. (4) He knows the heavy offenses. (5) He has learned much, and he retains and accumulates what he has learned. Those teachings that are good in the beginning, good in the middle, and good in the end, that have a true goal and are well articulated, and that set out the perfectly complete and pure spiritual life—he has learned many such teachings, retained them in mind, recited them verbally, mentally investigated them, and penetrated them well by view. (6) Whenever he wants, he accesses the four absorptions, those pleasant meditations of the higher mind. (7) And because of the ending of the corruptions, he has realized with his own insight, in this very life, the liberation by mind and the liberation by wisdom. When a monk has seven other qualities, he is an expert on the Monastic Law: (1) He knows the offenses. (2) He knows the non-offenses. (3) He knows the light offenses. (4) He knows the heavy offenses. (5) He has properly learned both Monastic Codes in detail; he has analyzed them well, thoroughly mastered them, and investigated them well, both in terms of the rules and their detailed exposition. (6) Whenever he wants, he accesses the four absorptions, those pleasant meditations of the higher mind. (7) And because of the ending of the corruptions, he has realized with his own insight, in this very life, the liberation by mind and the liberation by wisdom. When a monk has seven other qualities, he is an expert on the Monastic Law: (1) He knows the offenses. (2) He knows the non-offenses. (3) He knows the light offenses. (4) He knows the heavy offenses. (5) He recollects many past lives, that is, one birth, two births, three births, four births, five births, ten births, twenty births, thirty births, forty births, fifty births, a hundred births, a thousand births, a hundred thousand births; many eons of world dissolution, many eons of world evolution, many eons of both dissolution and evolution; and he knows: ‘There I had such a name, such a family, such an appearance, such food, such an experience of pleasure and pain, and such a lifespan. Passing away from there, I was reborn elsewhere, and there I had such a name, such a family, such an appearance, such food, such an experience of pleasure and pain, and such a lifespan. Passing away from there, I was reborn here.’ In this way he recollects many past lives with their characteristics and particulars. (6) With superhuman and purified clairvoyance, he sees beings passing away and getting reborn, inferior and superior, beautiful and ugly, gone to good destinations and to bad destinations, and he understands how beings pass on according to their actions: ‘These beings who engaged in misconduct by body, speech, and mind, who abused the noble ones, who had wrong views and acted accordingly, at the breaking up of the body after death, have been reborn in a lower realm, a bad destination, a world of misery, hell. But these beings who engaged in good conduct of body, speech, and mind, who did not abuse the noble ones, who held right view and acted accordingly, at the breaking up of the body after death, have been reborn in a good destination, a heaven world.’ In this way, with superhuman and purified clairvoyance, he sees beings passing away and getting reborn, inferior and superior, beautiful and ugly, gone to good destinations and to bad destinations, and he understands how beings pass on according to their actions. (7) And because of the ending of the corruptions, he has realized with his own insight, in this very life, the liberation by mind and the liberation by wisdom. When an expert on the Monastic Law has seven qualities, he shines: (1) He knows the offenses. (2) He knows the non-offenses. (3) He knows the light offenses. (4) He knows the heavy offenses. (5) He is virtuous and restrained by the Monastic Code. His conduct is good, he associates with the right people, and he sees danger in minor faults. And he undertakes and trains in the training rules. (6) Whenever he wants, he accesses the four absorptions, those pleasant meditations of the higher mind. (7) And because of the ending of the corruptions, he has realized with his own insight, in this very life, the liberation by mind and the liberation by wisdom. When an expert on the Monastic Law has seven qualities, he shines: (1) He knows the offenses. (2) He knows the non-offenses. (3) He knows the light offenses. (4) He knows the heavy offenses. (5) He has learned much, and he retains and accumulates what he has learned. Those teachings that are good in the beginning, good in the middle, and good in the end, that have a true goal and are well articulated, and that set out the perfectly complete and pure spiritual life—he has learned many such teachings, retained them in mind, recited them verbally, mentally investigated them, and penetrated them well by view. (6) Whenever he wants, he accesses the four absorptions, those pleasant meditations of the higher mind. (7) And because of the ending of the corruptions, he has realized with his own insight, in this very life, the liberation by mind and the liberation by wisdom. When an expert on the Monastic Law has seven qualities, he shines: (1) He knows the offenses. (2) He knows the non-offenses. (3) He knows the light offenses. (4) He knows the heavy offenses. (5) He has properly learned both Monastic Codes in detail; he has analyzed them well, thoroughly mastered them, and investigated them well, both in terms of the rules and their detailed exposition. (6) Whenever he wants, he accesses the four absorptions, those pleasant meditations of the higher mind. (7) And because of the ending of the corruptions, he has realized with his own insight, in this very life, the liberation by mind and the liberation by wisdom. When an expert on the Monastic Law has seven qualities, he shines: (1) He knows the offenses. (2) He knows the non-offenses. (3) He knows the light offenses. (4) He knows the heavy offenses. (5) He recollects many past lives, that is, one birth, two births, three births, four births, five births, ten births, twenty births, thirty births, forty births, fifty births, a hundred births, a thousand births, a hundred thousand births; many eons of world dissolution, many eons of world evolution, many eons of both dissolution and evolution; and he knows: ‘There I had such a name, such a family, such an appearance, such food, such an experience of pleasure and pain, and such a lifespan. Passing away from there, I was reborn elsewhere, and there I had such a name, such a family, such an appearance, such food, such an experience of pleasure and pain, and such a lifespan. Passing away from there, I was reborn here.’ In this way he recollects many past lives with their characteristics and particulars. (6) With superhuman and purified clairvoyance, he sees beings passing away and getting reborn, inferior and superior, beautiful and ugly, gone to good destinations and to bad destinations, and he understands how beings pass on according to their actions: ‘These beings who engaged in misconduct by body, speech, and mind, who abused the noble ones, who had wrong views and acted accordingly, at the breaking up of the body after death, have been reborn in a lower realm, a bad destination, a world of misery, hell. But these beings who engaged in good conduct of body, speech, and mind, who did not abuse the noble ones, who held right view and acted accordingly, at the breaking up of the body after death, have been reborn in a good destination, a heaven world.’ In this way, with superhuman and purified clairvoyance, he sees beings passing away and getting reborn, inferior and superior, beautiful and ugly, gone to good destinations and to bad destinations, and he understands how beings pass on according to their actions. (7) And because of the ending of the corruptions, he has realized with his own insight, in this very life, the liberation by mind and the liberation by wisdom. There are seven bad qualities: one has no faith, conscience, or moral prudence; and one is ignorant, lazy, absentminded, and foolish. — There are seven good qualities: one has faith, conscience, and moral prudence; and one is learned, energetic, mindful, and wise.” The section on sevens is finished. This is the summary: “Offense, classes of offenses, Training, and proper ways; Illegitimate, and legitimate, And seven days is no offense. Benefits, ‘at the most’, Dawn, and with settling; Legal procedures, and kinds of raw grain, Wide, eating in a group. At most seven days, takes, And so with; Doesn’t, does, and does, Illegitimate and legitimate. Four about experts on the Monastic Law, And four about monks who shine; And seven bad qualities, Seven good qualities have been taught.” 8. The section on eights

၈-အဋ္ဌကဝါရ ၃၂၈။ ရှစ်ပါးသော အကျိုး ‘အာနိသင်’တို့ကို ကောင်းစွာမြင်သော သံဃာသည် ထိုရဟန်းအားအာပတ်ကို မရှုခြင်းကြောင့် မနှင်ထုတ်အပ်။ ရှစ်ပါးကုန်သော အကျိုး ‘အာနိသင်’တို့ကို ကောင်းစွာ မြင်သဖြင့်လည်းကောင်း၊ တစ်ပါးသောရဟန်းတို့ကို ယုံကြည်သဖြင့်လည်းကောင်း ထိုအာပတ်ကို ဒေသနာကြားစေအပ်၏။ ယာဝတတိယကအာပတ်တို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ ရှစ်ပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ဒါယကာ တို့ကိုဖျက်ဆီး၏။ သင်္ကန်း၏ ဖြစ်ပေါ်စေခြင်းငှါ မာတိကာတို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ ကထိန်နုတ်ခြင်း၏မာတိကာတို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ အဖျော်တို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ ရှစ်ပါးသော မသူတော်တရားတို့သည် အလွန် နှိပ်စက်အပ်သည်ဖြစ်၍ ကုသိုလ်စိတ်ကုန်ခန်းသော ဒေဝဒတ်သည် အပါယ်၌ ဖြစ်လတ္တံ့၊ (အဝီစိ) ငရဲ၌ ဖြစ်လတ္တံ့၊ (အာယု) ကပ်ပတ်လုံး တည်လတ္တံ့၊ ကုစား၍ မရနိုင်တော့ချေ။ လောကဓံတရားတို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ ဂရုဓံတရားတို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ ပါဋိဒေသနီအာပတ်တို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ မုသာဝါဒ ‘မဟုတ်မမှန်ဆိုခြင်း’ သည် အင်္ဂါရှစ်ပါးရှိ၏။ ဥပုသ်အင်္ဂါတို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ စေတမန်အင်္ဂါတို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ တိတ္ထိဝတ်အကျင့်တို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ မဟာသမုဒ္ဒရာ၌ မဖြစ်ဖူးမြဲ သဘောဖြစ်သော အံ့ဖွယ်တို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ ဤသာသနာတော် ‘ဓမ္မဝိနယ’ ၌ မဖြစ်ဖူးမြဲ သဘောဖြစ်သော အံ့ဖွယ်တို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ အနတိရိတ်တို့သည်ရှစ်ပါးတို့တည်း။ အတိရိတ်တို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ ရှစ်ရက်မြောက်သော အရုဏ်တက်သောအခါစွန့်အပ်၏။ ပါရာဇိကတို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ ရှစ်ခုမြောက်သော ဝတ္ထုကို ပြည့်စေသော ရဟန်းမိန်းမကို ဖျက်ဆီးအပ်၏။ ရှစ်ခုမြောက်သော ဝတ္ထုကို ပြည့်စေသော ရဟန်းမိန်းမသည် ဒေသနာကြားအပ်သော်လည်းဒေသနာမကြားအပ်သည် မည်၏။ အဋ္ဌဝါစိကရဟန်းမိန်းမ။ ရှစ်ယောက်သော ရဟန်းမိန်းမတို့အား ခရီးဦးကြိုဆိုအပ်၏။ ရှစ်ယောက်သော ရဟန်းမိန်းတို့အား နေရာကို ပေးအပ်၏။ ရတနာသုံးပါးဆည်းကပ်သူ ဝိသာခါသည် ရှစ်ပါးသော ဆုတို့ကို တောင်း၏။ ရှစ်ပါးသောအင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ရဟန်းမိန်းမတို့ကို ဆုံးမတတ်သော ‘ဘိက္ခုနောဝါဒက’ ရဟန်းဟု သမုတ်အပ်၏။ ဝိနည်းဓိုရ်ပုဂ္ဂိုလ်၌ အကျိုး‘အာနိသင်’တို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ ပရမတို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ တဿပါပိယသိကကံ ပြုအပ်သောရဟန်းသည် ရှစ်ပါးသော တရားတို့၌ ကောင်းစွာ ကျင့်အပ်၏။ တရားနှင့် မလျော်သော ‘အဓမ္မိက’ ပါတိမောက်ထားခြင်းတို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ တရားနှင့်လျော်သော‘ဓမ္မိက’ ပါတိမောက်ထားခြင်းတို့သည် ရှစ်ပါးတို့တည်း။ အဋ္ဌက ပြီး၏။ ထိုအဋ္ဌက၏ အကျဥ်းချုပ် နသောဘိက္ခုအဋ္ဌက၊ ပရေသံပိအဋ္ဌက၊ ယာဝတတိယကအဋ္ဌက၊ ကုလဒူသနအဋ္ဌက၊ စီဝရုပ္ပါဒမာတိကာအဋ္ဌက၊ ကထိနုဗ္ဘာရမာတိကာ အဋ္ဌက၊ ပါနအဋ္ဌက၊ အသဒ္ဓမ္မအဘိဘူတ အဋ္ဌက။ လောကဓမ္မအဋ္ဌက၊ ဂရုဓမ္မအဋ္ဌက၊ ပါဋိဒေသနီယအဋ္ဌက၊ မုသာဝါဒအဋ္ဌက၊ ဥပေါသထင်္ဂ အဋ္ဌက၊ ဒူတေယျင်္ဂအဋ္ဌက၊ တိတ္ထိယဝတ္တအဋ္ဌက၊ မဟာသမုဒ္ဒ အဗ္ဘုတဓမ္မအဋ္ဌက။ ဓမ္မဝိနယ အဗ္ဘုတဓမ္မအဋ္ဌက၊ အနတိရိတ္တအဋ္ဌက၊ အတိရိတ္တအဋ္ဌက၊ နိဿဂ္ဂိယအဋ္ဌက၊ ပါရာ ဇိကအဋ္ဌက၊ ပဌမဝတ္ထုအဋ္ဌက၊ အဒေသိတအဋ္ဌက၊ ဥပသမ္ပဒအဋ္ဌက။ ပစ္စုဋ္ဌာတဗ္ဗအဋ္ဌက၊ အာသနအဋ္ဌက၊ ဝရအဋ္ဌက၊ ဘိက္ခုနောဝါဒကအဋ္ဌက၊ အာနိသံသ အဋ္ဌက၊ ပရမအဋ္ဌက၊ အဋ္ဌဓမ္မဝတ္တနအဋ္ဌက၊ အဓမ္မိကပါတိမောက္ခဋ္ဌပနအဋ္ဌက၊ ဓမ္မိက ပါတိမောက္ခ ဋ္ဌပနအဋ္ဌက၊ ဤသို့အဋ္ဌကတို့ကို ကောင်းစွာ ပြအပ်ကုန်၏။ ဤကား အကျဥ်းချုပ်တည်း။

“When you see eight benefits, you should not eject a monk for not recognizing an offense. — When you see eight benefits, you should confess an offense even out of confidence in the others. — There are eight ‘after the third’. — There are eight ways of corrupting families. — There are eight key phrases for the giving of robe-cloth. — There are eight key phrases for when the robe season comes to an end. — There are eight kinds of drinks. — Because he was overcome and consumed by eight bad qualities, Devadatta is irredeemably destined to an eon in hell. — There are eight worldly phenomena. — There are eight important principles. — There are eight offenses entailing acknowledgment. — Lying has eight factors. — The observance day has eight factors. — There are eight qualities of a qualified messenger. — There are eight proper conducts of monastics of other religions. — The great ocean has eight amazing qualities. — This spiritual path has eight amazing qualities. — There are eight ‘not left overs’. — There are eight ‘left overs’. — There is becoming subject to relinquishment at dawn on the eighth day. — There are eight offenses entailing expulsion. — When she fulfills the eight parts, she should be expelled. — When she fulfills the eight parts, even if she confesses, it is not actually confessed. — There is full ordination with eight statements. — One should stand up for eight people. — One should offer a seat to eight people. — The female lay follower who asked for eight favors. — When a monk has eight qualities, he may be appointed as an instructor of the nuns. — There are eight benefits of being an expert on the Monastic Law. — There are eight rules about ‘at the most’. — A monk who has had a legal procedure of further penalty done against him should behave properly in eight respects. — There are eight kinds of illegitimate cancellations of the Monastic Code. — There are eight kinds of legitimate cancellations of the Monastic Code.” The section on eights is finished. This is the summary: “Not that monk, even in the others, For the third time, corrupting; Key phrases, the robe season coming to an end, Drinks, and with overcome by. Worldly phenomena, important principles, Offenses entailing acknowledgment, lying; And observance days, qualities of a qualified messenger, Monastics of other religions, and also of the ocean. Amazing, not left over, Left over, subject to relinquishment; Offenses entailing expulsion, parts, Not actually confessed, full ordination. One should stand up for, and seat, Favor, and with an instructor; Benefits, ‘at the most’, Behaving in eight respects; Illegitimate, and legitimate, The section on eights has been well proclaimed.” 9. The section on nines

၉-နဝကဝါရ ၃၂၉။ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း၏ အကြောင်းတို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ခြင်းတို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ ဝိနီတဝတ္ထုတို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ ရှေးဦးစွာ လွန်ကျူးဆဲခဏ၌ ရောက်သော ‘ပဌမာပတ္တိက’ အာပတ်တို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ ပုဂ္ဂိုလ်ကိုးယောက်တို့ဖြင့် သံဃာသည် ကွဲပြား၏၊ မွန်မြတ်သော ‘ပဏီတ’ ဘောဇဥ်တို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ ကိုးပါးသော အသားတို့ဖြင့် ဒုက္ကဋ်အာပတ်သင့်၏။ ပါတိမောက်ပြခြင်းတို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ ပရမတို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ တဏှာအရင်းရှိကုန်သော တရားတို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ ဝိဓမာန်တို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ သင်္ကန်းကိုးထည်တို့ကို အဓိဋ္ဌာန်တင်အပ်ကုန်၏။ သင်္ကန်းကိုးထည်တို့ကို ဝိကပ္ပနာ မပြုအပ်ကုန်။ အလျားမှ မြတ်စွာဘုရား၏ အထွာတော်ဖြင့် ကိုးထွာတို့တည်း။ အဓမ္မိကဖြစ်သော ပေးလှူခြင်းတို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ အဓမ္မိကဖြစ်သော ခံယူခြင်းတို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ အဓမ္မိကဖြစ်သော သုံးဆောင်ခြင်းတို့သည်ကိုးပါးတို့တည်း။ ဓမ္မိကဖြစ်သော ပေးလှူခြင်းတို့သည် သုံးပါးတို့တည်း။ ဓမ္မိကဖြစ်သော ခံယူခြင်းတို့သည် သုံးပါးတို့တည်း။ ဓမ္မိကဖြစ်သော သုံးဆောင်ခြင်းတို့သည် သုံးပါးတို့တည်း။ အဓမ္မိကဖြစ်သော သညတ္တိတို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ ဓမ္မိကဖြစ်သော သညတ္တိတို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ အဓမ္မကံ၌ နဝကတို့သည် နှစ်ပါးတို့တည်း။ ဓမ္မကံ၌ နဝကတို့သည် နှစ်ပါးတို့တည်း။ အဓမ္မိကဖြစ်သောပါတိမောက် ထားခြင်းတို့သည် ကိုးပါးတို့တည်း။ ဓမ္မိကဖြစ်သော ပါတိမောက်ထားခြင်းတို့သည်ကိုးပါးတို့တည်း။ နဝက ပြီး၏။ ထိုနဝက၏ အကျဥ်းချုပ် အာဃာတဝတ္ထုနဝက၊ အာဃာတပဋိဝိနယနဝက၊ ဝိနီတဝတ္ထုနဝက၊ ပဌမာပတ္တိက နဝက၊ ဘိဇ္ဇတိနဝက၊ ပဏီတဘောဇနနဝက၊ မံသနဝက၊ ပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသနဝက၊ ပရမနဝက။ တဏှာမူလကနဝက၊ ဝိဓမာနနဝက၊ အဓိဋ္ဌာတဗ္ဗနဝက၊ ဝိကပ္ပေတဗ္ဗနဝက၊ ဝိဒတ္ထိ နဝက၊ အဓမ္မိကဒါနနဝက၊ အဓမ္မိကပဋိဂ္ဂဟနဝက၊ အဓမ္မိကပရိဘောဂနဝက၊ တစ်ဖန် ဓမ္မိကဖြစ်ကုန်သောဒါနသုံးပါး၊ ပဋိဂ္ဂဟသုံးပါး ပရိဘောဂသုံးပါး။ အဓမ္မသညတ္တိနဝက၊ ဓမ္မသညတ္တိနဝက၊ ဒွေနဝကနှစ်ပါး၊ အဓမ္မိကပါတိမောက္ခဋ္ဌပန နဝက၊ ဓမ္မိကပါတိမောက္ခဋ္ဌပနနဝက။ ဤကား အကျဥ်းချုပ်တည်း။

“There are nine grounds for resentment. — There are nine ways of getting rid of resentment. — There are nine grounds of training. — There are nine immediate offenses. — The Sangha is split by a group of nine. — There are nine fine foods. — There is an offense of wrong conduct for eating nine kinds of meat. — There are nine ways of reciting the Monastic Code. — There are nine rules about ‘at the most’. — There are nine things rooted in craving. — There are nine kinds of conceit. — There are nine kinds of robes that should be determined. — There are nine kinds of robes that should not be assigned to another. — Nine standard handspans long. — There are nine illegitimate kinds of gifts. — There are nine illegitimate kinds of receiving. — There are nine illegitimate kinds of possession. — There are three legitimate kinds of gifts, three legitimate kinds of receiving, and three legitimate kinds of possession. — There are nine illegitimate ways of winning over. — There are nine legitimate ways of winning over. — There are two groups of nine on illegitimate legal procedures. — There are two groups of nine on legitimate legal procedures. — There are nine kinds of illegitimate cancellations of the Monastic Code. — There are nine kinds of legitimate cancellations of the Monastic Code.” The section on nines is finished. This is the summary: “Grounds for resentment, getting rid of, Training, and with immediate; And is split, and fine, Meat, reciting, and ‘at the most’. Craving, conceit, determined, And assignment to another, handspans; Gifts, kinds of receiving, kinds of possession, Again threefold legitimate kinds. Illegitimate ways of winning over, <j>and legitimate ways of winning over, And twice two groups of nine; Cancellations of the Monastic Code, Illegitimate, and legitimate.” 10. The section on tens

၁၀-ဒသကဝါရ ၃၃၀။ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်း၏ အကြောင်းတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ရန်ငြိုးဖွဲ့ခြင်းကို ပယ်ဖျောက်ခြင်းတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ဝိနီတဝတ္ထုတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသည် ဆယ်ပါးသောအကြောင်း ‘ဝတ္ထု’ ရှိ၏။ သမ္မာဒိဋ္ဌိသည် ဆယ်ပါးသော အကြောင်း ‘ဝတ္ထု’ ရှိ၏။ အန္တဂ္ဂါဟိက ‘လောကသည် မြဲ၏၊ ဤသို့ စသည့်ယူခြင်း’ ဒိဋ္ဌိတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ မိစ္ဆတ္တတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ သမ္မတ္တတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ အကုသလကမ္မပထတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ကုသလကမ္မပထတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ အဓမ္မိကဖြစ်သော စာရေးတံယူခြင်းတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ဓမ္မိကဖြစ်သော စာရေးတံယူခြင်းတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ သာမဏေတို့၏ သိက္ခာပုဒ်တို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ဆယ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော သာမဏေကို ဖျက်ဆီးအပ်၏ ‘အသွင်ကို ဖျက်အပ်၏’။ ဆယ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘သူမိုက်’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ မိမိဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို မယူနိုင်၊ သူတစ်ပါးဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို မယူနိုင်၊ မိမိဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို မယူမူ၍ သူတစ်ပါးဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို မယူမူ၍တရားနှင့် မလျော်သော ‘အဓမ္မ’ အားဖြင့် ဝန်မခံဘဲ (ဆုံးဖြတ်ခြင်းကို) ပြု၏၊ အာပတ်ကို မသိ၊ အာပတ်၏ အရင်း‘မူလ’ ကို မသိ၊ အာပတ်ဖြစ်ခြင်းအကြောင်းကို မသိ၊ အာပတ်ချုပ်ခြင်းကို မသိ၊ အာပတ်ချုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကြောင်း အကျင့်ကို မသိ။ ဆယ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘ပညာရှိ’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက် ၏။ မိမိဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို ယူနိုင်၏၊ သူတစ်ပါးဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို ယူနိုင်၏၊ မိမိဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို ယူူ၍ သူတစ်ပါးဆိုအပ်သော စကားအပိုင်းအခြားကို ယူူ၍တရားနှင့်လျော်သော ‘ဓမ္မ’အားဖြင့် ဝန်ခံခြင်းဖြင့် (ဆုံးဖြတ်ခြင်းကို) ပြု၏၊ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ်၏အရင်း ‘မူလ’ ကို သိ၏၊ အာပတ်၏ ဖြစ်ခြင်းအကြောင်းကို သိ၏၊ အာပတ်၏ ချုပ်ခြင်းကိုသိ၏၊ အာပတ်ချုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကြောင်းအကျင့်ကို သိ၏။ အခြားဆယ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည်လည်း ‘သူမိုက်’ဟူသော အရေအတွက်သို့ရောက်၏။ အဓိကရုဏ်းကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်း၏ အရင်း ‘မူလ’ ကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်းဖြစ်ခြင်းအကြောင်း ကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်းချုပ်ခြင်းကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်းချုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကြောင်းအကျင့်ကိုမသိ၊ အမှု အကြောင်း‘ဝတ္ထု’ကို မသိ၊ နိဒါန်းကို မသိ၊ (ဥဒ္ဒါန်းကို မသိ)၊ (မူလ) ပညတ်ကို မသိ၊ အနုပညတ်ကို မသိ၊ ဆိုအပ်သော စကားအစဥ် အဆုံးအဖြတ်အစဥ်၏ အစွမ်းအားဖြင့် ဝတ္ထုကို မသိ။ ဆယ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘ပညာရှိ’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ အဓိကရုဏ်းကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်း၏ အရင်း ‘မူလ’ ကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်းဖြစ်ခြင်းအကြောင်းကိုသိ၏၊ အဓိကရုဏ်းချုပ်ခြင်းကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်းချုပ်ခြင်းသို့ ရောက်ကြောင်းအကျင့်ကို သိ၏၊ အမှုအကြောင်း ‘ဝတ္ထု’ကို သိ၏၊ နိဒါန်းကို သိ၏၊ (မူလ) ပညတ်ကို သိ၏၊ အနုပညတ်ကို သိ၏၊ ဆိုအပ်သော စကားအစဥ် အဆုံးအဖြတ်အစဥ်၏ အစွမ်းအားဖြင့် ဝတ္ထုကို သိ၏။ အခြား ဆယ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည်လည်း ‘သူမိုက်’ဟူသော အရေအတွက်သို့ရောက်၏။ ဉတ်ကို မသိ၊ ဉတ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကို မသိ၊ ရှေးဆိုအပ်သော စကား၌ မလိမ္မာ၊ နောက်ဆိုအပ်သော စကား၌ မလိမ္မာ၊ အခါကိုလည်း မသိ၊ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို မသိ၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကိုမသိ၊ ရုန့်ရင်း ‘ကြမ်းတမ်း’သော အာပတ် မရုန့်ရင်း ‘မကြမ်းတမ်း’ သော အာပတ်ကို မသိ၊ စင်စစ်ထိုဝိနည်းဓိုရ် (ပုဂ္ဂိုလ်) သည် ဆရာအဆက်ဆက် (ဝါဒ) ကို ကောင်းစွာ မသင်ယူခဲ့ရ၊ ကောင်းစွာနှလုံးမသွင်းခဲ့ရ၊ ကောင်းစွာ မဆောင်ခဲ့ရ။ ဆယ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘ပညာရှိ’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ ဉတ်ကို သိ၏၊ ဉတ်၏ ပြုဖွယ်ကိစ္စကို သိ၏၊ ရှေးဆိုအပ်သော စကား၌ လိမ္မာ၏၊ နောက်ဆိုအပ်သောစကား၌ လိမ္မာ၏၊ အခါကိုလည်း သိ၏၊ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သောအာပတ် လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ရုန့်ရင်း ‘ကြမ်းတမ်း’သော အာပတ် မရုန့်ရင်း ‘မကြမ်းတမ်း’ သော အာပတ်ကို သိ၏၊ စင်စစ်ထိုဝိနည်းဓိုရ် (ပုဂ္ဂိုလ်) သည် ဆရာအဆက်ဆက် (ဝါဒ) ကို ကောင်းစွာ သင်ယူခဲ့ရ၏၊ ကောင်းစွာ နှလုံးသွင်း ခဲ့ရ၏၊ ကောင်းစွာ ဆောင်ခဲ့ရ၏။ အခြားဆယ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည်လည်း ‘သူမိုက်’ဟူသော အရေအတွက်သို့ရောက်၏။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကိုမသိ၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို မသိ၊ ရုန့်ရင်း ‘ကြမ်းတမ်း’ သော အာပတ်မရုန့်ရင်း ‘မကြမ်းတမ်း’ သော အာပတ်ကို မသိ၊ ထိုဝိနည်းဓိုရ်သည် ပါတိမောက် နှစ်ပါးတို့ကို မရ၊ ကောင်းစွာ မဝေဖန်နိုင်၊ ကောင်းစွာ ဖြစ်ခြင်းမရှိ ‘ကျေကျေပွန်ပွန်မရ’၊ သုတ် ‘မာတိကာ’ အားဖြင့်ဖြစ်စေ သဒ္ဒါပုဒ်ဗျည်း ‘ဝိဘင်းအကျယ်’အားဖြင့် ဖြစ်စေ ကောင်းစွာ မဆုံးဖြတ်နိုင်၊ အာပတ်ဟုတ်သည်အာပတ်မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို မသိ၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ်အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို မသိ၊ ရုန့်ရင်း ‘ကြမ်းတမ်း’ သော အာပတ် မရုန့်ရင်း ‘မကြမ်းတမ်း’ သောအာပတ်ကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်းကို ဆုံးဖြတ်ရာ၌လည်း မလိမ္မာ။ ဆယ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော ဝိနည်းဓိုရ်သည် ‘ပညာရှိ’ဟူသော အရေအတွက်သို့ ရောက်၏။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ရုန့်ရင်း ‘ကြမ်းတမ်း’ သော အာပတ်မရုန့်ရင်း ‘မကြမ်းတမ်း’ သော အာပတ်ကို သိ၏၊ ထိုဝိနည်းဓိုရ်သည် ပါတိမောက် နှစ်ပါးတို့ကို အကျယ်ရ၏၊ ကောင်းစွာ ဝေဖန်နိုင်၏၊ ကောင်းစွာ ဖြစ်ခြင်းရှိ၏ ‘ကျေကျေပွန်ပွန်ရ၏’၊ သုတ် ‘မာတိကာ’အားဖြင့် ဖြစ်စေ သဒ္ဒါ ပုဒ် ဗျည်း ‘ဝိဘင်းအကျယ်’ အားဖြင့် ဖြစ်စေ ကောင်းစွာ ဆုံးဖြတ်နိုင်၏၊ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည် ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်း မရှိသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ရုန့်ရင်း ‘ကြမ်းတမ်း’သော အာပတ်မရုန့်ရင်း ‘မကြမ်းတမ်း’ သော အာပတ်ကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်းကို ဆုံးဖြတ်ရာ၌လည်း လိမ္မာ၏။ ဆယ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက ကမ္မဝါစာဖြင့် သမုတ်အပ်၏။ ဆယ်ပါး သောအကျိုးထူးတို့ကို အကြောင်းပြု၍ မြတ်စွာဘုရားသည် တပည့်သား ‘သာဝက’ တို့အား သိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်တော်မူအပ်၏။ နန်းတော်သို့ ဝင်ခြင်း၌ အပြစ် ‘အာဒီနဝ’ တို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ဒါနဝတ္ထုတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ရတနာတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ဒသဝဂ် ‘ဆယ်ယောက်အစု’ ဖြစ်သော ရဟန်းအပေါင်း။ ဒသဝဂ် ‘ဆယ်ယောက်အစု’ ဖြစ်သော ဂိုဏ်းဖြင့် ပဉ္စင်းခံအပ်၏။ ပံ့သကူတို့ သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ သင်္ကန်းကို ဆောင်ခြင်းတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ဆယ်ရက်အတိုင်းအရှည် ကာလပတ်လုံး အဓိဋ္ဌာန်ဝိကပ္ပနာ မပြုအပ်သော (အတိရေက) သင်္ကန်းကိုဆောင်အပ်၏။ သုက်တို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ မိန်းမတို့သည် ဆယ်မျိုးတို့တည်း။ မယားတို့သည်ဆယ်မျိုးတို့တည်း။ ဝေသာလီ ပြည်၌ ဆယ်ပါးသော ဝတ္ထုတို့ကို ပြကုန်၏။ ရှိမခိုးထိုက်ကုန်သောပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ဆယ်ဦးတို့တည်း။ အက္ကောသဝတ္ထုတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ဆယ်ပါးသောအခြင်းအရာတို့ဖြင့် ကုန်းတိုက်စကားကို ဆောင်၏။ ကျောင်းအိပ်ရာ နေရာတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ဆယ်ပါးသော ဆုတို့ကို တောင်းကုန်၏။ အဓမ္မိကဖြစ်သော ပါတိမောက်ထားခြင်းတို့သည်ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ဓမ္မိကဖြစ်သော ပါတိမောက် ထားခြင်းတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ယာဂု၏ အကျိုး‘အာနိသင်’ တို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ မအပ်သော အသားတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ပရမတို့သည့်ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာ၍ စွမ်းရည်ရှိသော ဆယ်ဝါရ ရဟန်းသည် ရှင်သာမဏေပြုပေးနိုင်၏၊ ပဉ္စင်းခံပေးနိုင်၏၊ မှီရာ ‘နိဿရည်း’ ကို ပေးနိုင်၏။ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေနိုင်၏၊ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာ၍ စွမ်းရည်ရှိသော ဆယ်ဝါရပြီး ရဟန်းမိန်းမသည် ရှင်သာမဏေ ပြုပေးနိုင်၏၊ ပဥ္စင်းခံပေးနိုင်၏၊ မှီရာ ‘နိဿရည်း’ ကို ပေးနိုင်၏ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေနိုင်၏။ ကျွမ်းကျင်လိမ္မာ၍စွမ်းရည်ရှိသော ဆယ်ဝါရပြီးရဟန်းမိန်းမသည် ပဉ္စင်းခံသမုတ်ခြင်း ‘ဝုဋ္ဌာပနသမ္မုတိ’ ကို သာယာအပ်၏။ ဆယ်နှစ်ရှိသော ယောကျာ်းသွားလာဖူးသော မိန်းမအား သိက္ခာကို ပေးအပ်၏။ ဒသက ပြီး၏။ ထိုဒသက၏ အကျဥ်းချုပ် အာဃာတဝတ္ထုဒသက၊ အာဃာတပဋိဝိနယဒသက၊ ဝိနီတဝတ္ထုဒသက၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိဒသက၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိဒသက၊ အန္တဂ္ဂါဟိကဒသက၊ မိစ္ဆတ္တဒသက၊ သမ္မတ္တဒသက၊ အကုသလကမ္မပထ ဒသက၊ ကုသလကမ္မပထဒသက။ အဓမ္မိကသလာကဂါဟဒသက၊ ဓမ္မိကသလာကဂါဟဒသက၊ သာမဏေရဒသက၊ နာသေ တဗ္ဗဒသက၊ ဘာသပရိယန္တဒသက၊ အဓိကရဏဒသက၊ ဉတ္တိဒသက၊ လဟုကဒသက။ ဗာလပဏ္ဍိတအဖြစ်ဖြင့် အပေါ့အလေးဖြစ်ကုန်သော ထို (ဘာသပရိယ န္တစသော) ဒသကတို့ကို ကဏှပက္ခသုက္ကပက္ခတို့ဟူ၍ သိကုန်ရာ၏၊ ဥဗ္ဗာဟိကဒသက၊ သိက္ခာပဒ ဒသက၊ ရာဇန္တေပုရ ပဝေသနဒသက၊ ဒါနဝတ္ထုဒသက၊ ရတနဒသက၊ ဒသဝဂ္ဂဒသက၊ ထိုမှတစ်ပါး ဥပသမ္ပာဒေတဗ္ဗဒသက၊ ပံသုကူလဒသက၊ စီဝရဓာရဏဒသက၊ ဒသာဟပရမဒသက၊ သုက္ကဒသက၊ ဣတ္ထိဒသက။ ဘရိယာဒသက၊ ဒသဝတ္ထုဒသက၊ အဝန္ဒိယဒသက၊ အက္ကောသဝတ္ထုဒသက၊ ပေသုည ဒသက၊ သေနာသနဒသက၊ ဝရဒသက၊ အဓမ္မိကပါတိမောက္ခဋ္ဌပနဒသက။ ဓမ္မိကပါတိမောက္ခဋ္ဌပနဒသက၊ ယာဂုဒသက၊ မံသဒသက၊ ပရမဒသက၊ ဒသဝဿ ဘိက္ခုဒသက၊ ဒသဝဿဘိက္ခုနီဒသက၊ ဝုဋ္ဌာပနသမ္မုတိဒသက၊ ဂိဟိဂတဒသက၊ ဤသို့ ဒသကတို့ကိုမြတ်စွာဘုရားသည် ကောင်းစွာ ပြအပ်ကုန်၏။ ဤကား အကျဥ်းချုပ်တည်း။

“There are ten grounds for resentment. — There are ten ways of getting rid of resentment. — There are ten grounds of training. — There are ten subject matters of wrong view. — There are ten subject matters of right view. — There are ten extreme views. — There are ten kinds of wrongness. — There are ten kinds of rightness. — There are ten ways of doing unskillful deeds. — There are ten ways of doing skillful deeds. — There are ten reasons why a vote is illegitimate. — There are ten reasons why a vote is legitimate. — There are ten training rules for novice monks. — A novice monk who has ten qualities should be expelled. When an expert on the Monastic Law has ten qualities, he is considered ignorant: (1) he does not grasp what is proper for himself to say; (2) he does not grasp what is proper for others to say; (3-5) not grasping either, he makes them act illegitimately, without their admission; (6) he does not know the offenses; (7) he does not know the roots of the offenses; (8) he does not know the origin of the offenses; (9) he does not know the ending of the offenses; (10) he does not know the way leading to the ending of the offenses. But when an expert on the Monastic Law has ten qualities, he is considered learned: (1) he grasps what is proper for himself to say; (2) he grasps what is proper for others to say; (3-5) grasping both, he makes them act legitimately, in accordance with their admission; (6) he knows the offenses; (7) he knows the roots of the offenses; (8) he knows the origin of the offenses; (9) he knows the ending of the offenses; (10) he knows the way leading to the ending of the offenses. When an expert on the Monastic Law has ten other qualities, he is considered ignorant: (1) he does not know the legal issues; (2) he does not know the root of the legal issues; (3) he does not know the origin of the legal issues; (4) he does not know the ending of the legal issues; (5) he does not know the way leading to the ending of the legal issues; (6) he does not know the actions that are the bases for offenses; (7) he does not know the origin stories; (8) he does not know the rules; (9) he does not know the additions to the rules; (10) he does not know the sequence of statements. But when an expert on the Monastic Law has ten qualities, he is considered learned: (1) he knows legal issues; (2) he knows the root of the legal issues; (3) he knows the origin of the legal issues; (4) he knows the ending of the legal issues; (5) he knows the way leading to the ending of the legal issues; (6) he knows the actions that are the bases for offenses; (7) he knows the origin stories; (8) he knows the rules; (9) he knows the additions to the rules; (10) he knows the sequence of statements. When an expert on the Monastic Law has ten other qualities, he is considered ignorant: (1) he does not know the motion; (2) he does not know how the motion is done; (3) he is not skilled in what comes first; (4) he is not skilled in what comes afterwards; (5) he does not know the right time; (6) he does not know the offenses and non-offenses; (7) he does not know the light and heavy offenses; (8) he does not know the curable and incurable offenses; (9) he does not know the grave and minor offenses; (10) he has not well-learned or well-remembered his teachers’ tradition. But when an expert on the Monastic Law has ten qualities, he is considered learned: (1) he knows the motion; (2) he knows how the motion is done; (3) he is skilled in what comes first; (4) he is skilled in what comes afterwards; (5) he knows the right time; (6) he knows the offenses and non-offenses; (7) he knows the light and heavy offenses; (8) he knows the curable and incurable offenses; (9) he knows the grave and minor offenses; (10) he has well-learned and well-remembered his teachers’ tradition. When an expert on the Monastic Law has ten other qualities, he is considered ignorant: (1) he does not know the offenses and non-offenses; (2) he does not know the light and heavy offenses; (3) he does not know the curable and incurable offenses; (4) he does not know the grave and minor offenses; (5) he has not properly learned both Monastic Codes in detail, not having analyzed them well, thoroughly mastered them, and investigated them well, both in terms of the rules and their detailed exposition; (6) he does not know the offenses and non-offenses; (7) he does not know the light and heavy offenses; (8) he does not know the curable and incurable offenses; (9) he does not know the grave and minor offenses; (10) he is not skilled in deciding legal issues. But when an expert on the Monastic Law has ten qualities, he is considered learned: (1) he knows the offenses and non-offenses; (2) he knows the light and heavy offenses; (3) he knows the curable and incurable offenses; (4) he knows the grave and minor offenses; (5) he has properly learned both Monastic Codes in detail, having analyzed them well, thoroughly mastered them, and investigated them well, both in terms of the rules and their detailed exposition; (6) he knows the offenses and non-offenses; (7) he knows the light and heavy offenses; (8) he knows the curable and incurable offenses; (9) he knows the grave and minor offenses; (10) he is skilled in deciding legal issues. A monk who has ten qualities may be appointed to a committee. — The Buddha laid down the training rules for his disciples for ten reasons. — There are ten dangers of entering a royal compound. — There are ten reasons for giving. — There are ten precious things. — A sangha of monks consisting of a group of ten. — A group of ten may give the full ordination. — There are ten kinds of rags. — There are ten kinds of robe wearing. — One should keep an extra robe for ten days at the most. — There are ten kinds of semen. — There are ten kinds of women. — There are ten kinds of wives. — The ten practices proclaimed as allowable at Vesālī. — There are ten kinds of people a monk should not pay respect to. — There are ten kinds of abuse. — There are ten ways of engaging in malicious talebearing. — There are ten kinds of furniture. — They asked for ten favors. — There are ten kinds of illegitimate cancellations of the Monastic Code. — There are the ten legitimate cancellations of the Monastic Code. — These are the ten benefits of congee. — There are ten kinds of unallowable meat. — There are ten rules on ‘at the most’. — A competent and capable monk who has ten years of seniority may give the going forth, the full ordination, and formal support, and may have a novice monk attend on him. — A competent and capable nun who has ten years of seniority may give the going forth, the full ordination, and formal support, and may have a novice nun attend on her. — A competent and capable nun who has ten years of seniority may agree to be approved to give the full admission. — The training may be given to a married girl who is ten years old.” The section on tens is finished. This is the summary: “Resentment, getting rid of, grounds, Wrong, and right, extreme; And kinds of wrongness, kinds of rightness, Unskillful, and also skillful. An illegitimate vote, legitimate, Novice monks, and expelling; To say, and legal issue, Motion, and light. These light and heavy, Understand the dark and bright; And committee, and training, And compound, reasons. Precious thing, and a group of ten, And so the full ordination; Rag, and wearing, Ten days, semen, women. Wives, ten practices, Should not pay respect to, and with abuse; And malicious talebearing, kinds of furniture, And favors, illegitimate. Legitimate, congee, and meat, ‘At the most’, monk, nun; Full admission, married girl, The section on tens have been well proclaimed.” 11. The section on elevens

၁၁ - ဧကာဒသကဝါရ ၃၃၁။ တစ်ဆယ့်တစ်ယောက်သော (ပဏ္ဍုက်စသော) ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ပဉ္စင်းမခံအပ်ကုန်၊ ပဉ္စင်းခံပါမူဖျက်ဆီးအပ်ကုန်၏။ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော ခြေနင်းတို့သည် မအပ်ကုန်၊ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသောသပိတ်တို့သည် မအပ်ကုန်၊ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော သင်္ကန်းတို့သည် မအပ်ကုန်၊ ယာဝတတိယကတို့သည်တစ်ဆယ့်တစ်ပါးတို့တည်း။ ရဟန်းမိန်းမတို့အား တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော အန္တရာယ်ပြုတတ်သော တရားတို့ကို မေးအပ်ကုန်၏။ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော သင်္ကန်းတို့ကို အဓိဋ္ဌာန်တင်အပ်ကုန်၏။ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော သင်္ကန်းတို့ကို ဝိကပ္ပနာ မပြုအပ်ကုန်။ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော အရုဏ်တက်သည်ရှိသော်စွန့်အပ်၏။ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော ကမ္ပတ်သီးတို့သည် အပ်ကုန်၏။ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော ခါးပန်းသီးကွင်းတို့သည် အပ်ကုန်၏။ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော မြေ ‘ပထဝီ’ တို့သည် မအပ်ကုန်။ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးကုန်သော မြေ ‘ပထဝီ’ တို့သည် အပ်ကုန်၏။ မှီရာ ‘နိဿရည်း’ ငြိမ်းခြင်းတို့သည် တစ်ဆယ့်တစ်ပါးတို့တည်း။ ရှိမခိုးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် တစ်ဆယ့်တစ်ယောက်တို့တည်း။ ပရမတို့သည် တစ်ဆယ့်တစ်ပါးတို့တည်း။ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော ဆုတို့ကို တောင်းကုန်၏။ သိမ်၏ အပြစ်တို့သည် တစ်ဆယ့်တစ်ပါးတို့တည်း။ ဆဲတတ်ရေရွတ်တတ်သော ပုဂ္ဂိုလ်၌ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော အပြစ်တို့ကို အလိုရှိအပ့်ကုန်၏။ မှီဝဲအပ်သော ပွါးများအပ်သော အဖန်တလဲလဲပြုအပ်သော ကောင်းစွာကသော ယာဥ်ကဲ့သို့ ပြုအပ်သော တည်ရာကဲ့သို့ ပြုအပ်သော အမြဲဆောက်တည်အပ်သော ထက်ဝန်းကျင်မှ ပွါးများအပ်သောကောင်းစွာ အားထုတ်အပ်သော မေတ္တာစေတောဝိမုတ္တိ၏ တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော အကျိုး ‘အာနိသင်’တို့ကို အလိုရှိအပ်ကုန်၏။ ချမ်းသာစွာ အိပ်ရ၏၊ ချမ်းသာစွာ နိုး၏၊ မကောင်းသော အိပ်မက်ကို မမြင်မက်၊ လူတို့၏ ချစ်ခင်ခြင်းဖြစ်၏၊ နတ်တို့၏ ချစ်ခင်ခြင်းဖြစ်၏၊ နတ်တို့သည် စောင့်ရှောက်ကုန်၏၊ ထိုမေတ္တာဖြင့် နေလေ့ရှိသူ၏ ကိုယ်၌ မီးသည်လည်းကောင်း၊ အဆိ်ပ်သည်လည်းကောင်း၊ လက်နက်သည်လည်းကောင်း မဝင်နိုင်၊ စိတ်သည် လျင်မြန်စွာ တည်ကြည်၏၊ မျက်နှာအဆင်းကြည်လင်၏၊ မတွေမဝေ သေရ၏၊ (မေတ္တာဈာန်ထက်) လွန်သော အရဟတ္တဖိုလ်ကို ထိုးထွင်း၍ မသိပါက ဗြဟ္မာ့ဘုံသို့ရောက်ရ၏။ မှီဝဲအပ်သော ပွါးစေအပ်သော အဖန်တလဲလဲပြုအပ်သော ကောင်းစွာကသော ယာဥ်ကဲ့သို့ ပြုအပ် သောတည်ရာကဲ့သို့ ပြုအပ်သော အမြဲဆောက်တည်အပ်သော ထက်ဝန်းကျင်မှ ပွါးများအပ်သော ကောင်းစွာအားထုတ်အပ်သော မေတ္တာစေတောဝိမုတ္တိ၏ ဤတစ်ဆယ့်တစ်ပါးကုန်သော အကျိုး ‘အာနိသင်’ တို့ကိုအလိုရှိအပ်ကုန်၏။ ဧကာဒသက ပြီး၏။ ထိုဧကာဒသက၏ အကျဥ်းချုပ် နာသေတဗ္ဗဧကာဒသက၊ ပါဒုကဧကာဒသက၊ ပတ္တဧကာဒသက၊ စီဝရဧကာဒသက၊ ယာဝတတိယကဧကာဒသက၊ ပုစ္ဆိတဗ္ဗဧကာဒသက၊ အဓိဋ္ဌာတဗ္ဗဧကာဒသက၊ န ဝိကပ္ပေတဗ္ဗ ဧကာဒသက။ အရုဏုဂ္ဂမနဧကာဒသက၊ ဂဏ္ဌိကဧကာဒသက၊ ဝိဓဧကာဒသက၊ အကပ္ပိယ ဧကာဒသက၊ ကပ္ပိယဧကာဒသက၊ နိဿယပဋိပဿဒ္ဓိဧကာဒသက၊ အဝန္ဒိယဧကာဒသက၊ ပရမဧကာဒသက၊ ဝရဧကာဒသက၊ သီမဒေါသဧကာဒသက၊ အက္ကောသကဧကာဒသက၊ မေတ္တာဧကာဒသက၊ ဤသို့ဧကာဒသကတို့ကို ပြအပ်ကုန်၏။ ဤကား အကျဥ်းချုပ်တည်း။ ဧကုတ္တရိကတည်း။ ထိုဧကုတ္တရိက၏ အကျဥ်းချုပ် ဧကက ဒုက တိက စတုက္က ပဉ္စက ဆက္က သတ္တက အဋ္ဌက နဝက ဒသက ဧကာ ဒသက။ သိအပ်ပြီးသော (ဉေယျဓံ) တရားရှိတော်မူသော တာဒိဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော ကြီးသောလုံ့လ ‘ဝီရိယ’ ရှိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် အလုံးစုံသော သတ္တဝါတို့၏ အကျိုးစီးပွါးကို ပြုခြင်းငှါကင်းသောအညစ်အကြေးရှိသော အင်္ဂါတစ်ပါးစီအလွန်ရှိသော ‘ဧကုက္တရိက’ နည်းကို ဟောတော်မူအပ်၏။ ဤကား အကျဥ်းချုပ်တည်း။ ဧကုတ္တရိက ပြီး၏။ ဥပုသ်စသည်ကိုမေးဖြေခြင်း အစ အလယ် အဆုံး အမေး

“There are eleven kinds of people who should not be ordained, and if they have been ordained, they should be expelled. — There are eleven kinds of unallowable shoes. — There are eleven kinds of unallowable almsbowls. — There are eleven kinds of unallowable robes. — There are eleven ‘after the third’. — The nuns should be asked about the eleven obstacles. — There are eleven kinds of robes that should be determined. — There are eleven kinds of robes that should not be assigned to another. — Becoming subject to relinquishment at dawn on the eleventh day. — There are eleven kinds of allowable toggles. — There are eleven kinds of allowable buckles. — There are eleven kinds of unallowable earth. — There are eleven kinds of allowable earth. — There are eleven reasons why formal support comes to an end. — There are eleven kinds of people a monk should not pay respect to. — There are eleven rules on ‘at the most’. — They asked for eleven favors. — There are eleven kinds of flaws in monastery zones. — There are eleven dangers to be expected for people who abuse and revile. There are eleven benefits to be expected for one who practices the liberation of mind through love, who develops, cultivates, and makes it a vehicle and basis, who keeps it up, accumulates, and properly implements it: (1) you sleep well, (2) you wake up rested, and (3) you have no nightmares; (4) you are loved by humans and (5) spirits; (6) you are protected by the gods; (7) you cannot be harmed by fire, poison, or weapons; (8) your mind is quickly stilled; (9) your face is serene; (10) you die unconfused; and (11) if you do not go any further, you are reborn in the world of the supreme beings.” The section on elevens is finished. This is the summary: “Should be expelled, and shoes, And almsbowls, and robes; Thirds, and should be asked about, Determination, assigning to another. Dawn, toggles, buckles, And unallowable, allowable; Formal support, and should not pay respect to, ‘At the most’, and favors; And flaws in monastery zones, abuse, With love—the elevens are done.” The numerical method is finished. This is the summary: “The ones, and the twos, And the threes, fours, and fives; And the sixes, sevens, eights, and nines, The tens, and the elevens. For the welfare of all beings, By the Unwavering One who knows the Teaching; The stainless numerical method, Was taught by the Great Hero.” The numerical method is finished.

၃၃၂။ ဥပုသ်ကံ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ ပဝါရဏာကံ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ တဇ္ဇနီယကံ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ နိယဿကံ၏။ပ။ ပဗ္ဗာဇနီယ ကံ၏။ပ။ ပဋိသာရဏီယကံ၏။ပ။ ဥက္ခေပနီယကံ၏။ပ။ ပရိဝါသ်ပေးခြင်း၏။ပ။ အရင်းသို့ငင်ခြင်း၏။ပ။ မာနတ်ပေးခြင်း၏။ပ။ အဗ္ဘာန်သွင်းခြင်း၏။ပ။ ဥပသမ္ပဒကံ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ တဇ္ဇနီယကံငြိမ်းအေးခြင်း၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကားအဘယ်နည်း။ နိယဿကံ ငြိမ်းအေးခြင်း၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ ပဗ္ဗာဇနီယကံ ငြိမ်းအေးခြင်း၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ ပဋိသာရဏီယကံ ငြိမ်းအေးခြင်း၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကားအဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ ဥက္ခေပနီယကံ ငြိမ်းအေးခြင်း၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ သတိဝိနယ (သမထ) ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ အမူဠှဝိနယ (သမထ) ၏ အစကားအဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ တဿပါပိယသိကာ (သမထ) ၏အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ တိဏဝတ္ထာရက (သမထ) ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ ရဟန်းမိန်းမတို့ကို ဆုံးမခြင်းငှါ သမုတ်ခြင်း၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ သင်္ကန်းသုံးထည်နှင့် ကင်း၍ နေစိမ့်သောငှါ သမ္မုတိပေးခြင်း‘အဝိပ္ပဝါသသမ္မုတိ’၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ သန္ထတသမ္မုတိ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ ရွှေ ငွေ စွန့်သူဟု သမ္မုတိပေးခြင်း ‘ရူပိယဆဋ္ဋကသမ္မုတိ’ ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကားအဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ မိုးရေခံသင်္ကန်း အမာလွမ်းသင်္ကန်းပုဆိုးကို ခံယူစိမ့်သောငှါသမ္မုတိပေးခြင်း ‘သာဋိကဂ္ဂါဟာပကသမ္မုတိ’၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ သပိတ်ကို ခံယူစေသူဟု သမ္မုတိပေးခြင်း ‘ပတ္တဂ္ဂါဟာပကသမ္မုတိ’၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ တောင်ဝှေးကိုင်ဆောင်စိမ့်သောငှါ သမ္မုတိပေးခြင်း ‘ဒဏ္ဍသမ္မုတိ’ ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ ဆိုင်းကို ကိုင်ဆောင်စိမ့်သောငှါ သမ္မုတိပေးခြင်း ‘သိက္ကာသမ္မုတိ’ ၏ အစကားအဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ တောင်ဝှေးဆိုင်းနှစ်ပါးစုံကိုင်ဆောင်စိမ့်သောငှါ သမ္မုတိပေးခြင်း ‘ဒဏ္ဍသိက္ကာသမ္မုတိ’၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကားအဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ အစ အလယ် အဆုံး အဖြေ

The Compendium Aspects of the legal procedures 1. Questions on the beginning, the middle, and the end What is the beginning, the middle, and the end of the observance-day procedure? What is the beginning, the middle, and the end of the invitation procedure? What is the beginning, the middle, and the end of a legal procedure of censure? What is the beginning, the middle, and the end of a legal procedure of demotion? What is the beginning, the middle, and the end of a legal procedure of banishment? What is the beginning, the middle, and the end of a legal procedure of reconciliation? What is the beginning, the middle, and the end of a legal procedure of ejection? What is the beginning, the middle, and the end of giving probation? What is the beginning, the middle, and the end of sending back to the beginning? What is the beginning, the middle, and the end of giving the trial period? What is the beginning, the middle, and the end of rehabilitation? What is the beginning, the middle, and the end of an ordination procedure? What is the beginning, the middle, and the end of the lifting of a legal procedure of censure? What is the beginning, the middle, and the end of the lifting of a legal procedure of demotion? What is the beginning, the middle, and the end of the lifting of a legal procedure of banishment? What is the beginning, the middle, and the end of the lifting of a legal procedure of reconciliation? What is the beginning, the middle, and the end of the lifting of a legal procedure of ejection? What is the beginning, the middle, and the end of resolution through recollection? What is the beginning, the middle, and the end of resolution because of past insanity? What is the beginning, the middle, and the end of a further penalty? What is the beginning, the middle, and the end of covering over as if with grass? What is the beginning, the middle, and the end of appointing an instructor of the nuns? What is the beginning, the middle, and the end of the permission to stay apart from one’s three robes? What is the beginning, the middle, and the end of a permission to make a blanket? What is the beginning, the middle, and the end of appointing a money discarder? What is the beginning, the middle, and the end of appointing a distributor of rainy-season bathing cloths? What is the beginning, the middle, and the end of appointing a distributor of almsbowls? What is the beginning, the middle, and the end of the permission to use a staff? What is the beginning, the middle, and the end of the permission to use a carrying net? What is the beginning, the middle, and the end of the permission to use a staff and a carrying net? 2. Replies on the beginning, the middle, and the end

၃၃၃။ ဥပုသ်ကံ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်းဟူသော အမေး၌ ဥပုသ်ကံ၏ ညီညွတ်ခြင်း ‘ကာယသာမဂ္ဂီ’ သည် အစတည်း၊ ပါတိမောက်ပြခြင်း ‘ကိရိယာ’သည် အလယ်တည်း၊ ပါတိမောက်ပြီးဆုံးခြင်းသည် အဆုံးတည်း။ ပဝါရဏာကံ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်းဟူသောအမေး၌ ပဝါရဏာကံ၏ ညီညွတ်ခြင်းသည် အစတည်း၊ ပဝါရဏာရွတ်ခြင်း ‘ကိရိယာ’ သည်အလယ်တည်း၊ ပဝါရဏာပြီးဆုံးခြင်းသည် အဆုံးတည်း။ တဇ္ဇနီယကံ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်းဟူသောအမေး၌ တဇ္ဇနီယကံ၏ အကြောင်းဝတ္ထုသည်လည်းကောင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်းကောင်း အစ တည်း၊ ဉတ်သည် အလယ်တည်း၊ ကမ္မဝါစာသည် အဆုံးတည်း။ နိယဿကံ၏။ပ။ ပဗ္ဗာဇနီယကံ၏။ပ။ ပဋိသာရဏီယကံ၏။ပ။ ဥက္ခေပနီယကံ၏။ပ။ ပရိဝါသ်ပေးခြင်း၏။ပ။ အရင်းသို့ငင်ခြင်း၏။ပ။ မာနတ်ပေးခြင်း၏။ပ။ အဗ္ဘာန်သွင်းခြင်း၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်းဟူသော အမေး၌ အဗ္ဘာန်သွင်းခြင်း၏ဝတ္ထုသည်လည်းကောင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်းကောင်း အစတည်း၊ ဉတ်သည် အလယ်တည်း၊ ကမ္မဝါစာသည် အဆုံးတည်း။ ပဉ္စင်းခံသော ‘ဥပသမ္ပဒ’ ကံ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကားအဘယ်နည်းဟူသော အမေး၌ ပဉ္စင်းခံသော ‘ဥပသမ္ပဒ’ကံ၏ ပုဂ္ဂိုလ်သည် အစတည်း၊ ဉတ်သည်အလယ်တည်း၊ ကမ္မဝါစာသည် အဆုံးတည်း။ တဇ္ဇနီယကံ ငြိမ်းအေးခြင်း၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကားအဘယ်နည်းဟူသော အမေး၌ တဇ္ဇနီယကံငြိမ်းအေးခြင်း၏ ကောင်းစွာကျင့်ခြင်းသည် အစတည်း၊ ဉတ်သည် အလယ်တည်း၊ ကမ္မဝါစာသည် အဆုံးတည်း။ နိယဿကံ။ပ။ ပဗ္ဗာဇနီယကံ။ပ။ ပဋိသာရဏီယကံ။ပ။ ဥက္ခေပနီယကံ ငြိမ်းအေးခြင်း၏ အစကားအဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်းဟူသော အမေး၌ ဥက္ခေပနီယကံငြိမ်းအေးခြင်း၏ ကောင်းစွာကျင့်ခြင်းသည် အစတည်း၊ ဉတ်သည် အလယ်တည်း၊ ကမ္မဝါစာသည် အဆုံးတည်း။ သတိဝိနယ (သမထ) ၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကားအဘယ်နည်းဟူသော အမေး၌ သတိဝိနယ (သမထ) ၏ ဝတ္ထုသည်လည်းကောင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်းကောင်း အစတည်း၊ ဉတ်သည် အလယ်တည်း၊ ကမ္မဝါစာသည် အဆုံးတည်း။ အမူဠှဝိနယ (သမထ) ၏။ပ။ တဿပါပိယသိကာ (သမထ) ၏။ပ။ တိဏဝတ္ထာရက (သမထ) ၏။ပ။ ဘိက္ခုနောဝါဒကသမ္မုတိ၏။ပ။ သင်္ကန်းသုံးထည်နှင့် ကင်း၍ နေစိမ့်သောငှါ သမ္မုတိပေးခြင်း ‘အဝိပ္ပဝါသသမ္မုတိ’၏။ပ။ သန္ထတသမ္မုတိ၏။ပ။ ရွှေ ငွေစွန့်သူဟု သမ္မုတိပေခြင်း ‘ရူပိယဆဋ္ဋက သမ္မုတိ’၏။ပ။ မိုးရေခံသင်္ကန်း အမာလွှမ်းသင်္ကန်းပုဆိုးကို ခံယူစိမ့်သောငှါ သမ္မုတိပေးခြင်း ‘သာဋိကဂ္ဂါဟာပက သမ္မုတိ’။ပ။ သပိတ်ကို ခံယူစေသူဟုသမ္မုတိပေးခြင်း ‘ပတ္တဂ္ဂါဟာပကသမ္မုတိ’ ၏။ပ။ တောင်ဝှေးကို ကိုင်ဆောင်စိမ့်သောငှါ သမ္မုတိပေးခြင်း ‘ဒဏ္ဍသမ္မုတိ’ ၏။ပ။ ဆိုင်းကိုကိုင်ဆောင်စိမ့်သောငှါ သမ္မုတိပေးခြင်း‘သိက္ကာသမ္မုတိ’၏။ပ။ တောင်ဝှေးဆိုင်းနှစ်ပါးကို ကိုင်ဆောင်စိမ့်သောငှါ သမ္မုတိပေးခြင်း ‘ဒဏ္ဍသိက္ကာသမ္မုတိ’၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်းဟူသောအမေး၌ တောင်ဝှေးဆိုင်းနှစ်ပါးကို ကိုင်ဆောင်စိမ့်သောငှါ သမ္မုတိပေးခြင်း ‘ဒဏ္ဍသိက္ကာသမ္မုတိ’ ၏ ဝတ္ထုသည်လည်းကောင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်းကောင်း အစတည်း၊ ဉတ်သည် အလယ်တည်း၊ ကမ္မဝါစာသည်အဆုံးတည်း။ ဥပုသ်စသည်ကို မေးဖြေခြင်း ပြီး၏။ အတ္ထဝသပကရဏ

What is the beginning, the middle, and the end of the observance-day procedure? A complete assembly is the beginning of an observance-day procedure, carrying it out is the middle, and concluding it is the end. What is the beginning, the middle, and the end of the invitation procedure? A complete assembly is the beginning of an invitation procedure, carrying it out is the middle, and concluding it is the end. What is the beginning, the middle, and the end of a legal procedure of censure? The action that is the basis for the offense and the person who has done it are the beginning of a procedure of censure, the motion is the middle, and the announcement is the end. What is the beginning, the middle, and the end of a legal procedure of demotion? … of a legal procedure of banishment? … of a legal procedure of reconciliation? … of a legal procedure of ejection? … of giving probation? … of sending back to the beginning? … of giving the trial period? … of rehabilitation? The action that is the basis for the offense and the person who has done it are the beginning of rehabilitation, the motion is the middle, and the announcement is the end. What is the beginning, the middle, and the end of an ordination procedure? The person is the beginning of the ordination procedure, the motion is the middle, and the announcement is the end. What is the beginning, the middle, and the end of the lifting of a legal procedure of censure? Proper conduct is the beginning of the lifting of a legal procedure of censure, the motion is the middle, and the announcement is the end. What is the beginning, the middle, and the end of the lifting of a legal procedure of demotion? … of a legal procedure of banishment? … of a legal procedure of reconciliation? … of a legal procedure of ejection? Proper conduct is the beginning of the lifting of a legal procedure of ejection, the motion is the middle, and the announcement is the end. What is the beginning, the middle, and the end of resolution through recollection? The action that is the basis for the offense and the person who has done it are the beginning of resolution through recollection, the motion is the middle, and the announcement is the end. What is the beginning, the middle, and the end of resolution because of past insanity? … of a further penalty? … of covering over as if with grass? … of appointing an instructor of the nuns? … of the permission to stay apart from one’s three robes? … of a permission to make a blanket? … of appointing a money discarder? … of appointing a distributor of rainy-season bathing cloths? … of appointing a distributor of almsbowls? … of the permission to use a staff? … of the permission to use a carrying net? … of the permission to use a staff and a carrying net? The topic and the person are the beginning of the permission to use a staff and a carrying net, the motion is the middle, and the announcement is the end. The aspects of the legal procedures are finished.

၃၃၄။ အကျိုးထူးဆယ်ပါးတို့ကို အကြောင်းပြု၍ မြတ်စွာဘုရားသည် တပည့်သား ‘သာဝက’ တို့အား သိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်တော်မူအပ်၏။ သံဃာတော်၏ ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးရန်၊ သံဃာတော်များ ချမ်းသာစေရန်၊ အကျင့်သီလ ဖောက်ဖျက်သူတို့ကို နှိပ်နင်းရန်၊ အကျင့်သီလကို ချစ်မြတ်နိုးသော ရဟန်းတို့ ချမ်းသာစွာ နေနိုင်ရန်၊ မျက်မှောက်၌ ဖြစ်ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကို စောင့်စည်းရန်၊ နောင်ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကို ပယ်ရှားရန်၊ မကြည်ညိုသေးသော သူတို့ကို ကြည်ညိုစေရန်၊ ကြည်ညိုပြီးသော သူတို့ကို တိုး၍ကြည်ညိုစေရန်၊ သူတော်ကောင်းတရား ‘သာသနာသုံးရပ်’ တည်တံ့ရန်၊ ဝိနည်း ‘စည်းမျဥ်းဥပဒေ’ကိုချီးမြှောက်ရန်၊ ဤအကျိုးထူးဆယ်ပါးတို့ကို။ပ။ ပညတ်တော်မူအပ်၏။ သံဃာတော်၏ ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးခြင်းသည် သံဃာတော်များ ချမ်းသာစေရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်များ ချမ်းသာခြင်းသည် အကျင့်သီလ ဖောက်ဖျက်သူတို့ကို နှိမ်နင်းရန် ဖြစ်၏။ အကျင့်သီလဖောက်ဖျက်သူတို့ကို နှိမ်နင်းခြင်းသည် အကျင့်သီလကို ချစ်မြတ်နိုးသော ရဟန်းတို့ ချမ်းသာစွာနေနိုင်ရန်ဖြစ်၏။ အကျင့်သီလကို ချစ်မြတ်နိုးသော ရဟန်းတို့ ချမ်းသာစွာနေနိုင်ခြင်းသည် မျက်မှောက်၌ ဖြစ်ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကို စောင့်စည်းရန် ဖြစ်၏။ မျက်မှောက်၌ ဖြစ်ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကိုစောင့်စည်းခြင်းသည် နောင်ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကို ပယ်ရှားရန် ဖြစ်၏။ နောင်ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကို ပယ်ရှားခြင်းသည် မကြည်ညိုသေးသော သူတို့ကို ကြည်ညိုစေရန် ဖြစ်၏။ မကြည်ညိုသေးသော သူတို့ကို ကြည်ညိုစေခြင်းသည် ကြည်ညိုပြီးသော သူတို့ကို တိုး၍ကြည်ညိုစေရန်ဖြစ်၏၊ ကြည်ညိုပြီးသော သူတို့ကို တိုး၍ ကြည်ညိုစေခြင်းသည် သူတော်ကောင်းတရား ‘သာသနာသုံးရပ်’ တည်တံ့ရန် ဖြစ်၏။ သူတော်ကောင်းတရား ‘သာသနာသုံးရပ်’တည်တံ့ခြင်းသည် ဝိနည်း‘စည်းမျဥ်း ဥပဒေ’ကို ချီးမြှောက်ရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်၏ ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးခြင်းသည် သံဃာတော်များ ချမ်းသာစေရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်၏ ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးခြင်းသည် အကျင့်သီလဖောက်ဖျက်သူတို့ကို နှိပ်နင်းရန်ဖြစ်၏။ သံဃာတော်၏ ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးခြင်းသည် အကျင့်သီလကို ချစ်မြတ်နိုးသော ရဟန်းတို့ချမ်းသာစွာ နေနိုင်ရန်ဖြစ်၏။ သံဃာတော်၏ ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးခြင်းသည် မျက်မှောက်၌ဖြစ်ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကို စောင့်စည်းရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်၏ ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးခြင်းသည် နောင်ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကို ပယ်ရှားရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်၏ ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးခြင်းသည် မကြည်ညိုသေးသော သူတို့ကို ကြည်ညိုစေရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်၏ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးခြင်းသည် ကြည်ညိုပြီးသော သူတို့ကို တိုး၍ ကြည်ညိုစေရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်၏ ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးခြင်းသည် သူတော်ကောင်းတရား ‘သာသနာသုံးရပ်’တည်တံ့ရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်၏ ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးခြင်းသည် ဝိနည်း ‘စည်းမျဥ်းဥပဒေ’ ကိုချီးမြှောက်ရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်များ ချမ်းသာခြင်းသည် အကျင့်သီလဖောက်ဖျက်သူတို့ကို နှိမ်နင်းရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်များ ချမ်းသာခြင်းသည် အကျင့်သီလကို ချစ်မြတ်နိုးသော ရဟန်းတို့ ချမ်းသာစွာ နေနိုင်ရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်များ ချမ်းသာခြင်းသည် မျက်မှောက်၌ ဖြစ်ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကိုစောင့်စည်းရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်များ ချမ်းသာခြင်းသည် နောင်ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကိုပယ်ရှားရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်များ ချမ်းသာခြင်းသည် မကြည်ညိုသေးသော သူတို့ကို ကြည်ညိုစေရန်ဖြစ်၏။ သံဃာတော်များ ချမ်းသာခြင်းသည် ကြည်ညိုပြီးသော သူတို့ကို တိုး၍ ကြည်ညိုစေရန် ဖြစ်၏။ သံဃာ တော်များ ချမ်းသာခြင်းသည် သူတော်ကောင်းတရား ‘သာသနာသုံးရပ်’ တည်တံ့ရန် ဖြစ်၏။ သံဃာ တော်များ ချမ်းသာခြင်းသည် ဝိနည်း ‘စည်းမျဥ်းဥပဒေ’ကို ချီးမြှောက်ရန် ဖြစ်၏။ သံဃာတော်များ ချမ်းသာခြင်းသည် သံဃာတော်၏ ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးရန် ဖြစ်၏။ အကျင့်သီလဖောက်ဖျက်သူတို့ကို နှိပ်နင်းခြင်းသည်။ပ။ အကျင့်သီလကို ချစ်မြတ်နိုးသော ရဟန်းတို့ချမ်းသာစွာ နေနိုင်ခြင်းသည်။ မျက်မှောက်၌ ဖြစ်ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကို စောင့်စည်းခြင်းသည်။ နောင်ဖြစ်လတ္တံ့ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကို ပယ်ရှားခြင်းသည်။ မကြည်ညိုသေးသော သူတို့ကိုကြည်ညို စေခြင်းသည်။ ကြည်ညိုပြီးသော သူတို့ကို တိုး၍ ကြည်ညိုစေခြင်းသည်။ သူတော်ကောင်းတရား ‘သာသနာသုံးရပ်’ တည်တံ့ခြင်းသည်။ ဝိနည်း ‘စည်းမျဥ်းဥပဒေ’ကို ချီးမြှောက်ခြင်းသည် သံဃာတော်၏ ကောင်းပါပြီဟု ဝန်ခံကျင့်သုံးရန်ဖြစ်၏။ ဝိနည်း ‘စည်းမျဥ်းဥပဒေ’ကို ချီးမြှောက်ခြင်းသည် သံဃာတော်များ ချမ်းသာစေရန် ဖြစ်၏။ ဝိနည်း ‘စည်းမျဥ်းဥပဒေ’ကို ချီးမြှောက်ခြင်းသည် အကျင့်သီလဖောက်ဖျက်သူတို့ကို နှိပ်နင်းရန် ဖြစ်၏။ ဝိနည်း ‘စည်းမျဥ်းဥပဒေ’ကို ချီးမြှောက်ခြင်းသည် အကျင့်သီလကို ချစ်မြတ်နိုးသော ရဟန်းတို့ချမ်းသာစွာ နေနိုင်ရန် ဖြစ်၏။ ဝိနည်း ‘စည်းမျဥ်းဥပဒေ’ ကို ချီးမြှောက်ခြင်းသည် မျက်မှောက်၌ ဖြစ်ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကို စောင့်စည်းရန် ဖြစ်၏။ ဝိနည်း‘စည်းမျဥ်းဥပဒေ’ကို ချီးမြှောက်ခြင်းသည်နောင်ဖြစ် လတ္တံ့ကုန်သော ဆင်းရဲအထူးတို့ကို ပယ်ရှားရန် ဖြစ်၏။ ဝိနည်း ‘စည်းမျဥ်းဥပဒေ’ကိုချီးမြှောက်ခြင်းသည် မကြည်ညိုသေးသော သူတို့ကို ကြည်ညိုစေရန် ဖြစ်၏။ ဝိနည်း‘စည်းမျဥ်းဥပဒေ’ကို ချီးမြှောက်ခြင်းသည် ကြည်ညိုပြီးသော သူတို့ကို တိုး၍ ကြည်ညိုစေရန်ဖြစ်၏။ ဝိနည်း ‘စည်းမျဥ်း ဥပဒေ’ကို ချီးမြှောက်ခြင်းသည် သူတော်ကောင်းတရား ‘သာသနာသုံးရပ်’တည်တံ့ရန် ဖြစ်၏။ အကျိုးထူး ‘အတ္ထဝသ’ အရာ၌ အကျိုးတစ်ရာကိုလည်းကောင်း၊ အကြောင်းတစ်ရာကိုလည်းကောင်း၊ သဒ္ဒါ ‘နိရုတ္တိ’ နှစ်ရာတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ဉာဏ်လေးရာတို့ကိုလည်းကောင်း (သိအပ်ကုန်၏)။ အတ္ထဝသပကရဏ ပြီး၏။ မဟာဝဂ် ပြီး၏။ ထိုမဟာဝဂ်၏ အကျဥ်းချုပ် ရှေးဦးစွာသော ပုစ္ဆာ၌ (ဝါရ) ရှစ်ပါးတို့လည်းကောင်း တစ်ဖန် ပစ္စယမူလပုစ္ဆာတို့၌ (ဝါရ) ရှစ်ပါးတို့လည်းကောင်း ဤသို့ ရဟန်းယောကျာ်းတို့၏ ဝိဘင်း၌ ဤတစ်ဆယ့် ခြောက်ဝါရတို့သည်ဖြစ်ကုန်၏။ ရဟန်းမိန်းမတို့၏ ဝိဘင်း၌လည်း တစ်ဆယ့်ခြောက် ဝါရတို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။ အန္တရပေယျာလအပြားတို့လည်းကောင်း၊ ဧကုတ္တရိကလည်းကောင်း၊ ပဝါရဏာစသည်တို့၏ အစ အလယ် အဆုံး သုံးပါးကို မေးခြင်း ဖြေခြင်း အကျိုးထူးအရာတို့လည်းကောင်း ဤသည်တို့ကားမဟာဝဂ်၏ အကျဥ်းချုပ်တည်း။ ဤကား အကျဥ်းချုပ်အပြီးတည်း။ ဂါထာသင်္ဂဏိက

The Compendium The ten reasons for the laying down of training rules “The Buddha laid down the training rules for his disciples for ten reasons: for the well-being of the Sangha, for the comfort of the Sangha, for the restraint of bad people, for the ease of good monks, for the restraint of the corruptions relating to the present life, for the restraint of the corruptions relating to future lives, to give rise to confidence in those without it, to increase the confidence of those who have it, for the longevity of the true Teaching, and for supporting the training. The well-being of the Sangha is the comfort of the Sangha. The comfort of the Sangha is for the restraint of bad people. The restraint of bad people is for the ease of good monks. The ease of good monks is for the restraint of the corruptions relating to the present life. The restraint of the corruptions relating to the present life is for the restraint of the corruptions relating to future lives. The restraint of the corruptions relating to future lives is to give rise to confidence in those without it. The giving rise to confidence in those without it is to increase the confidence of those who have it. The increase in confidence of those who have it is for the longevity of the true Teaching. The longevity of the true Teaching is for supporting the training. The well-being of the Sangha is the comfort of the Sangha. The well-being of the Sangha is for the restraint of bad people. The well-being of the Sangha is for the ease of good monks. The well-being of the Sangha is for the restraint of the corruptions relating to the present life. The well-being of the Sangha is for the restraint of the corruptions relating to future lives. The well-being of the Sangha is to give rise to confidence in those without it. The well-being of the Sangha is to increase the confidence of those who have it. The well-being of the Sangha is for the longevity of the true Teaching. The well-being of the Sangha is for supporting the training. The comfort of the Sangha is for the restraint of bad people. The comfort of the Sangha is for the ease of good monks. The comfort of the Sangha is for the restraint of the corruptions relating to the present life. The comfort of the Sangha is for the restraint of the corruptions relating to future lives. The comfort of the Sangha is to give rise to confidence in those without it. The comfort of the Sangha is to increase the confidence of those who have it. The comfort of the Sangha is for the longevity of the true Teaching. The comfort of the Sangha is for supporting the training. The comfort of the Sangha is the well-being of the Sangha. The restraint of bad people … The ease of good monks … The restraint of the corruptions relating to the present life … The restraint of the corruptions relating to future lives … The giving rise to confidence in those without it … The increase in confidence of those who have it … The longevity of the true Teaching … The support of the training is the well-being of the Sangha. The support of the training is the comfort of the Sangha. The support of the training is for the restraint of bad people. The support of the training is for the ease of good monks. The support of the training is for the restraint of the corruptions relating to the present life. The support of the training is for the restraint of the corruptions relating to future lives. The support of the training is to give rise to confidence in those without it. The support of the training is to increase the confidence of those who have it. The support of the training is for the longevity of the true Teaching.” “A hundred purposes, a hundred teachings, And two hundred expressions; Four hundred knowledges, In the exposition of the reasons.” The ten reasons for the laying down of training rules are finished. The Great Division is finished. This is the summary: “First eight on questions, And then eight on ‘a result of’; These sixteen for monks, And sixteen for nuns. The internal repetition, subdivision, And the numerical method; Invitation ceremony, about reasons— This is included in the Great Division.” The ten reasons for the laying down of training rules are finished.

၁ - ခုနစ်ပြည်၌ ပညတ်တော်မူအပ်သော သိက္ခာပုဒ် ၃၃၅။ (ဥပါလိ) သင်သည် လက်ဝဲတစ်ဖက် ပခုံးထက်၌ ဧကသီကို စံပယ်တင်၍ လက်အုပ်ကို ချီကာတောင့်တနိုး၏သို့ အဘယ့်ကြောင့် ဤအရပ်သို့ လာသနည်း။ မြတ်စွာဘုရား နှစ်ပါးသော (ရဟန်းယောကျာ်း, ရဟန်းမိန်းမ) ဝိနည်းတို့၌ ပညတ်အပ်ကုန်သောဥပုသ်နေ့တို့၌ အကျဥ်းပြအပ်သည့်အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်သော သိက္ခာပုဒ်တို့သည် အဘယ်မျှဖြစ်ပါကုန်သနည်း၊ အဘယ်မျှလောက်သော မြို့တို့၌ ပညတ်တော်မူအပ်ပါကုန်သနည်း။ (ဥပါလိ) သင်၏ အမေးပြဿနာသည် ကောင်း၏။ အသင့်အားဖြင့် (ငါ့ကို) မေးလျှောက်၏၊ ကောင်းပြီ၊ လိမ္မာလောက်သော အခြင်းအရာအားဖြင့် သင့်အား ငါဖြေကြားအံ့။ (ဥပါလိ) နှစ်ပါးသော ဝိနည်းတို့၌ ပညတ်အပ်ကုန်သော ဥပုသ်နေ့တို့၌ အကျဥ်းပြအပ်သည့် အဖြစ်သို့ရောက်ကုန်သော သိက္ခာပုဒ်တို့သည် သုံးရာငါးဆယ်တို့ ဖြစ်ကုန်၏။ ခုနစ်ပြည်တို့၌ ပညတ် အပ်ကုန်၏။ (မြတ်စွာဘုရား) အဘယ်ခုနစ်ပြည်တို့၌ ပညတ်အပ်ပါကုန်သနည်း၊ တောင်းပန်ပါ၏၊ အသျှင်ဘုရားသည် ထိုပြဿနာကို အကျွန်ုပ်အား ဖြေကြားတော်မူပါလော့၊ ထိုဖြေကြားသော စကားစဥ်ကို ဝမ်းထဲ၌သိုမှီး၍ ကျင့်ပါကုန်အံ့၊ တပည့်တော်တို့အား စီးပွါးခြင်းငှါ ဖြစ်ရာပါ၏။ (ဥပါလိ) ဝေသာလီ, ရာဇဂြိုဟ်, သာဝတ္ထိ, အာဠဝီ, ကောသမ္ဗီ, သက္ကတိုင်း, ဘဂ္ဂတိုင်းတို့၌ ပညတ်တော်မူအပ်ကုန်၏။ (မြတ်စွာဘုရား) အဘယ်မျှလောက်သော သိက္ခာပုဒ်တို့ကို ဝေသာလီပြည်၌ ပညတ်အပ်ပါကုန် သနည်း၊ အဘယ်မျှလောက်သော သိက္ခာပုဒ်တို့ကို ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ ပညတ်ခြင်းကို ပြုအပ်ပါကုန်သနည်း၊ သာဝတ္ထိပြည်၌ အဘယ်မျှလောက်သော သိက္ခာပုဒ်တို့ကို ပညတ်အပ်ကုန်သည် ဖြစ်ပါကုန်သနည်း၊ အဘယ်မျှလောက်သော သိက္ခာပုဒ်တို့ကို အာဠဝီပြည်၌ (ပညတ်ခြင်းကို) ပြုအပ်ပါကုန်သနည်း။ အဘယ်မျှလောက်သော သိက္ခာပုဒ်တို့ကို ကောသမ္ဗီပြည်၌ ပညတ်အပ်ပါကုန်သနည်း။ အဘယ်မျှလောက်သော သိက္ခာပုဒ်တို့ကို သက္ကတိုင်းတို့၌ ဟောအပ်ပါကုန်သနည်း၊ အဘယ်မျှလောက်သောသိက္ခာပုဒ် တို့ကို ဘဂ္ဂတိုင်းတို့၌ ပညတ်အပ်ပါကုန်သနည်း၊ ထိုအမေးပြဿနာကို မေးလျှောက်အပ်သောအသျှင် ဘုရားသည် တပည့်တော်အား ဖြေကြားတော်မူပါလော့။ (ဥပါလိ) သိက္ခာပုဒ်ဆယ်ပါးတို့ကို ဝေသာလီပြည်၌ ပညတ်အပ်ကုန်၏၊ သိက္ခာပုဒ်နှစ်ဆယ့်တစ်ပါး တို့ကိုရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ (ပညတ်ခြင်းကို) ပြုအပ်ကုန်၏၊ ခြောက်ပါးယုတ်သုံးရာ (နှစ်ရာကိုးဆယ့်လေးပါး) သော အလုံးစုံသော သိက္ခာပုဒ်တို့ကို သာဝတ္ထိပြည်၌ (ပညတ်ခြင်းကို) ပြုအပ်ကုန်၏။ သိက္ခာပုဒ်ခြောက်ပါးတို့ကို အာဠဝီပြည်၌ ပညတ်တော်မူအပ်ကုန်၏၊ သိက္ခာပုဒ်ရှစ်ပါးတို့ကိုကောသမ္ဗီပြည်၌ (ပညတ်ခြင်းကို) ပြုအပ်ကုန်၏၊ သိက္ခာပုဒ်ရှစ်ပါးတို့ကို သက္ကတိုင်းတို့၌ ဟောအပ်ကုန်၏၊ သိက္ခာပုဒ်သုံးပါးတို့ကို ဘဂ္ဂတိုင်းတို့၌ ပညတ်အပ်ကုန်၏။ ဝေသာလီပြည်၌ ပညတ်အပ်ကုန်သော သိက္ခာပုဒ်ဆယ်ပါးတို့ကိုဟုတ်မှန်သော အလျောက် နာလော့။ မေထုနသိက္ခာပုဒ်၊ မနုဿဝိဂ္ဂဟသိက္ခာပုဒ်၊ ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မသိက္ခာပုဒ်၊ အတိရေကစီဝရသိက္ခာပုဒ်၊ သုဒ္ဓကာဠကသိက္ခာပုဒ်၊ ဘူတာရောစနသိက္ခာပုဒ်၊ ပရမ္ပရဘောဇနသိက္ခာပုဒ်၊ ဒ န္တပေါနသိက္ခာပုဒ်နှင့် တကွအစေလကသိက္ခာပုဒ်၊ ရဟန်းမိန်းမတို့၌လည်း ဟောအပ်သော အက္ကောသသိက္ခာပုဒ်၊ ဤသိက္ခာပုဒ်ဆယ်ပါးတို့ကို ဝေသာလီပြည်၌ (ပညတ်ခြင်းကို) ပြုအပ်ကုန်၏။ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ ပညတ်အပ်ကုန်သော သိက္ခာပုဒ်နှစ်ဆယ့်တစ်ပါးတို့ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက်နာလော့။ အဒိန္နာဒါနသိက္ခာပုဒ်၊ ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ (ပညတ်အပ်သော) နှစ်ပါးသော ပဌမဒုဋ္ဌဒေါသသိက္ခာပုဒ်, ဒုတိယဒုဋ္ဌဒေါသသိက္ခာပုဒ်၊ နှစ်ပါးလည်းဖြစ်သော သံဃဘေဒသိက္ခာပုဒ်၊ ဘေဒါနုဝတ္တကသိက္ခာပုဒ်။ အညာတိကစီဝရပဋိဂ္ဂဟဏသိက္ခာပုဒ်၊ ရူပိယသံဝေါဟာရသိက္ခာပုဒ်၊ သုတ္တဝိညာပနသိက္ခာပုဒ်၊ ဥဇ္ဈာပနကသိက္ခာပုဒ်နှင့်တကွ ဘိက္ခုနီပရိပါစိတပိဏ္ဍပါတသိက္ခာပုဒ်၊ ဂဏဘောဇနသိက္ခာပုဒ်၊ ဝိကာလဘောဇနသိက္ခာပုဒ်၊ စာရိတ္တသိက္ခာပုဒ်၊ သြရေနဒ္ဓမာသနှာနသိက္ခာပုဒ်၊ ဦနဝီသတိဝဿသိက္ခာပုဒ်။ စီဝရံ ဒတွာ ခီယနသိက္ခာပုဒ်၊ ဝေါသာသသိက္ခာပုဒ်၊ ဂိရဂ္ဂသမဇ္ဇသိက္ခာပုဒ်၊ အန္တောဝဿစာရိကစရဏသိက္ခာပုဒ်၊ ဝဿစာရိကပက္ကမနသိက္ခာပုဒ်၊ ပါရိဝါသိကဆန္ဒဒါနသိက္ခာပုဒ်နှင့်တကွ နှစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော ထိုသိက္ခာပုဒ်တို့ကို ရာဇဂြိုဟ်ပြည်၌ (ပညတ်ခြင်းကို) ပြုအပ်ကုန်၏။ သာဝတ္ထိပြည်၌ ပညတ်အပ်ကုန်သော သိက္ခာပုဒ်တို့ကိုဟုတ်မှန်သော အလျောက် နာလော့။ ဘိက္ခုနီ ပါရာဇိကသိက္ခာပုဒ်လေးပါး၊ သံဃာဒိသိသ်တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါး။ အနိယတနှစ်ပါး၊ နိဿဂ္ဂိပါစိတ်နှစ်ဆယ့်လေးပါး၊ ခုဒ္ဒကသိက္ခာပုဒ် တစ်ရာ့ငါးဆယ့်ခြောက်ပါး။ ပါဋိဒေသနီသိက္ခာပုဒ် ဆယ်ပါး၊ သေခိယ ခုနစ်ဆယ့်နှစ်ပါးအားဖြင့် ခြောက်ပါးယုတ် သုံးရာ (၂၉၄ ပါး) သော အလုံးစုံသော သိက္ခာပုဒ်တို့ကို သာဝတ္ထိပြည်၌ (ပညတ်ခြင်းကို) ပြုအပ်ကုန်၏။ အာဠဝီပြည်၌ ပညတ်အပ်ကုန်သော သိက္ခာပုဒ်တို့ကိုဟုတ်မှန်သော အလျောက် နာလော့။ ကုဋိကာရသိက္ခာပုဒ်၊ ကောသိယမိဿကသန္ထတသိက္ခာပုဒ်၊ အနုပသမ္ပန္နသဟသေယျသိက္ခာပုဒ်၊ ပထဝီခဏနသိက္ခာပုဒ်၊ ဘူတဂါမသိက္ခာပုဒ်၊ သပါဏောဒကသိဉ္စနသိက္ခာပုဒ်၊ ဤသိက္ခာပုဒ် ခြောက်ပါးတို့ကိုအာဠဝီပြည်၌ (ပညတ်ခြင်းကို) ပြုအပ်ကုန်၏။ ကောသမ္ဗီပြည်၌ ပညတ်အပ်ကုန်သော သိက္ခာပုဒ်တို့ကိုဟုတ်မှန်သော အလျောက် နာလော့။ မဟလ္လကဝိဟာရသိက္ခာပုဒ်၊ ဒုဗ္ဗစသိက္ခာပုဒ်၊ အညဝါဒကသိက္ခာပုဒ်၊ ယာဝဒွါရကောသသိက္ခာပုဒ်၊ သုရာပါနသိက္ခာပုဒ်၊ အနာဒရိယသိက္ခာပုဒ်၊ သဟဓမ္မိကသိက္ခာပုဒ်၊ သုရုသုရုကာရကသိက္ခာပုဒ်နှင့် တကွရှစ်ပါးတို့တည်း။ သက္ကတိုင်းတို့၌ ပညတ်အပ်ကုန်သော သိက္ခာပုဒ်တို့ကိုဟုတ်မှန်သော အလျောက် နာလော့။ ဧဠကလောမဓောဝါပနသိက္ခာပုဒ်၊ ဦနပဉ္စဗန္ဓနပတ္တသိက္ခာပုဒ်၊ ဘိက္ခုနုပဿယသြဝါဒသိက္ခာပုဒ်၊ တတုတ္တရိဘေသဇ္ဇဝိညာပနသိက္ခာပုဒ်၊ သူစိဃရသိက္ခာပုဒ်၊ စတုတ္ထပါဋိဒေသနီသိက္ခာပုဒ်၊ ရဟန်းမိန်းမတို့၌ ဟောအပ်သော ဥဒကသုဒ္ဓိသိက္ခာပုဒ်နှင့်တကွ ဩဝါဒုပဂမနသိက္ခာပုဒ်၊ ဤသိက္ခာပုဒ်ရှစ်ပါးတို့ကို ကပိလဝတ်ပြည်၌ဟောဆိုအပ်ကုန်၏။ ဘဂ္ဂတိုင်းတို့၌ ပညတ်အပ်ကုန်သော သိက္ခာပုဒ်တို့ကိုဟုတ်မှန်သော အလျောက် နာလော့။ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ ချုပ်သော ဝိသိဗ္ဗနသိက္ခာပုဒ်၊ သာမိသဟတ္ထသိက္ခာပုဒ်၊ သသိတ္ထကသိက္ခာပုဒ်တို့ကို (ဘဂ္ဂတိုင်းတို့၌ ပညတ်အပ်ကုန်၏)။ ပါရာဇိကလေးပါး၊ သံဃာဒိသိသ်ခုနစ်ပါး၊ နိဿဂ္ဂိရှစ်ပါး၊ ခုဒ္ဒကသိက္ခာပုဒ် သုံးဆယ့်နှစ်ပါး။ ပါဋိဒေသနီသိက္ခာပုဒ်နှစ်ပါး၊ သေခိယသိက္ခာပုဒ်သုံးပါး၊ ဤငါးဆယ့်ခြောက်ပါးသော သိက္ခာပုဒ်တို့ကိုနေမင်း၏ အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် မြို့ခြောက်မြို့၌ ပညတ်တော်မူအပ်ကုန်၏။ ခြောက်ပါးယုတ်သုံးရာသော အလုံးစုံသော သိက္ခာပုဒ်တို့ကို မဟာကရုဏာရှိတော်မူသော များစွာသောအခြံအရံရှိတော်မူသော ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိပြည်၌ (ပညတ်ခြင်းကို) ပြုအပ်ကုန်၏။

The Compendium Verses on the training rules 1. Training rules laid down in seven towns “Arranging your robe over one shoulder, Raising your joined palms— What are you hoping for, That you have come here?” “What has been laid down in the two Monastic Laws, Which come up for recitation <j>on the observance days— How many training rules do they have? In how many towns were they laid down?” “Your approach is excellent, You question sensibly; And so I will tell you, According to your skill. What has been laid down in the two Monastic Laws, Which come up for recitation <j>on the observance days— They are three hundred and fifty, Laid down in seven towns.” “In which seven towns were they laid down? Please tell me this; And after attending carefully to your explanation, We will practice for our own benefit.” “They were laid down at Vesālī, at Rājagaha, At Sāvatthī, at Āḷavī; And at Kosambī, and in the Sakyan country, And also among the Bhaggas.” “How many were laid down at Vesālī? How many were pronounced at Rājagaha? How many were there at Sāvatthī? How many were pronounced at Āḷavī? How many were laid down at Kosambī? How many were spoken in the Sakyan country? How many were laid down among the Bhaggas? Please tell me, the one who has asked.” “Ten were laid down at Vesālī, Twenty-one pronounced at Rājagaha; And two hundred and ninety-four, Pronounced at Sāvatthī. Six were laid down at Āḷavī, Eight pronounced at Kosambī; Eight spoken in the Sakyan country, And three laid down among the Bhaggas. Those laid down in Vesālī, Listen to them as they truly are: Sexual intercourse, person, super, And extra, black. True, a meal before another, With tooth cleaner, naked ascetic; And abuse from the nuns— These ten were pronounced at Vesālī. Those laid down at Rājagaha, Listen to them as they truly are: Stealing at Rājagaha, Two on charging, and also two on schism. Sarong, money, thread, And with complaining, having almsfood prepared; A group meal, and at the wrong time, Visiting, bathing, less than twenty. Gives out a robe, giving directions— These were pronounced at Rājagaha; Hilltop, wandering, right there, With given consent it is twenty-one. Those laid down at Sāvatthī, Listen to them as they truly are: Four offenses entailing expulsion, And sixteen offenses entailing suspension. And the two undetermined offenses, Twenty-four offenses entailing relinquishment; And one hundred and fifty-six, Minor offenses were spoken. And ten blameworthy offenses, And seventy-two on training— Two hundred and ninety-four, All pronounced at Sāvatthī. Those laid down at Āḷavī, Listen to them as they truly are: Hut, silk, and sleeping place, On digging, go deity; And they pour water that contains living beings— These six were pronounced at Āḷavī. Those laid down at Kosambī, Listen to them as they truly are: A large dwelling, difficult to correct, Evasive, door, and with alcohol; Disrespect, legitimately, The eighth is with a milk drink. Those laid down in the Sakyan country, Listen to them as they truly are: Wool, and bowl, And instruction, tonics. Needle, and wilderness: These six at Kapilavatthu; With cleaning with water, and instruction, Spoken among the nuns. Those laid down among the Bhaggas, Listen to them as they truly are: They lit a fire to warm themselves, Soiled with food, containing rice. The four offenses entailing expulsion, And seven offenses entailing suspension; Eight offenses entailing relinquishment, And thirty-two minor offenses. Two blameworthy offenses, and three on training— Fifty-six training rules; Laid down at six towns, By the Buddha, the Kinsman of the Sun. Two hundred and ninety-four, All pronounced at Sāvatthī; By the compassionate Buddha, The famous Gotama.” 2. The four kinds of failure

၂ - ဝိပတ္တိ လေးပါး ၃၃၆။ မြတ်စွာဘုရား အသျှင်ဘုရားအား အကြင်အမေးပြဿနာကို မေးလျှောက်ပါ၏၊ ထိုထိုအမေးပြဿနာကို တပည့်တော်တို့အား ဟောကြားတော်မူ၏၊ မဖောက်မပြန်သော အခြင်းအရာအားဖြင့်ဖြေကြားတော်မူ၏၊ တစ်ပါးသော အမေးပြဿနာကို အသျှင်ဘုရားကို မေးလျှောက်ပါအံ့၊ တိုက်တွန်းပါ၏၊ ထိုအမေးပြဿနာကို ဟောကြားတော်မူပါ။ လေးသော အာပတ် ပေါ့သော အာပတ်ကိုလည်းကောင်း၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကိုလည်းကောင်း၊ ရုန့်ရင်းသောအာပတ် မရုန့်ရင်းသော အာပတ်ကိုလည်းကောင်း ယာဝတတိယကအာပတ်တို့ကိုလည်းကောင်း။ ဆက်ဆံသော အာပတ်ကိုလည်းကောင်း၊ မဆက်ဆံသော အာပတ်ကိုလည်းကောင်း၊ ဝေဖန်ခြင်းတို့ကိုလည်းကောင်း ငြိမ်းအေးကြောင်း (သမထ) တို့ကိုလည်းကောင်း ထိုအလုံးစုံတို့ကို ထင်ရှားပြုတော်မူပါလော့၊ ယခု အသျှင်ဘုရား၏ စကားတော်ကို (အကျွန်ုပ်တို့သည်) နာပါကုန်အံ့။ လေးသော အာပတ်သုံးဆယ့်တစ်ပါးတို့တွင် (ပါရာဇိကအာပတ်) ရှစ်ပါးတို့သည် အကြွင်းမရှိသောအာပတ်တို့ မည်ကုန်၏၊ လေးသော အာပတ်တို့သည် ရုန့်ရင်းသော အာပတ်တို့ မည်ကုန်၏၊ အာပတ်သည် သီလဝိပတ္တိ မည်၏။ ပါရာဇိကကိုလည်းကောင်း၊ သံဃာဒိသိသ်ကိုလည်းကောင်း ‘သီလဝိပတ္တိ’ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ ထုလ္လစ္စဥ်းအာပတ်လည်းကောင်း၊ ပါစိတ်အာပတ်လည်းကောင်း၊ ပါဋိဒေသနီအာပတ်လည်းကောင်း၊ ဒုက္ကဋ်အာပတ်လည်းကောင်း၊ ရယ်မြူးလိုသည် ဖြစ်၍ ဆဲရေးသော ရဟန်း၏ ဒုဗ္ဘာသီအာပတ်လည်းကောင်း ဤအာပတ်ငါးမျိုးကို ‘အာစာရဝိပတ္တိ’ဟူ၍ သမုတ်အပ်၏။ မသူတော်တရားတို့သည် ထက်ဝန်းကျင်ခြံရံအပ်ကုန်သည် ဖြစ်၍ ပညာမဲ့သည့် မောဟဖုံးလွှမ်းခံရသူတို့သည် ချွတ်ယွင်းဖောက်ပြန်သော မမှန်သော အယူကို ယူကုန်၏၊ မြတ်စွာဘုရားကို စွပ်စွဲကုန်၏၊ ဤသို့ အယူဖောက်ပြန်၍ ယူခြင်း စွပ်စွဲခြင်းကို ဒိဋ္ဌိဝိပတ္တိဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းတည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ယုတ်ညံ့သော အလိုရှိသည်ဖြစ်၍ အလိုရမ္မက် နှိပ်စက်အပ်သည်ဖြစ်၍ ထင်ရှားမရှိဘဲ မဟုတ်မမှန်ဘဲ ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မ (လူတို့၏ ကုသိုလ်ကမ္မပထတရားဆယ်ပါးထက် လွန်မြတ်သော ဈာန်မဂ်ဖိုလ်တရား) ကို ပြောဆို၏၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းတည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အောင်သွယ်ခြင်းသို့ ရောက်၏။ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းတည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ‘သင့်ကျောင်း၌ နေသော ရဟန်းသည်ရဟန္တာတည်း’ဟု ပြောဆို၏။ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းတည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ရဟန်းသည် ပဏီတဘောဇဥ်တို့ကို မိမိအကျိုးငှါ တောင်း၍ စား၏။ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းတည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ရဟန်းမိန်းမသည် ပဏီတဘောဇဥ်တို့ကိုမိမိအကျိုးငှါ တောင်း၍ စား၏။ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းတည်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ဟင်းကိုလည်းကောင်း၊ ဆွမ်း‘ထမင်း’ကိုလည်းကောင်း မနာမဖျားပဲ မိမိအကျိုးငှါ တောင်း၍ စား၏။ ဤအာပတ်ခြောက်ပါးတို့ကို အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းပျက်စီးခြင်း ‘အာဇီ၀၀ပတ္တိ’ဟူ၍ သမုတ်အပ်၏။ (ဥပါလိ) တစ်ဆယ့်တစ်ပါးသော ယာဝတတိယကတို့ကိုဟုတ်မှန်သော အလျောက် နာလော့။ ဥက္ခိတ္တာနုဝတ္တကသိက္ခာပုဒ်၊ ယာဝတတိယက သံဃာဒိသိသ်ရှစ်ပါး၊ အရိဋ္ဌသိက္ခာပုဒ်၊ စဏ္ဍကာဠီသိက္ခာပုဒ်၊ ဤသိက္ခာပုဒ် တစ်ဆယ့်တစ်ပါးတို့သည် ယာဝတတိယက မည်ကုန်၏၊

“What we have asked, you have answered, All is explained, not otherwise; I wish to ask you another question—<j>please tell me this: Serious, and light, curable; Incurable, and grave, minor, And those that are ‘after the third’. In common, not in common, The ways that failures are settled— Please explain all these too, And we will listen to you.” “There are thirty-one serious ones, And eight here are incurable; Those that are serious are grave, Those that are grave are failures in morality; Offenses entailing expulsion, <j>offenses entailing suspension— They are called ‘failure in morality’. Serious offenses, offenses entailing confession, Offenses entailing acknowledgment, <j>offenses of wrong conduct; Offenses of wrong speech, And whoever calls another names for fun— This is considered failure in conduct. Holding on to distorted views, Preferring what is contrary to the true Dhamma; Misrepresenting the Awakened One, Being foolish, enveloped in delusion— This is considered failure in view. When, to make a living—having bad desires, overcome by desire—one claims to have a non-existent superhuman quality; when, to make a living, one acts as a matchmaker; when, to make a living, one says, ‘The monk who stays in your dwelling is a perfected one;’ when, to make a living, a monk eats fine foods that he has requested for himself; when, to make a living, a nun eats fine foods that she herself has asked for; when, to make a living, one eats bean curry or rice that one has requested for oneself— this is considered failure in livelihood. There are eleven ‘after the thirds’, Listen to them as they truly are: A nun who takes sides <j>with one who has been ejected, Eight ‘after the thirds’; Ariṭṭha, and Caṇḍakālī— These are those ‘after the thirds’.” 3. To be cut down, etc.

၃ - ဆေဒနက အာပတ်စသည် ၃၃၇။ နေမင်း၏ အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ပညတ်တော်မူအပ်သော ဆေဒနကသိက္ခာပုဒ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ ဘေဒနကသိက္ခာပုဒ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ ဥဒ္ဒါလကသိက္ခာပုဒ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ အနညပါစိတ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ ဘိက္ခုသမ္မုတိတို့သည်အဘယ်မျှတို့နည်း။ သာမီစိတို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ ပရမတို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ ဇာနံဟူ၍ပညတ်အပ်သော သိက္ခာပုဒ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ နေမင်း၏ အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ပညတ်တော်မူအပ်သော ဆေဒနကအာပတ်တို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ဘေဒနကအာပတ်သည် တစ်ပါးသာတည်း။ ဥဒ္ဒါလကအာပတ်သည်တစ်ပါးသာတည်း။ အနညပါစိတ်တို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ ဘိက္ခုသမ္မုတိတို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ သာမီစိတို့သည် ခုနစ်ပါးတို့တည်း။ ပရမတို့သည် တစ်ဆယ့်လေးပါးတို့တည်း။ ဇာနံဟူ၍ ပညတ်အပ်သော သိက္ခာပုဒ်တို့သည် တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါးတို့တည်း။

“How many on ‘to be cut down’? How many on ‘to be destroyed’? How many on ‘to be stripped’? How many on ‘no other, he commits an offense entailing confession’? How many on ‘the monks have agreed’? How many on ‘what is proper’? How many on ‘at the most’? How many on ‘knowing’? Were laid down by the Buddha, the Kinsman of the Sun?” “There are six on ‘to be cut down’. There is one on ‘to be destroyed’. There is one on ‘to be stripped’. There are four on ‘no other, he commits an offense entailing confession’. There are four on ‘the monks have agreed’. There are seven on ‘what is proper’. There are fourteen on ‘at the most’. There are sixteen on ‘knowing’. They were laid down by the Buddha, <j>the Kinsman of the Sun.” 4. Not in common, etc.

၄ - အသာဓာရဏ အာပတ်စသည် ၃၃၈။ နှစ်ရာနှစ်ဆယ်သော သိက္ခာပုဒ်တို့သည် ရဟန်းယောကျာ်းတို့အား ဥပုသ်နေ့တို့၌ အကျဥ်းပြအပ်သည့်အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်၏။ သုံးရာလေးပါးသော သိက္ခာပုဒ်တို့သည် ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဥပုသ်နေ့တို့၌ အကျဥ်းပြအပ်သည့်အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်၏။ ရဟန်းယောကျာ်းတို့၏ လေးဆယ့်ခြောက်ပါးသော သိက္ခာပုဒ်တို့သည် ရဟန်းမိန်းမတို့နှင့် မဆက်ဆံကုန်၊ ရဟန်းမိန်းမတို့၏ တစ်ရာ့သုံးဆယ်သော သိက္ခာပုဒ်တို့သည် ရဟန်းယောကျာ်းတို့နှင့် မဆက်ဆံကုန်။ ရဟန်းယောကျာ်း ရဟန်းမိန်းမနှစ်ဦးတို့၏ အသာဓာရဏသိက္ခာပုဒ်တို့သည် တစ်ရာ့ခုနစ်ဆယ့်ခြောက်ပါးတို့တည်း၊ တစ်ရာ့ ခုနစ်ဆယ့်လေးပါးသော သိက္ခာပုဒ်တို့သည် ရဟန်းယောကျာ်း ရဟန်းမိန်းမနှစ်ဦးတို့အား တူသော အကျင့်သိက္ခာပုဒ် ရှိကုန်၏။ (ဥပါလိ) ရဟန်းယောကျာ်းတို့အား ဥပုသ်နေ့တို့၌ အကျဥ်းပြအပ်သည့်အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်သောသိက္ခာပုဒ် နှစ်ရာ့နှစ်ဆယ်တို့ကိုဟုတ်မှန်သော အလျောက် နာလော့။ ပါရာဇိကလေးပါး၊ သံဃာဒိသိသ်တစ်ဆယ့်သုံးပါး၊ အနိယတနှစ်ပါး၊ နိဿဂ္ဂိပါစိတ်သုံးဆယ်။ ခုဒ္ဒကသိက္ခာပုဒ်ကိုးဆယ့်နှစ်ပါး၊ ပါဋိဒေသနီ လေးပါး၊ သေခိယခုနစ်ဆယ့်ငါးပါး၊ ဤနှစ်ရာ့နှစ်ဆယ်သော ရဟန်းယောကျာ်းတို့၏ သိက္ခာပုဒ်တို့သည် ဥပုသ်နေ့တို့၌ အကျဥ်းပြအပ်သည့် အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်၏။ (ဥပါလိ) ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဥပုသ်နေ့တို့၌ အကျဥ်းပြအပ်သည့်အဖြစ်သို့ ရောက်သော သိက္ခာပုဒ်သုံးရာလေးပါးတို့ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက် နာလော့။ ပါရာဇိကရှစ်ပါး၊ သံဃာဒိသိသ်တစ်ဆယ့်ခုနစ်ပါး၊ နိဿဂ္ဂိပါစိတ်သုံးဆယ်၊ ခုဒ္ဒကသိက္ခာပုဒ် တစ်ရာ့ခြောက်ဆယ့်ခြောက်ပါး။ ပါဋိဒေသနီသိက္ခာပုဒ်ရှစ်ပါး၊ သေခိယသိက္ခာပုဒ်ခုနစ်ဆယ့်ငါးပါး၊ ဤသုံးရာ့လေးပါးသော ရဟန်းမိန်းမတို့၏ သိက္ခာပုဒ်တို့သည် ဥပုသ်နေ့တို့၌ အကျဥ်းပြအပ်သည့် အဖြစ်သို့ ရောက်ကုန်၏။ (ဥပါလိ) ရဟန်းမိန်းမတို့နှင့် မဆက်ဆံသော ရဟန်းယောကျာ်းတို့၏ သိက္ခာပုဒ် လေးဆယ့်ခြောက်ပါးတို့ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက် နာလော့။ သံဃာဒိသိသ်ခြောက်ပါး၊ အနိယတနှစ်ပါးတို့နှင့်တကွရှစ်ပါး၊ နိဿဂ္ဂိတစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့နှင့် တကွ နှစ်ဆယ်။ ခုဒ္ဒကသိက္ခာပုဒ် နှစ်ဆယ့်နှစ်ပါး၊ ပါဋိဒေသနီသိက္ခာပုဒ် လေးပါး၊ ရဟန်းယောကျာ်းတို့၏ ဤလေးဆယ့်ခြောက်ပါးသော သိက္ခာပုဒ်တို့သည် ရဟန်းမိန်းမတို့နှင့် မဆက်ဆံကုန်။ (ဥပါလိ) ရဟန်းယောကျာ်းတို့နှင့် မဆက်ဆံသော ရဟန်းမိန်းမတို့၏ တစ်ရာ့သုံးဆယ်သောသိက္ခာပုဒ်တို့ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက် နာလော့။ ပါရာဇိကလေးပါး၊ သံဃာဒိသိသ်ဆယ်ပါး၊ နိဿဂ္ဂိပါစိတ်တစ်ဆယ့်နှစ်ပါ၊ ခုဒ္ဒကအာပတ်ကိုးဆယ့်ခြောက်ပါး။ ပါဋိဒေသနီရှစ်ပါး၊ ရဟန်းမိန်းမတို့၏ ဤတစ်ရာ့သုံးဆယ်သော အာပတ်တို့သည် ရဟန်းယောကျာ်းတို့နှင့် မဆက်ဆံကုန်။ (ဥပါလိ) ရဟန်းမိန်းမ ရဟန်းယောကျာ်းနှစ်ဦးတို့၏ အသာဓာရဏဖြစ်ကုန်သော တစ်ရာ့ခုနစ်ဆယ့်ခြောက်ပါးသော သိက္ခာပုဒ်တို့ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက် နာလော့။ ပါရာဇိကလေးပါး၊ သံဃာဒိသိသ်တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါး၊ အနိယတနှစ်ပါး၊ နိဿဂ္ဂိပါစိတ်နှစ်ဆယ့် လေးပါး။ ခုဒ္ဒကအာပတ်တစ်ရာ့တစ်ဆယ့်ရှစ်ပါး၊ ပါဋိဒေသနီအာပတ်တစ်ဆယ့်နှစ်ပါး၊ ဤတစ်ရာ့ခုနစ်ဆယ့်ခြောက်ပါးသော သိက္ခာပုဒ်တို့သည် ရဟန်းမိန်းမ ရဟန်းယောကျာ်းနှစ်ဦးတို့နှင့် မဆက်ဆံကုန်။ (ဥပါလိ) ရဟန်းမိန်းမ ရဟန်းယောကျာ်းနှစ်ဦးတို့အား တူမျှသော အကျင့်သိက္ခာရှိသော တစ်ရာ့ခုနစ်ဆယ့်လေးပါးသော ထိုသိက္ခာပုဒ်တို့ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက် နာလော့။ ပါရာဇိကလေးပါး၊ သံဃာဒိသိသ်ခုနစ်ပါး၊ နိဿဂ္ဂိပါစိတ် တစ်ဆယ့်ရှစ်ပါး၊ ခုဒ္ဒကအာပတ်ခုနစ်ဆယ်တိတိ၊ သေခိယခုနစ်ဆယ့်ငါးပါး၊ ဤတစ်ရာ့ခုနစ်ဆယ့်လေးပါးတို့သည် နှစ်ဦးသားတို့အား တူမျှသောအကျင့်သိက္ခာရှိကုန်၏။ ပါရာဇိကရှစ်ပါးတို့သည် ဝေးစွာ စွန့်အပ်သော တရားတို့ ဖြစ်ကုန်၏၊ နုတ်အပ်ပြီးသော ထန်းပင်ရာနှင့်တူသော ဥပမာရှိကုန်၏၊ ဖက်ရွက်ရော်ကဲဲ့သို့လည်းကောင်း၊ (ကွဲဲသော) ကျောက်ဖျာကြီးကဲဲ့သို့လည်းကောင်း၊ ဦးခေါင်းပြတ်ပြီးသော လူ (ယောကျာ်း) ကဲဲ့သို့လည်းကောင်း၊ လည်ဆစ်ပြတ်ပြီးသောထန်းပင်ကဲဲ့သို့လည်းကောင်း ထို (ပါရာဇိက) သို့ ရောက်သော ရဟန်းတို့သည် (ပကတိသီလမရှိသဖြင့်) စည်ပင် ပြန့်ပွားခြင်း မရှိကြတော့ကုန်။ သံဃာဒိသိသ်နှစ်ဆယ့်သုံးပါး၊ အနိယတနှစ်ပါး၊ နိဿဂ္ဂိပါစိတ်လေးဆယ့်နှစ်ပါး၊ ပါစိတ်တစ်ရာ့ရှစ်ဆယ့်ရှစ်ပါး၊ ပါဋိဒေသနီတစ်ဆယ့်နှစ်ပါး၊ သေခိယခုနစ်ဆယ့်ငါးပါးတို့သည် သမ္မုခါဝိနယ၊ ပဋိညာတကရဏ၊ တိဏဝတ္ထာရကဝိနည်းကံဟူသော သုံးပါးသော သမထတို့ဖြင့် ငြိမ်းအေးကုန်၏။ ဥပုသ်နှစ်ပါး၊ ပဝါရဏာနှစ်ပါး၊ ကံလေးပါးတို့ကို မြတ်စွာဘုရားသည် ဟောတော်မူအပ်ကုန်၏။ ပါတိမောက်ပြခြင်းတို့သည် (ရဟန်းယောကျာ်းတို့အား ) ငါးပါးတို့သာ, (ရဟန်းမိန်းမတို့အား ) လေးပါးတို့သာ ဖြစ်ကုန်၏၊ တစ်ပါးသော အပြားအားဖြင့် မဖြစ်ကုန်။ အာပတ်အစုတို့သည်လည်း ခုနစ်ပါးတို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။ အဓိကရုဏ်းလေးပါးတို့သည် ခုနစ်ပါးသောသမထတို့ဖြင့် ငြိမ်းအေးကုန်၏။ (သမထ) နှစ်ပါးတို့ဖြင့် (ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည်၊ (သမထ) လေးပါးတို့ဖြင့် (အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည်)၊ (သမထ) သုံးပါးတို့ဖြင့် (အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည်)၊ (သမထ) တစ်ပါးဖြင့် ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် ငြိမ်းအေး၏။

“Two hundred and twenty, Training rules for the monks; Come up for recitation on the observance days, Three hundred and four; Training rules for the nuns, Come up for recitation on the observance days. Forty-six of the monks’ rules, Are not in common with the nuns; One hundred and thirty of the nuns’ rules, Are not in common with the monks. So one hundred and seventy-six in total, Are not in common; One hundred and seventy-four, Are trained in equally by both. Two hundred and twenty, Training rules for the monks; Come up for recitation on the observance days, Listen to them as they truly are: The four offenses entailing expulsion, There are thirteen offenses entailing suspension; There are two undetermined offenses. The thirty offenses entailing relinquishment, And ninety-two minor offenses; The four offenses entailing acknowledgment, The seventy-five rules of training. These are the two hundred and twenty, Training rules for the monks; That come up for recitation on the observance days. Three hundred and four, Training rules for the nuns; Come up for recitation on the observance days, Listen to them as they truly are: The eight offenses entailing expulsion, There are seventeen offenses entailing suspension; The thirty offenses entailing relinquishment, And one hundred and sixty-six; Are called minor offenses. The eight offenses entailing acknowledgment, The seventy-five rules of training; These are the three hundred and four, Training rules for the nuns; That come up for recitation on the observance days. Forty-six of the monks’ rules, Are not in common with the nuns; Listen to them as they truly are: Six offenses entailing suspension, With the two undetermined offenses are eight; Twelve offenses entailing relinquishment, With these there are twenty. Twenty-two minor offenses, Four offenses entailing acknowledgment; These are the forty-six, That the monks do not have in common with the nuns. One hundred and thirty of the nuns’ rules, Are not in common with the monks; Listen to them as they truly are: Four offenses entailing expulsion, Ten offenses where one is sent away from the Sangha; Twelve offenses entailing relinquishment, And ninety-six minor offenses; Eight offenses entailing acknowledgment. These are the one hundred and thirty, That the nuns do not have in common with the monks. The one hundred and seventy-six, That are not in common; Listen to them as they truly are: Four offenses entailing expulsion, There are sixteen offenses entailing suspension; There are the two undetermined offenses, The twenty-four offenses entailing relinquishment; And one hundred and eighteen, Are called minor offenses; The twelve offenses entailing acknowledgment. These are the hundred and seventy-six, That the two do not have in common. One hundred and seventy-four, Are trained in equally by both; Listen to them as they truly are: Four offenses entailing expulsion, There are seven offenses entailing suspension; Eighteen offenses entailing relinquishment, Seventy minor offenses; Seventy-five rules of training. These are the hundred and seventy-four, That are trained in equally by both. The eight offenses entailing expulsion <j>are dangerous to meet with: That person is like the simile of the palm stump, Like a withered leaf, <j>like an ordinary stone that has broken in half, Like someone with their head cut off; Like a palm-tree with its top cut off, They are incapable of growth. Twenty-three offenses entailing suspension, Two undetermined offenses; Forty-two offenses entailing relinquishment, One hundred and eighty-eight <j>offenses entailing confession; Twelve offenses entailing acknowledgment, Seventy-five rules of training. They are settled through three principles <j>for settling legal issues: In the presence of, and with the admission of, And through covering over as if with grass. There are two observance days, two invitation days, And four legal procedures taught by the Victor. There are five recitations, and four, not otherwise; And there are seven classes of offenses. The four kinds of legal issues, Are settled through seven principles: Through two of them, through four, through three, And business is settled through one.” 5. The offenses entailing expulsion, etc.

၅-ပါရာဇိကအာပတ်စသည် ၃၃၉။ (ဥပါလိ) ပါရာဇိကဟူ၍ ဟောအပ်သော အာပတ်ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက် နာလော့။ ပါရာဇိကကျသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် (အကြင့်ကြောင့်) သာသနာတော်မှ ရွေ့လျော၏၊ ချွတ်ယွင်း၏၊ ပျက်စီး၏၊ (သံဃာမှ) နှင်ထုတ်အပ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၌ (ဥပုသ် ပဝါရဏာစသော) ပေါင်းဖော်ခြင်းသည် မရှိ၊ ထို့ကြောင့် ဤအာပတ်ကို ပါရာဇိကဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ (ဥပါလိ) သံဃာဒိသိသ်ဟူ၍ ဟောအပ်သော အာပတ်ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက် နာလော့။ (အကြင့်ကြောင့်) သံဃာသည်သာ ပရိဝါသ်ကို ပေးရ၏၊ အရင်းသို့ ငင်ရ၏၊ မာနတ်ကို ပေးရ၏၊ အဗ္ဘာန် (သံဃာ့ဘောင်သို့) သွင်းရ၏၊ ထို့ကြောင့် ဤအာပတ်ကို သံဃာဒိသိသ်ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ (ဥပါလိ) အနိယတဟူ၍ ဟောအပ်သော ထိုအာပတ်ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက် နာလော့။ (အကြင့်ကြောင့်) မမြဲ၊ မြဲသည်မဟုတ်၊ သိက္ခာပုဒ်ကို အမြဲမရှိသောအားဖြင့် ပြုအပ်၏၊ အာပတ် သုံးပါးတို့တွင် တစ်ပါးပါးသော အာပတ်တို့ကို ပြုအပ်၏၊ (ထို့ကြောင့်) အနိယတ ‘မမြဲသောအာပတ်’ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ (ဥပါလိ) ထုလ္လစ္စဥ်းဟူ၍ ဆိုအပ်သော အာပတ်ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက် နာလော့။ အကြင် ရဟန်းသည်လည်း ရဟန်းတစ်ပါး၏ အထံ၌ (ဒေသနာ) ကြား၏၊ အကြင်ရဟန်းသည်လည်း ထိုအာပတ်ကို ခံ၏၊ ထိုအာပတ်နှင့်တူသော (ကြီးသော ဒေသနာခံ) အပြစ်သည် မရှိ၊ ထို့ကြောင့် ထိုအာပတ်ကို ထုလ္လစ္စဥ်းအာပတ်ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ (ဥပါလိ) နိုဂ္ဂေိဟူ၍ ဆိုအပ်သော အာပတ်ကိုဟုတ်မှန်သော အလျောက် နာလော့။ (အကြင့် ကြောင့်) သံဃာ၏ အလယ်၌သော်လည်းကောင်း၊ ဂိုဏ်း၏ အလယ်၌သော်လည်းကောင်း၊ ရဟန်းတစ်ပါး၏ အထံ၌သော်လည်းကောင်း တစ်ပြိုင်နက် (ဝတ္ထုကို) စွန့်၍ (ဒေသနာ) ကြားရ၏၊ ထို့ကြောင့် ထိုအာပတ်ကို နိုဂ္ဂေိဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ (ဥပါလိ) ပါစိတ်ဟူ၍ ဆိုအပ်သော အာပတ်ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက် နာလော့။ (အကြင့်ကြောင့်) ကုသိုလ်တရားကို ကျစေတတ်၏၊ အရိယာမဂ်ကို ချွတ်ယွင်းစေတတ်၏၊ စိတ်တွေဝေခြင်း၏ အကြောင်း ဖြစ်၏၊ ထို့ကြောင့် ထိုအာပတ်ကို ပါစိတ်အာပတ်ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ (ဥပါလိ) ပါဋိဒေသနီဟူ၍ ဆိုအပ်သော အာပတ်ကိုဟုတ်မှန်သော အလျောက် နာလော့။ ရဟန်း သည် ဆွေမျိုးမတော်သူဖြစ်လျက် ငြိုငြင်ပင်ပန်းစွာ ရသော ရဟန်းမိန်းမ၏ ဘောဇဥ်ကို ကိုယ်တိုင် (မိမိလက်ဖြင့်) ခံယူ၍ စားအံ့၊ ကဲ့ရဲ့အပ်သော (ပါဋိဒေသနီ) အာပတ်ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ ဆွမ်းဖိတ်သော ဒါယကာအိမ်တို့၌ ဆွမ်းစားကုန်လတ်သော် ရဟန်းမိန်းမသည် အလိုဆန္ဒအားဖြင့် စီရင်အံ့၊ ထိုစီရင်ရာ၌ ရဟန်းမိန်းမကို မတားမြစ်ဘဲ ထိုအိမ်၌ စားအံ့၊ ကဲ့ရဲ့အပ်သော (ပါဋိဒေသနီ) အာပတ်ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ ယုံကြည်မှု ‘သဒ္ဓါ’ စိတ်ရှိသော ဥစ္စာနည်းပါး ဆင်းရဲသော ဒါယကာအိမ်သို့ သွား၍ မဖျားမနာဘဲ ထိုဒါယကာအိမ်၌ စားအံ့၊ ကဲ့ရဲ့အပ်သော (ပါဋိဒေသနီ) အာပတ်ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ ရွံရှာဖွယ်နှင့်တကွ ဘေးဘျမ်းနှင့် တကွ ဖြစ်သော တောကျောင်း၌ နေသော အကြင်ရဟန်းသည် ကြိုတင်၍ မသိစေအပ် မပန်ကြားအပ်သော ခဲဖွယ်ဘောဇဥ်ကို ထိ်ုအရံတွင်း၌ စားအံ့၊ (ထိုရဟန်းသည်) ကဲ့ရဲ့အပ်သော (ပါဋိဒေသနီ) အာပတ်သင့်၏ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ (အကြင်) ရဟန်းမိန်းမသည် ဆွေမျိုးမတော်သည် ဖြစ်လျက် သူတစ်ပါးတို့ မြတ်နိုးအပ်သော ထောပတ် ဆီ ပျား တင်လဲ ငါး အမဲကိုလည်းကောင်း၊ ထိုမှတစ်ပါး နို့ရည် နို့ဓမ်းကိိုုလည်းကောင်း ကိုယ်တိုင်တောင်းငြားအံ့၊ ထိုရဟန်းမိန်းမသည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်၌ ကဲ့ရဲ့အပ်သော (ပါဋိဒေသနီ) အာပတ်သို့ ရောက်၏။ (ဥပါလိ) ဒုက္ကဋ်ဟူ၍ ဆိုအပ်သော အာပတ်ကိုဟုတ်မှန်သော အလျောက် နာလော့။ အကြင် အမှုသည် ဟောတော်မူတိုင်း မကျင့်သည် ဖြစ်၍ ချွတ်လည်း ချွတ်ယွင်း၏၊ ဆန့်လည်း ဆန့်ကျင်၏၊ ချော်လည်း ချော်ချွတ်၏၊ ထိုအမှုသည် ဒုက္ကဋ်အာပတ် မည်၏။ (ဥပမာ) လူသည် မျက်မှောက်၌လည်းကောင်း၊ သို့မဟုတ် မျက်ကွယ်၌လည်းကောင်း အကြင် ယုတ်မာသော အမှုကို ပြု၏၊ ထိုယုတ်မာသော အမှုကို မကောင်းသဖြင့် ပြုအပ်သော အမှု ‘ဒုက္ကဋ’ဟူ၍ ပြောကြားကုန်သကဲ့သို့တည်း၊ ထိုကြောင့် ထိုအာပတ်ကို ဒုက္ကဋ်အာပတ်ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ (ဥပါလိ) ဒုဗ္ဘာသီဟူ၍ ဆိုအပ်သော အာပတ်ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက် နာလော့။ မကောင်း သဖြင့် ဆိုအပ်သော စကားသည် ဒုဗ္ဘာသိတ မည်၏။ အကြင်စကားအဖို့အစုသည် ညစ်ညမ်း၏၊ ထိုစကား အဖို့အစုသည်လည်း ဒုဗ္ဘာသိတ မည်၏။ အကြင့်ကြောင့် စင်စစ် ပညာရှိတို့သည် ကဲ့ရဲ့ကုန်၏၊ ထို့ကြောင့် ထိုအာပတ်ကို ဒုဗ္ဘာသီဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ (ဥပါလိ) သေခိယဟူ၍ ဆိုအပ်သော သိက္ခာပုဒ်ကိုဟုတ်မှန်သောအလျောက် နာလော့။ ထိုသိက္ခာပုဒ် သည် ကျင့်ဆဲဖြစ်သော၊ ဖြောင့်မတ်သော နိဗ္ဗာန်လမ်းခရီးကို မှီသော သေက္ခပုဂ္ဂိုလ်၏ (မဂ်ဉာဏ်ရရေး အတွက်) အစလည်း ဖြစ်၏၊ အကျင့်လည်း ဖြစ်၏၊ အဦးလည်း ဖြစ်၏၊ ဣန္ဒြေကို စောင့်စည်းကြောင်း တရားလည်းဟုတ်၏၊ ကာယ, ဝစီနှစ်လီသော ဒွါရတို့ကို ပိတ်ဆို့ကြောင်းတရားလည်းဟုတ်၏၊ ဤသို့ သဘောရှိသော (အလားတူ) အကျင့်သိက္ခာသည် မရှိ၊ ထို့ကြောင့် ထိုသိက္ခာပုဒ်ကို သေခိယဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ (အာပတ်ကို) ဖုံးလွှမ်းမူကား (အာပတ်အသစ် ထပ်၍ သင့်သဖြင့်) အလွန်စိုစွတ်၏၊ (ကုစားသောအားဖြင့်) ဖွင့်ပါမူကား (အဟောင်းအသစ်ဖြစ်သော အာပတ်တို့ဖြင့်) မစိုစွတ်၊ ထို့ကြောင့် (အာပတ်) ဖုံးလွှမ်းခြင်းကို (ကုစားသောအားဖြင့်) ဖွင့်ကုန်ရာ၏၊ ဤသို့ ဖွင့်ပါမူ ထိုအာပတ်သည် မစိုစွတ်။ တောအုပ်သည် သားသမင်တို့၏ မှီခိုရာ (လားရာ) ဖြစ်၏၊ ကောင်းကင်သည် အတောင်ရှိသော ငှက်တို့၏ မှီခိုရာ (လားရာ) ဖြစ်၏၊ ပျက်စီးခြင်းသည် သင်္ခတ တရားတို့၏ လားရာ ဖြစ်၏၊ နိဗ္ဗာန်သည် ရဟန္တာပုဂ္ဂိုလ်၏ လားရာ ဖြစ်၏။ ဤရွေ့ ဂါထာသင်္ဂဏိက ပြီး၏။ ထိုဂါထာသင်္ဂဏိက၏ အကျဥ်းချုပ် ခုနစ်ပါးသော ပြည်တို့၌ ပညတ်တော်မူအပ်သော သိက္ခာပုဒ်ကိုလည်းကောင်း၊ ပျက်စီးခြင်းလေးပါးတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ရဟန်းယောကျာ်း ရဟန်းမိန်းမတို့အား လည်း ကောင်း၊ ဆက်ဆံသော အာပတ် မဆက်ဆံသော အာပတ်တို့ကိုလည်းကောင်း၊ သာသနာတော်ကို ချီးမြှောက်ခြင်းငှါ ဤဂါထာတို့ဖြင့် အကျဥ်းပေါင်း၍ ဆိုခြင်း ‘ဂါထာ သင်္ဂဏိက’ကို ဆိုအပ်၏။ ဤကား အကျဥ်းချုပ်အပြီးတည်း။ ဂါထာသင်္ဂဏိက ပြီး၏။

“It is said, ‘An offense entailing expulsion’. Listen to it as it truly is: When one has fallen away, offended, and fallen down, Removed from the true Teaching, And excluded from the community there— This is why it is called that. It is said, ‘An offense entailing suspension’. Listen to it as it truly is: Only the Sangha gives probation, Sends back to the beginning; Gives the trial period, and rehabilitates— This is why it is called that. It is said, ‘An undetermined offense’. Listen to it as it truly is: Undetermined, not determined, An undecided rule; It is one of three cases— It is called, ‘An undetermined offense’. It is said, ‘A serious offense’. Listen to it as it truly is: The one who confesses to instigating another, And the one who agrees to it— There is no offense like that. This is why it is called that. It is said, ‘An offense entailing relinquishment’. Listen to it as it truly is: In the midst of the Sangha, in the midst of a group, Or just one with one; One relinquishes and then confesses— This is why it is called that. It is said, ‘An offense entailing confession’. Listen to it as it truly is: One drops the wholesome, Misses the noble path; Having a deluded mind— This is why it is called that. It is said, ‘An offense entailing acknowledgment’. Listen to it as it truly is: An unrelated monk, Whatever food she has obtained with difficulty; Should he receive it himself and eat it, It is called blameworthy. When eating at an invitation, And a nun there gives directions based on favoritism; If they eat there without having stopped her, It is called blameworthy. Going to a family that has faith, But is poor with little wealth; If one eats there without being sick, It is called blameworthy. If anyone stays in a wilderness, That is risky and dangerous; And they eat there without making it known, It is called blameworthy. An unrelated nun, Whatever belongs to others— Ghee, oil, honey, syrup, Fish, meat, milk, and curd— If she herself asks for them, She has committed a blameworthy act <j>in the instruction of the Accomplished One. It is said, ‘An offense of wrong conduct’. Listen to it as it truly is: Offended, and failed, Faltered, and what is badly done. Whatever people do that is bad, Whether in public or in private; They declare to be wrong conduct. This is why it is called that. It is said, ‘An offense of wrong speech’. Listen to it as it truly is: Wrong speech, wrong utterance, Whatever sentence is defiled; And criticized by the wise— This is why it is called that. It is said, ‘Of training’. Listen to it as it truly is: For a trainee who is training, Following the straight path, This is the beginning and the right conduct, With a controlled and restrained mouth— There is no training like this. This is why it is called that. It rains on what’s concealed, Not on what’s revealed; Therefore, reveal the concealed, And it won’t be rained upon. The forest is the destination of deer, The air is the destination of birds; Non-existence is the destination of phenomena, Extinguishment is the destination <j>of a Perfected One.” The verses on the training rules are finished. This is the summary: “Laid down in seven towns, And also the four kinds of failure; In common, not in common, Between the monks and the nuns; To support Buddhism, There are these verses on the training rules.” The verses on the training rules are finished.

၅-ပါရာဇိကအာပတ်စသည်အဓိကရဏဘေဒ ၁-ဥက္ကောဋနဘေဒစသည် ၃၄၀။ အဓိကရုဏ်းတို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်း၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်း၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းအားဖြင့် အဓိကရုဏ်းတို့သည် ဤလေးပါးတို့တည်း။ ဤလေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့ကို တားမြစ်ခြင်းတို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ ဤလေးပါးသောအဓိကရုဏ်းတို့ကို တားမြစ်ခြင်းတို့သည် ဆယ်ပါးတို့တည်း။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်ခြင်း နှစ်ပါး၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်ခြင်း လေးပါး၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်ခြင်း သုံးပါး၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်ခြင်း တစ်ပါး၊ ဤလေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့ကို တားမြစ်ခြင်းတို့သည် ဤဆယ်ပါးတို့တည်း။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်သောသူသည် အဘယ်မျှသော သမထတို့ကို တားမြစ်သနည်း။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်သောသူသည် အဘယ်မျှသော သမထတို့ကို တားမြစ်သနည်း။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်သောသူသည် အဘယ်မျှသော သမထတို့ကို တားမြစ်သနည်း။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်သောသူသည် အဘယ်မျှသော သမထတို့ကို တားမြစ်သနည်း။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်သောသူသည် နှစ်ပါးသော သမထတို့ကို တားမြစ်၏။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်သောသူသည် လေးပါးသော သမထတို့ကို တားမြစ်၏။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်သောသူသည် သုံးပါးသော သမထတို့ကို တားမြစ်၏။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်သောသူသည် တစ်ပါးသော သမထကို တားမြစ်၏။

The Compendium Various aspects of the four kinds of legal issues 1. The subdivision on reopening, etc. There are four kinds of legal issues: legal issues arising from disputes, legal issues arising from accusations, legal issues arising from offenses, legal issues arising from business. How many kinds of reopening are there of these four legal issues? Ten. There are two kinds of reopening of legal issues arising from disputes, four of legal issues arising from accusations, three of legal issues arising from offenses, and one of legal issues arising from business. When reopening a legal issue arising from a dispute, how many of the principles for settling it does one reopen? When reopening a legal issue arising from an accusation, how many of the principles for settling it does one reopen? When reopening a legal issue arising from an offense, how many of the principles for settling it does one reopen? When reopening a legal issue arising from business, how many of the principles for settling it does one reopen? When reopening a legal issue arising from a dispute, one reopens two principles for settling it. When reopening a legal issue arising from an accusation, one reopens four principles for settling it. When reopening a legal issue arising from an offense, one reopens three principles for settling it. When reopening a legal issue arising from business, one reopens one principle for settling it.

၃၄၁။ တားမြစ်ခြင်းတို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း၊ အဘယ်မျှသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် တားမြစ်ခြင်းသည် ဖြစ်သနည်း။ အဘယ်မျှလောက် အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ့်သနည်း၊ အဘယ်မျှသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်သည်ရှိသော် အာပတ်သို့ ရောက်ကုန်သနည်း။ တားမြစ်ခြင်းတို့သည် တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့တည်း။ ဆယ်ပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် တားမြစ်ခြင်းသည် ဖြစ်၏။ လေးပါးသော အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်၏။ လေးပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်သည်ရှိသော် အာပတ်သို့ ရောက်ကုန်၏။ တားမြစ်ခြင်း တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့သည် အဘယ်တို့နည်း။ ကံသည် ပြု၍ မပြီးသေး၊ ကံသည် မကောင်းသဖြင့် ပြုအပ်သော ကံတည်း၊ တစ်ဖန်ပြုထိုက်သောကံတည်း၊ (ပါဠိတော်စသည်ဖြင့်) မဆောင်အပ်သေး၊ (ပါဠိတော်စသည်ဖြင့်) မကောင်းသဖြင့်ဆောင်အပ်၏၊ တစ်ဖန် ပါဠိတော်စသည်ဖြင့် ဆောင်ထိုက်၏၊ မဆုံးဖြတ်အပ်သေး၊ မကောင်းသဖြင့်ဆုံးဖြတ်အပ်၏၊ တစ်ဖန် ဆုံးဖြတ်ထိုက်၏၊ မငြိမ်း (စဲဲ) သေး၊ မကောင်းသဖြင့် ငြိမ်း (စဲဲ) ၏၊ တစ်ဖန်ငြိမ်း (စဲဲ) ထိုက်၏၊ (ဤသို့) တားမြစ်ခြင်းတို့သည် ဤတစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့တည်း။ အဘယ်မျှလောက်သော ဆယ်ပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် တားမြစ်ခြင်းသည် ဖြစ်ပွါးသနည်း။ ထိုကျောင်း၌ ဖြစ်သော အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်၏၊ ထိုကျောင်း၌ ဖြစ်သော ငြိမ်းသော အဓိကရုဏ်းကိုတားမြစ်၏၊ လမ်းခရီးအကြား၌ အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်၏၊ လမ်းခရီးအကြား၌ ငြိမ်း သောအဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်၏၊ ထိုဝိနည်းဓိုရ်ရှိရာသို့ ရောက်ပြီးသော အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်၏၊ ထိုဝိနည်းဓိုရ် ရှိရာသို့ ရောက်ပြီးသော ငြိမ်းသော အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်၏၊ သတိဝိနည်းကို တားမြစ်၏၊ အမူဠှဝိနည်းကို တားမြစ်၏၊ တဿ ပါပိယသိကာသမထကို တားမြစ်၏၊ တိဏဝတ္ထာရကသမထကိုတားမြစ်၏။ ဤဆယ်ပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် တားမြစ်ခြင်းသည် ဖြစ်ပွါး၏။ အဘယ်မျှသော လေးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ် သနည်း။ ဆန္ဒာဂတိသို့ လိုက်သည်ဖြစ်၍ အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်၏၊ ဒေါသာဂတိသို့ လိုက်သည်ဖြစ်၍အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်၏၊ မောဟာဂတိသို့ လိုက်သည်ဖြစ်၍ အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်၏၊ ဘယာဂတိသို့ လိုက်သည်ဖြစ်၍ အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်၏၊ ဤလေးပါးသော အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည်အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်၏။ အဘယ်လေးယောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်သည်ရှိသော် အာပတ်သို့ရောက်ကုန်သနည်း။ ထိုနေ့ ပဉ္စင်းခံသော ရဟန်းသည် တားမြစ်အံ့၊ တားမြစ်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သော ပါစိတ်အာပတ်သို့ (ရောက်၏)။ ဧည့်သည် ‘အာဂန္တု’ ရဟန်းသည် တားမြစ်အံ့၊ တားမြစ်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သော ပါစိတ်အာပတ်သို့ (ရောက်၏)။ ဆုံးဖြတ်သော ဝိနည်းဓိုရ် ‘ကာရက’ သည် တားမြစ်အံ့၊ တားမြစ်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သော ပါစိတ်အာပတ်သို့ (ရောက်၏)။ ဆန္ဒပေးသော ရဟန်းသည် တားမြစ်အံ့၊ တားမြစ်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သော ပါစိတ်အာပတ်သို့ (ရောက်၏)။ ဤလေးယောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဓိကရုဏ်းကို တားမြစ်သည်ရှိသော် အာပတ်သို့ ရောက်ကုန်၏။

How many kinds of reopening are there? In how many ways does a reopening come about? How many attributes do people who reopen a legal issue have? How many kinds of people commit an offense when they reopen a legal issue? There are twelve kinds of reopening. A reopening comes about in ten ways. People who reopen a legal issue have four attributes. There are four kinds of people who commit an offense when they reopen a legal issue. What are the twelve kinds of reopening? “The legal procedure hasn’t been done”; “it’s been done badly”; “it should be done again”; “it’s not been settled”; “it’s been badly settled”; “it should be settled again”; “it’s not been decided”; “it’s been badly decided”; “it should be decided again”; “it’s not been disposed of”; “it’s been badly disposed of”; “it should be disposed of again”. What are the ten ways that a reopening comes about? One reopens a legal issue where it arose; one reopens a legal issue where it arose and was resolved; one reopens a legal issue while traveling; one reopens a legal issue that was resolved while traveling; one reopens a legal issue after going there; one reopens a legal issue that was resolved after going there; one reopens a resolution through recollection; one reopens a resolution because of past insanity; one reopens a decision on giving a further penalty; one reopens a decision on covering over as if with grass. What are the four attributes of people who reopen a legal issue? They reopen a legal issue biased by desire, ill will, confusion, or fear. Who are the four kinds of people who commit an offense when they reopen a legal issue? If one who was ordained on that very day does the reopening, they commit an offense entailing confession; if one who has newly arrived does the reopening, they commit an offense entailing confession; if the original doer does the reopening, they commit an offense entailing confession; if one who had given their consent does the reopening, they commit an offense entailing confession. 2. The sources of the legal issues, etc.

၂-အဓိကရုဏ်း၏ အကြောင်းစသည် ၃၄၂။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အဘယ်အကြောင်း ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်းရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ် ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အဘယ်အကြောင်း ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင်ဖြစ်ကြောင်း‘သမုဋ္ဌာန်’ရှိသနည်း။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည် အဘယ်အကြောင်း ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်းရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ရှိသနည်း။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် အဘယ်အကြောင်း ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင်ဖြစ်ကြောင်း‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ငြင်းခုံခြင်းဝိဝါဒလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ငြင်းခုံခြင်းဝိဝါဒလျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ ငြင်းခုံခြင်းဝိဝါဒလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ငြင်းခုံခြင်းဝိဝါဒလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ငြင်းခုံခြင်းဝိဝါဒလျှင်အဆောက်အဦရှိ၏၊ ငြင်းခုံခြင်း ဝိဝါဒလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် စွပ်စွဲခြင်းအနုဝါဒလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ စွပ်စွဲခြင်းအနုဝါဒလျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ စွပ်စွဲခြင်း အနုဝါဒလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ စွပ်စွဲခြင်းအနုဝါဒလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ စွပ်စွဲခြင်းအနုဝါဒလျှင်အဆောက်အဦရှိ၏၊ စွပ်စွဲခြင်းအနုဝါဒလျှင် ဖြစ်ကြောင်း‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည် အာပတ်လျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ အာပတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ အာပတ် လျှင်ဇာတ်ရှိ၏၊ အာပတ်လျှင် အမွန်ရှိ၏၊ အာပတ်လျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ အာပတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် ပြုအပ်သော သံဃာ့ကံ ‘ကိစ္စ’ လျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ပြုအပ်သော သံဃာ့ကံ‘ကိစ္စ’လျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ ပြုအပ်သော သံဃာ့ကံ ‘ကိစ္စ’လျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ပြုအပ်သော သံဃာ့ကံ‘ကိစ္စ’ လျှင် အမွန် ရှိ၏၊ ပြုအပ်သော သံဃာ့ကံ ‘ကိစ္စ’လျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ပြုအပ်သော သံဃာ့ကံ‘ကိစ္စ’လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အဘယ်အကြောင်း ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ရှိသနည်း၊ အဘယ် ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည်။ပ။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည်။ပ။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် အဘယ်အကြောင်းရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ် ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန် ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦ ရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ဟိတ်လျှင် အကြောင်း ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဇာတ် ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည်။ပ။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည်။ပ။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် ဟိတ်လျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင်အဆောက်အဦရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အဘယ်အကြောင်း ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ရှိသနည်း။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည်။ပ။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည်။ပ။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် အဘယ်အကြောင်း ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်းရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ပစ္စည်းလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင်ဇာတ်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ရှိ၏။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည်။ပ။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည်။ပ။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် ပစ္စည်းလျှင်အကြောင်းရှိသနည်း၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။

What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of legal issues arising from disputes? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of legal issues arising from accusations? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of legal issues arising from offenses? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of legal issues arising from business? Legal issues arising from disputes have disputes as their source, their origin, their birth, their arising, their production, their origination. Legal issues arising from accusations have accusations as their source, their origin, their birth, their arising, their production, their origination. Legal issues arising from offenses have offenses as their source, their origin, their birth, their arising, their production, their origination. Legal issues arising from business have business as their source, their origin, their birth, their arising, their production, their origination. What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of legal issues arising from disputes? … of legal issues arising from accusations? … of legal issues arising from offenses? … of legal issues arising from business? Legal issues arising from disputes have causes as their source, their origin, their birth, their arising, their production, their origination. Legal issues arising from accusations … Legal issues arising from offenses … Legal issues arising from business have causes as their source, their origin, their birth, their arising, their production, their origination. What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of legal issues arising from disputes? … of legal issues arising from accusations? … of legal issues arising from offenses? … of legal issues arising from business? Legal issues arising from disputes have conditions as their source, their origin, their birth, their arising, their production, their origination. Legal issues arising from accusations … Legal issues arising from offenses … Legal issues arising from business have conditions as their source, their origin, their birth, their arising, their production, their origination. 3. The roots of legal issues, etc.

၃-အဓိကရုဏ်း၏ မူလစသည် ၃၄၃။ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့၏ မူလတို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့၏ မူလတို့သည် သုံးဆယ့်သုံးပါးတို့တည်း။ ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’တို့သည် သုံးဆယ့်သုံးပါးတို့တည်း။ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့၏ မူလတို့သည် အဘယ်သုံးဆယ့်သုံးပါးတို့နည်း။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်း၏ မူလတို့သည် တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးတို့တည်း၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း၏ မူလတို့သည်တစ်ဆယ့်လေးပါးတို့တည်း၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်း၏ မူလတို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်း၏မူလသည် သံဃာဟူသော တစ်ပါးသာတည်း။ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့၏ မူလတို့သည် ဤသုံးဆယ့်သုံးပါးတို့တည်း။ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့၏ ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ တို့သည် အဘယ်သုံးဆယ့်သုံးပါး တို့နည်း။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်း၏ ဖြစ်ကြောင်းသမုဋ္ဌာန်တို့သည် တစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသော ဘေဒကရဝတ္ထုတို့တည်း။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း၏ ဖြစ်ကြောင်း‘သမုဋ္ဌာန်’တို့သည် လေးပါးသော ဝိပတ္တိတို့တည်း။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်း၏ ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ တို့သည် ခုနစ်ပါးသော အာပတ်အစုတို့တည်း။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်း၏ ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ တို့သည် လေးပါးသော ကံတို့တည်း။ လေးပါးသောအဓိကရုဏ်းတို့၏ ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ တို့သည် ဤသုံးဆယ့်သုံးပါးတို့တည်း။

How many roots do the four kinds of legal issues have, and how many originations? They have thirty-three roots, and thirty-three originations. What are the thirty-three roots? Legal issues arising from disputes have twelve roots; legal issues arising from accusations have fourteen roots; legal issues arising from offenses have six roots; legal issues arising from business have one root, the Sangha. What are the thirty-three originations? Legal issues arising from disputes originate from the eighteen grounds for schism; legal issues arising from accusations originate from the four kinds of failure; legal issues arising from offenses originate from the seven classes of offenses; legal issues arising from business originate from the four kinds of legal procedures. 4. Offenses because of legal issues

၄-အဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် သင့်သောအာပတ် ၃၄၄။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အာပတ်လော၊ အာပတ် မဟုတ်သလော။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အာပတ် မဟုတ်။ အသို့နည်း၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အာပတ်သို့ ရောက်ရာသလော။ အိမ်း-ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အာပတ်သို့ ရောက်ရာ၏။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အဘယ်မျှသော အာပတ်တို့သို့ ရောက်သနည်း။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် နှစ်ပါးသော အာပတ်တို့သို့ ရောက်၏။ ရဟန်းပဉ္စင်းကို နှုတ်လှံထိုးအံ့၊ ပါစိတ်အာပတ်သို့ ရောက်၏၊ လူသာမဏေကို နှုတ်လှံထိုးအံ့၊ ဒုက္ကဋ်အာပတ်သို့ ရောက်၏။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ဤနှစ်ပါးသော အာပတ်တို့သို့ရောက်၏။ ထိုနှစ်ပါးသော အာပတ်တို့သည် လေးပါးသော ဝိပတ္တိတို့တွင် အဘယ်မျှသော ဝိပတ္တိတို့သို့သက်ဝင်ကုန်သနည်း၊ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့တွင် အဘယ်အဓိကရုဏ်းနည်း၊ ခုနစ်ပါးသောအာပတ်အစုတို့တွင် အဘယ်မျှသော အာပတ်အစုတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်ကုန်သနည်း၊ အာပတ်သင့်ခြင်းအကြောင်းခြောက်မျိုးတို့တွင် အဘယ်မျှလောက်သော အကြောင်းတို့ဖြင့် ဖြစ်ကုန်သနည်း၊ အဘယ်မျှသော အဓိကရုဏ်းတို့ဖြင့် အဘယ်မျှသော အရာတို့၌ အဘယ်မျှသော သမထတို့ဖြင့်ငြိမ်းအေးကုန်သနည်း။ ထိုအာပတ်တို့သည် လေးပါးသော ဝိပတ္တိတို့တွင် အာစာရဝိပတ္တိဟုဆိုအပ်သော တစ်ပါးသော ဝိပတ္တိသို့သက်ဝင်ကုန်၏။ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့တွင် အာပတ္တာဓိကရုဏ်းတည်း။ ခုနစ်ပါးသော အာပတ်အစုတို့တွင် နှစ်ပါးသော အာပတ်အစုတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်ကုန်၏၊ ရံခါ ပါစိတ်အာပတ်အစုဖြင့်၊ ရံခါ ဒုက္ကဋ်အာပတ် အစုဖြင့် ရေတွက်အပ်၏။ အာပတ်သင့်ခြင်းအကြောင်း ခြောက်မျိုးတို့တွင် သုံးမျိုးသော အကြောင်းတို့ကြောင့် ဖြစ်ကုန်၏။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟူသော တစ်ပါးသော အဓိကရုဏ်းဖြင့် သံဃာ့အလယ် ဂိုဏ်းအလယ် ပုဂ္ဂိုလ်၏အထံဟူသော သုံးပါးသော အရာတို့၌ သုံးပါးသော သမထတို့ဖြင့် ငြိမ်းအေးကုန်၏၊ ရံခါ သမ္မုခါဝိနယဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပဋိညာတကရဏဖြင့်လည်းကောင်း၊ ရံခါ သမ္မုခါဝိနယဖြင့်လည်းကောင်း၊ တိဏဝတ္ထာရကဝိနည်းကံဖြင့်လည်းကောင်း ငြိမ်းအေးကုန်၏။

“When it comes to legal issues arising from disputes, are they offenses?” They are not offenses. “Is it possible to commit an offense because of legal issues arising from disputes?” Yes. How many offenses does one commit because of legal issues arising from disputes? Two: there is an offense entailing confession for abusing one who is fully ordained; there is an offense of wrong conduct for abusing one who is not fully ordained. When it comes to these offenses, to how many of the four kinds of failure do they belong? To which of the four kinds of legal issues do they belong? In how many of the seven classes of offenses are they found? Through how many of the six kinds of originations of offenses do they originate? Through how many kinds of legal issues, in how many places, and through how many of the principles for settling legal issues are they settled? They belong to one kind of failure: failure in conduct. They belong to legal issues arising from an offense. They are found in two classes of offenses: they may be in the class of offenses entailing confession; they may be in the class of offenses of wrong conduct. They originate in three ways. They are settled through one kind of legal issue: legal issues arising from business. They are settled in three places: in the midst of the Sangha, in the midst of a group, or in the presence of an individual. They are settled through three principles: they may be settled by resolution face-to-face and by acting according to what has been admitted; or they may be settled by resolution face-to-face and by covering over as if with grass.

၃၄၅။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အာပတ်လော၊ အာပတ် မဟုတ်သလော။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အာပတ် မဟုတ်။ အသို့နည်း၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အာပတ်သို့ ရောက်ရာသလော။ အိမ်း-အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အာပတ်သို့ ရောက်ရာ၏။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အဘယ်မျှလောက်သော အာပတ်တို့သို့ ရောက် သနည်း။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် သုံးပါးသော အာပတ်တို့သို့ ရောက်၏။ ရဟန်းယောကျာ်းကို အရင်းမရှိသော ပါရာဇိကအာပတ်ဖြင့် စွပ်စွဲဲအံ့၊ သံဃာဒိသိသ်အာပတ်သို့ ရောက်၏။ အရင်းမရှိသော သံဃာဒိသိသ်အာပတ်ဖြင့် စွပ်စွဲဲအံ့၊ ပါစိတ်အာပတ်သို့ ရောက်၏။ အရင်းမရှိသော အာစာရဝိပတ္တိဖြင့် စွပ်စွဲဲအံ့၊ ဒုက္ကဋ်အာပတ်သို့ရောက်၏။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင်း ဤသုံးပါးသော အာပတ်တို့သို့ ရောက်၏။ ထိုအာပတ်တို့သည် လေးပါးသောဝိပတ္တိတို့တွင် အဘယ်ဝိပတ္တိတို့သို့ သက်ဝင်ကုန်သနည်း၊ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့တွင် အဘယ်အဓိကရုဏ်းနည်း၊ ခုနစ်ပါးသော အာပတ်အစုတို့တွင် အဘယ်အာပတ်အစုတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်ကုန်သနည်း၊ အာပတ်သင့်ခြင်းအကြောင်း ခြောက်မျိုးတို့တွင် အဘယ်မျှလောက်သော အကြောင်းတို့ဖြင့် ဖြစ်ကုန်သနည်း၊ အဘယ်မျှလောက်သော အဓိကရုဏ်းတို့ဖြင့်အဘယ်မျှ သော အရာတို့၌ အဘယ်မျှသော သမထတို့ဖြင့် ငြိမ်းအေးကုန်သနည်း။ ထိုအာပတ်တို့သည် လေးပါးသော ဝိပတ္တိတို့တွင် နှစ်ပါးသော ဝိပတ္တိတို့သို့ သက်ဝင်ကုန်၏။ ရံခါ သီလဝိပတ္တိသို့ ရံခါ အာစာရဝိပတ္တိသို့ သက်ဝင်၏။ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့တွင် အာပတ္တာဓိကရုဏ်းတည်း။ ခုနစ်ပါးသော အာပတ်အစုတို့တွင် သုံးပါးသော အာပတ်အစုတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်ကုန်၏။ ရံခါ သံဃာဒိသိသ်အာပတ်အစုဖြင့်၊ ရံခါ ပါစိတ်အာပတ်အစုဖြင့်၊ ရံခါ ဒုက္ကဋ်အာပတ်အစုဖြင့် ရေတွက်အပ်၏။ အာပတ်သင့်ခြင်းအကြောင်း ခြောက်မျိုးတို့တွင် သုံးမျိုးသော အကြောင်းတို့ကြောင့် ဖြစ်ကုန်၏။ လေးသော အာပတ်တို့သည် ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟုဆိုအပ်သော တစ်ပါးသော အဓိကရုဏ်းဖြင့် သံဃာ့အလယ်ဟုဆိုအပ်သော တစ်ပါးသော အရာ၌ နှစ်ပါးသော သမထတို့ဖြင့် ငြိမ်းအေးကုန်၏။ သမ္မုခါဝိနယဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပဋိညာတကရဏဖြင့်လည်းကောင်း ငြိမ်းအေးကုန်၏။ ပေါ့သော အာပတ်တို့သည် ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟုဆိုအပ်သော တစ်ပါးသော အဓိကရုဏ်းဖြင့် သံဃာ့အလယ် ဂိုဏ်းအလယ် ပုဂ္ဂိုလ်၏ အထံဟူသော သုံးပါးသော အရာတို့၌ သုံးပါးသော သမထတို့ဖြင့် ငြိမ်းအေးကုန်၏။ ရံခါ သမ္မုခါဝိနယဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပဋိညာတကရဏဖြင့်လည်းကောင်း၊ ရံခါ သမ္မုခါဝိနယဖြင့်လည်းကောင်း၊ တိဏဝတ္ထာရကဝိနည်းကံဖြင့်လည်းကောင်း ငြိမ်းအေးကုန်၏။

“When it comes to legal issues arising from accusations, are they offenses?” They are not offenses. “Is it possible to commit an offense because of legal issues arising from accusations?” Yes. How many offenses does one commit because of legal issues arising from accusations? Three: there is an offense entailing suspension for groundlessly charging a monk with an offense entailing expulsion; there is an offense entailing confession for groundlessly charging someone with an offense entailing suspension; there is an offense of wrong conduct for groundlessly charging someone with failure in conduct. When it comes to these offenses, to how many of the four kinds of failure do they belong? To which of the four kinds of legal issues do they belong? In how many of the seven classes of offenses are they found? Through how many of the six kinds of originations of offenses do they originate? Through how many kinds of legal issues, in how many places, and through how many of the principles for settling legal issues are they settled? They belong to two kinds of failure: they may be failure in morality; they may be failure in conduct. They belong to legal issues arising from an offense. They are found in three classes of offenses: they may be in the class of offenses entailing suspension; they may be in the class of offenses entailing confession; they may be in the class of offenses of wrong conduct. They originate in three ways. The heavy offenses are settled through one kind of legal issue: legal issues arising from business. They are settled in one place: in the midst of the Sangha. They are settled through two principles: by resolution face-to-face and by acting according to what has been admitted. The light offenses are settled through one kind of legal issue: legal issues arising from business. They are settled in three places: in the midst of the Sangha, in the midst of a group, or in the presence of an individual. They are settled through three principles: they may be settled by resolution face-to-face and by acting according to what has been admitted; or they may be settled by resolution face-to-face and by covering over as if with grass.

၃၄၆။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည် အာပတ်လော၊ အာပတ် မဟုတ်သလော။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည် အာပတ်ဟုတ်၏။ အသို့နည်း၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အာပတ်သို့ ရောက်ရာသလော။ အိမ်း-အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အာပတ်သို့ ရောက်ရာ၏။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အဘယ်မျှသော အာပတ်တို့သို့ ရောက်သနည်း။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် လေးပါးသော အာပတ်တို့သို့ ရောက်၏။ ရဟန်းမိန်းမသည် သိလျက် ပါရာဇိကအာပတ်ကို ဖုံးလွှမ်းအံ့၊ ပါရာဇိကအာပတ်သို့ ရောက်၏။ ယုံမှားသည်ဖြစ်၍ ဖုံးလွှမ်းအံ့၊ ထုလ္လစ္စဥ်းအာပတ်သို့ ရောက်၏။ ရဟန်းယောကျာ်းသည် သံဃာဒိသိသ်အာပတ်ကို ဖုံးလွှမ်းအံ့၊ ပါစိတ်အာပတ်သို့ ရောက်၏။ အာစာရဝိပတ္တိကို ဖုံးလွှမ်းအံ့၊ ဒုက္ကဋ်အာပတ်သို့ ရောက်၏။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ဤလေးပါးသော အာပတ်တို့သို့ ရောက်၏။ ထိုအာပတ်တို့သည် လေးပါးသော ဝိပတ္တိတို့တွင် အဘယ်ဝိပတ္တိတို့သို့ သက်ဝင်ကုန်သနည်း။ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့တွင် အဘယ်အဓိကရုဏ်းနည်း၊ ခုနစ်ပါးသော အာပတ်အစုတို့တွင်အဘယ်မျှသော အာပတ်အစုတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်ကုန်သနည်း၊ အာပတ်သင့်ခြင်းအကြောင်း ခြောက်မျိုးတို့တွင် အဘယ်မျှသော အကြောင်းတို့ကြောင့် ဖြစ်သနည်း၊ အဘယ်မျှသော အဓိကရုဏ်းတို့ဖြင့်အဘယ်မျှသော အရာတို့၌ အဘယ်မျှသော သမထတို့ဖြင့် ငြိမ်းအေးကုန်သနည်း။ ထိုအာပတ်တို့သည် လေးပါးသော ဝိပတ္တိတို့တွင် နှစ်ပါးသော ဝိပတ္တိတို့သို့ သက်ဝင်ကုန်၏။ ရံခါ သီလဝိပတ္တိသို့ ရံခါ အာစာရဝိပတ္တိသို့ သက်ဝင်ကုန်၏။ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့တွင် အာပတ္တာဓိကရုဏ်းတည်း။ ခုနစ်ပါးသော အာပတ်အစုတို့တွင် လေးပါးသော အာပတ်အစုတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်ကုန်၏။ ရံခါ ပါရာဇိကအာပတ်အစုဖြင့်၊ ရံခါ ထုလ္လစ္စဥ်းအာပတ်အစုဖြင့်၊ ရံခါ ပါစိတ်အာပတ်အစုဖြင့်၊ ရံခါဒုက္ကဋ်အာပတ်အစုဖြင့် ရေတွက်အပ်ကုန်၏။ အာပတ်သင့်ခြင်း အကြောင်းခြောက်မျိုးတို့တွင် တစ်မျိုးသော အကြောင်းကြောင့် ဖြစ်ကုန်၏၊ ကိုယ်ကြောင့် လည်းကောင်း၊ နှုတ်ကြောင့်လည်းကောင်း၊ စိတ်ကြောင့်လည်းကောင်း ဖြစ်ကုန်၏။ အကြွင်းမရှိသော အာပတ်သည် အဘယ်အဓိကရုဏ်းမျှဖြင့် အဘယ်မည်သော ဌာန၌မျှ အဘယ်မည်သော သမထမျှဖြင့် မငြိမ်းသည်သာတည်း။ ပေါ့သော အာပတ်တို့သည် ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟူသော တစ်ပါးသော အဓိကရုဏ်းဖြင့် သံဃာ့အလယ်ဂိုဏ်းအလယ် ပုဂ္ဂိုလ်၏အထံဟူသော သုံးပါးသော အရာတို့၌ သုံးပါးသော သမထတိုဖြင့် ငြိမ်းအေးကုန်၏။ ရံခါ သမ္မုခါဝိနယဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပဋိညာတကရဏဖြင့်လည်းကောင်း၊ ရံခါ သမ္မုခါဝိနယဖြင့်လည်းကောင်း၊ တိဏဝတ္ထာရကဝိနည်းကံဖြင့်လည်းကောင်း ငြိမ်းအေးကုန်၏။

“When it comes to legal issues arising from offenses, are they offenses?” They are offenses. “Is it possible to commit an offense because of legal issues arising from offenses?” Yes. How many offenses does one commit because of legal issues arising from offenses? Four: there is an offense entailing expulsion for a nun who knowingly conceals an offense entailing expulsion; there is a serious offense for concealing it if she is unsure; there is an offense entailing confession for a monk who conceals an offense entailing suspension; there is an offense of wrong conduct for concealing a failure in conduct. When it comes to these offenses, to how many of the four kinds of failure do they belong? To which of the four kinds of legal issues do they belong? In how many of the seven classes of offenses are they found? Through how many of the six kinds of originations of offenses do they originate? Through how many kinds of legal issues, in how many places, and through how many of the principles for settling legal issues are they settled? They belong to two kinds of failure: they may be failure in morality; they may be failure in conduct. They belong to legal issues arising from an offense. They are found in four classes of offenses: they may be in the class of offenses entailing expulsion; they may be in the class of serious offenses; they may be in the class of offenses entailing confession; they may be in the class of offenses of wrong conduct. They originate in one way: from body, speech, and mind. The incurable offense is not settled through any kind of legal issue, in any place, or through any of the principles for settling legal issues. The light offenses are settled through one kind of legal issue: legal issues arising from business. They are settled in three places: in the midst of the Sangha, in the midst of a group, or in the presence of an individual. They are settled through three principles: they may be settled by resolution face-to-face and by acting according to what has been admitted; or they may be settled by resolution face-to-face and by covering over as if with grass.

၃၄၇။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် အာပတ်လော၊ အာပတ် မဟုတ်သလော။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် အာပတ် မဟုတ်။ အသို့နည်း၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အာပတ်သို့ ရောက်ရာသလော၊ အိမ်း-ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အာပတ်သို့ ရောက်ရာ၏။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အဘယ်မျှသော အာပတ်တို့သို့ ရောက်သနည်း။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ငါးပါးသော အာပတ်တို့သို့ ရောက်၏။ နှင်ထုတ်အပ်သော ရဟန်းသို့ အတုလိုက်သော ရဟန်းမိန်းမသည် သုံးကြိမ်တိုင်အောင် (ဉတ်ကမ္မဝါစာဖြင့်) ဆုံးမပါလျက် (အယူကို) မစွန့်အံ့၊ ဉတ်၏ အဆုံး၌ ဒုက္ကဋ်၊ ကမ္မဝါစာနှစ်ကြိမ်တို့၏ အဆုံး၌ထုလ္လစ္စဥ်း၊ ကမ္မဝါစာ၏ အဆုံး၌ ပါရာဇိကအာပတ်သို့ ရောက်၏။ (သံဃာကို) သင်းခွဲဲသော ရဟန်းသို့ အတုလိုက်သော ရဟန်းတို့သည် သုံးကြိမ်တိုင်အောင် (ဉတ်ကမ္မဝါစာဖြင့်) ဆုံးမပါလျက် (အယူကို) မစွန့်ကုန်အံ့၊ သံဃာဒိသိသ်အာပတ်သို့ ရောက်၏။ ယုတ်ညံ့သော အယူကို သုံးကြိမ်တိုင်အောင် (ဉတ်ကမ္မဝါစာဖြင့်) ဆုံးမပါလျက် မစွန့်ကုန်အံ့၊ ပါစိတ်အာပတ်သို့ ရောက်၏။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ဤငါးပါးသော အာပတ်တို့သို့ ရောက် ၏။ ထိုအာပတ်တို့သည် လေးပါးသောဝိပတ္တိတို့တွင် အဘယ်မျှသော ဝိပတ္တိတို့သို့ သက်ဝင်ကုန်သနည်း။ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့တွင် အဘယ်အဓိကရုဏ်းနည်း၊ ခုနစ်ပါးသော အာပတ်အစုတို့တွင်အဘယ်မျှလောက်သော အာပတ်အစုတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်ကုန်သနည်း၊ အာပတ်သင့်ခြင်း အကြောင်းခြောက်မျိုးတို့တွင် အဘယ်မျှသော အကြောင်းတို့ကြောင့် ဖြစ်ကုန်သနည်း၊ အဘယ်မျှသော အဓိကရုဏ်းတို့ဖြင့် အဘယ်မျှသော အရာတို့၌ အဘယ်မျှသော သမထတို့ဖြင့် ငြိမ်းအေးကုန်သနည်း။ ထိုအာပတ်တို့သည် လေးပါးသော ဝိပတ္တိတို့တွင် နှစ်ပါးသော ဝိပတ္တိတို့သို့ သက်ဝင်ကုန်၏။ ရံခါ သီလဝိပတ္တိသို့ ရံခါ အာစာရဝိပတ္တိသို့ သက်ဝင်ကုန်၏။ လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့တွင် အာပတ္တာဓိကရုဏ်းတည်း။ ခုနစ်ပါးသော အာပတ်အစုတို့တွင် ငါးပါးသော အာပတ်အစုတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်ကုန်၏။ ရံခါ ပါရာဇိကအာပတ်အစုဖြင့်၊ ရံခါ သံဃာဒိသိသ်အာပတ်အစုဖြင့်၊ ရံခါ ထုလ္လစ္စဥ်းအာပတ်အစုဖြင့်၊ ရံခါပါစိတ်အာပတ်အစုဖြင့်၊ ရံခါ ဒုက္ကဋ်အာပတ်အစုဖြင့် ရေတွက်အပ်ကုန်၏။ အာပတ်သင့်ခြင်းအကြောင်း ခြောက်မျိုးတို့တွင် တစ်မျိုးသော အကြောင်းကြောင့် ဖြစ်ကုန်၏၊ ကိုယ်ကြောင့်လည်းကောင်း၊ နှုတ်ကြောင့်လည်းကောင်း၊ စိတ်ကြောင့်လည်းကောင်း ဖြစ်ကုန်၏။ အကြွင်းမရှိသော အာပတ်သည် အဘယ်အဓိကရုဏ်းမျှဖြင့် အဘယ်မည်သော ဌာန၌မျှ အဘယ်မည်သော သမထမျှဖြင့် မငြိမ်းသည်သာတည်း။ လေးသော အာပတ်သည် ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟူသော တစ်ပါးသော အဓိကရုဏ်းဖြင့် သံဃာ့အလယ်ဟူသော တစ်ပါးသော အရာ၌ နှစ်ပါးသော သမထတို့ဖြင့် ငြိမ်းအေး၏။ သမ္မုခါဝိနယဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပဋိညာတကရဏဖြင့်လည်းကောင်း ငြိမ်းအေး၏။ ပေါ့သော အာပတ်တို့သည် ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟူသော တစ်ပါးသော အဓိကရုဏ်းဖြင့် သံဃာ့အလယ်ဂိုဏ်းအလယ် ပုဂ္ဂိုလ်၏အထံဟူသော သုံးပါးသော အရာတို့၌ သုံးပါးသော သမထတို့ဖြင့် ငြိမ်းကုန်၏။ ရံခါ သမ္မုခါဝိနယဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပဋိညာတကရဏဖြင့်လည်းကောင်း၊ ရံခါ သမ္မုခါဝိနယဖြင့်လည်းကောင်း၊ တိဏဝတ္ထာရကဝိနည်းကံဖြင့်လည်းကောင်း ငြိမ်းအေးကုန်၏။ ၁။ သမုဋ္ဌာန်ခြောက်ပါးတို့တွင် ကိုယ် နှုတ် စိတ်ဟူသော အင်္ဂါသုံးပါး ရှိသည့် ဆဋ္ဌသမုဋ္ဌာန်ကို ဆိုလိုသည်၊ သမုဋ္ဌာန်ဆိုင်ရာ ရှေ့နောက် အလားတူစကားတို့၌ ဤနည်းပင် မှတ်ယူပါ။

“When it comes to legal issues arising from business, are they offenses?” They are not offenses. “Is it possible to commit an offense because of legal issues arising from business?” Yes. How many offenses does one commit because of legal issues arising from business? Five: there is an offense of wrong conduct after the motion when a nun takes sides with one who has been ejected and does not stop when pressed up to three times; there is a serious offense after each of the first two announcements; there is an offense entailing expulsion when the last announcement is finished; there is an offense entailing suspension when monks who side with a monk who is pursuing schism do not stop when pressed for the third time; there is an offense entailing confession when not giving up a bad view after being pressed for the third time. When it comes to these offenses, to how many of the four kinds of failure do they belong? To which of the four kinds of legal issues do they belong? In how many of the seven classes of offenses are they found? Through how many of the six kinds of originations of offenses do they originate? Through how many kinds of legal issues, in how many places, and through how many of the principles for settling legal issues are they settled? They belong to two kinds of failure: they may be failure in morality; they may be failure in conduct. They belong to legal issues arising from an offense. They are found in five classes of offenses: they may be in the class of offenses entailing expulsion; they may be in the class of offenses entailing suspension; they may be in the class of serious offenses; they may be in the class of offenses entailing confession; they may be in the class of offenses of wrong conduct. They originate in one way: from body, speech, and mind. The incurable offense is not settled through any kind of legal issue, in any place, or through any of the principles for settling legal issues. The heavy offense is settled through one kind of legal issue: legal issues arising from business. It is settled in one place: in the midst of the Sangha. It is settled through two principles: by resolution face-to-face and by acting according to what has been admitted. The light offenses are settled through one kind of legal issue: legal issues arising from business. They are settled in three places: in the midst of the Sangha, in the midst of a group, or in the presence of an individual. They are settled through three principles: they may be settled by resolution face-to-face and by acting according to what has been admitted; or they may be settled by resolution face-to-face and by covering over as if with grass. 5. The difference between legal issues

၅-အဓိကရုဏ်း၏ အဓိပ္ပါယ် ၃၄၈။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်အံ့လော၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဖြစ်အံ့လော၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်း ဖြစ်အံ့လော။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း မဖြစ်၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်း မဖြစ်၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်း မဖြစ်။ စင်စစ်သော်ကား ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့်် အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏။ အဘယ်ကဲ့သို့နည်း၊ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းတို့သည် တရားဟုတ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း၊ တရားမဟုတ်ဟူ၍လည်းကောင်း။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ မရုန့်ရင်း မကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟူ၍လည်းကောင်း ငြင်းခုံကြကုန်၏။ ထိုသို့ဖြစ်ရာ၌ မျက်ကွယ် မျက်မှောက်ငြင်းခုံလျက် ဆန့်ကျင်ဘက်ပြောကြား စကားများခြင်း၊ အသီးအသီး ငြင်းခုံခြင်း၊ ဆန့်ကျင်ဘက်ပြောခြင်း၊ ခိုက်ရန်ငြင်းခုံခြင်းဟူသမျှကို ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဟု ဆိုအပ်၏။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်း၌ သံဃာသည် ငြင်းခုံအံ့၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ ငြင်းခုံသည်ရှိသော် စွပ်စွဲဲအံ့၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ စွပ်စွဲသည်ရှိသော် အာပတ်သို့ ရောက်အံ့၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ ထိုအာပတ်ဖြင့် သံဃာသည် ကံကို ပြုအံ့၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ ဤသို့ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသောအကြောင်းကြောင့် အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည်ဖြစ်၏။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဖြစ်အံ့လော၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဖြစ်အံ့လော၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်အံ့လော။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အာပတ္တာဓိကရုဏ်း မဖြစ်၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်း မဖြစ်၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်း မဖြစ်။ စင်စစ်သော်ကား အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏။ အဘယ်ကဲ့သို့နည်း၊ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းတို့သည် ရဟန်းကို သီလဝိပတ္တိဖြင့်လည်းကောင်း၊ အာစာရဝိပတ္တိဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဒိဋ္ဌိဝိပတ္တိဖြင့်လည်းကောင်း၊ အာဇီ၀၀ပတ္တိဖြင့်လည်းကောင်း စွပ်စွဲကုန်၏။ ထိုသို့ဖြစ်ရာ၌ စွပ်စွဲခြင်း စွပ်စွဲသော အခြင်းအရာ အဖန်ဖန်ပြောဆိုခြင်း အဖန်ဖန်ပြောဆိုသောအခြင်းအရာ အဖန်ဖန်ကောက်ကျစ်ခြင်း သည်းမခံနိုင်ခြင်း အားအဆင့်ပေးခြင်းဟူသမျှကိုအနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဟု ဆိုအပ်၏။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း၌ သံဃာသည် ငြင်းခုံအံ့၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ ငြင်းခုံသည်ရှိသော် စွပ်စွဲအံ့၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ စွပ်စွဲသည်ရှိသော် အာပတ်သို့ ရောက်အံ့၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ ထိုအာပတ်ဖြင့် သံဃာသည် ကံကို ပြုအံ့၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ ဤသို့ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဟူသောအကြောင်းကြောင့် အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည်ဖြစ်၏။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည် ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဖြစ်အံ့လော၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်အံ့လော၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်အံ့လော။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည် ကိစ္စာဓိကရုဏ်း မဖြစ်၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်း မဖြစ်၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း မဖြစ်။ စင်စစ်သော်ကား အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏။ အဘယ်ကဲ့သို့နည်း၊ ငါးပါးသော အာပတ်အစုတို့သည်လည်း အာပတ္တာဓိကရုဏ်း မည်၏၊ ခုနစ်ပါးသော အာပတ်အစုတို့သည်လည်း အာပတ္တာဓိကရုဏ်း မည်၏၊ ဤအလုံးစုံကို အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဟူ၍ဆိုအပ်၏။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်း၌ သံဃာသည် ငြင်းခုံအံ့၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ ငြင်းခုံသည်ရှိသော် စွပ်စွဲဲအံ့၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း ဖြစ်၏။ စွပ်စွဲသည်ရှိသော် အာပတ်သို့ ရောက်အံ့၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ ထိုအာပတ်ဖြင့် သံဃာသည် ကံကို ပြုအံ့၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်း ဖြစ်၏။ ဤသို့ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဟူသောအကြောင်းကြောင့် ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည်ဖြစ်၏။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်အံ့လော၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်အံ့လော၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဖြစ်အံ့လော။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်း မဖြစ်၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း မဖြစ်၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်း မဖြစ်။ စင်စစ်သော်ကား ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟူသော အကြောင်းကြောင့် ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏။ အဘယ်ကဲ့သို့နည်း၊ သံဃာ၏ အမှု ‘ကိစ္စ’ ၏အဖြစ် ပြုဖွယ် ‘ကရဏီယ’၏ အဖြစ် အပလောကနကံ ဉတ္တိကံ ဉတ္တိဒုတိယကံ ဉတ္တိစတုတ္ထကံဟူသမျှကို ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်း၌ သံဃာသည် ငြင်းခုံအံ့၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ ငြင်းခုံသည်ရှိသော် စွပ်စွဲအံ့၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း ဖြစ်၏။ စွပ်စွဲသည်ရှိသော် အာပတ်သို့ ရောက်အံ့၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ ထိုအာပတ်ဖြင့် သံဃာသည် ကံကို ပြုအံ့၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဖြစ်၏။ ဤသို့ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းဟူသောအကြောင်းကြောင့် ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် ဖြစ်၏၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည်ဖြစ်၏။

Is a legal issue arising from a dispute a legal issue arising from an accusation, a legal issue arising from an offense, or a legal issue arising from business? A legal issue arising from a dispute is neither a legal issue arising from an accusation, nor a legal issue arising from an offense, nor a legal issue arising from business. Nevertheless, because of legal issues arising from disputes, there are legal issues arising from accusations, legal issues arising from offenses, and legal issues arising from business. How is this? It may be that monks are disputing, saying, “This is the Teaching”, “This is contrary to the Teaching” … “This is a grave offense”, or “This is a minor offense.” In regard to this, whatever there is of quarreling, arguing, conflict, disputing, variety in opinion, difference in opinion, heated speech, or strife—this is called a legal issue arising from a dispute. When, during a legal issue arising from a dispute, the Sangha disputes, there is a legal issue arising from a dispute. When one who is disputing makes an accusation, there is a legal issue arising from an accusation. When one who is accusing commits an offense, there is a legal issue arising from an offense. When the Sangha does a legal procedure because of that offense, there is a legal issue arising from business. In this way, because of legal issues arising from disputes, there are legal issues arising from accusations, legal issues arising from offenses, and legal issues arising from business. Is a legal issue arising from an accusation a legal issue arising from an offense, a legal issue arising from business, or legal issue arising from a dispute? A legal issue arising from an accusation is neither a legal issue arising from an offense, nor a legal issue arising from business, nor a legal issue arising from a dispute. Nevertheless, because of legal issues arising from accusations, there are legal issues arising from offenses, legal issues arising from business, and legal issues arising from disputes. How is this? It may be that monks accuse a monk of failure in morality, failure in conduct, failure in view, or failure in livelihood. In regard to this, whatever there is of accusations, accusing, allegations, blame, taking sides because of friendship, taking part in the accusation, or supporting the accusation—this is called a legal issue arising from an accusation. When, during a legal issue arising from an accusation, the Sangha disputes, there is a legal issue arising from a dispute. When one who is disputing makes an accusation, there is a legal issue arising from an accusation. When one who is accusing commits an offense, there is a legal issue arising from an offense. When the Sangha does a legal procedure because of that offense, there is a legal issue arising from business. In this way, because of legal issues arising from accusations, there are legal issues arising from offenses, legal issues arising from business, and legal issues arising from disputes. Is a legal issue arising from an offense a legal issue arising from business, a legal issue arising from a dispute, or a legal issue arising from an accusation? A legal issue arising from an offense is neither a legal issue arising from business, nor a legal issue arising from a dispute, nor a legal issue arising from an accusation. Nevertheless, because of legal issues arising from offenses, there are legal issues arising from business, legal issues arising from disputes, and legal issues arising from accusations. How is this? There are legal issues arising from offenses because of the five classes of offenses, and there are legal issues arising from offenses because of the seven classes of offenses—these are called legal issues arising from offenses. When, during a legal issue arising from an offense, the Sangha disputes, there is a legal issue arising from a dispute. When one who is disputing makes an accusation, there is a legal issue arising from an accusation. When one who is accusing commits an offense, there is a legal issue arising from an offense. When the Sangha does a legal procedure because of that offense, there is a legal issue arising from business. In this way, because of legal issues arising from offenses, there are legal issues arising from business, legal issues arising from disputes, and legal issues arising from accusations. Is a legal issue arising from business a legal issue arising from a dispute, a legal issue arising from an accusation, or a legal issue arising from an offense? A legal issue arising from business is neither a legal issue arising from a dispute, nor a legal issue arising from an accusation, nor a legal issue arising from an offense. Nevertheless, because of legal issues arising from business, there are legal issues arising from disputes, legal issues arising from accusations, and legal issues arising from offenses. How is this? Whatever is the duty or the business of the Sangha—a legal procedure consisting of getting permission, a legal procedure consisting of one motion, a legal procedure consisting of one motion and one announcement, a legal procedure consisting of one motion and three announcements—this is called a legal issue arising from business. When, during a legal issue arising from business, the Sangha disputes, there is a legal issue arising from a dispute. When one who is disputing makes an accusation, there is a legal issue arising from an accusation. When one who is accusing commits an offense, there is a legal issue arising from an offense. When the Sangha does a legal procedure because of that offense, there is a legal issue arising from business. In this way, because of legal issues arising from business, there are legal issues arising from disputes, legal issues arising from accusations, and legal issues arising from offenses. 6. The section on questioning

၆-ပုစ္ဆာဝါရ ၃၄၉။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ သတိဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကို ရအပ်သလော။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ သတိဝိနည်းကို ရအပ်သလော။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ အမူဠှဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကို ရအပ်သလော။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ အမူဠှဝိနည်းကို ရအပ်သလော။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ ပဋိညာတကရဏသမထကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကိုရအပ်သလော။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ ပဋိညာတကရဏသမထကို ရအပ်သလော။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ ယေဘုယျသိကာသမထကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကိုရအပ်သလော။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ ယေဘုယျသိကာသမထကို ရအပ်သလော။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ တဿပါပိယသိကာသမထကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကိုရအပ်သလော။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ တဿပါပိယသိကာသမထကို ရအပ်သလော။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ တိဏဝတ္ထာရကသမထကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကိုရအပ်သလော။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ တိဏဝတ္ထာရက့သမထကို ရအပ်သလော။

When there is resolution through recollection, is there also resolution face-to-face? When there is resolution face-to-face, is there also resolution through recollection? When there is resolution because of past insanity, is there also resolution face-to-face? When there is resolution face-to-face, is there also resolution because of past insanity? When there is acting according to what has been admitted, is there also resolution face-to-face? When there is resolution face-to-face, is there also acting according to what has been admitted? When there is a majority decision, is there also resolution face-to-face? When there is resolution face-to-face, is there also a majority decision? When there is a further penalty, is there also resolution face-to-face? When there is resolution face-to-face, is there also a further penalty? When there is covering over as if with grass, is there also resolution face-to-face? When there is resolution face-to-face, is there also covering over as if with grass? 7. The section on responding

၇-ဝိဿဇ္ဇနာဝါရ ၃၅၀။ အကြင်အခါ၌ သမ္မုခါဝိနည်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ သတိဝိနည်းဖြင့်လည်းကောင်း အဓိကရုဏ်းသည်ငြိမ်းအေး၏။ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ သတိဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကိုရအပ်၏၊ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ သတိဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ အမူဠှဝိနည်းကို မရအပ်၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ ပဋိညာတကရဏသမထကို မရအပ်၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ ယေဘုယျသိကာသမထကို မရအပ်၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ တဿပါပိယသိကာ သမထကိုမရအပ်၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ တိဏဝတ္ထာရကသမထကို မရအပ်။ အကြင်အခါ၌ သမ္မုခါဝိနည်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ အမူဠှဝိနည်းဖြင့်လည်းကောင်း။ပ။ သမ္မုခါဝိနည်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပဋိညာတကရဏသမထဖြင့်လည်းကောင်း။ပ။ သမ္မုခါဝိနည်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ ယေဘုယျသိကာသမထဖြင့်လည်းကောင်း။ပ။ သမ္မုခါဝိနည်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ တဿပါပိယသိကာသမထဖြင့်လည်းကောင်း။ပ။ သမ္မုခါဝိနည်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ တိဏဝတ္ထာရကသမထဖြင့်လည်းကောင်း အဓိကရုဏ်းသည်ငြိမ်းအေး၏၊ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ တိဏဝတ္ထာရကသမထကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌သမ္မုခါဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ သမ္မုခါဝိနည်းကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌တိဏဝတ္ထာရကသမထကို ရအပ်၏၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ သတိဝိနည်းကို မရအပ်၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌အမူဠှဝိနည်းကို မရအပ်၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ ပဋိညာတကရဏသမထကို မရအပ်၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ယေဘုယျသိကာသမထကို မရအပ်၊ ထိုအဓိကရုဏ်း၌ တဿပါပိယသိကာသမထကို မရအပ်။

There may be an occasion when a legal issue is resolved by resolution face-to-face and resolution through recollection. Then, when there is resolution through recollection there is also resolution face-to-face, and when there is resolution face-to-face there is also resolution through recollection; but there is not resolution because of past insanity, nor acting according to what has been admitted, nor a majority decision, nor a further penalty, nor covering over as if with grass. There may be an occasion when a legal issue is resolved by resolution face-to-face and resolution because of past insanity. … by resolution face-to-face and by acting according to what has been admitted … by resolution face-to-face and by a majority decision … by resolution face-to-face and by a further penalty … There may be an occasion when a legal issue is resolved by resolution face-to-face and by covering over as if with grass. Then, when there is covering over as if with grass there is also resolution face-to-face, and when there is resolution face-to-face there is also covering over as if with grass; but there is not resolution through recollection, nor resolution because of past insanity, nor acting according to what has been admitted, nor a majority decision, nor a further penalty. 8. The section on connected

၈-သံသဋ္ဌဝါရ ၃၅၁။ သမ္မုခါဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ သတိဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း ဤတရားနှစ်ပါးတို့သည်ရောနှောကုန်အံ့လော၊ သို့မဟုတ် မရောနှောကုန်အံ့လော၊ ဤတရားနှစ်ပါးတို့၏ အထူးကို ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ ပညတ်ခြင်းငှါ ရကောင်းပါအံ့လော။ သမ္မုခါဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ အမူဠှဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း။ပ။ သမ္မုခါဝိနည်းဟူ၍လည်း ကောင်း၊ ပဋိညာတကရဏသမထဟူ၍လည်းကောင်း။ သမ္မုခါဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ ယေဘုယျသိကာသမထဟူ၍လည်းကောင်း။ သမ္မုခါဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ တဿပါပိယသိကာသမထဟူ၍လည်းကောင်း။ သမ္မုခါဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ တိဏဝတ္ထာရကသမထဟူ၍လည်းကောင်း ဤတရားတို့သည် ရောနှော ကုန်အံ့လော၊ သို့မဟုတ်မရောနှောကုန်အံ့လော၊ ဤတရားတို့၏ အထူးကို ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ ပညတ်ခြင်းငှါရကောင်းပါအံ့လော။ သမ္မုခါဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ သတိဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း ဤတရားနှစ်ပါးတို့သည် ရောနှောကုန်၏၊ မရောနှောသည် မဟုတ်ကုန်။ ဤတရားတို့၏ အထူးကို ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ ခွဲဲခြမ်းဝေဖန်၍ ပညတ်ခြင်းငှါ ရကောင်းသည်လည်း မဟုတ်။ သမ္မုခါဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ အမူဠှဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း။ပ။ သမ္မုခါဝိနည်းဟူ၍လည်း ကောင်း၊ ပဋိညာတကရဏသမထဟူ၍လည်းကောင်း။ သမ္မုခါဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း ယေဘုယျသိကာသမထဟူ၍လည်းကောင်း။ သမ္မုခါဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ တဿပါပိယသိကာသမထဟူ၍လည်းကောင်း။ သမ္မုခါဝိနည်းဟူ၍လည်းကောင်း၊ တိဏဝတ္ထာရကသမထဟူ၍လည်းကောင်း။ ဤတရားတို့သည် ရောနှောကုန်၏၊ မရောနှောသည့်မဟုတ်ကုန်၊ ဤတရားတို့၏ အထူးကို ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ ခွဲခြမ်းဝေဖန်၍ ပညတ်ခြင်းငှါ ရကောင်းသည်လည်းမဟုတ်။

Is a resolution face-to-face and a resolution through recollection connected or disconnected? Is it possible to completely separate them and point to their difference? Is a resolution face-to-face and resolution because of past insanity … Is a resolution face-to-face and acting according to what has been admitted … Is a resolution face-to-face and a majority decision … Is a resolution face-to-face and a further penalty … Is a resolution face-to-face and covering over as if with grass connected or disconnected? Is it possible to completely separate them and point to their difference? Resolution face-to-face and resolution through recollection are connected, not disconnected, and it is not possible to completely separate them and point to their difference. Resolution face-to-face and resolution because of past insanity … Resolution face-to-face and acting according to what has been admitted … Resolution face-to-face and a majority decision … Resolution face-to-face and a further penalty … Resolution face-to-face and covering over as if with grass are connected, not disconnected, and it is not possible to completely separate them and point to their difference. 9. The sources of the seven principles for settling legal issues

၉-သမထခုနစ်ပါး၏ နိဒါန်း ၃၅၂။ သမ္မုခါဝိနည်းသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ သတိဝိနည်းသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ အမူဠှဝိနည်းသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ ပဋိညာတကရဏသမထသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ ယေဘုယျသိကာသမထသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ် ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ရှိသနည်း။ တဿပါပိယသိကာသမထသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း‘သမုဒယ’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ရှိသနည်း။ တိဏဝတ္ထာရကသမထသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ သမ္မုခါဝိနယသည် နိဒါန်းလျှင် အကြောင်း ရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ သတိဝိနည်းသည်။ပ။ အမူဠှဝိနည်းသည်။ပ။ ပဋိညာတကရဏသည် နိဒါန်းလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ ယေဘုယျသိကာသည်။ပ။ တဿပါပိယသိကာသည် နိဒါန်းလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ တိဏဝတ္ထာရကသည် နိဒါန်းလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် အဆောက်အဦ ရှိ၏၊ နိဒါန်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ သမ္မုခါဝိနည်းသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း‘သမုဒယ’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ သတိဝိနည်းသည်။ပ။ အမူဠှဝိနည်းသည်။ပ။ ပဋိညာတကရဏသည်။ပ။ ယေဘုယျသိကာသည်။ပ။ တဿပါပိယသိကာသည်။ပ။ တိဏဝတ္ထာရကသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ရှိသနည်း။ သမ္မုခါဝိနည်းသည် ဟိတ်လျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ သတိဝိနည်းသည်။ပ။ အမူဠှဝိနည်းသည်။ပ။ ပဋိညာတကရဏသည် ဟိတ်လျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ ယေဘုယျသိကာသည်။ပ။ တဿပါပိယသိကာသည် ဟိတ်လျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အမွန် ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အဆောက်အဦ ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ တိဏဝတ္ထာရကသည် ဟိတ်လျှင် အကြောင်း ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ သမ္မုခါဝိနည်းသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ သတိဝိနည်းသည်။ပ။ အမူဠှဝိနည်းသည်။ပ။ ပဋိညာတကရဏသည်။ပ။ ယေဘုယျသိကာသည်။ပ။ တဿပါပိယသိကာသည်။ပ။ တိဏဝတ္ထာရကသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ရှိသနည်း။ သမ္မုခါဝိနည်းသည် ပစ္စည်းလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ သတိဝိနည်းသည်။ပ။ အမူဠှဝိနည်းသည်။ပ။ ပဋိညာတကရဏသည် ပစ္စည်းလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင်အဆောက်အဦ ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ ယေဘုယျသိကာသည်။ပ။ တဿပါပိယသိကာသည် ပစ္စည်းလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင်ဖြစ်ကြောင်း ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အဆောက်အဦ ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ တိဏဝတ္ထာရကသည် ပစ္စည်းလျှင် အကြောင်းရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်းရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင်ဇာတ်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။

What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of resolution face-to-face? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of resolution through recollection? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of resolution because of past insanity? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of acting according to what has been admitted? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of a majority decision? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of a further penalty? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of covering over as if with grass? Resolution face-to-face has sources as its source, its origin, its birth, its arising, its production, its origination. Resolution through recollection … Resolution because of past insanity … Acting according to what has been admitted … A majority decision … A further penalty … Covering over as if with grass has sources as its source, its origin, its birth, its arising, its production, its origination. What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of resolution face-to-face? … of resolution through recollection? … of resolution because of past insanity? … of acting according to what has been admitted? … of a majority decision? … of a further penalty? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of covering over as if with grass? Resolution face-to-face has causes as its source, its origin, its birth, its arising, its production, its origination. Resolution through recollection … Resolution because of past insanity … Acting according to what has been admitted … A majority decision … A further penalty … Covering over as if with grass has causes as its source, its origin, its birth, its arising, its production, its origination. What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of resolution face-to-face? … of resolution through recollection? … of resolution because of past insanity? … of acting according to what has been admitted? … of a majority decision? … of a further penalty? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of covering over as if with grass? Resolution face-to-face has conditions as its source, its origin, its birth, its arising, its production, its origination. Resolution through recollection … Resolution because of past insanity … Acting according to what has been admitted … A majority decision … A further penalty … Covering over as if with grass has conditions as its source, its origin, its birth, its arising, its production, its origination.

၃၅၃။ ခုနစ်ပါးသော သမထတို့၏ အရင်း ‘မူလ’ တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း၊ ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ ခုနစ်ပါးသော သမထတို့၏ အရင်း ‘မူလ’ တို့သည် နှစ်ဆယ့်ခြောက်ပါးတို့တည်း၊ ဖြစ်ကြောင်း‘သမုဋ္ဌာန်’တို့သည် သုံးဆယ့်ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ခုနစ်ပါးသော သမထတို့၏ နှစ်ဆယ့်ခြောက်ပါးသော အရင်း ‘မူလ’ တို့သည် အဘယ်နည်း။ သမ္မုခါဝိနည်း၏ အရင်း ‘မူလ’ တို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ သံဃာ၏ မျက်မှောက်ဖြစ်ခြင်း၊ ဓမ္မ၏ မျက်မှောက်ဖြစ်ခြင်း၊ ဝိနည်း၏ မျက်မှောက်ဖြစ်ခြင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်၏မျက်မှောက်ဖြစ်ခြင်းတို့တည်း။ သတိဝိနည်း၏ အရင်း ‘မူလ’ တို့သည် လေးပါးတို့တည်း၊ အမူဠှဝိနည်း၏ အရင်း ‘မူလ’ တို့သည်လေးပါးတို့တည်း၊ ပဋိညာတကရဏသမထ၏ အရင်း ‘မူလ’ တို့သည် နှစ်ပါးတို့တည်း။ ဒေသနာကြားသော ရဟန်းနှင့် ဒေသနာခံသောရဟန်း နှစ်ပါးတို့တည်း။ ယေဘုယျသိကာသမထ၏ အရင်း ‘မူလ’ တို့သည် လေးပါးတို့တည်း၊ တဿပါပိယသိကာသမထ၏အရင်း ‘မူလ’ တို့သည် လေးပါးတို့တည်း၊ တိဏဝတ္ထာရကသမထ၏ အရင်း ‘မူလ’ တို့သည် လေးပါးတို့တည်း။ သံဃာ၏ မျက်မှောက်ဖြစ်ခြင်း၊ ဓမ္မ၏ မျက်မှောက်ဖြစ်ခြင်း၊ ဝိနည်း၏ မျက်မှောက်ဖြစ်ခြင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်၏မျက်မှောက်ဖြစ်ခြင်းတို့တည်း။ ခုနစ်ပါးသော သမထတို့၏ အရင်း ‘မူလ’ တို့သည် ဤနှစ်ဆယ့်ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ခုနစ်ပါးသော သမထတို့၏ သုံးဆယ့်ခြောက်ပါးသော ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ တို့သည် အဘယ်တို့ နည်း။ သတိဝိနည်း၏ ကံကို ပြုခြင်း (ဉတ်ရွတ်ခြင်း)၊ ဉတ်တန့်သင့်သော ကာလ၌ တန့်ခြင်း၊ မိမိပင်ကံပြုခြင်း၊ တိုက်တွန်းခြင်းသို့ ရောက်ခြင်း၊ လက်ခံခြင်း၊ မတားမြစ်ခြင်း။ အမူဠှဝိနည်း၏ ကံကို။ပ။ ပဋိညာတကရဏသမထ၏ ကံကို။ ယေဘုယျသိကာသမထ၏ ကံကို။ တဿပါပိယသိကာသမထ၏ ကံကို။ တိဏဝတ္ထာရကသမထ၏ ကံကို ပြုခြင်း (ဉတ်ရွတ်ခြင်း)၊ ဉတ်တန့်သင့်သော ကာလ၌ တန့်ခြင်း၊ မိမိပင် ကံပြုခြင်း၊ တိုက်တွန်းခြင်းသို့ ရောက်ခြင်း၊ လက်ခံခြင်း၊ မတားမြစ်ခြင်း။ ခုနစ်ပါးသော သမထတို့၏ ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ တို့သည် ဤသုံးဆယ့်ခြောက်ပါးတို့တည်း။

How many roots do the seven principles for settling legal issues have, and how many originations? They have twenty-six roots and thirty-six originations. What are those twenty-six roots? Resolution face-to-face has four roots: face-to-face with the Sangha, face-to-face with the Teaching, face-to-face with the Monastic Law, face-to-face with the persons concerned. Resolution through recollection has four roots. Resolution because of past insanity has four roots. Acting according to what has been admitted has two roots: The one who confesses and the one he confesses to. A majority decision has four roots. A further penalty has four roots. Covering over as if with grass has four roots: face-to-face with the Sangha, face-to-face with the Teaching, face-to-face with the Monastic Law, face-to-face with the persons concerned. What are those thirty-six originations? The doing of, the performing of, the participation in, the consent to, the agreement to, the non-objection to a legal procedure of resolution through recollection. … a legal procedure of resolution because of past insanity. … a legal procedure of acting according to what has been admitted. … a legal procedure of majority decision. … a legal procedure of further penalty. The doing of, the performing of, the participation in, the consent to, the agreement to, the non-objection to a legal procedure of covering over as if with grass. 10. The variety in meaning, etc., between the seven principles for settling legal issues

၁၀-သမထခုနစ်ပါး၏ အထူးအပြားစသည် ၃၅၄။ သမ္မုခါဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း၊ သတိဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း ဤတရား (နှစ်ပါး) တို့သည်အနက်လည်း ထူးကုန်သည်ဖြစ်၍ သဒ္ဒါလည်း ထူးကုန်သလော၊ ထိုသို့မဟုတ် အနက်တူသည်ဖြစ်၍သဒ္ဒါသာ ထူးကုန်သလော။ သမ္မုခါဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း၊ အမူဠှဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း။ပ။ သမ္မုခါဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း၊ ပဋိညာတကရဏဟူ၍လည်းကောင်း၊ သမ္မုခါဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း၊ ယေဘုယျသိကာဟူ၍လည်းကောင်း၊ သမ္မုခါဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း၊ တဿပါပိယသိကာဟူ၍လည်းကောင်း၊ သမ္မုခါဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း၊ တိဏဝတ္ထာရကဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဤတရားတို့သည် အနက်လည်း ထူးကုန်သည်ဖြစ်၍ သဒ္ဒါလည်း ထူးကုန်သလော၊ ထိုသို့မဟုတ် အနက်တူကုန်သည်ဖြစ်၍ သဒ္ဒါသာ ထူးကုန်သလော။ သမ္မုခါဝိနယဟူ၍ လည်းကောင်း၊ သတိဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း ဤတရား (နှစ်ပါး) တို့သည် အနက်လည်း ထူးကုန်၏၊ သဒ္ဒါလည်း ထူးကုန်၏။ သမ္မုခါဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း၊ အမူဠှဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း။ပ။ သမ္မုခါဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း၊ ပဋိညာတကရဏဟူ၍လည်းကောင်း။ သမ္မုခါဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း၊ ယေဘုယျသိကာဟူ၍လည်းကောင်း။ သမ္မုခါဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း၊ တဿပါပိယသိကာဟူ၍လည်းကောင်း။ သမ္မုခါဝိနယဟူ၍လည်းကောင်း၊ တိဏဝတ္ထာရကဟူ၍လည်းကောင်း။ ဤတရားတို့သည် ထူးသောအနက်လည်း ရှိကုန်၏၊ ထူးသောသဒ္ဒါလည်း ရှိကုန်၏။

“Are resolution face-to-face and resolution through recollection different in meaning and different in wording, or the same in meaning and just different in wording? Are resolution face-to-face and resolution because of past insanity … Are resolution face-to-face and acting according to what has been admitted … Are resolution face-to-face and a majority decision … Are resolution face-to-face and a further penalty … Are resolution face-to-face and covering over as if with grass different in meaning and different in wording, or the same in meaning and just different in wording? Resolution face-to-face and resolution through recollection are different in meaning and different in wording. Resolution face-to-face and resolution because of past insanity … Resolution face-to-face and acting according to what has been admitted … Resolution face-to-face and a majority decision … Resolution face-to-face and a further penalty … Resolution face-to-face and covering over as if with grass are different in meaning and different in wording.

၃၅၅။ ဝိဝါဒလည်းမည် ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းလည်း မည်သလော၊ ဝိဝါဒသာမည်၍ အဓိကရုဏ်း မမည့်သလော၊ အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ ဝိဝါဒမမည်သလော၊ အဓိကရုဏ်းလည်းမည် ဝိဝါဒလည်းမည်သလော။ အချို့သည် ဝိဝါဒလည်းမည် ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းလည်း မည်၏၊ အချို့ကား ဝိဝါဒသာမည်၍ အဓိ ကရုဏ်းမမည်၊ အချို့ကား အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ ဝိဝါဒ မမည်၊ အချို့ကား အဓိကရုဏ်းလည်း မည်၏၊ ဝိဝါဒလည်း မည်၏။ ထိုအမေးလေးပါးတို့တွင် အဘယ်သည် ဝိဝါဒလည်း မည်၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းလည်း မည်သနည်း။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းတို့သည် တရားဟုတ်၏ဟူ၍လည်းကောင်း၊ တရားမဟုတ်ဟူ၍လည်းကောင်း။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟူ၍လည်းကောင်း ငြင်းခုံကုန်၏၊ ထိုသို့ငြင်းခုံရာ၌ အကြင် မျက်ကွယ်ငြင်းခုံခြင်း ‘ဘဏ္ဍန’ သည် ရှိ၏၊ အကြင်မျက်မှောက်ငြင်းခုံခြင်း ‘ကလဟ’ သည် ရှိ၏၊ အကြင်ဆန့်ကျင်ဘက်အယူကို ယူလျက် ငြင်းခုံခြင်း ‘ဝိဂ္ဂဟ’သည် ရှိ၏၊ အကြင်ဆန့်ကျင်ဘက်ပြောဆိုငြင်းခုံခြင်း ‘ဝိဝါဒ’ သည် ရှိ၏၊ အကြင်အမျိုးမျိုး အဖုံဖုံ ပြောဆိုငြင်းခုံခြင်း ‘နာနာဝါဒ’ သည် ရှိ၏၊ အကြင် တစ်မျိုးတစ်ဖုံပြောဆိုငြင်းခုံခြင်း ‘အညထာဘာဝ’သည် ရှိ၏၊ ဖောက်ဖောက်ပြန်ပြန်ဖြစ်သော စိတ်ပင်ပန်းဆင်းရဲခြင်း အကျိုးငှါ အကြင်ခေါ်ဝေါ်ပြောဆိုခြင်း ‘ဝေါဟာရ’သည် ရှိ၏၊ အကြင်ခိုက်ရန်ငြင်းခုံခြင်း ‘မေဓက’သည် ရှိ၏၊ ဤအလုံးစုံသည် ဝိဝါဒလည်း မည်၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းလည်း မည်၏။ ထိုအမေးလေးပါးတို့တွင် အဘယ်သည် ဝိဝါဒသာမည်၍ အဓိကရုဏ်း မမည်သနည်း၊ သားအမိအချင်းချင်း ငြင်းခုံခြင်း သားအဖအချင်းချင်း ငြင်းခုံခြင်း ညီအစ်ကိုအချင်းချင်း ငြင်းခုံခြင်းမောင်နှမအချင်းချင်း ငြင်းခုံခြင်း အဆွေခင်ပွန်း ‘မိတ်ဆွေ’ အချင်းချင်း ငြင်းခုံခြင်းဟူသမျှသည် ဝိဝါဒသာမည်၍ အဓိကရုဏ်း မမည်။ ထိုအမေးလေးပါးတို့တွင် အဘယ်သည် အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ ဝိဝါဒ မမည်သနည်း။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း အာပတ္တာဓိကရုဏ်း ကိစ္စာဓိကရုဏ်းတို့သည် အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ ဝိဝါဒ မမည်ကုန်။ ထိုအမေးလေးပါးတို့တွင် အဘယ်သည် အဓိကရုဏ်းလည်း မည်၊ ဝိဝါဒလည်း မည်သနည်း။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အဓိကရုဏ်းလည်း မည်၏၊ ဝိဝါဒလည်း မည်၏။

Are there disputes that are also legal issues arising from a dispute? Are there disputes that are not legal issues? Are there legal issues that are not disputes? Are there legal issues that are also disputes? There are disputes that are also legal issues arising from a dispute. There are disputes that are not legal issues. There are legal issues that are not disputes. There are legal issues that are also disputes. How is there a dispute that is also a legal issue arising from a dispute? It may be that monks are disputing, saying, ‘This is the Teaching’, ‘This is contrary to the Teaching’ … ‘This is a grave offense’, or ‘This is a minor offense.’ In regard to this, whatever there is of quarreling, arguing, conflict, disputing, variety in opinion, difference in opinion, heated speech, or strife— this is a dispute that is also a legal issue arising from a dispute. How is there a dispute that is not a legal issue? A mother disputes with her offspring; an offspring with their mother; a father with his offspring; an offspring with their father; a brother with his brother; a brother with his sister; a sister with her brother; a friend with their friend— these are disputes that are not legal issues. How is there a legal issue that is not a dispute? A legal issue arising from an accusation, a legal issue arising from an offense, a legal issue arising from business— these are legal issues that are not disputes. How is there a legal issue that is also a dispute? A legal issue arising from a dispute is a legal issue and also a dispute.

၃၅၆။ အနုဝါဒလည်းမည် အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းလည်း မည်သလော၊ အနုဝါဒသာမည်၍ အဓိကရုဏ်းမမည်သလော၊ အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ အနုဝါဒ မမည်သလော၊ အဓိကရုဏ်းလည်းမည် အနုဝါဒလည်းမည်သလော။ အ ချို့သည် အနုဝါဒလည်းမည် အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းလည်း မည်၏၊ အချို့ကား အနုဝါဒသာမည်၍အဓိကရုဏ်း မမည်၊ အချို့ကား အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ အနုဝါဒ မမည်၊ အချို့ကား အဓိကရုဏ်းလည်းမည် အနုဝါဒလည်း မည်၏။ ထိုလေးပါးသောအမေးတို့တွင် အဘယ်သည် အနုဝါဒလည်း မည်၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းလည်း မည်သနည်း။ ဤသာသနာတော်၌ ရဟန်းတို့သည် ရဟန်းကို သီလပျက်စီးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း အကျင့်ပျက်စီးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ အယူပျက်စီးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းပျက်စီးခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း စွပ်စွဲဲကုန်၏။ ထိုသို့စွပ်စွဲရာ၌ စွပ်စွဲဲခြင်း စွပ်စွဲသော အခြင်းအရာ အဖန်ဖန်ပြောဆိုခြင်း အဖန်ဖန်ပြောဆိုသော အခြင်းအရာ အဖန်ဖန်ကောက်ကျစ်ခြင်း သည်းမခံနိုင်ခြင်း အားအဆင့်ပေးခြင်းဟူသမျှသည်အနုဝါဒလည်း မည်၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းလည်း မည်၏။ ထိုလေးပါးသော အမေးတို့တွင် အဘယ်သည် အနုဝါဒသာမည်၍ အဓိကရုဏ်း မမည်သနည်း။ အမိသည်လည်း သားကို စွပ်စွဲ၏၊ သားသည်လည်း အမိကို စွပ်စွဲ၏၊ အဖသည်လည်း သားကို စွပ်စွဲ၏၊ သားသည်လည်း အဖကို စွပ်စွဲ၏၊ အစ်ကိုသည်လည်း ညီကို စွပ်စွဲ၏၊ ညီသည်လည်း အစ်ကိုကို စွပ်စွဲ၏၊ မောင်သည်လည်း နှမကို စွပ်စွဲ၏၊ နှမသည်လည်း မောင်ကို စွပ်စွဲ၏၊ အဆွေခင်ပွန်း ‘မိတ်ဆွေ’သည်လည်း အဆွေခင်ပွန်း ‘မိတ်ဆွေ’ ကို စွပ်စွဲ၏၊ ဤအလုံးစုံသည် စွပ်စွဲခြင်း ‘အနုဝါဒ’သာ မည်၍အဓိကရုဏ်းကား မမည်။ ထိုလေးပါးသော အမေးတို့တွင် အဘယ်သည် အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ အနုဝါဒ မမည်သနည်း။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်း ကိစ္စာဓိကရုဏ်း ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းတို့သည် အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ အနုဝါဒ မမည်ကုန်။ ထိုလေးပါးသော အမေးတို့တွင် အဘယ်သည် အဓိကရုဏ်းလည်း မည်၊ အနုဝါဒလည်း မည် သနည်း။ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းသည် အဓိကရုဏ်းလည်း မည်၏၊ အနုဝါဒလည်း မည်၏။

Are there accusations that are also legal issues arising from accusations? Are there accusations that are not legal issues? Are there legal issues that are not accusations? Are there legal issues that are also accusations? There are accusations that are also legal issues arising from accusations. There are accusations that are not legal issues. There are legal issues that are not accusations. There are legal issues that are also accusations. How is there an accusation that is also a legal issue arising from an accusation? It may be that monks accuse a monk of failure in morality, conduct, view, or livelihood. In regard to this, whatever there is of accusations, accusing, allegations, blame, taking sides because of friendship, taking part in the accusation, or supporting the accusation— this is an accusation that is also a legal issue arising from an accusation. How is there an accusation that is not a legal issue? A mother accuses her offspring; an offspring their mother; a father his offspring; an offspring their father; a brother his brother; a brother his sister; a sister her brother; a friend their friend— these are accusations that are not legal issues. How is there a legal issue that is not an accusation? A legal issue arising from an offense, a legal issue arising from business, a legal issue arising from a dispute— these are legal issues that are not accusations. How is there a legal issue that is also an accusation? A legal issue arising from an accusation is a legal issue and also an accusation.

၃၅၇။ အာပတ်လည်းမည် အာပတ္တာဓိကရုဏ်းလည်းမည်သလော၊ အာပတ်သာမည်၍ အဓိကရုဏ်းမမည်သလော၊ အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ အာပတ်မမည်သလော၊ အဓိကရုဏ်းလည်းမည် အာပတ်လည်းမည်သလော။ အချို့သည် အာပတ်လည်းမည် အာပတ္တာဓိကရုဏ်းလည်း မည်၏၊ အချို့ကား အာပတ်သာ မည်၍အဓိကရုဏ်းမမည်၊ အချို့ကား အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ အာပတ် မမည်၊ အချို့ကား အဓိကရုဏ်းလည်းမည် အာပတ်လည်း မည်၏။ ထိုအမေးလေးပါးတို့တွင် အဘယ်သည် အာပတ်လည်း မည်၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းလည်း မည်သနည်း။ ငါးပါးလည်းဖြစ်သော အာပတ်အစုတို့သည် အာပတ္တာဓိကရုဏ်း မည်၏၊ ခုနစ်ပါးလည်းဖြစ်သောအာပတ်အစုတို့သည် အာပတ္တာဓိကရုဏ်း မည်၏၊ ဤအလုံးစုံသည် အာပတ်လည်းမည်၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းလည်းမည်၏။ ထိုအမေးလေးပါးတို့တွင် အဘယ်သည် အာပတ်သာမည်၍ အဓိကရုဏ်း မမည်သနည်း။ သောတာပတ္တိ သမာပတ်သည် အာပတ်သာမည်၍ အဓိကရုဏ်း မမည်။ ထိုလေးပါးသော အမေးတို့တွင် အဘယ်သည် အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ အာပတ် မမည်သနည်း။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်း ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်း အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းတို့သည် အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ အာပတ်ကားမမည်ကုန်။ ထိုလေးပါးသော အမေးတို့တွင် အဘယ်သည် အဓိကရုဏ်းလည်း မည်၊ အာပတ်လည်းမည်သနည်း။ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းသည် အဓိကရုဏ်းလည်း မည်၊ အာပတ်လည်း မည်၏။

Are there offenses that are also legal issues arising from an offense? Are there offenses that are not legal issues? Are there legal issues that are not offenses? Are there legal issues that are also offenses? There are offenses that are also legal issues arising from an offense. There are offenses that are not legal issues. There are legal issues that are not offenses. There are legal issues that are also offenses. How is there an offense that is also a legal issue arising from an offense? There are legal issues arising from offenses because of the five classes of offenses, and there are legal issues arising from offenses because of the seven classes of offenses— these are offenses that are also legal issues arising from an offense. How is there an offense that is not a legal issue? The attainment of streamentry— this is an offense/attainment that is not a legal issue. How is there a legal issue that is not an offense? A legal issue arising from business, a legal issue arising from a dispute, a legal issue arising from an accusation— these are legal issues that are not offenses. How is there a legal issue that is also an offense? A legal issue arising from an offense is a legal issue and also an offense.

၃၅၈။ ကိစ္စလည်းမည် ကိစ္စာဓိကရုဏ်းလည်းမည်သလော၊ ကိစ္စသာ မည်၍ အဓိကရုဏ်း မမည်သလော၊ အဓိကရုဏ်းသာ မည်၍ ကိစ္စမမည်သလော၊ အဓိကရုဏ်းလည်းမည် ကိစ္စလည်းမည်သလော။ အချို့သည် ကိစ္စလည်းမည် ကိစ္စာဓိကရုဏ်းလည်းမည်၏၊ အချို့ကား ကိစ္စသာမည်၍ အဓိကရုဏ်းမမည်၊ အချို့ကား အဓိကရုဏ်းသာ မည်၍ ကိစ္စမမည်၊ အချို့ကား အဓိကရုဏ်းလည်းမည်၊ ကိစ္စလည်းမည်၏။ ထိုလေးပါးသော အမေးတို့တွင် အဘယ်သည် ကိစ္စလည်း မည်၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းလည်း မည် သနည်း။ သံဃာ၏ အမှုကိစ္စ၏အဖြစ် ပြုဖွယ်၏အဖြစ် အပလောကနကံ ဉတ္တိကံ ဉတ္တိဒုတိယကံ ဉတ္တိစတုတ္ထကံတို့သည် ကိစ္စလည်း မည်၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းလည်း မည်ကုန်၏။ ထိုလေးပါးသော အမေးတို့တွင် အဘယ်သည် ကိစ္စသာမည်၍ အဓိကရုဏ်း မမည်သနည်း။ ဆရာ့ကိစ္စ ဥပဇ္ဈာယ့်ကိစ္စ ဥပဇ္ဈာယ်တူ့ကိစ္စ ဆရာတူ့ကိစ္စတို့သည် ကိစ္စသာမည်၍ အဓိကရုဏ်းမမည်ကုန်။ ထိုလေးပါးသော အမေးတို့တွင် အဘယ်သည် အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ ကိစ္စ မမည်သနည်း။ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်း အနုဝါဒါဓိကရုဏ်း အာပတ္တာဓိကရုဏ်းတို့သည် အဓိကရုဏ်းသာမည်၍ ကိစ္စ မမည်ကုန်။ ထိုလေးပါးသော အမေးတို့တွင် အဘယ်သည် အဓိကရုဏ်းလည်း မည်၊ ကိစ္စလည်း မည်သနည်း။ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းသည် အဓိကရုဏ်းလည်း မည်၏၊ ကိစ္စလည်း မည်၏။ အဓိကရုဏ်း အထူးအပြား ပြီး၏။ ထိုအဓိကရုဏ်း အထူးအပြား အကျဥ်းချုပ် အဓိကရုဏ်း၊ တားမြစ်ခြင်း၊ အခြင်းအရာ၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ (အဓိကရဏဘေဒ၏) နိဒါန်း၊ ဟိတ်၊ ပစ္စည်း၊ မူလ၊ သမုဋ္ဌာန်။ အာပတ်လော အာပတ်မဟုတ်သလော၊ (အဓိကရုဏ်း) ဖြစ်သလော မဖြစ်သလော၊ အကြင်အဓိကရုဏ်း၌ ရအပ် မရအပ်၊ ရောနှောသည် မရောနှောသည်၊ (သမထ) ၏ နိဒါန်း၊ ဟိတ်၊ ပစ္စည်း၊ မူလ၊ သမုဋ္ဌာန်၊ သဒ္ဒါအထူး၊ ဝိဝါဒသည် အဓိကရုဏ်းမည် သလော၊ ဤသည်ကား အဓိကရုဏ်း၌အထူးအပြားတည်း။ ဤကား အကျဥ်းချုပ် အပြီးတည်း။ တစ်ပါးသော ဂါထာသင်္ဂဏိက

Is there business that is also a legal issue arising from business? Is there business that is not a legal issue? Are there legal issues that are not business? Are there legal issues that are also business? There is business that is also a legal issue arising from business. There is business that is not a legal issue. There are legal issues that are not business. There are legal issues that are also business. How is there business that is also a legal issue arising from business? Whatever is the duty or the business of the Sangha—a legal procedure consisting of getting permission, a legal procedure consisting of one motion, a legal procedure consisting of one motion and one announcement, a legal procedure consisting of one motion and three announcements— this is business that is also a legal issue arising from business. How is there business that is not a legal issue? The duty to a teacher, the duty to a preceptor, the duty to a co-student, the duty to a co-pupil— these kinds of business are not legal issues. How is there a legal issue that is not business? A legal issue arising from a dispute, a legal issue arising from an accusation, a legal issue arising from an offense— these are legal issues that are not business. How is there a legal issue that is also business? A legal issue arising from business is a legal issue and also business.” Various aspects of the four kinds of legal issues are finished. This is the summary: “Legal issues, kinds of reopening, Ways, and with people; Sources, causes, conditions, Roots, and with origination. Offense, is, and when, Connected, and with source; Causes, conditions, roots, With origination, wording; Dispute, legal issues.” “This is in the subdivision on legal issues.”

၁-စောဒနာခြင်းစသည့် အမေး အဖြေ ၃၅၉။ စောဒနာခြင်းသည် အဘယ်အကျိုးငှာ ဖြစ်သနည်း၊ (အပြစ်ကို) အောက်မေ့ စေခြင်းသည်အဘယ်အကြောင်းကြောင့် ဖြစ်သနည်း၊၁ သံဃာစည်းဝေးခြင်းသည် အဘယ်အကျိုးငှါ ဖြစ်သနည်း၊ နှီးနှော တိုင်ပင် ဆွေးနွေးခြင်းသည်ကား အဘယ် အကြောင်းကြောင့် ဖြစ်သနည်း။ စောဒနာခြင်းသည် (အပြစ်ကို) အောက်မေ့စေခြင်းငှါ ဖြစ်၏၊ (အပြစ်ကို) အောက်မေ့ စေခြင်းသည် (စုဒိတကကို) နှိပ်ခြင်းငှါ ဖြစ်၏၊ သံဃာစည်းဝေးခြင်းသည် (အဆုံး အဖြတ်ကို) သိမ်းဆည်းခြင်းငှါဖြစ်၏၊ နှီးနှောတိုင်ပင် ဆွေးနွေးခြင်းသည်ကား အသီး အသီး အဆုံးအဖြတ်ကို နှလုံး၌ ထားခြင်းငှါဖြစ်၏။ သင်သည် ဝိနည်းဓိုရ်ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ခဲဲ့လျှင် အဆောတလျင် စကားမဆိုလင့်၊ ကြမ်းကြမ်း တမ်းတမ်းစကားမဆိုလင့်၊ အမျက်ဒေါသကို မဖြစ်စေလင့်၊ အဆောတလျင် ငြင်းခုံခြင်း ကို ပြုတတ်သောအကျိုးမဲဲ့ကို ဖြစ်စေတတ်သော စကားကို မဆိုလင့်။ ဥဘတောဝိဘင်း ‘သုတ္တ’ ၌လည်းကောင်း၊ မဟာဝဂ် စူဠဝဂ် အပိုင်းအစု ‘ဝိနယ’ ၌ လည်း ကောင်း၊ ပရိဝါ ‘အနုလောမ’၌လည်းကောင်း၊ အလုံးစုံဝိနည်းပိဋကတ် ‘ပညတ်’၌ လည်း ကောင်း၊ မဟာပဒေသလေးပါး ‘အနုလောမိက’ ၌လည်းကောင်း ကောင်းသော ပညာ ရှိတော်မူသောမြတ်စွာဘုရားသည် ပြုတော်မူအပ် ကောင်းစွာ ဟောအပ်သော သိက္ခာပုဒ် တို့အား လျော်သောစိစစ်ခြင်းအစဥ်ကို တမလွန်ဂတိ မဖျက်ဆီးဘဲဲဲ မှတ်လော့၊ (နှလုံးသွင်းလော့)။ အစီးအပွားကို ရှာလျက် သင့်တင့်လျောက်ပတ်သော အခါ၌ အကျိုးစီးပွားနှင့် စပ်သော စိစစ်ခြင်းကို (မေး) စိစစ်လော့၊ စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်၏လည်းကောင်း၊ စောဒကပုဂ္ဂိုလ်၏လည်း ကောင်း အဆောတလျင်ပြောဆိုမိသော စကားကို မတားမြစ်လင့်။ စောဒကပုဂ္ဂိုလ်က (သင်သည်) အာပတ်သင့်၏ဟု ဆိုအံ့၊ စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်က (ငါသည်) အာပတ်မသင့်ဟုဆိုအံ့၊ စောဒက စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်နှစ်ပါးတို့ကို မချီးမြှောက် မူ၍ ဝန်ခံခြင်းနှင့်ရှေ့နောက်စပ်သောစကားအစဥ်ဖြင့် (အဆုံးအဖြတ်) ပြုရာ၏။ လဇ္ဇီပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ ဝန်ခံခြင်းဖြင့် (အဆုံးအဖြတ်) ပြုအပ်၏၊ အလဇ္ဇီပုဂ္ဂိုလ်တို့၌ ဤသို့ ဝန်ခံခြင်းဖြင့်ဆုံးဖြတ်ခြင်းသည် မရှိ၊ အလဇ္ဇီပုဂ္ဂိုလ်သည် စကားများစွာကိုလည်း ပြော ရာ၏၊ ထို့ကြောင့်ကျင့်ဝတ်နှင့်စပ်သော ဝန်ခံခြင်းဖြင့် (ဆုံးဖြတ်မှု) ပြုရာ၏။ ဝန်ခံချက်အရာမရောက်သော အလဇ္ဇီပုဂ္ဂိုလ်သည် အဘယ်သို့ သဘောရှိပါသနည်း၊ ဤစကားကိုလည်းအသျှင်ဘုရားကို တပည့်တော် မေးလျှောက်ပါ၏၊ အဘယ်သို့ သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို အလဇ္ဇီပုဂ္ဂိုလ်ဟုဆိုအပ်ပါသနည်း။ သိလျက် အာပတ်သို့ ရောက်၏၊ အာပတ်ကို လျှို့ဝှက်၏၊ အဂတိလိုက်ခြင်းသို့လည်း ရောက်၏၊ ဤသို့သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို အလဇ္ဇီပုဂ္ဂိုလ်ဟု ဆိုအပ်၏။ မှန်ပါသည်၊ ဤသို့သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို အလဇ္ဇီပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍ ဆိုအပ်ပါ၏။ တပည့်တော်လည်းသိပါ၏၊ အခြားစကားကိုလည်း အသျှင်ဘုရားကို တပည့်တော် မေးလျောက်ပါအံ့၊ အဘယ်သို့သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို လဇ္ဇီပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍ ဆိုအပ်ပါ သနည်း။ သိလျက် အာပတ်သို့ မရောက်၊ အာပတ်ကို မလျှို့ဝှက်၊ အဂတိလိုက်ခြင်းသို့လည်း မရောက်၊ ဤသို့သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို လဇ္ဇီပုဂ္ဂိုလ်ဟု ဆိုအပ်၏။ မှန်ပါသည်၊ ဤသို့သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို လဇ္ဇီပုဂ္ဂိုလ်ဟူ၍ ဆိုအပ်ပါ၏။ တပည့်တော်လည်း သိပါ၏၊ အခြားစကားကိုလည်း အသျှင်ဘုရားကို တပည့်တော်သည် မေးလျှောက်ပါအံ့၊ အဘယ်သို့သဘောရှိသောပုဂ္ဂိုလ်ကို အဓမ္မစောဒကဟု ဆိုအပ်ပါ သနည်း။ (သံဃာ့အလယ်စသော) မလျောက်ပတ်သောအခါ၌ စောဒနာ၏၊ မဟုတ်မမှန်သဖြင့် စောဒနာ၏၊ ကြမ်းတမ်းသဖြင့် စောဒနာ၏၊ အကျိုးစီးပွါးနှင့် မစပ်သဖြင့် စောဒနာ၏၊ ဒေါသစိတ်ရှိသည် ဖြစ်၍စောဒနာ၏၊ မေတ္တာစိတ်ရှိသည် ဖြစ်၍ မစောဒနာ၊ ဤသို့ သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို အဓမ္မစောဒကဟုဆိုအပ်၏။ မှန်ပါသည်၊ ဤသို့သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို အဓမ္မစောဒကဟူ၍ ဆိုအပ်ပါ၏။ တပည့်တော်လည်းသိပါ၏၊ အခြားစကားကိုလည်း အသျှင်ဘုရားကို တပည့်တော် မေးလျှောက်ပါအံ့၊ အဘယ်သို့သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို ဓမ္မစောဒကဟု ဆိုအပ်ပါ သနည်း။ လျောက်ပတ်သောအခါ၌ စောဒနာ၏၊ဟုတ်မှန်သဖြင့် စောဒနာ၏၊ နူးညံ့သိမ်မွေ့ သဖြင့် စောဒနာ၏၊ အကျိုးစီးပွါးနှင့် စပ်သဖြင့် စောဒနာ၏၊ မေတ္တာစိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ စောဒနာ၏၊ ဒေါသစိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍မစောဒနာ၊ ဤသို့သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို ဓမ္မ စောဒကဟု ဆိုအပ်၏။ မှန်ပါသည်၊ ဤသို့သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို ဓမ္မစောဒကဟူ၍ ဆိုအပ်ပါ၏။ တပည့်တော်လည်း သိပါ၏၊ အခြားစကားကိုလည်း အသျှင်ဘုရားကို တပည့်တော်သည် မေးလျှောက်ပါအံ့၊ အဘယ်သို့သဘောရှိသောပုဂ္ဂိုလ်ကို ဗာလစောဒကဟု ဆိုအပ်ပါ သနည်း။ ရှေ့နောက်စကားကို မသိ၊ ရှေ့နောက်စကား၌ မလိမ္မာ၊ စေ့စပ်သော စကား အကြောင်းကို မသိ၊ စေ့စပ်သော စကားအကြောင်း၌လည်း မလိမ္မာ၊ ဤသို့သဘော ရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို ဗာလစောဒကဟုဆိုအပ်၏။ မှန်ပါသည်၊ ဤသို့သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို ဗာလစောဒကဟု ဆိုအပ်ပါ၏၊ တပည့် တော်လည်းသိပါ၏၊ အခြားစကားကိုလည်း အသျှင်ဘုရားကို တပည့်တော်သည် မေး လျှောက်ပါအံ့၊ အဘယ်သို့သဘောရှိသောပုဂ္ဂိုလ်ကို ပဏ္ဍိတစောဒကဟု ဆိုအပ်ပါ သနည်း။ ရှေ့နောက်စကားကို သိ၏၊ ရှေ့နောက်စကား၌ လိမ္မာ၏၊ စေ့စပ်သော စကား အကြောင်းကို သိ၏၊ စေ့စပ်သော စကားအကြောင်း၌ လိမ္မာ၏၊ ဤသို့သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပဏ္ဍိတစောဒကဟု ဆိုအပ်၏။ မှန်ပါသည်၊ ဤသို့သဘောရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို ပဏ္ဍိတစောဒကဟု ဆိုအပ်ပါ၏။ တပည့်တော်လည်းသိပါ၏၊ အခြားစကားကိုလည်း အသျှင်ဘုရားကို တပည့်တော်သည် မေးလျှောက်ပါအံ့၊ အဘယ်ကြောင့်စောဒနာဟု ဆိုအပ်ပါသနည်း။ သီလပျက်စီးခြင်းဖြင့် စောဒနာ၏၊ ထိုမှတစ်ပါး အကျင့်ပျက်စီးခြင်း အယူပျက်စီး ခြင်းဖြင့် စောဒနာ၏၊ အာဇီဝဖြင့်လည်း စောဒနာ၏၊ ထို့ကြောင့် စောဒနာဟု ဆိုအပ် ၏။ တစ်ပါးသော ဂါထာသင်္ဂဏိက ပြီး၏။ ၁။ အဘယ်အကြောင်းကြောင့်ဖြစ်သနည်းဟူသည် အဘယ်အကျိုးငှါ ဖြစ်သနည်းဟူသည်နှင့် အတူပင်တည်း။ စောဒနာအခန်း

The Compendium Verses on how to accuse properly Questions and answers on accusing, etc. “What is the purpose of accusing? Why is there reminding? What is the purpose of the Sangha? Why is there the taking of advice? The purpose of accusing is reminding, The purpose of reminding is restraint; The purpose of the Sangha is scrutiny, But taking advice is individual. Don’t speak hastily, Don’t speak fiercely; Don’t be hostile— If you are an investigator. Don’t speak fast, Argumentative speech is not beneficial. In line with the discourses and the Monastic Law, In line with what has been laid down, Consider carefully <j>the proper procedure of examination, As formulated by the skilled Awakened One, Well-spoken in line with the training rules— Do not ruin your future rebirth. You should seek what is beneficial, At the right time, what is connected with the goal. The statements of the accuser and the accused, Do not consider them hastily: If the accuser says the accused has offended, But the accused says he has not, Then, proceeding, Both should be dealt with <j>in line with their admission. The conscientious admit their faults, But there is no such thing among the shameless; For even if the shameless should speak a lot, They should be dealt with in line with their conduct. What are the shameless like, In that an admission is not effective? I ask you this: What are they like, the people called shameless? They intentionally commit offenses, Hide their offenses, And follow a wrong course— Such people are called shameless. I too know the truth— Such people are called shameless. And may I ask you something else: What are they like, the people called conscientious? They do not intentionally commit offenses, Nor do they hide them, Nor do they follow a wrong course— Such people are called conscientious. I too know the truth— Such people are called conscientious. And may I ask you something else: What are they like, those who accuse illegitimately? They accuse at the wrong time, untruthfully, Harshly, without benefit; They accuse with a mind of ill will, <j>not a mind of good will— Such a person is called <j>one who accuses illegitimately. I too know the truth— Such a person is called <j>one who accuses illegitimately. And may I ask you something else: What are they like, those who accuse legitimately? They accuse at the right time, truthfully, Gently, beneficially; They accuse with a mind of good will, <j>not a mind of ill will— Such a person is called one who accuses legitimately. I too know the truth— Such a person is called one who accuses legitimately. And may I ask you something else: What are they like, <j>the people called ignorant accusers? They do not know the right order; They are ignorant about it. They do not know the sequence of statements; They are ignorant about it— Such people are called ignorant accusers. I too know the truth— Such people are called ignorant accusers. And may I ask you something else: What are they like, <j>the people called learned accusers? They know the right order; They are knowledgeable about it. They know the sequence of statements; They are knowledgeable about it— Such people are called learned accusers. I too know the truth— Such people are called learned accusers. And may I ask you something else: What is meant by accusing? One accuses because of failure in morality, And for failure in conduct and view; Also one accuses for failure in livelihood— Because of this it is called accusing.” Verses on how to accuse properly are finished.

၁-ဝိနည်းဓိုရ်၏ မေးစိစစ်ခြင်း ၃၆၀။ ဝိနည်းဓိုရ်သည် စောဒကပုဂ္ဂိုလ်ကို “ငါ့သျှင် စောဒက သင်သည် ဤရဟန်းကို ယင်းသို့စောဒနာ၏၊ အဘယ်အပြစ်ကြောင့် ထိုရဟန်းကို စောဒနာသနည်း၊ သီလပျက်စီးခြင်းကြောင့် စောဒနာသလော၊ အကျင့်ပျက်စီးခြင်းကြောင့် စောဒနာသလော၊ အယူပျက်စီးခြင်းကြောင့် စောဒနာသလော”ဟုမေးအပ်၏။ ထိုစောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် သီလပျက်စီးခြင်းကြောင့်လည်း စောဒနာ၏၊ အကျင့်ပျက်စီးခြင်းကြောင့် လည်းစောဒနာ၏၊ အယူပျက်စီးခြင်းကြောင့်လည်း စောဒနာ၏ဟု အကယ်၍ ဆိုအံ့၊ ထိုစောဒကပုဂ္ဂိုလ်ကို“အသျှင် (စောဒက) သည် သီလပျက်စီးခြင်းကို သိပါသလော၊ အကျင့်ပျက်စီးခြင်းကို သိပါသလော၊ အယူပျက်စီးခြင်းကို သိပါသလော”ဟု မေးအပ်၏။ ထိုစောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် “ငါ့သျှင် ဝိနည်းဓိုရ် ငါသည် သီလပျက်စီးခြင်းကို သိ၏၊ အကျင့် ပျက်စီးခြင်းကိုသိ၏၊ အယူပျက်စီးခြင်းကို သိ၏”ဟု အကယ်၍ ဆိုအံ့။ ထိုစောဒကပုဂ္ဂိုလ်ကို “ငါ့သျှင်စောဒက သီလပျက်စီးခြင်းသည် အဘယ်ပါနည်း၊ အကျင့်ပျက်စီးခြင်း သည်အဘယ်ပါနည်း၊ အယူပျက်စီးခြင်းသည် အဘယ်ပါနည်း”ဟု မေးအပ်၏။ ထိုစောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် “ (ငါ့သျှင်ဝိနည်းဓိုရ်) ပါရာဇိကလေးပါးတို့သည်လည်းကောင်း၊ သံဃာဒိသိသ်တစ်ဆယ့်သုံးပါးတို့သည်လည်းကောင်း ရှိကုန်၏၊ ဤအလုံးစုံသည် သီလဝိပတ္တိမည်၏။ ထုလ္လစ္စဥ်းအာပတ်သည်လည်းကောင်း၊ ပါစိတ်အာပတ်သည်လည်းကောင်း၊ ပါဋိဒေသနီအာပတ်သည်လည်းကောင်း၊ ဒုက္ကဋ်အာပတ်သည်လည်းကောင်း၊ ဒုဗ္ဘာသီအာပတ်သည်လည်းကောင်း ရှိ၏၊ ဤအလုံးစုံသည် အာစာရဝိပတ္တိမည်၏။ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိသည်လည်းကောင်း၊ အန္တဂ္ဂါဟိကဒိဋ္ဌိသည်လည်းကောင်း ရှိ၏၊ ဤအလုံးစုံသည် ဒိဋ္ဌိဝိပတ္တိမည်၏”ဟု အကယ်၍ ဆိုအံ့။ ထိုစောဒကပုဂ္ဂိုလ်ကို “ငါ့သျှင် သင်သည် ရဟန်းကို ယင်းသို့ စောဒနာ၏၊ မြင်ခြင်းဖြင့် စောဒနာသလော၊ ကြားခြင်းဖြင့် စောဒနာသလော၊ ရွံရှာခြင်းဖြင့် စောဒနာသလော”ဟု မေးအပ်၏။ ထိုစောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် “မြင်ခြင်းဖြင့်လည်း စောဒနာ၏၊ ကြားခြင်းဖြင့်လည်း စောဒနာ၏၊ ရွံရှာခြင်းဖြင့်လည်း စောဒနာ၏”ဟု အကယ်၍ ဆိုအံ့။ ထိုစောဒကပုဂ္ဂိုလ်ကို “ငါ့သျှင်စောဒက သင်သည် ဤရဟန်းကို ယင်းသို့ မြင်ခြင်းဖြင့် စောဒနာအံ့၊ သင်သည် အဘယ်ကို မြင်သနည်း၊ သင်သည် အဘယ်သို့လျှင် မြင်သနည်း၊ သင်သည် အဘယ်အခါ၌ မြင်သနည်း၊ သင်သည် အဘယ်အရပ်၌ မြင်သနည်း၊ ပါရာဇိကသို့ ရောက်သည်ကို မြင်သလော၊ သံဃာဒိသိသ်သို့ ရောက်သည်ကို မြင်သလော၊ ထုလ္လစ္စဥ်းအာပတ်သို့။ ပါစိတ်အာပတ်သို့။ ပါဋိဒေသနီအာပတ်သို့။ ဒုက္ကဋ်အာပတ်သို့။ ဒုဗ္ဘာသီအာပတ်သို့ ရောက်သည်ကို မြင်သလော၊ သင်သည်ကား အဘယ်အရပ်၌ဖြစ်သနည်း၊ ဤရဟန်းသည်ကား အဘယ်အရပ်၌ ဖြစ်သနည်း၊ သင်သည်ကား အဘယ်ကို ပြုသနည်း၊ ဤရဟန်းသည်ကား အဘယ်ကို ပြုသနည်း”ဟု မေးအပ်၏။ ထို စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် “ငါ့သျှင် ဤရဟန်းကို မြင်ခြင်းဖြင့် မစောဒနာ၊ စင်စစ်မှာမူ ကြားခြင်းဖြင့်စောဒနာ၏”ဟု အကယ်၍ ဆိုအံ့။ ထိုစောဒကပုဂ္ဂိုလ်ကို “ငါ့သျှင် သင်သည် ဤရဟန်းကို ယင်းသို့ ကြားခြင်းဖြင့် စောဒနာအံ့၊ သင်သည်အဘယ်ကို ကြားသနည်း၊ သင်သည် အဘယ်သို့လျှင် ကြားသနည်း၊ သင်သည် အဘယ်အခါ၌ကြားသနည်း၊ သင်သည် အဘယ်အရပ်၌ ကြားသနည်း၊ ‘ပါရာဇိကသို့ ရောက်သည်’ဟု ကြားသလော။ သံဃာဒိသိသ်အာပတ်သို့။ ထုလ္လစ္စဥ်းအာပတ်သို့။ ပါစိတ်အာပတ်သို့။ ပါဋိဒေသနီအာပတ်သို့။ ဒုက္ကဋ်အာပတ်သို့။ ‘ဒုဗ္ဘာသီအာပတ်သို့ ရောက်သည်’ဟု ကြားသလော၊ ရဟန်းယောကျာ်း၏ အထံမှ ကြားသလော၊ ရဟန်းမိန်းမ၏ အထံမှ ကြားသလော၊ သိက္ခမာန်မ၏ အထံမှ ကြားသလော၊ သာမဏေယောကျာ်း၏ အထံမှ ကြားသလော၊ သာမဏေမိန်းမ၏ အထံမှ ကြားသလော၊ ဥပါသကာယောကျာ်း၏အထံမှ ကြားသလော၊ ဥပါသိကာမိန်းမ၏ အထံမှ ကြားသလော၊ မင်းတို့၏ အထံမှ ကြားသလော၊ မင်းအမတ်ကြီးတို့၏ အထံမှ ကြားသလော၊ တိတ္ထိတို့၏ အထံမှ ကြားသလော၊ တိတ္ထိတပည့်တို့၏အထံမှ ကြားသလော”ဟု မေးအပ်၏။ ထိုစောဒကသည် “ငါ့သျှင် ဝိနည်းဓိုရ် ငါသည် ဤရဟန်းကို ကြားသဖြင့် မစောဒနာ၊ စင်စစ်မှာမူရွံရှာသဖြင့် စောဒနာ၏”ဟု အကယ်၍ ဆိုအံ့၊ ထိုစောဒကပုဂ္ဂိုလ်ကို “ငါ့သျှင် သင်သည် ဤရဟန်းကိုယင်းသို့ ရွံရှာသဖြင့် စောဒနာအံ့၊ အဘယ်ကို ရွံရှာသနည်း၊ အဘယ်သို့လျှင် ရွံရှာသနည်း၊ အဘယ်အခါ၌ရွံရှာသနည်း၊ အဘယ်အရပ်၌ ရွံရှာသနည်း၊ ‘ပါရာဇိကသို့ ရောက်သည်’ဟု ရွံရှာသလော၊ ‘သံဃာဒိသိသ်အာပတ်သို့ ရောက်သည်’ဟု ရွံရှာသလော၊ ထုလ္လစ္စဥ်း အာပတ်သို့။ ပါစိတ်အာပတ်သို့။ ပါဋိဒေသနီအာပတ်သို့။ ဒုက္ကဋ်အာပတ်သို့။ ‘ဒုဗ္ဘာသီအာပတ်သို့ ရောက်သည်’ဟု ရွံရှာသလော၊ ရဟန်းယောကျာ်း၏အထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော၊ ရဟန်းမိန်းမ၏ အထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော၊ သိက္ခမာန်မ၏ အထံမှကြား၍ ရွံရှာသလော၊ သာမဏေယောကျာ်း၏ အထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော၊ သာမဏေမိန်းမ၏ အထံမှကြား၍ ရွံရှာသလော၊ ဥပါသကာယောကျာ်း၏ အထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော၊ ဥပါသိကာမိန်းမ၏ အထံမှကြား၍ ရွံရှာသလော၊ မင်းတို့၏ အထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော၊ မင်းအမတ်ကြီးတို့၏ အထံမှ ကြား၍ရွံရှာသလော၊ တိတ္ထိတို့၏ အထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော၊ တိတ္ထိတပည့်တို့၏ အထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော”ဟု မေးအပ်၏။

The Compendium Accusations and the process of investigation 1. Investigation The investigator should ask the accuser: “Do you accuse this monk of failure in morality, conduct, or view?” If he says, “I am accusing him of failure in morality,” “I am accusing him of failure in conduct,” or “I am accusing him of failure in view,” he should be asked, “Do you know what failure in morality is?” “Do you know what failure in conduct is?” or “Do you know what failure in view is?” If he says, “I do,” he should be asked what they are. If he says, “The four offenses entailing expulsion and the thirteen entailing suspension are failure in morality,” “The serious offenses, the offenses entailing confession, the offenses entailing acknowledgment, the offenses of wrong conduct, and the offenses of wrong speech are failure in conduct,” “Wrong views and extreme views are failure in view,” he should be asked, “Are you accusing this monk because of what you’ve seen, what you’ve heard, or what you suspect?” If he says, “I’m accusing him because of what I’ve seen,” “I’m accusing him because of what I’ve heard,” or “I’m accusing him because of what I suspect,” he should be asked, “Since you’re accusing this monk because of what you’ve seen, what have you seen? How did you see it? When did you see it? Where did you see it? Did you see him commit an offense entailing expulsion? Did you see him commit an offense entailing suspension? Did you see him commit a serious offense? … an offense entailing confession? … an offense entailing acknowledgment? … an offense of wrong conduct? … an offense of wrong speech? Where were you? Where was this monk? What were you doing? What was this monk doing?” If he says, “I didn’t accuse this monk because of what I’ve seen, but because of what I’ve heard,” he should be asked, “Since you’re accusing this monk because of what you’ve heard, what have you heard? How did you hear it? When did you hear it? Where did you hear it? Did you hear that he has committed an offense entailing expulsion? Did you hear that he has committed an offense entailing suspension? … a serious offense? … an offense entailing confession? … an offense entailing acknowledgment? … an offense of wrong conduct? Did you hear that he has committed an offense of wrong speech? Did you hear it from a monk, a nun, a trainee nun, a novice monk, a novice nun, a male lay follower, or a female lay follower? Or did you hear it from kings, a king’s officials, the monastics of another religion, or the lay followers of another religion?” If he says, “I didn’t accuse this monk because of what I’ve heard, but because of what I suspect,” he should be asked, “Since you’re accusing this monk because of suspicion, what do you suspect? How do you suspect it? When did you suspect it? Where did you suspect it? Do you suspect that he has committed an offense entailing expulsion? Do you suspect that he has committed an offense entailing suspension? Do you suspect that he has committed a serious offense? … an offense entailing confession? … an offense entailing acknowledgment? … an offense of wrong conduct? Do you suspect that he has committed an offense of wrong speech? Do you suspect it after hearing about it from a monk, a nun, a trainee nun, a novice monk, a novice nun, a male lay follower, or a female lay follower? Or do you suspect it after hearing about it from kings, a king’s officials, the monastics of another religion, or the lay followers of another religion?”

၃၆၁။ မြင်အပ်သော ဝတ္ထုသည် (စောဒက၏) မြင်သည်ဟူသော စကားနှင့် ညီညွတ် ၏၊ မြင်အပ်သောဝတ္ထုသည် (စောဒက၏) မြင်သည်ဟူသော စကားနှင့် နှီးနှော၏၊ မြင်သည်ကို စွဲဲ၍ (ပါရာဇိကစသည်သို့) မရောက်၊ (ထို့ကြောင့်) ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အရင်း မရှိ ရွံရှာအပ်သူ ဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ဝန်ခံခြင်းဖြင့် ထိုပုဂ္ဂိုလ်နှင့်အတူ ဥပုသ်ပြု အပ်၏။ ကြားအပ်သော ဝတ္ထုသည် (စောဒက၏) ကြားသည်ဟူသော စကားနှင့် ညီညွတ်၏၊ ကြားအပ်သောဝတ္ထုသည် (စောဒက၏) ကြားသည်ဟူသော စကားနှင့် နှီးနှော၏၊ ကြားသည်ကိုစွဲဲ၍ (ပါရာဇိကစသည်သို့) မရောက်၊ (ထို့ကြောင့်) ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အရင်း မရှိ ရွံရှာအပ်သူ ဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ဝန်ခံခြင်းဖြင့် ထိုပုဂ္ဂိုလ်နှင့်အတူ ဥပုသ်ပြု အပ်၏။ တွေ့အပ်သော ဝတ္ထုသည် (စောဒက၏) တွေ့သည်ဟူသော စကားနှင့် ညီညွတ်၏၊ တွေ့အပ်သောဝတ္ထုသည် (စောဒက၏) တွေ့သည်ဟူသော စကားနှင့် နှီးနှော၏၊ တွေ့သည်ကို စွဲဲ၍ (ပါရာဇိကစသည်သို့) မရောက်၊ (ထို့ကြောင့်) ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အရင်းမရှိ ရွံရှာအပ်သူ ဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ဝန်ခံခြင်းဖြင့် ထိုပုဂ္ဂိုလ်နှင့်အတူ ဥပုသ် ပြုအပ်၏။

If what he saw agrees with what he says he saw, If they correspond with each other, But what was seen is not adequate <j>to prove the accusation, Then the one suspecting impurity Should admit it, And they should then do <j>the observance-day ceremony with him. If what he heard agrees with what he says he heard, If they correspond with each other, But what was heard is not adequate <j>to prove the accusation, Then the one suspecting impurity Should admit it, And they should then do <j>the observance-day ceremony with him. If what he sensed agrees with what he says he sensed, If they correspond with each other, But what was sensed is not adequate <j>to prove the accusation, Then the one suspecting impurity Should admit it, And they should then do <j>the observance-day ceremony with him.

၃၆၂။ စောဒနာခြင်း၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ့်နည်း။ အခွင့်တောင်းခြင်းအမှုသည် စောဒနာခြင်း၏ အစတည်း၊ ပြုခြင်းသည် အလယ်တည်း၊ ငြိမ်းကြောင်း (သမထ) သည် အဆုံးတည်း။ စောဒနာခြင်း၏ အရင်းမူလတို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း၊ ဝတ္ထုတို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း၊ ဘုံတို့ သည်အဘယ်မျှတို့နည်း၊ အဘယ်မျှလောက်သော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် စောဒနာသနည်း။ စောဒနာခြင်း၏ အရင်းမူလတို့သည် နှစ်ပါးတို့တည်း၊ ဝတ္ထုတို့သည် သုံးပါးတို့တည်း၊ ဘုံတို့သည်ငါးပါးတို့တည်း၊ နှစ်ပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် စောဒနာ၏။ စောဒနာခြင်း၏ နှစ်ပါးသော မူလတို့သည် အဘယ်တို့နည်း။ အရင်း (အခြေအမြစ်) ရှိသော စောဒနာခြင်းလည်းကောင်း၊ အရင်း (အခြေအမြစ်) မရှိသော စောဒနာခြင်းလည်းကောင်း ဤသည်တို့ကား စောဒနာခြင်း၏ အရင်း မူလနှစ်ပါးတို့တည်း။ စောဒနာခြင်း၏ သုံးပါးသော ဝတ္ထုတို့သည် အဘယ်တို့နည်း။ မြင်ခြင်း၊ ကြားခြင်း၊ ရွံရှာ (ယုံမှား) ခြင်း။ ဤသည်တို့ကား စောဒနာခြင်း၏ သုံးပါးသော ဝတ္ထုတို့တည်း။ စောဒနာခြင်း၏ ငါးပါးသော ဘုံတို့သည် အဘယ်တို့နည်း။ သင့်လျော်သောအခါ၌ ဆို၏၊ မသင့်သောအခါ၌ မဆို၊ဟုတ်မှန်သည်ကို ဆို၏၊ မဟုတ်မမှန်သည်ကိုမဆို၊ သိမ်မွေ့နူးညံ့သဖြင့် ဆို၏၊ ကြမ်းတမ်းသဖြင့် မဆို၊ အကျိုးစီးပွါးနှင့် စပ်သဖြင့် ဆို၏၊ အကျိုးစီးပွါးနှင့် မစပ်သဖြင့် မဆို၊ မေတ္တာစိတ်ရှိသည် ဖြစ်၍ ဆို၏၊ ဒေါသစိတ်ရှိသည် ဖြစ်၍ မဆို။ ဤသည်တို့ကား စောဒနာခြင်း၏ ငါးပါးသော ဘုံတို့တည်း။ အဘယ်အခြင်းအရာ နှစ်ပါးတို့ဖြင့် စောဒနာသနည်း။ ကိုယ်ဖြင့်လည်း စောဒနာ၏၊ နှုတ်ဖြင့်လည်း စောဒနာ၏၊ ဤအခြင်းအရာ နှစ်ပါးတို့ဖြင့် စောဒနာ၏။

What is the beginning, the middle, and the end of an accusation? Getting permission for the accusation is the beginning, doing it is the middle, settling it is the end. How many roots does accusing have, how many bases, and how many grounds? And in how many ways does one accuse? It has two roots, three bases, and five grounds. And one accuses in two ways. What are the two roots? With a root and without a root. What are the three bases? The seen, the heard, and the suspected. What are the five grounds? “I’ll speak at an appropriate time, not at an inappropriate one; I’ll speak the truth, not falsehood; I’ll speak gently, not harshly; I’ll speak what’s beneficial, not what’s unbeneficial; I’ll speak with a mind of good will, not with ill will.” What are the two ways of accusing? One accuses by body or by speech. 2. The proceeding of an accuser, etc.

၂-စောဒကစသည်တို့၏ ကျင့်ဝတ် ၃၆၃။ စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် အဘယ်သို့ ကျင့်အပ်သနည်း။ စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်သည် အဘယ်သို့ကျင့်အပ်သနည်း။ သံဃာသည် အဘယ်သို့ ကျင့်အပ်သနည်း။ ဝိနည်းဓိုရ်သည် အဘယ်သို့ ကျင့်အပ်သနည်း။ စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် အဘယ်သို့ ကျင့်အပ်သနည်းဟူသော အမေး၌ စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည်- သင့်လျော်သော အခါ၌ ဆိုအံ့၊ မသင့်လျော်သော အခါ၌ မဆိုအံ့။ ဟုတ်မှန်သည်ကို ဆိုအံ့၊ မဟုတ်မမှန်သည်ကို မဆိုအံ့။ သိမ်မွေ့နူးညံ့သဖြင့် ဆိုအံ့၊ ကြမ်းတမ်းသဖြင့် မဆိုအံ့။ အကျိုးစီးပွါးနှင့် စပ်သဖြင့် ဆိုအံ့၊ အကျိုးစီးပွါးနှင့် မစပ်သဖြင့် မဆိုအံ့။ မေတ္တာစိတ်ရှိသည် ဖြစ်၍ ဆိုအံ့၊ ဒေါသစိတ်ရှိသည် ဖြစ်၍ မဆိုအံ့ဟု ငါးပါးသော တရားတို့၌ တည်၍သူတစ်ပါးကို စောဒနာအပ်၏၊ စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤသို့ ကျင့်အပ်၏။ စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်သည် အဘယ်သို့လျှင် ကျင့်အပ်သနည်းဟူသော အမေး၌ စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်သည်မှန်သောစကား၌လည်းကောင်း၊ အမျက်မထွက်ခြင်း၌လည်းကောင်း နှစ်ပါးသော တရားတို့၌ (တည်သောအားဖြင့်) ကျင့်အပ်၏။ စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤသို့ ကျင့်အပ်၏။ သံဃာသည် အဘယ်သို့ ကျင့်အပ်သနည်းဟူသော အမေး၌ သံဃာသည် သက်သောစကား၊ မသက်သော စကားကို သိအပ်၏။ သံဃာသည် ဤသို့ ကျင့်အပ်၏။ ဝိနည်းဓိုရ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် အဘယ်သို့ ကျင့်အပ်သနည်းဟူသော အမေး၌ ဝိနည်းဓိုရ်ပုဂ္ဂိုလ်သည့်အကြင်ဟုတ်မှန်သောဝတ္ထုဖြင့်, အကြင်စောဒနာ သာရဏာဝိနည်းဖြင့်, အကြင် မြတ်စွာဘုရား၏ အဆုံးအမတော်ဖြင့် ထိုအဓိကရုဏ်းသည် ငြိမ်း၏၊ ထိုအခြင်းအရာဖြင့် ထိုအဓိကရုဏ်းကို ငြိမ်းအေးစေအပ်၏။ ဝိနည်းဓိုရ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤသို့ ကျင့်အပ်၏။

How should the accuser proceed? How should the accused proceed? How should the Sangha proceed? How should the investigator proceed? “How should the accuser proceed?” The accuser should set up five qualities before accusing another: “I’ll speak at an appropriate time, not at an inappropriate one; I’ll speak the truth, not falsehood; I’ll speak gently, not harshly; I’ll speak what’s beneficial, not what’s unbeneficial; I’ll speak with a mind of good will, not with ill will.” “How should the accused proceed?” The accused should set up two qualities: truth and composure. “How should the Sangha proceed?” The Sangha should know what has been brought before it and what has not. “How should the investigator proceed?” The investigator resolves that legal issue in accordance with the Teaching, the Monastic Law, and the Teacher’s instruction.

၃၆၄။ ဥပုသ်သည် အဘယ်အကျိုးငှါ ဖြစ်သနည်း၊ ပဝါရဏာသည် အဘယ် အကြောင်းကြောင့်ဖြစ်သနည်း၊ ပရိဝါသ်သည် အဘယ်အကျိုးငှါ ဖြစ်သနည်း၊ အရင်းသို့ ငင်ခြင်းသည်အဘယ်အကြောင်းကြောင့် ဖြစ်သနည်း၊ မာနတ်သည် အဘယ်အကျိုးငှါ ဖြစ်သနည်း၊ အဗ္ဘာန်သွင်းခြင်းသည် အဘယ်အကြောင်းကြောင့် ဖြစ်သနည်း။ ဥပုသ်သည် ညီညွတ်ခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ ပဝါရဏာသည် စင်ကြယ်ခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ ပရိဝါသ်သည်မာနတ်အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ အရင်းသို့ငင်ခြင်းသည် နှိပ်ခြင်း အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ မာနတ်သည်အဗ္ဘာန် (သွင်းခြင်း) အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ အဗ္ဘာန် (သွင်းခြင်း) သည် စင်ကြယ်ခြင်း အကျိုးငှါ ဖြစ်၏။ ချစ်သဖြင့်လည်းကောင်း၊ မုန်းသဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကြောက်သဖြင့်လည်းကောင်း၊ တွေဝေသဖြင့်လည်းကောင်း မထေရ်ကြီးတို့ကိုလည်း ဆဲရေးသော ပဋိသန္ဓေပညာမဲ့သော (မိမိသည်ပင်လျှင်မိမိကိုယ်ကို) တူးဖြိုသော (သဒ္ဓါစသော) ဣန္ဒြေကို ဖျက်ဆီးသော ပဝတ္တိပညာမရှိသော သိက္ခာသုံးပါး၌မရိုသေသော ရဟန်းသည် ခန္ဓာကိုယ်၏ပျက်စီးခြင်း ကြောင့် ငရဲသို့ လားရာ၏။ (တံစိုးလက်ဆောင်) အာမိသကို မှီ၍ မဆုံးဖြတ်ရာ၊ (ဥပဇ္ဈာယ်စသော) ပုဂ္ဂိုလ်ကို မှီ၍ မဆုံးဖြတ်ရာ၊ ထို (အာမိသ ပုဂ္ဂလ) နှစ်ပါးတို့ကို ကြဥ်၍ဟုတ်မှန်သောသဘော တည်နိုင်လောက်သော အခြင်းအရာဖြင့်ဆုံးဖြတ်ရာ၏။ ၃-စောဒက၏ မိမိကိုယ်ကို ရှို့မြှိုက်ခြင်း (လောင်စေခြင်း) (အကြင်စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည်) အမျက်လည်း ကြီး၏၊ ရန်ငြိုးလည်း ဖွဲ့တတ်၏၊ ခက်လည်း ခက်ထန်၏၊ ဆဲလည်း ဆဲရေးတတ်၏၊ အာပတ် မသင့်ဘဲလျက် အာပတ် သင့်၏ဟူ၍ တင်တတ်၏၊ ထိုသို့သဘောရှိသော စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် မိမိကိုယ်ကိုလောင်စေ၏။ နားရင်း၌ တိုင်ပင်၏၊ အပြစ်ကိုသာ ရှာ၏၊ အဆုံးအဖြတ်ကို ယုတ်စေ၏၊ ကောက် သော ခရီးကိုမှီဝဲ၏၊ အာပတ်မသင့်ဘဲလျက် အာပတ်သင့်၏ဟူ၍ တင်တတ်၏၊ ထိုသို့ သဘောရှိသောစောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် မိမိကိုယ်ကိုလောင်စေ၏။ အခါမဟုတ်သဖြင့် စောဒနာ၏၊ မဟုတ်မမှန်သဖြင့် စောဒနာ၏၊ ကြမ်းတမ်းသဖြင့် စောဒနာ၏၊ အကျိုးစီးပွါးနှင့် မစပ်သဖြင့် စောဒနာ၏၊ ဒေါသစိတ်ရှိသည် ဖြစ်၍ စောဒနာ၏၊ မေတ္တာစိတ်ရှိသည် ဖြစ်၍မစောဒနာ၊ အာပတ်မသင့်ဘဲလျက် အာပတ် သင့်၏ဟူ၍ တင်တတ်၏၊ ထိုသို့သဘောရှိသောစောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် မိမိကိုယ်ကိုလောင်စေ၏။ ဓမ္မ အဓမ္မကို မသိ၊ ဓမ္မ အဓမ္မ၌ မလိမ္မာ၊ အာပတ်မသင့်ဘဲလျက် အာပတ်သင့်၏ဟူ၍ တင်တတ်၏၊ ထိုသို့သဘောရှိသော စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် မိမိကိုယ်ကိုလောင်စေ၏။ ဝိနည်းဟုတ်သည် မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ဝိနည်းဟုတ်သည် ဝိနည်းမဟုတ်သည်၌ မလိမ္မာ၊ အာပတ်မသင့်ဘဲလျက် အာပတ်သင့်၏ဟူ၍ တင်တတ်၏၊ ထိုသို့ သဘောရှိ သော စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည်မိမိကိုယ်ကိုလောင်စေ၏။ ဆိုအပ်သည် မဆိုအပ်သည်ကို မသိ၊ ဆိုအပ်သည် မဆိုအပ်သည်၌ မလိမ္မာ၊ အာပတ် မသင့်ဘဲလျက်အာပတ်သင့်၏ဟု တင်တတ်၏၊ ထိုသို့ သဘောရှိသော စောဒကပုဂ္ဂိုလ် သည် မိမိကိုယ်ကိုလောင်စေ၏။ လေ့ကျက်အပ်သည် မလေ့ကျက်အပ်သည်ကို မသိ၊ လေ့ကျက်အပ်သည် မလေ့ကျက် အပ်သည်၌မလိမ္မာ၊ အာပတ်မသင့်ဘဲလျက် အာပတ်သင့်၏ဟူ၍ တင်တတ်၏၊ ထိုသို့ သဘောရှိသောစောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် မိမိကိုယ်ကိုလောင်စေ၏။ ပညတ်ဟုတ်သည် ပညတ်မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ပညတ်ဟုတ်သည် ပညတ်မဟုတ် သည်၌ မလိမ္မာ၊ အာပတ်မသင့်ဘဲလျက် အာပတ်သင့်၏ဟူ၍ တင်တတ်၏၊ ထိုသို့ သဘောရှိသော စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည်မိမိကိုယ်ကိုလောင်စေ၏။ အာပတ်သင့်သည် အာပတ်မသင့်သည်ကို မသိ၊ အာပတ်သင့်သည် အာပတ်မသင့် သည်၌ မလိမ္မာ၊ အာပတ်မသင့်ဘဲလျက် အာပတ်သင့်၏ဟူ၍ တင်တတ်၏၊ ထိုသို့ သဘောရှိသော စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည်မိမိကိုယ်ကိုလောင်စေ၏။ ပေါ့သောအာပတ် လေးသောအာပတ်ကို မသိ၊ ပေါ့သောအာပတ် လေးသောအာပတ််၌ မလိမ္မာ၊ အာပတ်မသင့်ဘဲလျက် အာပတ်သင့်၏ဟူ၍ တင်တတ်၏၊ ထိုသို့ သဘောရှိ သော စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည်မိမိကိုယ်ကိုလောင်စေ၏။ အကြွင်းရှိသောအာပတ် အကြွင်းမရှိသောအာပတ်ကို မသိ၊ အကြွင်းရှိသောအာပတ် အကြွင်းမရှိသောအာပတ််၌ မလိမ္မာ၊ အာပတ်မသင့်ဘဲလျက် အာပတ်သင့်၏ဟူ၍ တင်တတ်၏၊ ထိုသို့ သဘောရှိသောစောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် မိမိကိုယ်ကိုလောင်စေ၏။ ကြမ်းတမ်းသောအာပတ် မကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကိုမသိ၊ ကြမ်းတမ်းသော အာပတ်မကြမ်းတမ်းသော အာပတ််၌ မလိမ္မာ၊ အာပတ်မသင့်ဘဲလျက် အာပတ်သင့်၏ဟူ၍ တင်တတ်၏၊ ထိုသို့သဘောရှိသော စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် မိမိကိုယ်ကိုလောင် စေ၏။ ရှေ့နောက်စကားကို မသိ၊ ရှေ့နောက်စကား၌ မလိမ္မာ၊ အာပတ်မသင့်ဘဲလျက် အာပတ်သင့်၏ဟူ၍တင်တတ်၏၊ ထိုသို့သဘောရှိသော စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည် မိမိကိုယ် ကိုလောင်စေ၏။ ရှေ့နောက်စပ်သော စကားအစဥ်ကို မသိ၊ ရှေ့နောက်စပ်သော စကားအစဥ်၌ မလိမ္မာ၊ အာပတ်မသင့်ဘဲလျက် အာပတ်သင့်၏ဟူ၍ တင်တတ်၏၊ ထိုသို့သဘောရှိသော စောဒကပုဂ္ဂိုလ်သည်မိမိကိုယ်ကိုလောင်စေ၏။ စောဒနာအခန်း ပြီး၏။ ထိုစောဒနာအခန်း၏ အကျဥ်းချုပ် စောဒနာအပ်သော၊ ဝိနည်းဓိုရ်ပြုအပ်သော ကိစ္စ၊ စောဒနာ၏အစ၊ စောဒနာ၏မူလ၊ ဥပုသ်၊ စောဒက၏လားရာဂတိ၊ ဤသည်ကား စောဒနာ ကဏ္ဍ၌ သာသနာကို တည်စေ တတ်သော အကျဥ်းချုပ်တည်း။ ဤကား အကျဥ်းချုပ် အပြီးတည်း။ စူဠသင်္ဂါမ

What is the purpose <j>of the observance-day ceremony? Why is there an invitation ceremony? What is the purpose of probation? Why is there a sending back to the beginning? What is the purpose of the trial period? Why is there rehabilitation? The purpose of the observance-day ceremony <j>is unity. The purpose of the invitation ceremony is purity. The purpose of probation is the trial period. The purpose of sending back to the beginning <j>is restraint. The purpose of the trial period is rehabilitation. The purpose of rehabilitation is purity. If, because of desire, ill will, fear, or confusion, One reviles senior monks, Then, when the body breaks up, that foolish person, Damaged, with impaired faculties, Being stupid, goes to hell, Without respect for the training. But not depending on worldly gain, Not depending on individuals, Giving up both of these, One should act according to the Teaching. 3. The accuser burning himself “Angry and resentful, And fierce, reviling, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Whispering in the ear, looking for flaws, Vindictive, following the wrong path, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Accusing at the wrong time, untruthfully, Harshly, without benefit, With a mind of ill will, not a mind of good will, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Not knowing the Teaching and what is contrary to it, Ignorant about both, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Not knowing the Monastic Law <j>and what is contrary to it, Ignorant about both, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Not knowing what was spoken and what was not, Ignorant about both, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Not knowing what was practiced and what was not, Ignorant about both, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Not knowing what was laid down and what was not, Ignorant about both, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Not knowing the offenses and the non-offenses, Ignorant about both, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Not knowing light and heavy offenses, Ignorant about both, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Not knowing curable and incurable offenses, Ignorant about both, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Not knowing grave and minor offenses, Ignorant about both, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Not knowing the right order, Ignorant about it, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself. Not knowing the sequence of statements, Ignorant about it, He charges a non-offender with an offense— Such an accuser burns himself.” Accusations and the process of investigation are finished. This is the summary: “Accusing, and investigating, Beginning, at the root, observance day, Destiny—in accusations and the process of investigation, They firmly establish Buddhism.”

၁-ဝိနည်းဓိုရ် ပုဂ္ဂိုလ်၏ ကျင့်ဝတ် ၃၆၅။ စစ်မြေပြင် (အဓိကရုဏ်းကို ဆုံးဖြတ်အံ့သောငှါ သံဃာစည်းဝေးရာ) သို့ သက်ဝင်သော သံဃာသို့ချဥ်းကပ်သော ရဟန်းသည် နှိမ့်ချသော စိတ်ဖြင့် ခြေသုတ်ပုဆိုး ခြေသုတ်ကြိုးဝန်းနှင့်တူသော စိတ်ဖြင့်သံဃာသို့ ချဥ်းကပ်အပ်၏၊ နေရာ၌ လိမ္မာသူ ထိ်ုင်ခြင်း၌ လိမ္မာသူ ဖြစ်ရာ၏၊ မထေရ်ကြီး ရဟန်းတို့ကိုမတိုးဝှေ့ဘဲ သီတင်းငယ်ရဟန်းတို့ကို နေရာဖြင့် မတားမြစ်ဘဲ မိမိအား သင့်လျော် လျောက်ပတ်သောနေရာ၌ နေရာ၏၊ အထူးအထူး အပြားပြား အကျိုးမရှိသော စကားကို မဆိုသူ၊ (ရာဇကထာစသော) မဂ်ဖိုလ်မှ ဖီလာဖြစ်သော စကားကို မဆိုသူ ဖြစ်ရာ၏၊ ကိုယ်တိုင်လည်း တရားကို ပြောဟောရာ၏၊ သူတစ်ပါးကိုလည်း တိ်ုက်တွန်းရာ၏၊ မြတ်သော ဆိတ်ဆိတ်နေခြင်းကို မထီမဲ့မြင် မပြုရာ၊ သံဃာခွင့်ပြုသဖြင့် မေးစိစစ်ခြင်းငှါ အလိုရှိသော ဝိနည်းဓိုရ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာကို မမေးအပ်၊ ဆရာကို မမေးအပ်၊ အတူနေတပည့်ကို မမေးအပ်၊ အနီးနေတပည့်ကို မမေးအပ်၊ ဥပဇ္ဈာယ်တူ တပည့်ကိုမမေးအပ်၊ ဆရာတူတပည့်ကို မမေးအပ်၊ အမျိုးကို မမေးအပ်၊ အမည်ကို မမေးအပ်၊ အနွယ်ကိုမမေးအပ်၊ (ဒီဃဘာဏကစသော) အာဂမကို မမေးအပ်၊ အမျိုးအထူးကို မမေးအပ်၊ ဇာတိ ချက်ကြွေအရပ်မြေကို မမေးအပ်၊ ထိုမမေးရခြင်းသည် အဘယ်အကြောင်းကြောင့်နည်း၊ ထိုဝိနည်းဓိုရ်ပုဂ္ဂိုလ်၌ချစ်ခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ မုန်းခြင်းသည်လည်းကောင်း ဖြစ်ရာ၏၊ ချစ်ခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ မုန်းခြင်းသည်လည်းကောင်းရှိပါက ချစ်သဖြင့်လည်း (အဂတိသို့) လိုက်ရာ၏၊ မုန်းသဖြင့်လည်း (အဂတိသို့) လိုက်ရာ၏၊ တွေဝေသဖြင့်လည်း (အဂတိသို့) လိုက်ရာ၏၊ ကြောက်သဖြင့်လည်း (အဂတိသို့) လိုက်ရာ၏။ သံဃာခွင့်ပြုသဖြင့် မေးစိစစ်ခြင်းငှါ အလိုရှိသော ဝိနည်းဓိုရ်ပုဂ္ဂိုလ်သည် သံဃာကို အလေးပြုသူဖြစ်ရာ၏၊ ပုဂ္ဂိုလ်ကို အလေးပြုသူ မဖြစ်ရာ၊ သူတော်ကောင်းတရားကို အလေးပြုသူ ဖြစ်ရာ၏၊ အာမိသကို အလေးပြုသူ မဖြစ်ရာ၊ အနက်အားဖြင့် ဆုံးဖြတ်သူ ဖြစ်ရာ၏၊ ပရိသတ်တို့ လိုအပ်သောအကြောင်းနှင့်အတူ လိုက်၍ စီရင်သူ မဖြစ်ရာ၊ လျောက်ပတ်သော အခါ၌ မေးစိစစ်ရာ၏၊ မလျောက်ပတ်သော အခါ၌ မမေးမစိစစ်ရာ၊ဟုတ်မှန်သဖြင့် မေးစိစစ်ရာ၏၊ မဟုတ်မှန်သဖြင့် မမေးမစိစစ်ရာ၊ နူးညံ့သိမ်မွေ့သဖြင့် မေးစိစစ်ရာ၏၊ ကြမ်းတမ်းသဖြင့် မမေး မစိစစ်ရာ၊ အကျိုးစီးပွါးနှင့် စပ်သဖြင့်မေးစိစစ်ရာ၏၊ အကျိုးစီးပွါးနှင့် မစပ်သဖြင့် မမေးမစိစစ်ရာ၊ မေတ္တာစိတ်ဖြင့် မေးစိစစ်ရာ၏၊ ဒေါသစိတ်ဖြင့် မမေးမစိစစ်ရာ၊ နားရင်း၌ တိုင်ပင်သူ မဖြစ်ရာ၊ အကောက် မကြံအပ်၊ မျက်စိကို မမှိတ်အပ်၊ မျက်မှောင် မကြုတ်အပ်၊ ဦးခေါင်းကို မချီအပ်၊ လက်ဖောက်ပြန်ခြင်းကို မပြုအပ်၊ လက်ဆုပ်ကို မပြအပ်၊ နေရာ၌ လိမ္မာသူ ထိုင်ခြင်း၌ လိမ္မာသူ ဖြစ်ရာ၏၊ ထမ်းပိုးတစ်ပြန်မျှကို ကြည့်သဖြင့် (ဆုံးဖြတ်အပ်သော) အနက်ကို မှတ်သဖြင့် မိမိအား ရောက်သောနေရာ၌ နေရာ၏၊ နေရာမှ မထရာ၊ အဆုံးအဖြတ်ကိုမယုတ်စေအပ်၊ ကောက်သောခရီးကို မမှီဝဲအပ်၊ လက်ရုံးကို ခါလျက် မပြောဆိုအပ်၊ အဆောတလျင်မဆုံးဖြတ်အပ်၊ ရှောင်တခင်ပြုလေ့မရှိသူ ဖြစ်ရာ၏၊ မကြမ်းတမ်းသူ ဖြစ်ရာ၏၊ မကောင်းသဖြင့်ဆိုအပ်သော စကားကို သည်းခံလေ့ရှိသူ ဖြစ်ရာ၏၊ မေတ္တာစိတ်ရှိသူ အစီးအပွါးကို စောင့်ရှောက်သူဖြစ်ရာ၏၊ သနားခြင်းရှိသူ အစီးအပွါးကို ရှာလေ့ရှိသူ ဖြစ်ရာ၏၊ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကို မဆိုသူ အဆုံးအပိုင်းအခြားရှိသော စကားကို ဆိုသူ ဖြစ်ရာ၏၊ မုန်းသူတို့၏ အလိုသို့ မလိုက်သူ မငြင်းခုံသော စကားရှိသူ ဖြစ်ရာ၏၊ မိမိကိုယ်ကို စုံစမ်းဆင်ခြင်အပ်၏၊ သူတစ်ပါးကို စုံစမ်းဆင်ခြင်အပ်၏၊ စောဒကပုဂ္ဂိုလ်ကိုစုံစမ်းဆင်ခြင်အပ်၏၊ စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်ကို စုံစမ်းဆင်ခြင်အပ်၏၊ မတရားသဖြင့် စောဒနာသော ပုဂ္ဂိုလ်ကိုစုံစမ်းဆင်ခြင်အပ်၏၊ မတရားသော စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်ကို စုံစမ်း ဆင်ခြင်အပ်၏၊ တရားသဖြင့်စောဒနာသော ပုဂ္ဂိုလ်ကို စုံစမ်းဆင်ခြင်အပ်၏၊ တရားသော စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်ကို စုံစမ်းဆင်ခြင်အပ်၏၊ (စောဒက စုဒိတက တို့ ဆိုသော) စကားကို မယုတ်စေသဖြင့် မဆိုသော စကားကို မပြသဖြင့် (သံဃာ့ဘောင်သို့) သက်ကုန်သော ပုဒ်ဝါကျတို့ကို ကောင်းစွာ (မှတ်သား) ကောက်ယူ၍ သူတစ်ပါးကိုမေးမြန်း၍ ဝန်ခံသည့် အလျောက် ဆုံးဖြတ်ရာ၏၊ တွေဝေမိန်းမောသော သူကို ရွှင်စေရာ၏၊ ကြောက်ရွံ့တတ်သောသူကို သက်သာစေရာ၏၊ ကြမ်းသော သူကို တားမြစ်အပ်၏၊ မစင်ကြယ်သောအလဇ္ဇီကို ထင်စွာ ပြအပ်၏၊ ဖြောင့်မတ်သူကို နူးညံ့စွာ ပြောဆိုအပ်၏၊ ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်အပ်၊ ဒေါသာဂတိသို့ မလိုက်အပ်၊ မောဟာ ဂတိသို့ မလိုက်အပ်၊ ဘယာဂတိသို့ မလိုက်အပ်၊ တရားတို့၌လည်းကောင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်တို့၌လည်းကောင်း အလယ်အလတ်၌ တည့်မတ်သော သဘောရှိသူဖြစ်ရာ၏၊ ဤသို့ မေးစိစစ်သော ဝိနည်းဓိုရ်သည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်ကို ပြုသူလည်းဖြစ်၏၊ ပညာရှိသီတင်းသုံးဖော်တို့ကလည်း ချစ်အပ် နှစ်သက်အပ် အလေးပြုအပ် (မေတ္တာဖြင့်) ပွားစေအပ်သူလည်း ဖြစ်၏။

The Compendium The short chapter on the resolution of conflicts The procedure for an investigator “When a monk who is involved in a conflict is about to approach the Sangha, he should: be humble; be intent on removing defilements; be skilled in appropriate seating and where to sit down, taking a seat without encroaching on the senior monks and without blocking the junior monks; not ramble or engage in worldly talk, but speak according to the Teaching or invite others to speak or value noble silence. An investigator—who has been approved by the Sangha and who wishes to investigate—should not ask about preceptor, teacher, student, pupil, co-student, co-pupil, caste, name, family, reciter tradition, home address, or nationality. What is the reason for that? In these cases there is affection or ill will. When there is affection or ill will, one might be biased by favoritism, ill will, confusion, or fear. An investigator—who has been approved by the Sangha and who wishes to investigate—should respect the Sangha, not individuals; should value the true Dhamma, not worldly things; should value the goal, not conforming to the gathering; should investigate at an appropriate time, not at an inappropriate one; should investigate truthfully, not falsely; should investigate gently, not harshly; should investigate beneficially, not unbeneficially; should investigate with a mind of good will, not with ill will; should not whisper in the ear; should not look for flaws; should not wink; should not raise an eyebrow; should not raise the head; should not signal with the hand; should not gesture with the hand. He should be skilled in appropriate seating and where to sit down. Looking a plow’s length ahead, acting in line with his aim, he should sit down on his own seat. He should not get up from his seat, bungle the investigation, take a wrong path, or gesticulate. He should proceed without haste or force, not be fierce, and be patient with others’ speech. He should have mind of loving kindness with compassion and empathy, and strive for what is beneficial. He should not speak idly but to the point, without being angry or argumentative. He should assess himself, the others, the accuser, the accused, one who accuses illegitimately, one who is accused illegitimately, one who accuses legitimately, and one who is accused legitimately. Not omitting what has been said, nor announcing what has not been said, he should carefully scrutinize the sentences and words under consideration, question the others, and deal with them according to what they have admitted. He should gladden those who are confused, comfort those who are frightened, restrain those who are fierce, and expose those who are impure. Being upright and gentle, he should not be biased by favoritism, anger, confusion, or fear. He should be impartial in regard to the Teaching and the people involved. In this way an investigator is acting in accordance with the instruction of the Teacher. And they are dear, agreeable, respected, and esteemed by their discerning fellow monastics.

၃၆၆။ (ဝိနည်းဓိုရ်ဆောင်သော) ပါဠိတော်သည် နှီးနှောခြင်း အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ ဥပမာ ဥပမေယျသည့်ထင်ရှားစွာ ပြခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ အနက်သည် သိစေခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ မေးမြန်းခြင်းသည် (အာပတ်သင့် မသင့်၌) ထားခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ အခွင့်တောင်းခြင်းအမှုသည် စောဒနာခြင်းအကျိုးငှါဖြစ်၏၊ စောဒနာခြင်းသည် အောက်မေ့စေခြင်း အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ အောက်မေ့စေခြင်းသည် ဆိုဖွယ်စကားရှိသည်ကို ပြုခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ ဆိုဖွယ်စကားရှိသည်ကို ပြုခြင်းသည် တားမြစ်လွယ်ခြင်းအကျိုးငှါဖြစ်၏၊ တားမြစ်ခြင်းသည် အဆုံးအဖြတ်သို့ ရောက်စေခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ အဆုံးအဖြတ်သို့ ရောက်စေခြင်းသည် အပြစ်ရှိသည် မရှိသည်ကို စုံစမ်းနှိုင်းချိန်ခြင်း အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ စုံစမ်းနှိုင်းချိန်ခြင်းသည်အရာဟုတ်သည် မဟုတ်သည်ကို သိစေခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ အရာဟုတ်သည် မဟုတ်သည်ကို သိစေခြင်းသည် သီလမရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို နှိပ်ခြင်း သီလချစ်ခင် သူတော်စင်ရဟန်းတို့ကို ချီးမြှောက်ခြင်းငှါဖြစ်၏။ သံဃာသည် (အဆုံးအဖြတ်) ကို ဝန်ခံခြင်း (ကောင်းစွာဆုံးဖြတ်အပ်သည် မကောင်းသဖြင့် ဆုံးဖြတ်အပ်သည်ကို) သိစေခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ သံဃာခွင့်ပြုအပ်သော ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အသီးအခြား (အကြီးအကဲအရာ၌) တည်ကုန်၏၊ မချွတ်မယွင်းသော စကားရှိသော အရာ၌ တည်ကုန်၏။ ဝိနည်းပညတ်သည် စောင့်စည်းခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ စောင့်စည်းခြင်းသည် စိတ်မကြည်မသာ မရှိခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ စိတ်မကြည်မသာမရှိခြင်းသည် ဝမ်းမြောက်ခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ ဝမ်းမြောက်ခြင်းသည် နှစ်သက်ခြင်း အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ နှစ်သက်ခြင်းသည် (ပူပန်မှု) ငြိမ်းအေးခြင်း အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ ငြိမ်းအေးခြင်းသည် (ကိုယ် စိတ်) ချမ်းသာခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ ချမ်းသာခြင်းသည် (စိတ်၏) တည်ကြည်ခြင်းအကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ (စိတ်၏) တည်ကြည်ခြင်းသည် ယထာဘူတဉာဏ်အမြင် အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ ယထာဘူတဉာဏ်အမြင်သည် နိဗ္ဗိဒါ ဉာဏ်အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ နိဗ္ဗိဒါ ဉာဏ်သည် အရိယာမဂ် အကျိုးငှါဖြစ်၏၊ အရိယာမဂ်သည် အရဟတ္တဖိုလ်အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ အရဟတ္တဖိုလ်သည် ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ်သည် အနုပါဒါပရိနိဗ္ဗာန်အကျိုးငှါ ဖြစ်၏၊ ဝိနယကထာသည် ထိုပရိနိဗ္ဗာန်အကျိုးရှိ၏၊ (ဝိနည်းကို) တိုင်ပင်ခြင်းသည် ထိုပရိနိဗ္ဗာန်အကျိုး ရှိ၏။ အဆင့်ဆင့်သော အကြောင်း၏ အဖြစ်သည် ထိုပရိနိဗ္ဗာန်အကျိုးရှိ၏၊ နားထောင်ခြင်းသည် ထိုပရိနိဗ္ဗာန်အကျိုးရှိ၏၊ ဥပါဒါန်လေးပါးတို့ဖြင့် မစွဲဲလမ်းမူ၍ စိတ်၏ (အရဟတ္တဖိုလ်ဟုဆိုအပ်သော) လွတ်ခြင်းသည် ထိုပရိနိဗ္ဗာန်အကျိုးငှါ ဖြစ်၏။ ဤရွေ့အပြီးတည်း။

The Monastic Code is for the sake of concluding, a simile for the sake of illustration, the goal is to be made known, and questioning is for sake of establishing. Getting permission is for the sake of accusing, accusing for reminding, reminding for directing, directing for obstructing, obstructing for investigating, investigating for weighing up, weighing up for deciding what is and is not the case, and deciding what is and is not the case is for the sake of restraining bad people and to support the good monks. The Sangha has the purpose of examining and accepting the decision. The Sangha should appoint people who are trustworthy to positions of authority. The Monastic Law is for the sake of restraint, restraint for non-regret, non-regret for joy, joy for rapture, rapture for tranquility, tranquility for bliss, bliss for stillness, stillness for seeing things according to reality, seeing things according to reality for repulsion, repulsion for dispassion, dispassion for liberation, liberation for knowledge and vision of liberation, and knowledge and vision of liberation is for the sake of extinguishment without grasping. This is the purpose of discussion, this is the purpose of consultation, this is the purpose of vital conditions, this is the purpose of listening, that is, the release of mind without grasping.”

၃၆၇။ ကောင်းသော ပညာရှိတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည် ပြုတော်မူအပ် ကောင်းစွာဟောတော်မူအပ်သော သိက္ခာပုဒ်တို့အား လျော်သော စိစစ်ခြင်းအစဥ်ကို တမလွန်ဂတိ မဖျက်ဆီးဘဲမှတ်သားနာယူလော့။ ဝတ္ထု ဝိပတ္တိ အာပတ် နိဒါန်း ရှေ့နောက်စကားကို မသိသည့်ပြင် ပြုအပ်သည် မပြုအပ်သည်ကိုလည်းအညီအညွတ် မသိ၊ အခြင်းအရာ၌လည်း မလိမ္မာ။ ကံကိုလည်း မသိ၊ အဓိကရုဏ်းကိုလည်း မသိ၊ သမထတို့၌လည်း မလိမ္မာ၊ (ရာဂစသည်တို့ဖြင့်) တပ်မက်တတ်၏၊ ဖျက်ဆီးတတ်၏၊ တွေဝေတတ်၏၊ ဘယာဂတိ, မောဟာဂတိသို့ လိုက်၏။ သိစေအပ်သော အရာ၌လည်း မလိမ္မာ၊ ဆုံးဖြတ်ခြင်း၌လည်း မလိမ္မာ၊ (မိမိနှင့် တူသော) ပရိသတ်အသင်းအပင်းကို ရ၏၊ မရှက်တတ်၊ မည်းညစ်သော အမှုရှိ၏၊ (ပုဂ္ဂလ ဓမ္မတို့၌) ရိုသေခြင်းမရှိ၊ စင်စစ်ထိုသို့သဘောရှိသော ရဟန်းကို မကြည့်ရှုအပ် သော ပုဂ္ဂိုလ် (သမုတ်၍ အကြီးအကဲအရာ၌မထားထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်)ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ ဝတ္ထု ဝိပတ္တိ အာပတ် နိဒါန်း ရှေ့နောက်စကားကို သိသည့်ပြင် ပြုအပ်သည် မပြုအပ်သည်ကိုလည်း အညီအညွတ် သိ၏၊ အခြင်းအရာ၌လည်း လိမ္မာ၏။ ကံကိုလည်း သိ၏၊ အဓိကရုဏ်းကိုလည်း သိ၏၊ သမထ၌လည်း လိမ္မာ၏၊ (ရာဂ စသည်တို့ဖြင့်) မတပ်မက်တတ်၊ မဖျက်ဆီးတတ်၊ မတွေဝေတတ်၊ ဘယာဂတိ, မောဟာ ဂတိသို့ မလိုက်။ သိစေအပ်သော အရာ၌လည်း လိမ္မာ၏၊ ဆုံးဖြတ်ခြင်း၌လည်း လိမ္မာ၏၊ (မိမိနှင့် တူသော) ပရိသတ်အသင်းအပင်းကို ရ၏၊ ရှက်တတ်သော စိတ်ရှိ၏၊ ဖြူစင်သော အမှုရှိ၏၊ (ပုဂ္ဂလ ဓမ္မတို့၌) ရိုသေခြင်းရှိ၏၊ စင်စစ် ထိုသို့သဘောရှိသော ရဟန်းကို ကြည့်ရှုအပ်သော ပုဂ္ဂိုလ် (သမုတ်၍ အကြီးအကဲအရာ၌ထားထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်)ဟူ၍ ဆိုအပ်၏။ စူဠသင်္ဂါမ ပြီး၏။ ထိုစူဠသင်္ဂါမ၏ အကျဥ်းချုပ်ကား နှိမ့်ချသောစိတ်ဖြင့် သံဃာသို့ ချဥ်းကပ်အပ်၏၊ ဥပဇ္ဈာယ်စသည်ကို မမေးရာ၊ သံဃာ၌ အလေးပြုသည်ဖြစ်ရာ၏၊ ပုဂ္ဂိုလ်၌ အလေးမပြုရာ၊ ပါဠိကို နှီးနှောခြင်း အကျိုးငှါ (ဆိုအပ်၏)၊ ဝိနည်းကိုချီးမြှောက်ခြင်း ပရိနိဗ္ဗာန်အကျိုးတစ်ပါးကို ညွှန်းပြ ခြင်း စူဠသင်္ဂါမ၌ ဤဥဒ္ဒါန်းကို ပြုအပ်၏။ ဤရွေ့ အကျဥ်းချုပ် အပြီးတည်း။ မဟာသင်္ဂါမ

“Consider carefully <j>the proper procedure of examination, As formulated by the skilled Awakened One, Well-spoken in line with the training rules— Do not ruin your future rebirth. Ignorant about basis, failure, and offense, As well as source and ways; Not knowing the right order, Nor what has and has not been done. Ignorant about legal procedures and legal issues, As well as their settling. Greedy, angry, and confused, Biased by fear and confusion, Not skilled in persuasion, Nor in making others understand; A shameless one who has obtained supporters, Disrespectful and doing dark deeds— A monk such as this Is called ‘not worthy of attention’. Understanding basis, failure, and offense, As well as source and ways; Knowing the right order, And also what has and has not been done. Understanding legal procedures and legal issues, As well as their settling. Not greedy, angry, or confused, Biased neither by fear nor confusion, Skilled in persuasion, And in making others understand; A conscientious one who has obtained supporters, Respectful and doing bright deeds— A monk such as this Is called ‘worthy of attention’.” The short chapter on the resolution of conflicts is finished This is the summary: “Humble, one may ask, Respect for the Sangha, not individuals; The Monastic Code is for the sake of concluding, And through supporting the training— The summary of the short chapter on the resolution of conflicts, Made into one recitation.”

၁-ဆုံးဖြတ်သော ရဟန်း သိအပ်သော အရာ စသည် ၃၆၈။ စစ်မြေပြင် (အဓိကရုဏ်းကို ဆုံးဖြတ်အံ့သောငှါ သံဃာစည်းဝေးရာ) သို့ သက်ဝင်သော၊ သံဃာ၌တရားဆုံးဖြတ်သော ရဟန်းသည် ဝတ္ထုကို သိထိုက်၏၊ ဝိပတ္တိကို သိထိုက်၏၊ အာပတ်ကို သိထိုက်၏၊ နိဒါန်းကို သိထိုက်၏၊ အခြင်းအရာကို သိထိုက်၏၊ ရှေ့နောက်စကားကို သိထိုက်၏၊ ပြုအပ် သည်မပြုအပ်သည်ကို သိထိုက်၏၊ ကံကို သိထိုက်၏၊ အဓိကရုဏ်းကို သိထိုက်၏၊ ငြိမ်းအေးကြောင်းသမထကို သိထိုက်၏၊ ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်အပ်၊ ဒေါသာဂတိသို့ မလိုက်အပ်၊ မောဟာဂတိသို့ မလိုက်အပ်၊ ဘယာဂတိသို့ မလိုက်အပ်၊ သိစေအပ်သော အရာ၌ သိစေအပ်၏၊ ရှုစေအပ်သော အရာ၌ ရှုစေအပ်၏၊ ငဲ့အပ်သော အရာ၌ ငဲ့အပ်၏၊ ကြည်လင်စေအပ်သော အရာ၌ ကြည်လင်စေအပ်၏၊ “အသင်းအပင်းကို ငါရသည်”ဟု သူတစ်ပါး အသင်းအပင်းကို မထီမဲ့မြင် မပြုအပ်၊ “ငါ များသောအကြားအမြင် ရှိသည်”ဟု နည်းသော အကြားအမြင်ရှိသူကို မထီမဲ့မြင် မပြုအပ်၊ “ငါ မထေရ်ကြီးဖြစ်သည်”ဟု သီတင်းငယ်ကို မထီမဲ့မြင် မပြုအပ်၊ မရောက်သေးသော အဓိကရုဏ်းကို မဆိုအပ်၊ ရောက်သော အဓိကရုဏ်းကို ဓမ္မမှ ဝိနည်းမှ မယုတ်စေအပ်၊ အကြင်တရားဖြင့် အကြင်ဝိနည်းဖြင့်အကြင်မြတ်စွာ ဘုရား အဆုံးအမတော်ဖြင့် ထိုအဓိကရုဏ်းသည် ငြိမ်း၏၊ ထိုအခြင်းအရာအားဖြင့်ထိုအဓိကရုဏ်းကို ငြိမ်းစေအပ်၏။

The Compendium The great chapter on the resolution of conflicts 1. What is to be known by one who is speaking, etc. When a monk who is involved in a conflict is speaking in the Sangha, he should know the actions that are the bases for offenses, as well as the failures, the offenses, the origin stories, the attributes, the right order, what has and has not been done, the legal procedures, the legal issues, and their settling. He should not be biased by favoritism, ill will, confusion, or fear. He should persuade when persuasion is appropriate, should make others understand when making understand is appropriate, should look on when looking on is appropriate, and should inspire when inspiration is appropriate. Thinking, “I’ve obtained supporters,” he should not despise the supporters of others. Thinking, “I’m learned,” he should not despise those who are ignorant. Thinking, “I’m more senior,” he should not despise those who are junior. He should not speak about what has not been reached, and he should not use the Teaching or the Monastic Law to neglect what has been reached. He should resolve that legal issue in accordance with the Teaching, the Monastic Law, and the Teacher’s instruction.

၃၆၉။ ဝထ္ထုကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား ရှစ်ပါးသော ပါရာဇိကတို့၏ ဝတ္ထုကို သိထိုက်၏၊ နှစ်ဆယ့်သုံးပါးသော သံဃာဒိသိသ်တို့၏ ဝတ္ထုကို သိထိုက်၏၊ နှစ်ပါးသော အနိယတတို့၏ ဝတ္ထုကိုသိထိုက်၏၊ လေးဆယ့်နှစ်ပါးသော နိဿဂ္ဂိပါစိတ်တို့၏ ဝတ္ထုကို သိထိုက်၏၊ တစ်ရာ့ရှစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသောပါစိတ်တို့၏ ဝတ္ထုကို သိထိုက်၏၊ တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးသော ပါဋိဒေသနီတို့၏ ဝတ္ထုကို သိထိုက်၏၊ ဒုက္ကဋ်အာပတ်တို့၏ ဝတ္ထုကို သိထိုက်၏၊ ဒုဗ္ဘာသီအာပတ်တို့၏ ဝတ္ထုကို သိထိုက်၏။

He should know the actions that are the bases for offenses: he should know the actions that are the bases for the eight offenses entailing expulsion, for the twenty-three offenses entailing suspension, for the two undetermined offenses, for the forty-two offenses entailing relinquishment, for the one hundred and eighty-eight offenses entailing confession, for the twelve offenses entailing acknowledgment, for the offenses of wrong conduct, and for the offenses of wrong speech.

၃၇၀။ ဝိပတ္တိကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား သီလပျက်စီးခြင်းကို သိထိုက်၏၊ အကျင့်ပျက်စီးခြင်းကိုသိထိုက်၏၊ အယူပျက်စီးခြင်းကို သိထိုက်၏၊ အသက်မွေးဝမ်းကြောင်းပျက်စီးခြင်းကို သိထိုက်၏။

He should know the failures: he should know failure in morality, failure in conduct, failure in view, and failure in livelihood.

၃၇၁။ အာပတ်ကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား ပါရာဇိကအာပတ်ကို သိထိုက်၏၊ သံဃာဒိသိသ် အာပတ်ကို သိထိုက်၏၊ ထုလ္လစ္စဥ်းအာပတ်ကို သိထိုက်၏၊ ပါစိတ်အာပတ်ကို သိထိုက်၏၊ ပါဋိဒေသနီ အာပတ်ကိုသိထိုက်၏၊ ဒုက္ကဋ်အာပတ်ကို သိထိုက်၏၊ ဒုဗ္ဘာသီအာပတ်ကို သိထိုက်၏။

He should know the offenses: he should know the offenses entailing expulsion, the offenses entailing suspension, the serious offenses, the offenses entailing confession, the offenses entailing acknowledgement, the offenses of wrong conduct, and the offenses of wrong speech.

၃၇၂။ နိဒါန်းကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား ရှစ်ပါးသော ပါရာဇိကတို့၏ နိဒါန်းကို သိထိုက်၏၊ နှစ်ဆယ့်သုံးပါးသော သံဃာဒိသိသ်တို့၏ နိဒါန်းကို သိထိုက်၏၊ နှစ်ပါးသော အနိယတတို့၏ နိဒါန်းကိုသိထိုက်၏၊ လေးဆယ့်နှစ်ပါးသော နိဿဂ္ဂိပါစိတ်တို့၏ နိဒါန်းကို သိထိုက်၏၊ တစ်ရာ့ရှစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသောပါစိတ်တို့၏ နိဒါန်းကို သိထိုက်၏၊ တစ်ဆယ့်နှစ်ပါးသော ပါဋိဒေသနီတို့၏ နိဒါန်းကို သိထိုက်၏၊ ဒုက္ကဋ်အာပတ်တို့၏ နိဒါန်းကို သိထိုက်၏၊ ဒုဗ္ဘာသီအာပတ်တို့၏ နိဒါန်းကို သိထိုက်၏။

He should know the origin stories: he should know the origin stories to the eight offenses entailing expulsion, to the twenty-three offenses entailing suspension, to the two undetermined offenses, to the forty-two offenses entailing relinquishment, to the one hundred and eighty-eight offenses entailing confession, to the twelve offenses entailing acknowledgment, to the offenses of wrong conduct, and to the offenses of wrong speech.

၃၇၃။ အခြင်းအရာကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား သံဃာကို အခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏၊ ဂိုဏ်းကိုအခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏၊ ပုဂ္ဂိုလ်ကို အခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏၊ စောဒကပုဂ္ဂိုလ်ကိုအခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏၊ စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်ကို အခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏။ သံဃာကို အခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏ဟူသည်ကား ဤသံဃာသည် ဤအဓိကရုဏ်းကိုတရားတော်ဖြင့် ဝိနည်းဖြင့် မြတ်စွာဘုရား၏ အဆုံးအမတော်ဖြင့် ငြိမ်းစေခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်အံ့လော၊ သို့မဟုတ် မစွမ်းနိုင်အံ့လောဟု သံဃာကို အခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏။ ဂိုဏ်းကို အခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏ဟူသည်ကား ဤဂိုဏ်းသည် ဤအဓိကရုဏ်းကိုတရားတော်ဖြင့် ဝိနည်းဖြင့် မြတ်စွာဘုရား၏ အဆုံးအမတော်ဖြင့် ငြိမ်းစေခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်အံ့လော၊ သို့မဟုတ် မစွမ်းနိုင်အံ့လောဟု ဂိုဏ်းကို အခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏။ ပုဂ္ဂိုလ်ကို အခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏ဟူသည်ကား ဤပုဂ္ဂိုလ်သည် ဤအဓိကရုဏ်းကိုတရားတော်ဖြင့် ဝိနည်းဖြင့် မြတ်စွာဘုရား၏ အဆုံးအမတော်ဖြင့် ငြိမ်းစေခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်အံ့လော၊ သို့မဟုတ် မစွမ်းနိုင်အံ့လောဟု ပုဂ္ဂိုလ်ကို အခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏။ စောဒကပုဂ္ဂိုလ်ကို အခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏ဟူသည်ကား အသို့နည်း၊ ဤအသျှင်သည်ငါးပါးသော တရားတို့၌ တည်၍ သူတစ်ပါးကို စောဒနာသလော၊ သို့မဟုတ် မစောဒနာသလောဟုစောဒကပုဂ္ဂိုလ်ကို အခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏။ စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်ကို အခြင်းအရာအားဖြင့် သိထိုက်၏ဟူသည်ကား အသို့နည်း၊ ဤအသျှင် သည်မှန်ကန်သော တရား၌လည်းကောင်း၊ အမျက်မထွက်ခြင်း၌လည်းကောင်း ဤနှစ်ပါးသော တရားတို့၌တည် လေသလော၊ သို့မဟုတ် မတည်လေသလောဟု စုဒိတကပုဂ္ဂိုလ်ကို အခြင်းအရာအားဖြင့်သိထိုက်၏။

He should know the attributes: he should know the attributes of a sangha, of a group, of an individual, of an accuser, of an accused. He should know the attributes of a sangha: is this sangha capable of resolving this legal issue according to the Teaching, the Monastic Law, and the Teacher’s instruction, or is it not? He should know the attributes of a group: is this group capable of resolving this legal issue according to the Teaching, the Monastic Law, and the Teacher’s instruction, or is it not? He should know the attributes of an individual: is this individual capable of resolving this legal issue according to the Teaching, the Monastic Law, and the Teacher’s instruction, or is he not? He should know the attributes of an accuser: is this venerable established in the five qualities before accusing another, or is he not? He should know the attributes of an accused: is this venerable established in the two qualities of truth and composure, or is he not?

၃၇၄။ ရှေ့နောက်စကားကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား အသို့နည်း၊ ဤအသျှင်သည် ဝတ္ထု တစ်ခုမှလည်း ဝတ္ထုတစ်ခုသို့ ပြောင်းရွှေ့လေသလော၊ သို့မဟုတ် မပြောင်းရွှေ့လေသလော။ ပျက်စီးခြင်းတစ်ခုမှလည်း ပျက်စီးခြင်းတစ်ခုသို့ ပြောင်းရွှေ့လေသလော၊ သို့မဟုတ် မပြောင်းရွှေ့လေသလော။ အာပတ် တစ်ခုမှလည်း အာပတ်တစ်ခုသို့ ပြောင်းရွှေ့လေသလော၊ သို့မဟုတ် မပြောင်းရွှေ့လေသလော။ ပယ်ပြီး၍ ဝန်ခံလေသလော၊ သို့မဟုတ် ဝန်မခံလေသလော။ ဝန်ခံပြီး၍ ပယ်လေသလော၊ သို့မဟုတ်မပယ်လေသလော။ တစ်ပါးသော စကားဖြင့်မူလည်း တစ်ပါးသော စကားကို ဖုံးလွှမ်းလေသလော၊ သို့မဟုတ် မဖုံးလွှမ်းလေသလောဟု ရှေ့နောက်စကားကို သိထိုက်၏။

He should know the right order: does this venerable go from one action that is the basis for an offense to another action, from one failure to another, from one offense to another? Does he assert things after denying them, deny things after asserting them, or evade the issue? Or does he not?

၃၇၅။ ပြုအပ်သည် မပြုအပ်သည်ကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား မေထုန်အကျင့်ကို သိထိုက်၏၊ မေထုန်အကျင့်အားလျော်သည်ကို သိထိုက်၏၊ မေထုန်အကျင့်၏ ရှေ့အဖို့ကို သိထိုက်၏။ မေထုန်အကျင့်ကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား နှစ်ယောက် နှစ်ယောက်သော သူတို့၏ ရောက်အပ် သောအကျင့်ကို သိထိုက်၏။ မေထုန်အားလျော်သည်ကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား ရဟန်းသည် မိမိ၏ ခံတွင်းဖြင့် သူတစ်ပါး ၏အင်္ဂါဇာတ်ကို (စုပ်) ယူ၏။ မေထုန်၏ ရှေ့အဖို့ကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား အဆင်းရှိသော သုက်လွတ်ခြင်း အဆင်းမရှိသောသုက်လွတ်ခြင်းကို၊ ကိုယ်လက်နှီးနှောခြင်းကို၊ ရုန့်ရင်းသောစကားဆိုခြင်းကို၊ မိမိအကျိုးငှါ ကာမဂုဏ်ဖြင့် လုပ်ကျွေးခြင်းကို၊ စကားတစ်ဆင့်ပြောပေးခြင်းကို သိထိုက်၏။

He should know what has and has not been done: he should know sexual intercourse, he should know what amounts to sexual intercourse, he should know the preliminaries of sexual intercourse. He should know sexual intercourse: he should know that which is done wherever there are couples. He should know what amounts to sexual intercourse: a monk taking the genitals of another in his mouth. He should know the preliminaries to sexual intercourse: various colors, physical contact, indecent speech, satisfying one’s own desires, encouraging through speech.

၃၇၆။ ကံကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါးသော ကံတို့ကို သိထိုက်ကုန်၏၊ လေးပါးသော အပလောကနကံတို့ကို သိထိုက်ကုန်၏၊ လေးပါးသော ဉတ္တိကံတို့ကို သိထိုက်ကုန်၏၊ လေးပါးသော ဉတ္တိဒုတိယကံတို့ကို သိထိုက်ကုန်၏၊ လေးပါးသော ဉတ္တိစတုတ္ထကံတို့ကို သိထိုက်ကုန်၏။

He should know the legal procedures: he should know the sixteen legal procedures: he should know the four kinds of legal procedures consisting of getting permission, the four kinds of legal procedures consisting of one motion, the four kinds of legal procedures consisting one motion and one announcement, and the four kinds of legal procedures consisting of one motion and three announcements.

၃၇၇။ အဓိကရုဏ်းကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား လေးပါးသော အဓိကရုဏ်းတို့ကို သိထိုက်ကုန်၏၊ ဝိဝါဒါဓိကရုဏ်းကို သိထိုက်၏၊ အနုဝါဒါဓိကရုဏ်းကို သိထိုက်၏၊ အာပတ္တာဓိကရုဏ်းကို သိထိုက်၏၊ ကိစ္စာဓိကရုဏ်းကို သိထိုက်၏။

He should know the legal issues: he should know the four kinds of legal issues: he should know the legal issues arising from disputes, the legal issues arising from accusations, the legal issues arising from offenses, and the legal issues arising from business.

၃၇၈။ ငြိမ်းအေးကြောင်းသမထကို သိထိုက်၏ဟူသည်ကား ခုနစ်ပါးသော ငြိမ်းအေးကြောင်း ‘သမထ’တို့ကို သိထိုက်ကုန်၏၊ သမ္မုခါဝိနယသမထကို သိထိုက်၏၊ သတိဝိနယသမထကို သိထိုက်၏၊ အမူဠှဝိနယသမထကို သိထိုက်၏၊ ပဋိညာတကရဏသမထကို သိထိုက်၏၊ ယေဘုယျသိကာသမထကိုသိထိုက်၏၊ တဿပါပိယသိကာသမထကို သိထိုက်၏၊ တိဏဝတ္ထာရကသမထကို သိထိုက်၏။

He should know settling: he should know the seven principles for settling legal issues: he should know resolution face-to-face, resolution through recollection, resolution because of past insanity, acting according to what has been admitted, majority decision, further penalty, and covering over as if with grass. 2. Not to be biased

၂-အဂတိသို့ မလိုက်သင့်ပုံ ၃၇၉။ ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်အပ်ဟူသည်၌ ဆန္ဒာဂတိသို့ လိုက်သော သူသည် အဘယ်သို့ ဆန္ဒာဂတိသို့ လိုက်သနည်း။ ဤသာသနာတော်၌ အချို့သောသူသည် ဤသူသည် ငါ၏ ဥပဇ္ဈာယ်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဆရာဟူ၍လည်းကောင်း၊ အတူနေတပည့်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အနီးနေတပည့်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဥပဇ္ဈာယ်တူသူဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဆရာတူသူဟူ၍လည်းကောင်း၊ မြင်ဖူးသူ (အဆွေခင်ပွန်း)ဟူ၍လည်းကောင်း၊ အတူတကွစားသောက်ဖူးသူ (အဆွေခင်ပွန်း)ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဆွေမျိုးသားချင်းတော်သူဟူ၍လည်းကောင်း ထိုသူကိုအစဥ်သနားခြင်းငှါ ထိုသူကို စောင့်ရှောက်ခြင်းငှါ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားဟုတ်သည်ဟု ပြ၏၊ တရားဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြ၏၊ ဝိနည်းမဟုတ်သည်ကို ဝိနည်းဟုတ်သည်ဟု ပြ၏၊ ဝိနည်းဟုတ်သည်ကို ဝိနည်းမဟုတ်ဟု ပြ၏၊ မြတ်စွာဘုရား မဟောအပ် မမိန့်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရားဟောအပ် မိန့်အပ်၏ဟု ပြ၏၊ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ်မိန့်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား မဟောအပ်မမိန့်အပ်ဟု ပြ၏၊ မြတ်စွာဘုရား မလေ့ကျက်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား လေ့ကျက်အပ်၏ဟု ပြ၏၊ မြတ်စွာဘုရား လေ့ကျက်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား မလေ့ကျက်အပ်ဟု ပြ၏၊ မြတ်စွာဘုရား မပညတ်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား ပညတ်အပ်၏ဟု ပြ၏၊ မြတ်စွာဘုရား ပညတ်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရားမပညတ်အပ်ဟု ပြ၏၊ အာပတ်မသင့်သည်ကို အာပတ်သင့်၏ဟု ပြ၏၊ အာပတ်သင့်သည်ကို အာပတ်မသင့်ဟု ပြ၏၊ ပေါ့သော အာပတ်ကို လေးသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ လေးသော အာပတ်ကို ပေါ့သောအာပတ်ဟု ပြ၏၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ်ကို အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ အကြွင်းမရှိသောအာပတ်ကို အကြွင်းရှိသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို မရုန့်ရင်း မကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟုပြ၏၊ ဤတစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသော ဝတ္ထုတို့ဖြင့် ဆန္ဒာဂတိသို့ လိုက်သော သူသည် များစွာသော လူတို့၏စီးပွါးမဲ့ကို ပြုခြင်းငှါ များစွာသော လူတို့၏ မချမ်းသာခြင်းကို ပြုခြင်းငှါ များစွာသော လူတို့၏အကျိုးမဲ့ကို ပြုခြင်းငှါ နတ်လူတို့၏ စီးပွားမဲ့ကို ပြုခြင်းငှါ ဆင်းရဲခြင်းကို ပြုခြင်းငှါ ကျင့်၏။ ဤတစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသော ဝတ္ထုတို့ဖြင့် ဆန္ဒာဂတိသို့ လိုက်သော သူသည် (မိမိကိုယ်ကို) တူးဖြိုသည့်ဖြစ်၍ (သဒ္ဓါစသော) ဣန္ဒြေကို ဖျက်ဆီးသည်ဖြစ်၍ မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ်နှင့်တကွလည်း ဖြစ်၏၊ ပညာရှိတို့၏ ကဲ့ရဲ့ခြင်းနှင့်တကွလည်း ဖြစ်၏၊ များစွာသော မကောင်းမှုသည်လည်း ပွါး၏။ ဆန္ဒာဂတိသို့လိုက်သော သူသည် ဤသို့ ဆန္ဒာဂတိသို့ လိုက်၏။

He should not be biased by favoritism: How is one biased by favoritism? It may be that someone thinks, “This is my preceptor, teacher, student, pupil, co-student, co-pupil, friend, companion, or relative.” To be compassionate toward and protect this person, he proclaims what is contrary to the Teaching as being in accordance with it and what is in accordance with the Teaching as contrary to it. He proclaims what is contrary to the Monastic Law as being in accordance with it, and what is in accordance with the Monastic Law as contrary to it. He proclaims what hasn’t been spoken by the Buddha as spoken by him, and what has been spoken by the Buddha as not spoken by him. He proclaims what was not practiced by the Buddha as practiced by him, and what was practiced by the Buddha as not practiced by him. He proclaims what was not laid down by the Buddha as laid down by him, and what was laid down by the Buddha as not laid down by him. He proclaims a non-offense as an offense, and an offense as a non-offense. He proclaims a light offense as heavy, and a heavy offense as light. He proclaims a curable offense as incurable, and an incurable offense as curable. He proclaims a grave offense as minor, and a minor offense as grave. If he is biased by favoritism by way of these eighteen grounds, then his behavior is unbeneficial and a cause of unhappiness for humanity; it is harmful, detrimental, and a cause of suffering for gods and humans. If he is biased by favoritism by way of these eighteen grounds, then he is damaged and impaired, blamed and criticized by sensible people, and makes much demerit.

၃၈၀။ ဒေါသာဂတိသို့ မလိုက်အပ်ဟူသည်၌ ဒေါသာဂတိသို့ လိုက်သောသူသည် အဘယ်သို့ဒေါသာဂတိသို့ လိုက်သနည်း။ ဤသာသနာတော်၌ အချို့သော သူသည် “ငါ၏ အကျိုးမဲ့ကို ကျင့်ဖူး၏”ဟု ရန်ငြိုးဖွဲဲ့၏၊ “ငါ၏အကျိုးမဲ့ကို ကျင့်၏”ဟု ရန်ငြိုးဖွဲ့၏၊ “ငါ၏ အကျိုးမဲ့ကို ကျင့်လိမ့်မည်”ဟု ရန်ငြိုးဖွဲ့၏၊ “ငါ၏ ချစ်သူငါ၏ နှလုံးကို ပွါးစေတတ်သူ၏ အကျိုးမဲ့ကို ကျင့်ဖူး၏၊ ငါ၏ ချစ်သူ ငါ၏ နှလုံးကို ပွါးစေတတ်သူ၏အကျိုးမဲ့ကို ကျင့်၏၊ ငါ၏ ချစ်သူ ငါ၏ နှလုံးကို ပွါးစေတတ်သူ၏ အကျိုးမဲ့ကို ကျင့်လိမ့်မည်”ဟု ရန်ငြိုးဖွဲ့၏၊ “ငါ၏ မချစ်သူ ငါ၏ နှလုံးကို မပွါးစေတတ်သူ၏ အကျိုးကို ကျင့်ဖူး၏၊ အကျိုးကို ကျင့်၏၊ အကျိုးကို ကျင့်လိမ့်မည်”ဟု ရန်ငြိုးဖွဲ့၏။ ဤကိုးပါးသော အာဃာတဝတ္ထုတို့ဖြင့် ရန်ငြိုးဖွဲဲ့သည် ဖြစ်၍ အဖန်တလဲလဲ ရန်ငြိုးဖွဲဲ့သည် ဖြစ်၍အမျက်ထွက်သည် ဖြစ်၍ အမျက်နှိပ်စက်သည် ဖြစ်၍ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားဟုတ်သည်ဟု ပြ၏၊ တရားဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြ၏။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို မရုန့်ရင်း မကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသောအာပတ်ဟု ပြ၏၊ ဤတစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသော ဝတ္ထုတို့ဖြင့် ဒေါသာဂတိသို့ လိုက်သောသူသည် များစွာသောလူတို့၏ စီးပွားမဲ့ကို ပြုခြင်းငှါ များစွာသော လူတို့၏ မချမ်းသာခြင်းကို ပြုခြင်းငှါ များစွာသော လူတို့၏အကျိုးမဲ့ကို ပြုခြင်းငှါ နတ်လူတို့၏ စီးပွါးမဲ့ကို ပြုခြင်းငှါ ဆင်းရဲကို ပြုခြင်းငှါ ကျင့်၏။ ဤတစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသော ဝတ္ထုတို့ဖြင့် ဒေါသာဂတိသို့ လိုက်သော သူသည် (မိမိကိုယ်ကို) တူးဖြို သည်ဖြစ်၍ (သဒ္ဓါစသော) ဣန္ဒြေကို ဖျက်ဆီးသည်ဖြစ်၍ မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ်နှင့် တကွလည်းဖြစ်၏၊ ပညာရှိတို့၏ ကဲ့ရဲ့ခြင်းနှင့် တကွလည်း ဖြစ်၏၊ များစွာသော မကောင်းမှုသည်လည်း ပွါး၏။ ဒေါသာဂတိသို့ လိုက်သော သူသည် ဤသို့ ဒေါသာဂတိသို့ လိုက်၏။

He should not be biased by ill will: How is one biased by ill will? It may be that someone thinks, “They’ve harmed me,” and he feels resentful. Or he thinks, “They’re harming me,” and he feels resentful. Or he thinks, “They’ll harm me,” and he feels resentful. Or he thinks, “They’ve harmed someone who’s dear to me” … “They’re harming someone who’s dear to me” … “They’ll harm someone who’s dear to me” … “They’ve benefited someone I dislike” … “They’re benefiting someone I dislike” … “They’ll benefit someone I dislike,” and he feels resentful. Because of these nine grounds for resentment, he is resentful, hostile, angry, and overcome by anger, and then proclaims what is contrary to the Teaching as being in accordance with it and what is in accordance with the Teaching as contrary to it … He proclaims a grave offense as minor, and a minor offense as grave. If he is biased by ill will by way of these eighteen grounds, then his behavior is unbeneficial and a cause of unhappiness for humanity; it is harmful, detrimental, and a cause of suffering for gods and humans. If he is biased by ill will by way of these eighteen grounds, then he is damaged and impaired, blamed and criticized by sensible people, and makes much demerit.

၃၈၁။ မောဟာဂတိသို့ မလိုက်အပ်ဟူသည်၌ မောဟာဂတိသို့ လိုက်သောသူသည် အဘယ်သို့မောဟာဂတိသို့ လိုက်သနည်း။ တပ်မက်သောသူသည် ရာဂ၏ အစွမ်းအားဖြင့် လိုက်၏၊ ဖျက်ဆီးပြစ်မှားသူသည် ဒေါသ၏ အစွမ်းအားဖြင့် လိုက်၏၊ တွေဝေသောသူသည် မောဟ၏ အစွမ်းအားဖြင့် လိုက်၏၊ မှားသောအားဖြင့် သုံးသပ်သူသည် အယူ ‘ဒိဋ္ဌိ’ ၏ အစွမ်းအားဖြင့် လိုက်၏။ တွေဝေသည် ဖြစ်၍ ပြင်းစွာတွေဝေသည် ဖြစ်၍ မောဟနှိပ်စက်အပ်သည် ဖြစ်၍ တရားမဟုတ်သည် ကိုတရားဟုတ်သည်ဟု ပြ၏။ တရားဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြ၏။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသောအာပတ်ကို မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကိုရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ ဤတစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသော ဝတ္ထုတို့ဖြင့် မောဟာဂတိသို့ လိုက်သောသူသည် များစွာသော လူတို့၏ စီးပွါးမဲ့ကို ပြုခြင်းငှါ များစွာသော လူတို့၏ မချမ်းသာခြင်းကိုပြုခြင်းငှါ များစွာသော လူတို့၏ အကျိုးမဲ့ကို ပြုခြင်းငှါ နတ်လူတို့၏ စီးပွါးမဲ့ကို ပြုခြင်းငှါ ဆင်းရဲခြင်းကိုပြုခြင်းငှါ ကျင့်၏။ ဤတစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသော ဝတ္ထုတို့ဖြင့် မောဟာဂတိသို့ လိုက်သောသူသည် (မိမိကိုယ်ကို) တူးဖြို သည်ဖြစ်၍ (သဒ္ဓါစသော) ဣန္ဒြေကို ဖျက်ဆီးသည် ဖြစ်၍ မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ်နှင့် တကွ လည်းဖြစ်၏၊ ပညာရှိတို့၏ ကဲ့ရဲ့ခြင်းနှင့် တကွလည်း ဖြစ်၏၊ များစွာသော မကောင်းမှုသည်လည်း ပွါး၏။ မောဟာဂတိသို့ လိုက်သောသူသည် ဤသို့ မောဟာဂတိသို့ လိုက်၏။

He should not be biased by confusion: How is one biased by confusion? Biased by favoritism, ill will, or confusion, or by a grasped view, he is confused, deluded, and overcome by confusion, and then proclaims what is contrary to the Teaching as being in accordance with it and what is in accordance with the Teaching as contrary to it … He proclaims a grave offense as minor, and a minor offense as grave. If he is biased by confusion by way of these eighteen grounds, then his behavior is unbeneficial and a cause of unhappiness for humanity; it is harmful, detrimental, and a cause of suffering for gods and humans. If he is biased by confusion by way of these eighteen grounds, then he is damaged and impaired, blamed and criticized by sensible people, and makes much demerit.

၃၈၂။ ဘယာဂတိသို့ မလိုက်အပ်ဟူသည်၌ ဘယာဂတိသို့ လိုက်သောသူသည် အဘယ်သို့ဘယာဂတိသို့ လိုက်သနည်း။ ဤသာသနာတော်၌ အချို့သော သူသည် “ဤသူသည် ‘မညီမညွတ်သော ကာယကံစသည်ကိုမှီ၏’ဟူ၍သော်လည်းကောင်း၊ ‘ (မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ အန္တဂ္ဂါဟိကဒိဋ္ဌိ) အယူကို မှီ၏’ဟူ၍သော်လည်းကောင်း၊ ‘အားရှိသူ ရဟန်းများကို မှီ၏’ဟူ၍သော်လည်းကောင်း၊ ‘ခက်ထန်ကြမ်းတမ်း၏၊ အသက်အန္တရာယ်ကိုလည်းကောင်း၊ သာသနာတော်၏ အန္တရာယ်ကိုလည်းကောင်း၊ ပြုလိမ့်မည်’ဟူ၍သော်လည်းကောင်း” တွေး၍ ထိုသူမှ ကြောက်သဖြင့် ကြောက်သည်ဖြစ်၍ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားဟုတ်သည်ဟု ပြ၏၊ တရားဟုတ် သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြ၏၊ ဝိနည်းမဟုတ်သည်ကို ဝိနည်းဟုတ်သည်ဟု ပြ၏၊ ဝိနည်းဟုတ်သည်ကို ဝိနည်းမဟုတ်ဟု ပြ၏၊ မြတ်စွာဘုရားမဟောအပ် မမိန့်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ် မိန့်အပ်၏ဟု ပြ၏၊ မြတ်စွာဘုရားဟောအပ် မိန့်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား မဟောအပ် မမိန့်အပ်ဟု ပြ၏၊ မြတ်စွာဘုရားမလေ့ကျက်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား လေ့ကျက်အပ်သည်ဟု ပြ၏၊ မြတ်စွာဘုရားလေ့ကျက်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား မလေ့ကျက်အပ်ဟု ပြ၏၊ မြတ်စွာဘုရား မပညတ်အပ်သည်ကိုမြတ်စွာဘုရား ပညတ်အပ်သည်ဟု ပြ၏၊ မြတ်စွာဘုရား ပညတ်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား မပညတ်အပ်ဟု ပြ၏၊ အာပတ်မသင့်သည်ကို အာပတ်သင့်၏ဟု ပြ၏၊ အာပတ်သင့်သည်ကို အာပတ်မသင့်ဟုပြ၏၊ ပေါ့သော အာပတ်ကို လေးသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ လေးသော အာပတ်ကို ပေါ့သော အာပတ်ဟုပြ၏၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ်ကို အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကိုအကြွင်းရှိသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသောအာပတ်ဟု ပြ၏၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ ဤတစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသော ဝထ္ထုတို့ဖြင့် ဘယာဂတိသို့ လိုက်သော သူသည် များစွာသော လူတို့၏စီးပွားမဲ့ကို ပြုခြင်းငှါ များစွာသော လူတို့၏ မချမ်းသာခြင်းကို ပြုခြင်းငှါ များစွာသော လူတို့၏အကျိုးမဲ့ကို ပြုခြင်းငှါ နတ်လူတို့၏ စီးပွါးမဲ့ကိုပြုခြင်းငှါ ဆင်းရဲခြင်းကို ပြုခြင်းငှါ ကျင့်၏။ ဤတစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသော ဝတ္ထုတို့ဖြင့် ဘယာဂတိကို လိုက်သော သူသည် (မိမိကိုယ်ကို) တူးဖြိုသည်ဖြစ်၍ (သဒ္ဓါ စသော) ဣန္ဒြေကို ဖျက်ဆီးသည် ဖြစ်၍ မိမိကိုယ်ကို ဆောင်၏၊ အပြစ်နှင့် တကွလည်းဖြစ်၏၊ ပညာရှိတို့၏ ကဲ့ရဲ့ခြင်းနှင့် တကွလည်း ဖြစ်၏၊ များစွာသော မကောင်းမှုသည်လည်း ပွါး၏၊ ဘယာဂတိသို့ လိုက်သော သူသည် ဤသို့ ဘယာဂတိသို့ လိုက်၏။ အကြင်သူသည် ချစ်သဖြင့်လည်းကောင်း၊ မုန်းသဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကြောက်သဖြင့် လည်းကောင်း၊ တွေဝေမိုက်မဲသဖြင့်လည်းကောင်း တရားကို လွန်၍ ကျင့်၏၊ ထိုသူ၏ အခြံအရံဂုဏ်သတင်းကျော်စောခြင်းစသည်သည် လသည် လဆုတ်ပက္ခ၌ (တစ်နေ့ တခြား) ဆုတ်ယုတ်သကဲ့သို့ဆုတ်ယုတ်၏။

He should not be biased by fear: How is one biased by fear? It may be that someone thinks, “This one relies on the uneven, on thick covers, and on powerful individuals; he’s cruel and harsh, and might be a threat to life or the monastic life.” Fearful or frightened of him, he proclaims what is contrary to the Teaching as being in accordance with it and what is in accordance with the Teaching as contrary to it. He proclaims what is contrary to the Monastic Law as being in accordance with it, and what is in accordance with the Monastic Law as contrary to it. He proclaims what hasn’t been spoken by the Buddha as spoken by him, and what has been spoken by the Buddha as not spoken by him. He proclaims what was not practiced by the Buddha as practiced by him, and what was practiced by the Buddha as not practiced by him. He proclaims what was not laid down by the Buddha as laid down by him, and what was laid down by the Buddha as not laid down by him. He proclaims a non-offense as an offense, and an offense as a non-offense. He proclaims a light offense as heavy, and a heavy offense as light. He proclaims a curable offense as incurable, and an incurable offense as curable. He proclaims a grave offense as minor, and a minor offense as grave. If he is biased by fear by way of these eighteen grounds, then his behavior is unbeneficial and a cause of unhappiness for humanity; it is harmful, detrimental, and a cause of suffering for gods and humans. If he is biased by fear by way of these eighteen grounds, then he is damaged and impaired, blamed and criticized by sensible people, and makes much demerit. “If, because of favoritism, ill will, fear, or confusion, He goes beyond the Teaching, Then his reputation is harmed, Like the moon during the waning half-month.” 3. Not being biased

၃-အဂတိသို့ မလိုက်ခြင်း ၃၈၃။ အဘယ်သို့ ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်သနည်း။ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ တရားဟုတ်သည် ကိုတရားဟုတ်သည်ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ ဝိနည်းမဟုတ်သည်ကို ဝိနည်းမဟုတ်ဟုပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ ဝိနည်းဟုတ်သည်ကို ဝိနည်းဟုတ်သည်ဟု ပြသော သူသည်ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ မြတ်စွာဘုရား မဟောအပ် မမိန့်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား မဟောအပ် မမိန့်အပ်ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ် မိန့်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ် မိန့်အပ်သည်ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ မြတ်စွာဘုရား မလေ့ကျက်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား မလေ့ကျက်အပ်ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ မြတ်စွာဘုရား လေ့ကျက်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား လေ့ကျက်အပ်၏ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ မြတ်စွာဘုရားမပညတ်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား မပညတ်အပ်ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ မြတ်စွာဘုရား ပညတ်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား ပညတ်အပ်၏ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ အာပတ်မသင့်သည်ကို အာပတ်မသင့်ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ အာပတ်သင့်သည်ကိုအာပတ်သင့်သည်ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ ပေါ့သော အာပတ်ကို ပေါ့သောအာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ လေးသော အာပတ်ကို လေးသော အာပတ်ဟုပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ်ကို အကြွင်းရှိသော အာပတ်ဟုပြသောသူသည် ဆန္ဒာ ဂတိသို့ မလိုက်၊ အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ဟုပြသော သူသည် ဆန္ဒာ ဂတိသို့ မလိုက်၊ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသောအာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကိုမရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်။ ဤသို့ ဆန္ဒာဂတိသို့မလိုက်။

How is one not biased by favoritism? One is not biased by favoritism if one proclaims what is contrary to the Teaching as such, and what is in accordance with the Teaching as such; if one proclaims what is contrary to the Monastic Law as such, and what is in accordance with the Monastic Law as such; if one proclaims what hasn’t been spoken by the Buddha as such, and what has been spoken by the Buddha as such; if one proclaims what was not practiced by the Buddha as such, and what was practiced by the Buddha as such; if one proclaims what was not laid down by the Buddha as such, and what was laid down by the Buddha as such; if one proclaims a non-offense as such, and an offense as such; if one proclaims a light offense as light, and a heavy offense as heavy; if one proclaims a curable offense as curable, and an incurable offense as incurable; if one proclaims a grave offense as grave, and a minor offense as minor.

၃၈၄။ အဘယ်သို့ ဒေါသာဂတိသို့ မလိုက်သနည်း။ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြသော သူသည် ဒေါသာဂတိသို့ မလိုက်၊ တရားဟုတ် သည်ကိုတရားဟုတ်သည်ဟု ပြသော သူသည် ဒေါသာဂတိသို့ မလိုက်။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကိုရုန့်ရင်း ကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ဒေါသာဂတိသို့ မလိုက်၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ဒေါသာဂတိသို့မလိုက်။ ဤသို့ ဒေါသာဂတိသို့ မလိုက်။

How is one not biased by ill will? One is not biased by ill will if one proclaims what is contrary to the Teaching as such, and what is in accordance with the Teaching as such … if one proclaims a grave offense as grave, and a minor offense as minor.

၃၈၅။ အဘယ်သို့ မောဟာဂတိသို့ မလိုက်သနည်း။ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြသော သူသည် မောဟာဂတိသို့ မလိုက်၊ တရားဟုတ်သည်ကို တရားဟုတ်သည်ဟု ပြသော သူသည် မောဟာဂတိသို့ မလိုက်။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသောအာပတ်ကို ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသောအာပတ်ဟု ပြသော သူသည် မောဟာဂတိသို့ မလိုက်၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် မောဟာဂတိသို့မလိုက်၊ ဤသို့ မောဟာဂတိသို့ မလိုက်။

How is one not biased by confusion? One is not biased by confusion if one proclaims what is contrary to the Teaching as such, and what is in accordance with the Teaching as such … if one proclaims a grave offense as grave, and a minor offense as minor.

၃၈၆။ အဘယ်သို့ ဘယာဂတိသို့ မလိုက်သနည်း။ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ တရားဟုတ် သည်ကိုတရားဟုတ်သည်ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ ဝိနည်းမဟုတ်သည်ကို ဝိနည်း မဟုတ်ဟုပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ ဝိနည်းဟုတ်သည်ကို ဝိနည်းဟုတ်သည်ဟု ပြသော သူသည်ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ မြတ်စွာဘုရား မဟောအပ် မမိန့်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား မဟောအပ်မမိန့်အပ်ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ မြတ်စွာဘုရား ဟောအပ် မိန့်အပ်သည်ကိုမြတ်စွာဘုရား ဟောအပ် မိန့်အပ်သည်ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ မြတ်စွာဘုရားမလေ့ကျက်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား မလေ့ကျက်အပ်ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ မြတ်စွာဘုရား လေ့ကျက်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား လေ့ကျက်အပ်၏ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့မလိုက်၊ မြတ်စွာဘုရား မပညတ်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရား မပညတ်အပ်ဟု ပြသော သူသည်ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ မြတ်စွာဘုရားပညတ်အပ်သည်ကို မြတ်စွာဘုရားပညတ်အပ်၏ဟု ပြသော သူသည်ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ အာပတ် မသင့်သည်ကို အာပတ်မသင့်ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့့မလိုက်၊ အာပတ်သင့်သည်ကို အာပတ်သင့်သည်ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ ပေါ့သောအာပတ်ကို ပေါ့သော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ လေးသော အာပတ်ကိုလေးသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ်ကို အကြွင်းရှိသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကိုရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြသောသူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသောအာပတ်ကို မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ဘယာဂတိသို့ မလိုက်။ ဤသို့ဘယာဂတိသို့ မလိုက်။ အကြင်သူသည် ချစ်သဖြင့်လည်းကောင်း၊ မုန်းသဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကြောက်သဖြင့် လည်းကောင်း၊ တွေဝေမိုက်မဲသဖြင့်လည်းကောင်း တရားကို လွန်၍ မကျင့်၊ ထိုသူ၏ အခြံအရံဂုဏ်သတင်းကျော်စောခြင်းစသည်သည် လသည် လဆန်းပက္ခ၌ (တစ်နေ့ တခြား) တိုးပွါးပြည့်သကဲ့သို့ပြည့်၏။

How is one not biased by fear? One is not biased by fear if one proclaims what is contrary to the Teaching as such, and what is in accordance with the Teaching as such; if one proclaims what is contrary to the Monastic Law as such, and what is in accordance with the Monastic Law as such; if one proclaims what hasn’t been spoken by the Buddha as such, and what has been spoken by the Buddha as such; if one proclaims what was not practiced by the Buddha as such, and what was practiced by the Buddha as such; if one proclaims what was not laid down by the Buddha as such, and what was laid down by the Buddha as such; if one proclaims a non-offense as such, and an offense as such; if one proclaims a light offense as light, and a heavy offense as heavy; if one proclaims a curable offense as curable, and an incurable offense as incurable; if one proclaims a grave offense as grave, and a minor offense as minor. “If, because of favoritism, ill will, fear, or confusion, He does not go beyond the Teaching, Then his reputation grows, Like the moon during the waxing fortnight.” 4. To be persuaded, etc.

၄-သိစေအပ်သော အရာ စသည် ၃၈၇။ အဘယ်သို့ သိစေအပ်သော အရာ၌ သိစေသနည်း။ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြသော သူသည် သိစေအပ်သော အရာ၌ သိစေ၏၊ တရားဟုတ်သည်ကို တရားဟုတ်သည်ဟု ပြသော သူသည် သိစေအပ်သော အရာ၌ သိစေ၏။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် သိစေအပ်သောအရာ၌ သိစေ၏၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟုပြသော သူသည် သိစေအပ်သော အရာ၌ သိစေ၏။ ဤသို့ သိစေအပ်သော အရာ၌ သိစေ၏။

How does one persuade when persuasion is appropriate? Proclaiming what is contrary to the Teaching as such, and what is in accordance with the Teaching as such, he persuades others when persuasion is appropriate. … Proclaiming a grave offense as grave and a minor offense as minor, he persuades others when persuasion is appropriate.

၃၈၈။ အဘယ်သို့ ရှုစေအပ်သော အရာ၌ ရှုစေသနည်း။ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြသော သူသည် ရှုစေအပ်သော အရာ၌ ရှုစေ၏၊ တရားဟုတ်သည်ကို တရားဟုတ်သည်ဟု ပြသော သူသည် ရှုစေအပ်သော အရာ၌ ရှုစေ၏။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ရှုစေအပ်သောအရာ၌ ရှုစေ၏၊ မရုန့်ရင်း မကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟုပြသော သူသည် ရှုစေအပ်သော အရာ၌ ရှုစေ၏။ ဤသို့ ရှုစေအပ်သော အရာ၌ ရှုစေ၏။

How does one make others understand when making understand is appropriate? Proclaiming what is contrary to the Teaching as such, and what is in accordance with the Teaching as such, he makes others understand when making understand is appropriate. … Proclaiming a grave offense as grave and a minor offense as minor, he makes others understand when making understand is appropriate.

၃၈၉။ အဘယ်သို့ ငဲ့အပ်သော အရာ၌ ငဲ့သနည်း။ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြသော သူသည် ငဲ့အပ်သော အရာ၌ ငဲ့၏၊ တရားဟုတ်သည်ကို တရားဟုတ်သည်ဟု ပြသော သူသည် ငဲ့အပ်သော အရာ၌ ငဲ့၏။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသောအာပတ်ကို ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ငဲ့အပ်သော အရာ၌ ငဲ့၏၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ငဲ့အပ်သောအရာ၌ ငဲ့၏။ ဤသို့ ငဲ့အပ်သော အရာ၌ ငဲ့၏။

How does one look on when looking on is appropriate? Proclaiming what is contrary to the Teaching as such, and what is in accordance with the Teaching as such, he looks on when looking on is appropriate. … Proclaiming a grave offense as grave and a minor offense as minor, he looks on when looking on is appropriate.

၃၉၀။ အဘယ်သို့ ကြည်လင်စေအပ်သော အရာ၌ ကြည်လင်စေသနည်း။ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြသော သူသည် ကြည်လင်စေအပ်သော အရာ၌ ကြည်လင်စေ၏၊ တရားဟုတ်သည်ကို တရားဟုတ်သည်ဟု ပြသော သူသည် ကြည်လင်စေအပ်သော အရာ၌ကြည်လင်စေ၏။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြသောသူသည် ကြည်လင်စေအပ်သော အရာ၌ ကြည်လင်စေ၏၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကိုမရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြသော သူသည် ကြည်လင်စေအပ်သော အရာ၌ ကြည်လင့်စေ၏။ ဤသို့ ကြည်လင်စေအပ်သော အရာ၌ ကြည်လင်စေ၏။

How does one inspire when inspiration is appropriate? Proclaiming what is contrary to the Teaching as such, and what is in accordance with the Teaching as such, he inspires when inspiration is appropriate. … Proclaiming a grave offense as grave and a minor offense as minor, he inspires when inspiration is appropriate. 5. Despising the supporters of others, etc.

၅-သူတစ်ပါး အသင်းအပင်းစသည်ကို မထီမဲ့မြင်ပြုခြင်း ၃၉၁။ “အသင်းအပင်းကို ငါရ၏”ဟု သူတစ်ပါး အသင်းအပင်းကို အဘယ်သို့ မထီမဲ့မြင် ပြုသနည်း။ ဤသာသနာတော်၌ အချို့သောသူသည် အသင်းအပင်းကို ရ၏၊ အခြံအရံကို ရ၏၊ အသင်း အပင်းရှိ၏၊ ဆွေမျိုးရှိ၏။ “ဤသူသည်ကား အသင်းအပင်းကို မရ၊ အခြံအရံကို မရ၊ အသင်းအပင်း မရှိ၊ ဆွေမျိုးလည်းမရှိ”ဟု ထိုသူကို မထီမဲ့မြင်ပြု၍ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားဟုတ်သည်ဟု ပြ၏၊ တရားဟုတ်သည်ကိုတရားမဟုတ်ဟု ပြ၏။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကိုု မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟုပြ၏၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြ၏။ ဤသို့အသင်းအပင်းကို ငါရ၏ဟု သူတစ်ပါး အသင်းအပင်းကို မထီမဲ့မြင်ပြု၏။

Thinking, “I’ve obtained supporters,” how does one despise the supporters of others? It may be that someone has obtained supporters and a group of followers, and has relatives. He thinks, “This one doesn’t have supporters or a group of followers, and doesn’t have relatives,” and despising him, he proclaims what is contrary to the Teaching as being in accordance with it and what is in accordance with the Teaching as contrary to it. … He proclaims a grave offense as minor, and a minor offense as grave.

၃၉၂။ “ငါသည် များသော အကြားအမြင်ရှိသူဖြစ်၏”ဟု အကြားအမြင်နည်းသူကို အဘယ်သို့မထီမဲ့မြင်ပြုသနည်း။ ဤသာသနာတော်၌ အချို့သောသူသည် များသော အကြားအမြင် ရှိ၏၊ အကြားအမြင်ကို ဆောင်၏၊ အကြားအမြင်ကို ဆည်းပူး (သိုမှီး) ၏။ “ဤသူသည်ကား အကြားအမြင် နည်း၏၊ အာဂုံနည်း၏၊ အရအဆောင် နည်း၏”ဟု ထိုသူကို မထီမဲ့မြင်ပြု၍ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားဟုတ်သည်ဟု ပြ၏၊ တရားဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြ၏။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကိုု မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကိုု ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသောအာပတ်ဟု ပြ၏။ ဤသို့ ငါသည် များသော အကြားအမြင်ရှိသည် (အကြားအမြင်များသည်)ဟု အကြားအမြင်နည်းသူကို မထီမဲ့မြင် ပြု၏။

Thinking, “I’m learned,” how does one despise those who are ignorant? It may be that someone is learned, one who has retained and accumulated what he has learned. He thinks, “This one is ignorant; he has learned little and remembers little,” and despising him, he proclaims what is contrary to the Teaching as being in accordance with it and what is in accordance with the Teaching as contrary to it. … He proclaims a grave offense as minor, and a minor offense as grave.

၃၉၃။ “ငါသည် မထေရ်ကြီးဖြစ်၏”ဟု သီတင်းငယ်ကို အဘယ်သို့ မထီမဲ့မြင် ပြုသနည်း။ ဤသာသနာတော်၌ အချို့သောသူသည် မထေရ်ကြီးဖြစ်၏၊ ညဥ့်အပိုင်းအခြားကို သိ၏၊ ရဟန်းပြု၍ကြာမြင့်သူ ဖြစ်၏။ “ဤသူသည် သီတင်းငယ်တည်း၊ မထင်ရှားသူတည်း၊ မလိမ္မာသူတည်း၊ ဤသူ၏စကားကို မလိုက်နာအပ်သည် ဖြစ်လတ္တံ့”ဟု ထိုသူကို မထီမဲ့မြင်ပြု၍ တရားမဟုတ်သည်ကို တရားဟုတ်သည်ဟု ပ၏၊ တရားဟုတ်သည်ကို တရားမဟုတ်ဟု ပြ၏။ပ။ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကိုမရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြ၏၊ မရုန့်ရင်း မကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကိုု ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ဟု ပြ၏။ ဤသို့ ငါသည် မထေရ်ကြီးဖြစ်၏ဟု သီတင်းငယ်ကို မထီမဲ့မြင် ပြု၏။

Thinking, “I’m more senior,” how does one despise those who are more junior? It may be that someone is a senior monk of long standing. He thinks, “This is an unknown and ignorant junior monk; one shouldn’t do as he asks,” and despising him, he proclaims what is contrary to the Teaching as being in accordance with it and what is in accordance with the Teaching as contrary to it. … He proclaims a grave offense as minor, and a minor offense as grave.

၃၉၄။ မရောက်သေးသော အဓိကရုဏ်းကို မဆိုအပ်ဟူသည်ကား (သံဃာ့ဘောင်သို့) မသက်ရောက်သေးသော တာဝန်ကို မ (သွင်း) ချအပ်။ ရောက်ပြီးသောအဓိကရုဏ်းကို ဓမ္မမှ ဝိနည်းမှ မယုတ်စေအပ်ဟူသည်ကား အကြင် (အဓိကရုဏ်းကိုငြိမ်းစေခြင်း) အကျိုးငှါ သံဃာစည်းဝေး၏၊ ထို (အဓိကရုဏ်းကို ငြိမ်းစေခြင်း) အကျိုးကို ဓမ္မမှ ဝိနည်းမှမယုတ်စေအပ်။

He should not speak about what has not been reached: he should not bring up an issue not under consideration. He should not use the Teaching or the Monastic Law to neglect what has been reached: the purpose for which the Sangha has gathered should not be neglected using the Teaching or the Monastic Law.

၃၉၅။ အကြင်တရားဖြင့်ဟူသည်ကားဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထုဖြင့်။ အကြင်ဝိနည်းဖြင့်ဟူသည်ကားစောဒနာ၍ အောက်မေ့စေ၍။ အကြင်မြတ်စွာဘုရား၏ အဆုံးအမတော်ဖြင့်ဟူသည်ကား ဉတ်၏ပြည့်စုံခြင်းဖြင့် ကမ္မဝါစာ၏ ပြည့်စုံခြင်းဖြင့်။ အကြင်တရားဖြင့် အကြင်ဝိနည်းဖြင့် အကြင်မြတ်စွာဘုရား၏ အဆုံးအမတော်ဖြင့် ထိုအဓိကရုဏ်း သည်ငြိမ်း၏၊ ထိုအခြင်းအရာဖြင့် ထိုအဓိကရုဏ်းကို ငြိမ်းစေအပ်၏။

In accordance with the Teaching: in according with truth, in accordance with the action that was the basis for the offense. In accordance with the Monastic Law: having accused and having reminded. In accordance with the Teacher’s instruction: he resolves that legal issue, complete in motion and complete in announcement, in accordance with the Teaching, the Monastic Law, and the Teacher’s instruction. 6. Questioning by the investigator

၆-ဝိနည်းဓိုရ် မေးစိစစ်ခြင်း ၃၉၆။ ဝိနည်းဓိုရ်သည် စောဒကကို “ငါ့သျှင် သင်သည် ဤရဟန်းအား ပဝါရဏာကို တန့်ထား၏၊ အဘယ့်ကြောင့် ထိုရဟန်းကို တန့်ထားသနည်း၊ သီလပျက်စီးခြင်းကြောင့် တန့်ထားသလော၊ အကျင့်ပျက်စီးခြင်းကြောင့် တန့်ထားသလော၊ အယူပျက်စီးခြင်းကြောင့် တန့်ထားသလော”ဟု မေးအပ်၏၊ ထိုရဟန်းသည် “သီလပျက်စီးခြင်းကြောင့်လည်း တန့်ထား၏၊ အကျင့်ပျက်စီးခြင်းကြောင့်လည်း တန့်ထား၏၊ အယူပျက်စီးခြင်းကြောင့်လည်း တန့်ထား၏”ဟု အကယ်၍ ဆိုအံ့။ ထိုစောဒကကို “အသျှင်သည် သီလပျက်စီးခြင်းကို သိသလော၊ အကျင့်ပျက်စီးခြင်းကို သိသလော၊ အယူပျက်စီးခြင်းကို သိသလော”ဟု မေးအပ်၏။ ထိုစောဒက ရဟန်းသည် “ငါ့သျှင် ငါသည် သီလပျက်စီးခြင်းကို သိ၏၊ အကျင့်ပျက်စီးခြင်းကို သိ၏၊ အယူပျက်စီးခြင်းကို သိ၏”ဟု အကယ်၍ ဆိုအံ့။ ထိုစောဒကကို “ငါ့သျှင် သီလပျက်စီးခြင်းသည် အဘယ်နည်း၊ အကျင့်ပျက်စီးခြင်းသည် အဘယ် နည်း၊ အယူပျက်စီးခြင်းသည် အဘယ်နည်း”ဟု မေးအပ်၏။ ထိုစောဒကသည် “လေးပါးသော ပါရာဇိကနှင့် တစ်ဆယ့်သုံးပါးသော သံဃာဒိသိသ်တို့သည် သီလပျက်စီးခြင်း မည်ကုန်၏။ ထုလ္လစ္စဥ်း ပါစိတ် ပါဋိဒေသနီ ဒုက္ကဋ် ဒုဗ္ဘာသီ အာပတ်တို့သည် အကျင့်ပျက်စီးခြင်း မည်ကုန်၏၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိနှင့် အန္တဂ္ဂါဟိကဒိဋ္ဌိတို့သည် အယူပျက်စီးခြင်း မည်ကုန်၏”ဟုအကယ်၍ ဆိုအံ့။ ထိုစောဒကရဟန်းကို “ငါ့သျှင် သင်သည် ဤရဟန်းအား ပဝါရဏာကို တန့်ထား၏၊ မြင်သဖြင့်တန့်ထားသလော၊ ကြားသဖြင့် တန့်ထားသလော၊ ရွံရှာသဖြင့် တန့်ထားသလော”ဟု မေးအပ်၏။ ထိုစောဒကသည် “မြင်သဖြင့်လည်း တန့်ထား၏၊ ကြားသဖြင့်လည်း တန့်ထား၏၊ ရွံရှာခြင်းဖြင့် လည်းတန့်ထား၏”ဟု အကယ်၍ ဆိုအံ့။ ထိုစောဒကကို “ငါ့သျှင် သင်သည် ဤရဟန်းအား မြင်သဖြင့် ပဝါရဏာကို တန့်ထားအံ့၊ သင်သည်အဘယ်ကို မြင်သနည်း၊ အဘယ်သို့ မြင်သနည်း၊ အဘယ်အခါ၌ မြင်သနည်း၊ အဘယ်အရပ်၌ မြင်သနည်း၊ ပါရာဇိကသို့ ရောက်သည်ကို မြင်သလော။ သံဃာဒိသိသ်သို့။ ထုလ္လစ္စဥ်းသို့။ ပါစိတ်သို့။ ပါဋိဒေသနီသို့။ ဒုက္ကဋ်သို့။ ဒုဗ္ဘာသီသို့ ရောက်သည်ကို မြင်သလော၊ သင်စောဒကသည် အဘယ်အရပ်၌ဖြစ်သနည်း၊ ဤရဟန်းသည် အဘယ်အရပ်၌ ဖြစ်သနည်း၊ သင် (စောဒက) သည် အဘယ်အမှုကို ပြုသနည်း၊ ဤရဟန်းသည် အဘယ်အမှုကို ပြုသနည်း”ဟု မေးရာ၏။ ထိုစောဒကသည် “ငါ့သျှင် ဤရဟန်းအား မြင်သဖြင့် ပဝါရဏာကို မတန့်ထား၊ စင်စစ်မှာမူ ကြားသဖြင့်ပဝါရဏာကို တန့်ထား၏”ဟု ဆိုအံ့။ ထိုစောဒကကို “ငါ့သျှင် သင်သည် ဤရဟန်းအား ကြားသဖြင့် ပဝါရဏာကို တန့်ထားအံ့၊ သင်သည်အဘယ်ကို ကြားသနည်း၊ သင်သည် အဘယ်သို့ ကြားသနည်း၊ သင်သည် အဘယ်အခါ၌ ကြားသနည်း၊ သင်သည် အဘယ်အရပ်၌ ကြားသနည်း၊ ‘ပါရာဇိကသို့ ရောက်သည်’ဟု ကြားသလော၊ ‘သံဃာဒိသိသ်သို့ ရောက်သည်’ဟု ကြားသလော။ ထုလ္လစ္စဥ်းသို့။ ပါစိတ်သို့။ ပါဋိဒေသနီသို့။ ဒုက္ကဋ်သို့။ ‘ဒုဗ္ဘာသီသို့ ရောက်သည်’ဟု ကြားသလော။ ရဟန်းယောကျာ်း၏ အထံမှ ကြားသလော၊ ရဟန်းမိန်းမ၏ အထံမှ ကြားသလော၊ သိက္ခမာန်၏အထံမှ ကြားသလော၊ သာမဏေယောကျာ်း၏ အထံမှ ကြားသလော၊ သာမဏေမိန်းမ၏ အထံမှ ကြားသလော၊ ဥပါသကာယောကျာ်း၏ အထံမှ ကြားသလော၊ ဥပါသိကာမိန်းမ၏ အထံမှ ကြားသလော၊ မင်းတို့၏ အထံမှ ကြားသလော၊ မင်းအမတ်ကြီးတို့၏ အထံမှ ကြားသလော၊ တိတ္ထိတို့၏ အထံမှကြား သလော၊ တိတ္ထိတပည့်တို့၏ အထံမှ ကြားသလော”ဟု မေးရာ၏။ ထိုစောဒကသည် “ငါ့သျှင် ငါသည် ဤရဟန်းအား ကြားသဖြင့် ပဝါရဏာကို မတန့်ထား၊ စင်စစ်မှာမူရွံရှာသဖြင့် ပဝါရဏာကို တန့်ထား၏”ဟု အကယ်၍ ဆိုအံ့။ ထိုစောဒကကို “ငါ့သျှင် သင်သည် ဤရဟန်းအား ရွံရှာသဖြင့် ပဝါရဏာကို တန့်ထားအံ့၊ အဘယ် ကိုရွံရှာသနည်း၊ အဘယ်သို့ ရွံရှာသနည်း၊ အဘယ်အခါ၌ ရွံရှာသနည်း၊ အဘယ်အရပ်၌ ရွံရှာသနည်း၊ ‘ပါရာဇိကသို့ ရောက်သည်’ဟု ရွံရှာသလော။ သံဃာဒိသိသ်သို့။ ထုလ္လစ္စဥ်းသို့။ ပါစိတ်သို့။ ပါဋိဒေသနီသို့။ ဒုက္ကဋ်သို့။ ‘ဒုဗ္ဘာသီသို့ ရောက်သည်’ဟု ရွံရှာသလော၊ ရဟန်းယောကျာ်းအထံမှကြား၍ ရွံရှာသလော၊ ရဟန်းမိန်းမအထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော၊ သိက္ခမာန် အထံမှ ကြား၍ရွံရှာသလော၊ သာမဏေယောကျာ်းအထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော၊ သာမဏေမိန်းမ အထံမှ ကြား၍ရွံရှာသလော၊ ဥပါသကာယောကျာ်းအထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော၊ ဥပါသိကာမိန်းမ အထံမှ ကြား၍ရွံရှာသလော၊ မင်းတို့အထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော၊ မင်းအမတ်ကြီးတို့ အထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော၊ တိတ္ထိတို့အထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော၊ တိတ္ထိတပည့်တို့ အထံမှ ကြား၍ ရွံရှာသလော”ဟု မေးရာ၏။

The investigator should ask the accuser, “Are you canceling this monk’s invitation because he has failed in morality, in conduct, or in view?” If he says, “I’m canceling it because he has failed in morality,” “I’m canceling it because he has failed in conduct,” or “I’m canceling it because he has failed in view,” he should be asked, “Do you know what failure in morality is?” “Do you know what failure in conduct is?” or “Do you know what failure in view is?” If he says, “I do,” he should be asked what they are. If he says, “The four offenses entailing expulsion and the thirteen entailing suspension are failure in morality,” “The serious offenses, the offenses entailing confession, the offenses entailing acknowledgment, the offenses of wrong conduct, and the offenses of wrong speech are failure in conduct,” “Wrong views and extreme views are failure in view,” he should be asked, “Are you canceling this monk’s invitation because of what you’ve seen, what you’ve heard, or what you suspect?” If he says, “I’m canceling it because of what I’ve seen,” “I’m canceling it because of what I’ve heard,” or “I’m canceling it because of what I suspect,” he should be asked, “Since you’re canceling this monk’s invitation because of what you’ve seen, what have you seen? How did you see it? When did you see it? Where did you see it? Did you see him commit an offense entailing expulsion? Did you see him commit an offense entailing suspension? Did you see him commit a serious offense, an offense entailing confession, an offense entailing acknowledgment, an offense of wrong conduct, or an offense of wrong speech? Where were you? Where was this monk? What were you doing? What was this monk doing?” If he says, “I didn’t cancel this monk’s invitation because of what I’ve seen, but because of what I’ve heard,” he should be asked, “Since you’re canceling this monk’s invitation because of what you’ve heard, what have you heard? How did you hear it? When did you hear it? Where did you hear it? Did you hear that he has committed an offense entailing expulsion? Did you hear that he has committed an offense entailing suspension? Did you hear that he has committed a serious offense, an offense entailing confession, an offense entailing acknowledgment, an offense of wrong conduct, or an offense of wrong speech? Did you hear it from a monk, a nun, a trainee nun, a novice monk, a novice nun, a male lay follower, or a female lay follower? Or did you hear it from kings, a king’s officials, the monastics of another religion, or the lay followers of another religion?” If he says, “I didn’t cancel this monk’s invitation because of what I’ve heard, but because of what I suspect,” he should be asked, “Since you’re canceling this monk’s invitation because of suspicion, what do you suspect? How do you suspect it? When did you suspect it? Where did you suspect it? Do you suspect that he has committed an offense entailing expulsion? Do you suspect that he has committed an offense entailing suspension? Do you suspect that he has committed a serious offense, an offense entailing confession, an offense entailing acknowledgment, an offense of wrong conduct, or an offense of wrong speech? Do you suspect it after hearing about it from a monk, a nun, a trainee nun, a novice monk, a novice nun, a male lay follower, or a female lay follower? Or do you suspect it after hearing about it from kings, a king’s officials, the monastics of another religion, or the lay followers of another religion?”

၃၉၇။ မြင်အပ်သော ဝတ္ထုသည် (စောဒက၏) မြင်သည်ဟူသော စကားနှင့်ညီညွတ်၏၊ မြင်အပ်သောဝတ္ထုသည် (စောဒက၏) မြင်သည်ဟူသော စကားနှင့် နှီးနှော၏၊ မြင်သည်ကို စွဲဲ၍ (ပါရာဇိကစသည်သို့) မရောက်၊ (ထို့ကြောင့်) ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အရင်း မရှိ ရွံရှာအပ်သူ ဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ ဝန်ခံခြင်းဖြင့်ထိုပုဂ္ဂိုလ်နှင့် အတူ ပဝါရဏာကို ပြုအပ်၏။ ကြားအပ်သော ဝတ္ထုသည် (စောဒက၏) ကြားသည်ဟူသော စကားနှင့် ညီညွတ်၏၊ ကြားအပ်သောဝတ္ထုသည် (စောဒက၏) ကြားသည်ဟူသော စကားနှင့် နှီးနှော၏၊ ကြားသည်ကို စွဲ၍ (ပါရာဇိကစသည်သို့) မရောက်၊ (ထို့ကြောင့်) ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အရင်းမရှိ ရွံရှာအပ်သူ ဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ဝန်ခံခြင်းဖြင့် ထိုပုဂ္ဂိုလ်နှင့် အတူ ပဝါရဏာကို ပြုအပ်၏။ တွေ့အပ်သော ဝတ္ထုသည် (စောဒက၏) တွေ့သည်ဟူသော စကားနှင့် ညီညွတ်၏၊ တွေ့အပ်သောဝတ္ထုသည် (စောဒက၏) တွေ့သည်ဟူသော စကားနှင့် နှီးနှော၏၊ တွေ့သည်ကို စွဲဲ၍ (ပါရာဇိကစသည်သို့) မရောက်၊ (ထို့ကြောင့်) ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည် အရင်းမရှိ ရွံရှာအပ်သူ ဖြစ်၏၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏ဝန်ခံခြင်းဖြင့် ထိုပုဂ္ဂိုလ်နှင့် အတူ ပဝါရဏာကို ပြုအပ်၏။

“If what he saw agrees with what he says he saw, If they correspond with each other, But what was seen isn’t adequate <j>to prove the accusation, Then the one suspecting impurity Should admit it, And they should then do <j>the invitation ceremony with him. If what he heard agrees with what he says he heard, If they correspond with each other, But what was heard isn’t adequate <j>to prove the accusation, Then the one suspecting impurity Should admit it, And they should then do <j>the invitation ceremony with him. If what he sensed agrees with what he says he sensed, If they correspond with each other, But what was sensed isn’t adequate <j>to prove the accusation, Then the one suspecting impurity Should admit it, And they should then do <j>the invitation ceremony with him.” 7. The details of asking

၇-အမေးပု စ္ဆာကို ဝေဖန်ခြင်း ၃၉၈။ သင်သည် အဘယ်ကို မြင်သနည်းဟူသော အမေးသည် အဘယ်အမေးနည်း၊ သင်သည်အဘယ်သို့ မြင်သနည်းဟူသော အမေးသည် အဘယ်အမေးနည်း၊ သင်သည် အဘယ်အခါ၌ မြင်သနည်းဟူသော အမေးသည် အဘယ်အမေးနည်း၊ သင်သည် အဘယ်အရပ်၌ မြင်သနည်းဟူသော အမေးသည်အဘယ်အမေးနည်း။

“What are the questions in regard to ‘What have you seen?’ What are the questions in regard to ‘How did you see it?’ What are the questions in regard to ‘When did you see it?’ What are the questions in regard to ‘Where did you see it?’

၃၉၉။ သင်သည် အဘယ်ကို မြင်သနည်းဟူသော အမေးသည် ဝတ္ထုကို မေးသော အမေးတည်း၊ ပျက်စီးခြင်းကို မေးသော အမေးတည်း၊ အာပတ်ကို မေးသော အမေးတည်း၊ လွန်ကျူး၍ ကျင့်ခြင်းကိုမေးသော အမေးတည်း။ ဝတ္ထုကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား ရှစ်ပါးသော ပါရာဇိကတို့၏ ဝတ္ထုကို မေးသော အမေး တည်း၊ နှစ်ဆယ့်သုံးပါးသော သံဃာဒိသိသ်တို့၏ ဝတ္ထုကို မေးသော အမေးတည်း၊ နှစ်ပါးသော အနိယတတို့၏ဝတ္ထုကို မေးသော အမေးတည်း၊ လေးဆယ့်နှစ်ပါးသော နိဿဂ္ဂိတို့၏ ဝတ္ထုကို မေးသော အမေးတည်း၊ တစ်ရာ့ရှစ်ဆယ့်ရှစ်ပါးသော ပါစိတ်တို့၏ ဝတ္ထုကို မေးသော အမေးတည်း၊ တစ်ဆယ့်နှစ်ပါး သောပါဋိဒေသနီတို့၏ ဝတ္ထုကို မေးသော အမေးတည်း၊ ဒုက္ကဋ်အာပတ်တို့၏ ဝတ္ထုကို မေးသော အမေးတည်း၊ ဒုဗ္ဘာသီအာပတ်တို့၏ ဝတ္ထုကို မေးသော အမေးတည်း။ ပျက်စီးခြင်းကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား သီလပျက်စီးခြင်းကို မေးသော အမေးတည်း၊ အကျင့်ပျက်စီးခြင်းကို မေးသော အမေးတည်း၊ အယူပျက်စီးခြင်းကို မေးသော အမေးတည်း၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပျက်စီးခြင်းကို မေးသော အမေးတည်း။ အာပတ်ကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား ပါရာဇိကအာပတ်ကို မေးသော အမေးတည်း၊ သံဃာဒိသိသ်အာပတ်ကို မေးသော အမေးတည်း၊ ထုလ္လစ္စဥ်းအာပတ်ကို မေးသော အမေးတည်း၊ ပါစိတ်အာပတ်ကို မေးသော အမေးတည်း၊ ပါဋိဒေသနီ်အာပတ်ကို မေးသော အမေးတည်း၊ ဒုက္ကဋ်အာပတ်ကိုမေးသော အမေးတည်း၊ ဒုဗ္ဘာသီအာပတ်ကို မေးသော အမေးတည်း။ လွန်ကျူး၍ ကျင့်ခြင်းကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား နှစ်ယောက် နှစ်ယောက်သော သူတို့ရောက်အပ် (ကျင့်အပ်) သည်ကို မေးသော အမေးတည်း။

In regard to ‘What have you seen?’ there are questions on the actions that are the bases for offenses, there are questions on failure, there are questions on offenses, and there are questions on misconduct. ‘Questions on the actions that are the bases for offenses’: there are questions on the actions that are the bases for the eight offenses entailing expulsion, on the actions that are the bases for the twenty-three offenses entailing suspension, for the two undetermined offenses, for the forty-two offenses entailing relinquishment, for the one hundred and eighty-eight offenses entailing confession, for the twelve offenses entailing acknowledgment, for the offenses of wrong conduct, and for the offenses of wrong speech. ‘Questions on failure’: there are questions on failure in morality, on failure in conduct, on failure in view, and on failure in livelihood. ‘Questions on the offenses’: there are questions on the offenses entailing expulsion, on the offenses entailing suspension, on the serious offenses, on the offenses entailing confession, on the offenses entailing acknowledgement, on the offenses of wrong conduct, and on the offenses of wrong speech. ‘Questions on misconduct’: there are questions on that which is done wherever there are couples.

၄၀၀။ သင်သည် အဘယ်ကို မြင်သနည်းဟူသော အမေးသည် အသွင်ကို မေးသော အမေးတည်း၊ ဣရိယာပုထ်ကို မေးသော အမေးတည်း၊ အခြင်းအရာကို မေးသော အမေးတည်း၊ ဖောက်လွဲဖောက်ပြန်ခြင်းကို မေးသော အမေးတည်း။ အသွင်ကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား အရှည်ကိုသော်လည်းကောင်း၊ အတိုကိုသော်လည်းကောင်း၊ အမည်းကိုသော်လည်းကောင်း၊ အဖြူကိုသော်လည်းကောင်း (မြင်သလော)။ ဣရိယာပုထ်ကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား သွားသည်ကိုသော်လည်းကောင်း၊ ရပ်သည်ကိုသော်လည်းကောင်း၊ ထိုင်သည်ကိုသော်လည်းကောင်း၊ လျောင်းသည်ကိုသော်လည်းကောင်း (မြင်သလော)။ အခြင်းအရာကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား လူအသွင်၌သော်လည်းကောင်း၊ တိတ္ထိအသွင်၌သော်လည်းကောင်း၊ ရဟန်းအသွင်၌သော်လည်းကောင်း (မြင်သလော)။ ဖောက်လွဲဲဖောက်ပြန်ခြင်းကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား သွားသည်ကိုသော်လည်းကောင်း၊ ရပ်သည်ကိုသော်လည်းကောင်း၊ ထိုင်သည်ကိုသော်လည်းကောင်း၊ လျောင်းသည်ကိုသော်လည်းကောင်း (မြင်သလော)။

In regard to ‘How did you see it?’ there are questions on characteristics, postures, attributes, and modes. ‘Questions on characteristics’: tall, short, dark-skinned, or light-skinned. ‘Questions on postures’: walking, standing, sitting, or lying down. ‘Questions on attributes’: the characteristics of a householder, of a monastic of another religion, or of one gone forth. ‘Questions on modes’: walking, standing, sitting, or lying down.

၄၀၁။ သင်သည် အဘယ်အခါ၌ မြင်သနည်းဟူသည်ကား ကာလကို မေးသော အမေးတည်း၊ အခါကိုမေးသော အမေးတည်း၊ နေ့ကို မေးသော အမေးတည်း၊ ဥတုကို မေးသော အမေးတည်း။ ကာလကို မေးသောအမေးဟူသည်ကား နံနက်ကာလ၌သော်လည်းကောင်း၊ မွန်းတည့်ကာလ၌သော်လည်းကောင်း၊ ညချမ်းကာလ၌သော်လည်းကောင်း (မြင်သလော)။ အခါကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား နံနက်အခါ၌သော်လည်းကောင်း၊ မွန်းတည့်အခါ၌သော်လည်းကောင်း၊ ညချမ်းအခါ၌သော်လည်းကောင်း (မြင်သလော)။ နေ့ကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား နံနက်၌သော်လည်းကောင်း နေလွဲဲ၌သော်လည်းကောင်း၊ ည၌သော်လည်းကောင်း၊ နေ့၌သော်လည်းကောင်း၊ လဆုတ်၌သော်လည်းကောင်း၊ လဆန်း၌သော်လည်းကောင်း (မြင်သလော)။ ဥတုကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား ဆောင်းဥတု၌သော်လည်းကောင်း၊ နွေဥတု၌သော်လည်း ကောင်း၊ မိုးဥတု၌သော်လည်းကောင်း (မြင်သလော)။

In regard to ‘When did you see it?’ there are questions on time, on occasion, on day, and on season. ‘Questions on time’: in the morning, at midday, or in the evening. ‘Questions on occasion’: in the morning, at midday, or in the evening. ‘Questions on day’: before the meal, after the meal, at night, by day, during the waning moon, or during the waxing moon. ‘Questions on season’: in winter, in summer, or during the rainy season.

၄၀၂။ သင်သည် အဘယ်အရပ်၌ မြင်သနည်းဟူသော အမေးသည် တည်ရာကို မေးသော အမေးတည်း၊ ဘုံကို မေးသော အမေးတည်း၊ နေရာကို မေးသော အမေးတည်း၊ အရပ်ကို မေးသော အမေးတည်း။ တည်ရာကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား ဘူမိ ‘မြေ’ ၌သော်လည်းကောင်း၊ ပထဝီ ‘မြေ’ ၌သော်လည်းကောင်း၊ ဓရဏီ ‘မြေ’၌သော်လည်းကောင်း၊ ဇဂတိ ‘မြေ’ ၌သော်လည်းကောင်း (မြင်သလော)။ ဘုံကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား ဘုံ၌သော်လည်းကောင်း၊ မြေ၌သော်လည်းကောင်း၊ တောင်၌သော်လည်းကောင်း၊ ကျောက်၌သော်လည်းကောင်း၊ ပြာသာဒ်၌သော်လည်းကောင်း (မြင်သလော)။ နေရာကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား အရှေ့နေရာ၌သော်လည်းကောင်း၊ အနောက်နေရာ၌သော်လည်းကောင်း၊ မြောက်နေရာ၌သော်လည်းကောင်း၊ တောင်နေရာ၌သော်လည်းကောင်း (မြင်သလော)။ အရပ်ကို မေးသော အမေးဟူသည်ကား အရှေ့အရပ်၌သော်လည်းကောင်း၊ အနောက်အရပ်၌သော်လည်းကောင်း၊ မြောက်အရပ်၌သော်လည်းကောင်း၊ တောင်အရပ်၌သော်လည်းကောင်း (မြင်သလော)။ မဟာသင်္ဂါမ ပြီး၏။ ထိုမဟာသင်္ဂါမ၏ အကျဥ်းချုပ် ဝတ္ထုကို (သိအပ်၏)၊ နိဒါန်းကို (သိအပ်၏)၊ အာကာရကို (သိအပ်၏)၊ ရှေ့နောက် စကားကို (သိအပ်၏)၊ ပြုအပ်သည် မပြုအပ်သည်ကို (သိအပ်၏)၊ ကံကို (သိအပ်၏)၊ အဓိကရုဏ်းကို (သိအပ်၏)၊ ငြိမ်းအေးကြောင်းကို (သိအပ်၏)၊ ဆန္ဒာဂတိသို့ လိုက်ခြင်း ကို (သိအပ်၏)၊ ဒေါသာဂတိသို့ လိုက်ခြင်းကို (သိအပ်၏)၊ မောဟာဂတိသို့ လိုက်ခြင်းကို (သိအပ်၏)၊ ဘယာဂတိသို့လိုက်ခြင်းကို (သိအပ်၏)၊ သိအပ်သည်ကို သိစေခြင်း ရှုအပ်သည်ကို ရှုစေခြင်း ငဲ့အပ်သည်ကို ငဲ့စေခြင်းကြည်အပ်သည်ကို ကြည်စေခြင်း ရအပ်သော ပရိသတ်ရှိ၏၊ အကြား အမြင်များခြင်း မထေရ်ကြီးသည်ဖြစ်၏။ မရောက်သော အဓိကရုဏ်းကို မဆိုခြင်း၊ ရောက်သော အဓိကရုဏ်းကို တရား သဖြင့် မယုတ်စေခြင်း၊ တရားသဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဝိနည်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာ ဘုရား အဆုံး (အဆုံးအမ) သာသနာတော်ဖြင့်လည်းကောင်း မယုတ်စေခြင်း။ ဤသည်ကား မဟာသင်္ဂါမကိုသိစေတတ်သော ဂါထာတည်း။ ဤကား အကျဥ်းချုပ် အပြီးတည်း။ ကထိနဘေဒ

In regard to ‘Where did you see it?’ there are questions about place, about elevation, about location, and about region. ‘Questions about place’: in the ground, on the earth, on the planet, or in the world. ‘Questions about elevation’: in the ground, on the the earth, on a mountain, on a rock, or in a stilt house. ‘Questions about location’: to the east, to the west, to the north, or to the south. ‘Questions about region’: to the east, to the west, to the north, or to the south.” The great chapter on the resolution of conflicts is finished. This is the summary: “Basis for an offense, origin story, attribute, The right order, what has and has not been done; Legal procedure and legal issue, Settling, and biased by favoritism. By ill will, confusion, and fear, Persuasion, and by making understand; Looking on, inspiration, I have supporters, Learned, and with more senior. And not reached, reached, According to the Teaching, and the Monastic Law; Also according to the Teacher’s instruction— The explanation in the great chapter on the resolution of conflicts.”

၁-ကထိန်ခင်းခြင်း စသည် ၄၀၃။ အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်အား ကထိန်မခင်းအပ်သနည်း၊ အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်အား ကထိန်ခင်းအပ်သနည်း၊ အဘယ်သို့ ကထိန်မခင်းအပ်သနည်း၊ အဘယ်သို့ ကထိန်ခင်းအပ်သနည်း။ အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်အား ကထိန်မခင်းအပ်သနည်းဟူသည်၌ နှစ်ပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကထိန် မခင်းအပ်။ (ကထိန်) မခင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်အားလည်းကောင်း၊ အနုမောဒနာမပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်အားလည်းကောင်း၊ ဤနှစ်ပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကထိန်မခင်းအပ်။ အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်အား ကထိန်ခင်းအပ်သနည်းဟူသည်၌ နှစ်ပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကထိန်ခင်း အပ်၏။ (ကထိန်) ခင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်အားလည်းကောင်း၊ အနုမောဒနာပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်အားလည်းကောင်း၊ ဤနှစ်ပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကထိန်ခင်းအပ်၏။ အဘယ်သို့ ကထိန်မခင်းအပ်သနည်းဟူသည်၌ နှစ်ဆယ့်လေးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ကထိန်ကိုမခင်းအပ်။ (ရေးခြစ်ကာမျှ) အလျားအနံ ယူကာမျှဖြင့် ကထိန်မခင်းအပ်၊ ဖွပ်လျှော်ကာမျှဖြင့် ကထိန် မခင်းအပ်၊ သင်္ကန်းကို စိစစ်ကာမျှဖြင့် ကထိန်မခင်းအပ်၊ ဖြတ် (တိုင်း) ကာမျှဖြင့် ကထိန် မခင်းအပ်၊ ဖွဲ့ကာမျှ‘အပ်တည်းကာမျှ’ ဖြင့် ကထိန်မခင်းအပ်၊ တည်းစပ်ကြောင်းကို အစဥ်လိုက် သဖြင့် အလျားချုပ်ကာမျှဖြင့်ကထိန် မခင်းအပ်၊ (မြောင်းငယ်) တစ်လုပ်အုပ်ကာမျှဖြင့် ကထိန် မခင်းအပ်၊ အလွှာနှစ်လွှာကိုစပ်ကာမျှဖြင့် ကထိန် မခင်းအပ်၊ အလျားအနားပတ် တင်ကာမျှဖြင့် ကထိန်မခင်းအပ်၊ အနံအနားပတ့်တင်ကာမျှဖြင့် ကထိန် မခင်းအပ်၊ အပေါ်လွှာကို တင်ကာမျှဖြင့် ကထိန်မခင်းအပ်၊ ဖျော့တော့သောအဆင်းဖြင့် ကထိန်မခင်းအပ်၊ နိမိတ်ပြုသော သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်မခင်းအပ်၊ ပရိယာယ်ဆို၍ဖြစ်စေအပ်သော သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်မခင်းအပ်၊ အခိုက်အတန့်မျှ ငှါးသော သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်မခင်းအပ်၊ ရောက်သော နေ့ပင်မချုပ်, မပေးသော သင်္ကန်းဖြင့် (သိုမှီးခြင်းပြုသောသင်္ကန်းဖြင့်) ကထိန်မခင်းအပ်၊ ညဥ့်ကို စွန့်သဖြင့် ကထိန်မခင်းအပ် ကပ္ပဗိန္ဒု မထိုးသော သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်မခင်းအပ်၊ ဒုကုဋ်ကိုထား၍ ကထိန်မခင်းအပ်၊ ကိုယ်ဝတ်ကို ထား၍ ကထိန်မခင်းအပ်၊ သင်းပိုင်ကို ထား၍ ကထိန်မခင်းအပ်၊ ထိုနေ့ပင် ကောင်းစွာ ဖြတ်အပ် သော အိမ်ရှည်အိမ်တိုနှင့် တကွဖြစ်သော ငါးခန်း ငါးခန်းထက်အလွန်ကိုထား၍ ကထိန်မခင်းအပ်၊ ပုဂ္ဂိုလ်၏ ကထိန်ခင်းခြင်းကို ကြဥ်၍ ကထိန်မခင်းအပ်၊ ကထိန် ကောင်းစွာခင်းအပ်သည် ဖြစ်၍ သိမ်ပ၌ တည်သော ရဟန်းသည် ဝမ်းမြောက်စေကာမူ (ထိုရဟန်းအတွက်) ကထိန်ခင်းခြင်း မဖြစ်။ နိမိတ်ပြုခြင်း မည်သည်ကား “ဤသင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်းအံ့”ဟု နိမိတ်ပြု၏။ ပရိယာယ်စကား မည်သည်ကား “ဤပရိယာယ်စကားဖြင့် ကထိန်သင်္ကန်းကို ဖြစ်စေအံ့”ဟုပရိယာယ်စကားကို ပြု၏။ ငှါးသည် မည်သည်ကား မတော်မလျော် ပေးခြင်းကို ဆိုအပ်၏။ သိုမှီးခြင်း မည်သည်ကား ထိုနေ့မချုပ်ဘဲ ထား၍ သိုမှီးခြင်း (ကရဏသန္နိဓိ)၁ လည်းကောင်း၊ ယနေ့ကထိန်သင်္ကန်းရ၍ နောက်နေ့၌ သံဃာပေးသော သိုမှီးခြင်း (နိစယသန္နိဓိ)၂ လည်းကောင်း၊ ဤသို့သိုမှီးခြင်းတို့သည် နှစ်ပါးတို့တည်း။ စွန့်ခြင်း မည်သည်ကား (ချုပ်ဆိုးခြင်းကို) ပြုစဥ် အရုဏ်တက်၏။ ဤနှစ်ဆယ့်လေးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ကထိန်ကို မခင်းအပ်။ အဘယ်သို့ ကထိန်ခင်းအပ်သနည်းဟူသည်၌ တစ်ဆယ့်ခုနစ်ပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ကထိန်ခင်းအပ်၏။ သင်္ကန်းသစ်ဖြင့် ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ အသစ်နှင့်တူသော မသုံးဆောင်ရသေးသော သင်္ကန်းဖြင့်ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ သင်္ကန်းနွမ်းဖြင့် ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ ပံ့သကူသင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ အိမ်ဈေးတံခါး၌ ကျသော သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ နိမိတ်မပြုသော သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ ပရိယာယ်ဆို၍ မဖြစ်စေအပ်သော သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ မငှါးသော သင်္ကန်း ဖြင့်ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ မသိုမှီးသော သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ (ချုပ်ဆိုးစဥ်ညဥ့်ကို) မစွန့် သဖြင့်ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ ကပ္ပဗိန္ဒုထိုးသော သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ ဒုကုဋ်သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ ကိုယ်ဝတ်သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ သင်းပိုင်ဖြင့် ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ ထိုနေ့ပင် ကောင်းစွာဖြတ်အပ်သော အိမ်ရှည် အိမ်တိုနှင့် တကွ ဖြစ်သော ငါးခန်းသင်္ကန်းဖြင့် လည်းကောင်း၊ ငါးခန်းထက်လွန်သော သင်္ကန်းဖြင့်လည်းကောင်း ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ ပုဂ္ဂိုလ်၏ ခင်းခြင်းဖြင့်ကထိန်ခင်းအပ်၏၊ ကထိန်ကောင်းစွာ ခင်းအပ်သည် ဖြစ်၍ သိမ်တွင်း၌ တည်သော ရဟန်းကအနုမောဒနာပြုအံ့၊ ဤသို့လည်း ကထိန်ခင်းခြင်း ဖြစ်၏။ ဤတစ်ဆယ့်ခုနစ်ပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ကထိန်ကို ခင်းအပ်၏။ ကထိန်ခင်းသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် အဘယ်မျှသော တရားတို့သည် ဖြစ်ကုန်သနည်း။ ကထိန်ခင်းသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် တစ်ဆယ့်ငါးပါးသော တရားတို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။ မာတိကာ ရှစ်ပါးတို့သည်လည်းကောင်း၊ ပလိဗောဓ နှစ်ပါးတို့သည်လည်းကောင်း၊ အကျိုးအာနိသင်ငါးပါးတို့သည်လည်းကောင်း ကထိန်ခင်းသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် ဤတစ်ဆယ့်ငါးပါးသောတရားတို့သည် ဖြစ်ကုန်၏။ ၁။ (ကရဏသန္နိဓိ) = ထိုကထိန်လျာအဝတ်ကို ရရာနေ့၌ ချုပ်ဆိုးမှုမပြုဘဲ နောက်နောက်နေ့မှ ချုပ်ဆိုးမှုကို ပြုခြင်းအားဖြင့် သိုမှီးခြင်း။ ၂။ (နိစယသန္နိဓိ) = ကထိန်လျာသင်္ကန်းကို ရရာနေ့၌ပင် ကထိန်ခင်းမည့် ရဟန်းအား မပေးသေးဘဲ သိမ်းထားသောအားဖြင့် သိုမှီးခြင်း။

The Compendium The robe-making ceremony 1. Participated in the robe-making ceremony, etc. Who has not participated in the robe-making ceremony? Who has participated in the robe-making ceremony? How has the robe-making ceremony not been performed? How has the robe-making ceremony been performed? Who has not participated in the robe-making ceremony? Two kinds of people: those who have not performed the robe-making ceremony and those who have not expressed their appreciation. Who has participated the robe-making ceremony? Two kinds of people: those who have performed the robe-making ceremony and those who have expressed their appreciation. How has the robe-making ceremony not been performed? There are twenty-four ways in which the robe-making ceremony has not been performed: The robe-making ceremony has not been performed merely by marking the cloth, merely by washing the cloth, merely by planning the robe, merely by cutting the cloth, merely by tacking the cloth, merely by sewing a hem, merely by marking with a strip of cloth, merely by strengthening, merely by adding a border lengthwise, merely by adding a border crosswise, merely by patching, merely by partial dyeing; nor has it been performed if a monk has made an indication, if a monk has given a hint, if the robe-cloth has been borrowed, if it has been stored, if it is to be relinquished, if it has not been marked, if it is not an outer robe or an upper robe or a sarong; nor has it been performed if the robe has not been made on that very day with five or more cut sections with panels, if the robe-making ceremony was not performed by an individual, or if the robe-making ceremony has been performed correctly but the appreciation for the ceremony was expressed outside the monastery zone. Making an indication: one makes an indication, thinking, “I’ll perform the robe-making ceremony with this cloth.” Hinting: one gives a hint, thinking, “With this hint, I’ll make a cloth for the robe-making ceremony appear.” Borrowed: a gift not to be taken as one’s own is so called. Stored: there are two kinds of storing: storing for the purpose of making and storing for the purpose of accumulation. To be relinquished: dawn arrives while it is being made. How has the robe-making ceremony been performed? The robe-making ceremony has been performed through seventeen aspects: The robe-making ceremony has been performed if the cloth is brand new, if it is nearly new, if it is old, if it is a rag, if it is from a shop; it has been performed if a monk has not made an indication, if a monk has not given a hint, if the robe-cloth has not been borrowed, if it has not been stored, if it is not to be relinquished, if it has been marked, if it is an outer robe or an upper robe or a sarong; it has been performed if the robe has been made on that very day with five or more cut sections with panels, if the robe-making ceremony was performed by an individual, if the robe-making ceremony has been performed correctly and if the appreciation for the ceremony was expressed inside the monastery zone. How many things are produced together with the participation in the robe-making ceremony? Fifteen things: eight key phrases, two obstacles, and five benefits. 2. The proximity condition for the robe-making ceremony, etc.

၂-ကထိန်၏ အနန္တရပစ္စည်း စသည် ၄၀၄။ လုံ့လပြုခြင်း ‘ပယောဂ’ အား အဘယ်တရားတို့သည် အနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း၊ သမနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း၊ နိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း၊ ဥပနိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း၊ ပုရေဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း၊ ပစ္ဆာဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း၊ သဟဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း။ (သင်္ကန်းဖွပ်လျှော်ခြင်းစသော) ပုဗ္ဗကရဏအား အဘယ်တရားတို့သည် အနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း။ပ။ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်ပြုခြင်းအား အဘယ်တရားတို့သည်။ အဓိဋ္ဌာန်တင်ခြင်းအား အဘယ်တရားတို့သည်။ ကထိန်ခင်းခြင်းအား အဘယ်တရားတို့သည်။ မာတိကာတို့အား လည်းကောင်း ပလိဗောဓတို့အား လည်းကောင်း အဘယ်တရားတို့သည်။ ဝတ္ထု ‘သင်္ကန်းလျာပုဆိုး’အား အဘယ်တရားတို့သည် အနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း၊ သမနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း၊ နိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း၊ ဥပနိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း၊ ပုရေဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း၊ ပစ္ဆာဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း၊ သဟဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်သနည်း။ ပုဗ္ဗကရဏသည် လုံ့လပြုခြင်း ‘ပယောဂ’ အား အနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ သမနန္တရပစ္စည်း ဖြင့်ကျေးဇူးပြု၏၊ နိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ ဥပနိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ လုံ့လပြုခြင်း‘ပယောဂ’သည် ပုဗ္ဗကရဏအား ပုရေဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ ပုဗ္ဗကရဏသည် ပယောဂအား ပစ္ဆာဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ တစ်ဆယ့်ငါးပါးသော တရားတို့သည် သဟဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်၏။ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်သည် ပုဗ္ဗကရဏအား အနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ သမနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူး ပြု၏၊ နိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ ဥပနိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ ပုဗ္ဗကရဏသည် ပစ္စုဒ္ဓိုရ်အား ပုရေဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်သည် ပုဗ္ဗကရဏအား ပစ္ဆာဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ တစ်ဆယ့်ငါးပါးသော တရားတို့သည် သဟဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်၏။ အဓိဋ္ဌာန်သည် ပစ္စုဒ္ဓိုရ်အား အနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ သမနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ နိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ ဥပနိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်သည် အဓိဋ္ဌာန်အား ပုရေဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ အဓိဋ္ဌာန်သည် ပစ္စုဒ္ဓိုရ်အား ပစ္ဆာဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ တစ်ဆယ့်ငါးပါးသောတရားတို့သည် သဟဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်၏။ ကထိန်ခင်းခြင်းသည် အဓိဋ္ဌာန်အား အနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ သမနန္တရပစ္စည်းဖြင့်ကျေးဇူးပြု၏၊ နိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ ဥပနိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ အဓိဋ္ဌာန်သည် ကထိန်ခင်းခြင်းအား ပုရေဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ ကထိန်ခင်းခြင်းသည် အဓိဋ္ဌာန်အား ပစ္ဆာဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ တစ်ဆယ့်ငါးပါးသောတရားတို့သည် သဟဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်၏။ မာတိကာတို့သည်လည်းကောင်း၊ ပလိဗောဓတို့သည်လည်းကောင်း ကထိန်ခင်းခြင်းအား အနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်၏၊ သမနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်၏၊ နိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်၏၊ ဥပနိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်၏။ ကထိန်ခင်းခြင်းသည် မာတိကာတို့အား လည်းကောင်း၊ ပလိဗောဓတို့အား လည်းကောင်း ပုရေဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ မာတိကာတို့သည်လည်းကောင်း၊ ပလိဗောဓတို့သည်လည်းကောင်း ကထိန်ခင်းခြင်းအား ပစ္ဆာဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်၏။ တစ်ဆယ့်ငါးပါးသော တရားတို့သည် သဟဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်၏။ သင်္ကန်းရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ သင်္ကန်းမရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း ဝတ္ထုအား အနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ သမနန္တရပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ နိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏၊ ဥပနိဿယပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ ဝတ္ထုသည် သင်္ကန်းရနိုးခြင်းတို့အား လည်းကောင်း၊ သင်္ကန်းမရနိုးခြင်းတို့အား လည်းကောင်း ပုရေဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ သင်္ကန်းရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ သင်္ကန်းမရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း ဝတ္ထုအား ပစ္ဆာဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြု၏။ တစ်ဆယ့်ငါးပါးသော တရားတို့သည် သဟဇာတပစ္စည်းဖြင့် ကျေးဇူးပြုကုန်၏။

Which things are a condition for effort by being a proximity condition, an immediacy condition, a support condition, a decisive support condition, a pre-arising condition, a post-arising condition, and a co-arising condition? Which things are a condition for the prior duties by being a proximity condition … Which things are a condition for relinquishment … Which things are a condition for determining … Which things are a condition for participating in the robe-making ceremony … Which things are a condition for the key phrases and the obstacles … Which things are a condition for the object by being a proximity condition, an immediacy condition, a support condition, a decisive support condition, a pre-arising condition, a post-arising condition, and a co-arising condition? The prior duties are a condition for effort by being a proximity condition, an immediacy condition, a support condition, and a decisive support condition. Effort is a condition for the prior duties by being a pre-arising condition. The prior duties are a condition for effort by being a post-arising condition. The fifteen things are a condition by being a co-arising condition. Relinquishment is a condition for the prior duties by being a proximity condition, an immediacy condition, a support condition, and a decisive support condition. The prior duties are a condition for relinquishment by being a pre-arising condition. Relinquishment is a condition for the prior duties by being a post-arising condition. The fifteen things are a condition by being a co-arising condition. Determining is a condition for relinquishment by being a proximity condition, an immediacy condition, a support condition, and a decisive support condition. Relinquishment is a condition for determining by being a pre-arising condition. Determining is a condition for relinquishment by being a post-arising condition. The fifteen things are a condition by being a co-arising condition. Performing the robe-making ceremony is a condition for determining by being a proximity condition, an immediacy condition, a support condition, and a decisive support condition. Determining is a condition for performing the robe-making ceremony by being a pre-arising condition. Performing the robe-making ceremony is a condition for determining by being a post-arising condition. The fifteen things are a condition by being a co-arising condition. The key phrases and the obstacles are a condition for performing the robe-making ceremony by being a proximity condition, an immediacy condition, a support condition, and a decisive support condition. Performing the robe-making ceremony is a condition for the key phrases and the obstacles by being a pre-arising condition. The key phrases and the obstacles are a condition for performing the robe-making ceremony by being a post-arising condition. The fifteen things are a condition by being a co-arising condition. Expectation and non-expectation are a condition for the object by being a proximity condition, an immediacy condition, a support condition, and a decisive support condition. The object is a condition for expectation and non-expectation by being a pre-arising condition. Expectation and non-expectation are a condition for the object by being a post-arising condition. The fifteen things are a condition by being a co-arising condition. 3. The details on the source of the prior duties, etc.

၃-ပုဗ္ဗကရဏနိဒါန်းစသည် ဝေဖန်ခြင်း ၄၀၅။ ပုဗ္ဗကရဏသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ် လျှင်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ရှိသနည်း။ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်သည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ အဓိဋ္ဌာန်သည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ ကထိန်ခင်းခြင်းသည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ရှိသ နည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦ ရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ မာတိကာသည်လည်းကောင်း၊ ပလိဗောဓသည်လည်းကောင်း အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦ ရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ သင်္ကန်းရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ သင်္ကန်းမရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း အဘယ်အကြောင်း‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ ပုဗ္ဗကရဏသည် လုံ့လပြုခြင်း ‘ပယောဂလျှင်’ အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိ၏၊ လုံ့လပြုခြင်း ‘ပယောဂလျှင်’ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိ၏၊ လုံ့လပြုခြင်း ‘ပယောဂလျှင်’ ဇာတ်ရှိ၏၊ လုံ့လပြုခြင်း‘ပယောဂလျှင်’ အမွန်ရှိ၏၊ လုံ့လပြုခြင်း ‘ပယောဂလျှင်’ အဆောက်အဦရှိ၏၊ လုံ့လပြုခြင်း ‘ပယောဂလျှင်’ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်သည် ပုဗ္ဗကရဏလျှင် အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိ၏၊ ပုဗ္ဗကရဏလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိ၏၊ ပုဗ္ဗကရဏလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ပုဗ္ဗကရဏလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ပုဗ္ဗကရဏလျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ပုဗ္ဗကရဏလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ အဓိဋ္ဌာန်သည် ပစ္စုဒ္ဓိုရ်လျှင် အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိ၏၊ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိ၏၊ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်လျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်လျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်လျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ ကထိန်ခင်းခြင်းသည် အဓိဋ္ဌာန်လျှင် အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိ၏၊ အဓိဋ္ဌာန်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ရှိ၏၊ အဓိဋ္ဌာန်လျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ အဓိဋ္ဌာန်လျှင် အမွန်ရှိ၏၊ အဓိဋ္ဌာန်လျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ အဓိဋ္ဌာန်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ မာတိကာတို့သည်လည်းကောင်း၊ ပလိဗောဓတို့သည်လည်းကောင်း၊ ကထိန်ခင်းခြင်းလျှင် အကြောင်း‘နိဒါန်း’ရှိကုန်၏၊ ကထိန်ခင်းခြင်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိကုန်၏၊ ကထိန်ခင်းခြင်းလျှင် ဇာတ်ရှိကုန်၏၊ ကထိန်ခင်းခြင်းလျှင် အမွန် ရှိကုန်၏၊ ကထိန်ခင်းခြင်းလျှင် အဆောက်အဦ ရှိကုန်၏၊ ကထိန်ခင်းခြင်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိကုန်၏။ သင်္ကန်းရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ သင်္ကန်းမရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း ဝတ္ထုလျှင် အကြောင်း‘နိဒါန်း’ ရှိ၏၊ ဝတ္ထုလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိ၏၊ ဝတ္ထုလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ဝတ္ထုလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ဝတ္ထု လျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ဝတ္ထုလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။

What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of the prior duties? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of relinquishment? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of determining? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of performing the robe-making ceremony? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of the key phrases and the obstacles? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of expectation and non-expectation? The prior duties have effort as their source, origin, birth, arising, production, and origination. Relinquishment has the prior duties as its source, origin, birth, arising, production, and origination. Determining has relinquishment as its source, origin, birth, arising, production, and origination. Performing the robe-making ceremony has determining as its source, origin, birth, arising, production, and origination. The Key Terms and the obstacles have participating in the robe-making ceremony as their source, origin, birth, arising, production, and origination. Expectation and non-expectation have the key phrases and the obstacles as their source, origin, birth, arising, production, and origination.

၄၀၆။ လုံ့လပြုခြင်း‘ပယောဂ’သည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း‘သမုဒယ’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ ပုဗ္ဗကရဏသည်။ပ။ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်သည်။ အဓိဋ္ဌာန်သည်။ ကထိန်ခင်းခြင်းသည်။ မာတိကာတို့သည်လည်းကောင်း၊ ပလိဗောဓတို့သည်လည်းကောင်း။ ဝတ္ထုသည်။ သင်္ကန်းရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ သင်္ကန်းမရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိ သနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ လုံ့လပြုခြင်း ‘ပယောဂ’ သည် သင်္ကန်းခြောက်ထည်ဟူသော ဟိတ်လျှင် အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင်အဆောက်အဦ ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ ပုဗ္ဗကရဏသည်။ပ။ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်သည်။ အဓိဋ္ဌာန်သည်။ ကထိန်ခင်းခြင်းသည်။ မာတိကာတို့သည်လည်းကောင်း၊ ပလိဗောဓတို့သည်လည်းကောင်း။ ဝတ္ထုသည်။ သင်္ကန်းရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ သင်္ကန်းမရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း ဟိတ်လျှင်အကြောင်း‘နိဒါန်း’ ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် အဆောက်အဦရှိ၏၊ ဟိတ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။

What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of effort? … of the prior duties? … of relinquishment? … of determining? … of performing the robe-making ceremony? … of the key phrases and the obstacles? … of the object? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of expectation and non-expectation? Effort has causes as its source, origin, birth, arising, production, and origination. The prior duties … Relinquishment … Determining … Performing the robe-making ceremony … The key phrases and the obstacles … The object … Expectation and non-expectation have causes as their source, origin, birth, arising, production, and origination.

၄၀၇။ လုံ့လပြုခြင်း ‘ပယောဂ’ သည် အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း‘သမုဒယ’ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ ပုဗ္ဗကရဏသည်။ပ။ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်သည်။ အဓိဋ္ဌာန်သည်။ ကထိန်ခင်းခြင်းသည်။ မာတိကာတို့သည်လည်းကောင်း၊ ပလိဗောဓတို့သည်လည်းကောင်း။ ဝတ္ထုသည်။ သင်္ကန်းရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ သင်္ကန်းမရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း အဘယ်အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ရှိသနည်း၊ အဘယ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိသနည်း၊ အဘယ် ဇာတ်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အမွန်ရှိသနည်း၊ အဘယ်အဆောက်အဦရှိသနည်း၊ အဘယ်လျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိသနည်း။ လုံ့လပြုခြင်း ‘ပယောဂ’ သည် သင်္ကန်း ခြောက်ထည်ဟူသော ပစ္စည်းလျှင် အကြောင်း ‘နိဒါန်း’ ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အမွန်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင်အဆောက်အဦ ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။ ပုဗ္ဗကရဏသည်။ပ။ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်သည်။ အဓိဋ္ဌာန်သည်။ ကထိန်ခင်းခြင်းသည်။ မာတိကာတို့သည်လည်းကောင်း၊ ပလိဗောဓတို့သည်လည်းကောင်း။ ဝတ္ထုသည်။ သင်္ကန်းရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း၊ သင်္ကန်းမရနိုးခြင်းသည်လည်းကောင်း ပစ္စည်းလျှင် အကြောင်း‘နိဒါန်း’ ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဒယ’ ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဇာတ်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင်အမွန်ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် အဆောက်အဦ ရှိ၏၊ ပစ္စည်းလျှင် ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ရှိ၏။

What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of effort? … of the prior duties? … of relinquishment? … of determining? … of performing the robe-making ceremony? … of the key phrases and the obstacles? … of the object? What is the source, the origin, the birth, the arising, the production, the origination of expectation and non-expectation? Effort has conditions as its source, origin, birth, arising, production, and origination. The prior duties … Relinquishment … Determining … Performing the robe-making ceremony … The key phrases and the obstacles … The object … Expectation and non-expectation have conditions as their source, origin, birth, arising, production, and origination.

၄၀၈။ ပုဗ္ဗကရဏကို အဘယ်မျှသော တရားတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်သနည်း၊ ပုဗ္ဗကရဏကို ခုနစ်ပါး သောတရားတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်၏။ ဖွပ်လျှော်ခြင်းဖြင့်၊ စီရင်ခြင်းဖြင့်၊ ဖြတ်ခြင်းဖြင့်၊ ဖွဲ့ခြင်းဖြင့်၊ ချုပ်ခြင်းဖြင့်၊ ဆိုးခြင်းဖြင့်၊ ကပ္ပဗိန္ဒုထိုးခြင်းဖြင့် ပုဗ္ဗကရဏကို ဤခုနစ်ပါးသော တရားတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်၏။ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်ကို အဘယ်မျှသော တရားတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်သနည်း။ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်ကို ဒုကုဋ်သင်္ကန်း၊ ကိုယ်ဝတ်သင်္ကန်း၊ သင်းပိုင်ဟူသော သုံးပါးသော တရားတို့ဖြင့်ရေတွက်အပ်၏။ အဓိဋ္ဌာန်ကို အဘယ်မျှသော တရားတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်သနည်း။ အဓိဋ္ဌာန်ကို ဒုကုဋ်သင်္ကန်း၊ ကိုယ်ဝတ်သင်္ကန်း၊ သင်းပိုင်ဟူသော သုံးပါးသောတရားတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်၏။ ကထိန်ခင်းခြင်းကို အဘယ်မျှသော တရားတို့ဖြင့် ရေတွက်အပ်သနည်း။ ကထိန်ခင်းခြင်းကို နှုတ်မြွက်ခြင်းဟု ဆိုအပ်သော တစ်ပါးသော တရားဖြင့် ရေတွက်အပ်၏။ ကထိန်၏ အရင်း ‘မူလ’ တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း၊ ဝတ္ထုတို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း၊ ဘုံတို့သည်အဘယ်မျှတို့နည်း။ ကထိန်၏ အရင်း ‘မူလ’ သည် သံဃာဟူသော တစ်ပါးသာတည်း။ ဝတ္ထုတို့သည် သုံးပါးတို့တည်း။ ဒုကုဋ်သင်္ကန်း၊ ကိုယ်ဝတ်သင်္ကန်း၊ သင်းပိုင်သင်္ကန်းတို့တည်း။ ဘုံတို့သည် ခြောက်ပါးတို့တည်း။ ခေါမသင်္ကန်း၊ ဝါချည်သင်္ကန်း၊ ပိုးချည်သင်္ကန်း၊ သိုးမွေး စသည်ဖြင့်ရက်သောသင်္ကန်း ‘သားမွေးသင်္ကန်း’၊ ပိုက်ဆံလျှော်သင်္ကန်း၊ ဘန်ချည်သင်္ကန်းတို့တည်း။ ကထိန်၏ အစကား အဘယ်နည်း၊ အလယ်ကား အဘယ်နည်း၊ အဆုံးကား အဘယ်နည်း။ ကထိန်၏ အစသည် ရှေးဦးစွာပြုခြင်း ‘ပုဗ္ဗကရဏ’ တည်း၊ အလယ်သည် ပစ္စုဒ္ဓိုရ် အဓိဋ္ဌာန်ပြုခြင်းတည်း၊ အဆုံးသည် ကထိန်ခင်းခြင်းတည်း။

How many things are grouped with the prior duties? Seven things: washing, planning, cutting, tacking, sewing, dyeing, and marking. How many things are grouped with relinquishment? Three things: the outer robe, the upper robe, and the sarong. How many things are grouped with determining? Three things: the outer robe, the upper robe, and the sarong. How many things are grouped with performing the robe-making ceremony? One thing: breaking into speech. How many roots does the robe-making ceremony have, how many objects, and how many grounds? The robe-making ceremony has one root: the Sangha. It has three objects: the outer robe, the upper robe, and the sarong. It has six grounds: linen, cotton, silk, wool, sunn hemp, and hemp. What is the beginning, the middle, and the end of the robe-making ceremony? The prior duties are the beginning, the performing is the middle, the robe-making ceremony is the end.

၄၀၉။ အဘယ်မျှလောက်သော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကထိန်ခင်းခြင်းငှါ မထိုက် သနည်း။ အဘယ်မျှလောက်သော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကထိန်ခင်းခြင်းငှါ ထိုက်သနည်း။ ရှစ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကထိန်ခင်းခြင်းငှါ မထိုက်၊ ရှစ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကထိန်ခင်းခြင်းငှါ ထိုက်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ရှစ်ပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကထိန်ခင်းခြင်းငှါ မထိုက်သနည်း။ ရှေးဦးစွာပြုခြင်း ‘ပုဗ္ဗကရဏ’ ကို မသိ၊ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်ကို မသိ၊ အဓိဋ္ဌာန်ကို မသိ၊ ကထိန် ခင်းခြင်းကို မသိ၊ မာတိကာကို မသိ၊ ပလိဗောဓကို မသိ၊ ကထိန်နုတ်ခြင်းကို မသိ၊ အကျိုး အာနိသင်ကို မသိ။ ဤရှစ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကထိန်ခင်းခြင်းငှါ မထိုက်။ အဘယ်ရှစ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကထိန်ခင်းခြင်းငှါ ထိုက်သနည်း။ ရှေးဦးစွာပြုခြင်း ‘ပုဗ္ဗကရဏ’ ကို သိ၏၊ ပစ္စုဒ္ဓိုရ်ကို သိ၏၊ အဓိဋ္ဌာန်ကို သိ၏၊ ကထိန်ခင်း ခြင်းကိုသိ၏၊ မာတိကာကို သိ၏၊ ပလိဗောဓကို သိ၏၊ ကထိန်နုတ်ခြင်းကို သိ၏၊ အကျိုး အာနိသင်ကို သိ၏။ ဤရှစ်ပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကထိန်ခင်းခြင်းငှါ ထိုက်၏။

What sort of person is unable to perform the robe-making ceremony? What sort of person is able to perform the robe-making ceremony? A person who has eight qualities is unable to perform the robe-making ceremony. A person who has eight qualities is able to perform the robe-making ceremony. What are the eight qualities of a person who is unable to perform the robe-making ceremony? They do not know the prior duties, relinquishment, determining, the robe-making ceremony, the key phrases, the obstacles, the ending of the robe season, or the benefits. What are the eight qualities of a person who is able to perform the robe-making ceremony? They know the prior duties, relinquishment, determining, the robe-making ceremony, the key phrases, the obstacles, the ending of the robe season, and the benefits.

၄၁၀။ အဘယ်မျှသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် မရောက်ကုန်သနည်း၊ အဘယ်မျှ သောပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် ရောက်ကုန်သနည်း။ သုံးပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် မရောက်ကုန်၊ သုံးပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် ရောက်ကုန်၏။ အဘယ်သုံးပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် မရောက်ကုန်သနည်း။ သိမ်ပ၌ တည်လျက် အနုမောဒနာပြု၏၊ အနုမောဒနာပြုသည်ရှိသော် နှုတ်မမြွက်၊ နှုတ်မြွက် သည်ရှိသော် သူတစ်ပါးကို မကြားမသိစေ။ ဤသုံးပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကထိန်ခင်းခြင်း တို့သည်မရောက်ကုန်။ အဘယ်သုံးပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် ရောက်ကုန်သနည်း။ သိမ်အတွင်း၌၁တည်လျက် အနုမောဒနာပြု၏၊ အနုမောဒနာပြုသည်ရှိသော် နှုတ်မြွက်၏၊ နှုတ်မြွက်သည်ရှိသော် သူတစ်ပါးကို ကြားသိစေ၏။ ဤ်သုံးပါးသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့အား ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် ရောက်ကုန်၏။

For how many kinds of people is the robe-making ceremony not effective? For how many kinds of people is the robe-making ceremony effective? It is not effective for three kinds of people. It is effective for three kinds of people. For which three kinds of people is it not effective? For one who expresses their appreciation outside the monastery zone; for one who does not express their appreciation verbally; for one who expresses it verbally, but does not inform anyone. For which three kinds of people is it effective? For one who expresses their appreciation inside the monastery zone; for one who expresses their appreciation verbally; for one who expresses it verbally and informs someone.

၄၁၁။ အဘယ်မျှသော ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် မရောက်ကုန်သနည်း၊ အဘယ်မျှသော ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် ရောက်ကုန်သနည်း။ သုံးပါးသော ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် မရောက်ကုန်၊ သုံးပါးသော ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် ရောက်ကုန်၏။ အဘယ်သုံးပါးသော ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် မရောက်ကုန်သနည်း။ ကထိန်သင်္ကန်းလည်း ပျက်၏၊ ကာလလည်း ပျက်၏၊ အပြုလည်း ပျက်၏။ ဤသုံးပါးသော ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် မရောက်ကုန်။ အဘယ်သုံးပါးသော ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် ရောက်ကုန်သနည်း။ ကထိန်သင်္ကန်းလည်း ပြည့်စုံ၏၊ ကာလလည်း ပြည့်စုံ၏၊ အပြုလည်း ပြည့်စုံ၏။ ဤသုံးပါးသော ကထိန်ခင်းခြင်းတို့သည် ရောက်ကုန်၏။ ၁။ ဤ၌ သိမ်အတွင်းဟူသည် ဥပစာရသိမ်ခေါ် မိမိဝါဆိုရာ ကျောင်းတိုက်အတွင်းကို ဆိုလိုသည်။

How many kinds of robe-making ceremonies are invalid? How many kinds of robe-making ceremonies are valid? Three kinds of robe-making ceremonies are invalid. Three kinds of robe-making ceremonies are valid. What are the three kinds of robe-making ceremonies that are invalid? The object fails; the timing fails; the making fails. What are the three kinds of robe-making ceremonies that are valid? The object succeeds; the timing succeeds; the making succeeds. 4. The details on what is to be known about the robe-making ceremony, etc.

၄-ကထိန် စသည် သိအပ်ပုံကို ဝေဖန်ခြင်း ၄၁၂။ ကထိန်ကို သိအပ်၏၊ ကထိန်ခင်းခြင်းကို သိအပ်၏၊ ကထိန်၏ ခင်းရာသော လကို သိအပ်၏၊ ကထိန်ခင်း ပျက်ခြင်းကို သိအပ်၏၊ ကထိန်ခင်း ပြည့်စုံခြင်းကို သိအပ်၏၊ နိမိတ်ပြုခြင်းကို သိအပ်၏၊ ပရိယာယ်ဆိုခြင်းကို သိအပ်၏၊ ငှါးသည်ကို သိအပ်၏၊ သိုမှီးခြင်းကို သိအပ်၏၊ စွန့်ခြင်းကို သိအပ်၏။ ကထိန်ကို သိအပ်၏ဟူသည်ကား ထို (အဆင်းစသော) တရားတို့ကိုသာ ပေါင်းခြင်းတည်း၊ ရောနှောခြင်းတည်း၊ ကထိန်ဟူသော အမည်သည် ထို (အဆင်းစသော) တရားတို့၏သာလျှင် အမည်တည်း၊ အမည်မှည့်ခြင်းတည်း၊ အမည်ထားခြင်းတည်း၊ မာဂဓဘာသာတည်း၊ အနက်ကို ပြတတ်သော သဒ္ဒါတည်း၊ ဝေါဟာရပညတ် စကားတည်း။ ကထိန်၏ ခင်းရာသော လကို သိအပ်၏ဟူသည်ကား မိုးလ၏ နောက်ဆုံးဖြစ်သော လကို သိအပ်၏။ ကထိန်ခင်း ပျက်ခြင်းကို သိအပ်၏ဟူသည်ကား နှစ်ဆယ့်လေးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ကထိန်ခင်းပျက်ခြင်းကို သိအပ်၏။ ကထိန်ခင်း ပြည့်စုံခြင်းကို သိအပ်၏ဟူသည်ကား တစ်ဆယ့်ခုနစ်ပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့်ကထိန်ခင်း ပြည့်စုံခြင်းကို သိအပ်၏။ နိမိတ်ပြုခြင်းကို သိအပ်၏ဟူသည်ကား “ဤသင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ခင်းအံ့”ဟု နိမိတ်ကို ပြု၏။ ပရိယာယ်ဆိုခြင်းကို သိအပ်၏ဟူသည်ကား “ပရိယာယ်ဆိုခြင်းဖြင့် ကထိန်သင်္ကန်းကို ဖြစ်စေအံ့”ဟုပရိယာယ်စကားကို ပြု၏။ ငှါးသည်ကို သိအပ်၏ဟူသည်ကား မတော်မလျော်ပေးခြင်းကို သိအပ်၏။ သိုမှီးခြင်းကို သိအပ်၏ဟူသည်ကား ထိုနေ့ မချုပ်ဘဲ ထား၍ သိုမှီးခြင်း (ကရဏသန္နိဓိ) လည်း ကောင်း၊ ယနေ့ ကထိန်သင်္ကန်းရ၍ နောက်နေ့၌ သံဃာပေးသော သိုမှီးခြင်း (နိစယသန္နိဓိ) လည်းကောင်း ဤသို့နှစ်ပါးသော သိုမှီးခြင်းတို့ကို သိအပ်ကုန်၏။ စွန့်ခြင်းကို သိအပ်၏ဟူသည်ကား ချုပ်ဆိုးခြင်းကို ပြုစဥ် အရုဏ်တက်၏။ ကထိန်ခင်းခြင်းကို သိအပ်၏ဟူသည်ကား သံဃာအား ကထိန်သင်္ကန်းဖြစ်မူ သံဃာသည် အဘယ်သို့ကျင့်အပ်သနည်း၊ ကထိန်ခင်းသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် အဘယ်သို့ ကျင့်အပ်သနည်း၊ အနုမောဒနာ ပြုသောပုဂ္ဂိုလ်သည် အဘယ်သို့ ကျင့်အပ်သနည်း။

The robe-making ceremony is to be known. Participation in the robe-making ceremony is to be known. The month of the robe-making ceremony is to be known. Failure of the robe-making ceremony is to be known. Success of the robe-making ceremony is to be known. The giving of an indication is to be known. A hint is to be known. Borrowing is to be known. Storing is to be known. Relinquishment is to be known. The robe-making ceremony is to be known: “the robe-making ceremony” is the grouping and coming together of just those things—their name, appellation, label, terminology, wording, designation. The month of the robe-making ceremony is to be known: the last month of the rainy season. Failure of the robe-making ceremony is to be known: the robe-making ceremony fails in twenty-four ways. Success of the robe-making ceremony is to be known: The robe-making ceremony is successful through seventeen aspects. The giving of an indication is to be known: one makes an indication, thinking, “I’ll perform the robe-making ceremony with this cloth.” A hint is to be known: one gives a hint, thinking, “With this hint, I’ll make a cloth for the robe-making ceremony appear.” Borrowing is to be known: a gift not to be taken as one’s own. Storing is to be known: there are two kinds of storing: for the purpose of making and for the purpose of accumulation. Relinquishment is to be known: dawn arrives while it is being made. Participation in the robe-making ceremony is to be known: If cloth has been given to the Sangha for the robe-making ceremony, how should the Sangha proceed? How should the one who performs the robe-making ceremony proceed? How should one who expresses their appreciation proceed?

၄၁၃။ သံဃာသည် ဉတ္တိဒုတိယကံဖြင့် ကထိန်ခင်းသော ရဟန်းအား ပေးအပ်၏၊ ထိုကထိန်ခင်းတတ်သော ရဟန်းသည် ထို (သင်္ကန်း) ရသောနေ့၌ပင် ဖွပ်လျှော်၍ ပွတ်တိုက်၍ (ငါးခန်း ခုနစ်ခန်းစသည်) စီရင်၍ ဖြတ်၍ ချုပ်၍ ဆိုး၍ ကပ္ပဗိန္ဒုထိုး၍ ကထိန်ကို ခင်းအပ်၏။ ဒုကုဋ်သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ကို ခင်းခြင်းငှါ အလိုရှိမူ ဒုကုဋ်သင်္ကန်းဟောင်းကို ပစ္စုဒ္ဓိုရ်ပြုအပ်၏၊ ဒုကုဋ်သင်္ကန်းအသစ်ကို အဓိဋ္ဌာန်တင်အပ်၏၊ “ဤဒုကုဋ်သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ကို ခင်းပါ၏”ဟု နှုတ်မြွက်အပ်၏။ ကိုယ်ဝတ်သင်္ကန်းဖြင့် ကထိန်ကို ခင်းခြင်းငှါ အလိုရှိမူ ကိုယ်ဝတ်သင်္ကန်း ‘ဧကသီ’ ဟောင်းကို ပစ္စုဒ္ဓိုရ်ပြုအပ်၏။ ကိုယ်ဝတ်သင်္ကန်း ‘ဧကသီ’ သစ်ကို အဓိဋ္ဌာန်တင်အပ်၏၊ “ဤကိုယ်ဝတ်သင်္ကန်း ‘ဧကသီ’ ဖြင့်ကထိန်ကို ခင်းပါ၏”ဟု နှုတ်မြွက်ဆိုအပ်၏။ သင်းပိုင်ဖြင့် ကထိန်ခင်းခြင်းငှါ အလိုရှိမူ သင်းပိုင်ဟောင်းကို ပစ္စုဒ္ဓိုရ်ပြုအပ်၏၊ သင်းပိုင်သစ်ကိုအဓိဋ္ဌာန်တင်အပ်၏၊ “ဤသင်းပိုင်ဖြင့် ကထိန်ကို ခင်းပါ၏”ဟု နှုတ်မြွက်အပ်၏။ ထိုကထိန်ခင်းသော ရဟန်းသည် သံဃာသို့ ချဥ်းကပ်၍ လက်ဝဲတစ်ဖက် ပခုံးထက်၌ ဧကသီကိုစံပယ်တင်လျက် အရိုအသေပြုကာ- “အသျှင်ဘုရားတို့ သံဃာသည် ကထိန်ကို ခင်းအပ်ပါ၏၊ ကထိန်ခင်းခြင်းသည် တရားနှင့် လျော်ပါ၏၊ အနုမောဒနာပြုပါကုန်လော့”ဟု ဆိုရာ၏။ အနုမောဒနာပြုသော ထိုရဟန်းသည် လက်ဝဲတစ်ဖက် ပခုံးထက်၌ ဧကသီကို စံပယ်တင်လျက် အရိုအသေပြုကာ- “ငါ့သျှင်တို့ သံဃာသည် ကထိန်ကို ခင်းအပ်ပြီ၊ ကထိန်ခင်းခြင်းသည် တရားနှင့် လျော်၏၊ (ငါတို့သည်) အနုမောဒနာပြုပါကုန်၏ (ဝမ်းမြောက်ပါကုန်၏) ”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုကထိန်ခင်းသော ရဟန်းသည် များစွာသော ရဟန်းတို့သို့ ချဥ်းကပ်၍ လက်ဝဲတစ်ဖက် ပခုံးထက်၌ဧကသီကို စံပယ်တင်လျက် အရိုအသေပြုကာ- “အသျှင်ဘုရားတို့ သံဃာသည် ကထိန်ကို ခင်းအပ်ပါ၏၊ ကထိန်ခင်းခြင်းသည် တရားနှင့် လျော်ပါ၏၊ အသျှင်ဘုရားတို့သည် အနုမောဒနာပြုကြပါကုန်လော့”ဟု ဆိုရာ၏။ အနုမောဒနာပြုသော ထိုရဟန်းတို့သည် လက်ဝဲတစ်ဖက် ပခုံးထက်၌ ဧကသီကို စံပယ်တင်လျက်အရိုအသေပြုကာ- “ငါ့သျှင်တို့ သံဃာသည် ကထိန်ကို ခင်းအပ်ပြီ၊ ကထိန်ခင်းခြင်းသည် တရားနှင့် လျော်၏၊ (ငါတို့သည်) ဝမ်းမြောက်ပါကုန်၏”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုကထိန်ခင်းသော ရဟန်းသည် တစ်ပါးသော ရဟန်းသို့ ချဥ်းကပ်၍ လက်ဝဲတစ်ဖက် ပခုံးထက်၌ဧကသီကို စံပယ်တင်လျက် အရိုအသေပြုကာ- “ငါ့သျှင် သံဃာသည် ကထိန်ကို ခင်းအပ်ပြီ၊ ကထိန်ခင်းခြင်းသည် တရားနှင့် လျော်၏၊ (သင်သည်) အနုမောဒနာပြုလော့”ဟု ဆိုရာ၏။ ထိုအနုမောဒနာပြုသော ရဟန်းသည် လက်ဝဲတစ်ဖက် ပခုံးထက်၌ ဧကသီကို စံပယ်တင်လျက် အရိုအသေပြုကာ- “ငါ့သျှင် သံဃာသည် ကထိန်ကို ခင်းအပ်ပြီ၊ ကထိန်ခင်းခြင်းသည် တရားနှင့် လျော်၏၊ (ငါသည်) ဝမ်းမြောက်ပါ၏”ဟု ဆိုရာ၏။

The Sangha should give the cloth, through a legal procedure consisting of one motion and one announcement, to the monk who is performing the robe-making ceremony. The monk who is performing the robe-making ceremony should wash the cloth, iron it, plan it, cut it, sew it, dye it, mark it, and then perform the robe-making ceremony. If he wishes to perform the robe-making ceremony with an outer robe, he should relinquish his old outer robe and then determine the new one. He should then say, “I perform the robe-making ceremony with this outer robe.” If he wishes to perform the robe-making ceremony with an upper robe, he should relinquish his old upper robe and then determine the new one. He should then say, “I perform the robe-making ceremony with this upper robe.” If he wishes to perform the robe-making ceremony with a sarong, he should relinquish his old sarong and then determine the new one. He should then say, “I perform the robe-making ceremony with this sarong.” After approaching the Sangha, that monk who is performing the robe-making ceremony should arrange his upper robe over one shoulder, raise his joined palms, and say: “Venerable sirs, the Sangha’s robe-making ceremony has been performed. The robe-making ceremony is legitimate. Please express your appreciation.” The monks who are expressing their appreciation should arrange their upper robes over one shoulder, raise their joined palms, and say: “The Sangha’s robe-making ceremony has been performed. The robe-making ceremony is legitimate. We express our appreciation.” Or: after approaching several monks, that monk who is performing the robe-making ceremony should arrange his upper robe over one shoulder, raise his joined palms, and say: “Venerable sirs, the Sangha’s robe-making ceremony has been performed. The robe-making ceremony is legitimate. Please express your appreciation.” The monks who are expressing their appreciation should arrange their upper robes over one shoulder, raise their joined palms, and say: “The Sangha’s robe-making ceremony has been performed. The robe-making ceremony is legitimate. We express our appreciation.” Or: after approaching a single monk, that monk who is performing the robe-making ceremony should arrange his upper robe over one shoulder, raise his joined palms, and say: “The Sangha’s robe-making ceremony has been performed. The robe-making ceremony is legitimate. Please express your appreciation.” The monk who is expressing his appreciation should arrange his upper robe over one shoulder, raise his joined palms, and say: “The Sangha’s robe-making ceremony has been performed. The robe-making ceremony is legitimate. I express my appreciation.” 5. The robe-making ceremony for an individual

၅-ပုဂ္ဂိုလ်၏သာလျှင် ကထိန်ခင်းခြင်း ၄၁၄။ သံဃာသည် ကထိန်ကို ခင်းသလော၊ ဂိုဏ်းသည် ကထိန်ကို ခင်းသလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည်ကထိန်ကို ခင်းသလော။ သံဃာသည် ကထိန်ကို မခင်း၊ ဂိုဏ်းသည် ကထိန်ကို မခင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကထိန်ကို ခင်း၏။ သံဃာနှင့် ဂိုဏ်းက ကထိန်ကို မခင်းဘဲ ပုဂ္ဂိုလ်ကသာ ကထိန်ကိုခင်းမူ ကထိန်သည် သံဃာနှင့်ဂိုဏ်းက ခင်းအပ်သည် မဟုတ်ဘဲ ပုဂ္ဂိုလ်ကသာ ခင်းအပ်သည် ဖြစ်ခဲ့၏။ သံဃာသည် ပါတိမောက်ကို ပြသလော၊ ဂိုဏ်းသည် ပါတိမောက်ကို ပြသလော၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပါတိမောက်ကို ပြသလော။ သံဃာသည် ပါတိမောက်ကို မပြ၊ ဂိုဏ်းသည် ပါတိမောက်ကို မပြ၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ပါတိမောက်ကို ပြ၏။ သံဃာနှင့်ဂိုဏ်းက ပါတိမောက်ကို မပြဘဲ ပုဂ္ဂိုလ်ကသာ ပါတိမောက်ကို ပြမူ ပါတိမောက်သည်သံဃာနှင့် ဂိုဏ်းက ပြအပ်သည် မဟုတ်ဘဲ ပုဂ္ဂိုလ်ကသာ ပြအပ်သည် ဖြစ်ခဲ့၏၊ သံဃာ၏ ညီညွတ်ခြင်းဖြင့် ဂိုဏ်း၏ ညီညွတ်ခြင်းဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်၏ ပြခြင်းကြောင့် ပါတိမောက်သည် သံဃာက ပြအပ်သည်ဖြစ်၏၊ ဂိုဏ်းက ပြအပ်သည် ဖြစ်၏၊ ပုဂ္ဂိုလ်က ပြအပ်သည် ဖြစ်၏။ ဤအတူသာလျှင် သံဃာသည်ကထိန်ကို မခင်း၊ ဂိုဏ်းသည် ကထိန်ကို မခင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်သည် ကထိန်ကို ခင်း၏၊ သံဃာ၏ ဝမ်းမြောက်ခြင်းဖြင့် ဂိုဏ်း၏ ဝမ်းမြောက်ခြင်းဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်၏ ခင်းခြင်းကြောင့် ကထိန်ကို သံဃာက ခင်းအပ်သည်ဖြစ်၏၊ ဂိုဏ်းက ခင်းအပ်သည် ဖြစ်၏၊ ပုဂ္ဂိုလ်က ခင်းအပ်သည် ဖြစ်၏။

“Does the Sangha perform the robe-making ceremony? Does a group perform the robe-making ceremony? Does an individual perform the robe-making ceremony?” “The Sangha does not perform the robe-making ceremony, nor does a group, but an individual does.” If the Sangha does not perform the robe-making ceremony, nor a group, but an individual does, then the Sangha has not performed the robe-making ceremony, nor has a group, but an individual has. “Does the Sangha recite the Monastic Code? Does a group recite the Monastic Code? Does an individual recite the Monastic Code?” “The Sangha does not recite the Monastic Code, nor does a group, but an individual does.” If the Sangha does not recite the Monastic Code, nor a group, but an individual does, then the Sangha has not recited the Monastic Code, nor has a group, but an individual has. “Yet when an individual recites to unite the Sangha, to unite the group, then the Monastic Code has been recited by the Sangha, by the group, and by the individual. It is in this way that the Sangha does not perform the robe-making ceremony, nor does a group, but an individual does. Yet when an individual performs the robe-making ceremony, and the Sangha expresses its appreciation, the group expresses its appreciation, then the robe-making ceremony has been performed by the Sangha, by the group, and by the individual.” 6. Questions and answers regarding the obstacles

၆-ပလိဗောဓ အမေးအဖြေ ၄၁၅။ ဖဲသွားခြင်းလျှင် အဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏ အဆွေဖြစ်တော် မူသောမြတ်စွာဘုရားသည် ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား မေးအံ့၊ အဘယ်ပလိဗောဓသည် ရှေးဦးစွာ ပြတ်သနည်း။ ဖဲသွားခြင်းလျှင် အဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏ အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည်ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကို ငါသည် သင့်အား ဖြေအံ့၊ စီဝရပလိ ဗောဓသည် ရှေးဦးစွာ ပြတ်၏၊ ထိုဖဲသွားခြင်းလျှင် အဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၏ (ဥပစာရ) သိမ်ပသို့ ရောက်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက်အာဝါသပလိဗောဓသည် ပြတ်၏။ (၁) ပြီးခြင်းလျှင် အဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏ အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည်ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား မေးအံ့၊ အဘယ်ပလိဗောဓသည် ရှေးဦးစွာပြတ်သနည်း။ ပြီးခြင်းလျှင် အဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏ အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည်ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား ဖြေအံ့၊ အာဝါသပလိဗောဓသည် ရှေးဦးစွာ ပြတ်၏၊ သင်္ကန်းသည် ပြီးသည်ရှိသော် စီဝရပလိ ဗောဓသည် ပြတ်၏။ (၂) ဆုံးဖြတ်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏ အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည်ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား မေးအံ့၊ အဘယ်ပလိဗောဓသည် ရှေးဦးစွာပြတ်သနည်း။ ဆုံးဖြတ်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏ အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည်ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား ဖြေအံ့၊ နှစ်ပါး သော ပလိဗောဓတို့သည်မရှေးမနှောင်း ပြတ်ကုန်၏။ (၃) ပျောက်ပျက်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည်ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား မေးအံ့၊ အဘယ်ပလိဗောဓသည် ရှေးဦးစွာပြတ်သနည်း။ ပျောက်ပျက်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည့်ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား ဖြေအံ့၊ အာဝါသပလိဗောဓသည် ရှေးဦးစွာ ပြတ်၏၊ သင်္ကန်းပျောက်ပျက်သည်ရှိသော် စီဝရပလိ ဗောဓသည် ပြတ်၏။ (၄) ကြားခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာ ဘုရားသည်ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား မေးအံ့၊ အဘယ် ပလိဗောဓသည် ရှေးဦးစွာပြတ်သနည်း။ ကြားခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာ ဘုရားသည်ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား ဖြေအံ့၊ စီဝရပလိ ဗောဓသည် ရှေးဦးစွာ ပြတ်၏၊ ထိုကြားခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၏ ကြားခြင်း နှင့် တကွ အာဝါသပလိဗောဓသည် ပြတ်၏။ (၅) အာသာပြတ်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည်ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား မေးအံ့၊ အဘယ်ပလိဗောဓသည် ရှေးဦးစွာပြတ်သနည်း။ အာသာပြတ်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏အဆွေဖြစ်တော်မူသော မြတ်စွာဘုရားသည်ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား ဖြေအံ့၊ အာဝါသပလိဗောဓသည် ရှေးဦးစွာ ပြတ်၏၊ သင်္ကန်းရနိုးခြင်းသည် ပြတ်သည်ရှိသော် စီဝရပလိဗောဓသည် ပြတ်၏။ (၆) အပိုင်းအခြားကို လွန်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏ အဆွေဖြစ် တော်မူသောမြတ်စွာဘုရားသည် ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား မေးအံ့၊ အဘယ်ပလိဗောဓသည်ရှေးဦးစွာ ပြတ်သနည်း။ အပိုင်းအခြားကို လွန်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏ အဆွေဖြစ် တော်မူသောမြတ်စွာဘုရားသည် ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား ဖြေအံ့၊ စီဝရပလိဗောဓသည်ရှေးဦးစွာ ပြတ်၏၊ ထိုအပိုင်းအခြားကို လွန်ခြင်းရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၏ အပိုင်းအခြား၌အာဝါသပလိဗောဓသည် ပြတ်၏။ (၇) ရဟန်းတို့နှင့်အတူ နုတ်ခြင်းရှိသော (သဟုဗ္ဘာရ) ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏ အဆွေဖြစ်တော်မူသောမြတ်စွာဘုရားသည် ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား မေးအံ့၊ အဘယ်ကြောင့်ကြခြင်း ‘ပလိဗောဓ’ သည် ရှေးဦးစွာ ပြတ်သနည်း။ ရဟန်းတို့နှင့်အတူ နုတ်ခြင်းရှိသော (သဟုဗ္ဘာရ) ကထိန်နုတ်ခြင်းကို နေမင်း၏ အဆွေဖြစ်တော်မူသောမြတ်စွာဘုရားသည် ဟောအပ်၏၊ ဤအမေးကိုလည်း ငါသည် သင့်အား ဖြေအံ့၊ နှစ်ပါးသောကြောင့်ကြခြင်း ‘ပလိဗောဓ’ တို့သည် မရှေးမနှောင်း ပြတ်ကုန်၏။ (၈)

“The robe season ends <j>when one departs from the monastery. So said the Kinsman of the Sun. And about this I ask you: Which obstacle is removed first? The robe season ends <j>when one departs from the monastery. So said the Kinsman of the Sun. And about this I answer you: The robe obstacle is removed first. The monastery obstacle is removed <j>when one goes outside the monastery zone. The robe season ends when the robe is finished. So said the Kinsman of the Sun. And about this I ask you: Which obstacle is removed first? The robe season ends when the robe is finished. So said the Kinsman of the Sun. And about this I answer you: The monastery obstacle is removed first. The robe obstacle is removed <j>when the robe is finished. The robe season ends when he makes that decision. So said the Kinsman of the Sun. And about this I ask you: Which obstacle is removed first? The robe season ends when he makes that decision. So said the Kinsman of the Sun. And about this I answer you: The two obstacles are removed simultaneously. The robe season ends when the robe-cloth is lost. So said the Kinsman of the Sun. And about this I ask you: Which obstacle is removed first? The robe season ends when the robe-cloth is lost. So said the Kinsman of the Sun. And about this I answer you: The monastery obstacle is removed first. The robe obstacle is removed <j>when the robe-cloth is lost. The robe season ends <j>when he hears about the end of the robe season. So said the Kinsman of the Sun. And about this I ask you: Which obstacle is removed first? The robe season ends <j>when he hears about the end of the robe season. So said the Kinsman of the Sun. And about this I answer you: The robe obstacle is removed first. The monastery obstacle is removed <j>when one hears about the end of the robe season. The robe season ends <j>when the expectation is disappointed. So said the Kinsman of the Sun. And about this I ask you: Which obstacle is removed first? The robe season ends <j>when the expectation is disappointed. So said the Kinsman of the Sun. And about this I answer you: The monastery obstacle is removed first. The robe obstacle is removed <j>when the expectation of more robe-cloth is disappointed. The robe season ends <j>while he is outside the monastery zone. So said the Kinsman of the Sun. And about this I ask you: Which obstacle is removed first? The robe season ends <j>while he is outside the monastery zone. So said the Kinsman of the Sun. And about this I answer you: The robe obstacle is removed first. The monastery obstacle is removed <j>when one is outside the monastery zone. The robe season ends together. So said the Kinsman of the Sun. And about this I ask you: Which obstacle is removed first? The robe season ends together. So said the Kinsman of the Sun. And about this I answer you: The two obstacles are removed simultaneously.”

၄၁၆။ အဘယ်မျှလောက်သော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့သည် သံဃာနှင့် စပ်ကုန်သနည်း။ အဘယ်မျှလောက်သော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့သည် ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် စပ်ကုန်သနည်း။ အဘယ်မျှလောက်သော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့သည် သံဃာနှင့် မစပ်ကုန်သနည်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် မစပ်ကုန်သနည်း။ အန္တရု ဗ္ဘာရဟု ဆိုအပ်သော တစ်ပါးသော ကထိန်နုတ်ခြင်းသည် သံဃာနှင့် စပ်၏။ ဖဲသွားခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၊ ပြီးဆုံးခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၊ ဆုံးဖြတ်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၊ အပိုင်းအခြားကို လွန်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန် နုတ်ခြင်းဟူသောလေးပါးသော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့သည် ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် စပ်ကုန်၏။ ပျောက်ပျက်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၊ ကြားခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၊ အာသာပြတ်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၊ ရဟန်းတို့နှင့် အတူ နုတ်ခြင်းရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းဟူသော လေးပါးသော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့သည် သံဃာနှင့် မစပ်ကုန်၊ ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် မစပ် ကုန်။ အဘယ်မျှလောက်သော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့ကို သိမ်အတွင်း၌ နုတ်အပ်ကုန်သနည်း၊ အဘယ်မျှ့လောက်သော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့ကို သိမ်ပ၌ နုတ်အပ်ကုန်သနည်း၊ အဘယ်မျှလောက်သော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့ကို ရံခါ သိမ်အတွင်း၌ နုတ်အပ်ကုန်သနည်း၊ အဘယ်မျှလောက်သော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့ကိုရံခါ သိမ်ပ၌ နုတ်အပ်ကုန်သနည်း။ (တပေါင်းလမပြည့်မီ) အကြား၌ အားထုတ်၍ ကထိန်နုတ်ခြင်း ‘အန္တရု ဗ္ဘာရ’၊ ရဟန်းတို့နှင့်အတူနုတ်ခြင်းရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း ‘သဟုဗ္ဘာရ’ဟူသော နှစ်ပါးသော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့ကို သိမ်အတွင်း၌နုတ်အပ်ကုန်၏။ ဖဲသွားခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၊ ကြားခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၊ သိမ်ကိုလွန်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းဟူသော သုံးပါးသော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့ကို သိမ်ပ၌ နုတ်အပ်ကုန်၏။ ပြီးဆုံးခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၊ ဆုံးဖြတ်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၊ ပျောက်ပျက် ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း၊ အာသာပြတ်ခြင်းအဆုံးရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်းဟူသော လေးပါးသောကထိန်နုတ်ခြင်းတို့ကို ရံခါ သိမ်အတွင်း၌ နုတ်အပ်ကုန်၏၊ ရံခါ သိမ်ပ၌ နုတ်အပ်ကုန်၏။ အဘယ်မျှလောက်သော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့သည် (ကထိန်ခင်းသည်နှင့်) တကွနက် ဖြစ်ကုန်သနည်း၊ တကွနက် ချုပ်ကုန်သနည်း။ အဘယ်မျှလောက်သော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့သည် တကွနက် ဖြစ်ကုန်သနည်း၊ အထူးထူး ချုပ်ကုန်သနည်း။ အကြား၌ အားထုတ်၍ ကထိန်နုတ်ခြင်း ‘အန္တရု ဗ္ဘာရ’၊ ရဟန်းတို့နှင့်အတူ နုတ်ခြင်းရှိသော ကထိန်နုတ်ခြင်း ‘သဟုဗ္ဘာရ’ဟူသော နှစ်ပါးသော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့သည် တကွနက် ဖြစ်ကုန်၏၊ တကွနက်ချုပ်ကုန်၏၊ ကြွင်းကျန်သော ကထိန်နုတ်ခြင်းတို့သည် တကွနက် ဖြစ်ကုန်၏၊ အထူးထူး ချုပ်ကုန်၏။ ကထိနဘေဒ ပြီး၏။ ထိုကထိနဘေဒ၏ အကျဥ်းချုပ် အဘယ်ပုဂ္ဂိုလ်အားဟူသော အမေး၊ အဘယ်သို့ဟူသော အမေး၊ တစ်ဆယ့်ငါးပါး တရားအမေး၊ နိဒါန်းအမေး၊ ဟိတ်အမေး၊ ပစ္စည်းအမေး၊ ရေတွက်ခြင်းအမေး၊ အရင်း မူလအမေး၊ အစအမေး၊ ခင်းထိုက်မခင်းထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်။ အပြားအားဖြင့် ပုဂ္ဂိုလ်သုံးယောက် သုံးယောက်တို့ကို သိအပ်၏၊ ကထိန်ခင်းခြင်း၊ ပါတိမောက်ပြခြင်း၊ ကြောင့်ကြခြင်း၊ သံဃာဓီန ‘သံဃာနှင့်စပ် မစပ်’၊ သိမ်တွင်း သိမ်ပ ဖြစ်ခြင်း ချုပ်ခြင်း။ ဤကား အကျဥ်းချုပ် အပြီးတည်း။ ဥပါလိ ပဥ္စက

“How many kinds of endings of the robe season depend on the Sangha? How many kinds of endings of the robe season depend on an individual? How many kinds of endings of the robe season depend neither on the Sangha nor on an individual? One kind of ending of the robe season depends on the Sangha: when the robe season ends midway. Four kinds of endings of the robe season depend on an individual: when one departs from the monastery, when the robe is finished, when one makes a decision, and when one is outside the monastery zone. Four kinds of endings of the robe season depend neither on the Sangha nor on an individual: when the robe-cloth is lost, when one hears about the end of the robe season, when an expectation of more robe-cloth is disappointed, and when the robe season ends together. How many kinds of endings of the robe season happen inside the monastery zone? How many kinds of endings of the robe season happen outside the monastery zone? How many kinds of endings of the robe season may happen either inside or outside the monastery zone? Two kinds of endings of the robe season happen inside the monastery zone: when the robe season ends midway, and when the robe season ends together. Three kinds of endings of the robe season happen outside the monastery zone: when one departs from the monastery, when one hears about the end of the robe season, and when one is outside the monastery zone. Four kinds of endings of the robe season may happen inside or outside the monastery zone: when the robe is finished, when one makes a decision, when the robe-cloth is lost, and when an expectation of more robe-cloth is disappointed. How many kinds of endings of the robe season arise together and end together? How many kinds of endings of the robe season arise together and end separately? Two kinds of endings of the robe season arise together and end together: when the robe season ends midway, and when the robe season ends together. The rest of the endings of the robe season arise together but end separately.” The robe-making ceremony is finished. This is the summary: “Who has, how, fifteen, Things, source, and cause; Condition, grouped with, roots, And beginning, <j>persons who perform the robe-making ceremony. For three, three, to be known, The robe-making ceremony, and with recitation; Obstacles, depend on, in a monastery zone, And with arise and end.”

၁-အနိဿိတဝဂ် ၄၁၇။ ဘုန်းတော်ကြီးသော မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိပြည် အနာထပိဏ်သူဌေး၏ အရံဖြစ်သောဇေတဝန်ကျောင်း၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူသောအခါ အသျှင်ဥပါလိသည် မြတ်စွာဘုရားထံသို့ ချဥ်းကပ်၍မြတ်စွာဘုရားကို ရှိခိုးလျက် တစ်ခုသော နေရာ၌ ထိုင်ကာ- “အသျှင်ဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အသက်ထက်ဆုံး အမှီဆရာမရှိဘဲမနေအပ်ပါသနည်း”ဟု လျှောက်၏။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အသက်ထက်ဆုံး အမှီဆရာမရှိဘဲ မနေအပ်။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ဥပုသ်ကို မသိ၊ ဥပုသ်ကံကို မသိ၊ ပါတိမောက်ကို မသိ၊ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို မသိ၊ ငါးဝါမပြည့်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အသက်ထက်ဆုံး အမှီဆရာမရှိဘဲ မနေအပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အသက်ထက်ဆုံး အမှီဆရာမရှိဘဲ နေအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ဥပုသ်ကို သိ၏၊ ဥပုသ်ကံကို သိ၏၊ ပါတိမောက်ကို သိ၏၊ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို သိ၏၊ ငါးဝါငါးဝါထက် အလွန်ရှိ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အသက်ထက်ဆုံး အမှီဆရာမရှိဘဲ နေအပ်၏။ ဥပါလိ အခြားအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း အသက်ထက်ဆုံး အမှီဆရာမရှိဘဲ မနေအပ်။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ပဝါရဏာကို မသိ၊ ပဝါရဏာကံကို မသိ၊ ပါတိမောက်ကို မသိ၊ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို မသိ၊ ငါးဝါမပြည့်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အသက်ထက်ဆုံး အမှီဆရာမရှိဘဲ မနေအပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အသက်ထက်ဆုံး အမှီဆရာမရှိဘဲ နေအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ပဝါရဏာကို သိ၏၊ ပဝါရဏာကံကို သိ၏၊ ပါတိမောက်ကို သိ၏၊ ပါတိမောက်ပြခြင်းကို သိ၏၊ ငါးဝါငါးဝါထက် အလွန်ရှိ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အသက်ထက်ဆုံးအမှီဆရာမရှိဘဲ နေအပ်၏။ ဥပါလိ အခြားအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း အသက်ထက်ဆုံး အမှီဆရာမရှိဘဲ မနေအပ်။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို မသိ၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို မသိ၊ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို မသိ၊ ငါးဝါမပြည့်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်အသက်ထက်ဆုံး အမှီဆရာမရှိဘဲ မနေအပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အသက်ထက်ဆုံး အမှီဆရာမရှိဘဲ နေအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အာပတ်ဟုတ်သည် မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ငါးဝါ ငါးဝါထက် အလွန်ရှိ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အသက်ထက်ဆုံး အမှီဆရာမရှိဘဲ နေအပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

The Compendium Ven. Upāli questions the Buddha 1. The subchapter on “without formal support” At one time the Buddha was staying at Sāvatthī in the Jeta Grove, Anāthapiṇḍika’s Monastery. Venerable Upāli went to the Buddha, bowed, sat down, and said, “Venerable sir, what sort of monk should live with formal support for life?” “One who has five qualities, Upāli: (1) he doesn’t know about the observance-day ceremony; (2) he doesn’t know the observance-day procedure; (3) he doesn’t know the Monastic Code; (4) he doesn’t know the recitation of the Monastic Code; (5) he has less than five years of seniority. But a monk who has five qualities may live without formal support for life: (1) he knows about the observance-day ceremony; (2) he knows the observance-day procedure; (3) he knows the Monastic Code; (4) he knows the recitation of the Monastic Code; (5) he has five or more years of seniority. A monk who has five other qualities should also live with formal support for life: (1) he doesn’t know about the invitation ceremony; (2) he doesn’t know the invitation procedure; (3) he doesn’t know the Monastic Code; (4) he doesn’t know the recitation of the Monastic Code; (5) he has less than five years of seniority. But a monk who has five qualities may live without formal support for life: (1) he knows about the invitation ceremony; (2) he knows the invitation procedure; (3) he knows the Monastic Code; (4) he knows the recitation of the Monastic Code; (5) he has five or more years of seniority. A monk who has five other qualities should also live with formal support for life: (1) he doesn’t know the offenses and non-offenses; (2) he doesn’t know the light and heavy offenses; (3) he doesn’t know the curable and incurable offenses; (4) he doesn’t know the grave and minor offenses; (5) he has less than five years of seniority. But a monk who has five qualities may live without formal support for life: (1) he knows the offenses and non-offenses; (2) he knows the light and heavy offenses; (3) he knows the curable and incurable offenses; (4) he knows the grave and minor offenses; (5) he has five or more years of seniority.

၄၁၈။ အသျှင်ဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံ မပေးအပ်ပါသနည်း၊ နိဿရည်းကို မပေးအပ်ပါသနည်း၊ သာမဏေကို မလုပ်ကျွေးစေအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံမပေးအပ်၊ နိဿရည်းမပေးအပ်၊ သာမဏေကို မလုပ်ကျွေးစေအပ်။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အနီးနေတပည့်ကိုလည်းကောင်း၊ အတူနေတပည့်ကိုလည်းကောင်း၊ ဖျားနာသည်ကို မိမိလုပ်ကျွေးခြင်းငှါလည်းကောင်း၊ သူတစ်ပါးကို လုပ်ကျွေးစေခြင်းငှါလည်းကောင်း မစွမ်းနိုင်။ မမွေ့လျော်ခြင်းကို ငြိမ်းခြင်းငှါလည်းကောင်း၊ ငြိမ်းစေခြင်းငှါလည်းကောင်း မစွမ်းနိုင်။ ဖြစ်ပေါ်လာသော တွေးတောမှု ‘သံသယကုက္ကုစ္စ’ ကို တရားတော်ဖြင့် ပယ်ဖျောက်ခြင်းငှါလည်းကောင်း၊ ပယ်ဖျောက်စေခြင်းငှါလည်းကောင်း မစွမ်းနိုင်။ အဘိဓမ္မာ၌ ဆုံးမခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်၊ ဝိနည်း ‘အဘိဝိနယ’ ၌ ဆုံးမခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံမပေးအပ်၊ နိဿရည်းမပေးအပ်၊ သာမဏေကို မလုပ်ကျွေးစေအပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံပေးအပ်၏၊ နိဿရည်းပေးအပ်၏၊ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ဖျားနာသော အနီးနေတပည့်ကိုလည်းကောင်း၊ အတူနေတပည့်ကိုလည်းကောင်း၊ လုပ်ကျွေးခြင်းငှါလည်းကောင်း၊ လုပ်ကျွေးစေခြင်းငှါလည်းကောင်း စွမ်းနိုင်၏။ မမွေ့လျော်ခြင်းကို ငြိမ်းခြင်းငှါလည်းကောင်း၊ ငြိမ်းစေခြင်းငှါလည်းကောင်း စွမ်းနိုင်၏။ ဖြစ်ပေါ်လာသော တွေးတောမှု ‘သံသယကုက္ကုစ္စ’ ကို တရားတော်ဖြင့် ပယ်ဖျောက်ခြင်းငှါလည်းကောင်း၊ ပယ်ဖျောက်စေခြင်းငှါလည်းကောင်း စွမ်းနိုင်၏။ အဘိဓမ္မာ၌ ဆုံးမခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏၊ ဝိနည်း ‘အဘိဝိနယ’ ၌ ဆုံးမခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံပေးအပ်၏၊ နိဿရည်းပေးအပ်၏၊ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေအပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံမပေးအပ်၊ မှီရာနိဿရည်းကို မပေးအပ်၊ သာမဏေကို မလုပ်ကျွေးစေအပ်။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အနီးနေတပည့်ကိုလည်းကောင်း၊ အတူနေတပည့်ကိုလည်းကောင်း ထူးကဲမြင့်မြတ် ဖြည့်ကျင့်အပ်သောခန္ဓကလာကျင့်ဝတ် ‘သိက္ခာ’ ၌ သင်စေခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်။ မဂ်ဟူသော အကျင့်၏အစ ‘အာဒိဗြဟ္မစရိယက’ ဖြစ်သော ဥဘတောဝိဘင်းလာ အကျင့် ‘သိက္ခာ’ ၌ဆုံးမခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်။ လွန်ကဲသောသီလ ‘အဓိသီလ’ ၌ ဆုံးမခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်။ လွန်ကဲသောစိတ် ‘အဓိစိတ္တ’ ၌ ဆုံးမခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်။ လွန်ကဲသောပညာ ‘အဓိပညာ’ ၌ ဆုံးမခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံ မပေးအပ်၊ မှီရာနိဿရည်းကို မပေးအပ်၊ သာမဏေကို မလုပ်ကျွေးစေအပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံ ပေးအပ်၏၊ မှီရာနိဿရည်းကို ပေးအပ်၏၊ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အနီးနေတပည့်ကိုလည်းကောင်း၊ အတူနေတပည့်ကိုလည်းကောင်း ထူးကဲမြင့်မြတ် ဖြည့်ကျင့်အပ်သောခန္ဓကလာ ကျင့်ဝတ် ‘သိက္ခာ’ ၌ သင်စေခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏။ မဂ်ဟူသော အကျင့်၏ အစ ‘အာဒိဗြဟ္မစရိယက’ ဖြစ်သော ဥဘတောဝိဘင်းလာ အကျင့် ‘သိက္ခာ’ ၌ဆုံးမခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏။ လွန်ကဲသောသီလ ‘အဓိသီလ’ ၌ ဆုံးမခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏။ လွန်ကဲသောစိတ် ‘အဓိစိတ္တ’ ၌ ဆုံးမခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏။ လွန်ကဲသောပညာ ‘အဓိပညာ’ ၌ ဆုံးမခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံပေးအပ်၏၊ မှီရာနိဿရည်းကို ပေးအပ်၏၊ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေအပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“Sir, what sort of monk shouldn’t give the full ordination or formal support, nor have a novice monk attend on him?” “One who has five qualities: He’s incapable of three things in regard to a student: (1) of nursing him or having him nursed when he’s sick; (2) of sending him away or having him sent away when he’s discontent with the spiritual life; and (3) of using the Teaching to dispel anxiety. And (4) he is incapable of training him in the Teaching; and (5) he is incapable of training him in the Monastic Law. But a monk who has five qualities may give the full ordination and formal support, and he may have a novice monk attend on him: He’s capable of three things in regard to a student: (1) of nursing him or having him nursed when he’s sick; (2) of sending him away or having him sent away when he’s discontent with the spiritual life; and (3) of using the Teaching to dispel anxiety. And (4) he is capable of training him in the Teaching; and (5) he is capable of training him in the Monastic Law. A monk who has five other qualities also shouldn’t give the full ordination or formal support, nor have a novice monk attend on him: He’s incapable of five things in regard to a student: (1) of training him in good conduct; (2) of training him in the basics of the spiritual life; (3) of training him in the higher morality; (4) of training him in the higher mind; (5) of training him in the higher wisdom. But a monk who has five qualities may give the full ordination and formal support, and he may have a novice monk attend on him: He’s capable of five things in regard to a student: (1) of training him in good conduct; (2) of training him in the basics of the spiritual life; (3) of training him in the higher morality; (4) of training him in the higher mind; (5) of training him in the higher wisdom.”

၄၁၉။ အသျှင်ဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို ပြုအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို ပြုအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အရှက်မရှိသူ ‘အလဇ္ဇီ’ လည်း ဖြစ်၏၊ မိုက်သူလည်း ဖြစ်၏၊ ပကတိသီလမရှိသူလည်း ဖြစ်၏၊ မှားသောအယူရှိသူလည်း ဖြစ်၏။ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပျက်စီးသူလည်း ဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို ပြုအပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို ပြုအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ လွန်ကဲသော သီလ၌ သီလပျက်စီး၏၊ လွန်ကဲသော အကျင့်၌ အကျင့်ပျက်စီး၏၊ လွန်ကဲသော အယူ၌အယူပျက်စီး၏၊ မှားသော အယူရှိသူ ဖြစ်၏၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပျက်စီးသူ ဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို ပြုအပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို ပြုအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ကိုယ်၌ ဖြစ်သော မြူးထူးခြင်းနှင့် ပြည့်စုံ၏။ နှုတ်၌ ဖြစ်သော မြူးထူးခြင်းနှင့် ပြည့်စုံ၏။ ကိုယ်နှုတ်၌ ဖြစ်သော မြူးထူးခြင်းနှင့် ပြည့်စုံ၏။ မှားသော အယူရှိသူ ဖြစ်၏။ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပျက်စီးသူလည်း ဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို ပြုအပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို ပြုအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ကိုယ်၌ ဖြစ်သော မကောင်းသော အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံ၏။ နှုတ်၌ ဖြစ်သော မကောင်းသော အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံ၏။ ကိုယ်နှုတ်၌ ဖြစ်သော မကောင်းသော အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံ၏။ မှားသော အယူရှိသူလည်း ဖြစ်၏။ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပျက်စီးသူလည်း ဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို ပြုအပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို ပြုအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ကိုယ်၌ ဖြစ်သော ကပ်၍ သတ်တတ်သော ‘ဥပဃာတက’ ကံနှင့် ပြည့်စုံ၏။ နှုတ်၌ ဖြစ်သော ကပ်၍ သတ်တတ်သော ‘ဥပဃာတက’ ကံနှင့် ပြည့်စုံ၏။ ကိုယ်နှုတ်၌ ဖြစ်သော ကပ်၍ သတ်တတ်သော ‘ဥပဃာတက’ ကံနှင့် ပြည့်စုံ၏။ မှားသော အယူရှိသူလည်း ဖြစ်၏။ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပျက်စီးသူလည်း ဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို ပြုအပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို ပြုအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ကိုယ်၌ ဖြစ်သော မှားသော အသက်မွေးခြင်းနှင့် ပြည့်စုံ၏။ နှုတ်၌ ဖြစ်သော မှားသော အသက်မွေးခြင်းနှင့် ပြည့်စုံ၏။ ကိုယ်နှုတ်၌ ဖြစ်သော မှားသော အသက်မွေးခြင်းနှင့် ပြည့်စုံ၏။ မှားသော အယူရှိသူလည်း ဖြစ်၏။ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပျက်စီးသူလည်း ဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို ပြုအပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို ပြုအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အာပတ်သို့ ရောက်သောကြောင့် ကံပြုအပ်လျက် (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံပေး၏၊ မှီရာ နိဿရည်း ကိုပေး၏၊ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေ၏၊ ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်း သမ္မုတိကို သာယာ၏၊ သမ္မုတိရ၍လည်း ရဟန်းမိန်းမတို့ကို ဆုံးမ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို ပြုအပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို ပြုအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ သံဃာက ကံပြုကြောင်းဖြစ်သော အာပတ်သို့ ရောက်၏။ အခြား ထိုသို့သဘောရှိသော အာပတ်သို့လည်း ရောက်၏။ ထိုအာပတ်အောက် အလွန်ယုတ်ညံ့သော အာပတ်သို့လည်း ရောက်၏။ ကံကို ကဲ့ရဲ့၏၊ ကံပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို ကဲ့ရဲ့၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို ပြုအပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို ပြုအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ မြတ်စွာဘုရား၏ ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆို၏၊ တရားတော်၏ ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆို၏၊ သံဃာတော်၏ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆို၏၊ မှားသော အယူရှိသူလည်း ဖြစ်၏၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပျက်စီးသူလည်းဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို ပြုအပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။ ပဌမအနိဿိတဝဂ် ပြီး၏။ ထိုပဌမအနိဿိတဝဂ်၏ အကျဥ်းချုပ် ဥပုသ် ပဝါရဏာ အာပတ်သင့်ခြင်း မသင့်ခြင်း နာဖျားခြင်း ကောင်းစွာကျင့်ခြင်း မရှက်ခြင်းလွန်မြတ်သောသီလ မြူးထူးခြင်းပဉ္စက။ မကျင့်အပ်သည်ကို ကျင့်ခြင်း ကပ်၍ သတ်ခြင်း မှားသော အသက်မွေးခြင်း အာပတ်သို့ ရောက်ခြင်းအကြင်သို့သော အာပတ် မြတ်စွာဘုရား၏ ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောခြင်း၊ ဤကား ရှေးဦးစွာသောအနိဿိတဝဂ် အရေအတွက်တည်း။ ဤကား အကျဥ်းချုပ် အပြီးတည်း။

“Sir, against what sort of monk should a legal procedure be done?” “Against one who has five qualities: he is shameless, ignorant, and not a regular monk, and he has wrong view, and he has failed in livelihood. A legal procedure should also be done against a monk who has five other qualities: he has failed in the higher morality; he has failed in the higher conduct; he has failed in the higher view; he has wrong view; and he has failed in livelihood. A legal procedure should also be done against a monk who has five other qualities: his bodily conduct is frivolous; his verbal conduct is frivolous; his bodily and verbal conduct are frivolous; he has wrong view; and he has failed in livelihood. A legal procedure should also be done against a monk who has five other qualities: he is improperly behaved by body; he is improperly behaved by speech; he is improperly behaved by body and speech; he has wrong view; and he has failed in livelihood. A legal procedure should also be done against a monk who has five other qualities: his bodily conduct is harmful; his verbal conduct is harmful; his bodily and verbal conduct are harmful; he has wrong view; and he has failed in livelihood. A legal procedure should also be done against a monk who has five other qualities: he has wrong livelihood by body; he has wrong livelihood by speech; he has wrong livelihood by body and speech; he has wrong view; and he has failed in livelihood. A legal procedure should also be done against a monk who has five other qualities: if, after committing an offense and having had a legal procedure done against him, he: (1) gives the full ordination, (2) gives formal support, (3) has a novice monk attend on him, (4) accepts being appointed as an instructor of the nuns, (5) instructs the nuns, whether appointed or not. A legal procedure should also be done against a monk who has five other qualities: (1) he commits the same offense for which the Sangha did the legal procedure against him; (2) he commits an offense similar to the one for which the Sangha did the legal procedure against him; (3) he commits an offense worse than the one for which the Sangha did the legal procedure against him; (4) he criticizes the procedure; (5) he blames those who did the procedure. A legal procedure should also be done against a monk who has five other qualities: he disparages the Buddha; he disparages the Teaching; he disparages the Sangha; he has wrong view; and he has failed in livelihood.” The first subchapter on “without formal support” is finished. This is the summary: “Observance day, invitation ceremony, And offense, one who is sick; Good conduct, and shameless, Higher morality, and with frivolity. Improperly behaved, harmful, Wrong, and offense; Offense for which, of the Buddha— The compilation of the first subchapter is finished.” 2. The subchapter on not lifting

၂-နပ္ပဋ္ဋိပ္ပဿမ္ဘ နဝဂ် ၄၂၀။ အသျှင်ဘုရား အဘယ်မျှသောအင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို မငြိမ်းစေအပ်ပါ သနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို မငြိမ်းစေအပ်။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အာပတ်သို့ ရောက်သောကြောင့် ကံပြုအပ်လျက် (ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍) ပဉ္စင်းခံပေး၏။ မှီရာနိဿရည်းကို ပေး၏။ သာမဏေကို လုပ်ကျွေးစေ၏။ ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်းသမ္မုတိကို သာယာ၏။ သမ္မုတိရ၍လည်း ရဟန်းမိန်းမတို့ကို ဆုံးမ၏။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ကံကို မငြိမ်းစေအပ်။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို မငြိမ်းစေအပ်။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ သံဃာက ကံပြုကြောင်းဖြစ်သော အာပတ်သို့ ရောက်၏။ အခြား ထိုသို့သဘောရှိသော အာပတ်သို့လည်း ရောက်၏။ ထိုအာပတ်အောက် အလွန်ယုတ်ညံ့သော အာပတ်သို့လည်း ရောက်၏။ ကံကို ကဲ့ရဲ့၏၊ ကံပြုသော ပုဂ္ဂိုလ်တို့ကို ကဲ့ရဲ့၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို မငြိမ်းစေအပ်။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို မငြိမ်းစေအပ်။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ မြတ်စွာဘုရား၏ ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆို၏၊ တရားတော်၏ ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆို၏၊ သံဃာတော်၏ ကျေးဇူးမဲ့ကို ပြောဆို၏၊ မှားသော အယူရှိသူလည်း ဖြစ်၏၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပျက်စီးသူလည်း ဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို မငြိမ်းစေအပ်။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို မငြိမ်းစေအပ်။ အဘယ်အင်္ဂါ ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အရှက်မရှိသူလည်း ဖြစ်၏၊ မိုက်သူလည်း ဖြစ်၏၊ ပကတိသီလမရှိသူလည်း ဖြစ်၏၊ နှိပ်စက်၍ပြုတတ်သူလည်း ဖြစ်၏၊ ကျင့်ဝတ်တို့၌လည်းကောင်း၊ အကျင့် ‘သိက္ခာ’ ၌လည်းကောင်း ဖြည့်ကျင့့်ခြင်းကိုပြုလေ့မရှိ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ကံကို မငြိမ်းစေအပ်ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“Sir, for what sort of monk should a legal procedure not be lifted?” “For one who has five qualities, Upāli: if, after committing an offense and having had a legal procedure done against him, he: (1) gives the full ordination, (2) gives formal support, (3) has a novice monk attend on him, (4) accepts being appointed as an instructor of the nuns, (5) instructs the nuns, whether appointed or not. A legal procedure should also not be lifted for a monk who has five other qualities: (1) he commits the same offense for which the Sangha did the legal procedure against him; (2) he commits an offense similar to the one for which the Sangha did the legal procedure against him; (3) he commits an offense worse than the one for which the Sangha did the legal procedure against him; (4) he criticizes the procedure; (5) he blames those who did the procedure. A legal procedure should also not be lifted for a monk who has five other qualities: he disparages the Buddha; he disparages the Teaching; he disparages the Sangha; he has wrong view; and he has failed in livelihood. A legal procedure should also not be lifted for a monk who has five other qualities: he is shameless, ignorant, and not a regular monk, and he is a bully, and he doesn’t fulfill the training in proper conduct.”

၄၂၁။ အသျှင်ဘုရား စစ်မြေပြင် (အဓိကရုဏ်းကို ဆုံးဖြတ်အံ့သောငှါ သံဃာစည်းဝေးရာ) သို့သက်ဝင်သော ရဟန်းသည် အဘယ်မျှလောက်သော တရားတို့ကို မိမိသန္တာန်၌ ထား၍ သံဃာသို့ချဥ်းကပ်အပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ စစ်မြေပြင် (အဓိကရုဏ်းကို ဆုံးဖြတ်အံ့သောငှါ သံဃာစည်းဝေးရာ) သို့ သက်ဝင်သောရဟန်းသည် ငါးပါးသောတရားတို့ကို မိမိသန္တာန်၌ ထား၍ သံဃာသို့ ချဥ်းကပ်အပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ ဥပါလိ စစ်မြေပြင် (သံဃာအစည်းအဝေး) သို့ သက်ဝင်သော ရဟန်းသည် နှိမ့်ချသော စိတ်ဖြင့်ခြေသုတ် ကြိုးဝန်းနှင့် တူသော စိတ်ရှိသည် ဖြစ်၍ သံဃာသို့ ချဥ်းကပ်အပ်၏၊ နေရာ၌ လိမ္မာသူထိုင်ခြင်း၌ လိမ္မာသူ ဖြစ်ရာ၏၊ မထေရ်ကြီးရဟန်းတို့ကို မတိုးဝှေ့မူ၍ သီတင်းငယ် ရဟန်းတို့ကို နေရာဖြင့် မတားမြစ်မူ၍ သင့်တင့်လျောက်ပတ်သော နေရာ၌ နေရာ၏၊ အထူးထူးသော စကားကို ဆိုသူ့မဂ်ဖိုလ်မှ ဖီလာဖြစ်သော စကားကို ဆိုသူ မဖြစ်ရာ၊ ကိုယ်တိုင်လည်း တရားကို ဟောရာ၏၊ သူတစ်ပါးကိုလည်း တိုက်တွန်းရာ၏၊ မြတ်သော ဆိတ်ဆိတ် နေခြင်းကိုလည်း မထီမဲ့မြင် မပြုရာ။ ဥပါလိ သံဃာသည် အညီအညွတ်ပြုအပ်သော ကံကို ပြုရာ၌ မနှစ်သက်စေကာမူ (မိမိ) အယူကိုထင်စွာ ပြ၍ ညီညွတ်ခြင်းသို့ ကပ်အပ်၏။ ထိုသို့ ကပ်ခြင်းသည် အဘယ်အကြောင်းကြောင့်နည်း၊ ငါသည် သံဃာနှင့် ကွဲပြားသော သဘော ရှိသူမဖြစ်ပါစေလင့်ဟု နှလုံးသွင်းထိုက်သောကြောင့်တည်း။ ဥပါလိ စစ်မြေပြင် (သံဃာအစည်းအဝေး) သို့ သက်ဝင်သော ရဟန်းသည် ဤငါးပါးသော တရား တို့ကိုမိမိသန္တာန်၌ ထား၍ သံဃာသို့ ချဥ်းကပ်အပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“Sir, when a monk is involved in a conflict and is about to approach the Sangha, how many qualities should he first set up in himself?” “He should set up five qualities in himself: (1) he should be humble; (2) he should be intent on removing defilements; (3) he should be skilled in appropriate seating and where to sit down, taking a seat without encroaching on the senior monks and without blocking the junior monks; (4) he shouldn’t ramble or engage in worldly talk, but should speak according to the Teaching or invite others to speak or value noble silence; (5) if the Sangha is doing legal procedures requiring unity, but the monk doesn’t approve, then he should reveal his view but think, ‘I shouldn’t be at variance with the Sangha,’ and unity can then be announced.”

၄၂၂။ အသျှင်ဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရား ဆုံးဖြတ်သည် ရှိသော်လူအများ မနှစ်သက်အပ်၊ လူအများ မနှစ်မြို့အပ်၊ လူအများ မကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်သည်ရှိသော် လူအများမနှစ်သက်အပ်၊ လူအများ မနှစ်မြို့အပ်၊ လူအများ မကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နည်း။ ထောင်လွှားသော စကားကို ဆိုတတ်သူလည်း ဖြစ်၏။ (ထင်ပေါ်ကျော်စောသူကို) မှီ၍ ဆိုတတ်သူလည်း ဖြစ်၏။ စကားစပ် ‘အနုသန္ဓေ’ ၌ လိမ္မာသူလည်း မဖြစ်။ ဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထုအတိုင်းဟုတ်မှန်သော ဝိနည်းအတိုင်းဟုတ်မှန်သော အာပတ်အတိုင်းစောဒနာတတ်သူ မဖြစ်။ ဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထုအတိုင်းဟုတ်မှန်သော ဝိနည်းအတိုင်းဟုတ်မှန်သော အာပတ်အတိုင်းဆုံးဖြတ်တတ်သူ မဖြစ်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်သည်ရှိသော် လူအများမနှစ်သက်အပ်၊ လူအများ မနှစ်မြို့အပ်၊ လူအများ မကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်၏။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်သည်ရှိသော် လူအများနှစ်သက်အပ်၊ လူအများ နှစ်မြို့အပ်၊ လူအများ ကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နည်း။ ထောင်လွှားသော စကားကို ဆိုတတ်သူလည်း မဖြစ်။ (ထင်ပေါ်ကျော်စောသူကို) မှီ၍ ဆိုတတ်သူလည်း မဖြစ်။ စကားစပ် ‘အနုသန္ဓေ’ ၌ လိမ္မာသူလည်း ဖြစ်၏။ ဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထုအတိုင်းဟုတ်မှန်သော ဝိနည်းအတိုင်းဟုတ်မှန်သော အာပတ်အတိုင်းစောဒနာတတ်သူ ဖြစ်၏။ ဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထုအတိုင်းဟုတ်မှန်သော ဝိနည်းအတိုင်းဟုတ်မှန်သော အာပတ်အတိုင်းဆုံးဖြတ်တတ်သူ ဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်သည်ရှိသော် လူအများနှစ်သက်အပ်၏၊ လူအများ နှစ်မြို့အပ်၏၊ လူအများကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်သည်ရှိသော်လူအများ မနှစ်သက်အပ်၊ လူအများ မနှစ်မြို့အပ်၊ လူအများ မကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ (သူအချို့ကို) ချီးမြှောက်တတ်သူလည်း ဖြစ်၏။ (သူအချို့ကို) မောင်းမဲဲတတ်သူလည်း ဖြစ်၏။ တရားမဟုတ်သည်ကို ယူတတ်၏။ တရားဟုတ်သည်ကို တားမြစ်တတ်၏။ ပြိန်ဖျင်းသော စကားကိုလည်း များစွာ ပြောဆိုတတ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်သည်ရှိသော် လူအများမနှစ်သက်အပ်၊ လူအများ မနှစ်မြို့အပ်၊ လူအများ မကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်၏။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်သည်ရှိသော် လူအများနှစ်သက်အပ်၊ လူအများ နှစ်မြို့အပ်၊ လူအများ ကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ (သူအချို့ကို) ချီးမြှောက်တတ်သူလည်း မဖြစ်၊ (သူအချို့ကို) မောင်းမဲဲ ‘ကြိမ်းမောင်း’ တတ်သူ လည်းမဖြစ်၊ တရားမဟုတ်သည်ကို မယူတတ်၊ တရားဟုတ်သည်ကို မတားမြစ်တတ်၊ ပြိန်ဖျင်းသောစကားကိုလည်း များစွာ မဆိုတတ်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်သည်ရှိသော် လူအများနှစ်သက်အပ်၊ လူအများ နှစ်မြို့အပ်၊ လူအများ ကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်သည်ရှိသော်လူအများ မနှစ်သက်အပ်၊ လူအများ မနှစ်မြို့အပ်၊ လူအများ မကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ လွှမ်းမိုး၍ ဆိုတတ်သူ ဖြစ်၏၊ ခွင့်ပေးမှု မပြုစေမူ၍ ဆိုတတ်သူ ဖြစ်၏၊ဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထု အတိုင်းဟုတ်မှန်သော ဝိနည်းအတိုင်းဟုတ်မှန်သော အာပတ်အတိုင်း စောဒနာတတ်သူ မဖြစ်၊ဟုတ်မှန် သောဝတ္ထုအတိုင်းဟုတ်မှန်သော ဝိနည်းအတိုင်းဟုတ်မှန်သော အာပတ်အတိုင်း ဆုံးဖြတ်တတ်သူ မဖြစ်၊ မိမိအယူအတိုင်း ဆိုတတ်သူ မဖြစ်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်သည်ရှိသော် လူအများမနှစ်သက်အပ်၊ လူအများ မနှစ်မြို့အပ်၊ လူအများ မကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်၏။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်သည်ရှိသော် လူအများနှစ်သက်အပ်၊ လူအများ နှစ်မြို့အပ်၊ လူအများ ကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ လွှမ်းမိုး၍ ဆိုတတ်သူ မဖြစ်၊ ခွင့်ပေးမှု ပြုစေ၍ ဆိုတတ်သူ ဖြစ်၏၊ဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထုအတိုင်းဟုတ်မှန်သော ဝိနည်းအတိုင်းဟုတ်မှန်သော အာပတ်အတိုင်း စောဒနာတတ်သူ ဖြစ်၏၊ဟုတ်မှန်သောဝတ္ထုအတိုင်းဟုတ်မှန်သော ဝိနည်းအတိုင်းဟုတ်မှန်သော အာပတ်အတိုင်း ဆုံးဖြတ်တတ်သူ ဖြစ်၏၊ မိမိအယူအတိုင်း ဆိုတတ်သူ ဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်သည်ရှိသော် လူအများနှစ်သက်အပ်၊ လူအများ နှစ်မြို့အပ်၊ လူအများ ကြိုက်အပ်သူ ဖြစ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“What sort of monk does the majority dislike and disapprove of when he speaks in the Sangha?” “One who has five qualities: (1) he’s arrogant; (2) he repeats what others say; (3) he doesn’t keep to the topic; (4) he doesn’t accuse others according to the Teaching, the Monastic Law, or their offense; (5) he doesn’t act according to the Teaching, the Monastic Law, or his offenses. But when a monk has five qualities, the majority likes and approves of him when he speaks in the Sangha: (1) he’s not arrogant; (2) he doesn’t repeat what others say; (3) he keeps to the topic; (4) he accuses others according to the Teaching, the Monastic Law, and their offense; (5) he acts according to the Teaching, the Monastic Law, and his offenses. When a monk has five other qualities, the majority dislikes and disapproves of him when he speaks in the Sangha: (1) he praises; and (2) he blames; (3) he maintains what is contrary to the Teaching; (4) he obstructs what is in accordance with the Teaching; and (5) he often speaks frivolously. But when a monk has five qualities, the majority likes and approves of him when he speaks in the Sangha: (1) he doesn’t praise; and (2) he doesn’t blame; (3) he maintains what is in accordance with the Teaching; (4) he obstructs what is contrary to the Teaching; and (5) he rarely speaks frivolously. When a monk has five other qualities, the majority dislikes and disapproves of him when he speaks in the Sangha: (1) he speaks forcefully; (2) he speaks without having gotten permission; (3) he doesn’t accuse others according to the Teaching, the Monastic Law, or their offense; (4) he doesn’t act according to the Teaching, the Monastic Law, or his offenses; (5) he doesn’t explain things according to his own view. But when a monk has five qualities, the majority likes and approves of him when he speaks in the Sangha: (1) he doesn’t speak forcefully; (2) he doesn’t speak without having gotten permission; (3) he accuses others according to the Teaching, the Monastic Law, and their offense; (4) he acts according to the Teaching, the Monastic Law, and his offenses; (5) he explains things according to his own view.”

၄၂၃။ အသျှင်ဘုရား ဝိနည်းကို သင်ခြင်း၏ အကျိုး ‘အာနိသင်’ တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ ဝိနည်းကို သင်ခြင်း၏ အကျိုးတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ မိမိ၏ သီလဂုဏ်ကို ကောင်းစွာ လုံခြုံစေအပ် ကောင်းစွာ စောင့်ရှောက်အပ်၏။ ကုက္ကုစ္စနှိပ်စက်သော ရဟန်းတို့၏ ကိုးကွယ်ရာ ဖြစ်၏။ ရဲဲရဲဲရင့်ရင့် သံဃာ့အလယ်၌ ပြောဆိုဆုံးဖြတ်နိုင်၏။ ရန်သူတို့ကို အကြောင်းနှင့်တကွ ကောင်းစွာ နှိမ်နင်းနိုင်၏။ သူတော်ကောင်းတရား တည်တံ့ခြင်းငှါ ကျင့် (ရာရောက်) ၏။ ဥပါလိ ဝိနည်းကို သင်ခြင်း၏ အကျိုးတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။ နှစ်ခုမြောက် နပ္ပဋိပ္ပဿမ္ဘ နဝဂ် ပြီး၏။ ထိုဝဂ်၏ အကျဥ်းချုပ် အာပတ်သို့ ရောက်ခြင်းပဉ္စက၊ အကြင်အာပတ်ပဉ္စက၊ မြတ်စွာဘုရား၏ ကျေးဇူးမဲဲ့ကို ကဲ့ရဲ့ခြင်း ပဉ္စက၊ (မကောင်းမှုမှ) မရှက်ခြင်း ပဉ္စက၊ သံဃာအစည်းအဝေးသို့ သက်ဝင်သော ရဟန်းပဉ္စက၊ (အလိုကြီးခြင်းစသော) စကားများခြင်းပဉ္စက၊ (သူအချို့ကို) မောင်းမဲခြင်း ပဉ္စက၊ အနိုင်အထက်ပြုခြင်းပဉ္စက၊ ဝိနည်းကို သင်ခြင်း အကျိုးပဉ္စက။ ဤကား အကျဥ်းချုပ် အပြီးတည်း။ ရှေးဦးအစုံ ပညတ်တည်း။

“Sir, how many benefits are there of studying the Monastic Law?” “There are these five benefits: (1) your own morality is well guarded; (2) you’re a refuge for those who are habitually anxious; (3) you speak with confidence in the midst of the Sangha; (4) you can legitimately and properly refute an opponent; (5) you’re practicing for the longevity of the true Teaching.” The second subchapter on not lifting is finished. This is the summary: “Committing, for which, and praise, Shameless, and with conflict; Arrogant, and praises, Forcefully, studying.” The first pairs have been laid down. 3. The subchapter on speech

၃-ဝေါဟာရဝဂ် ၄၂၄။ အသျှင်ဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အာပတ်ကို မသိ၊ အာပတ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ကို မသိ၊ အာပတ်၏ ပယောဂကို မသိ၊ အာပတ်၏ငြိမ်းခြင်းကို မသိ၊ အာပတ်အဆုံးအဖြတ်၌ မလိမ္မာ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ်ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ကို သိ၏၊ အာပတ်၏ ပယောဂကို သိ၏၊ အာပတ်၏ငြိမ်းခြင်းကို သိ၏၊ အာပတ်အဆုံးအဖြတ်၌ လိမ္မာ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အဓိကရုဏ်းကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်းဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်း၏ ပယောဂကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်း၏ ငြိမ်းခြင်းကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်း၏ အဆုံးအဖြတ်၌ မလိမ္မာ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အဓိကရုဏ်းကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်းဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်း၏ ပယောဂကိုသိ၏၊ အဓိကရုဏ်း၏ ငြိမ်းခြင်းကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်း၏ အဆုံးအဖြတ်၌ လိမ္မာ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ လွှမ်းမိုး၍ ဆိုတတ်သူ ဖြစ်၏၊ ခွင့်ပေးမှု မပြုစေမူ၍ ဆိုတတ်သူ ဖြစ်၏၊ဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထု အတိုင်းဟုတ်မှန်သော ဝိနည်းအတိုင်းဟုတ်မှန်သော အာပတ်အတိုင်း မစောဒနာတတ်၊ဟုတ်မှန်သောဝတ္ထုအတိုင်းဟုတ်မှန်သော ဝိနည်းအတိုင်းဟုတ်မှန်သော အာပတ်အတိုင်း မဆုံးဖြတ်တတ်၊ မိမိအယူအတိုင်း မဆိုတတ်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ လွှမ်းမိုး၍ မဆိုတတ်၊ ခွင့်ပေးမှု ပြုစေ၍ ဆိုတတ်၏၊ဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထုအတိုင်းဟုတ်မှန်သောဝိနည်းအတိုင်းဟုတ်မှန်သော အာပတ်အတိုင်း စောဒနာတတ်၏၊ဟုတ်မှန်သော ဝတ္ထုအတိုင်းဟုတ်မှန်သော ဝိနည်းအတိုင်းဟုတ်မှန်သော အာပတ်အတိုင်း ဆုံးဖြတ်တတ်၏၊ မိမိအယူအတိုင်း ဆိုတတ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို မသိ၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို မသိ၊ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို မသိ၊ ကုစားကောင်း မကုစားကောင်းသော အာပတ်ကို မသိ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အာပတ်ဟုတ်သည် အာပတ်မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ကုစားကောင်း မကုစားကောင်းသော အာပတ်ကို သိ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြားအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ကံကို မသိ၊ ကံပြုခြင်းကို မသိ၊ ကံ၏ ဝတ္ထုကို မသိ၊ ကံ၏ ကျင့်ဝတ်ကို မသိ၊ ကံ၏ ငြိမ်းခြင်းကိုမသိ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ကံကို သိ၏၊ ကံပြုခြင်းကို သိ၏၊ ကံ၏ ဝတ္ထုကို သိ၏၊ ကံ၏ ကျင့်ဝတ်ကို သိ၏၊ ကံ၏ ငြိမ်းခြင်းကိုသိ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ဝတ္ထုကို မသိ၊ နိဒါန်းကို မသိ၊ ပညတ်ကို မသိ၊ မျက်မှောက်ပြုအပ်သော ပုဒ်ကို မသိ၊ ရှေ့နောက့်စကားအစပ်ကို မသိ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ဝတ္ထုကို သိ၏၊ နိဒါန်းကို သိ၏၊ ပညတ်ကို သိ၏၊ မျက်မှောက်ပြုအပ်သော ပုဒ်ကို သိ၏၊ ရှေ့နောက်စကားအစပ်ကို သိ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ချစ်သဖြင့် အဂတိသို့ လိုက်၏၊ မုန်းသဖြင့် အဂတိသို့ လိုက်၏၊ တွေဝေသဖြင့် အဂတိသို့ လိုက်၏၊ ကြောက်သဖြင့် အဂတိသို့ လိုက်၏၊ အရှက်မရှိသူလည်း ဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ချစ်သဖြင့် အဂတိသို့ မလိုက်၊ မုန်းသဖြင့် အဂတိသို့ မလိုက်၊ တွေဝေသဖြင့် အဂတိသို့ မလိုက်၊ ကြောက်သဖြင့် အဂတိသို့ မလိုက်၊ ရှက်တတ်သူလည်း ဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ချစ်သဖြင့် အဂတိသို့ လိုက်၏၊ မုန်းသဖြင့် အဂတိသို့ လိုက်၏၊ တွေဝေသဖြင့် အဂတိသို့ လိုက်၏၊ ကြောက်သဖြင့် အဂတိသို့ လိုက်၏၊ ဝိနည်း၌လည်း မလိမ္မာ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ချစ်သဖြင့် အဂတိသို့ မလိုက်၊ မုန်းသဖြင့် အဂတိသို့ မလိုက်၊ တွေဝေသဖြင့် အဂတိသို့ မလိုက်၊ ကြောက်သဖြင့် အဂတိသို့ မလိုက်၊ ဝိနည်း၌လည်း လိမ္မာ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ဉတ်ကို မသိ၊ ဉတ်ဖြင့် ပြုခြင်းကို မသိ၊ ဉတ်နှင့် ကမ္မဝါစာကို မသိ၊ ဉတ်ဖြင့် ငြိမ်းကြောင်း‘သမထ’ ကို မသိ၊ ဉတ်ဖြင့် (အဓိကရုဏ်း) ငြိမ်းခြင်းကို မသိ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ဉတ်ကို သိ၏၊ ဉတ်ဖြင့် ပြုခြင်းကို သိ၏၊ ဉတ်နှင့် ကမ္မဝါစာကို သိ၏၊ ဉတ်ဖြင့် ငြိမ်းကြောင်း‘သမထ’ ကို သိ၏၊ ဉတ်ဖြင့် (အဓိကရုဏ်း) ငြိမ်းခြင်းကို သိ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ သုတ် ‘ဥဘတောဝိဘင်း’ ကို မသိ၊ သုတ်အားအလျော် ‘မဟာပဒေသလေးပါး’ ကို မသိ၊ ဝိနည်း‘ခန္ဓကပရိဝါ’ ကို မသိ၊ ဝိနည်းအားအလျော် ‘မဟာပဒေသလေးပါး’ ကိို မသိ၊ အကြောင်းဟုတ်သည်မဟုတ်သည်၌ မလိမ္မာ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရား မဆုံးဖြတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရား ဆုံးဖြတ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ သုတ် ‘ဥဘတောဝိဘင်း’ ကို သိ၏၊ သုတ်အားအလျော် ‘မဟာပဒေသလေးပါး’ ကို သိ၏၊ ဝိနည်း‘ခန္ဓကပရိဝါ’ ကို သိ၏၊ ဝိနည်းအားအလျော် ‘မဟာပဒေသလေးပါး’ ကိို သိ၏၊ အကြောင်းဟုတ်သည်မဟုတ်သည်၌ လိမ္မာ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း သံဃာ၌ တရားမဆုံးဖြတ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ တရား ‘သုတ် အဘိဓမ္မာ’ ကို မသိ၊ တရားအားအလျော် ‘သုတ္တန်လာမဟာပဒေသလေးပါး’ကို မသိ၊ ဝိနည်း ‘ခန္ဓက ပရိဝါ’ကို မသိ၊ ဝိနည်းအားအလျော် ‘မဟာပဒေသလေးပါး’ကိို မသိ၊ ရှေ့နောက် စကား၌လည်း မလိမ္မာ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရား မဆုံးဖြတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရား ဆုံးဖြတ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ တရား ‘သုတ် အဘိဓမ္မာ’ ကို သိ၏၊ တရားအားအလျော် ‘သုတ္တန်လာမဟာပဒေသလေးပါး’ကို သိ၏၊ ဝိနည်း ‘ခန္ဓကပရိဝါ’ကို သိ၏၊ ဝိနည်းအားအလျော် ‘မဟာပဒေသလေးပါး’ကိို သိ၏၊ ရှေ့နောက် စကား၌လည်း လိမ္မာ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် သံဃာ၌ တရားဆုံးဖြတ်အပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။ သုံးခုမြောက် ဝေါဟာရဝဂ် ပြီး၏။ ထိုဝေါဟာရဝဂ်၏ အကျဥ်းချုပ် အာပတ်သို့ ရောက်ခြင်း ပဉ္စက၊ အဓိကရုဏ်း ပဉ္စက၊ လွှမ်းမိုးနှိပ်စက်၍ ဆိုခြင်း ပဉ္စက၊ အာပတ်သင့်သည် မသင့်သည်ကို သိခြင်း ပဉ္စက၊ ပြုအပ်သော ကမ္မပဉ္စက၊ ဝတ္ထုပဉ္စက၊ မရှက်ခြင်း ပဉ္စက၊ မလိမ္မာခြင်း ပဉ္စက၊ ဉတ်ထားခြင်း ပဉ္စက၊ သုတ်ကို မသိခြင်း ပဉ္စက၊ ဓမ္မကို မသိခြင်း ပဉ္စက၊ ဤသည်ကား သုံးခုမြောက် ဝေါဟာရဝဂ် အရေအတွက်တည်း။ ဤကား အကျဥ်းချုပ် အပြီးတည်း။

“Sir, what sort of monk shouldn’t speak in the Sangha?” “One who has five qualities, Upāli: (1) he doesn’t know the offenses; (2) he doesn’t know the origination of the offenses; (3) he doesn’t know the kind of effort required to commit the offenses; (4) he doesn’t know the settling of offenses; (5) he’s not skilled in deciding on offenses. But a monk who has five qualities may speak in the Sangha: (1) he knows the offenses; (2) he knows the origination of the offenses; (3) he knows the kind of effort required to commit the offenses; (4) he knows the settling of offenses; (5) he’s skilled in deciding on offenses. A monk who has five other qualities also shouldn’t speak in the Sangha: (1) he doesn’t know the legal issues; (2) he doesn’t know the origination of the legal issues; (3) he doesn’t know the kind of effort that is the source of the legal issues; (4) he doesn’t know the settling of legal issues; (5) he’s not skilled in deciding legal issues. But a monk who has five qualities may speak in the Sangha: (1) he knows the legal issues; (2) he knows the origination of the legal issues; (3) he knows the kind of effort that is the source of the legal issues; (4) he knows the settling of legal issues; (5) he’s skilled in deciding legal issues. A monk who has five other qualities also shouldn’t speak in the Sangha: (1) he speaks forcefully; (2) he speaks without having gotten permission; (3) he doesn’t accuse others according to the Teaching, the Monastic Law, or their offense; (4) he doesn’t act according to the Teaching, the Monastic Law, or his offenses; (5) he doesn’t explain things according to his own view. But a monk who has five qualities may speak in the Sangha: (1) he doesn’t speak forcefully; (2) he doesn’t speak without having gotten permission; (3) he accuses others according to the Teaching, the Monastic Law, and their offense; (4) he acts according to the Teaching, the Monastic Law, and his offenses; (5) he explains things according to his own view. A monk who has five other qualities also shouldn’t speak in the Sangha: (1) he doesn’t know the offenses and non-offenses; (2) he doesn’t know the light and heavy offenses; (3) he doesn’t know the curable and incurable offenses; (4) he doesn’t know the grave and minor offenses; (5) he doesn’t know the offenses that are clearable by making amends and the offenses that are not clearable by making amends. But a monk who has five qualities may speak in the Sangha: (1) he knows the offenses and non-offenses; (2) he knows the light and heavy offenses; (3) he knows the curable and incurable offenses; (4) he knows the grave and minor offenses; (5) he knows the offenses that are clearable by making amends and the offenses that are not clearable by making amends. A monk who has five other qualities also shouldn’t speak in the Sangha: (1) he doesn’t know the legal procedures; (2) he doesn’t know how the legal procedures are done; (3) he doesn’t know the actions that are the bases for the legal procedures; (4) he doesn’t know the proper conduct in relation to the legal procedures; (5) he doesn’t know the settling of the legal procedures. But a monk who has five qualities may speak in the Sangha: (1) he knows the legal procedures; (2) he knows how the legal procedures are done; (3) he knows the actions that are the bases for the legal procedures; (4) he knows the proper conduct in relation to the legal procedures; (5) he knows the settling of the legal procedures. A monk who has five other qualities also shouldn’t speak in the Sangha: (1) he doesn’t know the actions that are the bases for offenses; (2) he doesn’t know the origin stories; (3) he doesn’t know the rules; (4) he doesn’t know the right order of words; (5) he doesn’t know the sequence of statements. But a monk who has five qualities may speak in the Sangha: (1) he knows the actions that are the bases for offenses; (2) he knows the origin stories; (3) he knows the rules; (4) he knows the right order of words; (5) he knows the sequence of statements. A monk who has five other qualities also shouldn’t speak in the Sangha: he’s biased by desire, ill will, confusion, or fear, and he’s shameless. But a monk who has five qualities may speak in the Sangha: he’s not biased by desire, ill will, confusion, or fear, and he has a sense of conscience. A monk who has five other qualities also shouldn’t speak in the Sangha: he’s biased by desire, ill will, confusion, or fear, and he’s unskilled in the Monastic Law. But a monk who has five qualities may speak in the Sangha: he’s not biased by desire, ill will, confusion, or fear, and he’s skilled in the Monastic Law. A monk who has five other qualities also shouldn’t speak in the Sangha: (1) he doesn’t know the motion; (2) he doesn’t know how the motion is done; (3) he doesn’t know the proclamation of the motion; (4) he doesn’t know settling through a motion; (5) he doesn’t know resolution through a motion. But a monk who has five qualities may speak in the Sangha: (1) he knows the motion; (2) he knows how the motion is done; (3) he knows the proclamation of the motion; (4) he knows settling by way of a motion; (5) he knows resolution by way of a motion. A monk who has five other qualities also shouldn’t speak in the Sangha: (1) he doesn’t know the Monastic Code; (2) he doesn’t know what’s in accordance with the Monastic Code; (3) he doesn’t know the Monastic Law; (4) he doesn’t know what’s in accordance with the Monastic Law; (5) he’s not skilled in what is and is not possible. But a monk who has five qualities may speak in the Sangha: (1) he knows the Monastic Code; (2) he knows what’s in accordance with the Monastic Code; (3) he knows the Monastic Law; (4) he knows what’s in accordance with the Monastic Law; (5) he’s skilled in what is and is not possible. A monk who has five other qualities also shouldn’t speak in the Sangha: (1) he doesn’t know the Teaching; (2) he doesn’t know what’s in accordance with the Teaching; (3) he doesn’t know the Monastic Law; (4) he doesn’t know what’s in accordance with the Monastic Law; (5) he’s not skilled in the right order. But a monk who has five qualities may speak in the Sangha: (1) he knows the Teaching; (2) he knows what’s in accordance with the Teaching; (3) he knows the Monastic Law; (4) he knows what’s in accordance with the Monastic Law; (5) he’s skilled in the right order.” The third subchapter on speech is finished. This is the summary: “Offenses, legal issues, Forcefully, knowing offenses; Legal procedures, the actions that are the bases, and shameless, And unskilled, of the motion; He does not know the Monastic Code, or the Teaching— The compilation of the third subchapter is finished.” 4. The subchapter on revealing one’s view

၄-ဒိဋ္ဌာဝိကမ္မဝဂ် ၄၂၅။ မြတ်စွာဘုရား တရားနှင့် မလျော်သော (အာပတ်သင့်၏ဟူသော) အယူကို ထင်စွာပြုခြင်းတို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ တရားနှင့် မလျော်သော အယူကို ထင်စွာ ပြုခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ အာပတ် မသင့်သည်၌ (အာပတ်သင့်သည်ဟူသော) အယူကို ထင်စွာ ပြု၏၊ ဒေသနာဂါမ် မဟုတ်သောအာပတ်ဖြင့် အယူကို ထင်စွာ ပြု၏၊ ဒေသနာကြားအပ်ပြီးသော အာပတ်ဖြင့် အယူကို ထင်စွာ ပြု၏၊ ရဟန်း လေးပါး ငါးပါးတို့ဖြင့် အယူကို ထင်စွာ ပြု၏၊ မနဟုဆိုအပ်သော စိတ်ဖြင့် အယူကို ထင်စွာပြု၏။ ဥပါလိ တရားနှင့် မလျော်သော အယူကို ထင်စွာ ပြုခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ ဥပါလိ တရားနှင့် လျော်သော အယူကို ထင်စွာ ပြုခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ အာပတ်သင့်သည်၌ အယူကို ထင်စွာ ပြု၏၊ ဒေသနာဂါမ်ဟုတ်သော အာပတ်ဖြင့် အယူကို ထင်စွာပြု၏၊ ဒေသနာ မကြားအပ်သေးသော အာပတ်ဖြင့် အယူကို ထင်စွာ ပြု၏၊ ရဟန်းလေးပါး ငါးပါးတို့ဖြင့် အယူကို ထင်စွာ မပြု၊ မနဟုဆိုအပ်သော စိတ်ဖြင့် အယူကို ထင်စွာ မပြု။ ဥပါလိ တရားနှင့် လျော်သော အယူကို ထင်စွာ ပြုခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ ဥပါလိ အခြားတရားနှင့် မလျော်သော အယူကို ထင်စွာ ပြုခြင်းတို့သည်လည်း ဤငါးပါး တို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ အသီးအသီး ပေါင်းသင်းခြင်းရှိသူ ‘နာနာသံဝါသက’ ၏ အထံ၌ အယူကို ထင်စွာ ပြု၏၊ အသီးအသီးသော သိမ်၌ တည်သူ၏ အထံ၌ အယူကို ထင်စွာ ပြု၏၊ ပကတိသီလမရှိသူ၏ အထံ၌ အယူကိုထင်စွာ ပြု၏၊ ရဟန်းလေးပါး ငါးပါးတို့ဖြင့် အယူကို ထင်စွာ ပြု၏၊ မနဟု ဆိုအပ်သော စိတ်ဖြင့်အယူ ကို ထင်စွာ ပြု၏။ ဥပါလိ တရားနှင့် မလျော်သော အယူကို ထင်စွာ ပြုခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ ဥပါလိ တရားနှင့်လျော်သော အယူကို ထင်စွာ ပြုခြင်းတို့သည် ငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ တူသော ပေါင်းသင်းခြင်းရှိသူ၏ အထံ၌ အယူကို ထင်စွာ ပြု၏၊ တူသော သိမ်၌ တည်သော သူ၏အထံ၌ အယူကို ထင်စွာ ပြု၏၊ ပကတိသီလရှိသူ၏ အထံ၌ အယူကို ထင်စွာ ပြု၏၊ ရဟန်းလေးပါးငါးပါးတို့ဖြင့် အယူကို ထင်စွာ မပြု၊ မနဟု ဆိုအပ်သော စိတ်ဖြင့် အယူကို ထင်စွာ မပြု။ ဥပါလိ တရားနှင့်လျော်သော အယူကို ထင်စွာ ပြုခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“Sir, how many illegitimate kinds of revealing one’s view are there?” “There are five, Upāli: (1) one reveals a view about a non-offense; (2) one reveals a view about an offense that isn’t clearable by confession; (3) one reveals a view about an offense that has been confessed; (4) one reveals a view to four or five people; (5) one reveals a view by mind. But there are five legitimate kinds of revealing one’s view: (1) one reveals a view about an offense; (2) one reveals a view about an offense that’s clearable by confession; (3) one reveals a view about an offense that hasn’t been confessed; (4) one doesn’t reveal a view to four or five people; (5) one doesn’t reveal a view by mind. There are five other illegitimate kinds of revealing one’s view: (1) one reveals a view to someone who belongs to a different Buddhist sect; (2) one reveals a view to someone in a different monastery zone; (3) one reveals a view to someone who’s not a regular monk; (4) one reveals a view to four or five people; (5) one reveals a view by mind. But there are five legitimate kinds of revealing one’s view: (1) one reveals a view to someone who belongs to the same Buddhist sect; (2) one reveals a view to someone in the same monastery zone; (3) one reveals a view to a regular monk; (4) one doesn’t reveal a view to four or five people; (5) one doesn’t reveal a view by mind.”

၄၂၆။ အသျှင်ဘုရား တရားနှင့် မလျော်သော အကပ်ခံခြင်းတို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ တရားနှင့် မလျော်သော အကပ်ခံခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ ကိုယ်ဖြင့် ပေးအပ်သည်ကို ကိုယ်ဖြင့် မခံယူ၊ ကိုယ်ဖြင့် ပေးအပ်သည်ကို ကိုယ်နှင့်စပ်သော ဝတ္ထုဖြင့်မခံယူ၊ ကိုယ်နှင့်စပ်သော ဝတ္ထုဖြင့် ပေးအပ်သည်ကို ကိုယ်ဖြင့် မခံယူ၊ ကိုယ်နှင့် စပ်သော ဝတ္ထုဖြင့်ပေးအပ်သည်ကို ကိုယ်နှင့်စပ်သော ဝတ္ထုဖြင့် မခံယူ၊ စွန့်လွှတ်၍ ပေးအပ်သည်ကို ကိုယ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကိုယ်နှင့်စပ်သော ဝတ္ထုဖြင့်လည်းကောင်း မခံယူ။ ဥပါလိ တရားနှင့် မလျော်သော အကပ်ခံခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ ဥပါလိ တရားနှင့် လျော်သော အကပ်ခံခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ ကိုယ်ဖြင့် ပေးအပ်သည်ကို ကိုယ်ဖြင့် ခံယူ၏၊ ကိုယ်ဖြင့် ပေးအပ်သည်ကို ကိုယ်နှင့်စပ်သော ဝတ္ထုဖြင့်ခံယူ၏၊ ကိုယ်နှင့်စပ်သော ဝတ္ထုဖြင့် ပေးအပ်သည်ကို ကိုယ်ဖြင့် ခံယူ၏၊ ကိုယ်နှင့်စပ်သော ဝတ္ထုဖြင့်ပေးအပ်သည်ကို ကိုယ်နှင့်စပ်သော ဝတ္ထုဖြင့် ခံယူ၏၊ စွန့်လွှတ်၍ ပေးအပ်သည်ကို ကိုယ်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ကိုယ်နှင့်စပ်သော အရာဝတ္ထုဖြင့်လည်းကောင်း ခံယူ၏။ ဥပါလိ တရားနှင့် လျော်သော အကပ်ခံခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“How many illegitimate kinds of receiving are there?” “There are five: (1) when someone gives by body and one doesn’t receive by body; (2) when someone gives by body and one doesn’t receive with something connected to the body; (3) when someone gives with something connected to the body and one doesn’t receive by body; (4) when someone gives with something connected to the body and one doesn’t receive with something connected to the body; (5) when someone gives by releasing and one doesn’t receive by body or with something connected to the body. But there are five legitimate kinds of receiving: (1) when someone gives by body and one receives by body; (2) when someone gives by body and one receives with something connected to the body; (3) when someone gives with something connected to the body and one receives by body; (4) when someone gives with something connected to the body and one receives with something connected to the body; (5) when someone gives by releasing and one receives by body or with something connected to the body.”

၄၂၇။ အသျှင်ဘုရား အနတိရိတ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အနတိရိတ်တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ (ကပ္ပိမှုမပြု) အပ်သော သစ်သီးစသည်ကို အတိရိတ်ပြု၏၊ အကပ်မခံအပ်သော ဝတ္ထုကို အတိရိတ်ပြု၏၊ မချီ မကြွ မ, မနိုင်သော ဝတ္ထုကို အတိရိတ်ပြု၏၊ ဟတ္ထပါသ်အတွင်း မဟုတ်သည်၌အတိရိတ်ပြု၏၊ “ဤအလုံးစုံကို တော်ပြီ”ဟု မဆို။ ဥပါလိ အနတိရိတ်တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ ဥပါလိ အတိရိတ်တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ (ကပ္ပိမှုပြု) အပ်ပြီးသော သစ်သီးစသည်ကို အတိရိတ်ပြု၏၊ အကပ်ခံအပ်သော ဝတ္ထုကို အတိရိတ် ပြု၏၊ ချီနိုင် မ, နိုင်သော ဝတ္ထုကို အတိရိတ်ပြု၏၊ ဟတ္ထပါသ်အတွင်း၌ အတိရိတ်ပြု၏၊ “ဤအလုံးစုံကိုတော်ပြီ”ဟု ဆို၏။ ဥပါလိ အတိရိတ်တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“In how many ways is something considered ‘not left over’?” “In five ways: (1) the making it left over is done with food that’s unallowable; (2) it’s done with food that hasn’t been received; (3) it’s done with food that’s not held in hand; (4) it’s done by one who’s not within arm’s reach; (5) ‘I’ve had enough,’ hasn’t been said. And there are five aspects for something to be considered ‘left over’: (1) the making it left over is done with food that’s allowable; (2) it’s done with food that has been received; (3) it’s done with food that’s held in hand; (4) it’s done by one who’s within arm’s reach; (5) ‘I’ve had enough,’ has been said.”

၄၂၈။ အသျှင်ဘုရား အဘယ်မျှသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ပဝါရိတ်သင့်ခြင်းသည် ထင်ရှားပါ သနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ ငါးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ပဝါရိတ်သင့်ခြင်းသည် ထင်ရှား၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ စားဆဲသည် ထင်ရှား၏၊ ဘောဇဥ်သည် ထင်ရှား၏၊ ဟတ္ထပါသ် အတွင်း၌ တည်၏၊ ရှေးရှု ဆောင်၏၊ မြစ်ပယ်ခြင်းသည် ထင်ရှား၏။ ဥပါလိ ဤငါးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ပဝါရိတ်သင့်ခြင်းသည် ထင်ရှား၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“How many aspects are there of refusing an invitation to eat more?” “There are five aspects: there is eating; there is cooked food; they stand within arm’s reach; there is an offering; there is a refusal.”

၄၂၉။ မြတ်စွာဘုရား တရားနှင့် မလျော်သော ဝန်ခံသဖြင့် ပြုခြင်းတို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ တရားနှင့် မလျော်သော ဝန်ခံသဖြင့် ပြုခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ ရဟန်းသည် ပါရာဇိကသို့ ရောက်၏၊ ပါရာဇိကဖြင့် စောဒနာအပ်သည်ရှိသော် သံဃာဒိသိသ်သို့ရောက်၏ဟု ဝန်ခံ၏၊ ထိုရဟန်းကို သံဃာသည် သံဃာဒိသိသ်အာပတ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်အံ့၊ တရားနှင့်မလျော် သော ဝန်ခံသဖြင့် ပြုခြင်းမည်၏။ ရဟန်းသည် ပါရာဇိကအာပတ်သို့ ရောက်၏၊ ပါရာဇိကအာပတ်ဖြင့် စောဒနာအပ်သည်ရှိသော်ပါစိတ်သို့။ပ။ ပါဋိဒေသနီသို့။ ဒုက္ကဋ်သို့ ရောက်၏ဟု ဝန်ခံ၏၊ ထိုရဟန်းကို သံဃာသည် ဒုက္ကဋ်အာပတ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်အံ့၊ တရားနှင့် မလျော်သော ဝန်ခံသဖြင့် ပြုခြင်းမည်၏။ ရဟန်းသည် သံဃာဒိသိသ်သို့။ပ။ ပါစိတ်သို့။ ပါဋိဒေသနီသို့။ ဒုက္ကဋ်သို့ ရောက်၏၊ ဒုက္ကဋ်ဖြင့်စောဒနာအပ်သော် ပါရာဇိကသို့ ရောက်၏ဟု ဝန်ခံ၏၊ ထိုရဟန်းကို သံဃာသည် ပါရာဇိကအာပတ်ဖြင့်ဆုံးဖြတ်အံ့၊ တရားနှင့် မလျော်သော ဝန်ခံသဖြင့် ပြုခြင်းမည်၏။ ရဟန်းသည် ဒုက္ကဋ်သို့ ရောက်၏၊ ဒုက္ကဋ်ဖြင့် စောဒနာအပ်သော် သံဃာဒိသိသ်သို့။ပ။ ပါစိတ်သို့။ ပါဋိဒေသနီသို့ ရောက်၏ဟု ဝန်ခံ၏၊ ထိုရဟန်းကို သံဃာသည် ပါဋိဒေသနီအာပတ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်အံ့၊ တရားနှင့် မလျော်သော ဝန်ခံသဖြင့် ပြုခြင်းမည်၏။ ဥပါလိ တရားနှင့် မလျော်သော ဝန်ခံသဖြင့် ပြုခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ ဥပါလိ တရားနှင့် လျော်သော ဝန်ခံသဖြင့် ပြုခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ ရဟန်းသည် ပါရာဇိကသို့ ရောက်၏၊ ပါရာဇိကဖြင့် စောဒနာအပ်သော် ပါရာဇိကသို့ ရောက်၏ဟုဝန်ခံ၏၊ ထိုရဟန်းကို သံဃာသည် ပါရာဇိကအာပတ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်အံ့၊ တရားနှင့် လျော်သော ဝန်ခံသဖြင့်ပြုခြင်းမည်၏။ ရဟန်းသည် သံဃာဒိသိသ်သို့။ပ။ ပါစိတ်သို့။ ပါဋိဒေသနီသို့။ ဒုက္ကဋ်သို့ ရောက်၏၊ ဒုက္ကဋ်ဖြင့်စောဒနာအပ်သည်ရှိသော် ဒုက္ကဋ်သို့ ရောက်၏ဟု ဝန်ခံ၏၊ ထိုရဟန်းကို သံဃာသည် ဒုက္ကဋ်ဖြင့် ဆုံးဖြတ်အံ့၊ တရားနှင့် လျော်သော ဝန်ခံသဖြင့် ပြုခြင်းမည်၏။ ဥပါလိ တရားနှင့် လျော်သော ဝန်ခံသဖြင့် ပြုခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“How many illegitimate ways are there of acting according to what has been admitted?” “There are five ways: (1) A monk has committed an offense entailing expulsion. When he’s accused of having committed such an offense, he admits to committing an offense entailing suspension. The Sangha deals with him for an offense entailing suspension. That acting according to what has been admitted is illegitimate. Again, a monk has committed an offense entailing expulsion. When he’s accused of having committed such an offense, he admits to committing an offense entailing confession … an offense entailing acknowledgment … an offense of wrong conduct. The Sangha deals with him for an offense of wrong conduct. That acting according to what has been admitted is illegitimate. (2) A monk has committed an offense entailing suspension … (3) A monk has committed an offense entailing confession … (4) A monk has committed an offense entailing acknowledgment … (5) A monk has committed an offense of wrong conduct. When he’s accused of having committed such an offense, he admits to committing an offense entailing expulsion. The Sangha deals with him for an offense entailing expulsion. That acting according to what has been admitted is illegitimate. Again, a monk has committed an offense of wrong conduct. When he’s accused of having committed such an offense, he admits to committing an offense entailing suspension … an offense entailing confession … an offense entailing acknowledgment. The Sangha deals with him for an offense entailing acknowledgment. That acting according to what has been admitted is illegitimate. There are five ways of legitimately acting according to what has been admitted: (1) A monk has committed an offense entailing expulsion. When he’s accused of having committed such an offense, he admits it. The Sangha deals with him for an offense entailing expulsion. That acting according to what has been admitted is legitimate. (2) A monk has committed an offense entailing suspension … (3) A monk has committed an offense entailing confession … (4) A monk has committed an offense entailing acknowledgment … (5) A monk has committed an offense of wrong conduct. When he’s accused of having committed such an offense, he admits it. The Sangha deals with him for an offense of wrong conduct. That acting according to what has been admitted is legitimate.”

၄၃၀။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား အခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုစေသည်ရှိသော် အခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုခြင်းငှါ မထိုက်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား အခွင့်ပေးခြင်း အမှုကို ပြုစေသည် ရှိသော် အခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုခြင်းငှါ မထိုက်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အရှက်လည်း မရှိ၊ မိုက်လည်း မိုက်၏၊ ပကတိသော သီလလည်း မရှိ၊ သာသနာတော်မှရွေ့လျောစေလိုသည်ဖြစ်၍လည်း ဆိုတတ်၏၊ အာပတ်မှ ထစေလိုသည်ဖြစ်၍လည်း မဆိုတတ်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား အခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုစေသည်ရှိသော်အခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုခြင်းငှါ မထိုက်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား အခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုစေသည်ရှိသော် အခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုခြင်းငှါ ထိုက်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ရှက်လည်း ရှက်တတ်၏၊ ပညာလည်း ရှိ၏၊ ပကတိသီလလည်း ရှိ၏၊ အာပတ်မှ ထစေလိုသည်ဖြစ်၍လည်း ဆိုတတ်၏၊ သာသနာတော်မှ ရွေ့လျောစေလိုသည်ဖြစ်၍လည်း မဆိုတတ်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား အခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုစေသည်ရှိသော်အခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုခြင်းငှါ ထိုက်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“Sir, what sort of monk is unqualified to ask for permission to correct someone?” “One who has five qualities: (1) he’s shameless; (2) he’s ignorant; (3) he’s not a regular monk; (4) he speaks to make someone disrobe, (5) not with the aim of clearing their offenses. But a monk who has five qualities is qualified to ask for permission to correct someone: (1) he has a sense of conscience; (2) he’s knowledgeable; (3) he’s a regular monk; (4) he speaks with the aim of clearing someone’s offense, (5) not to make them disrobe.”

၄၃၁။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်မျှသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့်အတူ ဝိနည်းကို မဆွေးနွေးမမေးမြန်းအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့်အတူ ဝိနည်းကို မဆွေးနွေး မမေးမြန်းအပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ဝတ္ထုကို မသိ၊ နိဒါန်းကို မသိ၊ ပညတ်ကို မသိ၊ မျက်မှောက်ပြုအပ်သော ပုဒ်ကို မသိ၊ ရှေ့နောက်စကားစပ်ကို မသိ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့်အတူ ဝိနည်းကို မဆွေးနွေး မမေးမြန်းအပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့်အတူ ဝိနည်းကို ဆွေးနွေး မေးမြန်းအပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ဝတ္ထုကို သိ၏၊ နိဒါန်းကို သိ၏၊ ပညတ်ကို သိ၏၊ မျက်မှောက်ပြုအပ်သော ပုဒ်ကို သိ၏၊ ရှေ့နောက်စကားစပ်ကို သိ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့်အတူ ဝိနည်းကို ဆွေးနွေးမေးမြန်းအပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“What sort of monk should one not discuss the Monastic Law with?” “One who has five qualities: (1) he doesn’t know the actions that are the bases for offenses; (2) he doesn’t know the origin stories; (3) he doesn’t know the rules; (4) he doesn’t know the right order of words; (5) he doesn’t know the sequence of statements. But the Monastic Law may be discussed with a monk who has five qualities: (1) he knows the actions that are the bases for offenses; (2) he knows the origin stories; (3) he knows the rules; (4) he knows the right order of words; (5) he knows the sequence of statements.”

၄၃၂။ မြတ်စွာဘုရား အမေးပြဿနာ မေးခြင်းတို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အမေးပြဿနာ မေးခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ နုံ့သည့်အဖြစ်ကြောင့် တွေဝေသည့်အဖြစ်ကြောင့် အမေးပြဿနာကို မေး၏။ ယုတ်ညံ့သော အလိုဆိုးရှိသည်ဖြစ်၍ အလိုဆိုးနှိပ်စက်အပ်သည်ဖြစ်၍ အမေးပြဿနာကို မေး၏။ နှိပ်စက်လိုသည်ဖြစ်၍ အမေးပြဿနာကို မေး၏။ သိလိုသည် ဖြစ်၍ အမေးပြဿနာကို မေး၏။ “ငါ၏ ပြဿနာ အမေးခံရသူသည် ကောင်းစွာ ဖြေဆိုမည်ဖြစ်မူ ကောင်း၏၊ ပြဿနာ အမေးခံရသူသည် ကောင်းစွာ ဖြေဆိုမည်မဟုတ်မူ ငါသည် ထိုသူအား ကောင်းစွာပင် ဖြေဆိုအံ့”ဟု နှလုံးသွင်းကာအမေးပြဿနာကို မေး၏။ ဥပါလိ အမေးပြဿနာ မေးခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“How many kinds of questions and enquiries are there?” “There are five: one asks (1) because of stupidity and folly; (2) because one is overcome by bad desires; (3) because of contempt; (4) because one desires to know; (5) because of the thought, ‘If he explains correctly when I ask him, all is well, but if he doesn’t, I’ll explain it correctly to him.’”

၄၃၃။ မြတ်စွာဘုရား အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြောကြားခြင်းတို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြောကြားခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ နုံ့သည့်အဖြစ်ကြောင့် တွေဝေသည့်အဖြစ်ကြောင့် အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြောကြား၏။ ယုတ်ညံ့သော အလိုဆိုးရှိသည်ဖြစ်၍ အလိုဆိုးသည် နှိပ်စက်အပ်သည်ဖြစ်၍ အရဟတ္တဖိုလ်ကိုပြောကြား၏။ ရူးသောကြောင့် စိတ်ပျံ့လွင့်သောကြောင့် အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြောကြား၏။ အထင်ကြီးခြင်းဖြင့် အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြောကြား၏။ ဟုတ်မှန်သော အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြောကြား၏။ ဥပါလိ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ပြောကြားခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“How many kinds of declaration of perfect insight are there?” “There are five: one declares perfect insight (1) because of stupidity and folly; (2) because one is overcome by bad desires; (3) because of insanity and derangement; (4) because of overestimation; (5) because it’s true.”

၄၃၄။ မြတ်စွာဘုရား စင်ကြယ်ခြင်း ‘ဝိသုဒ္ဓိ’ တို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ စင်ကြယ်ခြင်း ‘ဝိသုဒ္ဓိ’ တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့ပါနည်း။ နိဒါန်းကို ပြပြီး၍ အကြွင်းကို သုတသဒ္ဒါဖြင့် ကြား၏၊ ဤသည်ကား ပဌမဖြစ်သော စင်ကြယ်ခြင်းတည်း။ နိဒါန်းနှင့် ပါရာဇိကလေးပါးတို့ကို ပြပြီး၍ အကြွင်းကို သုတသဒ္ဒါဖြင့် ကြား၏၊ ဤသည်ကား နှစ်ခုမြောက် စင်ကြယ်ခြင်းတည်း။ နိဒါန်းပါရာဇိကလေးပါးနှင့် သံဃာဒိသိသ်တစ်ဆယ့်သုံးပါးတို့ကို ပြပြီး၍ အကြွင်းကို သုတသဒ္ဒါဖြင့်ကြား၏၊ ဤသည်ကား သုံးခုမြောက် စင်ကြယ်ခြင်းတည်း။ နိဒါန်း ပါရာဇိကလေးပါး သံဃာဒိသိသ်တစ်ဆယ့်သုံးပါးနှင့် အနိယတနှစ်ပါးတို့ကို ပြပြီး၍ အကြွင်း ကိုသုတသဒ္ဒါဖြင့် ကြား၏၊ ဤသည်ကား လေးခုမြောက် စင်ကြယ်ခြင်းတည်း။ အကျယ်အားဖြင့် ပြခြင်းသည်ပင်လျှင် ငါးခုမြောက် စင်ကြယ်ခြင်းတည်း။ ဥပါလိ စင်ကြယ်ခြင်း ‘ဝိသုဒ္ဓိ’ တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“How many kinds of purification are there?” “There are five: (1) After reciting the introduction, the rest is announced as if heard. (2) After reciting the introduction and the four rules entailing expulsion, the rest is announced as if heard. (3) After reciting the introduction, the four rules entailing expulsion, and the thirteen rules entailing suspension, the rest is announced as if heard. (4) After reciting the introduction, the four rules entailing expulsion, the thirteen rules entailing suspension, and the two undetermined rules, the rest is announced as if heard. (5) In full is the fifth.”

၄၃၅။ မြတ်စွာဘုရား စားဖွယ် ‘ဘောဇဥ်’ တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ စားဖွယ် ‘ဘောဇဥ်’ တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ ထမင်း၊ မုယောမုန့်၊ မုန့်လုံး၊ ငါး၊ အမဲ။ ဥပါလိ စားဖွယ် ‘ဘောဇဥ်’ တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။ လေးခုမြောက် ဒိဋ္ဌာဝိကမ္မဝဂ် ပြီး၏။ ထိုဒိဋ္ဌာဝိကမ္မဝဂ်၏ အကျဥ်းချုပ် ထင်စွာပြုခြင်း ပဉ္စက၊ တစ်ပါးသောအာပတ်ကို ဒေသနာကြားခြင်း ပဉ္စက၊ အကပ်ခံ ခြင်း ပဉ္စက၊ အနတိရိတ် ပဉ္စက၊ ပဝါရိတ်သင့်ခြင်း ပဉ္စက၊ ဝန်ခံသဖြင့်ပြုခြင်း ပဉ္စက၊ အခွင့်ပြုခြင်း ပဉ္စက၊ ဝိနည်းကိုဆွေးနွေးမေးမြန်းခြင်း ပဉ္စက။ အမေးပြဿနာကို မေးခြင်း ပဉ္စက၊ အရဟတ္တဖိုလ်ကို ဖြေကြားခြင်း ပဉ္စက၊ စင်ကြယ်ခြင်း ပဉ္စက၊ စားဖွယ်ဘောဇဥ် ပဉ္စက။ ဤကား အကျဥ်းချုပ် အပြီးတည်း။

“How many kinds of cooked food are there?” “There are five: cooked grain, porridge, flour products, fish, and meat.” The fourth subchapter on revealing one’s view is finished. This is the summary: “Revealing one’s view, other, Receiving, not left over; Refusing an invitation to eat more, <j>according to what has been admitted, Permission, and with discussion; Question, declarations of perfect insight, And also purification, cooked food.” 5. The subchapter on raising an issue

၅-အတ္တာဒါနဝဂ် ၄၃၆။ မြတ်စွာဘုရား သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒကရဟန်းသည် မိမိသန္တာန်၌ အဘယ်မျှသော တရားတို့ကို ဆင်ခြင်၍ သူတစ်ပါးကို စောဒနာအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒကရဟန်းသည် မိမိသန္တာန်၌ ငါးပါးသော တရားတို့ကိုဆင်ခြင်၍ သူတစ်ပါးကို စောဒနာအပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ ဥပါလိ သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒကရဟန်းသည် “ (ငါသည်) စင်ကြယ်သော ကိုယ်အကျင့်ရှိသူ ဖြစ်၏လော၊ စင်ကြယ်သော အပေါက်အကြားမရှိသော (သူတစ်ပါးတို့ ပုတ်ခတ်သောအားဖြင့်) မသုံးသပ်အပ်သော ကိုယ်အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံသူဖြစ်၏လော၊ ငါ့အား ဤတရားသည် ရှိသလော၊ သို့မဟုတ် မရှိသလော”ဟု ဆင်ခြင်အပ်၏။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် စင်ကြယ်သော ကိုယ်အကျင့်ရှိသူ မဖြစ်အံ့၊ စင်ကြယ်သော အပေါက်အကြားမရှိသော (သူတစ်ပါးတို့ ပုတ်ခတ်သောအားဖြင့်) မသုံးသပ်အပ်သော ကိုယ်အကျင့်နှင့်ပြည့်စုံသူ မဖြစ်အံ့၊ ထိုရဟန်းအား “တိုက်တွန်းပါ၏၊ အသျှင်သည် ကိုယ်ကျင့် (တရား) ကို ကျင့်ပါဦး”ဟု ကဲ့ရဲ့ပြောဆိုတတ်သူတို့သည် ရှိတတ်ကုန်၏။ ဥပါလိ နောက်တစ်မျိုးကား သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒကရဟန်းသည် “ငါသည်စင်ကြယ်သော နှုတ်အကျင့်ရှိသူ ဖြစ်၏လော၊ စင်ကြယ်သော အပေါက်အကြားမရှိသော (သူတစ်ပါးတို့ပုတ်ခတ်သောအားဖြင့်) မသုံးသပ်အပ်သော နှုတ်အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံသူ ဖြစ်၏လော၊ ငါ့အားဤတရားသည် ရှိသလော၊ သို့မဟုတ် မရှိသလော”ဟု ဆင်ခြင်အပ်၏။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် စင်ကြယ်သော နှုတ်အကျင့်ရှိသူ မဖြစ်အံ့၊ စင်ကြယ်သော အပေါက်အကြားမရှိသော (သူတစ်ပါးတို့ ပုတ်ခတ်သောအားဖြင့်) မသုံးသပ်အပ်သော နှုတ်အကျင့်နှင့်ပြည့်စုံသူ မဖြစ်အံ့၊ ထိုရဟန်းအား “တိုက်တွန်းပါ၏၊ အသျှင်သည် နှုတ်အကျင့် (တရား) ကို ကျင့်ပါဦး”ဟု ကဲ့ရဲ့ပြောဆိုတတ်သူတို့သည် ရှိတတ်ကုန်၏။ ဥပါလိ နောက်တစ်မျိုးကား သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒကရဟန်းသည် “ငါ့အား သီတင်းသုံးဖော်တို့၌ ရန်ငြိုးကင်းသော မေတ္တာစိတ်သည် ရှေးရှုတည်၏လော၊ ငါ့အား ဤတရားသည်ရှိသလော၊ သို့မဟုတ် မရှိသလော”ဟု ဆင်ခြင်အပ်၏။ ဥပါလိ ရဟန်းအား သီတင်းသုံးဖော်တို့၌ ရန်ငြိုးကင်းသော မေတ္တာစိတ်သည် ရှေးရှုမတည်သည်ဖြစ်အံ့၊ ထိုရဟန်းအား “တိုက်တွန်းပါ၏၊ အသျှင်သည် သီတင်းသုံးဖော်တို့၌ မေတ္တာစိတ်ကို့ဖြစ်စေပါဦး”ဟု ကဲ့ရဲ့ပြောဆိုတတ်သူတို့သည် ရှိတတ်ကုန်၏။ ဥပါလိ နောက်တစ်မျိုးကား သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒကရဟန်းသည် “ငါသည် များသောအကြားအမြင် ရှိပါ၏လော၊ အကြားအမြင်ကို ဆောင်ပါ၏လော၊ အကြားအမြင်ကို စုဆောင်း ပါ၏လော၊ အစ၌ ကောင်းခြင်း အလယ်၌ကောင်းခြင်း အဆုံး၌ကောင်းခြင်းရှိသော အနက်, သဒ္ဒါနှင့် ပြည့်စုံသည်ဖြစ်၍ အလုံးစုံပြည့်စုံသော စင်ကြယ်သော မြတ်သောအကျင့်ကို ဟောဖော်ပြတတ်သော တရားတို့ကို များစွာ ကြားနာဖူးပါ၏လော၊ နှုတ်ဖြင့် ဆောင်ဖူးပါ၏လော၊ လေ့ကျက်ဖူးပါ၏လော၊ စိတ်ဖြင့်ဆင်ခြင်ဖူးပါ၏လော၊ ပညာဖြင့် ထိုးထွင်း၍ သိဖူးပါ၏လော၊ ငါ့အား ဤတရားသည် ရှိသလော၊ သို့မဟုတ် မရှိသလော”ဟု ဆင်ခြင်အပ်၏။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် များသော အကြားအမြင်ရှိသည်၊ အကြားအမြင်ကို ဆောင်သည်၊ အကြားအမြင်ကို ဆည်းပူးသည် အကယ်၍ မဖြစ်အံ့။ အကြင်တရားတို့သည် အစ၌ကောင်းခြင်း အလယ်၌ကောင်းခြင်း အဆုံး၌ ကောင်းခြင်း ရှိကုန်၏၊ အနက်, သဒ္ဒါနှင့် ပြည့်စုံကုန်၏၊ အလုံးစုံ ပြည့်စုံသောစင်ကြယ်သော မြတ်သောအကျင့်ကို ဟောဖော်ပြတတ်ကုန်၏၊ ထိုရဟန်းအား ထိုသို့သဘောရှိသောဤတရားတို့ကို များသော အကြားအမြင်ရှိကုန်သည် မဖြစ်အံ့၊ နှုတ်ဖြင့် ဆောင်အပ်ကုန်သည် လေ့ကျက်အပ်ကုန်သည် မဖြစ်ကုန်အံ့၊ စိတ်ဖြင့် ရှုဆင်ခြင်အပ် ကုန်သည် ပညာဖြင့် ထိုးထွင်း၍ သိအပ်ကုန်သည်မဖြစ်ကုန်အံ့၊ ထိုရဟန်းအား “တိုက်တွန်းပါ၏၊ အသျှင်သည် အာဂုံ (ပိဋကတ်) ကို သင်ပါဦး”ဟု ကဲ့ရဲ့ပြောဆိုသူတို့သည် ရှိတတ်ကုန်၏။ ဥပါလိ နောက်တစ်မျိုးကား သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒက ရဟန်းသည် “ငါ့အား ကောင်းစွာဝေဖန်အပ်, ကောင်းစွာ နှုတ်တက်ရ, ပါဠိ အဋ္ဌကထာအားဖြင့် ကောင်းစွာ ဆုံးဖြတ်အပ်ကုန် သည် ဖြစ်၍နှစ်ပါးသော ပါတိမောက်တို့သည် အကျယ်အားဖြင့် ကောင်းစွာ (နှုတ်၌) လာကုန်၏လော၊ ငါ့အားဤတရားသည် ရှိသလော၊ သို့မဟုတ် မရှိသလော”ဟု ဆင်ခြင်အပ်၏။ ဥပါလိ ရဟန်းအား ကောင်းစွာ ဝေဖန်အပ်, ကောင်းစွာ နှုတ်တက်ရ, ပါဠိ အဋ္ဌကထာအားဖြင့်ကောင်းစွာ ဆုံးဖြတ်အပ်ကုန်သည်ဖြစ်၍ နှစ်ပါးသော ပါတိမောက်တို့သည် အကျယ်အားဖြင့် ကောင်းစွာ (နှုတ်၌) မလာကုန်မူ၊ ငါ့သျှင် ဤသိက္ခာပုဒ်ကို မြတ်စွာဘုရားသည် အဘယ်ပြည်၌ ဟောအပ်သနည်းဟုမေးအပ်သော် ပြည့်ပြည့်စုံစုံ မဖြေနိုင်အံ့၊ ထိုရဟန်းအား “တိုက်တွန်းပါ၏၊ အသျှင်သည် ဝိနည်းကိုသင်ပါ ဦးလော”ဟု ကဲ့ရဲ့ပြောဆိုတတ်သူတို့သည် ရှိတတ်ကုန်၏။ ဥပါလိ သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒကရဟန်းသည် ဤငါးပါးသော တရားတို့ကို မိမိ သန္တာန်၌ဆင်ခြင်၍ စောဒနာအပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“Sir, how many qualities should a monk see in himself before accusing another?” “He should see five qualities in himself: (1) He should reflect: ‘Is my bodily conduct pure and flawless? Is this quality found in me or not?’ If it’s not, there will be those who say, ‘Please train your own bodily conduct first.’ (2) He should reflect: ‘Is my verbal conduct pure and flawless? Is this quality found in me or not?’ If it’s not, there will be those who say, ‘Please train your own verbal conduct first.’ (3) He should reflect: ‘Do I have a mind of good will toward my fellow monastics, a mind free from anger? Is this quality found in me or not?’ If it’s not, there will be those who say, ‘Please set up a mind of good will toward your fellow monastics first.’ (4) He should reflect: ‘Have I learned much and do I retain and accumulate what I’ve learned? Those teachings that are good in the beginning, good in the middle, and good in the end, that have a true goal and are well articulated, and that set out the perfectly complete and pure spiritual life—have I learned many such teachings, retained them in mind, recited them verbally, mentally investigated them, and penetrated them well by view? Is this quality found in me or not?’ If it’s not, there will be those who say, ‘Please learn the tradition first.’ (5) He should reflect: ‘Have I properly learned both Monastic Codes in detail; have I analyzed them well, thoroughly mastered them, and investigated them well, both in terms of the rules and their detailed exposition? Is this quality found in me or not?’ If it’s not, then when he’s asked, ‘Where was this said by the Buddha?’ he won’t be able to reply. And there will be those who say, ‘Please learn the Monastic Law first.’”

၄၃၇။ မြတ်စွာဘုရား သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒကရဟန်းသည် အဘယ်တရားတို့ကိုမိမိသန္တာန်၌ ဖြစ်စေ၍ သူတစ်ပါးကို စောဒနာအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒကရဟန်းသည် ငါးပါးသော တရားတို့ကို မိမိ သန္တာန်၌ဖြစ်စေ၍ သူတစ်ပါးကို စောဒနာအပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ လျောက်ပတ်သော အခါ၌ ဆိုအံ့၊ မလျောက်ပတ်သော အခါ၌ မဆိုအံ့။ ဟုတ်မှန်သဖြင့် ဆိုအံ့၊ မဟုတ်မမှန်သဖြင့် မဆိုအံ့။ နူးညံ့သိမ်မွေ့သဖြင့် ဆိုအံ့၊ ကြမ်းတမ်းသဖြင့် မဆိုအံ့။ အကျိုးစီးပွါးနှင့် စပ်သဖြင့် ဆိုအံ့၊ အကျိုးစီးပွါးနှင့် မစပ်သဖြင့် မဆိုအံ့။ မေတ္တာစိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ ဆိုအံ့၊ ဒေါသစိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ မဆိုအံ့။ ဥပါလိ သူတစ်ပါးကို စောဒနာသော စောဒကရဟန်းသည် ဤငါးပါးသော တရားတို့ကို မိမိ သန္တာန်၌ဖြစ်စေ၍ သူတစ်ပါးကို စောဒနာအပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“Sir, how many qualities should a monk set up in himself before accusing another?” “He should set up five qualities in himself: (1) ‘I’ll speak at an appropriate time, not at an inappropriate one; (2) I’ll speak the truth, not falsehood; (3) I’ll speak gently, not harshly; (4) I’ll speak what’s beneficial, not what’s unbeneficial; (5) I’ll speak with a mind of good will, not with ill will.’”

၄၃၈။ မြတ်စွာဘုရား သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒကရဟန်းသည် အဘယ်တရားတို့ကိုမိမိသန္တာန်၌ နှလုံးသွင်း၍ သူတစ်ပါးကို စောဒနာအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒကရဟန်းသည် ငါးပါးသော တရားတို့ကို မိမိ သန္တာန်၌နှလုံးသွင်း၍ သူတစ်ပါးကို စောဒနာအပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ သနားခြင်း၊ အစီးအပွါးကို ရှာခြင်း၊ အစီးအပွါးနှင့် ယှဥ်ခြင်း၊ အာပတ်မှ ထစေလိုခြင်း၊ ဝိနည်းကိုရှေးရှုခြင်း။ ဥပါလိ သူတစ်ပါးကို စောဒနာလိုသော စောဒကရဟန်းသည် ဤငါးပါးသော တရားတို့ကို မိမိ သန္တာန်၌နှလုံးသွင်း၍ သူတစ်ပါးကို စောဒနာအပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“How many qualities should a monk attend to in himself before accusing another?” “He should attend to five qualities in himself: compassion, being of benefit, sympathy, the idea of clearing offenses, and the idea of prioritizing the training.”

၄၃၉။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်မျှသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုစေသည်ရှိသော် ခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုခြင်းငှါ မထိုက်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုစေသည်ရှိသော် ခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုခြင်းငှါ မထိုက်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ မစင်ကြယ်သော ကိုယ်အကျင့် ရှိ၏၊ မစင်ကြယ်သော နှုတ်အကျင့် ရှိ၏၊ မစင်ကြယ်သော အသက်မွေးခြင်း ရှိ၏၊ မိုက်၏ မလိမ္မာ၊ မေးစိစစ်အပ်သည်ရှိသော် မေးစိစစ်ခြင်းကို ပေးခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ခွင့်ပေးခြင်း အမှုကို ပြုစေသည်ရှိသော် ခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုခြင်းငှါ မထိုက်။ ဥပါလိ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ခွင့်ပေးခြင်း အမှုကို ပြုစေသည်ရှိသော်ခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုခြင်းငှါ ထိုက်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ စင်ကြယ်သော ကိုယ်အကျင့် ရှိ၏၊ စင်ကြယ်သော နှုတ်အကျင့် ရှိ၏၊ စင်ကြယ်သော အသက် မွေးခြင်းရှိ၏၊ ပညာရှိ၏ လိမ္မာ၏၊ မေးစိစစ်အပ်သည်ရှိသော် မေးစိစစ်ခြင်းကို ပေးခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏။ ဥပါလိ ဤငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုစေသည်ရှိသော်ခွင့်ပေးခြင်းအမှုကို ပြုခြင်းငှါ ထိုက်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“What sort of monk is unqualified to ask for permission to correct someone?” “One who has five qualities: (1) he’s impure in bodily conduct; (2) he’s impure in verbal conduct; (3) he’s impure in livelihood; (4) he’s ignorant and incompetent; (5) he’s incapable of answering properly when questioned.” But a monk who has five qualities is qualified to ask for permission to correct someone: (1) he’s pure in bodily conduct; (2) he’s pure in verbal conduct; (3) he’s pure in livelihood; (4) he’s knowledgeable and competent; (5) he’s capable of answering properly when questioned.”

၄၄၀။ မြတ်စွာဘုရား မိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူခြင်းငှါ အလိုရှိသော ရဟန်းသည်အဘယ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော မိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူအပ်ပါသနည်း။ ဥပါလိ မိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူခြင်းငှါ အလိုရှိသော ရဟန်းသည် ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော မိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူအပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်း။ ဥပါလိ မိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူခြင်းငှါ အလိုရှိသော ရဟန်းသည် ‘ငါသည် အကြင် မိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူခြင်းငှါ အလိုရှိ၏၊ ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူခြင်းငှါအခါလော၊ သို့မဟုတ် အခါမဟုတ်သလော’ဟု ဆင်ခြင်အပ်၏။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် ဆင်ခြင်သည်ရှိသော် ‘ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူခြင်းငှါ အခါ မဟုတ်၊ အခါသည် မဖြစ်’ဟု အကယ်၍ ဤသို့ သိအံ့၊ ဥပါလိ ထိုမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို မယူအပ်။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် ဆင်ခြင်သည်ရှိသော် ‘ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူခြင်းငှါ အခါတည်း၊ အခါမဟုတ်သည် မဖြစ်’ဟု အကယ်၍ သိအံ့၊ ဥပါလိ ထိုရဟန်းသည် ‘ငါသည် အကြင် မိမိ ယူအပ်သောအဓိကရုဏ်းကို ယူခြင်းငှါ အလိုရှိ၏၊ ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းသည် ထင်ရှားဟုတ်မှန်လေသလော၊ သို့မဟုတ် မထင်ရှား မဟုတ်မမှန်လေသလော’ဟု အလွန် ဆင်ခြင်အပ်၏။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် ဆင်ခြင်သည်ရှိသော် ‘ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းသည် မထင်ရှား မဟုတ်မမှန်၊ ထင်ရှားဟုတ်မှန်သည် မဖြစ်’ဟု အကယ်၍ သိအံ့၊ ဥပါလိ ထိုမိမိယူအပ်သော အဓိ ကရုဏ်းကိုမယူအပ်။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် ဆင်ခြင်သည်ရှိသော် ‘ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းသည် ထင်ရှားဟုတ်မှန်၏၊ မထင်ရှား မဟုတ်မမှန်သည် မဖြစ်’ဟု အကယ်၍ သိအံ့၊ ဥပါလိ ထိုရဟန်းသည် ‘ငါသည်အကြင် မိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူခြင်းငှါ အလိုရှိ၏၊ ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းသည်အကျိုးစီးပွားနှင့် စပ်လေသလော၊ သို့မဟုတ် မစပ်လေသလော’ဟု အလွန် ဆင်ခြင်အပ်၏။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် ဆင်ခြင်သည်ရှိသော် ‘ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းသည် အကျိုးစီးပွားနှင့် မစပ်၊ အကျိုးစီးပွားနှင့် စပ်သည် မဖြစ်’ဟု အကယ်၍ သိအံ့၊ ဥပါလိ ထိုမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကိုမယူအပ်။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် ဆင်ခြင်သည်ရှိသော် ‘ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းသည် အကျိုးစီးပွားနှင့်စပ်၏၊ အကျိုးစီးပွားနှင့် မစပ်သည် မဖြစ်’ဟု အကယ်၍ သိအံ့၊ ဥပါလိ ထိုရဟန်းသည် ‘ငါသည်ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူသည်ရှိသော် တရားအားဖြင့် ဝိနည်းအားဖြင့် မြင်ဖူးကာမျှအဆွေခင်ပွန်း စားသောက်ဖက်အဆွေ ခင်ပွန်းဖြစ်ကုန်သော အပင်းအသင်း ရဟန်းတို့ကို ရအံ့လော၊ သို့မဟုတ် မရအံ့လော’ဟု အလွန်ဆင်ခြင်အပ်၏။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် ဆင်ခြင်သည်ရှိသော် ‘ငါသည် ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူသည် ရှိသော်တရားအားဖြင့် ဝိနည်းအားဖြင့် မြင်ဖူးကာမျှအဆွေခင်ပွန်း စားသောက်ဖက်အဆွေခင်ပွန်း ဖြစ်ကုန် သောအပင်းအသင်း ရဟန်းတို့ကို မရအံ့’ဟု အကယ်၍ သိအံ့၊ ဥပါလိ ထိုမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်း ကိုမယူအပ်။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် ဆင်ခြင်သည်ရှိသော် ‘ငါသည် ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူသည် ရှိသော်တရားအားဖြင့် ဝိနည်းအားဖြင့် မြင်ဖူးကာမျှအဆွေခင်ပွန်း စားသောက်ဖက်အဆွေခင်ပွန်း ဖြစ်ကုန် သောအပင်းအသင်း ရဟန်းတို့ကို ရအံ့’ဟု အကယ်၍ သိအံ့၊ ဥပါလိ ထိုရဟန်းသည် ‘ဤမိမိယူအပ်သောအဓိကရုဏ်းကို ယူသော ငါ၏ (ယူခြင်း) အကြောင်းကြောင့် သံဃာ၏ ငြင်းခုံခြင်းသည် ခိုက်ရန်ဖြစ်ခြင်းသည် ဆန့်ကျင်ခြင်းသည် အထူးထူးကို ပြောဆိုခြင်းသည် သံဃာကွဲပြားခြင်းသည် သံဃာ၏အရေးအကြောင်းသည် သံဃာ၏ပိုင်းခြားခြင်းသည် သံဃာ၏ အသီးသီးဥပုသ်စသည်ပြုခြင်းသည်ဖြစ်လတ္တံ့လော၊ သို့မဟုတ် မဖြစ်လတ္တံ့လော’ဟု အလွန် ဆင်ခြင်အပ်၏။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် ဆင်ခြင်သည်ရှိသော် ‘ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူသော ငါ၏ ထိုယူခြင်းအကြောင်းကြောင့် သံဃာ၏ ငြင်းခုံခြင်းသည် ခိုက်ရန်ဖြစ်ခြင်းသည် ဆန့်ကျင်ခြင်းသည် အထူး ထူးကိုပြောဆိုခြင်းသည် သံဃာကွဲပြားခြင်းသည် သံဃာ၏အရေးအကြောင်းသည် သံဃာ၏ ပိုင်းခြားခြင်း သည်သံဃာ၏ အသီးသီး ဥပုသ်စသည်ပြုခြင်းသည် ဖြစ်လတ္တံ့’ဟု အကယ်၍ သိအံ့၊ ဥပါလိ ထိုမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို မယူအပ်။ ဥပါလိ ရဟန်းသည် ဆင်ခြင်သည်ရှိသော် ‘ဤမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူသော ငါ၏ ထိုယူခြင်းအကြောင်းကြောင့် သံဃာ၏ ငြင်းခုံခြင်းသည် ခိုက်ရန်ဖြစ်ခြင်းသည် ဆန့်ကျင်ခြင်းသည် အထူးထူးကိုပြောဆိုခြင်းသည် သံဃာကွဲပြားခြင်းသည် သံဃာ၏အရေးအကြောင်းသည် သံဃာ၏ ပိုင်းခြား ခြင်းသည်သံဃာ၏ အသီးသီး ဥပုသ်စသည်ပြုခြင်းသည် မဖြစ်လတ္တံ့’ဟု အကယ်၍ သိအံ့၊ ဥပါလိ ထိုမိမိယူအပ်သော အဓိကရုဏ်းကို ယူအပ်၏၊ ဥပါလိ ဤသို့ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော မိမိယူအပ်သောအဓိကရုဏ်းကို ယူခြင်းသည် နောင်အခါ၌လည်း နှစ်လိုဝမ်းမြောက်ခြင်းကို ပြုလတ္တံ့ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“Sir, if a monk wishes to raise an issue, what factors should be fulfilled?” “Five factors should be fulfilled: He should reflect whether it’s the right time to raise it. If he knows it’s the wrong time, he shouldn’t raise it. (1) But if he knows it’s the right time, he should reflect further whether it’s a real issue. If he knows it’s not, he shouldn’t raise it. (2) But if he knows it is, he should reflect further whether raising the issue will be beneficial. If he knows it won’t, he shouldn’t raise it. (3) But if he knows it will, he should reflect further whether the monks who are on the side of the Teaching and the Monastic Law will support him. If he knows that they won’t, he shouldn’t raise it. (4) But if he knows that they will, he should reflect further whether raising the issue will lead to arguments and disputes, to fracture and schism in the Sangha. If he knows it will, he shouldn’t raise it. (5) But if he knows it won’t, he may raise it. In this way, when five factors are fulfilled, he won’t regret raising that issue.”

၄၄၁။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အဓိကရုဏ်းဖြစ်ကြသောရဟန်းတို့အား ကျေးဇူးများပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အဓိကရုဏ်းဖြစ်ကြသော ရဟန်းတို့အား ကျေးဇူးများ၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ သီလရှိ၏၊ ပါတိမောက္ခသံဝရသီလကို စောင့်ရှောက်၍ နေ၏၊ အကျင့် ကျက်စားရာ အရပ်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ အဏုမြူမျှသော အပြစ်တို့၌ ဘေးဟု ရှုလေ့ရှိ၏၊ သိက္ခာပုဒ်တို့၌ ကောင်းစွာ ဆောက်တည်၍ကျင့်၏၊ များသော အကြားအမြင်ရှိသည် အကြားအမြင်ကို ဆောင်သည် အကြားအမြင်ကိုဆည်းပူးသည် ဖြစ်၏။ အကြင်တရားတို့သည် အစ၌ကောင်းခြင်း အလယ်၌ကောင်းခြင်းအဆုံး၌ကောင်းခြင်း ရှိကုန်၏၊ အနက်, သဒ္ဒါနှင့် ပြည့်စုံကုန်၏၊ အလုံးစုံပြည့်စုံသော စင်ကြယ်သောမြတ်သော အကျင့်ကို ဟောဖော်ပြ တတ်ကုန်၏၊ ထိုရဟန်းအား ထိုသို့သဘောရှိသော တရားတို့ကိုများသော အကြားအမြင်ရှိကုန်သည် နှုတ်ဖြင့် ဆောင်အပ်ကုန်သည် လေ့ကျင့်အပ်ကုန်သည် စိတ်ဖြင့်ရှုဆင်ခြင်အပ်ကုန်သည် ပညာဖြင့် ထိုးထွင်း၍ သိအပ်ကုန်သည် ဖြစ်ကုန်၏။ ထိုရဟန်းအား နှစ်ပါးကုန်သော ပါတိမောက်တို့သည် အကျယ်အားဖြင့် ကောင်းစွာ နှုတ်၌ လာကုန်သည် ပါဠိတော်အားဖြင့် အဋ္ဌကထာအားဖြင့် ကောင်းစွာ ဝေဖန်အပ်ကုန်သည် ကောင်းစွာ လေ့ကျက်အပ်ကုန်သည် ကောင်းစွာ ဆုံးဖြတ်နိုင်ကုန်သည် ဖြစ်ကုန်၏၊ စင်စစ် ဝိနည်း၌ တည်၏၊ တွန့်တိုခြင်း (ညည်းတွားခြင်း) မရှိ၊ (သပိတ်သင်္ကန်း စသော) အကြောင်းကြောင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သူ နှစ်ဦးတို့ကို သက်သာစေခြင်းငှါသိစေခြင်းငှါ ကြည့်စေခြင်းငှါ ရှုစေခြင်းငှါ ကြည်လင်စေခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏။ ဥပါလိ ဤငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အဓိကရုဏ်းဖြစ်ကြသော ရဟန်းတို့အား ကျေးဇူးများ၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း အဓိကရုဏ်းဖြစ်ကြသော ရဟန်းတို့အား ကျေးဇူးများ၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ စင်ကြယ်သော ကိုယ်အကျင့် ရှိ၏၊ စင်ကြယ်သော နှုတ်အကျင့် ရှိ၏၊ စင်ကြယ်သော အသက်မွေး ခြင်းရှိ၏၊ ပညာရှိ၏ လိမ္မာ၏၊ မေးစိစစ်အပ်သည်ရှိသော် မေးစိစစ်ခြင်းကို ပေးခြင်းငှါ စွမ်းနိုင်၏၊ ဥပါလိ ဤငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အဓိကရုဏ်းဖြစ်ကြသော ရဟန်းတို့အား ကျေးဇူးများ၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း အဓိကရုဏ်းဖြစ်ကြသော ရဟန်းတို့အား ကျေးဇူးများ၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ဝတ္ထုကို သိ၏၊ နိဒါန်းကို သိ၏၊ ပညတ်ကို သိ၏၊ မျက်မှောက်ဖြစ်သော ပုဒ်ကို သိ၏၊ ရှေ့နောက်စကားအစပ်ကို သိ၏။ ဥပါလိ ဤငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် အဓိကရုဏ်းဖြစ်ကြသော ရဟန်းတို့အား ကျေးဇူးများ၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“What sort of monk is of great help to monks involved in a legal issue?” “One who has five qualities: (1) He’s virtuous and restrained by the Monastic Code. His conduct is good, he associates with the right people, and he sees danger in minor faults. He undertakes and trains in the training rules. (2) He has learned much, and he retains and accumulates what he has learned. (3) Those teachings that are good in the beginning, good in the middle, and good in the end, that have a true goal and are well articulated, and that set out the perfectly complete and pure spiritual life—he has learned many such teachings, retained them in mind, recited them verbally, mentally investigated them, and penetrated them well by view. (4) He’s firmly committed to the Monastic Law. (5) He’s capable of making both sides relax, of persuading them, of convincing them, of making them see, of reconciling them. A monk who has five other qualities is also of great help to monks involved in a legal issue: he’s pure in bodily conduct; he’s pure in verbal conduct; he’s pure in livelihood; he’s knowledgeable and competent; he’s capable of answering properly when questioned. A monk who has five other qualities is also of great help to monks involved in a legal issue: he knows the actions that are the bases for offenses; he knows the origin stories; he knows the rules; he knows the right order of words; he knows the sequence of statements.”

၄၄၂။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မမေးမစိစစ်အပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မမေးမစိစစ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ သုတ်ကို မသိ၊ သုတ်အား အလျော်ကို မသိ၊ ဝိနည်းကို မသိ၊ ဝိနည်းအား အလျော်ကို မသိ၊ အကြောင်းဟုတ်သည် မဟုတ်သည်၌ မလိမ္မာ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မမေးမစိစစ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မေးစိစစ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ သုတ်ကို သိ၏၊ သုတ်အားအလျော်ကို သိ၏၊ ဝိနည်းကို သိ၏၊ ဝိနည်းအားအလျော်ကို သိ၏၊ အကြောင်းဟုတ်သည် မဟုတ်သည်၌လည်း လိမ္မာ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မေးစိစစ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း မမေးမစိစစ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ တရားကို မသိ၊ တရားအားအလျော်ကို မသိ၊ ဝိနည်းကို မသိ၊ ဝိနည်းအားအလျော်ကို မသိ၊ ရှေ့နောက်စကား၌လည်း မလိမ္မာ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မမေးမစိစစ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မေးစိစစ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ တရားကို သိ၏၊ တရားအားအလျော်ကို သိ၏၊ ဝိနည်းကို သိ၏၊ ဝိနည်းအားအလျော်ကို သိ၏၊ ရှေ့နောက် စကား၌လည်း လိမ္မာ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မေးစိစစ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း မမေးမစိစစ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ဝတ္ထုကို မသိ၊ နိဒါန်းကို မသိ၊ ပညတ်ကို မသိ၊ မျက်မှောက်ပြုအပ်သော ပုဒ်ကို မသိ၊ ရှေ့နောက်စကားစပ်ကို မသိ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မမေးမစိစစ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မေးစိစစ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ ဝတ္ထုကို သိ၏၊ နိဒါန်းကို သိ၏၊ ပညတ်ကို သိ၏၊ မျက်မှောက်ပြုအပ်သော ပုဒ်ကို သိ၏၊ ရှေ့နောက်စကားစပ်ကို သိ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မေးစိစစ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း မမေးမစိစစ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အာပတ်ကို မသိ၊ အာပတ်၏ ဖြစ်ကြောင်း‘သမုဋ္ဌာန်’ကို မသိ၊ အာပတ်၏ ပယောဂကို မသိ၊ အာပတ်၏ငြိမ်းခြင်းကို မသိ၊ အာပတ်အဆုံးအဖြတ်၌ မလိမ္မာ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မမေးမစိစစ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မေးစိစစ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အာပတ်ကို သိ၏၊ အာပတ်၏ ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ကို သိ၏၊ အာပတ်၏ ပယောဂကို သိ၏၊ အာပတ်၏ ငြိမ်းခြင်းကို သိ၏၊ အာပတ်အဆုံးအဖြတ်၌ လိမ္မာ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မေးစိစစ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြားအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း မမေးမစိစစ်အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အဓိကရုဏ်းကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်း၏ ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်း၏ ပယောဂကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်း၏ ငြိမ်းခြင်းကို မသိ၊ အဓိကရုဏ်း၏ အဆုံးအဖြတ်၌ မလိမ္မာ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မမေးမစိစစ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မေးစိစစ်အပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်း။ အဓိကရုဏ်းကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်း၏ ဖြစ်ကြောင်း ‘သမုဋ္ဌာန်’ ကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်း၏ ပယောဂကိုသိ၏၊ အဓိကရုဏ်း၏ ငြိမ်းခြင်းကို သိ၏၊ အဓိကရုဏ်း၏ အဆုံးအဖြတ်၌ လိမ္မာ ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် မေးစိစစ်အပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။ ငါးခုမြောက် အတ္တာဒါနဝဂ် ပြီး၏။ ထိုအတ္တာဒါနဝဂ်၏ အကျဥ်းချုပ် စင်ကြယ်ခြင်း ပဉ္စက၊ ကာလ ပဉ္စက၊ သနားခြင်း ပဉ္စက၊ ခွင့်ပေးမှုပြုခြင်း ပဉ္စက၊ မိမိယူအပ်သောအဓိကရုဏ်း ပဉ္စက၊ အဓိကရုဏ်းဖြစ်သော ပဉ္စက၊ တစ်ပါးလည်း ဖြစ်သော အဓိကရုဏ်းဖြစ်သော ပဉ္စက၊ ဝတ္ထုကို မသိပဉ္စက၊ သုတ်ကို မသိပဉ္စက၊ တရားကို မသိပဉ္စက၊ တစ်ဖန် ဝတ္ထုကို မသိပဉ္စက၊ အာပတ်ကိုမသိပဉ္စက၊ အဓိကရုဏ်းကို မသိပဉ္စက။ ဤကား အကျဥ်းချုပ် အပြီးတည်း။

“Sir, what sort of monk shouldn’t be examined?” “One who has five qualities: (1) he doesn’t know the Monastic Code; (2) he doesn’t know what is in accordance with the Monastic Code; (3) he doesn’t know the Monastic Law; (4) he doesn’t know what’s in accordance with the Monastic Law; (5) he’s not skilled in what is and is not possible. But a monk who has five qualities may be examined: (1) he knows the Monastic Code; (2) he knows what’s in accordance with the Monastic Code; (3) he knows the Monastic Law; (4) he knows what’s in accordance with the Monastic Law; (5) he’s skilled in what is and is not possible. A monk who has five other qualities also shouldn’t be examined: (1) he doesn’t know the Teaching; (2) he doesn’t know what’s in accordance with the Teaching; (3) he doesn’t know the Monastic Law; (4) he doesn’t know what’s in accordance with the Monastic Law; (5) he’s not skilled in the right order. But a monk who has five qualities may be examined: (1) he knows the Teaching; (2) he knows what’s in accordance with the Teaching; (3) he knows the Monastic Law; (4) he knows what’s in accordance with the Monastic Law; (5) he’s skilled in the right order. A monk who has five other qualities also shouldn’t be examined: (1) he doesn’t know the actions that are the bases for offenses; (2) he doesn’t know the origin stories; (3) he doesn’t know the rules; (4) he doesn’t know the right order of words; (5) he doesn’t know the sequence of statements. But a monk who has five qualities may be examined: (1) he knows the actions that are the bases for offenses; (2) he knows the origin stories; (3) he knows the rules; (4) he knows the right order of words; (5) he knows the sequence of statements. A monk who has five other qualities also shouldn’t be examined: (1) he doesn’t know the offenses; (2) he doesn’t know the origination of the offenses; (3) he doesn’t know the kind of effort required to commit the offenses; (4) he doesn’t know the settling of offenses; (5) he’s not skilled in deciding on offenses. But a monk who has five qualities may be examined: (1) he knows the offenses; (2) he knows the origination of the offenses; (3) he knows the kind of effort required to commit the offenses; (4) he knows the settling of offenses; (5) he’s skilled in deciding on offenses. A monk who has five other qualities also shouldn’t be examined: (1) he doesn’t know the legal issues; (2) he doesn’t know the origination of the legal issues; (3) he doesn’t know the kind of effort that’s the source of the legal issues; (4) he doesn’t know the settling of legal issues; (5) he’s not skilled in deciding legal issues. But a monk who has five qualities may be examined: (1) he knows the legal issues; (2) he knows the origination of the legal issues; (3) he knows the kind of effort that’s the source of the legal issues; (4) he knows the settling of legal issues; (5) he’s skilled in deciding legal issues.” The fifth subchapter on raising an issue is finished. This is the summary: “And pure, at an appropriate time, Compassion, and with permission; Raising an issue, legal issue, And also other, and the actions that are the bases; The Monastic Code, the Teaching, <j>and the actions that are the bases, Offense, and with legal issue.” 6. The subchapter on ascetic practices

၆-ဓုတင်္ဂဝဂ် ၄၄၃။ မြတ်စွာဘုရား အရညကင်ဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အရညကင်ဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ- ပညာနုံ့သည်၏ အဖြစ်ကြောင့် မိုက်မဲတွေဝေသည်၏ အဖြစ်ကြောင့် တော၌ နေ၏။ ယုတ်မာသော အလိုရှိသည်ဖြစ်၍ အလိုဆိုး နှိပ်စက်အပ်သည်ဖြစ်၍ တော၌ နေ၏။ ရူးသောကြောင့် စိတ်ပျံ့လွင့်သောကြောင့် တော၌ နေ၏။ “မြတ်စွာဘုရားတို့သည်လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သားတို့သည်လည်းကောင်း ချီးမွမ်းအပ်၏”ဟု (နှလုံးသွင်း၍) တော၌ နေ၏။ စင်စစ်မှာမူ အလိုနည်းသည်ကိုသာ မှီ၍ ရောင့်ရဲသည်ကိုသာ မှီ၍ ခေါင်းပါးသည်ကိုသာ မှီ၍ (ကာယစိတ္တ ဥပဓိတို့၏) ဆိတ်ငြိမ်ခြင်းကိုသာ မှီ၍ ဤကောင်းသော အကျင့်ဖြင့် အလိုရှိသော တောနေ ပုဂ္ဂိုလ်၏အဖြစ်ကိုသာ မှီ၍ တော၌ နေ၏။ ဥပါလိ အရညကင်ဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။ မြတ်စွာဘုရား ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ပ။ မြတ်စွာဘုရား ပံသုကူဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ပ။ မြတ်စွာဘုရား ရုက္ခမူဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ပ။ မြတ်စွာဘုရား သုသာန်ဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ပ။ မြတ်စွာဘုရား အဗ္ဘောကာသိကဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ပ။ မြတ်စွာဘုရား တိစီဝရိက်ဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ပ။ မြတ်စွာဘုရား သပဒါနစာရိကဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ပ။ မြတ်စွာဘုရား နေသဇ္ဇိကဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ပ။ မြတ်စွာဘုရား ယထာသန္ထတိဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ပ။ မြတ်စွာဘုရား ဧကာသနိက်ဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ပ။ မြတ်စွာဘုရား ခလုပစ္ဆာဘတ္တိကဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်း။ပ။ မြတ်စွာဘုရား ပတ္တပိုဏ်ဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် အဘယ်မျှတို့နည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ ပတ္တပိုဏ်ဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ- ပညာနုံ့သည်၏ အဖြစ်ကြောင့် မိုက်မဲတွေဝေသည်၏ အဖြစ်ကြောင့် ပတ္တပိုဏ်ဓူတင်ဆောက်တည်၏။ ယုတ်မာသော အလိုရှိသည်ဖြစ်၍ အလိုဆိုးနှိပ်စက်အပ်သည်ဖြစ်၍ ပတ္တပိုဏ်ဓူတင်ဆောက်တည်၏။ ရူးသောကြောင့် စိတ်ပျံ့လွင့်သောကြောင့် ပတ္တပိုဏ်ဓူတင်ဆောက်တည်၏။ “မြတ်စွာဘုရားတို့သည်လည်းကောင်း၊ မြတ်စွာဘုရား တပည့်သားတို့သည်လည်းကောင်း ချီးမွမ်းအပ်၏”ဟု (နှလုံးသွင်း၍) ပတ္တပိုဏ်ဓူတင်ဆောက်တည်၏။ စင်စစ်မှာမူ အလိုနည်းသည်ကိုသာ မှီ၍ ရောင့်ရဲသည်ကိုသာ မှီ၍ ခေါင်းပါးသည်ကိုသာ မှီ၍ (ကာယ စိတ္တ ဥပဓိတို့၏) ဆိတ်ငြိမ်ခြင်းကိုသာ မှီ၍ ဤကောင်းသော အကျင့်ဖြင့် အလိုရှိသော ပတ္တပိုဏ်ဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်၏ အဖြစ်ကိုသာ မှီ၍ ပတ္တပိုဏ်ဓူတင်ဆောက်တည်၏။ ဥပါလိ ပတ္တပိုဏ်ဓူတင်ဆောင် ပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။ ခြောက်ခုမြောက် ဓုတင်္ဂဝဂ် ပြီး၏။ ထိုဓုတင်္ဂဝဂ်၏ အကျဥ်းချုပ် အရညကင်ဓူတင်၊ ပိဏ္ဍပါတ်ဓူတင်၊ ပံသုကူဓူတင်၊ ရုက္ခမူဓူတင်၊ ငါးခုမြောက် သုသာန် ဓူတင်၊ လွင်တီးခေါင်၌ ဆောက်တည်သော (အဗ္ဘောကာသိက) ဓူတင်၊ တိစီဝရိက်ဓူတင်၊ အိမ်စဥ်ဆွမ်းခံသော (သပဒါနစာရိက) ဓူတင်၊ ထိုင်နေခြင်းကို ဆောက်တည်သော (နိသဇ်) ဓူတင်၊ ယထာသန္ထတိဓူတင်၊ တစ်နေရာတည်းသာ စားသောက်သော (ဧကာသနိက်) ဓူတင်၊ ခလုပစ္ဆာဘတ္တိကဓူတင်၊ ပတ္တပိုဏ်ဓူတင်။ ဤကား အကျဥ်းချုပ်အပြီးတည်း။

“Sir, how many kinds of wilderness dwellers are there?” “There are five kinds: those who are wilderness dwellers: (1) because of stupidity and folly; (2) because they are overcome by bad desires; (3) because of insanity and derangement; (4) because it is praised by the Buddhas and their disciples; (5) because of fewness of wishes, contentment, self-effacement, seclusion, and not needing anything else.” “How many kinds of people are there who only eat almsfood?” … “How many kinds of people are there who wear rag robes?” … “How many kinds of people are there who live at the foot of a tree?” … “How many kinds of people are there who live in charnel grounds?” … “How many kinds of people are there who live out in the open?” … “How many kinds of people are there who only have three robes?” … “How many kinds of people are there who go on continuous almsround?” … “How many kinds of people are there who never lie down?” … “How many kinds of people are there who accept any kind of resting place?” … “How many kinds of people are there who eat in one sitting per day?” … “How many kinds of people are there who refuse to accept food offered after the meal has begun?” … “How many kinds of people are there who eat only from the almsbowl?” “There are five kinds: those who eat only from the almsbowl: (1) because of stupidity and folly; (2) because they are overcome by bad desires; (3) because of insanity and derangement; (4) because it is praised by the Buddhas and their disciples; (5) because of fewness of wishes, contentment, self-effacement, seclusion, and not needing anything else.” The sixth subchapter on ascetic practices is finished. This is the summary: “Wilderness dweller, almsfood, rag robe, Tree, charnel ground is the fifth; Out in the open, and the three robes, Continuous, those who never lie down; Resting place, and one sitting, After, those who eat only from the bowl.” 7. The subchapter on lying

၇-မုသာဝါဒဝဂ် ၄၄၄။ မြတ်စွာဘုရား မဟုတ်မမှန်ပြောခြင်း ‘မုသာဝါဒ’ တို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ မဟုတ်မမှန်ပြောခြင်း ‘မုသာဝါဒ’ တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ- ပါရာဇိကသို့ ရောက်ကြောင်း မုသာဝါဒသည် ရှိ၏။ သံဃာဒိသိသ်သို့ ရောက်ကြောင်း မုသာဝါဒသည် ရှိ၏။ ထုလ္လစ္စဥ်းသို့ ရောက်ကြောင်း မုသာဝါဒသည် ရှိ၏။ ပါစိတ်သို့ ရောက်ကြောင်း မုသာဝါဒသည် ရှိ၏။ ဒုက္ကဋ်သို့ ရောက်ကြောင်း မုသာဝါဒသည် ရှိ၏။ ဥပါလိ မဟုတ်မမှန်ပြောခြင်း ‘မုသာဝါဒ’ တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“Sir, how many kinds of lying are there?” “There are five kinds: (1) there’s lying that leads to an offense entailing expulsion; (2) there’s lying that leads to an offense entailing suspension; (3) there’s lying that leads to a serious offense; (4) there’s lying that leads to an offense entailing confession; (5) there’s lying that leads to an offense of wrong conduct.”

၄၄၅။ မြတ်စွာဘုရား သံဃာ့အလယ်၌ ဥပုသ်ကိုလည်းကောင်း၊ ပဝါရဏာကိုလည်းကောင်းတန့်ထားသော အဘယ်မျှသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား “ရဟန်း မသင့်၊ မျက်ကွယ်မျက်မှောက် ငြင်းခုံလျက် ဆန့်ကျင်ဘက်ပြောကြား စကားမများလင့်”ဟု နှိမ်နင်း၍ သံဃာသည်ဥပုသ်ကို လည်းကောင်း၊ ပဝါရဏာကိုလည်းကောင်း ပြုအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ သံဃာ့အလယ်၌ ဥပုသ်ကိုလည်းကောင်း၊ ပဝါရဏာကိုလည်းကောင်း တန့်ထားသော ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား “ရဟန်း မသင့်၊ မျက်ကွယ် မျက်မှောက် ငြင်းခုံလျက် ဆန့်ကျင်ဘက် ပြောကြား စကားမများလင့်”ဟု နှိမ်နင်း၍ သံဃာသည် ဥပုသ်ကိုလည်းကောင်း၊ ပဝါရဏာကိုလည်းကောင်း ပြုအပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- အရှက်လည်း မရှိ၊ မိုက်လည်း မိုက်၏၊ ပကတိသော သီလလည်း မရှိ၊ (သာသနာမှ) ရွေ့လျောစေလိုသည် ဖြစ်၍ ဆိုတတ်၏၊ (အာပတ်မှ) ထစေလိုသည် ဖြစ်၍ မဆိုတတ်။ ဥပါလိ သံဃာ့အလယ်၌ ဥပုသ်ကိုလည်းကောင်း၊ ပဝါရဏာကိုလည်းကောင်း တန့်ထားသောဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား “ရဟန်း မသင့်၊ မျက်ကွယ် မျက်မှောက် ငြင်းခုံလျက်ဆန့်ကျင်ဘက် ပြောကြား စကားမများလင့်”ဟု နှိမ်နင်း၍ သံဃာသည် ဥပုသ်ကိုလည်းကောင်း၊ ပဝါရဏာ ကိုလည်းကောင်း ပြုအပ်၏။ ဥပါလိ သံဃာ့အလယ်၌ ဥပုသ်ကိုလည်းကောင်း၊ ပဝါရဏာကိုလည်းကောင်း တန့်ထားသော အခြားအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း “ရဟန်း မသင့်၊ မျက်ကွယ် မျက်မှောက် ငြင်းခုံလျက်ဆန့်ကျင်ဘက် ပြောကြား စကားမများလင့်”ဟု နှိမ်နင်း၍ သံဃာသည် ဥပုသ်ကိုလည်းကောင်း၊ ပဝါရဏာကိုလည်းကောင်း ပြုအပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- မစင်ကြယ်သော ကိုယ်အကျင့်ရှိ၏၊ မစင်ကြယ်သော နှုတ်အကျင့်ရှိ၏၊ မစင်ကြယ်သော အသက်မွေးခြင်း ရှိ၏၊ မိုက်၏ မလိမ္မာ၊ ငြင်းခုံခြင်းကို ပြုတတ်, ခိုက်ရန်ကို ပြုတတ်၏။ ဥပါလိ သံဃာ့အလယ်၌ ဥပုသ်ကိုလည်းကောင်း၊ ပဝါရဏာကိုလည်းကောင်း တန့်ထားသောဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား “ရဟန်း မသင့်၊ မျက်ကွယ် မျက်မှောက် ငြင်းခုံလျက်ဆန့်ကျင်ဘက် ပြောကြား စကားမများလင့်”ဟု နှိမ်နင်း၍ သံဃာသည် ဥပုသ်ကိုလည်းကောင်း၊ ပဝါရဏာကိုလည်းကောင်း ပြုအပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“A monk may be canceling someone’s observance day or invitation in the midst of the Sangha. Among such monks, what sort should be pressed: ‘Enough. No more arguing and disputing,’ with the Sangha then doing the observance-day ceremony or the invitation ceremony?” “A monk who has five qualities: he’s shameless; he’s ignorant; he’s not a regular monk; he speaks to make someone disrobe, not with the aim of clearing their offenses. The same procedure should be followed also for a monk who has five other qualities: he’s impure in bodily conduct; he’s impure in verbal conduct; he’s impure in livelihood; he’s ignorant and incompetent; he’s quarrelsome and argumentative.”

၄၄၆။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်မျှသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား မေးစိစစ်ခြင်းကိုမပေးအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား မေးစိစစ်ခြင်းကို မပေးအပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- အာပတ်ဟုတ်သည် မဟုတ်သည်ကို မသိ၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို မသိ၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို မသိ၊ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ် မရုန့်ရင်းမကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို မသိ၊ ကုစား၍ ရသော အာပတ် ကုစား၍ မရသော အာပတ်ကို မသိ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား မေးစိစစ်ခြင်းကို မပေးအပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား မေးစိစစ်ခြင်းကို ပေးအပ်၏။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- အာပတ်ဟုတ်သည် မဟုတ်သည်ကို သိ၏၊ ပေါ့သော အာပတ် လေးသော အာပတ်ကို သိ၏၊ အကြွင်းရှိသော အာပတ် အကြွင်းမရှိသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ရုန့်ရင်းကြမ်းတမ်းသော အာပတ်မရုန့်ရင်း မကြမ်းတမ်းသော အာပတ်ကို သိ၏၊ ကုစား၍ ရသော အာပတ် ကုစား၍ မရသောအာပတ်ကို သိ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား မေးစိစစ်ခြင်းကို ပေးအပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“What sort of monk shouldn’t be allowed to question?” “One who has five qualities: (1) he doesn’t know the offenses and non-offenses; (2) he doesn’t know the light and heavy offenses; (3) he doesn’t know the curable and incurable offenses; (4) he doesn’t know the grave and minor offenses; (5) he doesn’t know the offenses that are clearable by making amends and the offenses that are not clearable by making amends. But a monk who has five other qualities may question: (1) he knows the offenses and non-offenses; (2) he knows the light and heavy offenses; (3) he knows the curable and incurable offenses; (4) he knows the grave and minor offenses; (5) he knows the offenses that are clearable by making amends and the offenses that are not clearable by making amends.”

၄၄၇။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်မျှသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ရဟန်းသည် အာပတ်သို့ ရောက်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ ငါးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ရဟန်းသည် အာပတ်သို့ ရောက်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- အရှက်မရှိခြင်း၊ မသိခြင်း၊ တွေးတောမှု ‘သံသယကုက္ကုစ္စ’ နှိပ်စက်ခြင်း၊ မအပ်သည်၌ အပ်၏ဟုအမှတ်ရှိခြင်း၊ အပ်သည်၌ မအပ်ဟု အမှတ်ရှိခြင်း။ ဥပါလိ ဤငါးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ရဟန်းသည် အာပတ်သို့ ရောက်၏။ ဥပါလိ အခြား ငါးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့်လည်း ရဟန်းသည် အာပတ်သို့ ရောက်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- (ဝိနည်းဓိုရ်ကို) မတွေ့ (မမြင်) သဖြင့်၊ (အပ် မအပ်ကို) မကြားဖူးသဖြင့်၊ အိပ်ပျော်သည်၏ အဖြစ်ဖြင့်ထိုသို့ မအပ်သည်၌ အပ်၏ဟု အမှတ်ရှိသဖြင့်၊ သတိမေ့လျော့ခြင်းဖြင့်။ ဥပါလိ ဤငါးပါးသော အခြင်းအရာတို့ဖြင့် ရဟန်းသည် အာပတ်သို့ ရောက်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“For how many reasons does a monk commit an offense?” “For five reasons: because of shamelessness; because of ignorance; because of being overcome by anxiety; because of perceiving what’s unallowable as allowable; because of perceiving what’s allowable as unallowable. A monk also commits an offense for five other reasons: because of not seeing; because of not hearing; because of sleeping; because of perceiving it as allowable; because of absentmindedness.”

၄၄၈။ မြတ်စွာဘုရား ရန်တို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ ရန်တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- သူ့အသက်သတ်ခြင်း၊ မပေးသည်ကို ယူခြင်း၊ ကာမတို့၌ အမှားကျင့်ခြင်း၊ မဟုတ်မမှန်ပြောခြင်း၊ ယစ်မူးကြောင်းဖြစ်သော သေအရက်သောက်ခြင်း။ ဥပါလိ ရန်တို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။ မြတ်စွာဘုရား ကြဥ်ရှောင်ခြင်းတို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ ကြဥ်ရှောင်ခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- သူ့အသက်သတ်ခြင်းမှ ကြဥ်ရှောင်ခြင်း၊ မပေးသည်ကို ယူခြင်းမှ ကြဥ်ရှောင်ခြင်း၊ ကာမတို့၌အမှားကျင့်ခြင်းမှ ကြဥ်ရှောင်ခြင်း၊ မဟုတ်မမှန်ပြောခြင်းမှ ကြဥ်ရှောင်ခြင်း၊ ယစ်မူးကြောင်းဖြစ်သောသေအရက်သောက်ခြင်းမှ ကြဥ်ရှောင်ခြင်း။ ဥပါလိ ကြဥ်ရှောင်ခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“How many kinds of hostility are there?” “There are five: killing living beings; stealing; sexual misconduct; lying; alcohol, which causes heedlessness.” “How many kinds of abstention are there?” “There are five: abstention from killing living beings; from stealing; from sexual misconduct; from lying; from alcohol, which causes heedlessness.”

၄၄၉။ မြတ်စွာဘုရား ပျက်စီးခြင်းတို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ ပျက်စီးခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- ဆွေမျိုးပျက်စီးခြင်း၊ စည်းစိမ်ပျက်စီးခြင်း၊ အနာရောဂါ (နှိပ်စက်၍) ပျက်စီးခြင်း၊ သီလပျက်စီးခြင်း၊ အယူပျက်စီးခြင်း။ ဥပါလိ ပျက်စီးခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။ မြတ်စွာဘုရား ပြည့်စုံခြင်းတို့သည် အဘယ်မျှတို့ပါနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ ပြည့်စုံခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်း။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- ဆွေမျိုးပြည့်စုံခြင်း၊ စည်းစိမ်ပြည့်စုံခြင်း၊ ရောဂါကင်းခြင်း၏ ပြည့်စုံခြင်း၊ သီလပြည့်စုံခြင်း၊ အယူပြည့်စုံခြင်း။ ဥပါလိ ပြည့်စုံခြင်းတို့သည် ဤငါးပါးတို့တည်းဟု (မိန့်တော်မူ၏)။ ခုနစ်ခုမြောက် မုသာဝါဒဝဂ် ပြီး၏။ ထိုမုသာဝါဒဝဂ်၏ အကျဥ်းချုပ် မုသားပြောခြင်း ပဉ္စက၊ နှိမ်နင်း၍ ဥပုသ်ပြုခြင်း ပဉ္စက၊ တစ်ပါးလည်းဖြစ်သော နှိမ်နင်း၍ ဥပုသ်ပြုခြင်းပဉ္စက၊ မေးစိစစ်ခြင်း ပဉ္စက၊ အာပတ်သို့ရောက်ခြင်း ပဉ္စက၊ တစ်ပါးလည်းဖြစ်သော အာပတ်သို့ရောက်ခြင်း ပဉ္စက၊ ရန်ငါးပါး ပဉ္စက၊ ကြဥ်ရှောင် ခြင်း ပဉ္စက၊ ပျက်စီးခြင်း ပဉ္စက၊ ပြည့်စုံခြင်း ပဉ္စက။ ခုနစ်ခုမြောက် မုသာဝါဒဝဂ် အရေအတွက်တည်း။ ဤကား အကျဥ်းချုပ် အပြီးတည်း။

“How many kinds of loss are there?” “There are five: loss of relatives, property, health, morality, and view.” “How many kinds of success are there?” “There are five: success in relatives, property, health, morality, and view.” The seventh subchapter on lying is finished. This is the summary: “And lying, pressed, Other, question; And offense, other, Hostility, and abstention; Loss, and success— The compilation of the seventh subchapter is finished.” 8. The subchapter on instructing the nuns

၈-ဘိက္ခုနောဝါဒဝဂ် ၄၅၀။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ဘိက္ခုနီသံဃာသည်သာ ကံပြုအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ဘိက္ခုနီသံဃာသည်သာ ကံပြုအပ်၏၊ ထိုရဟန်းကို ဘိက္ခုနီမသံဃာသည် ရှိမခိုးအပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- ရဟန်းမိန်းမတို့အား ကိုယ်ကို ဖွင့်လှစ်၍ ပြ၏၊ ပေါင်ကို ပြ၏၊ အင်္ဂါဇာတ်ကို ပြ၏၊ ပခုံးစွန်းနှစ်ဖက်တို့ကို ပြ၏၊ ယုတ်ယုတ်မာမာ ပြက်ရယ်ပြောဆို၏ လူတို့ကို (မေထုန်မှီဝဲစိမ့်သောငှါ) ယှဥ်စေ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ဘိက္ခုနီသံဃာသည်သာ ကံပြုအပ်၏၊ ထိုရဟန်း ကိုဘိက္ခုနီသံဃာသည် ရှိမခိုးအပ်။ ဥပါလိ အခြားငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ဘိက္ခုနီသံဃာသည်သာ ကံပြုအပ်၏၊ ထိုရဟန်းကို ဘိက္ခုနီသံဃာသည် ရှိမခိုးအပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- ရဟန်းမိန်းမတို့အား လာဘ်မရစေခြင်းငှါ လုံ့လပြု၏၊ ရဟန်းမိန်းမတို့အား အကျိုးမဲ့စေခြင်းငှါလုံ့လပြု၏၊ ရဟန်းမိန်းမတို့အား နေရာမရစေခြင်းငှါ လုံ့လပြု၏၊ ရဟန်းမိန်းမတို့ကို ဆဲရေးတတ်ရေရွတ်တတ်၏၊ ရဟန်းယောကျာ်းတို့ကို ရဟန်းမိန်းမတို့နှင့် ကွဲပြားစေ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ဘိက္ခုနီသံဃာသည်သာ ကံပြုအပ်၏၊ ထိုရဟန်း ကိုဘိက္ခုနီသံဃာသည် ရှိမခိုးအပ်။ ဥပါလိ အခြားငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအားလည်း ဘိက္ခုနီသံဃာသည်သာ ကံပြုအပ်၏၊ ထိုရဟန်းကို ဘိက္ခုနီသံဃာသည် ရှိမခိုးအပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- ရဟန်းမိန်းမတို့အား လာဘ်မရစေခြင်းငှါ လုံ့လပြု၏၊ ရဟန်းမိန်းမတို့အား အကျိုးမဲ့စေခြင်းငှါလုံ့လပြု၏၊ ရဟန်းမိန်းမတို့အား နေရာမရစေခြင်းငှါ လုံ့လပြု၏၊ ရဟန်းမိန်းမတို့ကို ဆဲရေးတတ်ရေရွတ်တတ်၏၊ ရဟန်းယောကျာ်းတို့ကို ရဟန်းမိန်းမတို့နှင့် ယှဥ်စေ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းအား ဘိက္ခုနီသံဃာသည်သာ ကံပြုအပ်၏၊ ထိုရဟန်း ကိုဘိက္ခုနီသံဃာသည် ရှိမခိုးအပ်ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“Sir, against what sort of monk should the Sangha of nuns do a legal procedure?” “They should do a legal procedure, prohibiting the Sangha of nuns from paying respect to him, against a monk who has five qualities: (1) he exposes his body to the nuns; (2) he exposes his thighs to the nuns; (3) he exposes his genitals to the nuns; (4) he exposes both shoulders to the nuns; (5) he speaks indecently to the nuns; he associates inappropriately with householders. They should do the same legal procedure also against a monk who has five other qualities: (1) he’s trying to stop nuns from getting material support; (2) he’s trying to harm nuns; (3) he’s trying to get nuns to lose their place of residence; (4) he abuses and reviles nuns; (5) he causes division between the monks and the nuns. They should do the same legal procedure also against a monk who has five other qualities: (1) he’s trying to stop nuns from getting material support; (2) he’s trying to harm nuns; (3) he’s trying to get nuns to lose their place of residence; (4) he abuses and reviles nuns; (5) he causes the monks to associate inappropriately with the nuns.”

၄၅၁။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမအား ကံပြုအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမအား ကံပြုအပ်၏၊ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- ရဟန်းယောကျာ်းတို့အား ကိုယ်ကို ဖွင့်လှစ်၍ ပြ၏၊ ပေါင်ကို ပြ၏၊ အင်္ဂါဇာတ်ကို ပြ၏၊ ပခုံးစွန်းနှစ်ဖက်တို့ကို ပြ၏၊ ယုတ်ယုတ်မာမာ ပြက်ရယ်ပြောဆို၏ လူတို့ကို (မေထုန်မှီဝဲစိမ့်သောငှါ) ယှဥ်စေ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမအား ကံပြုအပ်၏။ ဥပါလိ အခြားအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမအားလည်း ကံပြုအပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- ရဟန်းယောကျာ်းတို့အား လာဘ်မရစေခြင်းငှါ လုံ့လပြု၏၊ ရဟန်းယောကျာ်းတို့အား အကျိုးမဲ့စေခြင်းငှါ လုံ့လပြု၏၊ ရဟန်းယောကျာ်းတို့အား နေရာမရစေခြင်းငှါ လုံ့လပြု၏၊ ရဟန်းယောကျာ်းတို့ကို ဆဲရေးတတ် ရေရွတ်တတ်၏၊ ရဟန်းမိန်းမတို့ကို ရဟန်းယောကျာ်းတို့နှင့်ကွဲပြားစေ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမအား ကံပြုအပ်၏။ ဥပါလိ အခြား ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမအားလည်း ကံပြုအပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- ရဟန်းယောကျာ်းတို့အား လာဘ်မရစေခြင်းငှါ လုံ့လပြု၏၊ ရဟန်းယောကျာ်းတို့အား အကျိုးမဲ့စေခြင်းငှါ လုံ့လပြု၏၊ ရဟန်းယောကျာ်းတို့အား နေရာမရစေခြင်းငှါ လုံ့လပြု၏၊ ရဟန်းယောကျာ်းတို့ကို ဆဲရေးတတ် ရေရွတ်တတ်၏၊ ရဟန်းမိန်းမတို့ကို ရဟန်းယောကျာ်းတို့နှင့်ယှဥ်စေ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းမိန်းမအား ကံပြုအပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“Against what sort of nun should a legal procedure be done?” “One who has five qualities: (1) she exposes her body to the monks; (2) she exposes her thighs to the monks; (3) she exposes her genitals to the monks; (4) she exposes both shoulders to the monks; (5) she speaks indecently to the monks; she associates inappropriately with householders. A legal procedure should be done also against a nun who has five other qualities: (1) she’s trying to stop monks from getting material support; (2) she’s trying to harm monks; (3) she’s trying to get monks to lose their place of residence; (4) she abuses and reviles monks; (5) she causes division between the nuns and the monks. A legal procedure should be done also against a nun who has five other qualities: (1) she’s trying to stop monks from getting material support; (2) she’s trying to harm monks; (3) she’s trying to get monks to lose their place of residence; (4) she abuses and reviles monks; (5) she causes the nuns to associate inappropriately with the monks.”

၄၅၂။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်းကို မတန့်ထားအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်းကို မတန့်ထား အပ်။ အဘယ်အင်္ဂါငါးပါးနှင့်တို့နည်းဟူမူ- အရှက်လည်း မရှိ၊ မိုက်လည်း မိုက်၏၊ ပကတိသီလလည်း မရှိ၊ (သာသနာမှ) ရွေ့လျောစေလိုသည်ဖြစ်၍ ဆိုတတ်၏၊ (အာပတ်မှ) ထစေလိုသည်ဖြစ်၍ မဆိုတတ်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်းကို မတန့်ထားအပ်။ ဥပါလိ အခြား ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်းကို မတန့်ထားအပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- မစင်ကြယ်သော ကိုယ်အကျင့် ရှိ၏၊ မစင်ကြယ်သော နှုတ်အကျင့် ရှိ၏၊ မစင်ကြယ်သော အသက်မွေးခြင်း ရှိ၏၊ မိုက်၏ မလိမ္မာ၊ မေးစိစစ်အပ်သည်ရှိသော် မေးစိစစ်ခြင်းကို ပေးခြင်းငှါ မစွမ်းနိုင်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်းကို မတန့်ထားအပ်။ ဥပါလိ အခြားငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်း ကိုမတန့်ထားအပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- ကိုယ်၌ ဖြစ်သော မကျင့်အပ်သော အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ နှုတ်၌ ဖြစ်သော မကျင့်အပ်သော အကျင့်နှင့်ပြည့်စုံ၏၊ ကိုယ်နှုတ်၌ ဖြစ်သော မကျင့်အပ်သော အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆဲရေးတတ်ရေရွတ်တတ်၏။ ရဟန်းမိန်းမတို့နှင့်အတူ မလျော်သော ရောနှောခြင်းဖြင့် ရောနှော၍ နေ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်းကို မတန့် ထားအပ်။ ဥပါလိ အခြားငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမ ခြင်းကိုမတန်ထားအပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- အရှက်လည်း မရှိ၊ မိုက်လည်း မိုက်၏၊ ပကတိသီလလည်း မရှိ၊ ငြင်းခုံခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ ခိုက်ရန်ကိုလည်းကောင်း ပြုတတ်၏၊ သိက္ခာသုံးပါး၌လည်း ဖြည့်ကျင့်လေ့ မရှိ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်းကို မတန့်ထားအပ်ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“What sort of monk shouldn’t cancel the nuns’ instruction?” “One who has five qualities: he’s shameless; he’s ignorant; he’s not a regular monk; he speaks to make someone disrobe, not with the aim of clearing their offenses. A monk who has five other qualities also shouldn’t cancel the nuns’ instruction: he’s impure in bodily conduct; he’s impure in verbal conduct; he’s impure in livelihood; he’s ignorant and incompetent; he’s incapable of answering properly when questioned. A monk who has five other qualities also shouldn’t cancel the nuns’ instruction: he’s improperly behaved by body; he’s improperly behaved by speech; he’s improperly behaved by body and speech; he abuses and reviles nuns; he socializes improperly with the nuns. A monk who has five other qualities also shouldn’t cancel the nuns’ instruction: he’s shameless, ignorant, and not a regular monk, and he’s quarrelsome and argumentative, and he doesn’t fulfill the training.”

၄၅၃။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်မျှသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်းကို မယူအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ ငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်းကို မယူ အပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- ကိုယ်၌ ဖြစ်သော မကျင့်အပ်သော အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံ ၏၊ နှုတ်၌ ဖြစ်သော မကျင့်အပ်သော အကျင့်နှင့်ပြည့်စုံ၏၊ ကိုယ်နှုတ်၌ ဖြစ်သော မကျင့်အပ်သော အကျင့်နှင့် ပြည့်စုံ၏၊ ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆဲရေးတတ် ရေရွတ်တတ်၏၊ ရဟန်းမိန်းမတို့နှင့်အတူ မလျော်သော ရောနှောခြင်းဖြင့် ရောနှော၍ နေ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်းကို မယူအပ်။ ဥပါလိ အခြားငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည်လည်း ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမ ခြင်းကိုမယူအပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- အရှက်လည်း မရှိ၊ မိုက်လည်း မိုက်၏၊ ပကတိသီလလည်း မရှိ၊ ခရီးသွားလည်း ဖြစ်၏၊ နာဖျားသူလည်း ဖြစ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းသည် ရဟန်းမိန်းမတို့အား ဆုံးမခြင်းကို မယူအပ်ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“What sort of monk shouldn’t agree to instruct the nuns?” “One who has five qualities: he’s improperly behaved by body; he’s improperly behaved by speech; he’s improperly behaved by body and speech; he abuses and reviles nuns; he socializes improperly with the nuns. A monk who has five other qualities also shouldn’t agree to instruct the nuns: he’s shameless, ignorant, and not a regular monk, or he’s about to depart, or he’s sick.”

၄၅၄။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့်အတူ မဆွေးနွေးအပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့် အတူ မဆွေးနွေးအပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- အသေက္ခဖြစ်သော သီလဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့် မပြည့်စုံ၊ အသေက္ခဖြစ်သော သမာဓိဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့် မပြည့်စုံ၊ အသေက္ခဖြစ်သော ပညာဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့် မပြည့်စုံ၊ အသေက္ခဖြစ်သော အရဟတ္တဖိုလ် ‘ဝိမုတ္တိ’ဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့် မပြည့်စုံ၊ အသေက္ခဖြစ်သော အရဟတ္တဖိုလ်ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ် ‘ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿန’ ဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့် မပြည့်စုံ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့်အတူ မဆွေးနွေးအပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့်အတူ ဆွေးနွေးအပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- အသေက္ခဖြစ်သော သီလဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ အသေက္ခဖြစ်သော သမာဓိဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့်ပြည့်စုံ၏၊ အသေက္ခဖြစ်သော ပညာဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ အသေက္ခဖြစ်သော အရဟတ္တဖိုလ်‘ဝိမုတ္တိ’ဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့် ပြည့်စုံ၏၊ အသေက္ခဖြစ်သော အရဟတ္တဖိုလ်ပစ္စဝေက္ခဏာဉာဏ် ‘ဝိမုတ္တိဉာဏဒဿန’ ဂုဏ်ကျေးဇူးနှင့် ပြည့်စုံ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့် အတူ ဆွေးနွေးအပ်၏။ ဥပါလိ အခြားငါးပါးသော အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့်လည်း အတူ မဆွေးနွေးအပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ- အဋ္ဌကထာ ‘အတ္ထ’ ၌ အထူးအပြားကို သိသော ဉာဏ် ‘အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ’ သို့ မရောက်။ ပါဠိတော် ‘ဓမ္မ’ ၌ အထူးအပြားကို သိသော ဉာဏ် ‘ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါ’ သို့ မရောက်။ ဝေါဟာရသဒ္ဒါ အထူးအပြားကို သိသော ဉာဏ် ‘နိရုတ္တိ ပဋိသမ္ဘိဒါ’ သို့ မရောက်။ အောက်ဉာဏ်သုံးပါး ‘ပဋိဘာန’၌ အထူးအပြားကို သိသောဉာဏ် ‘ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါ’ သို့ မရောက်။ လွတ်မြောက်တိုင်းသော စိတ်ကို မဆင်ခြင်တတ်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့် အတူ မဆွေးနွေးအပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့် အတူ ဆွေးနွေးအပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နှင့်နည်းဟူမူ- အဋ္ဌကထာ ‘အတ္ထ’ ၌ အထူးအပြားကို သိသော ဉာဏ် ‘အတ္ထပဋိသမ္ဘိဒါ’ သို့ ရောက်၏။ ပါဠိတော် ‘ဓမ္မ’ ၌ အထူးအပြားကို သိသော ဉာဏ် ‘ဓမ္မပဋိသမ္ဘိဒါ’ သို့ ရောက်၏။ ဝေါဟာရသဒ္ဒါ အထူးအပြားကို သိသော ဉာဏ် ‘နိရုတ္တိ ပဋိသမ္ဘိဒါ’ သို့ ရောက်၏။ အောက်ဉာဏ်သုံးပါး ‘ပဋိဘာန’ ၌ အထူးအပြားကို သိသောဉာဏ် ‘ပဋိဘာနပဋိသမ္ဘိဒါ’ သို့ ရောက်၏။ လွတ်မြောက်တိုင်းသော စိတ်ကို ဆင်ခြင်တတ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းနှင့် အတူ ဆွေးနွေးအပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။ ရှစ်ခုမြောက် ဘိက္ခုနောဝါဒဝဂ် ပြီး၏။ ထိုဘိက္ခုနောဝါဒဝဂ်၏ အကျဥ်းချုပ် ရဟန်းမိန်းမသံဃာသည်သာ ကံပြုအပ်သော ပဉ္စက၊ ထိုမှ တစ်ပါးလည်းဖြစ်သောရဟန်းမိန်းမသံဃာသည်သာ ကံပြုအပ်သော ပဉ္စကနှစ်ပါး၊ ရဟန်းမိန်းမတို့အား ကံပြု ခြင်း ပဉ္စကသုံးပါး၊ မတန့်ထားအပ်ဟူသော ဒုက်နှစ်ပါး၊ မယူအပ်ဟူသော ပဉ္စက နှစ်ပါးတို့ကို ဟောတော်မူအပ်ကုန်၏၊ ဆွေးနွေးခြင်း ပဉ္စကတို့၌ကား နှစ်ပါးသော ဒုက် တို့ကို ဟောတော်မူအပ်ကုန်၏။ ဤကား အကျဥ်းချုပ် အပြီးတည်း။

“What sort of monk should one not have a discussion with?” “One who has five qualities: he doesn’t have the virtue, stillness, wisdom, freedom, or knowledge and vision of freedom of one who’s fully trained. But one may have a discussion with a monk who has five qualities: he has the virtue, stillness, wisdom, freedom, and knowledge and vision of freedom of one who’s fully trained. One also shouldn’t have a discussion with a monk who has five other qualities: he hasn’t achieved the analysis of meaning, the analysis of text, the analysis of terminology, and the analysis of articulation, and he hasn’t reviewed the extent of his mind’s freedom. But one may have a discussion with a monk who has five qualities: he has achieved the analysis of meaning, the analysis of text, the analysis of terminology, and the analysis of articulation, and he reviews the extent of his mind’s freedom.” The eighth subchapter on instructing the nuns is finished. This is the summary: “The nuns should do, And another two of the same; Three on legal procedures against nuns, Twice two on shouldn’t cancel; Two were spoken on shouldn’t agree, And twice two on discussions.” 9. The subchapter on committees

၉-ဥဗ္ဗာဟိကဝဂ် ၄၅၅။ မြတ်စွာဘုရား အဘယ်အင်္ဂါနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် မသမုတ်အပ်ပါသနည်းဟု (လျှောက်၏)။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် မသမုတ်အပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ- အဋ္ဌကထာ၌ မလိမ္မာ၊ ပါဠိတော်၌ မလိမ္မာ၊ သဒ္ဒါ၌ မလိမ္မာ၊ အက္ခရာ၌ မလိမ္မာ၊ ရှေ့နောက်စကား၌ မလိမ္မာ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့်မသမုတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် သမုတ်အပ်၏။ အဘယ့်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ- အဋ္ဌကထာ၌ လိမ္မာ၏၊ ပါဠိတော်၌ လိမ္မာ၏၊ သဒ္ဒါ၌ လိမ္မာ၏၊ အက္ခရာ၌ လိမ္မာ၏၊ ရှေ့နောက်စကား၌ လိမ္မာ ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် သမုတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြား အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကိုလည်း ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် မသမုတ်အပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ-အမျက်ထွက်တတ်၏၊ အမျက်ဒေါသသည် နှိပ်စက်အပ်၏။ သူ့ကျေးဇူးကိုချေဖျက်တတ်၏၊ သူ့ကျေးဇူးကို ချေဖျက်မှုသည် နှိပ်စက်အပ်၏။ ဂုဏ်ပြိုင်တတ်၏၊ ဂုဏ်ပြိုင်မှုသည်နှိပ်စက်အပ်၏။ မနာလိုတတ်၊ မနာလိုမှုသည် နှိပ်စက်အပ်၏။ မိမိအယူကို အမှား သုံးသပ်လေ့ရှိ၍စွဲမြဲစွာ ယူလေ့ရှိသည့်ပြင် ပြန်လည်၍လည်း စွန့်လွှတ်နိုင်ခဲ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် မသမုတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် သမုတ်အပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ-အမျက်မထွက်တတ်၊ အမျက်ဒေါသသည် မနှိပ်စက်အပ်။ သူ့ကျေးဇူးကို မချေဖျက်တတ်၊ သူ့ကျေးဇူးကို ချေဖျက်မှုသည် မနှိပ်စက်အပ်။ ဂုဏ်မပြိုင်တတ်၊ ဂုဏ်ပြိုင်မှုသည် မနှိပ်စက်အပ်။ မနာလိုခြင်းမရှိ၊ မနာလိုမှုသည် မနှိပ်စက်အပ်၊ ၊ မိမိအယူကို အမှားသုံးသပ်လေ့မရှိ, စွဲမြဲစွာယူလေ့မရှိသည့်ပြင် ပြန်လည်၍လည်း စွန့်လွှတ်နိုင်လွယ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကိုဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် သမုတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြားအင်္ဂါငါးပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းကိုလည်း ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် မသမုတ်အပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ- အမျက်ထွက်တတ်၏၊ စောင်းမြောင်းတတ်၏၊ ဆန့်ကျင်တတ်၏၊ အမျက်ကိုဖြစ်စေတတ်၏၊ ဆုံးမစကားကို သည်းမခံသည် ဖြစ်၍ ကောင်းမြတ်သောအားဖြင့် မနာယူတတ်။ ဥပါလိဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် မသမုတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် သမုတ်အပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ- အမျက်မထွက်တတ်၊ မစောင်းမြောင်းတတ်၊ မဆန့်ကျင်တတ်၊ အမျက်ကို မဖြစ်စေတတ်၊ ဆုံးမစကားကို သည်းခံသည် ဖြစ်၍ ကောင်းမြတ်သောအားဖြင့် နာယူတတ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် သမုတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြားအင်္ဂါငါးပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းကိုလည်း ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် မသမုတ်အပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ- တွေဝေစေတတ်၏၊ မအောက်မေ့စေတတ်၊ ခွင့်မပေးစေဘဲ ဆိုတတ်၏၊ တရားအတိုင်း ဝိနည်းအတိုင်း အာပတ်အတိုင်း မစောဒနာတတ်၊ တရားအတိုင်း ဝိနည်းအတိုင်း အာပတ်အတိုင်း မဆုံးဖြတ်တတ်၊ အယူအတိုင်း မဆိုတတ်။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသောရဟန်းကိုဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် မသမုတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် သမုတ်အပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ-အောက်မေ့စေတတ်၏၊ မတွေဝေစေတတ်၊ ခွင့်ပေးစေ၍ ဆိုတတ်၏၊ တရားအတိုင်းဝိနည်းအတိုင်း အာပတ်အတိုင်း စောဒနာတတ်၏၊ တရားအတိုင်း ဝိနည်းအတိုင်း အာပတ်အတိုင်းဆုံးဖြတ်တတ်၏၊ အယူအတိုင်း ဆိုတတ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် သမုတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြားအင်္ဂါငါးပါးနှင့်ပြည့်စုံသော ရဟန်းကိုလည်း ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် မသမုတ်အပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ- ဆန္ဒာဂတိသို့ လိုက်၏၊ ဒေါသာဂတိသို့ လိုက်၏၊ မောဟာဂတိသို့ လိုက်၏၊ ဘယာဂတိသို့ လိုက်၏၊ အရှက်လည်း မရှိ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကိုဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် မသမုတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် သမုတ်အပ်၏။ အဘယ့်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ-ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ ဒေါသာဂတိသို့ မလိုက်၊ မောဟာဂတိသို့ မလိုက်၊ ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ ရှက်လည်း ရှက်တတ်၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် သမုတ်အပ်၏။ ဥပါလိ အခြားအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကိုလည်း ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် မသမုတ်အပ်။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ-ဆန္ဒာဂတိသို့ လိုက်၏၊ ဒေါသာဂတိသို့ လိုက် ၏၊ မောဟာဂတိသို့ လိုက်၏၊ ဘယာဂတိသို့ လိုက်၏၊ ဝိနည်း၌လည်း မလိမ္မာ။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကိုဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် မသမုတ်အပ်။ ဥပါလိ အင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် သမုတ်အပ်၏။ အဘယ်ငါးပါးတို့နည်းဟူမူ-ဆန္ဒာဂတိသို့ မလိုက်၊ ဒေါသာဂတိသို့ မလိုက်၊ မောဟာဂတိသို့ မလိုက်၊ ဘယာဂတိသို့ မလိုက်၊ ဝိနည်း၌လည်း လိမ္မာ၏။ ဥပါလိ ဤအင်္ဂါငါးပါးနှင့် ပြည့်စုံသော ရဟန်းကို ဥဗ္ဗာဟိက (ကမ္မဝါစာ) ဖြင့် သမုတ်အပ်၏ဟု (မိန့်တော်မူ၏)။

“What sort of monk shouldn’t be appointed to a committee?” “One who has five qualities: he’s not skilled in the meaning, the Teaching, the terminology, the wording, or the right order. But a monk who has five qualities may be appointed to a committee: he’s skilled in the meaning, the Teaching, the terminology, the wording, and the right order. A monk who has five other qualities also shouldn’t be appointed to a committee: (1) he’s angry, overcome by anger; (2) he’s denigrating, overcome by denigration; (3) he’s domineering, overcome by being domineering; (4) he’s envious, overcome by envy; (5) he obstinately grasps his own views and only gives them up with difficulty. But a monk who has five qualities may be appointed to a committee: (1) he’s not angry or overcome by anger; (2) he’s not denigrating or overcome by denigration; (3) he’s not domineering or overcome by being domineering; (4) he’s not envious or overcome by envy; (5) he doesn’t obstinately grasp his own views and gives them up with ease. A monk who has five other qualities also shouldn’t be appointed to a committee: he (1) gets agitated, (2) has ill will, (3) becomes hardhearted, (4) gives rise to anger, and (5) is resistant and doesn’t receive instructions respectfully. But a monk who has five qualities may be appointed to a committee: he (1) doesn’t get agitated, (2) doesn’t have ill will, (3) doesn’t become hardhearted, (4) doesn’t give rise to anger, and (5) isn’t resistant but receives instructions respectfully. A monk who has five other qualities also shouldn’t be appointed to a committee: (1) he causes confusion, not recollection; (2) he speaks without having gotten permission; (3) he doesn’t accuse others according to the Teaching, the Monastic Law, or their offense; (4) he doesn’t act according to the Teaching, the Monastic Law, or his offenses; (5) he doesn’t explain things according to his own view. But a monk who has five qualities may be appointed to a committee: (1) he causes recollection, not confusion; (2) he speaks after getting permission; (3) he accuses others according to the Teaching, the Monastic Law, and their offense; (4) he acts according to the Teaching, the Monastic Law, and his offenses; (5) he explains things according to his own view. A monk who has five other qualities also shouldn’t be appointed to a committee: he’s biased by desire, ill will, confusion, or fear, and he’s shameless. But a monk who has five qualities may be appointed to a committee: he’s not biased by desire, ill will, confusion, or fear, and he has a sense of conscience. A monk who has five other qualities also shouldn’t be appointed to a committee: he’s biased by desire, ill will, confusion, or fear, and he’s unskilled in the Monastic Law. But a monk who has five qualities may be appointed to a committee: he’s not biased by desire, ill will, confusion, or fear, and he’s skilled in the Monastic Law.”