ဇာတက-အဋ္ဌကထာ (သတ္တ)

၁၇၇၈။ ‘‘ဧဝံ မေ ဝိလပန္တိယာ, ရာဇာ ပုတ္တံ အဒူသကံ၊

ပဗ္ဗာဇေသိ ဝနံ ရဋ္ဌာ, မညေ ဟိဿာမိ ဇီဝိတ’’န္တိ။

တတ္ထ ကဏိကာရာဝါတိ သုဝဏ္ဏာဘရဏသုဝဏ္ဏဝတ္ထပဋိမဏ္ဍိတတ္တာ သုပုပ္ဖိတာ ကဏိကာရာ ဝိယ။ ယာယန္တမနုယာယန္တီတိ ဥယျာနဝနကီဠာဒီနံ အတ္ထာယ ဂစ္ဆန္တံ ဝေဿန္တရံ အနုဂစ္ဆန္တိ။ သွဇ္ဇေကောဝါတိ သော အဇ္ဇ ဧကောဝ ဟုတွာ ဂမိဿတိ။ အနီကာနီတိ ဟတ္ထာနီကာဒီနိ။ ဂန္ဓာရာ ပဏ္ဍုကမ္ဗလာတိ ဂန္ဓာရရဋ္ဌေ ဥပ္ပန္နာ သတသဟဿဂ္ဃနကာ သေနာယ ပါရုတာ ရတ္တကမ္ဗလာ။ ဟာဟိတီတိ ခန္ဓေ ကတွာ ဟရိဿတိ။ ပဝိသန္တန္တိ ပဝိသန္တဿ။ ကသ္မာ စီရံ န ဗဇ္ဈရေတိ ကသ္မာ ဗန္ဓိတုံ ဇာနန္တာ ဝါကစီရံ န ဗန္ဓန္တိ။ ရာဇပဗ္ဗဇိတာတိ ရာဇာနော ဟုတွာ ပဗ္ဗဇိတာ။ ခေါမကောဋုမ္ဗရာနီတိ ခေါမရဋ္ဌေ ကောဋုမ္ဗရရဋ္ဌေ ဥပ္ပန္နာနိ သာဋကာနိ။

သာ ကထဇ္ဇာတိ သာ ကထံ အဇ္ဇ။ အနုဇ္ဈင်္ဂီတိ အဂရဟိတအင်္ဂီ။ ပီဠမာနာဝ ဂစ္ဆတီတိ ကမ္ပိတွာ ကမ္ပိတွာ တိဋ္ဌန္တီ ဝိယ ဂစ္ဆတိ။ ယာဿု ဣတ္ထိသဟဿာနန္တိအာဒီသု အဿူတိ နိပါတော, ယာတိ အတ္ထော။ ‘‘ယာ သာ’’တိပိ ပါဌော။ သိဝါယာတိ သိင်္ဂါလိယာ။ ပုရေတိ ပုဗ္ဗေ နဂရေ ဝသန္တီ။ ဣန္ဒသဂေါတ္တဿာတိ ကောသိယဂေါတ္တဿ။ ဝါရုဏီဝါတိ ဒေဝတာပဝိဋ္ဌာ ယက္ခဒါသီ ဝိယ။ ဒုက္ခေနာတိ ပုတ္တဝိယောဂသောကဒုက္ခေန။ အာဂမ္မိ မံ ပုရန္တိ ဣမံ မမ ပုတ္တေ ဂတေ ပုတ္တနိဝေသနံ အာဂန္တွာ။ ပိယေ ပုတ္တေတိ ဝေဿန္တရဉ္စေဝ မဒ္ဒိဉ္စ သန္ဓာယာဟ။ ဟတဆာပါတိ ဟတပေါတကာ။ ပဗ္ဗာဇေသိ ဝနံ ရဋ္ဌာတိ ယဒိ နံ ရဋ္ဌာ ပဗ္ဗာဇေသီတိ။

ဒေဝိယာ ပရိဒေဝိတသဒ္ဒံ သုတွာ သဗ္ဗာ သဉ္ဇယဿ သိဝိကညာ သမာဂတာ ပက္ကန္ဒိံသု။ တာသံ ပက္ကန္ဒိတသဒ္ဒံ သုတွာ မဟာသတ္တဿပိ နိဝေသနေ တထေဝ ပက္ကန္ဒိံသု။ ဣတိ ဒွီသု ရာဇကုလေသု ကေစိ သကဘာဝေန သဏ္ဌာတုံ အသက္ကောန္တာ ဝါတဝေဂေန ပမဒ္ဒိတာ သာလာ ဝိယ ပတိတွာ ပရိဝတ္တမာနာ ပရိဒေဝိံသု။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၇၇၉။ ‘‘တဿာ လာလပ္ပိတံ သုတွာ, သဗ္ဗာ အန္တေပုရေ ဗဟူ၊

ဗာဟာ ပဂ္ဂယှ ပက္ကန္ဒုံ, သိဝိကညာ သမာဂတာ။

၁၇၈၀။ ‘‘သာလာဝ သမ္ပမထိတာ, မာလုတေန ပမဒ္ဒိတာ၊

သေန္တိ ပုတ္တာ စ ဒါရာ စ, ဝေဿန္တရနိဝေသနေ။

၁၇၈၁။ ‘‘ဩရောဓာ စ ကုမာရာ စ, ဝေသိယာနာ စ ဗြာဟ္မဏာ၊

ဗာဟာ ပဂ္ဂယှ ပက္ကန္ဒုံ, ဝေဿန္တရနိဝေသနေ။

၁၇၈၂။ ‘‘ဟတ္ထာရောဟာ အနီကဋ္ဌာ, ရထိကာ ပတ္တိကာရကာ၊

ဗာဟာ ပဂ္ဂယှ ပက္ကန္ဒုံ, ဝေဿန္တရနိဝေသနေ။

၁၇၈၃။ ‘‘တတော ရတျာ ဝိဝသာနေ, သူရိယဿုဂ္ဂမနံ ပတိ၊

အထ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, ဒါနံ ဒါတုံ ဥပါဂမိ။

၁၇၈၄။ ‘‘ဝတ္ထာနိ ဝတ္ထကာမာနံ, သောဏ္ဍာနံ ဒေထ ဝါရုဏိံ၊

ဘောဇနံ ဘောဇနတ္ထီနံ, သမ္မဒေဝ ပဝေစ္ဆထ။

၁၇၈၅။ ‘‘မာ စ ကဉ္စိ ဝနိဗ္ဗကေ, ဟေဋ္ဌယိတ္ထ ဣဓာဂတေ၊

တပ္ပေထ အန္နပါနေန, ဂစ္ဆန္တု ပဋိပူဇိတာ။

၁၇၈၆။ ‘‘အထေတ္ထ ဝတ္တတီ သဒ္ဒေါ, တုမုလော ဘေရဝေါ မဟာ၊

ဒါနေန တံ နီဟရန္တိ, ပုန ဒါနံ အဒါ တုဝံ။

၁၇၈၇။ ‘‘တေ သု မတ္တာ ကိလန္တာဝ, သမ္ပတန္တိ ဝနိဗ္ဗကာ၊

နိက္ခမန္တေ မဟာရာဇေ, သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနေ။

၁၇၈၈။ ‘‘အစ္ဆေစ္ဆုံ ဝတ ဘော ရုက္ခံ, နာနာဖလဓရံ ဒုမံ၊

ယထာ ဝေဿန္တရံ ရဋ္ဌာ, ပဗ္ဗာဇေန္တိ အဒူသကံ။

၁၇၈၉။ ‘‘အစ္ဆေစ္ဆုံ ဝတ ဘော ရုက္ခံ, သဗ္ဗကာမဒဒံ ဒုမံ၊

ယထာ ဝေဿန္တရံ ရဋ္ဌာ, ပဗ္ဗာဇေန္တိ အဒူသကံ။

၁၇၉၀။ ‘‘အစ္ဆေစ္ဆုံ ဝတ ဘော ရုက္ခံ, သဗ္ဗကာမရသာဟရံ၊

ယထာ ဝေဿန္တရံ ရဋ္ဌာ, ပဗ္ဗာဇေန္တိ အဒူသကံ။

၁၇၉၁။ ‘‘ယေ ဝုဍ္ဎာ ယေ စ ဒဟရာ, ယေ စ မဇ္ဈိမပေါရိသာ၊

ဗာဟာ ပဂ္ဂယှ ပက္ကန္ဒုံ, နိက္ခမန္တေ မဟာရာဇေ၊

သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနေ။

၁၇၉၂။ ‘‘အတိယက္ခာ ဝဿဝရာ, ဣတ္ထာဂါရာ စ ရာဇိနော၊

ဗာဟာ ပဂ္ဂယှ ပက္ကန္ဒုံ, နိက္ခမန္တေ မဟာရာဇေ၊

သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနေ။

၁၇၉၃။ ‘‘ထိယောပိ တတ္ထ ပက္ကန္ဒုံ, ယာ တမှိ နဂရေ အဟု၊

နိက္ခမန္တေ မဟာရာဇေ, သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနေ။

၁၇၉၄။ ‘‘ယေ ဗြာဟ္မဏာ ယေ စ သမဏာ, အညေ ဝါပိ ဝနိဗ္ဗကာ၊

ဗာဟာ ပဂ္ဂယှ ပက္ကန္ဒုံ, ‘အဓမ္မော ကိရ ဘော’ ဣတိ။

၁၇၉၅။ ‘‘ယထာ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, ယဇမာနော သကေ ပုရေ၊

သိဝီနံ ဝစနတ္ထေန, သမှာ ရဋ္ဌာ နိရဇ္ဇတိ။

၁၇၉၆။ ‘‘သတ္တ ဟတ္ထိသတေ ဒတွာ, သဗ္ဗာလင်္ကာရဘူသိတေ၊

သုဝဏ္ဏကစ္ဆေ မာတင်္ဂေ, ဟေမကပ္ပနဝါသသေ၊

၁၇၉၇။ ‘‘အာရူဠှေ ဂါမဏီယေဟိ, တောမရင်္ကုသပါဏိဘိ၊

ဧသ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, သမှာ ရဋ္ဌာ နိရဇ္ဇတိ။

၁၇၉၈။ ‘‘သတ္တ အဿသတေ ဒတွာ, သဗ္ဗာလင်္ကာရဘူသိတေ၊

အာဇာနီယေဝ ဇာတိယာ, သိန္ဓဝေ သီဃဝါဟနေ။

၁၇၉၉။ ‘‘အာရူဠှေ ဂါမဏီယေဟိ, ဣလ္လိယာစာပဓာရိဘိ၊

ဧသ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, သမှာ ရဋ္ဌာ နိရဇ္ဇတိ။

၁၈၀၀။ ‘‘သတ္တ ရထသတေ ဒတွာ, သန္နဒ္ဓေ ဥဿိတဒ္ဓဇေ၊

ဒီပေ အထောပိ ဝေယဂ္ဃေ, သဗ္ဗာလင်္ကာရဘူသိတေ။

၁၈၀၁။ ‘‘အာရူဠှေ ဂါမဏီယေဟိ, စာပဟတ္ထေဟိ ဝမ္မိဘိ၊

ဧသ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, သမှာ ရဋ္ဌာ နိရဇ္ဇတိ။

၁၈၀၂။ ‘‘သတ္တ ဣတ္ထိသတေ ဒတွာ, ဧကမေကာ ရထေ ဌိတာ၊

သန္နဒ္ဓါ နိက္ခရဇ္ဇူဟိ, သုဝဏ္ဏေဟိ အလင်္ကတာ။

၁၈၀၃။ ‘‘ပီတာလင်္ကာရာ ပီတဝသနာ, ပီတာဘရဏဘူသိတာ၊

အာဠာရပမှာ ဟသုလာ, သုသညာ တနုမဇ္ဈိမာ၊

ဧသ ဝေဿန္တရာ ရာဇာ, သမှာ ရဋ္ဌာ နိရဇ္ဇတိ။

၁၈၀၄။ ‘‘သတ္တ ဓေနုသတေ ဒတွာ, သဗ္ဗာ ကံသုပဓာရဏာ၊

ဧသ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, သမှာ ရဋ္ဌာ နိရဇ္ဇတိ။

၁၈၀၅။ ‘‘သတ္တ ဒါသိသတေ ဒတွာ, သတ္တ ဒါသသတာနိ စ၊

ဧသ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, သမှာ ရဋ္ဌာ နိရဇ္ဇတိ။

၁၈၀၆။ ‘‘ဟတ္ထီ အဿရထေ ဒတွာ, နာရိယော စ အလင်္ကတာ၊

ဧသ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, သမှာ ရဋ္ဌာ နိရဇ္ဇတိ။

၁၈၀၇။ ‘‘တဒါသိ ယံ ဘိံသနကံ, တဒါသိ လောမဟံသနံ၊

မဟာဒါနေ ပဒိန္နမှိ, မေဒနီ သမ္ပကမ္ပထ။

၁၈၀၈။ ‘‘တဒါသိ ယံ ဘိံသနကံ, တဒါသိ လောမဟံသနံ၊

ယံ ပဉ္ဇလိကတော ရာဇာ, သမှာ ရဋ္ဌာ နိရဇ္ဇတီ’’တိ။

တတ္ထ သိဝိကညာတိ ဘိက္ခဝေ, ဖုဿတိယာ ပရိဒေဝိတသဒ္ဒံ သုတွာ သဗ္ဗာပိ သဉ္ဇယဿ သိဝိရညော ဣတ္ထိယော သမာဂတာ ဟုတွာ ပက္ကန္ဒုံ ပရိဒေဝိံသု။ ဝေဿန္တရနိဝေသနေတိ တတ္ထ ဣတ္ထီနံ ပက္ကန္ဒိတသဒ္ဒံ သုတွာ ဝေဿန္တရဿပိ နိဝေသနေ တထေဝ ပက္ကန္ဒိတွာ ဒွီသု ရာဇကုလေသု ကေစိ သကဘာဝေန သဏ္ဌာတုံ အသက္ကောန္တာ ဝါတဝေဂေန သမ္ပမထိတာ သာလာ ဝိယ ပတိတွာ ပရိဝတ္တန္တာ ပရိဒေဝိံသု။ တတော ရတျာ ဝိဝသာနေတိ ဘိက္ခဝေ, တတော တဿာ ရတ္တိယာ အစ္စယေန သူရိယေ ဥဂ္ဂတေ ဒါနဝေယျာဝတိကာ ‘‘ဒါနံ ပဋိယာဒိတ’’န္တိ ရညော အာရောစယိံသု။ အထ ဝေဿန္တရော ရာဇာ ပါတောဝ နှတွာ သဗ္ဗာလင်္ကာရပ္ပဋိမဏ္ဍိတော သာဒုရသဘောဇနံ ဘုဉ္ဇိတွာ မဟာဇနပရိဝုတော သတ္တသတကံ မဟာဒါနံ ဒါတုံ ဒါနဂ္ဂံ ဥပါဂမိ။

ဒေထာတိ တတ္ထ ဂန္တွာ သဋ္ဌိသဟဿအမစ္စေ အာဏာပေန္တော ဧဝမာဟ။ ဝါရုဏိန္တိ ‘‘မဇ္ဇဒါနံ နာမ နိပ္ဖလ’’န္တိ ဇာနာတိ, ဧဝံ သန္တေပိ ‘‘သုရာသောဏ္ဍာ ဒါနဂ္ဂံ ပတွာ ‘ဝေဿန္တရဿ ဒါနဂ္ဂေ သုရံ န လဘိမှာ’တိ ဝတ္တုံ မာ လဘန္တူ’’တိ ဒါပေသိ။ ဝနိဗ္ဗကေတိ ဝနိဗ္ဗကဇနေသု ကဉ္စိ ဧကမ္ပိ မာ ဝိဟေဌယိတ္ထ။ ပဋိပူဇိတာတိ မယာ ပူဇိတာ ဟုတွာ ယထာ မံ ထောမယမာနာ ဂစ္ဆန္တိ, တထာ တုမှေ ကရောထာတိ ဝဒတိ။

ဣတိ သော သုဝဏ္ဏာလင်္ကာရာနံ သုဝဏ္ဏဓဇာနံ ဟေမဇာလပ္ပဋိစ္ဆန္နာနံ ဟတ္ထီနံ သတ္တသတာနိ စ, တထာရူပါနညေဝ အဿာနံ သတ္တသတာနိ စ, သီဟစမ္မာဒီဟိ ပရိက္ခိတ္တာနံ နာနာရတနဝိစိတြာနံ သုဝဏ္ဏဓဇာနံ ရထာနံ သတ္တသတာနိ, သဗ္ဗာလင်္ကာရပ္ပဋိမဏ္ဍိတာနံ ဥတ္တမရူပဓရာနံ ခတ္တိယကညာဒီနံ ဣတ္ထီနံ သတ္တသတာနိ, သုဝိနီတာနံ သုသိက္ခိတာနံ ဒါသာနံ သတ္တသတာနိ, တထာ ဒါသီနံ သတ္တသတာနိ, ဝရဥသဘဇေဋ္ဌကာနံ ကုဏ္ဍောပဒေါဟိနီနံ ဓေနူနံ သတ္တသတာနိ, အပရိမာဏာနိ ပါနဘောဇနာနီတိ သတ္တသတကံ မဟာဒါနံ အဒါသိ။ တသ္မိံ ဧဝံ ဒါနံ ဒဒမာနေ ဇေတုတ္တရနဂရဝါသိနော ခတ္တိယဗြာဟ္မဏဝေဿသုဒ္ဒါဒယော ‘‘သာမိ, ဝေဿန္တရ သိဝိရဋ္ဌဝါသိနော တံ ‘ဒါနံ ဒေတီ’တိ ပဗ္ဗာဇေန္တိ, တွံ ပုန ဒါနမေဝ ဒေသီ’’တိ ပရိဒေဝိံသု။ တေန ဝုတ္တံ –

၁၈၀၉။ ‘‘အထေတ္ထ ဝတ္တတီ သဒ္ဒေါ, တုမုလော ဘေရဝေါ မဟာ၊

ဒါနေန တံ နီဟရန္တိ, ပုန ဒါနံ အဒါ တုဝ’’န္တိ။

ဒါနပဋိဂ္ဂါဟကာ ပန ဒါနံ ဂဟေတွာ ‘‘ဣဒါနိ ကိရ ဝေဿန္တရော ရာဇာ အမှေ အနာထေ ကတွာ အရညံ ပဝိသိဿတိ, ဣတော ပဋ္ဌာယ ကဿ သန္တိကံ ဂမိဿာမာ’’တိ ဆိန္နပါဒါ ဝိယ ပတန္တာ အာဝတ္တန္တာ ပရိဝတ္တန္တာ မဟာသဒ္ဒေန ပရိဒေဝိံသု။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၈၁၀။ ‘‘တေ သု မတ္တာ ကိလန္တာဝ, သမ္ပတန္တိ ဝနိဗ္ဗကာ၊

နိက္ခမန္တေ မဟာရာဇေ, သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနေ’’တိ။

တတ္ထ တေ သု မတ္တာတိ သု-ကာရော နိပါတမတ္တော, တေ ဝနိဗ္ဗကာတိ အတ္ထော။ မတ္တာ ကိလန္တာဝါတိ မတ္တာ ဝိယ ကိလန္တာ ဝိယ စ ဟုတွာ။ သမ္ပတန္တီတိ ပရိဝတ္တိတွာ ဘူမိယံ ပတန္တိ။ အစ္ဆေစ္ဆုံ ဝတာတိ ဆိန္ဒိံသု, ဝတာတိ နိပါတမတ္တံ။ ယထာတိ ယေန ကာရဏေန။ အတိယက္ခာတိ ဘူတဝိဇ္ဇာ ဣက္ခဏိကာပိ။ ဝဿဝရာတိ ဥဒ္ဓဋဗီဇာ ဩရောဓပါလကာ။ ဝစနတ္ထေနာတိ ဝစနကာရဏေန။ သမှာ ရဋ္ဌာ နိရဇ္ဇတီတိ အတ္တနော ရဋ္ဌာ နိဂ္ဂစ္ဆတိ။ ဂါမဏီယေဟီတိ ဟတ္ထာစရိယေဟိ။ အာဇာနီယေဝါတိ ဇာတိသမ္ပန္နေ။ ဂါမဏီယေဟီတိ အဿာစရိယေဟိ။ ဣလ္လိယာစာပဓာရိဘီတိ ဣလ္လိယဉ္စ စာပဉ္စ ဓာရေန္တေဟိ။ ဒီပေ အထောပိ ဝေယျဂ္ဃေတိ ဒီပိစမ္မဗျဂ္ဃစမ္မပရိက္ခိတ္တေ။ ဧကမေကာ ရထေ ဌိတာတိ သော ကိရ ဧကမေကံ ဣတ္ထိရတနံ ရထေ ဌပေတွာ အဋ္ဌအဋ္ဌဝဏ္ဏဒါသီဟိ ပရိဝုတံ ကတွာ အဒါသိ။

နိက္ခရဇ္ဇူဟီတိ သုဝဏ္ဏသုတ္တမယေဟိ ပါမင်္ဂေဟိ။ အာဠာရပမှာတိ ဝိသာလက္ခိဂဏ္ဍာ။ ဟသုလာတိ မှိတပုဗ္ဗင်္ဂမကထာ။ သုသညာတိ သုဿောဏိယော။ တနုမဇ္ဈိမာတိ ကရတလမိဝ တနုမဇ္ဈိမဘာဂါ။ တဒါ ပန ဒေဝတာယော ဇမ္ဗုဒီပတလေ ရာဇူနံ ‘‘ဝေဿန္တရော ရာဇာ မဟာဒါနံ ဒေတီ’’တိ အာရောစယိံသု, တသ္မာ တေ ခတ္တိယာ ဒေဝတာနုဘာဝေနာဂန္တွာ တာ ဂဏှိတွာ ပက္ကမိံသု။ ကံသုပဓာရဏာတိ ဣဓ ကံသန္တိ ရဇတဿ နာမံ, ရဇတမယေန ခီရပဋိစ္ဆနဘာဇနေန သဒ္ဓိညေဝ အဒါသီတိ အတ္ထော။ ပဒိန္နမှီတိ ဒီယမာနေ။ သမ္ပကမ္ပထာတိ ဒါနတေဇေန ကမ္ပိတ္ထ။ ယံ ပဉ္ဇလိကတောတိ ယံ သော ဝေဿန္တရော ရာဇာ မဟာဒါနံ ဒတွာ အဉ္ဇလိံ ပဂ္ဂယှ အတ္တနော ဒါနံ နမဿမာနော ‘‘သဗ္ဗညုတညာဏဿ မေ ဣဒံ ပစ္စယော ဟောတူ’’တိ ပဉ္ဇလိကတော အဟောသိ, တဒါပိ ဘီသနကမေဝ အဟောသိ, တသ္မိံ ခဏေ ပထဝီ ကမ္ပိတ္ထာတိ အတ္ထော။ နိရဇ္ဇတီတိ ဧဝံ ကတွာ နိဂ္ဂစ္ဆတိယေဝ, န ကောစိ နံ နိဝါရေတီတိ အတ္ထော။

အပိစ ခေါ တဿ ဒါနံ ဒဒန္တဿေဝ သာယံ အဟောသိ။ သော အတ္တနော နိဝေသနမေဝ ဂန္တွာ ‘‘မာတာပိတရော ဝန္ဒိတွာ သွေ ဂမိဿာမီ’’တိ စိန္တေတွာ အလင်္ကတရထေန မာတာပိတူနံ ဝသနဋ္ဌာနံ ဂတော။ မဒ္ဒီဒေဝီပိ ‘‘အဟံ သာမိနာ သဒ္ဓိံ ဂန္တွာ မာတာပိတရော အနုဇာနာပေဿာမီ’’တိ တေနေဝ သဒ္ဓိံ ဂတာ။ မဟာသတ္တော ပိတရံ ဝန္ဒိတွာ အတ္တနော ဂမနဘာဝံ ကထေသိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၈၁၁။ ‘‘အာမန္တယိတ္ထ ရာဇာနံ, သဉ္ဇယံ ဓမ္မိနံ ဝရံ၊

အဝရုဒ္ဓသိ မံ ဒေဝ, ဝင်္ကံ ဂစ္ဆာမိ ပဗ္ဗတံ။

၁၈၁၂။ ‘‘ယေ ဟိ ကေစိ မဟာရာဇ, ဘူတာ ယေ စ ဘဝိဿရေ၊

အတိတ္တာယေဝ ကာမေဟိ, ဂစ္ဆန္တိ ယမသာဓနံ။

၁၈၁၃။ ‘‘သွာဟံ သကေ အဘိဿသိံ, ယဇမာနော သကေ ပုရေ၊

သိဝီနံ ဝစနတ္ထေန, သမှာ ရဋ္ဌာ နိရဇ္ဇဟံ။

၁၈၁၄။ ‘‘အဃံ တံ ပဋိသေဝိဿံ, ဝနေ ဝါဠမိဂါကိဏ္ဏေ၊

ခဂ္ဂဒီပိနိသေဝိတေ, အဟံ ပုညာနိ ကရောမိ၊

တုမှေ ပင်္ကမှိ သီဒထာ’’တိ။

တတ္ထ ဓမ္မိနံ ဝရန္တိ ဓမ္မိကရာဇူနံ အန္တရေ ဥတ္တမံ။ အဝရုဒ္ဓသီတိ ရဋ္ဌာ နီဟရသိ။ ဘူတာတိ အတီတာ။ ဘဝိဿရေတိ ယေ စ အနာဂတေ ဘဝိဿန္တိ, ပစ္စုပ္ပန္နေ စ နိဗ္ဗတ္တာ။ ယမသာဓနန္တိ ယမရညော အာဏာပဝတ္တိဋ္ဌာနံ။ သွာဟံ သကေ အဘိဿသိန္တိ သော အဟံ အတ္တနော နဂရဝါသိနောယေဝ ပီဠေသိံ။ ကိံ ကရောန္တော? ယဇမာနော သကေ ပုရေတိ။ ပါဠိယံ ပန ‘‘သော အဟ’’န္တိ လိခိတံ။ နိရဇ္ဇဟန္တိ နိက္ခန္တော အဟံ။ အဃံ တန္တိ ယံ အရညေ ဝသန္တေန ပဋိသေဝိတဗ္ဗံ ဒုက္ခံ, တံ ပဋိသေဝိဿာမိ။ ပင်္ကမှီတိ တုမှေ ပန ကာမပင်္ကမှိ သီဒထာတိ ဝဒတိ။

ဣတိ မဟာသတ္တော ဣမာဟိ စတူဟိ ဂါထာဟိ ပိတရာ သဒ္ဓိံ ကထေတွာ မာတု သန္တိကံ ဂန္တွာ ဝန္ဒိတွာ ပဗ္ဗဇ္ဇံ အနုဇာနာပေန္တော ဧဝမာဟ –

၁၈၁၅။ ‘‘အနုဇာနာဟိ မံ အမ္မ, ပဗ္ဗဇ္ဇာ မမ ရုစ္စတိ၊

သွာဟံ သကေ အဘိဿသိံ, ယဇမာနော သကေ ပုရေ၊

သိဝီနံ ဝစနတ္ထေန, သမှာ ရဋ္ဌာ နိရဇ္ဇဟံ။

၁၈၁၆။ ‘‘အဃံ တံ ပဋိသေဝိဿံ, ဝနေ ဝါဠမိဂါကိဏ္ဏေ၊

ခဂ္ဂဒီပိနိသေဝိတေ, အဟံ ပုညာနိ ကရောမိ၊

တုမှေ ပင်္ကမှိ သီဒထာ’’တိ။

တံ သုတွာ ဖုဿတီ အာဟ –

၁၈၁၇။ ‘‘အနုဇာနာမိ တံ ပုတ္တ, ပဗ္ဗဇ္ဇာ တေ သမိဇ္ဈတု၊

အယဉ္စ မဒ္ဒီ ကလျာဏီ, သုသညာ တနုမဇ္ဈိမာ၊

အစ္ဆတံ သဟ ပုတ္တေဟိ, ကိံ အရညေ ကရိဿတီ’’တိ။

တတ္ထ သမိဇ္ဈတူတိ ဈာနေန သမိဒ္ဓါ ဟောတု။ အစ္ဆတန္တိ အစ္ဆတု, ဣဓေဝ ဟောတူတိ ဝဒတိ။

ဝေဿန္တရော အာဟ –

၁၈၁၈။ ‘‘နာဟံ အကာမာ ဒါသိမ္ပိ, အရညံ နေတုမုဿဟေ၊

သစေ ဣစ္ဆတိ အနွေတု, သစေ နိစ္ဆတိ အစ္ဆတူ’’တိ။

တတ္ထ အကာမာတိ အမ္မ, ကိံ နာမေတံ ကထေထ, အဟံ အနိစ္ဆာယ ဒါသိမ္ပိ နေတုံ န ဥဿဟာမီတိ။

တတော ပုတ္တဿ ကထံ သုတွာ ရာဇာ သုဏှံ ယာစိတုံ ပဋိပဇ္ဇိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၈၁၉။ ‘‘တတော သုဏှံ မဟာရာဇာ, ယာစိတုံ ပဋိပဇ္ဇထ၊

မာ စန္ဒနသမာစာရေ, ရဇောဇလ္လံ အဓာရယိ။

၁၈၂၀။ ‘‘မာ ကာသိယာနိ ဓာရေတွာ, ကုသစီရံ အဓာရယိ၊

ဒုက္ခော ဝါသော အရညသ္မိံ, မာ ဟိ တွံ လက္ခဏေ ဂမီ’’တိ။

တတ္ထ ပဋိပဇ္ဇထာတိ ဘိက္ခဝေ, ပုတ္တဿ ကထံ သုတွာ ရာဇာ သုဏှံ ယာစိတုံ ပဋိပဇ္ဇိ။ စန္ဒနသမာစာရေတိ လောဟိတစန္ဒနေန ပရိကိဏ္ဏသရီရေ။ မာ ဟိ တွံ လက္ခဏေ ဂမီတိ သုဘလက္ခဏေန သမန္နာဂတေ မာ တွံ အရညံ ဂမီတိ။

၁၈၂၁။ ‘‘တမဗြဝိ ရာဇပုတ္တီ, မဒ္ဒီ သဗ္ဗင်္ဂသောဘနာ၊

နာဟံ တံ သုခမိစ္ဆေယျံ, ယံ မေ ဝေဿန္တရံ ဝိနာ’’တိ။

တတ္ထ တမဗြဝီတိ တံ သသုရံ အဗြဝိ။

၁၈၂၂။ ‘‘တမဗြဝိ မဟာရာဇာ, သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနော၊

ဣင်္ဃ မဒ္ဒိ နိသာမေဟိ, ဝနေ ယေ ဟောန္တိ ဒုဿဟာ။

၁၈၂၃။ ‘‘ဗဟူ ကီဋာ ပဋင်္ဂါ စ, မကသာ မဓုမက္ခိကာ၊

တေပိ တံ တတ္ထ ဟိံ သေယျုံ, တံ တေ ဒုက္ခတရံ သိယာ။

၁၈၂၄။ ‘‘အပရေ ပဿ သန္တာပေ, နဒီနုပနိသေဝိတေ၊

သပ္ပါ အဇဂရာ နာမ, အဝိသာ တေ မဟဗ္ဗလာ။

၁၈၂၅။ ‘‘တေ မနုဿံ မိဂံ ဝါပိ, အပိ မာသန္နမာဂတံ၊

ပရိက္ခိပိတွာ ဘောဂေဟိ, ဝသမာနေန္တိ အတ္တနော။

၁၈၂၆။ ‘‘အညေပိ ကဏှဇဋိနော, အစ္ဆာ နာမ အဃမ္မိဂါ၊

န တေဟိ ပုရိသော ဒိဋ္ဌော, ရုက္ခမာရုယှ မုစ္စတိ။

၁၈၂၇။ ‘‘သံဃဋ္ဋယန္တာ သိင်္ဂါနိ, တိက္ခဂ္ဂါတိပ္ပဟာရိနော၊

မဟိံသာ ဝိစရန္တေတ္ထ, နဒိံ သောတုမ္ဗရံ ပတိ။

၁၈၂၈။ ‘‘ဒိသွာ မိဂါနံ ယူထာနံ, ဂဝံ သဉ္စရတံ ဝနေ၊

ဓေနုဝ ဝစ္ဆဂိဒ္ဓါဝ, ကထံ မဒ္ဒိ ကရိဿသိ။

၁၈၂၉။ ‘‘ဒိသွာ သမ္ပတိတေ ဃောရေ, ဒုမဂ္ဂေသု ပ္လဝင်္ဂမေ၊

အခေတ္တညာယ တေ မဒ္ဒိ, ဘဝိဿတေ မဟဗ္ဘယံ။

၁၈၃၀။ ‘‘ယာ တွံ သိဝါယ သုတွာန, မုဟုံ ဥတ္တသယီ ပုရေ၊

သာ တွံ ဝင်္ကမနုပ္ပတ္တာ, ကထံ မဒ္ဒိ ကရိဿသိ။

၁၈၃၁။ ‘‘ဌိတေ မဇ္ဈနှိကေ ကာလေ, သန္နိသိန္နေသု ပက္ခိသု၊

သဏတေဝ ဗြဟာရညံ, တတ္ထ ကိံ ဂန္တုမိစ္ဆသီ’’တိ။

တတ္ထ တမဗြဝီတိ တံ သုဏှံ အဗြဝိ။ အပရေ ပဿ သန္တာပေတိ အညေပိ သန္တာပေ ဘယဇနကေ ပေက္ခ။ နဒီနုပနိသေဝိတေတိ နဒီနံ ဥပနိသေဝိတေ အာသန္နဋ္ဌာနေ, နဒီကူလေ ဝသန္တေတိ အတ္ထော။ အဝိသာတိ နိဗ္ဗိသာ။ အပိ မာသန္နန္တိ အာသန္နံ အတ္တနော သရီရသမ္ဖဿံ အာဂတန္တိ အတ္ထော။ အဃမ္မိဂါတိ အဃကရာ မိဂါ, ဒုက္ခာဝဟာ မိဂါတိ အတ္ထော။ နဒိံ သောတုမ္ဗရံ ပတီတိ သောတုမ္ဗရာယ နာမ နဒိယာ တီရေ။ ယူထာနန္တိ ယူထာနိ, အယမေဝ ဝါ ပါဌော။ ဓေနုဝ ဝစ္ဆဂိဒ္ဓါဝါတိ တဝ ဒါရကေ အပဿန္တီ ဝစ္ဆဂိဒ္ဓါ ဓေနု ဝိယ ကထံ ကရိဿသိ။ ဝ-ကာရော ပနေတ္ထ နိပါတမတ္တောဝ။ သမ္ပတိတေတိ သမ္ပတန္တေ။ ဃောရေတိ ဘီသနကေ ဝိရူပေ။ ပ္လဝင်္ဂမေတိ မက္ကဋေ။ အခေတ္တညာယာတိ အရညဘူမိအကုသလတာယ။ ဘဝိဿတေတိ ဘဝိဿတိ။ သိဝါယ သုတွာနာတိ သိင်္ဂါလိယာ သဒ္ဒံ သုတွာ။ မုဟုန္တိ ပုနပ္ပုနံ။ ဥတ္တသယီတိ ဥတ္တသသိ။ သဏတေဝါတိ နဒတိ ဝိယ သဏန္တံ ဝိယ ဘဝိဿတိ။

၁၈၃၂။ ‘‘တမဗြဝိ ရာဇပုတ္တီ, မဒ္ဒီ သဗ္ဗင်္ဂသောဘနာ၊

ယာနိ ဧတာနိ အက္ခာသိ, ဝနေ ပဋိဘယာနိ မေ၊

သဗ္ဗာနိ အဘိသမ္ဘောဿံ, ဂစ္ဆညေဝ ရထေသဘ။

၁၈၃၃။ ‘‘ကာသံ ကုသံ ပေါဋကိလံ, ဥသိရံ မုဉ္စပဗ္ဗဇံ၊

ဥရသာ ပနုဒဟိဿာမိ, နဿ ဟေဿာမိ ဒုန္နယာ။

၁၈၃၄။ ‘‘ဗဟူဟိ ဝတ စရိယာဟိ, ကုမာရီ ဝိန္ဒတေ ပတိံ၊

ဥဒရဿုပရောဓေန, ဂေါဟနုဝေဌနေန စ။

၁၈၃၅။ ‘‘အဂ္ဂိဿ ပါရိစရိယာယ, ဥဒကုမ္မုဇ္ဇနေန စ၊

ဝေဓဗျံ ကဋုကံ လောကေ, ဂစ္ဆညေဝ ရထေသဘ။

၁၈၃၆။ ‘‘အပိဿာ ဟောတိ အပ္ပတ္တော, ဥစ္ဆိဋ္ဌမပိ ဘုဉ္ဇိတုံ၊

ယော နံ ဟတ္ထေ ဂဟေတွာန, အကာမံ ပရိကဍ္ဎတိ၊

ဝေဓဗျံ ကဋုကံ လောကေ, ဂစ္ဆညေဝ ရထေသဘ။

၁၈၃၇။ ‘‘ကေသဂ္ဂဟဏမုက္ခေပါ, ဘူမျာ စ ပရိသုမ္ဘနာ၊

ဒတွာ စ နော ပက္ကမတိ, ဗဟုံ ဒုက္ခံ အနပ္ပကံ၊

ဝေဓဗျံ ကဋုကံ လောကေ, ဂစ္ဆညေဝ ရထေသဘ။

၁၈၃၈။ ‘‘သုက္ကစ္ဆဝီ ဝေဓဝေရာ, ဒတွာ သုဘဂမာနိနော၊

အကာမံ ပရိကဍ္ဎန္တိ, ဥလူကညေဝ ဝါယသာ၊

ဝေဓဗျံ ကဋုကံ လောကေ, ဂစ္ဆညေဝ ရထေသဘ။

၁၈၃၉။ ‘‘အပိ ဉာတိကုလေ ဖီတေ, ကံသပဇ္ဇောတနေ ဝသံ၊

နေဝါတိဝါကျံ န လဘေ, ဘာတူဟိ သခိနီဟိပိ၊

ဝေဓဗျံ ကဋုကံ လောကေ, ဂစ္ဆညေဝ ရထေသဘ။

၁၈၄၀။ ‘‘နဂ္ဂါ နဒီ အနုဒကာ, နဂ္ဂံ ရဋ္ဌံ အရာဇကံ၊

ဣတ္ထီပိ ဝိဓဝါ နဂ္ဂါ, ယဿာပိ ဒသ ဘာတရော၊

ဝေဓဗျံ ကဋုကံ လောကေ, ဂစ္ဆညေဝ ရထေသဘ။

၁၈၄၁။ ‘‘ဓဇော ရထဿ ပညာဏံ, ဓူမော ပညာဏမဂ္ဂိနော၊

ရာဇာ ရဋ္ဌဿ ပညာဏံ, ဘတ္တာ ပညာဏမိတ္ထိယာ၊

ဝေဓဗျံ ကဋုကံ လောကေ, ဂစ္ဆညေဝ ရထေသဘ။

၁၈၄၂။ ‘‘ယာ ဒလိဒ္ဒီ ဒလိဒ္ဒဿ, အဍ္ဎာ အဍ္ဎဿ ကိတ္တိမာ၊

တံ ဝေ ဒေဝါ ပသံသန္တိ, ဒုက္ကရဉှိ ကရောတိ သာ။

၁၈၄၃။ ‘‘သာမိကံ အနုဗန္ဓိဿံ, သဒါ ကာသာယဝါသိနီ၊

ပထဗျာပိ အဘိဇ္ဇန္တျာ, ဝေဓဗျံ ကဋုကိတ္ထိယာ။

၁၈၄၄။ ‘‘အပိ သာဂရပရိယန္တံ, ဗဟုဝိတ္တဓရံ မဟိံ၊

နာနာရတနပရိပူရံ, နိစ္ဆေ ဝေဿန္တရံ ဝိနာ။

၁၈၄၅။ ‘‘ကထံ နု တာသံ ဟဒယံ, သုခရာ ဝတ ဣတ္ထိယော၊

ယာ သာမိကေ ဒုက္ခိတမှိ, သုခမိစ္ဆန္တိ အတ္တနော။

၁၈၄၆။ ‘‘နိက္ခမန္တေ မဟာရာဇေ, သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနေ၊

တမဟံ အနုဗန္ဓိဿံ, သဗ္ဗကာမဒဒေါ ဟိ မေ’’တိ။

တတ္ထ တမဗြဝီတိ ဘိက္ခဝေ, မဒ္ဒီ ရညော ဝစနံ သုတွာ တံ ရာဇာနံ အဗြဝိ။ အဘိသမ္ဘောဿန္တိ သဟိဿာမိ အဓိဝါသေဿာမိ။ ပေါဋကိလန္တိ ပေါဋကိလတိဏံ။ ပနုဒဟိဿာမီတိ ဒွေဓာ ကတွာ ဝေဿန္တရဿ ပုရတော ဂမိဿာမိ။ ဥဒရဿုပရောဓေနာတိ ဥပဝါသေန ခုဒါဓိဝါသေန။ ဂေါဟနုဝေဌနေန စာတိ ဝိသာလကဋိယော ဩနတပဿာ စ ဣတ္ထိယော သာမိကံ လဘန္တီတိ ကတွာ ဂေါဟနုနာ ကဋိဖလကံ ကောဋ္ဋာပေတွာ ဝေဌနေန စ ပဿာနိ ဩနာမေတွာ ကုမာရိကာ ပတိံ လဘတိ။ ကဋုကန္တိ အသာတံ။ ဂစ္ဆညေဝါတိ ဂမိဿာမိယေဝ။

အပိဿာ ဟောတိ အပ္ပတ္တောတိ တဿာ ဝိဓဝါယ ဥစ္ဆိဋ္ဌကမ္ပိ ဘုဉ္ဇိတုံ အနနုစ္ဆဝိကောဝ။ ယော နန္တိ ယော နီစဇစ္စော တံ ဝိဓဝံ အနိစ္ဆမာနညေဝ ဟတ္ထေ ဂဟေတွာ ကဍ္ဎတိ။ ကေသဂ္ဂဟဏမုက္ခေပါ, ဘူမျာ စ ပရိသုမ္ဘနာတိ အသာမိကံ ဣတ္ထိံ ဟတ္ထပါဒေဟိ ကေသဂ္ဂဟဏံ, ဥက္ခေပါ, ဘူမိယံ ပါတနန္တိ ဧတာနိ အဝမညနာနိ ကတွာ အတိက္ကမန္တိ။ ဒတွာ စာတိ အသာမိကာယ ဣတ္ထိယာ ဧဝရူပံ ဗဟုံ အနပ္ပကံ ဒုက္ခံ ပရပုရိသော ဒတွာ စ နော ပက္ကမတိ နိရာသင်္ကော ဩလောကေန္တောဝ တိဋ္ဌတိ။

သုက္ကစ္ဆဝီတိ နှာနီယစုဏ္ဏေန ဥဋ္ဌာပိတစ္ဆဝိဝဏ္ဏာ။ ဝေဓဝေရာတိ ဝိဓဝိတ္ထိကာမာ ပုရိသာ။ ဒတွာတိ ကိဉ္စိဒေဝ အပ္ပမတ္တကံ ဓနံ ဒတွာ။ သုဘဂမာနိနောတိ မယံ သုဘဂါတိ မညမာနာ။ အကာမန္တိ တံ ဝိဓဝံ အသာမိကံ အကာမံ။ ဥလူကညေဝ ဝါယသာတိ ကာကာ ဝိယဥလူကံ ပရိကဍ္ဎန္တိ။ ကံသပဇ္ဇောတနေတိ သုဝဏ္ဏဘာဇနာဘာယ ပဇ္ဇောတန္တေ။ ဝသန္တိ ဧဝရူပေပိ ဉာတိကုလေ ဝသမာနာ။ နေဝါတိဝါကျံ န လဘေတိ ‘‘အယံ ဣတ္ထီ နိဿာမိကာ, ယာဝဇီဝံ အမှာကညေဝ ဘာရော ဇာတော’’တိအာဒီနိ ဝစနာနိ ဝဒန္တေဟိ ဘာတူဟိပိ သခိနီဟိပိ အတိဝါကျံ ဂရဟဝစနံ နေဝ န လဘတိ။ ပညာဏန္တိ ပါကဋဘာဝကာရဏံ။

ယာ ဒလိဒ္ဒီ ဒလိဒ္ဒဿာတိ ဒေဝ, ကိတ္တိသမ္ပန္နာ ယာ ဣတ္ထီ အတ္တနော သာမိကဿ ဒလိဒ္ဒဿ ဒုက္ခပ္ပတ္တကာလေ သယမ္ပိ ဒလိဒ္ဒီ သမာနာ ဒုက္ခာဝ ဟောတိ, တဿ အဍ္ဎကာလေ တေနေဝ သဒ္ဓိံ အဍ္ဎာ သုခပ္ပတ္တာ ဟောတိ, တံ ဝေ ဒေဝါ ပသံသန္တိ။ အဘိဇ္ဇန္တျာတိ အဘိဇ္ဇန္တိယာ။ သစေပိ ဟိ ဣတ္ထိယာ သကလပထဝီ န ဘိဇ္ဇတိ, တာယ သကလာယ ပထဝိယာ သာဝ ဣဿရာ ဟောတိ, တထာပိ ဝေဓဗျံ ကဋုကမေဝါတိ အတ္ထော။ သုခရာ ဝတ ဣတ္ထိယောတိ သုဋ္ဌု ခရာ ဝတ ဣတ္ထိယော။

၁၈၄၇။ ‘‘တမဗြဝိ မဟာရာဇာ, မဒ္ဒိံ သဗ္ဗင်္ဂသောဘနံ၊

ဣမေ တေ ဒဟရာ ပုတ္တာ, ဇာလီ ကဏှာဇိနာ စုဘော၊

နိက္ခိပ္ပ လက္ခဏေ ဂစ္ဆ, မယံ တေ ပေါသယာမသေ’’တိ။

တတ္ထ ဇာလီ ကဏှာဇိနာ စုဘောတိ ဇာလီ စ ကဏှာဇိနာ စာတိ ဥဘော။ နိက္ခိပ္ပါတိ ဣမေ နိက္ခိပိတွာ ဂစ္ဆာဟီတိ။

၁၈၄၈။ ‘‘တမဗြဝိ ရာဇပုတ္တီ, မဒ္ဒီ သဗ္ဗင်္ဂသောဘနာ၊

ပိယာ မေ ပုတ္တကာ ဒေဝ, ဇာလီ ကဏှာဇိနာ စုဘော၊

တျမှံ တတ္ထ ရမေဿန္တိ, အရညေ ဇီဝသောကိန’’န္တိ။

တတ္ထ တျမှန္တိ တေ ဒါရကာ အမှာကံ တတ္ထ အရညေ။ ဇီဝသောကိနန္တိ အဝိဂတသောကာနံ ဟဒယံ ရမယိဿန္တီတိ အတ္ထော။

၁၈၄၉။ ‘‘တမဗြဝိ မဟာရာဇာ, သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနော၊

သာလီနံ ဩဒနံ ဘုတွာ, သုစိံ မံသူပသေစနံ၊

ရုက္ခဖလာနိ ဘုဉ္ဇန္တာ, ကထံ ကာဟန္တိ ဒါရကာ။

၁၈၅၀။ ‘‘ဘုတွာ သတပလေ ကံသေ, သောဝဏ္ဏေ သတရာဇိကေ၊

ရုက္ခပတ္တေသု ဘုဉ္ဇန္တာ, ကထံ ကာဟန္တိ ဒါရကာ။

၁၈၅၁။ ‘‘ကာသိယာနိ စ ဓာရေတွာ, ခေါမကောဋုမ္ဗရာနိ စ၊

ကုသစီရာနိ ဓာရေန္တာ, ကထံ ကာဟန္တိ ဒါရကာ။

၁၈၅၂။ ‘‘ဝယှာဟိ ပရိယာယိတွာ, သိဝိကာယ ရထေန စ၊

ပတ္တိကာ ပရိဓာဝန္တာ, ကထံ ကာဟန္တိ ဒါရကာ။

၁၈၅၃။ ‘‘ကူဋာဂါရေ သယိတွာန, နိဝါတေ ဖုသိတဂ္ဂဠေ၊

သယန္တာ ရုက္ခမူလသ္မိံ, ကထံ ကာဟန္တိ ဒါရကာ။

၁၈၅၄။ ‘‘ပလ္လင်္ကေသု သယိတွာန, ဂေါနကေ စိတ္တသန္ထတေ၊

သယန္တာ တိဏသန္ထာရေ, ကထံ ကာဟန္တိ ဒါရကာ။

၁၈၅၅။ ‘‘ဂန္ဓကေန ဝိလိမ္ပိတွာ, အဂရုစန္ဒနေန စ၊

ရဇောဇလ္လာနိ ဓာရေန္တာ, ကထံ ကာဟန္တိ ဒါရကာ။

၁၈၅၆။ ‘‘စာမရမောရဟတ္ထေဟိ, ဗီဇိတင်္ဂါ သုခေဓိတာ၊

ဖုဋ္ဌာ ဍံသေဟိ မကသေဟိ, ကထံ ကာဟန္တိ ဒါရကာ’’တိ။

တတ္ထ ပလသတေ ကံသေတိ ပလသတေန ကတာယ ကဉ္စနပါတိယာ။ ဂေါနကေ စိတ္တသန္ထတေတိ မဟာပိဋ္ဌိယံ ကာဠကောဇဝေ စေဝ ဝိစိတ္တကေ သန္ထရေ စ။ စာမရမောရဟတ္ထေဟီတိ စာမရေဟိ စေဝ မောရဟတ္ထေဟိ စ ဗီဇိတင်္ဂါ။

ဧဝံ တေသံ သလ္လပန္တာနညေဝ ရတ္တိ ဝိဘာယိ, သူရိယော ဥဂ္ဂဉ္ဆိ။ မဟာသတ္တဿ စတုသိန္ဓဝယုတ္တံ အလင်္ကတရထံ အာနေတွာ ရာဇဒွါရေ ဌပယိံသု။ မဒ္ဒီပိ သဿုသသုရေ ဝန္ဒိတွာ သေသိတ္ထိယော အပလောကေတွာ ဒွေ ပုတ္တေ အာဒါယ ဝေဿန္တရတော ပဌမတရံ ဂန္တွာ ရထေ အဋ္ဌာသိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၈၅၇။ ‘‘တမဗြဝိ ရာဇပုတ္တီ, မဒ္ဒီ သဗ္ဗင်္ဂသောဘနာ၊

မာ ဒေဝ ပရိဒေဝေသိ, မာ စ တွံ ဝိမနော အဟု၊

ယထာ မယံ ဘဝိဿာမ, တထာ ဟေဿန္တိ ဒါရကာ။

၁၈၅၈။ ‘‘ဣဒံ ဝတွာန ပက္ကာမိ, မဒ္ဒီ သဗ္ဗင်္ဂသောဘနာ၊

သိဝိမဂ္ဂေန အနွေသိ, ပုတ္တေ အာဒါယ လက္ခဏာ’’တိ။

တတ္ထ သိဝိမဂ္ဂေနာတိ သိဝိရညော ဂန္တဗ္ဗမဂ္ဂေန။ အနွေသီတိ တံ အဂမာသိ, ပါသာဒါ ဩတရိတွာ ရထံ အဘိရုဟီတိ အတ္ထော။

၁၈၅၉။ ‘‘တတော ဝေဿန္တရော ရာဇာ, ဒါနံ ဒတွာန ခတ္တိယော၊

ပိတု မာတု စ ဝန္ဒိတွာ, ကတွာ စ နံ ပဒက္ခိဏံ။

၁၈၆၀။ ‘‘စတုဝါဟိံ ရထံ ယုတ္တံ, သီဃမာရုယှ သန္ဒနံ၊

အာဒါယ ပုတ္တဒါရဉ္စ, ဝင်္ကံ ပါယာသိ ပဗ္ဗတ’’န္တိ။

တတ္ထ တတောတိ ဘိက္ခဝေ, တဿာ မဒ္ဒိယာ ရထံ အဘိရုဟိတွာ ဌိတကာလေ။ ဒတွာတိ ဟိယျော ဒါနံ ဒတွာ။ ကတွာ စ နံ ပဒက္ခိဏန္တိ ပဒက္ခိဏဉ္စ ကတွာ။ နန္တိ နိပါတမတ္တံ။

၁၈၆၁။ ‘‘တတော ဝေဿန္တရော ရာဇာ, ယေနာသိ ဗဟုကော ဇနော၊

အာမန္တ ခေါ တံ ဂစ္ဆာမ, အရောဂါ ဟောန္တု ဉာတယော’’တိ။

တဿတ္ထော – ဘိက္ခဝေ, တတော ဝေဿန္တရော ရာဇာ ယတ္ထ ‘‘ဝေဿန္တရံ ရာဇာနံ ပဿိဿာမာ’’တိ ဗဟုကော ဇနော ဌိတော အာသိ, တတ္ထ ရထံ ပေသေတွာ မဟာဇနံ အာပုစ္ဆန္တော ‘‘အာမန္တ ခေါ တံ ဂစ္ဆာမ, အရောဂါ ဟောန္တု ဉာတယော’’တိ အာဟ။ တတ္ထ တန္တိ နိပါတမတ္တံ။ ဘိက္ခဝေ, တတော ဝေဿန္တရော ရာဇာ ဉာတကေ အာဟ – ‘‘တုမှေ အာမန္တေတွာ မယံ ဂစ္ဆာမ, တုမှေ သုခိတာ ဟောထ နိဒုက္ခာ’’တိ။

ဧဝံ မဟာသတ္တော မဟာဇနံ အာမန္တေတွာ ‘‘အပ္ပမတ္တာ ဟောထ, ဒါနာဒီနိ ပုညာနိ ကရောထာ’’တိ တေသံ ဩဝဒိတွာ ပက္ကာမိ။ ဂစ္ဆန္တေ ပန ဗောဓိသတ္တေ မာတာ ‘‘ပုတ္တော မေ ဒါနဝိတ္တကော ဒါနံ ဒေတူ’’တိ အာဘရဏေဟိ သဒ္ဓိံ သတ္တရတနပူရာနိ သကဋာနိ ဥဘောသု ပဿေသု ပေသေသိ။ သောပိ အတ္တနော ကာယာရုဠှမေဝ အာဘရဏဘဏ္ဍံ ဩမုဉ္စိတွာ သမ္ပတ္တယာစကာနံ အဋ္ဌာရသ ဝါရေ ဒတွာ အဝသေသံ သဗ္ဗံ အဒါသိ။ သော နဂရာ နိက္ခမိတွာ စ နိဝတ္တိတွာ ဩလောကေတုကာမော အဟောသိ။ အထဿ မနံ ပဋိစ္စ ရထပ္ပမာဏဋ္ဌာနေ မဟာပထဝီ ဘိဇ္ဇိတွာ ကုလာလစက္ကံ ဝိယ ပရိဝတ္တိတွာ ရထံ နဂရာဘိမုခံ အကာသိ။ သော မာတာပိတူနံ ဝသနဋ္ဌာနံ ဩလောကေသိ။ တေန ကာရဏေန ပထဝီကမ္ပော အဟောသိ။ တေန ဝုတ္တံ –

‘‘နိက္ခမိတွာန နဂရာ, နိဝတ္တိတွာ ဝိလောကိတေ၊

တဒါပိ ပထဝီ ကမ္ပိ, သိနေရုဝနဝဋံသကာ’’တိ။ (စရိယာ။ ၁။၉၃)၊

သယံ ပန ဩလောကေတွာ မဒ္ဒိမ္ပိ ဩလောကာပေတုံ ဂါထမာဟ –

၁၈၆၂။ ‘‘ဣင်္ဃ မဒ္ဒိ နိသာမေဟိ, ရမ္မရူပံဝ ဒိဿတိ၊

အာဝါသံ သိဝိသေဋ္ဌဿ, ပေတ္တိကံ ဘဝနံ မမာ’’တိ။

တတ္ထ နိသာမေဟီတိ ဩလောကေဟိ။

အထ မဟာသတ္တော သဟဇာတေ သဋ္ဌိသဟဿအမစ္စေ စ သေသဇနဉ္စ နိဝတ္တာပေတွာ ရထံ ပါဇေန္တော မဒ္ဒိံ အာဟ – ‘‘ဘဒ္ဒေ, သစေ ပစ္ဆတော ယာစကာ အာဂစ္ဆန္တိ, ဥပဓာရေယျာသီ’’တိ။ သာပိ ဩလောကေန္တီ နိသီဒိ။ အထဿ သတ္တသတကံ မဟာဒါနံ သမ္ပာပုဏိတုံ အသက္ကောန္တာ စတ္တာရော ဗြာဟ္မဏာ နဂရံ အာဂန္တွာ ‘‘ကုဟိံ ဝေဿန္တရော ရာဇာ’’တိ ပုစ္ဆိတွာ ‘‘ဒါနံ ဒတွာ ဂတော’’တိ ဝုတ္တေ ‘‘ကိဉ္စိ ဂဟေတွာ ဂတော’’တိ ပုစ္ဆိတွာ ‘‘ရထေန ဂတော’’တိ သုတွာ ‘‘အဿေ နံ ယာစိဿာမာ’’တိ အနုဗန္ဓိံသု။ အထ မဒ္ဒီ တေ အာဂစ္ဆန္တေ ဒိသွာ ‘‘ယာစကာ အာဂစ္ဆန္တိ, ဒေဝါ’’တိ အာရောစေသိ။ မဟာသတ္တော ရထံ ဌပေသိ။ တေ အာဂန္တွာ အဿေ ယာစိံသု။ မဟာသတ္တော အဿေ အဒါသိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၈၆၃။ ‘‘တံ ဗြာဟ္မဏာ အနွဂမုံ, တေ နံ အဿေ အယာစိသုံ၊

ယာစိတော ပဋိပါဒေသိ, စတုန္နံ စတုရော ဟယေ’’တိ။

အဿေသု ပန ဒိန္နေသု ရထဓုရံ အာကာသေယေဝ အဋ္ဌာသိ။ အထ ဗြာဟ္မဏေသု ဂတမတ္တေသုယေဝ စတ္တာရော ဒေဝပုတ္တာ ရောဟိစ္စမိဂဝဏ္ဏေန အာဂန္တွာ ရထဓုရံ သမ္ပဋိစ္ဆိတွာ အဂမံသု။ မဟာသတ္တော တေသံ ဒေဝပုတ္တဘာဝံ ဉတွာ ဣမံ ဂါထမာဟ –

၁၈၆၄။ ‘‘ဣင်္ဃ မဒ္ဒိ နိသာမေဟိ, စိတ္တရူပံဝ ဒိဿတိ၊

မိဂရောဟိစ္စဝဏ္ဏေန, ဒက္ခိဏဿာ ဝဟန္တိ မ’’န္တိ။

တတ္ထ ဒက္ခိဏဿာတိ သုသိက္ခိတာ အဿာ ဝိယ မံ ဝဟန္တိ။

အထ နံ ဧဝံ ဂစ္ဆန္တံ အပရော ဗြာဟ္မဏော အာဂန္တွာ ရထံ ယာစိ။ မဟာသတ္တော ပုတ္တဒါရံ ဩတာရေတွာ တဿ ရထံ အဒါသိ။ ရထေ ပန ဒိန္နေ ဒေဝပုတ္တာ အန္တရဓာယိံသု။ ရထဿ ဒိန္နဘာဝံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၈၆၅။ ‘‘အထေတ္ထ ပဉ္စမော အာဂါ, သော တံ ရထမယာစထ၊

တဿ တံ ယာစိတောဒါသိ, န စဿုပဟတော မနော။

၁၈၆၆။ ‘‘တတော ဝေဿန္တရော ရာဇာ, ဩရောပေတွာ သကံ ဇနံ၊

အဿာသယိ အဿရထံ, ဗြာဟ္မဏဿ ဓနေသိနော’’တိ။

တတ္ထ အထေတ္ထာတိ အထ တသ္မိံ ဝနေ။ န စဿုပဟတော မနောတိ န စဿ မနော ဩလီနော။ အဿာသယီတိ ပရိတောသေန္တော နိယျာဒေသိ။

တတော ပဋ္ဌာယ ပန တေ သဗ္ဗေပိ ပတ္တိကာဝ အဟေသုံ။ အထ မဟာသတ္တော မဒ္ဒိံ အဝေါစ –

၁၈၆၇။ ‘‘တွံ မဒ္ဒိ ကဏှံ ဂဏှာဟိ, လဟု ဧသာ ကနိဋ္ဌိကာ၊

အဟံ ဇာလိံ ဂဟေဿာမိ, ဂရုကော ဘာတိကော ဟိ သော’’တိ။

ဧဝဉ္စ ပန ဝတွာ ဥဘောပိ ခတ္တိယာ ဒွေ ဒါရကေ အင်္ကေနာဒါယ ပက္ကမိံသု။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၈၆၈။ ‘‘ရာဇာ ကုမာရမာဒါယ, ရာဇပုတ္တီ စ ဒါရိကံ၊

သမ္မောဒမာနာ ပက္ကာမုံ, အညမညံ ပိယံဝဒါ’’တိ။

ဒါနကဏ္ဍဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။

ဝနပဝေသနကဏ္ဍဝဏ္ဏနာ

တေ ပဋိပထံ အာဂစ္ဆန္တေ မနုဿေ ဒိသွာ ‘‘ကုဟိံ ဝင်္ကပဗ္ဗတော’’တိ ပုစ္ဆန္တိ။ မနုဿာ ‘‘ဒူရေ’’တိ ဝဒန္တိ။ တေန ဝုတ္တံ –

၁၈၆၉။ ‘‘ယဒိ ကေစိ မနုဇာ ဧန္တိ, အနုမဂ္ဂေ ပဋိပထေ၊

မဂ္ဂံ တေ ပဋိပုစ္ဆာမ, ‘ကုဟိံ ဝင်္ကတပဗ္ဗတော’။

၁၈၇၀။ ‘‘တေ တတ္ထ အမှေ ပဿိတွာ, ကလုနံ ပရိဒေဝယုံ၊

ဒုက္ခံ တေ ပဋိဝေဒေန္တိ, ဒူရေ ဝင်္ကတပဗ္ဗတော’’တိ။

မဂ္ဂဿ ဥဘောသု ပဿေသု ဝိဝိဓဖလဓာရိနော ရုက္ခေ ဒိသွာ ဒါရကာ ကန္ဒန္တိ။ မဟာသတ္တဿာနုဘာဝေန ဖလဓာရိနော ရုက္ခာ ဩနမိတွာ ဟတ္ထသမ္ဖဿံ အာဂစ္ဆန္တိ။ တတော သုပက္ကဖလာဖလာနိ ဥစ္စိနိတွာ တေသံ ဒေတိ။ တံ ဒိသွာ မဒ္ဒီ အစ္ဆရိယံ ပဝေဒေသိ။ တေန ဝုတ္တံ –

၁၈၇၁။ ‘‘ယဒိ ပဿန္တိ ပဝနေ, ဒါရကာ ဖလိနေ ဒုမေ၊

တေသံ ဖလာနံ ဟေတုမှိ, ဥပရောဒန္တိ ဒါရကာ။

၁၈၇၂။ ‘‘ရောဒန္တေ ဒါရကေ ဒိသွာ, ဥဗ္ဗိဒ္ဓါ ဝိပုလာ ဒုမာ၊

သယမေဝေါနမိတွာန, ဥပဂစ္ဆန္တိ ဒါရကေ။

၁၈၇၃။ ‘‘ဣဒံ အစ္ဆေရကံ ဒိသွာ, အဗ္ဘုတံ လောမဟံသနံ၊

သာဓုကာရံ ပဝတ္တေသိ, မဒ္ဒီ သဗ္ဗင်္ဂသောဘနာ။

၁၈၇၄။ ‘‘အစ္ဆေရံ ဝတ လောကသ္မိံ, အဗ္ဘုတံ လောမဟံသနံ၊

ဝေဿန္တရဿ တေဇေန, သယမေဝေါနတာ ဒုမာ’’တိ။

ဇေတုတ္တရနဂရတော သုဝဏ္ဏဂိရိတာလော နာမ ပဗ္ဗတော ပဉ္စ ယောဇနာနိ, တတော ကောန္တိမာရာ နာမ နဒီ ပဉ္စ ယောဇနာနိ, တတော အဉ္စရဂိရိ နာမ ပဗ္ဗတော ပဉ္စ ယောဇနာနိ, တတော ဒုန္နိဝိဋ္ဌဗြာဟ္မဏဂါမော နာမ ပဉ္စ ယောဇနာနိ, တတော မာတုလနဂရံ ဒသ ယောဇနာနိ။ ဣတိ တံ မဂ္ဂံ ဇေတုတ္တရနဂရတော တိံသယောဇနံ ဟောတိ။ ဒေဝတာ တံ မဂ္ဂံ သံခိပိံသု။ တေ ဧကဒိဝသေနေဝ မာတုလနဂရံ ပါပုဏိံသု။ တေန ဝုတ္တံ –

၁၈၇၅။ ‘‘သင်္ခိပိံသု ပထံ ယက္ခာ, အနုကမ္ပာယ ဒါရကေ၊

နိက္ခန္တဒိဝသေနေဝ, စေတရဋ္ဌံ ဥပါဂမု’’န္တိ။

ဥပဂစ္ဆန္တာ စ ပန ဇေတုတ္တရနဂရတော ပါတရာသသမယေ နိက္ခမိတွာ သာယနှသမယေ စေတရဋ္ဌေ မာတုလနဂရံ ပတ္တာ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၈၇၆။ ‘‘တေ ဂန္တွာ ဒီဃမဒ္ဓါနံ, စေတရဋ္ဌံ ဥပါဂမုံ၊

ဣဒ္ဓံ ဖီတံ ဇနပဒံ, ဗဟုမံသသုရောဒန’’န္တိ။

တဒါ မာတုလနဂရေ သဋ္ဌိ ခတ္တိယသဟဿာနိ ဝသန္တိ။ မဟာသတ္တော အန္တောနဂရံ အပဝိသိတွာ နဂရဒွါရေယေဝ သာလာယံ နိသီဒိ။ အထဿ မဒ္ဒီ ဗောဓိသတ္တဿ ပါဒေသု ရဇံ ပုဉ္ဆိတွာ ပါဒေ သမ္ဗာဟိတွာ ‘‘ဝေဿန္တရဿ အာဂတဘာဝံ ဇာနာပေဿာမီ’’တိ သာလာတော နိက္ခမိတွာ တဿ စက္ခုပထေ သာလာဒွါရေ အဋ္ဌာသိ။ နဂရံ ပဝိသန္တိယော စ နိက္ခမန္တိယော စ ဣတ္ထိယော တံ ဒိသွာ ပရိဝါရေသုံ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၈၇၇။ ‘‘စေတိယော ပရိဝါရိံသု, ဒိသွာ လက္ခဏမာဂတံ၊

သုခုမာလီ ဝတ အယျာ, ပတ္တိကာ ပရိဓာဝတိ။

၁၈၇၈။ ‘‘ဝယှာဟိ ပရိယာယိတွာ, သိဝိကာယ ရထေန စ၊

သာဇ္ဇ မဒ္ဒီ အရညသ္မိံ, ပတ္တိကာ ပရိဓာဝတီ’’တိ။

တတ္ထ လက္ခဏမာဂတန္တိ လက္ခဏသမ္ပန္နံ မဒ္ဒိံ အာဂတံ။ ပရိဓာဝတီတိ ဧဝံ သုခုမာလီ ဟုတွာ ပတ္တိကာဝ ဝိစရတိ။ ပရိယာယိတွာတိ ဇေတုတ္တရနဂရေ ဝိစရိတွာ။ သိဝိကာယာတိ သုဝဏ္ဏသိဝိကာယ။

မဟာဇနော မဒ္ဒိဉ္စ ဝေဿန္တရဉ္စ ဒွေ ပုတ္တေ စဿ အနာထာဂမနေန အာဂတေ ဒိသွာ ဂန္တွာ ရာဇူနံ အာစိက္ခိ။ သဋ္ဌိသဟဿာ ရာဇာနော ရောဒန္တာ ပရိဒေဝန္တာ တဿ သန္တိကံ အာဂမံသု။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၈၇၉။ ‘‘တံ ဒိသွာ စေတပါမောက္ခာ, ရောဒမာနာ ဥပါဂမုံ၊

ကစ္စိ နု ဒေဝ ကုသလံ, ကစ္စိ ဒေဝ အနာမယံ၊

ကစ္စိ ပိတာ အရောဂေါ တေ, သိဝီနဉ္စ အနာမယံ။

၁၈၈၀။ ‘‘ကော တေ ဗလံ မဟာရာဇ, ကော နု တေ ရထမဏ္ဍလံ၊

အနဿကော အရထကော, ဒီဃမဒ္ဓါနမာဂတော၊

ကစ္စာမိတ္တေဟိ ပကတော, အနုပ္ပတ္တောသိမံ ဒိသ’’န္တိ။

တတ္ထ ဒိသွာတိ ဒူရတောဝ ပဿိတွာ။ စေတပါမောက္ခာတိ စေတရာဇာနော။ ဥပါဂမုန္တိ ဥပသင်္ကမိံသု။ ကုသလန္တိ အာရောဂျံ။ အနာမယန္တိ နိဒ္ဒုက္ခဘာဝံ။ ကော တေ ဗလန္တိ ကုဟိံ တဝ ဗလကာယော။ ရထမဏ္ဍလန္တိ ယေနာသိ ရထေန အာဂတော, သော ကုဟိန္တိ ပုစ္ဆန္တိ။ အနဿကောတိ အဿဝိရဟိတော။ အရထကောတိ အယာနကော။ ဒီဃမဒ္ဓါနမာဂတောတိ ဒီဃမဂ္ဂံ အာဂတော။ ပကတောတိ အဘိဘူတော။

အထ နေသံ မဟာသတ္တော အတ္တနော အာဂတကာရဏံ ကထေန္တော အာဟ –

၁၈၈၁။ ‘‘ကုသလဉ္စေဝ မေ သမ္မာ, အထော သမ္မာ အနာမယံ၊

အထော ပိတာ အရောဂေါ မေ, သိဝီနဉ္စ အနာမယံ။

၁၈၈၂။ ‘‘အဟဉှိ ကုဉ္ဇရံ ဒဇ္ဇံ, ဤသာဒန္တံ ဥရူဠှဝံ၊

ခေတ္တညုံ သဗ္ဗယုဒ္ဓါနံ, သဗ္ဗသေတံ ဂဇုတ္တမံ။

၁၈၈၃။ ‘‘ပဏ္ဍုကမ္ဗလသဉ္ဆန္နံ, ပဘိန္နံ သတ္တုမဒ္ဒနံ၊

ဒန္တိံ သဝါလဗီဇနိံ, သေတံ ကေလာသသာဒိသံ။

၁၈၈၄။ ‘‘သသေတစ္ဆတ္တံ သဥပါဓေယျံ, သာထဗ္ဗနံ သဟတ္ထိပံ၊

အဂ္ဂယာနံ ရာဇဝါဟိံ, ဗြာဟ္မဏာနံ အဒါသဟံ။

၁၈၈၅။ ‘‘တသ္မိံ မေ သိဝယော ကုဒ္ဓါ, ပိတာ စုပဟတောမနော၊

အဝရုဒ္ဓသိ မံ ရာဇာ, ဝင်္ကံ ဂစ္ဆာမိ ပဗ္ဗတံ၊

ဩကာသံ သမ္မာ ဇာနာထ, ဝနေ ယတ္ထ ဝသာမသေ’’တိ။

တတ္ထ တသ္မိံ မေတိ တသ္မိံ ကာရဏေ မယှံ သိဝယော ကုဒ္ဓါ။ ဥပဟတောမနောတိ ဥပဟတစိတ္တော ကုဒ္ဓေါဝ မံ ရဋ္ဌာ ပဗ္ဗာဇေသိ။ ယတ္ထာတိ ယသ္မိံ ဝနေ မယံ ဝသေယျာမ, တတ္ထ ဝသနောကာသံ ဇာနာထာတိ။

တေ ရာဇာနော အာဟံသု –

၁၈၈၆။ ‘‘သွာဂတံ တေ မဟာရာဇ, အထော တေ အဒုရာဂတံ၊

ဣဿရောသိ အနုပ္ပတ္တော, ယံ ဣဓတ္ထိ ပဝေဒယ။

၁၈၈၇။ ‘‘သာကံ ဘိသံ မဓုံ မံသံ, သုဒ္ဓံ သာလီနမောဒနံ၊

ပရိဘုဉ္ဇ မဟာရာဇ, ပါဟုနော နောသိ အာဂတော’’တိ။

တတ္ထ ပဝေဒယာတိ ကထေဟိ, သဗ္ဗံ ပဋိယာဒေတွာ ဒဿာမ။ ဘိသန္တိ ဘိသမူလံ, ယံကိဉ္စိ ကန္ဒဇာတံ ဝါ။

ဝေဿန္တရော အာဟ –

၁၈၈၈။ ‘‘ပဋိဂ္ဂဟိတံ ယံ ဒိန္နံ, သဗ္ဗဿ အဂ္ဃိယံ ကတံ၊

အဝရုဒ္ဓသိ မံ ရာဇာ, ဝင်္ကံ ဂစ္ဆာမိ ပဗ္ဗတံ၊

ဩကာသံ သမ္မာ ဇာနာထ, ဝနေ ယတ္ထ ဝသာမသေ’’တိ။

တတ္ထ ပဋိဂ္ဂဟိတန္တိ သဗ္ဗမေတံ တုမှေဟိ ဒိန္နံ မယာ စ ပဋိဂ္ဂဟိတမေဝ ဟောတု, သဗ္ဗဿ တုမှေဟိ မယှံ အဂ္ဃိယံ နိဝေဒနံ ကတံ။ ရာဇာ ပန မံ အဝရုဒ္ဓသိ ရဋ္ဌာ ပဗ္ဗာဇေသိ, တသ္မာ ဝင်္ကမေဝ ဂမိဿာမိ, တသ္မိံ မေ အရညေ ဝသနဋ္ဌာနံ ဇာနာထာတိ။

တေ ရာဇာနော အာဟံသု –

၁၈၈၉။ ‘‘ဣဓေဝ တာဝ အစ္ဆဿု, စေတရဋ္ဌေ ရထေသဘ၊

ယာဝ စေတာ ဂမိဿန္တိ, ရညော သန္တိက ယာစိတုံ။

၁၈၉၀။ ‘‘နိဇ္ဈာပေတုံ မဟာရာဇံ, သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနံ၊

တံ တံ စေတာ ပုရက္ခတွာ, ပတီတာ လဒ္ဓပစ္စယာ၊

ပရိဝါရေတွာန ဂစ္ဆန္တိ, ဧဝံ ဇာနာဟိ ခတ္တိယာ’’တိ။

တတ္ထ ရညော သန္တိက ယာစိတုန္တိ ရညော သန္တိကံ ယာစနတ္ထာယ ဂမိဿန္တိ။ နိဇ္ဈာပေတုန္တိ တုမှာကံ နိဒ္ဒေါသဘာဝံ ဇာနာပေတုံ။ လဒ္ဓပစ္စယာတိ လဒ္ဓပတိဋ္ဌာ။ ဂစ္ဆန္တီတိ ဂမိဿန္တိ။

မဟာသတ္တော အာဟ –

၁၈၉၁။ ‘‘မာ ဝေါ ရုစ္စိတ္ထ ဂမနံ, ရညော သန္တိက ယာစိတုံ၊

နိဇ္ဈာပေတုံ မဟာရာဇံ, ရာဇာပိ တတ္ထ နိဿရော။

၁၈၉၂။ ‘‘အစ္စုဂ္ဂတာ ဟိ သိဝယော, ဗလဂ္ဂါ နေဂမာ စ ယေ၊

တေ ဝိဓံသေတုမိစ္ဆန္တိ, ရာဇာနံ မမ ကာရဏာ’’တိ။

တတ္ထ တတ္ထာတိ တသ္မိံ မမ နိဒ္ဒေါသဘာဝံ နိဇ္ဈာပနေ ရာဇာပိ အနိဿရော။ အစ္စုဂ္ဂတာတိ အတိကုဒ္ဓါ။ ဗလဂ္ဂါတိ ဗလကာယာ။ ဝိဓံသေတုန္တိ ရဇ္ဇတော နီဟရိတုံ။ ရာဇာနန္တိ ရာဇာနမ္ပိ။

တေ ရာဇာနော အာဟံသု –

၁၈၉၃။ ‘‘သစေ ဧသာ ပဝတ္တေတ္ထ, ရဋ္ဌသ္မိံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎန၊

ဣဓေဝ ရဇ္ဇံ ကာရေဟိ, စေတေဟိ ပရိဝါရိတော။

၁၈၉၄။ ‘‘ဣဒ္ဓံ ဖီတဉ္စိဒံ ရဋ္ဌံ, ဣဒ္ဓေါ ဇနပဒေါ မဟာ၊

မတိံ ကရောဟိ တွံ ဒေဝ, ရဇ္ဇဿ မနုသာသိတု’’န္တိ။

တတ္ထ သစေ ဧသာ ပဝတ္တေတ္ထာတိ သစေ ဧတသ္မိံ ရဋ္ဌေ ဧသာ ပဝတ္တိ။ ရဇ္ဇဿ မနုသာသိတုန္တိ ရဇ္ဇံ သမနုသာသိတုံ, အယမေဝ ဝါ ပါဌော။

ဝေဿန္တရော အာဟ –

၁၈၉၅။ ‘‘န မေ ဆန္ဒော မတိ အတ္ထိ, ရဇ္ဇဿ အနုသာသိတုံ၊

ပဗ္ဗာဇိတဿ ရဋ္ဌသ္မာ, စေတပုတ္တာ သုဏာထ မေ။

၁၈၉၆။ ‘‘အတုဋ္ဌာ သိဝယော အာသုံ, ဗလဂ္ဂါ နေဂမာ စ ယေ၊

ပဗ္ဗာဇိတဿ ရဋ္ဌသ္မာ, စေတာ ရဇ္ဇေဘိသေစယုံ။

၁၈၉၇။ ‘‘အသမ္မောဒိယမ္ပိ ဝေါ အဿ, အစ္စန္တံ မမ ကာရဏာ၊

သိဝီဟိ ဘဏ္ဍနံ စာပိ, ဝိဂ္ဂဟော မေ န ရုစ္စတိ။

၁၈၉၈။ ‘‘အထဿ ဘဏ္ဍနံ ဃောရံ, သမ္ပဟာရော အနပ္ပကော၊

ဧကဿ ကာရဏာ မယှံ, ဟိံသေယျ ဗဟုကော ဇနော။

၁၈၉၉။ ‘‘ပဋိဂ္ဂဟိတံ ယံ ဒိန္နံ, သဗ္ဗဿ အဂ္ဃိယံ ကတံ၊

အဝရုဒ္ဓသိ မံ ရာဇာ, ဝင်္ကံ ဂစ္ဆာမိ ပဗ္ဗတံ၊

ဩကာသံ သမ္မာ ဇာနာထ, ဝနေ ယတ္ထ ဝသာမသေ’’တိ။

တတ္ထ စေတာ ရဇ္ဇေဘိသေစယုန္တိ စေတရဋ္ဌဝါသိနော ကိရ ဝေဿန္တရံ ရဇ္ဇေ အဘိသိဉ္စိံသူတိ တုမှာကမ္ပိ တေ အတုဋ္ဌာ အာသုံ။ အသမ္မောဒိယန္တိ အသာမဂ္ဂိယံ။ အဿာတိ ဘဝေယျ။ အထဿာတိ အထ မယှံ ဧကဿ ကာရဏာ တုမှာကံ ဘဏ္ဍနံ ဘဝိဿတီတိ။

ဧဝံ မဟာသတ္တော အနေကပရိယာယေန ယာစိတောပိ ရဇ္ဇံ န ဣစ္ဆိ။ အထဿ တေ စေတရာဇာနော မဟန္တံ သက္ကာရံ ကရိံသု။ သော နဂရံ ပဝိသိတုံ န ဣစ္ဆိ။ အထ နံ သာလမေဝ အလင်္ကရိတွာ သာဏိယာ ပရိက္ခေပံ ကတွာ မဟာသယနံ ပညာပေတွာ သဗ္ဗေ အာရက္ခံ ကရိံသု။ သော ဧကရတ္တိံ တေဟိ သင်္ဂဟိတာရက္ခော သာလာယံ သယိတွာ ပုနဒိဝသေ ပါတောဝ နှတွာ နာနဂ္ဂရသဘောဇနံ ဘုဉ္ဇိတွာ တေဟိ ပရိဝုတော နိက္ခမိ။ သဋ္ဌိသဟဿာ ခတ္တိယာ တေန သဒ္ဓိံ ပန္နရသယောဇနမဂ္ဂံ ဂန္တွာ ဝနဒွါရေ ဌတွာ ပုရတော ပန္နရသယောဇနမဂ္ဂံ အာစိက္ခန္တာ အာဟံသု –

၁၉၀၀။ ‘‘တဂ္ဃ တေ မယမက္ခာမ, ယထာပိ ကုသလာ တထာ၊

ရာဇိသီ ယတ္ထ သမ္မန္တိ, အာဟုတဂ္ဂီ သမာဟိတာ။

၁၉၀၁။ ‘‘ဧသ သေလော မဟာရာဇ, ပဗ္ဗတော ဂန္ဓမာဒနော၊

ယတ္ထ တွံ သဟ ပုတ္တေဟိ, သဟ ဘရိယာယ စစ္ဆသိ။

၁၉၀၂။ ‘‘တံ စေတာ အနုသာသိံသု, အဿုနေတ္တာ ရုဒံမုခါ၊

ဣတော ဂစ္ဆ မဟာရာဇ, ဥဇုံ ယေနုတ္တရာမုခေါ။

၁၉၀၃။ ‘‘အထ ဒက္ခိသိ ဘဒ္ဒန္တေ, ဝေပုလ္လံ နာမ ပဗ္ဗတံ၊

နာနာဒုမဂဏာကိဏ္ဏံ, သီတစ္ဆာယံ မနောရမံ။

၁၉၀၄။ ‘‘တမတိက္ကမ္မ ဘဒ္ဒန္တေ, အထ ဒက္ခိသိ အာပဂံ၊

နဒိံ ကေတုမတိံ နာမ, ဂမ္ဘီရံ ဂိရိဂဗ္ဘရံ။

၁၉၀၅။ ‘‘ပုထုလောမမစ္ဆာကိဏ္ဏံ, သုပတိတ္ထံ မဟောဒကံ၊

တတ္ထ နှတွာ ပိဝိတွာ စ, အဿာသေတွာ သပုတ္တကေ။

၁၉၀၆။ ‘‘အထ ဒက္ခိသိ ဘဒ္ဒန္တေ, နိဂြောဓံ မဓုပိပ္ဖလံ၊

ရမ္မကေ သိခရေ ဇာတံ, သီတစ္ဆာယံ မနောရမံ။

၁၉၀၇။ ‘‘အထ ဒက္ခိသိ ဘဒ္ဒန္တေ, နာဠိကံ နာမ ပဗ္ဗတံ၊

နာနာဒိဇဂဏာကိဏ္ဏံ, သေလံ ကိမ္ပုရိသာယုတံ။

၁၉၀၈။ ‘‘တဿ ဥတ္တရပုဗ္ဗေန, မုစလိန္ဒော နာမ သော သရော၊

ပုဏ္ဍရီကေဟိ သဉ္ဆန္နော, သေတသောဂန္ဓိကေဟိ စ။

၁၉၀၉။ ‘‘သော ဝနံ မေဃသင်္ကာသံ, ဓုဝံ ဟရိတသဒ္ဒလံ၊

သီဟောဝါမိသပေက္ခီဝ, ဝနသဏ္ဍံ ဝိဂါဟယ၊

ပုပ္ဖရုက္ခေဟိ သဉ္ဆန္နံ, ဖလရုက္ခေဟိ စူဘယံ။

၁၉၁၀။ ‘‘တတ္ထ ဗိန္ဒုဿရာ ဝဂ္ဂူ, နာနာဝဏ္ဏာ ဗဟူ ဒိဇာ၊

ကူဇန္တမုပကူဇန္တိ, ဥတုသံပုပ္ဖိတေ ဒုမေ။

၁၉၁၁။ ‘‘ဂန္တွာ ဂိရိဝိဒုဂ္ဂါနံ, နဒီနံ ပဘဝါနိ စ၊

သော ဒက္ခိသိ ပေါက္ခရဏိံ, ကရဉ္ဇကကုဓာယုတံ။

၁၉၁၂။ ‘‘ပုထုလောမမစ္ဆာကိဏ္ဏံ, သုပတိတ္ထံ မဟောဒကံ၊

သမဉ္စ စတုရံသဉ္စ, သာဒုံ အပ္ပဋိဂန္ဓိယံ။

၁၉၁၃။ ‘‘တဿာ ဥတ္တရပုဗ္ဗေန, ပဏ္ဏသာလံ အမာပယ၊

ပဏ္ဏသာလံ အမာပေတွာ, ဥဉ္ဆာစရိယာယ ဤဟထာ’’တိ။

တတ္ထ ရာဇိသီတိ ရာဇာနော ဟုတွာ ပဗ္ဗဇိတာ။ သမာဟိတာတိ ဧကဂ္ဂစိတ္တာ။ ဧသာတိ ဒက္ခိဏဟတ္ထံ ဥက္ခိပိတွာ ဣမိနာ ပဗ္ဗတပါဒေန ဂစ္ဆထာတိ အာစိက္ခန္တာ ဝဒန္တိ။ အစ္ဆသီတိ ဝသိဿသိ။ အာပဂန္တိ ဥဒကဝါဟနဒိအာဝဋ္ဋံ။ ဂိရိဂဗ္ဘရန္တိ ဂိရီနံ ကုစ္ဆိတော ပဝတ္တံ။ မဓုပိပ္ဖလန္တိ မဓုရဖလံ။ ရမ္မကေတိ ရမဏီယေ။ ကိမ္ပုရိသာယုတန္တိ ကိမ္ပုရိသေဟိ အာယုတံ ပရိကိဏ္ဏံ။ သေတသောဂန္ဓီကေဟိ စာတိ နာနပ္ပကာရေဟိ သေတုပ္ပလေဟိ စေဝ သောဂန္ဓိကေဟိ စ သဉ္ဆန္နော။ သီဟောဝါမိသပေက္ခီဝါတိ အာမိသံ ပေက္ခန္တော သီဟော ဝိယ။

ဗိန္ဒုဿရာတိ သမ္ပိဏ္ဍိတဿရာ။ ဝဂ္ဂူတိ မဓုရဿရာ။ ကူဇန္တမုပကူဇန္တီတိ ပဌမံ ကူဇမာနံ ပက္ခိံ ပစ္ဆာ ဥပကူဇန္တိ။ ဥတုသံပုပ္ဖိတေ ဒုမေတိ ဥတုသမယေ ပုပ္ဖိတေ ဒုမေ နိလီယိတွာ ကူဇန္တံ ဥပကူဇန္တိ။ သော ဒက္ခိသီတိ သော တွံ ပဿိဿသီတိ အတ္ထော။ ကရဉ္ဇကကုဓာယုတန္တိ ကရဉ္ဇရုက္ခေဟိ စ ကကုဓရုက္ခေဟိ စ သမ္ပရိကိဏ္ဏံ။ အပ္ပဋိဂန္ဓိယန္တိ ပဋိကူလဂန္ဓဝိရဟိတံ မဓုရောဒကပရိကိဏ္ဏံနာနပ္ပကာရပဒုမုပ္ပလာဒီဟိ သဉ္ဆန္နံ။ ပဏ္ဏသာလံ အမာပယာတိ ပဏ္ဏသာလံ မာပေယျာသိ။ အမာပေတွာတိ မာပေတွာ။ ဥဉ္ဆာစရိယာယ ဤဟထာတိ အထ တုမှေ, ဒေဝ, ဥဉ္ဆာစရိယာယ ယာပေန္တာ အပ္ပမတ္တာ ဤဟထ, အာရဒ္ဓဝီရိယာ ဟုတွာ ဝိဟရေယျာထာတိ အတ္ထော။

ဧဝံ တေ ရာဇာနော တဿ ပန္နရသယောဇနမဂ္ဂံ အာစိက္ခိတွာ တံ ဥယျောဇေတွာ ဝေဿန္တရဿ အန္တရာယဘယဿ ဝိနောဒနတ္ထံ ‘‘မာ ကောစိဒေဝ ပစ္စာမိတ္တော ဩကာသံ လဘေယျာ’’တိ စိန္တေတွာ ဧကံ ဗျတ္တံ သုသိက္ခိတံ စေတပုတ္တံ အာမန္တေတွာ ‘‘တွံ ဂစ္ဆန္တေ စ အာဂစ္ဆန္တေ စ ပရိဂ္ဂဏှာဟီ’’တိ ဝနဒွါရေ အာရက္ခဏတ္ထာယ ဌပေတွာ သကနဂရံ ဂမိံသု။ ဝေဿန္တရောပိ သပုတ္တဒါရော ဂန္ဓမာဒနပဗ္ဗတံ ပတွာ, တံ ဒိဝသံ တတ္ထ ဝသိတွာ တတော ဥတ္တရာဘိမုခေါ ဝေပုလ္လပဗ္ဗတပါဒေန ဂန္တွာ, ကေတုမတိယာ နာမ နဒိယာ တီရေ နိသီဒိတွာ ဝနစရကေန ဒိန္နံ မဓုမံသံ ခါဒိတွာ တဿ သုဝဏ္ဏသူစိံ ဒတွာ တတ္ထ နှတွာ ပိဝိတွာ ပဋိပ္ပဿဒ္ဓဒရထော နဒိတော ဥတ္တရိတွာ သာနုပဗ္ဗတသိခရေ ဌိတဿ နိဂြောဓဿ မူလေ ထောကံ နိသီဒိတွာ နိဂြောဓဖလာနိ ခါဒိတွာ ဥဋ္ဌာယ ဂစ္ဆန္တော နာဠိကံ နာမ ပဗ္ဗတံ ပတွာ တံ ပရိဟရန္တော မုစလိန္ဒသရံ ဂန္တွာ သရဿ တီရေန ပုဗ္ဗုတ္တရကဏ္ဏံ ပတွာ, ဧကပဒိကမဂ္ဂေန ဝနဃဋံ ပဝိသိတွာ တံ အတိက္ကမ္မ ဂိရိဝိဒုဂ္ဂါနံ နဒိပ္ပဘဝါနံ ပုရတော စတုရံသပေါက္ခရဏိံ ပါပုဏိ။

တသ္မိံ ခဏေ သက္ကော အာဝဇ္ဇေန္တော ‘‘မဟာသတ္တော ဟိမဝန္တံ ပဝိဋ္ဌော’’တိ ဉတွာ ‘‘တဿ ဝသနဋ္ဌာနံ လဒ္ဓုံ ဝဋ္ဋတီ’’တိ စိန္တေတွာ ဝိဿကမ္မံ ပက္ကောသာပေတွာ ‘‘ဂစ္ဆ, တာတ, တွံ ဝင်္ကပဗ္ဗတကုဈစ္ဆိမှိ ရမဏီယေ ဌာနေ အဿမပဒံ မာပေတွာ ဧဟီ’’တိ ပေသေသိ။ သော ‘‘သာဓု, ဒေဝါ’’တိ ဒေဝလောကတော ဩတရိတွာ တတ္ထ ဒွေ ပဏ္ဏသာလာယော ဒွေ စင်္ကမေ ရတ္တိဋ္ဌာနဒိဝါဋ္ဌာနာနိ စ မာပေတွာ စင်္ကမကောဋိယံ တေသု တေသု ဌာနေသု နာနာဖလဓရေ ရုက္ခေ စ ကဒလိဝနာနိ စ ဒဿေတွာ သဗ္ဗေ ပဗ္ဗဇိတပရိက္ခာရေ ပဋိယာဒေတွာ ‘‘ယေ ကေစိ ပဗ္ဗဇိတုကာမာ, တေ ဣမေ ဂဏှန္တူ’’တိ အက္ခရာနိ လိခိတွာ အမနုဿေ စ ဘေရဝသဒ္ဒေ မိဂပက္ခိနော စ ပဋိက္ကမာပေတွာ သကဋ္ဌာနမေဝ ဂတော။

မဟာသတ္တော ဧကပဒိကမဂ္ဂံ ဒိသွာ ‘‘ပဗ္ဗဇိတာနံ ဝသနဋ္ဌာနံ ဘဝိဿတီ’’တိ မဒ္ဒိဉ္စ ပုတ္တေ စ အဿမပဒဒွါရေ ဌပေတွာ အဿမပဒံ ပဝိသိတွာ အက္ခရာနိ ဩလောကေတွာ ‘‘သက္ကေနမှိ ဒိဋ္ဌော’’တိ ဉတွာ ပဏ္ဏသာလံ ပဝိသိတွာ ခဂ္ဂဉ္စ ဓနုဉ္စ အပနေတွာ သာဋကေ ဩမုဉ္စိတွာ ရတ္တဝါကစီရံ နိဝါသေတွာ အဇိနစမ္မံ အံသေ ကတွာ ဇဋာမဏ္ဍလံ ဗန္ဓိတွာ ဣသိဝေသံ ဂဟေတွာ ကတ္တရဒဏ္ဍံ အာဒါယ ပဏ္ဏသာလတော နိက္ခမိတွာ ပဗ္ဗဇိတသိရိံ သမုဗ္ဗဟန္တော ‘‘အဟော သုခံ, အဟော သုခံ, ပဗ္ဗဇ္ဇာ မေ အဓိဂတာ’’တိ ဥဒါနံ ဥဒါနေတွာ စင်္ကမံ အာရုယှ အပရာပရံ စင်္ကမိတွာ ပစ္စေကဗုဒ္ဓသဒိသေန ဥပသမေန ပုတ္တဒါရာနံ သန္တိကံ အဂမာသိ။ မဒ္ဒီပိ မဟာသတ္တဿ ပါဒေသု ပတိတွာ ရောဒိတွာ တေနေဝ သဒ္ဓိံ အဿမပဒံ ပဝိသိတွာ အတ္တနော ပဏ္ဏသာလံ ဂန္တွာ ဣသိဝေသံ ဂဏှိ။ ပစ္ဆာ ပုတ္တေပိ တာပသကုမာရကေ ကရိံသု။ စတ္တာရော ခတ္တိယာ ဝင်္ကပဗ္ဗတကုစ္ဆိမှိ ဝသိံသု။ အထ မဒ္ဒီ မဟာသတ္တံ ဝရံ ယာစိ ‘‘ဒေဝ, တုမှေ ဖလာဖလတ္ထာယ ဝနံ အဂန္တွာ ပုတ္တေ ဂဟေတွာ ဣဓေဝ ဟောထ, အဟံ ဖလာဖလံ အာဟရိဿာမီ’’တိ။ တတော ပဋ္ဌာယ သာ အရညတော ဖလာဖလာနိ အာဟရိတွာ တယော ဇနေ ပဋိဇဂ္ဂတိ။

ဗောဓိသတ္တောပိ တံ ဝရံ ယာစိ ‘‘ဘဒ္ဒေ, မဒ္ဒိ မယံ ဣတော ပဋ္ဌာယ ပဗ္ဗဇိတာ နာမ, ဣတ္ထီ စ နာမ ဗြဟ္မစရိယဿ မလံ, ဣတော ပဋ္ဌာယ အကာလေ မမ သန္တိကံ မာ အာဂစ္ဆာဟီ’’တိ။ သာ ‘‘သာဓူ’’တိ သမ္ပဋိစ္ဆိ။ မဟာသတ္တဿ မေတ္တာနုဘာဝေန သမန္တာ တိယောဇနေ သဗ္ဗေ တိရစ္ဆာနာပိ အညမညံ မေတ္တစိတ္တံ ပဋိလဘိံသု။ မဒ္ဒီဒေဝီပိ ပါတောဝ ဥဋ္ဌာယ ပါနီယပရိဘောဇနီယံ ဥပဋ္ဌာပေတွာ မုခေါဒကံ အာဟရိတွာ ဒန္တကဋ္ဌံ ဒတွာ အဿမပဒံ သမ္မဇ္ဇိတွာ ဒွေ ပုတ္တေ ပိတု သန္တိကေ ဌပေတွာ ပစ္ဆိခဏိတ္တိအင်္ကုသဟတ္ထာ အရညံ ပဝိသိတွာ ဝနမူလဖလာဖလာနိ အာဒါယ ပစ္ဆိံ ပူရေတွာ သာယနှသမယေ အရညတော အာဂန္တွာ ပဏ္ဏသာလာယ ဖလာဖလံ ဌပေတွာ နှတွာ ပုတ္တေ နှာပေသိ။ အထ စတ္တာရောပိ ဇနာ ပဏ္ဏသာလာဒွါရေ နိသီဒိတွာ ဖလာဖလံ ပရိဘုဉ္ဇန္တိ။ တတော မဒ္ဒီ ပုတ္တေ ဂဟေတွာ အတ္တနော ပဏ္ဏသာလံ ပါဝိသိ။ ဣမိနာ နိယာမေန တေ ပဗ္ဗတကုစ္ဆိမှိ သတ္တ မာသေ ဝသိံသူတိ။

ဝနပဝေသနကဏ္ဍဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။

ဇူဇကပဗ္ဗဝဏ္ဏနာ

တဒါ ကာလိင်္ဂရဋ္ဌေ ဒုန္နိဝိဋ္ဌဗြာဟ္မဏဂါမဝါသီ ဇူဇကော နာမ ဗြာဟ္မဏော ဘိက္ခာစရိယာယ ကဟာပဏသတံ လဘိတွာ ဧကသ္မိံ ဗြာဟ္မဏကုလေ ဌပေတွာ ပုန ဓနပရိယေသနတ္ထာယ ဂတော။ တသ္မိံ စိရာယန္တေ ဗြာဟ္မဏကုလာ ကဟာပဏသတံ ဝလဉ္ဇေတွာ ပစ္ဆာ ဣတရေန အာဂန္တွာ စောဒိယမာနာ ကဟာပဏေ ဒါတုံ အသက္ကောန္တာ အမိတ္တတာပနံ နာမ ဓီတရံ တဿ အဒံသု။ သော တံ အာဒါယ ကာလိင်္ဂရဋ္ဌေ ဒုန္နိဝိဋ္ဌဗြာဟ္မဏဂါမံ ဂန္တွာ ဝသိ။ အမိတ္တတာပနာ သမ္မာ ဗြာဟ္မဏံ ပရိစရတိ။ အထ အညေ တရုဏဗြာဟ္မဏာ တဿာ အာစာရသမ္ပတ္တိံ ဒိသွာ ‘‘အယံ မဟလ္လကဗြာဟ္မဏံ သမ္မာ ပဋိဇဂ္ဂတိ, တုမှေ ပန အမှေသု ကိံ ပမဇ္ဇထာ’’တိ အတ္တနော အတ္တနော ဘရိယာယော တဇ္ဇေန္တိ။ တာ ‘‘ဣမံ အမိတ္တတာပနံ ဣမမှာ ဂါမာ ပလာပေဿာမာ’’တိ နဒီတိတ္ထာဒီသု သန္နိပတိတွာ တံ ပရိဘာသိံသု။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၉၁၄။ ‘‘အဟု ဝါသီ ကလိင်္ဂေသု, ဇူဇကော နာမ ဗြာဟ္မဏော၊

တဿာသိ ဒဟရာ ဘရိယာ, နာမေနာမိတ္တတာပနာ။

၁၉၁၅။ ‘‘တာ နံ တတ္ထ ဂတာဝေါစုံ, နဒိံ ဥဒကဟာရိယာ၊

ထိယော နံ ပရိဘာသိံသု, သမာဂန္တွာ ကုတူဟလာ။

၁၉၁၆။ ‘‘အမိတ္တာ နူန တေ မာတာ, အမိတ္တော နူန တေ ပိတာ၊

ယေ တံ ဇိဏ္ဏဿ ပါဒံသု, ဧဝံ ဒဟရိယံ သတိံ။

၁၉၁၇။ ‘‘အဟိတံ ဝတ တေ ဉာတီ, မန္တယိံသု ရဟောဂတာ၊

ယေ တံ ဇိဏ္ဏဿ ပါဒံသု, ဧဝံ ဒဟရိယံ သတိံ။

၁၉၁၈။ ‘‘အမိတ္တာ ဝတ တေ ဉာတီ, မန္တယိံသု ရဟောဂတာ၊

ယေ တံ ဇိဏ္ဏဿ ပါဒံသု, ဧဝံ ဒဟရိယံ သတိံ။

၁၉၁၉။ ‘‘ဒုက္ကဋံ ဝတ တေ ဉာတီ, မန္တယိံသု ရဟောဂတာ၊

ယေ တံ ဇိဏ္ဏဿ ပါဒံသု, ဧဝံ ဒဟရိယံ သတိံ။

၁၉၂၀။ ‘‘ပါပကံ ဝတ တေ ဉာတီ, မန္တယိံသု ရဟောဂတာ၊

ယေ တံ ဇိဏ္ဏဿ ပါဒံသု, ဧဝံ ဒဟရိယံ သတိံ။

၁၉၂၁။ ‘‘အမနာပံ ဝတ တေ ဉာတီ, မန္တယိံသု ရဟောဂတာ၊

ယေ တံ ဇိဏ္ဏဿ ပါဒံသု, ဧဝံ ဒဟရိယံ သတိံ။

၁၉၂၂။ ‘‘အမနာပဝါသံ ဝသိ, ဇိဏ္ဏေန ပတိနာ သဟ၊

ယာ တွံ ဝသသိ ဇိဏ္ဏဿ, မတံ တေ ဇီဝိတာ ဝရံ။

၁၉၂၃။ ‘‘န ဟိ နူန တုယှံ ကလျာဏိ, ပိတာ မာတာ စ သောဘနေ၊

အညံ ဘတ္တာရံ ဝိန္ဒိံသု, ယေ တံ ဇိဏ္ဏဿ ပါဒံသု၊

ဧဝံ ဒဟရိယံ သတိံ။

၁၉၂၄။ ‘‘ဒုယိဋ္ဌံ တေ နဝမိယံ, အကတံ အဂ္ဂိဟုတ္တကံ၊

ယေ တံ ဇိဏ္ဏဿ ပါဒံသု, ဧဝံ ဒဟရိယံ သတိံ။

၁၉၂၅။ ‘‘သမဏေ ဗြာဟ္မဏေ နူန, ဗြဟ္မစရိယပရာယဏေ၊

သာ တွံ လောကေ အဘိသပိ, သီလဝန္တေ ဗဟုဿုတေ၊

ယာ တွံ ဝသသိ ဇိဏ္ဏဿ, ဧဝံ ဒဟရိယာ သတီ။

၁၉၂၆။ ‘‘န ဒုက္ခံ အဟိနာ ဒဋ္ဌံ, န ဒုက္ခံ သတ္တိယာ ဟတံ၊

တဉ္စ ဒုက္ခဉ္စ တိဗ္ဗဉ္စ, ယံ ပဿေ ဇိဏ္ဏကံ ပတိံ။

၁၉၂၇။ ‘‘နတ္ထိ ခိဍ္ဍာ နတ္ထိ ရတိ, ဇိဏ္ဏေန ပတိနာ သဟ၊

နတ္ထိ အာလာပသလ္လာပေါ, ဇဂ္ဃိတမ္ပိ န သောဘတိ။

၁၉၂၈။ ‘‘ယဒါ စ ဒဟရော ဒဟရာ, မန္တယန္တိ ရဟောဂတာ၊

သဗ္ဗေသံ သောကာ နဿန္တိ, ယေ ကေစိ ဟဒယဿိတာ။

၁၉၂၉။ ‘‘ဒဟရာ တွံ ရူပဝတီ, ပုရိသာနံဘိပတ္ထိတာ၊

ဂစ္ဆ ဉာတိကုလေ အစ္ဆ, ကိံ ဇိဏ္ဏော ရမယိဿတီ’’တိ။

တတ္ထ အဟူတိ အဟောသိ။ ဝါသီ ကလိင်္ဂေသူတိ ကာလိင်္ဂရဋ္ဌေသု ဒုန္နိဝိဋ္ဌဗြာဟ္မဏဂါမဝါသီ။ တာ နံ တတ္ထ ဂတာဝေါစုန္တိ တတ္ထ ဂါမေ တာ ဣတ္ထိယော နဒီတိတ္ထေ ဥဒကဟာရိကာ ဟုတွာ ဂတာ နံ အဝေါစုံ။ ထိယော နံ ပရိဘာသိံသူတိ ဣတ္ထိယော န အညံ ကိဉ္စိ အဝေါစုံ, အထ ခေါ နံ ပရိဘာသိံသု။ ကုတူဟလာတိ ကောတူဟလဇာတာ ဝိယ ဟုတွာ။ သမာဂန္တွာတိ သမန္တာ ပရိက္ခိပိတွာ။ ဒဟရိယံ သတိန္တိ ဒဟရိံ တရုဏိံ သောဘဂ္ဂပ္ပတ္တံ သမာနံ။ ဇိဏ္ဏဿာတိ ဇရာဇိဏ္ဏဿ ဂေဟေ။ ဒုယိဋ္ဌံ တေ နဝမိယန္တိ တဝ နဝမိယံ ယာဂံ ဒုယိဋ္ဌံ ဘဝိဿတိ, သော တေ ယာဂပိဏ္ဍော ပဌမံ မဟလ္လကကာကေန ဂဟိတော ဘဝိဿတိ။ ‘‘ဒုယိဋ္ဌာ တေ နဝမိယာ’’တိပိ ပါဌော, နဝမိယာ တယာ ဒုယိဋ္ဌာ ဘဝိဿတီတိ အတ္ထော။ အကတံ အဂ္ဂိဟုတ္တကန္တိ အဂ္ဂိဇုဟနမ္ပိ တယာ အကတံ ဘဝိဿတိ။ အဘိသပီတိ သမဏဗြာဟ္မဏေ သမိတပါပေ ဝါ ဗာဟိတပါပေ ဝါ အက္ကောသိ။ တဿ တေ ပါပဿ ဣဒံ ဖလန္တိ အဓိပ္ပါယေနေဝ အာဟံသု။ ဇဂ္ဃိတမ္ပိ န သောဘတီတိ ခဏ္ဍဒန္တေ ဝိဝရိတွာ ဟသန္တဿ မဟလ္လကဿ ဟသိတမ္ပိ န သောဘတိ။ သဗ္ဗေသံ သောကာ နဿန္တီတိ သဗ္ဗေ ဧတေသံ သောကာ ဝိနဿန္တိ။ ကိံ ဇိဏ္ဏောတိ အယံ ဇိဏ္ဏော တံ ပဉ္စဟိ ကာမဂုဏေဟိ ကထံ ရမယိဿတီတိ။

သာ တာသံ သန္တိကာ ပရိဘာသံ လဘိတွာ ဥဒကဃဋံ အာဒါယ ရောဒမာနာ ဃရံ ဂန္တွာ ‘‘ကိံ ဘောတိ ရောဒသီ’’တိ ဗြာဟ္မဏေန ပုဋ္ဌာ တဿ အာရောစေန္တီ ဣမံ ဂါထမာဟ –

၁၉၃၀။ ‘‘န တေ ဗြာဟ္မဏ ဂစ္ဆာမိ, နဒိံ ဥဒကဟာရိယာ၊

ထိယော မံ ပရိဘာသန္တိ, တယာ ဇိဏ္ဏေန ဗြာဟ္မဏာ’’တိ။

တဿတ္ထော – ဗြာဟ္မဏ, တယာ ဇိဏ္ဏေန မံ ဣတ္ထိယော ပရိဘာသန္တိ, တသ္မာ ဣတော ပဋ္ဌာယ တဝ ဥဒကဟာရိကာ ဟုတွာ နဒိံ န ဂစ္ဆာမီတိ။

ဇူဇကော အာဟ –

၁၉၃၁။ ‘‘မာ မေ တွံ အကရာ ကမ္မံ, မာ မေ ဥဒကမာဟရိ၊

အဟံ ဥဒကမာဟိဿံ, မာ ဘောတိ ကုပိတာ အဟူ’’တိ။

တတ္ထ ဥဒကမာဟိဿန္တိ ဘောတိ အဟံ ဥဒကံ အာဟရိဿာမိ။

ဗြာဟ္မဏီ အာဟ –

၁၉၃၂။ ‘‘နာဟံ တမှိ ကုလေ ဇာတာ, ယံ တွံ ဥဒကမာဟရေ၊

ဧဝံ ဗြာဟ္မဏ ဇာနာဟိ, န တေ ဝစ္ဆာမဟံ ဃရေ။

၁၉၃၃။ ‘‘သစေ မေ ဒါသံ ဒါသိံ ဝါ, နာနယိဿသိ ဗြာဟ္မဏ၊

ဧဝံ ဗြာဟ္မဏ ဇာနာဟိ, န တေ ဝစ္ဆာမိ သန္တိကေ’’တိ။

တတ္ထ နာဟန္တိ ဗြာဟ္မဏ, ယမှိ ကုလေ သာမိကော ကမ္မံ ကရောတိ, နာဟံ တတ္ထ ဇာတာ။ ယံ တွန္တိ တသ္မာ ယံ ဥဒကံ တွံ အာဟရိဿသိ, န မယှံ တေန အတ္ထော။

ဇူဇကော အာဟ –

၁၉၃၄။ ‘‘နတ္ထိ မေ သိပ္ပဌာနံ ဝါ, ဓနံ ဓညဉ္စ ဗြာဟ္မဏိ၊

ကုတောဟံ ဒါသံ ဒါသိံ ဝါ, အာနယိဿာမိ ဘောတိယာ၊

အဟံ ဘောတိံ ဥပဋ္ဌိဿံ, မာ ဘောတိ ကုပိတာ အဟူ’’တိ။

ဗြာဟ္မဏီ အာဟ –

၁၉၃၅။ ‘‘ဧဟိ တေ အဟမက္ခိဿံ, ယထာ မေ ဝစနံ သုတံ၊

ဧသ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, ဝင်္ကေ ဝသတိ ပဗ္ဗတေ။

၁၉၃၆။ ‘‘တံ တွံ ဂန္တွာန ယာစဿု, ဒါသံ ဒါသိဉ္စ ဗြာဟ္မဏ၊

သော တေ ဒဿတိ ယာစိတော, ဒါသံ ဒါသိဉ္စ ခတ္တိယော’’တိ။

တတ္ထ ဧဟိ တေ အဟမက္ခိဿန္တိ အဟံ တေ အာစိက္ခိဿာမိ။ ဣဒံ သာ ဒေဝတာဓိဂ္ဂဟိတာ ဟုတွာ အာဟ။

ဇူဇကော အာဟ –

၁၉၃၇။ ‘‘ဇိဏ္ဏောဟမသ္မိ ဒုဗ္ဗလော, ဒီဃော စဒ္ဓါ သုဒုဂ္ဂမော၊

မာ ဘောတိ ပရိဒေဝေသိ, မာ စ တွံ ဝိမနာ အဟု၊

အဟံ ဘောတိံ ဥပဋ္ဌိဿံ, မာ ဘောတိ ကုပိတာ အဟူ’’တိ။

တတ္ထ ဇိဏ္ဏောဟမသ္မီတိ ဘဒ္ဒေ, အဟံ ဇိဏ္ဏော အမှိ, ကထံ ဂမိဿာမီတိ။

ဗြာဟ္မဏီ အာဟ –

၁၉၃၈။ ‘‘ယထာ အဂန္တွာ သင်္ဂါမံ, အယုဒ္ဓေါဝ ပရာဇိတော၊

ဧဝမေဝ တုဝံ ဗြဟ္မေ, အဂန္တွာဝ ပရာဇိတော။

၁၉၃၉။ ‘‘သစေ မေ ဒါသံ ဒါသိံ ဝါ, နာနယိဿသိ ဗြာဟ္မဏ၊

ဧဝံ ဗြာဟ္မဏ ဇာနာဟိ, န တေ ဝစ္ဆာမဟံ ဃရေ၊

အမနာပံ တေ ကရိဿာမိ, တံ တေ ဒုက္ခံ ဘဝိဿတိ။

၁၉၄၀။ ‘‘နက္ခတ္တေ ဥတုပုဗ္ဗေသု, ယဒါ မံ ဒက္ခိသိလင်္ကတံ၊

အညေဟိ သဒ္ဓိံ ရမမာနံ, တံ တေ ဒုက္ခံ ဘဝိဿတိ။

၁၉၄၁။ ‘‘အဒဿနေန မယှံ တေ, ဇိဏ္ဏဿ ပရိဒေဝတော၊

ဘိယျော ဝင်္ကာ စ ပလိတာ, ဗဟူ ဟေဿန္တိ ဗြာဟ္မဏာ’’တိ။

တတ္ထ အမနာပံ တေတိ ဝေဿန္တရဿ သန္တိကံ ဂန္တွာ ဒါသံ ဝါ ဒါသိံ ဝါ အနာဟရန္တဿ တဝ အရုစ္စနကံ ကမ္မံ ကရိဿာမိ။ နက္ခတ္တေ ဥတုပုဗ္ဗေသူတိ နက္ခတ္တယောဂဝသေန ဝါ ဆန္နံ ဥတူနံ တဿ တဿ ပုဗ္ဗဝသေန ဝါ ပဝတ္တေသု ဆဏေသု။

တံ သုတွာ ဗြာဟ္မဏော ဘီတော အဟောသိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၉၄၂။ ‘‘တတော သော ဗြာဟ္မဏော ဘီတော, ဗြာဟ္မဏိယာ ဝသာနုဂေါ၊

အဋ္ဋိတော ကာမရာဂေန, ဗြာဟ္မဏိံ ဧတဒဗြဝိ။

၁၉၄၃။ ‘‘ပါထေယျံ မေ ကရောဟိ တွံ, သံကုလျာ သဂုဠာနိ စ၊

မဓုပိဏ္ဍိကာ စ သုကတာယော, သတ္တုဘတ္တဉ္စ ဗြာဟ္မဏိ။

၁၉၄၄။ ‘‘အာနယိဿံ မေထုနကေ, ဥဘော ဒါသကုမာရကေ၊

တေ တံ ပရိစရိဿန္တိ, ရတ္တိန္ဒိဝမတန္ဒိတာ’’တိ။

တတ္ထ အဋ္ဋိတောတိ ဥပဒ္ဒုတော ပီဠိတော။ သဂုဠာနိ စာတိ သဂုဠပူဝေ စ။ သတ္တုဘတ္တန္တိ ဗဒ္ဓသတ္တုအဗဒ္ဓသတ္တုဉ္စေဝ ပုဋဘတ္တဉ္စ။ မေထုနကေတိ ဇာတိဂေါတ္တကုလပဒေသေဟိ သဒိသေ။ ဒါသကုမာရကေတိ တဝ ဒါသတ္ထာယ ကုမာရကေ။

သာ ခိပ္ပံ ပါထေယျံ ပဋိယာဒေတွာ ဗြာဟ္မဏဿ အာရောစေသိ။ သော ဂေဟေ ဒုဗ္ဗလဋ္ဌာနံ ထိရံ ကတွာ ဒွါရံ သင်္ခရိတွာ အရညာ ဒါရူနိ အာဟရိတွာ ဃဋေန ဥဒကံ အာဟရိတွာ ဂေဟေ သဗ္ဗဘာဇနာနိ ပူရေတွာ တတ္ထေဝ တာပသဝေသံ ဂဟေတွာ ‘‘ဘဒ္ဒေ, ဣတော ပဋ္ဌာယ ဝိကာလေ မာ နိက္ခမိ, ယာဝ မမာဂမနာ အပ္ပမတ္တာ ဟောဟီ’’တိ ဩဝဒိတွာ ဥပါဟနံ အာရုယှ ပါထေယျပသိဗ္ဗကံ အံသေ လဂ္ဂေတွာ အမိတ္တတာပနံ ပဒက္ခိဏံ ကတွာ အဿုပုဏ္ဏေဟိ နေတ္တေဟိ ရောဒိတွာ ပက္ကာမိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၉၄၅။ ‘‘ဣဒံ ဝတွာ ဗြဟ္မဗန္ဓု, ပဋိမုဉ္စိ ဥပါဟနာ၊

တတော သော မန္တယိတွာန, ဘရိယံ ကတွာ ပဒက္ခိဏံ။

၁၉၄၆။ ‘‘ပက္ကာမိ သော ရုဏ္ဏမုခေါ, ဗြာဟ္မဏော သဟိတဗ္ဗတော၊

သိဝီနံ နဂရံ ဖီတံ, ဒါသပရိယေသနံ စရ’’န္တိ။

တတ္ထ ရုဏ္ဏမုခေါတိ ရုဒံမုခေါ။ သဟိတဗ္ဗတောတိ သမာဒိန္နဝတော, ဂဟိတတာပသဝေသောတိ အတ္ထော။ စရန္တိ ဒါသပရိယေသနံ စရန္တော သိဝီနံ နဂရံ အာရဗ္ဘ ပက္ကာမိ။

သော တံ နဂရံ ဂန္တွာ သန္နိပတိတံ ဇနံ ‘‘ဝေဿန္တရော ကုဟိ’’န္တိ ပုစ္ဆတိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၉၄၇။ ‘‘သော တတ္ထ ဂန္တွာ အဝစ, ယေ တတ္ထာသုံ သမာဂတာ၊

ကုဟိံ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, ကတ္ထ ပဿေမု ခတ္တိယံ။

၁၉၄၈။ ‘‘တေ ဇနာ တံ အဝစိံသု, ယေ တတ္ထာသုံ သမာဂတာ၊

တုမှေဟိ ဗြဟ္မေ ပကတော, အတိဒါနေန ခတ္တိယော၊

ပဗ္ဗာဇိတော သကာ ရဋ္ဌာ, ဝင်္ကေ ဝသတိ ပဗ္ဗတေ။

၁၉၄၉။ ‘‘တုမှေဟိ ဗြဟ္မေ ပကတော, အတိဒါနေန ခတ္တိယော၊

အာဒါယ ပုတ္တဒါရဉ္စ, ဝင်္ကေ ဝသတိ ပဗ္ဗတေ’’တိ။

တတ္ထ ပကတောတိ ဥပဒ္ဒုတော ပီဠိတော အတ္တနော နဂရေ ဝသိတုံ အလဘိတွာ ဣဒါနိ ဝင်္ကပဗ္ဗတေ ဝသတိ။

ဧဝံ ‘‘တုမှေ အမှာကံ ရာဇာနံ နာသေတွာ ပုနပိ အာဂတာ ဣဓ တိဋ္ဌထာ’’တိ တေ လေဍ္ဍုဒဏ္ဍာဒိဟတ္ထာ ဗြာဟ္မဏံ အနုဗန္ဓိံသု။ သော ဒေဝတာဓိဂ္ဂဟိတော ဟုတွာ ဝင်္ကပဗ္ဗတမဂ္ဂမေဝ ဂဏှိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၉၅၀။ ‘‘သော စောဒိတော ဗြာဟ္မဏိယာ, ဗြာဟ္မဏော ကာမဂိဒ္ဓိမာ၊

အဃံ တံ ပဋိသေဝိတ္ထ, ဝနေ ဝါဠမိဂါကိဏ္ဏေ၊

ခဂ္ဂဒီပိနိသေဝိတေ။

၁၉၅၁။ ‘‘အာဒါယ ဗေဠုဝံ ဒဏ္ဍံ, အဂ္ဂိဟုတ္တံ ကမဏ္ဍလုံ၊

သော ပါဝိသိ ဗြဟာရညံ, ယတ္ထ အဿောသိ ကာမဒံ။

၁၉၅၂။ ‘‘တံ ပဝိဋ္ဌံ ဗြဟာရညံ, ကောကာ နံ ပရိဝါရယုံ၊

ဝိက္ကန္ဒိ သော ဝိပ္ပနဋ္ဌော, ဒူရေ ပန္ထာ အပက္ကမိ။

၁၉၅၃။ ‘‘တတော သော ဗြာဟ္မဏော ဂန္တွာ, ဘောဂလုဒ္ဓေါ အသညတော၊

ဝင်္ကဿောရောဟဏေ နဋ္ဌေ, ဣမာ ဂါထာ အဘာသထာ’’တိ။

တတ္ထ အဃံ တန္တိ တံ မဟာဇနေန အနုဗန္ဓနဒုက္ခဉ္စေဝ ဝနပရိယောဂါဟနဒုက္ခဉ္စ။ အဂ္ဂိဟုတ္တန္တိ အဂ္ဂိဇုဟနကဋစ္ဆုံ။ ကောကာ နံ ပရိဝါရယုန္တိ သော ဟိ အရညံ ပဝိသိတွာ ဝင်္ကပဗ္ဗတဂါမိမဂ္ဂံ အဇာနန္တော မဂ္ဂမူဠှော ဟုတွာ အရညေ ဝိစရိ။ အထ နံ အာရက္ခဏတ္ထာယ နိသိန္နဿ စေတပုတ္တဿ သုနခါ ပရိဝါရယိံသူတိ အတ္ထော။ ဝိက္ကန္ဒိ သောတိ သော ဧကရုက္ခံ အာရုယှ မဟန္တေန ရဝေန ကန္ဒိ။ ဝိပ္ပနဋ္ဌောတိ ဝိနဋ္ဌမဂ္ဂေါ။ ဒူရေ ပန္ထာတိ ဝင်္ကပဗ္ဗတဂါမိပန္ထတော ဒူရေ ပက္ကာမိ။ ဘောဂလုဒ္ဓေါတိ ဘောဂရတ္တော။ အသညတောတိ ဒုဿီလော။ ဝင်္ကဿောရောဟဏေ နဋ္ဌေတိ ဝင်္ကပဗ္ဗတဿ ဂမနမဂ္ဂေ ဝိနဋ္ဌေ။

သော သုနခေဟိ ပရိဝါရိတော ရုက္ခေ နိသိန္နောဝ ဣမာ ဂါထာ အဘာသထ –

၁၉၅၄။ ‘‘ကော ရာဇပုတ္တံ နိသဘံ, ဇယန္တမပရာဇိတံ၊

ဘယေ ခေမဿ ဒါတာရံ, ကော မေ ဝေဿန္တရံ ဝိဒူ။

၁၉၅၅။ ‘‘ယော ယာစတံ ပတိဋ္ဌာသိ, ဘူတာနံ ဓရဏီရိဝ၊

ဓရဏူပမံ မဟာရာဇံ, ကော မေ ဝေဿန္တရံ ဝိဒူ။

၁၉၅၆။ ‘‘ယော ယာစတံ ဂတီ အာသိ, သဝန္တီနံဝ သာဂရော၊

သာဂရူပမံ မဟာရာဇံ, ကော မေ ဝေဿန္တရံ ဝိဒူ။

၁၉၅၇။ ‘‘ကလျာဏတိတ္ထံ သုစိမံ, သီတူဒကံ မနောရမံ၊

ပုဏ္ဍရီကေဟိ သဉ္ဆန္နံ, ယုတ္တံ ကိဉ္ဇက္ခရေဏုနာ၊

ရဟဒူပမံ မဟာရာဇံ, ကော မေ ဝေဿန္တရံ ဝိဒူ။

၁၉၅၈။ ‘‘အဿတ္ထံဝ ပထေ ဇာတံ, သီတစ္ဆာယံ မနောရမံ၊

သန္တာနံ ဝိသမေတာရံ, ကိလန္တာနံ ပဋိဂ္ဂဟံ၊

တထူပမံ မဟာရာဇံ, ကော မေ ဝေဿန္တရံ ဝိဒူ။

၁၉၅၉။ ‘‘နိဂြောဓံဝ ပထေ ဇာတံ, သီတစ္ဆာယံ မနောရမံ၊

သန္တာနံ ဝိသမေတာရံ, ကိလန္တာနံ ပဋိဂ္ဂဟံ၊

တထူပမံ မဟာရာဇံ, ကော မေ ဝေဿန္တရံ ဝိဒူ။

၁၉၆၀။ ‘‘အမ္ဗံ ဣဝ ပထေ ဇာတံ, သီတစ္ဆာယံ မနောရမံ၊

သန္တာနံ ဝိသမေတာရံ, ကိလန္တာနံ ပဋိဂ္ဂဟံ၊

တထူပမံ မဟာရာဇံ, ကော မေ ဝေဿန္တရံ ဝိဒူ။

၁၉၆၁။ ‘‘သာလံ ဣဝ ပထေ ဇာတံ, သီတစ္ဆာယံ မနောရမံ၊

သန္တာနံ ဝိသမေတာရံ, ကိလန္တာနံ ပဋိဂ္ဂဟံ၊

တထူပမံ မဟာရာဇံ, ကော မေ ဝေဿန္တရံ ဝိဒူ။

၁၉၆၂။ ‘‘ဒုမံ ဣဝ ပထေ ဇာတံ, သီတစ္ဆာယံ မနောရမံ၊

သန္တာနံ ဝိသမေတာရံ, ကိလန္တာနံ ပဋိဂ္ဂဟံ၊

တထူပမံ မဟာရာဇံ, ကော မေ ဝေဿန္တရံ ဝိဒူ။

၁၉၆၃။ ‘‘ဧဝဉ္စ မေ ဝိလပတော, ပဝိဋ္ဌဿ ဗြဟာဝနေ၊

အဟံ ဇာနန္တိ ယော ဝဇ္ဇာ, နန္ဒိံ သော ဇနယေ မမ။

၁၉၆၄။ ‘‘ဧဝဉ္စ မေ ဝိလပတော, ပဝိဋ္ဌဿ ဗြဟာဝနေ၊

အဟံ ဇာနန္တိ ယော ဝဇ္ဇာ, တာယ သော ဧကဝါစာယ၊

ပသဝေ ပုညံ အနပ္ပက’’န္တိ။

တတ္ထ ဇယန္တန္တိ မစ္ဆေရစိတ္တံ ဝိဇယန္တံ။ ကော မေ ဝေဿန္တရံ ဝိဒူတိ ကော မယှံ ဝေဿန္တရံ အာစိက္ခေယျာတိ ဝဒတိ။ ပတိဋ္ဌာသီတိ ပတိဋ္ဌာ အာသိ။ သန္တာနန္တိ ပရိဿန္တာနံ။ ကိလန္တာနန္တိ မဂ္ဂကိလန္တာနံ။ ပဋိဂ္ဂဟန္တိ ပဋိဂ္ဂါဟကံ ပတိဋ္ဌာဘူတံ။ အဟံ ဇာနန္တိ ယော ဝဇ္ဇာတိ အဟံ ဝေဿန္တရဿ ဝသနဋ္ဌာနံ ဇာနာမီတိ ယော ဝဒေယျာတိ အတ္ထော။

တဿ တံ ပရိဒေဝသဒ္ဒံ သုတွာ အာရက္ခဏတ္ထာယ ဌပိတော စေတပုတ္တော မိဂလုဒ္ဒကော ဟုတွာ အရညေ ဝိစရန္တော ‘‘အယံ ဗြာဟ္မဏော ဝေဿန္တရဿ ဝသနဋ္ဌာနတ္ထာယ ပရိဒေဝတိ, န ခေါ ပနေသ ဓမ္မတာယ အာဂတော, မဒ္ဒိံ ဝါ ဒါရကေ ဝါ ယာစိဿတိ, ဣဓေဝ နံ မာရေဿာမီ’’တိ တဿ သန္တိကံ ဂန္တွာ ‘‘ဗြာဟ္မဏ, န တေ ဇီဝိတံ ဒဿာမီ’’တိ ဓနုံ အာရောပေတွာ အာကဍ္ဎိတွာ တဇ္ဇေသိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –

၁၉၆၅။ ‘‘တဿ စေတော ပဋိဿောသိ, အရညေ လုဒ္ဒကော စရံ၊

တုမှေဟိ ဗြဟ္မေ ပကတော, အတိဒါနေန ခတ္တိယော၊

ပဗ္ဗာဇိတော သကာ ရဋ္ဌာ, ဝင်္ကေ ဝသတိ ပဗ္ဗတေ။

၁၉၆၆။ ‘‘တုမှေဟိ ဗြဟ္မေ ပကတော, အတိဒါနေန ခတ္တိယော၊

အာဒါယ ပုတ္တဒါရဉ္စ, ဝင်္ကေ ဝသတိ ပဗ္ဗတေ။

၁၉၆၇။ ‘‘အကိစ္စကာရီ ဒုမ္မေဓော, ရဋ္ဌာ ပဝနမာဂတော၊

ရာဇပုတ္တံ ဂဝေသန္တော, ဗကော မစ္ဆမိဝေါဒကေ။

၁၉၆၈။ ‘‘တဿ တျာဟံ န ဒဿာမိ, ဇီဝိတံ ဣဓ ဗြာဟ္မဏ၊

အယဉှိ တေ မယာ နုန္နော, သရော ပိဿတိ လောဟိတံ။

၁၉၆၉။ ‘‘သိရော တေ ဝဇ္ဈယိတွာန, ဟဒယံ ဆေတွာ သဗန္ဓနံ၊

ပန္ထသကုဏံ ယဇိဿာမိ, တုယှံ မံသေန ဗြာဟ္မဏ။

၁၉၇၀။ ‘‘တုယှံ မံသေန မေဒေန, မတ္ထကေန စ ဗြာဟ္မဏ၊

အာဟုတိံ ပဂ္ဂဟေဿာမိ, ဆေတွာန ဟဒယံ တဝ။

၁၉၇၁။ ‘‘တံ မေ သုယိဋ္ဌံ သုဟုတံ, တုယှံ မံသေန ဗြာဟ္မဏ၊

န စ တွံ ရာဇပုတ္တဿ, ဘရိယံ ပုတ္တေ စ နေဿသီ’’တိ။

တတ္ထ အကိစ္စကာရီတိ တွံ အကိစ္စကာရကော။ ဒုမ္မေဓောတိ နိပ္ပညော။ ရဋ္ဌာ ပဝနမာဂတောတိ ရဋ္ဌတော မဟာရညံ အာဂတော။ သရော ပိဿတီတိ အယံ သရော တဝ လောဟိတံ ပိဝိဿတိ။ ဝဇ္ဈယိတွာနာတိ တံ မာရေတွာ ရုက္ခာ ပတိတဿ တေ သီသံ တာလဖလံ ဝိယ လုဉ္စိတွာ သဗန္ဓနံ ဟဒယမံသံ ဆိန္ဒိတွာ ပန္ထဒေဝတာယ ပန္ထသကုဏံ နာမ ယဇိဿာမိ။ န စ တွန္တိ ဧဝံ သန္တေ န တွံ ရာဇပုတ္တဿ ဘရိယံ ဝါ ပုတ္တေ ဝါ နေဿသီတိ။

သော တဿ ဝစနံ သုတွာ မရဏဘယတဇ္ဇိတော မုသာဝါဒံ ကထေန္တော အာဟ –

၁၉၇၂။ ‘‘အဝဇ္ဈော ဗြာဟ္မဏော ဒူတော, စေတပုတ္တ သုဏောဟိ မေ၊

တသ္မာ ဟိ ဒူတံ န ဟန္တိ, ဧသ ဓမ္မော သနန္တနော။

၁၉၇၃။ ‘‘နိဇ္ဈတ္တာ သိဝယော သဗ္ဗေ, ပိတာ နံ ဒဋ္ဌုမိစ္ဆတိ၊

မာတာ စ ဒုဗ္ဗလာ တဿ, အစိရာ စက္ခူနိ ဇီယရေ။

၁၉၇၄။ ‘‘တေသာဟံ ပဟိတော ဒူတော, စေတပုတ္တ သုဏောဟိ မေ၊

ရာဇပုတ္တံ နယိဿာမိ, ယဒိ ဇာနာသိ သံသ မေ’’တိ။

တတ္ထ နိဇ္ဈတ္တာတိ သညတ္တာ။ အစိရာ စက္ခူနိ ဇီယရေတိ နိစ္စရောဒနေန န စိရဿေဝ စက္ခူနိ ဇီယိဿန္တိ။

တဒါ စေတပုတ္တော ‘‘ဝေဿန္တရံ ကိရ အာနေတုံ အာဂတော’’တိ သောမနဿပ္ပတ္တော ဟုတွာ သုနခေ ဗန္ဓိတွာ ဌပေတွာ ဗြာဟ္မဏံ ဩတာရေတွာ သာခါသန္ထရေ နိသီဒါပေတွာ ဘောဇနံ ဒတွာ ဣမံ ဂါထမာဟ –

၁၉၇၅။ ‘‘ပိယဿ မေ ပိယော ဒူတော, ပုဏ္ဏပတ္တံ ဒဒါမိ တေ၊

ဣမဉ္စ မဓုနော တုမ္ဗံ, မိဂသတ္ထိဉ္စ ဗြာဟ္မဏ၊

တဉ္စ တေ ဒေသမက္ခိဿံ, ယတ္ထ သမ္မတိ ကာမဒေါ’’တိ။

တတ္ထ ပိယဿ မေတိ မမ ပိယဿ ဝေဿန္တရဿ တွံ ပိယော ဒူတော။ ပုဏ္ဏပတ္တန္တိ တဝ အဇ္ဈာသယပူရဏံ ပုဏ္ဏပတ္တံ ဒဒါမီတိ။

ဇူဇကပဗ္ဗဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။

စူဠဝနဝဏ္ဏနာ

ဧဝံ စေတပုတ္တော ဗြာဟ္မဏံ ဘောဇေတွာ ပါထေယျတ္ထာယ တဿ မဓုနော တုမ္ဗဉ္စေဝ ပက္ကမိဂသတ္ထိဉ္စ ဒတွာ မဂ္ဂေ ဌတွာ ဒက္ခိဏဟတ္ထံ ဥက္ခိပိတွာ မဟာသတ္တဿ ဝသနောကာသံ အာစိက္ခန္တော အာဟ –

၁၉၇၆။ ‘‘ဧသ သေလော မဟာဗြဟ္မေ, ပဗ္ဗတော ဂန္ဓမာဒနော၊

ယတ္ထ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, သဟ ပုတ္တေဟိ သမ္မတိ။

၁၉၇၇။ ‘‘ဓာရေန္တော ဗြာဟ္မဏဝဏ္ဏံ, အာသဒဉ္စ မသံ ဇဋံ၊

စမ္မဝါသီ ဆမာ သေတိ, ဇာတဝေဒံ နမဿတိ။

၁၉၇၈။ ‘‘ဧတေ နီလာ ပဒိဿန္တိ, နာနာဖလဓရာ ဒုမာ၊

ဥဂ္ဂတာ အဗ္ဘကူဋာဝ, နီလာ အဉ္ဇနပဗ္ဗတာ။

၁၉၇၉။ ‘‘ဓဝဿကဏ္ဏာ ခဒိရာ, သာလာ ဖန္ဒနမာလုဝါ၊

သမ္ပဝေဓန္တိ ဝါတေန, သကိံ ပီတာဝ မာဏဝါ။

၁၉၈၀။ ‘‘ဥပရိ ဒုမပရိယာယေသု, သင်္ဂီတိယောဝ သုယျရေ၊

နဇ္ဇုဟာ ကောကိလသံဃာ, သမ္ပတန္တိ ဒုမာ ဒုမံ။

၁၉၈၁။ ‘‘အဝှယန္တေဝ ဂစ္ဆန္တံ, သာခါပတ္တသမီရိတာ၊

ရမယန္တေဝ အာဂန္တံ, မောဒယန္တိ နိဝါသိနံ၊

ယတ္ထ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, သဟ ပုတ္တေဟိ သမ္မတိ။

၁၉၈၂။ ‘‘ဓာရေန္တော ဗြာဟ္မဏဝဏ္ဏံ, အာသဒဉ္စ မသံ ဇဋံ၊

စမ္မဝါသီ ဆမာ သေတိ, ဇာတဝေဒံ နမဿတီ’’တိ။

တတ္ထ ဂန္ဓမာဒနောတိ ဧသ ဂန္ဓမာဒနပဗ္ဗတော, ဧတဿ ပါဒေန ဥတ္တရာဘိမုခေါ ဂစ္ဆန္တော ယတ္ထ သက္ကဒတ္တိယေ အဿမပဒေ ဝေဿန္တရော ရာဇာ သဟ ပုတ္တဒါရေဟိ ဝသတိ, တံ ပဿိဿသီတိ အတ္ထော။ ဗြာဟ္မဏဝဏ္ဏန္တိ သေဋ္ဌပဗ္ဗဇိတဝေသံ။ အာသဒဉ္စ မသံ ဇဋန္တိ အာကဍ္ဎိတွာ ဖလာနံ ဂဟဏတ္ထံ အင်္ကုသဉ္စ အဂ္ဂိဇုဟနကဋစ္ဆုဉ္စ ဇဋာမဏ္ဍလဉ္စ ဓာရေန္တော။ စမ္မဝါသီတိ အဇိနစမ္မဓရော။ ဆမာ သေတီတိ ပထဝိယံ ပဏ္ဏသန္ထရေ သယတိ။ ဓဝဿကဏ္ဏာ ခဒိရာတိ ဓဝါ စ အဿကဏ္ဏာ စ ခဒိရာ စ။ သကိံ ပီတာဝ မာဏဝါတိ ဧကဝါရမေဝ ပီတာ သုရာသောဏ္ဍာ ဝိယ။ ဥပရိ ဒုမပရိယာယေသူတိ ရုက္ခသာခါသု။ သင်္ဂီတိယောဝ သုယျရေတိ နာနာသကုဏာနံ ဝဿန္တာနံ သဒ္ဒါ ဒိဗ္ဗသင်္ဂီတိယော ဝိယ သုယျရေ။ နဇ္ဇုဟာတိ နဇ္ဇုဟသကုဏာ။ သမ္ပတန္တီတိ ဝိကူဇန္တာ ဝိစရန္တိ။ သာခါပတ္တသမီရိတာတိ သာခါနံ ပတ္တေဟိ သံဃဋ္ဋိတာ ဟုတွာ ဝိကူဇန္တာ သကုဏာ, ဝါတေန သမီရိတာ ပတ္တသာခါယေဝ ဝါ။ အာဂန္တန္တိ အာဂစ္ဆန္တံ ဇနံ။ ယတ္ထာတိ ယသ္မိံ အဿမေ ဝေဿန္တရော ဝသတိ, တတ္ထ ဂန္တွာ ဣမံ အဿမပဒသမ္ပတ္တိံ ပဿိဿသီတိ။

တတော ဥတ္တရိပိ အဿမပဒံ ဝဏ္ဏေန္တော အာဟ –

၁၉၈၃။ ‘‘အမ္ဗာ ကပိတ္ထာ ပနသာ, သာလာ ဇမ္ဗူ ဝိဘီတကာ၊

ဟရီတကီ အာမလကာ, အဿတ္ထာ ဗဒရာနိ စ။

၁၉၈၄။ ‘‘စာရုတိမ္ဗရုက္ခာ စေတ္ထ, နိဂြောဓာ စ ကပိတ္ထနာ၊

မဓုမဓုကာ ထေဝန္တိ, နီစေ ပက္ကာ စုဒုမ္ဗရာ။

၁၉၈၅။ ‘‘ပါရေဝတာ ဘဝေယျာ စ, မုဒ္ဒိကာ စ မဓုတ္ထိကာ၊

မဓုံ အနေလကံ တတ္ထ, သကမာဒါယ ဘုဉ္ဇရေ။

၁၉၈၆။ ‘‘အညေတ္ထ ပုပ္ဖိတာ အမ္ဗာ, အညေ တိဋ္ဌန္တိ ဒေါဝိလာ၊

အညေ အာမာ စ ပက္ကာ စ, ဘေကဝဏ္ဏာ တဒူဘယံ။

၁၉၈၇။ ‘‘အထေတ္ထ ဟေဋ္ဌာ ပုရိသော, အမ္ဗပက္ကာနိ ဂဏှတိ၊

အာမာနိ စေဝ ပက္ကာနိ, ဝဏ္ဏဂန္ဓရသုတ္တမေ။

၁၉၈၈။ ‘‘အတေဝ မေ အစ္ဆရိယံ, ဟီင်္ကာရော ပဋိဘာတိ မံ၊

ဒေဝါနမိဝ အာဝါသော, သောဘတိ နန္ဒနူပမော။

၁၉၈၉။ ‘‘ဝိဘေဒိကာ နာဠိကေရာ, ခဇ္ဇုရီနံ ဗြဟာဝနေ၊

မာလာဝ ဂန္ထိတာ ဌန္တိ, ဓဇဂ္ဂါနေဝ ဒိဿရေ၊

နာနာဝဏ္ဏေဟိ ပုပ္ဖေဟိ, နဘံ တာရာစိတာမိဝ။

၁၉၉၀။ ‘‘ကုဋဇီ ကုဋ္ဌတဂရာ, ပါဋလိယော စ ပုပ္ဖိတာ၊

ပုန္နာဂါ ဂိရိပုန္နာဂါ, ကောဝိဠာရာ စ ပုပ္ဖိတာ။

၁၉၉၁။ ‘‘ဥဒ္ဒါလကာ သောမရုက္ခာ, အဂရုဖလ္လိယာ ဗဟူ၊

ပုတ္တဇီဝါ စ ကကုဓာ, အသနာ စေတ္ထ ပုပ္ဖိတာ။

၁၉၉၂။ ‘‘ကုဋဇာ သလဠာ နီပါ, ကောသမ္ဗာ လဗုဇာ ဓဝါ၊

သာလာ စ ပုပ္ဖိတာ တတ္ထ, ပလာလခလသန္နိဘာ။

၁၉၉၃။ ‘‘တဿာဝိဒူရေ ပေါက္ခရဏီ, ဘူမိဘာဂေ မနောရမေ၊

ပဒုမုပ္ပလသဉ္ဆန္နာ, ဒေဝါနမိဝ နန္ဒနေ။

၁၉၉၄။ ‘‘အထေတ္ထ ပုပ္ဖရသမတ္တာ, ကောကိလာ မဉ္ဇုဘာဏိကာ၊

အဘိနာဒေန္တိ ပဝနံ, ဥတုသမ္ပုပ္ဖိတေ ဒုမေ။

၁၉၉၅။ ‘‘ဘဿန္တိ မကရန္ဒေဟိ, ပေါက္ခရေ ပေါက္ခရေ မဓူ၊

အထေတ္ထ ဝါတာ ဝါယန္တိ, ဒက္ခိဏာ အထ ပစ္ဆိမာ၊

ပဒုမကိဉ္ဇက္ခရေဏူဟိ, ဩကိဏ္ဏော ဟောတိ အဿမော။

၁၉၉၆။ ‘‘ထူလာ သိင်္ဃာဋကာ စေတ္ထ, သံသာဒိယာ ပသာဒိယာ၊

မစ္ဆကစ္ဆပဗျာဝိဒ္ဓါ, ဗဟူ စေတ္ထ မုပယာနကာ၊

မဓုံ ဘိသေဟိ သဝတိ, ခီရသပ္ပိ မုဠာလိဘိ။

၁၉၉၇။ ‘‘သုရဘီ တံ ဝနံ ဝါတိ, နာနာဂန္ဓသမောဒိတံ၊

သမ္မဒ္ဒတေဝ ဂန္ဓေန, ပုပ္ဖသာခါဟိ တံ ဝနံ၊

ဘမရာ ပုပ္ဖဂန္ဓေန, သမန္တာ မဘိနာဒိတာ။

၁၉၉၈။ ‘‘အထေတ္ထ သကုဏာ သန္တိ, နာနာဝဏ္ဏာ ဗဟူ ဒိဇာ၊

မောဒန္တိ သဟ ဘရိယာဟိ, အညမညံ ပကူဇိနော။

၁၉၉၉။ ‘‘နန္ဒိကာ ဇီဝပုတ္တာ စ, ဇီဝပုတ္တာ ပိယာ စ နော၊

ပိယာ ပုတ္တာ ပိယာ နန္ဒာ, ဒိဇာ ပေါက္ခရဏီဃရာ။

၂၀၀၀။ ‘‘မာလာဝ ဂန္ထိတာ ဌန္တိ, ဓဇဂ္ဂါနေဝ ဒိဿရေ၊

နာနာဝဏ္ဏေဟိ ပုပ္ဖေဟိ, ကုသလေဟေဝ သုဂန္ထိတာ၊

ယတ္ထ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, သဟ ပုတ္တေဟိ သမ္မတိ။

၂၀၀၁။ ‘‘ဓာရေန္တော ဗြာဟ္မဏဝဏ္ဏံ, အာသဒဉ္စ မသံ ဇဋံ၊

စမ္မဝါသီ ဆမာ သေတိ, ဇာတဝေဒံ နမဿတီ’’တိ။

တတ္ထ စာရုတိမ္ဗရုက္ခာတိ သုဝဏ္ဏတိမ္ဗရုက္ခာ။ မဓုမဓုကာတိ မဓုရသာ မဓုကာ။ ထေဝန္တီတိ ဝိရောစန္တိ။ ပါရေဝတာတိ ပါရေဝတပါဒသဒိသာ ရုက္ခာ။ ဘဝေယျာတိ ဒီဃဖလာ ကဒလိယော။ မဓုတ္ထိကာတိ မဓုတ္ထေဝေ ပဂ္ဃရန္တိယော, မဓုရတာယ ဝါ မဓုတ္ထေဝသဒိသာ။ သကမာဒါယာတိ တံ သယမေဝ ဂဟေတွာ ပရိဘုဉ္ဇန္တိ။ ဒေါဝိလာတိ ပတိတပုပ္ဖပတ္တာ သဉ္ဇာယမာနဖလာ။ ဘေကဝဏ္ဏာ တဒူဘယန္တိ တေ ဥဘောပိ အာမာ စ ပက္ကာ စ မဏ္ဍူကပိဋ္ဌိဝဏ္ဏာယေဝ။ အထေတ္ထ ဟေဋ္ဌာ ပုရိသောတိ အထ ဧတ္ထ အဿမေ တေသံ အမ္ဗာနံ ဟေဋ္ဌာ ဌိတကောဝ ပုရိသော အမ္ဗဖလာနိ ဂဏှာတိ, အာရောဟဏကိစ္စံ နတ္ထိ။ ဝဏ္ဏဂန္ဓရသုတ္တမေတိ ဧတေဟိ ဝဏ္ဏာဒီဟိ ဥတ္တမာနိ။

အတေဝ မေ အစ္ဆရိယန္တိ အတိဝိယ မေ အစ္ဆရိယံ။ ဟိင်္ကာရောတိ ဟိန္တိ ကရဏံ။ ဝိဘေဒိကာတိ တာလာ။ မာလာဝ ဂန္ထိတာတိ သုပုပ္ဖိတရုက္ခာနံ ဥပရိ ဂန္ထိတာ မာလာ ဝိယ ပုပ္ဖါနိ တိဋ္ဌန္တိ။ ဓဇဂ္ဂါနေဝ ဒိဿရေတိ တာနိ ရုက္ခာနိ အလင်္ကတဓဇဂ္ဂါနိ ဝိယ ဒိဿန္တိ။ ကုဋဇီ ကုဋ္ဌတဂရာတိ ကုဋဇိ နာမေကာ ရုက္ခဇာတိ ကုဋ္ဌဂစ္ဆာ စ တဂရဂစ္ဆာ စ။ ဂိရိပုန္နာဂါတိ မဟာပုန္နာဂါ။ ကောဝိဠာရာတိ ကောဝိဠာရရုက္ခာ နာမ။ ဥဒ္ဒါလကာတိ ဥဒ္ဒါလရုက္ခာ။ သောမရုက္ခာတိ ပီတပုပ္ဖဝဏ္ဏာ ရာဇရုက္ခာ။ ဖလ္လိယာတိ ဖလ္လိယရုက္ခာ နာမ။ ပုတ္တဇီဝါတိ မဟာနိဂြောဓာ။ လဗုဇာတိ လဗုဇရုက္ခာ နာမ။ ပလာလခလသန္နိဘာတိ တေသံ ဟေဋ္ဌာ ပဂ္ဃရိတပုပ္ဖပုဉ္ဇာ ပလာလခလသန္နိဘာတိ ဝဒတိ။

ပေါက္ခရဏီတိ စတုရဿပေါက္ခရဏီ။ နန္ဒနေတိ နန္ဒနဝနေ နန္ဒာပေါက္ခရဏီ ဝိယ။ ပုပ္ဖရသမတ္တာတိ ပုပ္ဖရသေန မတ္တာ စလိတာ။ မကရန္ဒေဟီတိ ကိဉ္ဇက္ခေဟိ။ ပေါက္ခရေ ပေါက္ခရေတိ ပဒုမိနိပဏ္ဏေ ပဒုမိနိပဏ္ဏေ။ တေသု ဟိ ကိဉ္ဇက္ခတော ရေဏု ဘဿိတွာ ပေါက္ခရမဓု နာမ ဟောတိ။ ဒက္ခိဏာ အထ ပစ္ဆိမာတိ ဧတ္တာဝတာ သဗ္ဗာ ဒိသာ ဝိဒိသာပိ ဝါတာ ဒဿိတာ ဟောန္တိ။ ထူလာ သိင်္ဃာဋကာတိ မဟန္တာ သိင်္ဃာဋကာ စ။ သံသာဒိယာတိ သယံ ဇာတသာလီ, သုကသာလီတိပိ ဝုစ္စန္တိ။ ပသာဒိယာတိ တေယေဝ ဘူမိယံ ပတိတာ။ ဗျာဝိဒ္ဓါတိ ပသန္နေ ဥဒကေ ဗျာဝိဒ္ဓါ ပဋိပါဋိယာ ဂစ္ဆန္တာ ဒိဿန္တိ။ မုပယာနကာတိ ကက္ကဋကာ။ မဓဥန္တိ ဘိသကောဋိယာ ဘိန္နာယ ပဂ္ဃရဏရသော မဓုသဒိသော ဟောတိ။ ခီရသပ္ပိ မုဠာလိဘီတိ မုဠာလေဟိ ပဂ္ဃရဏရသော ခီရမိဿကနဝနီတသပ္ပိ ဝိယ ဟောတိ။

သမ္မဒ္ဒတေဝါတိ သမ္ပတ္တဇနံ မဒယတိ ဝိယ။ သမန္တာ မဘိနာဒိတာတိ သမန္တာ အဘိနဒန္တာ ဝိစရန္တိ။ ‘‘နန္ဒိကာ’’တိအာဒီနိ တေသံ နာမာနိ။ တေသု ဟိ ပဌမာ ‘‘သာမိ ဝေဿန္တရ, ဣမသ္မိံ ဝနေ ဝသန္တော နန္ဒာ’’တိ ဝဒန္တိ။ ဒုတိယာ ‘‘တွဉ္စ သုခေန ဇီဝ, ပုတ္တာ စ တေ’’တိ ဝဒန္တိ။ တတိယာ ‘‘တွဉ္စ ဇီဝ, ပိယာ ပုတ္တာ စ တေ’’တိ ဝဒန္တိ။ စတုတ္ထာ ‘‘တွဉ္စ နန္ဒ, ပိယာ ပုတ္တာ စ တေ’’တိ ဝဒန္တိ။ တေန တေသံ ဧတာနေဝ နာမာနိ အဟေသုံ။ ပေါက္ခရဏီဃရာတိ ပေါက္ခရဏိဝါသိနော။

ဧဝံ စေတပုတ္တေန ဝေဿန္တရဿ ဝသနဋ္ဌာနေ အက္ခာတေ ဇူဇကော တုဿိတွာ ပဋိသန္ထာရံ ကရောန္တော ဣမံ ဂါထမာဟ –

၂၀၀၂။ ‘‘ဣဒဉ္စ မေ သတ္တုဘတ္တံ, မဓုနာ ပဋိသံယုတံ၊

မဓုပိဏ္ဍိကာ စ သုကတာယော, သတ္တုဘတ္တံ ဒဒါမိ တေ’’တိ။

တတ္ထ သတ္တုဘတ္တန္တိ ပက္ကမဓုသန္နိဘံ သတ္တုသင်္ခါတံ ဘတ္တံ။ ဣဒံ ဝုတ္တံ ဟောတိ – ဣဒံ မမ အတ္ထိ, တံ တေ ဒမ္မိ, ဂဏှာဟိ နန္တိ။

တံ သုတွာ စေတပုတ္တော အာဟ –

၂၀၀၃။ ‘‘တုယှေဝ သမ္ဗလံ ဟောတု, နာဟံ ဣစ္ဆာမိ သမ္ဗလံ၊

ဣတောပိ ဗြဟ္မေ ဂဏှာဟိ, ဂစ္ဆ ဗြဟ္မေ ယထာသုခံ။

၂၀၀၄။ ‘‘အယံ ဧကပဒီ ဧတိ, ဥဇုံ ဂစ္ဆတိ အဿမံ၊

ဣသီပိ အစ္စုတော တတ္ထ, ပင်္ကဒန္တော ရဇဿိရော၊

ဓာရေန္တော ဗြာဟ္မဏဝဏ္ဏံ, အာသဒဉ္စ မသံ ဇဋံ။

၂၀၀၅။ ‘‘စမ္မဝါသီ ဆမာ သေတိ, ဇာတဝေဒံ နမဿတိ၊

တံ တွံ ဂန္တွာန ပုစ္ဆဿု, သော တေ မဂ္ဂံ ပဝက္ခတီ’’တိ။

တတ္ထ သမ္ဗလန္တိ ပါထေယျံ။ ဧတီတိ ယော ဧကပဒိကမဂ္ဂေါ အမှာကံ အဘိမုခေါ ဧတိ, ဧသ အဿမံ ဥဇုံ ဂစ္ဆတိ။ အစ္စုတောတိ ဧဝံနာမကော ဣသိ တတ္ထ ဝသတိ။

၂၀၀၆။ ‘‘ဣဒံ သုတွာ ဗြဟ္မဗန္ဓု, စေတံ ကတွာ ပဒက္ခိဏံ၊

ဥဒဂ္ဂစိတ္တော ပက္ကာမိ, ယေနာသိ အစ္စုတော ဣသီ’’တိ။

တတ္ထ ယေနာသီတိ ယသ္မိံ ဌာနေ အစ္စုတော ဣသိ အဟောသိ, တတ္ထ ဂတောတိ။

စူဠဝနဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။

မဟာဝနဝဏ္ဏနာ

၂၀၀၇။ ‘‘ဂစ္ဆန္တော သော ဘာရဒွါဇော, အဒ္ဒဿ အစ္စုတံ ဣသိံ၊

ဒိသွာန တံ ဘာရဒွါဇော, သမ္မောဒိ ဣသိနာ သဟ။

၂၀၀၈။ ‘‘ကစ္စိ နု ဘောတော ကုသလံ, ကစ္စိ ဘောတော အနာမယံ၊

ကစ္စိ ဥဉ္ဆေန ယာပေသိ, ကစ္စိ မူလဖလာ ဗဟူ။

၂၀၀၉။ ‘‘ကစ္စိ ဍံသာ မကသာ စ, အပ္ပမေဝ သရီသပါ၊

ဝနေ ဝါဠမိဂါကိဏ္ဏေ, ကစ္စိ ဟိံသာ န ဝိဇ္ဇတီ’’တိ။

တတ္ထ ဘာရဒွါဇောတိ ဇူဇကော။ အပ္ပမေဝါတိ အပ္ပါယေဝ။ ဟိံသာတိ တေသံ ဝသေန တုမှာကံ ဝိဟိံသာ။

တာပသော အာဟ –

၂၀၁၀။ ‘‘ကုသလဉ္စေဝ မေ ဗြဟ္မေ, အထော ဗြဟ္မေ အနာမယံ၊

အထော ဥဉ္ဆေန ယာပေမိ, အထော မူလဖလာ ဗဟူ။

၂၀၁၁။ ‘‘အထော ဍံသာ မကသာ စ, အပ္ပမေဝ သရီသပါ၊

ဝနေ ဝါဠမိဂါကိဏ္ဏေ, ဟိံသာ မယှံ န ဝိဇ္ဇတိ။

၂၀၁၂။ ‘‘ဗဟူနိ ဝဿပူဂါနိ, အဿမေ ဝသတော မမ၊

နာဘိဇာနာမိ ဥပ္ပန္နံ, အာဗာဓံ အမနောရမံ။

၂၀၁၃။ ‘‘သွာဂတံ တေ မဟာဗြဟ္မေ, အထော တေ အဒုရာဂတံ၊

အန္တော ပဝိသ ဘဒ္ဒန္တေ, ပါဒေ ပက္ခာလယဿု တေ။

၂၀၁၄။ ‘‘တိန္ဒုကာနိ ပိယာလာနိ, မဓုကေ ကာသုမာရိယော၊

ဖလာနိ ခုဒ္ဒကပ္ပါနိ, ဘုဉ္ဇ ဗြဟ္မေ ဝရံ ဝရံ။

၂၀၁၅။ ‘‘ဣဒမ္ပိ ပါနီယံ သီတံ, အာဘတံ ဂိရိဂဗ္ဘရာ၊

တတော ပိဝ မဟာဗြဟ္မေ, သစေ တွံ အဘိကင်္ခသီ’’တိ။

ဇူဇကော အာဟ –

၂၀၁၆။ ‘‘ပဋိဂ္ဂဟိတံ ယံ ဒိန္နံ, သဗ္ဗဿ အဂ္ဃိယံ ကတံ၊

သဉ္ဇယဿ သကံ ပုတ္တံ, သိဝီဟိ ဝိပ္ပဝါသိတံ၊

တမဟံ ဒဿနမာဂတော, ယဒိ ဇာနာသိ သံသ မေ’’တိ။

တတ္ထ တမဟံ ဒဿနမာဂတောတိ တံ အဟံ ဒဿနာယ အာဂတော။ တာပသော အာဟ –

၂၀၁၇။ ‘‘န ဘဝံ ဧတိ ပုညတ္ထံ, သိဝိရာဇဿ ဒဿနံ၊

မညေ ဘဝံ ပတ္ထယတိ, ရညော ဘရိယံ ပတိဗ္ဗတံ၊

မညေ ကဏှာဇိနံ ဒါသိံ, ဇာလိံ ဒါသဉ္စ ဣစ္ဆသိ။

၂၀၁၈။ ‘‘အထ ဝါ တယော မာတာပုတ္တေ, အရညာ နေတုမာဂတော၊

န တဿ ဘောဂါ ဝိဇ္ဇန္တိ, ဓနံ ဓညဉ္စ ဗြာဟ္မဏာ’’တိ။

တတ္ထ န တဿ ဘောဂါတိ ဘော ဗြာဟ္မဏ, တဿ ဝေဿန္တရဿ အရညေ ဝိဟရန္တဿ နေဝ ဘောဂါ ဝိဇ္ဇန္တိ, ဓနဓညဉ္စ န ဝိဇ္ဇတိ, ဒုဂ္ဂတော ဟုတွာ ဝသတိ, တဿ သန္တိကံ ဂန္တွာ ကိံ ကရိဿသီတိ?

တံ သုတွာ ဇူဇကော အာဟ –

၂၀၁၉။ ‘‘အကုဒ္ဓရူပေါဟံ ဘောတော, နာဟံ ယာစိတုမာဂတော၊

သာဓု ဒဿနမရိယာနံ, သန္နိဝါသော သဒါ သုခေါ။

၂၀၂၀။ ‘‘အဒိဋ္ဌပုဗ္ဗော သိဝိရာဇာ, သိဝီဟိ ဝိပ္ပဝါသိတော၊

တမဟံ ဒဿနမာဂတော, ယဒိ ဇာနာသိ သံသ မေ’’တိ။

တဿတ္ထော – အဟံ, ဘော တာပသ, အကုဒ္ဓရူပေါ, အလံ ဧတ္တာဝတာ, အဟံ ပန န ကိဉ္စိ ဝေဿန္တရံ ယာစိတုမာဂတော, အရိယာနံ ပန ဒဿနံ သာဓု, သန္နိဝါသော စ တေဟိ သဒ္ဓိံ သုခေါ။ အဟံ တဿ အာစရိယဗြာဟ္မဏော, မယာ စ သော ယတော သိဝီဟိ ဝိပ္ပဝါသိတော, တတော ပဋ္ဌာယ အဒိဋ္ဌပုဗ္ဗော, တေနာဟံ တံ ဒဿနတ္ထာယ အာဂတော။ ယဒိ တဿ ဝသနဋ္ဌာနံ ဇာနာသိ, သံသ မေတိ။

သော တဿ ဝစနံ သုတွာ သဒ္ဒဟိတွာ ‘‘ဟောတု သွေ သံသိဿာမိ တေ, အဇ္ဇ တာဝ ဣဓေဝ ဝသာဟီ’’တိ တံ ဖလာဖလေဟိ သန္တပ္ပေတွာ ပုနဒိဝသေ မဂ္ဂံ ဒဿေန္တော ဒက္ခိဏဟတ္ထံ ပသာရေတွာ အာဟ –

၂၀၂၁။ ‘‘ဧသ သေလော မဟာဗြဟ္မေ, ပဗ္ဗတော ဂန္ဓမာဒနော၊

ယတ္ထ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, သဟ ပုတ္တေဟိ သမ္မတိ။

၂၀၂၂။ ‘‘ဓာရေန္တော ဗြာဟ္မဏဝဏ္ဏံ, အာသဒဉ္စ မသံ ဇဋံ၊

စမ္မဝါသီ ဆမာ သေတိ, ဇာတဝေဒံ နမဿတိ။

၂၀၂၃။ ‘‘ဧတေ နီလာ ပဒိဿန္တိ, နာနာဖလဓရာ ဒုမာ၊

ဥဂ္ဂတာ အဗ္ဘကူဋာဝ, နီလာ အဉ္ဇနပဗ္ဗတာ။

၂၀၂၄။ ‘‘ဓဝဿကဏ္ဏာ ခဒိရာ, သာလာ ဖန္ဒနမာလုဝါ၊

သမ္ပဝေဓန္တိ ဝါတေန, သကိံ ပီတာဝ မာဏဝါ။

၂၀၂၅။ ‘‘ဥပရိ ဒုမပရိယာယေသု, သံဂီတိယောဝ သုယျရေ၊

နဇ္ဇုဟာ ကောကိလသံဃာ, သမ္ပတန္တိ ဒုမာ ဒုမံ။

၂၀၂၆။ ‘‘အဝှယန္တေဝ ဂစ္ဆန္တံ, သာခါပတ္တသမီရိတာ၊

ရမယန္တေဝ အာဂန္တံ, မောဒယန္တိ နိဝါသိနံ၊

ယတ္ထ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, သဟ ပုတ္တေဟိ သမ္မတိ။

၂၀၂၇။ ‘‘ဓာရေန္တော ဗြာဟ္မဏဝဏ္ဏံ, အာသဒဉ္စ မသံ ဇဋံ၊

စမ္မဝါသီ ဆမာ သေတိ, ဇာတဝေဒံ နမဿတိ။

၂၀၂၈။ ‘‘ကရေရိမာလာ ဝိတတာ, ဘူမိဘာဂေ မနောရမေ၊

သဒ္ဒလာဟရိတာ ဘူမိ, န တတ္ထုဒ္ဓံသတေ ရဇော။

၂၀၂၉။ ‘‘မယူရဂီဝသင်္ကာသာ, တူလဖဿသမူပမာ၊

တိဏာနိ နာတိဝတ္တန္တိ, သမန္တာ စတုရင်္ဂုလာ။

၂၀၃၀။ ‘‘အမ္ဗာ ဇမ္ဗူ ကပိတ္ထာ စ, နီစေ ပက္ကာ စုဒုမ္ဗရာ၊

ပရိဘောဂေဟိ ရုက္ခေဟိ, ဝနံ တံ ရတိဝဍ္ဎနံ။

၂၀၃၁။ ‘‘ဝေဠုရိယဝဏ္ဏသန္နိဘံ, မစ္ဆဂုမ္ဗနိသေဝိတံ၊

သုစိံ သုဂန္ဓံ သလိလံ, အာပေါ တတ္ထပိ သန္ဒတိ။

၂၀၃၂။ ‘‘တဿာဝိဒူရေ ပေါက္ခရဏီ, ဘူမိဘာဂေ မနောရမေ၊

ပဒုမုပ္ပလသဉ္ဆန္နာ, ဒေဝါနမိဝ နန္ဒနေ။

၂၀၃၃။ ‘‘တီဏိ ဥပ္ပလဇာတာနိ, တသ္မိံ သရသိ ဗြာဟ္မဏ၊

ဝိစိတ္တံ နီလာနေကာနိ, သေတာ လောဟိတကာနိ စာ’’တိ။

တဿတ္ထော ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တသဒိသောယေဝ။ ကရေရိမာလာ ဝိတတာတိ ကရေရိပုပ္ဖေဟိ ဝိတတာ။ သဒ္ဒလာဟရိတာတိ ဓုဝသဒ္ဒလေန ဟရိတာ။ န တတ္ထုဒ္ဓံသတေ ရဇောတိ တသ္မိံ ဝနေ အပ္ပမတ္တကောပိ ရဇော န ဥဒ္ဓံသတေ။ တူလဖဿသမူပမာတိ မုဒုသမ္ဖဿတာယ တူလဖဿသဒိသာ။ တိဏာနိ နာတိဝတ္တန္တီတိ တာနိ တဿာ ဘူမိယာ မယူရဂီဝဝဏ္ဏာနိ တိဏာနိ သမန္တတော စတုရင်္ဂုလပ္ပမာဏာနေဝ ဝတ္တန္တိ, တတော ပန ဥတ္တရိ န ဝဍ္ဎန္တိ။ အမ္ဗာ ဇမ္ဗူ ကပိတ္ထာ စာတိ အမ္ဗာ စ ဇမ္ဗူ စ ကပိတ္ထာ စ။ ပရိဘောဂေဟီတိ နာနာဝိဓေဟိ ပုပ္ဖူပဂဖလူပဂေဟိ ပရိဘောဂရုက္ခေဟိ။ သန္ဒတီတိ တသ္မိံ ဝနသဏ္ဍေ ဝင်္ကပဗ္ဗတေ ကုန္နဒီဟိ ဩတရန္တံ ဥဒကံ သန္ဒတိ, ပဝတ္တတီတိ အတ္ထော။ ဝိစိတ္တံ နီလာနေကာနိ, သေတာ လောဟိတကာနိ စာတိ ဧကာနိ နီလာနိ, ဧကာနိ သေတာနိ, ဧကာနိ လောဟိတကာနီတိ ဣမေဟိ တီဟိ ဥပ္ပလဇာတေဟိ တံ သရံ ဝိစိတ္တံ။ သုသဇ္ဇိတပုပ္ဖစင်္ကောဋကံ ဝိယ သောဘတီတိ ဒဿေတိ။

ဧဝံ စတုရဿပေါက္ခရဏိံ ဝဏ္ဏေတွာ ပုန မုစလိန္ဒသရံ ဝဏ္ဏေန္တော အာဟ –

၂၀၃၄။ ‘‘ခေါမာဝ တတ္ထ ပဒုမာ, သေတသောဂန္ဓိကေဟိ စ၊

ကလမ္ဗကေဟိ သဉ္ဆန္နော, မုစလိန္ဒော နာမ သော သရော။

၂၀၃၅။ ‘‘အထေတ္ထ ပဒုမာ ဖုလ္လာ, အပရိယန္တာဝ ဒိဿရေ၊

ဂိမှာ ဟေမန္တိကာ ဖုလ္လာ, ဇဏ္ဏုတဂ္ဃါ ဥပတ္ထရာ။

၂၀၃၆။ ‘‘သုရဘီ သမ္ပဝါယန္တိ, ဝိစိတ္တပုပ္ဖသန္ထတာ၊

ဘမရာ ပုပ္ဖဂန္ဓေန, သမန္တာ မဘိနာဒိတာ’’တိ။

တတ္ထ ခေါမာဝါတိ ခေါမမယာ ဝိယ ပဏ္ဍရာ။ သေတသောဂန္ဓိကေဟိ စာတိ သေတုပ္ပလေဟိ စ သောဂန္ဓိကေဟိ စ ကလမ္ဗကေဟိ စ သော သရော သဉ္ဆန္နော။ အပရိယန္တာဝ ဒိဿရေတိ အပရိမာဏာ ဝိယ ဒိဿန္တိ။ ဂိမှာ ဟေမန္တိကာတိ ဂိမှေ စ ဟေမန္တိကေ စ ပုပ္ဖိတပဒုမာ။ ဇဏ္ဏုတဂ္ဃါ ဥပတ္ထရာတိ ဇဏ္ဏုပမာဏေ ဥဒကေ ဥပတ္ထရာ ဖုလ္လာ ဟောန္တိ, သန္ထတာ ဝိယ ခါယန္တိ။ ဝိစိတ္တပုပ္ဖသန္ထတာတိ ဝိစိတ္တာ ဟုတွာ ပုပ္ဖေဟိ သန္ထတာ သဒါ သုရဘီ သမ္ပဝါယန္တိ။

၂၀၃၇။ ‘‘အထေတ္ထ ဥဒကန္တသ္မိံ, ရုက္ခာ တိဋ္ဌန္တိ ဗြာဟ္မဏ၊

ကဒမ္ဗာ ပါဋလီ ဖုလ္လာ, ကောဝိဠာရာ စ ပုပ္ဖိတာ။

၂၀၃၈။ ‘‘အင်္ကောလာ ကစ္ဆိကာရာ စ, ပါရိဇညာ စ ပုပ္ဖိတာ၊

ဝါရဏာ ဝယနာ ရုက္ခာ, မုစလိန္ဒမုဘတော သရံ။

၂၀၃၉။ ‘‘သိရီသာ သေတပါရိသာ, သာဓု ဝါယန္တိ ပဒ္ဓကာ၊

နိဂ္ဂုဏ္ဍီ သိရီနိဂ္ဂုဏ္ဍီ, အသနာ စေတ္ထ ပုပ္ဖိတာ။

၂၀၄၀။ ‘‘ပင်္ဂုရာ ဗဟုလာ သေလာ, သောဘဉ္ဇနာ စ ပုပ္ဖိတာ၊

ကေတကာ ကဏိကာရာ စ, ကဏဝေရာ စ ပုပ္ဖိတာ။

၂၀၄၁။ ‘‘အဇ္ဇုနာ အဇ္ဇုကဏ္ဏာ စ, မဟာနာမာ စ ပုပ္ဖိတာ၊

သုပုပ္ဖိတဂ္ဂါ တိဋ္ဌန္တိ, ပဇ္ဇလန္တေဝ ကိံသုကာ။

၂၀၄၂။ ‘‘သေတပဏ္ဏီ သတ္တပဏ္ဏာ, ကဒလိယော ကုသုမ္ဘရာ၊

ဓနုတက္ကာရီ ပုပ္ဖေဟိ, သီသပါဝရဏာနိ စ။

၂၀၄၃။ ‘‘အစ္ဆိဝါ သလ္လဝါ ရုက္ခာ, သလ္လကိယော စ ပုပ္ဖိတာ၊

သေတဂေရု စ တဂရာ, မံသိကုဋ္ဌာ ကုလာဝရာ။

၂၀၄၄။ ‘‘ဒဟရာ ရုက္ခာ စ ဝုဒ္ဓါ စ, အကုဋိလာ စေတ္ထ ပုပ္ဖိတာ၊

အဿမံ ဥဘတော ဌန္တိ, အဂျာဂါရံ သမန္တတော’’တိ။

တတ္ထ တိဋ္ဌန္တီတိ သရံ ပရိက္ခိပိတွာ တိဋ္ဌန္တိ။ ကဒမ္ဗာတိ ကဒမ္ဗရုက္ခာ။ ကစ္ဆိကာရာ စာတိ ဧဝံနာမကာ ရုက္ခာ။ ပါရိဇညာတိ ရတ္တမာလာ။ ဝါရဏာ ဝယနာတိ ဝါရဏရုက္ခာ စ ဝယနရုက္ခာ စ။ မုစလိန္ဒမုဘတော သရန္တိ မုစလိန္ဒဿ သရဿ ဥဘယပဿေသု။ သေတပါရိသာတိ သေတဂစ္ဆရုက္ခာ။ တေ ကိရ သေတက္ခန္ဓာ မဟာပဏ္ဏာ ကဏိကာရသဒိသပုပ္ဖါ ဟောန္တိ။ နိဂ္ဂုဏ္ဍီ သိရီနိဂ္ဂုဏ္ဍီတိ ပကတိနိဂ္ဂုဏ္ဍီ စေဝ ကာဠနိဂ္ဂုဏ္ဍီ စ။ ပင်္ဂုရာတိ ပင်္ဂုရရုက္ခာ။ ကုသုမ္ဘရာတိ ဧကဂစ္ဆာ။ ဓနုတက္ကာရီ ပုပ္ဖေဟီတိ ဓနူနဉ္စ တက္ကာရီနဉ္စ ပုပ္ဖေဟိ သောဘိတာ။ သီသပါဝရဏာနိ စာတိ သီသပေဟိ စ ဝရဏေဟိ စ သောဘိတာ။ အစ္ဆိဝါတိအာဒယောပိ ရုက္ခာယေဝ။ သေတဂေရု စ တဂရာတိ သေတဂေရု စ တဂရာ စ။ မံသိကုဋ္ဌာ ကုလာဝရာတိ မံသိဂစ္ဆာ စ ကုဋ္ဌဂစ္ဆာ စ ကုလာဝရာ စ။ အကုဋိလာတိ ဥဇုကာ။ အဂျာဂါရံ သမန္တတောတိ အဂျာဂါရံ ပရိက္ခိပိတွာ ဌိတာတိ အတ္ထော။

၂၀၄၅။ ‘‘အထေတ္ထ ဥဒကန္တသ္မိံ, ဗဟုဇာတော ဖဏိဇ္ဇကော၊

မုဂ္ဂတိယော ကရတိယော, သေဝါလသီသကာ ဗဟူ။

၂၀၄၆။ ‘‘ဥဒ္ဒါပဝတ္တံ ဥလ္လုဠိတံ, မက္ခိကာ ဟိင်္ဂုဇာလိကာ၊

ဒါသိမကဉ္ဇကော စေတ္ထ, ဗဟူ နီစေကလမ္ဗကာ။

၂၀၄၇။ ‘‘ဧလမ္ဖုရကသဉ္ဆန္နာ, ရုက္ခာ တိဋ္ဌန္တိ ဗြာဟ္မဏ၊

သတ္တာဟံ ဓာရိယမာနာနံ, ဂန္ဓော တေသံ န ဆိဇ္ဇတိ။

၂၀၄၈။ ‘‘ဥဘတော သရံ မုစလိန္ဒံ, ပုပ္ဖါ တိဋ္ဌန္တိ သောဘနာ၊

ဣန္ဒီဝရေဟိ သဉ္ဆန္နံ, ဝနံ တံ ဥပသောဘတိ။

၂၀၄၉။