ဇာတက-အဋ္ဌကထာ (သတ္တ)
ပါဠိ စကားလုံးကို နှိပ်၍ အဘိဓာန် အဓိပ္ပာယ် ကြည့်နိုင်သည်။
ပါဠိ မူရင်းသာ — မြန်မာပြန်နှင့် English ဘာသာပြန် မတင်ရသေးပါ။
‘‘အဍ္ဎမာသံ ဓာရိယမာနာနံ, ဂန္ဓော တေသံ န ဆိဇ္ဇတိ၊
နီလပုပ္ဖီ သေတဝါရီ, ပုပ္ဖိတာ ဂိရိကဏ္ဏိကာ၊
ကလေရုက္ခေဟိ သဉ္ဆန္နံ, ဝနံ တံ တုလသီဟိ စ။
၂၀၅၀။ ‘‘သမ္မဒ္ဒတေဝ ဂန္ဓေန, ပုပ္ဖသာခါဟိ တံ ဝနံ၊
ဘမရာ ပုပ္ဖဂန္ဓေန, သမန္တာ မဘိနာဒိတာ။
၂၀၅၁။ ‘‘တီဏိ ကက္ကာရုဇာတာနိ, တသ္မိံ သရသိ ဗြာဟ္မဏ၊
ကုမ္ဘမတ္တာနိ စေကာနိ, မုရဇမတ္တာနိ တာ ဥဘော’’တိ။
တတ္ထ ဖဏိဇ္ဇကောတိ ဘူတနကော။ မုဂ္ဂတိယောတိ ဧကာ မုဂ္ဂဇာတိ။ ကရတိယောတိ ရာဇမာသော။ သေဝါလသီသကာတိ ဣမေပိ ဂစ္ဆာယေဝ, အပိ စ သီသကာတိ ရတ္တစန္ဒနံ ဝုတ္တံ။ ဥဒ္ဒါပဝတ္တံ ဥလ္လုဠိတန္တိ တံ ဥဒကံ တီရမရိယာဒဗန္ဓံ ဝါတာပဟတံ ဥလ္လုဠိတံ ဟုတွာ တိဋ္ဌတိ။ မက္ခိကာ ဟိင်္ဂုဇာလိကာတိ ဟိင်္ဂုဇာလသင်္ခါတေ ဝိကသိတပုပ္ဖဂစ္ဆေ ပဉ္စဝဏ္ဏာ မဓုမက္ခိကာ မဓုရဿရေန ဝိရဝန္တိယော တတ္ထ ဝိစရန္တီတိ အတ္ထော။ ဒါသိမကဉ္ဇကော စေတ္ထာတိ ဣမာနိ ဒွေ ရုက္ခဇာတိယော စ ဧတ္ထ။ နီစေကလမ္ဗကာတိ နီစကလမ္ဗကာ။ ဧလမ္ဖုရကသဉ္ဆန္နာတိ ဧဝံနာမိကာယ ဝလ္လိယာ သဉ္ဆန္နာ။ တေသန္တိ တေသံ တဿာ ဝလ္လိယာ ပုပ္ဖါနံ သဗ္ဗေသမ္ပိ ဝါ ဧတေသံ ဒါသိမကဉ္ဇကာဒီနံ ပုပ္ဖါနံ သတ္တာဟံ ဂန္ဓော န ဆိဇ္ဇတိ။ ဧဝံ ဂန္ဓသမ္ပန္နာနိ ပုပ္ဖါနိ, ရဇတပဋ္ဋသဒိသဝါလုကပုဏ္ဏာ ဘူမိဘာဂါ။ ဂန္ဓော တေသန္တိ တေသံ ဣန္ဒီဝရပုပ္ဖါဒီနံ ဂန္ဓော အဍ္ဎမာသံ န ဆိဇ္ဇတိ။ နီလပုပ္ဖီတိအာဒိကာ ပုပ္ဖဝလ္လိယော။ တုလသီဟိ စာတိ တုလသိဂစ္ဆေဟိ စ။ ကက္ကာရုဇာတာနီတိ ဝလ္လိဖလာနိ။ တတ္ထ ဧကိဿာ ဝလ္လိယာ ဖလာနိ မဟာဃဋမတ္တာနိ, ဒွိန္နံ မုဒိင်္ဂမတ္တာနိ။ တေန ဝုတ္တံ ‘‘မုရဇမတ္တာနိ တာ ဥဘော’’တိ။
၂၀၅၂။ ‘‘အထေတ္ထ သာသပေါ ဗဟုကော, နာဒိယော ဟရိတာယုတော၊
အသီ တာလာဝ တိဋ္ဌန္တိ, ဆေဇ္ဇာ ဣန္ဒီဝရာ ဗဟူ။
၂၀၅၃။ ‘‘အပ္ဖေါဋာ သူရိယဝလ္လီ စ, ကာဠီယာ မဓုဂန္ဓိယာ၊
အသောကာ မုဒယန္တီ စ, ဝလ္လိဘော ခုဒ္ဒပုပ္ဖိယော။
၂၀၅၄။ ‘‘ကောရဏ္ဍကာ အနောဇာ စ, ပုပ္ဖိတာ နာဂမလ္လိကာ၊
ရုက္ခမာရုယှ တိဋ္ဌန္တိ, ဖုလ္လာ ကိံသုကဝလ္လိယော။
၂၀၅၅။ ‘‘ကဋေရုဟာ စ ဝါသန္တီ, ယူထိကာ မဓုဂန္ဓိယာ၊
နိလိယာ သုမနာ ဘဏ္ဍီ, သောဘတိ ပဒုမုတ္တရော။
၂၀၅၆။ ‘‘ပါဋလီ သမုဒ္ဒကပ္ပါသီ, ကဏိကာရာ စ ပုပ္ဖိတာ၊
ဟေမဇာလာဝ ဒိဿန္တိ, ရုစိရဂ္ဂိ သိခူပမာ။
၂၀၅၇။ ‘‘ယာနိ တာနိ စ ပုပ္ဖါနိ, ထလဇာနုဒကာနိ စ၊
သဗ္ဗာနိ တတ္ထ ဒိဿန္တိ, ဧဝံ ရမ္မော မဟောဒဓီ’’တိ။
တတ္ထ သာသပေါတိ သိဒ္ဓတ္ထကော။ ဗဟုကောတိ ဗဟု။ နာဒိယော ဟရိတာယုတောတိ ဟရိတေန အာယုတော နာဒိယော။ ဣမာ ဒွေပိ လသုဏဇာတိယော, သောပိ လသုဏော တတ္ထ ဗဟုကောတိ အတ္ထော။ အသီ တာလာဝ တိဋ္ဌန္တီတိ အသီတိ ဧဝံနာမကာ ရုက္ခာ သိနိဒ္ဓါယ ဘူမိယာ ဌိတာ တာလာ ဝိယ တိဋ္ဌန္တိ။ ဆေဇ္ဇာ ဣန္ဒီဝရာ ဗဟူတိ ဥဒကပရိယန္တေ ဗဟူ သုဝဏ္ဏဣန္ဒီဝရာ မုဋ္ဌိနာ ဆိန္ဒိတဗ္ဗာ ဟုတွာ ဌိတာ။ အပ္ဖေါဋာတိ အပ္ဖေါဋဝလ္လိယော။ ဝလ္လိဘော ခုဒ္ဒပုပ္ဖိယောတိ ဝလ္လိဘော စ ခုဒ္ဒပုပ္ဖိယော စ။ နာဂမလ္လိကာတိ ဝလ္လိနာဂါ စ မလ္လိကာ စ။ ကိံသုကဝလ္လိယောတိ သုဂန္ဓပတ္တာ ဝလ္လိဇာတီ။ ကဋေရုဟာ စ ဝါသန္တီတိ ဣမေ စ ဒွေ ပုပ္ဖဂစ္ဆာ။ မဓုဂန္ဓိယာတိ မဓုသမာနဂန္ဓာ။ နိလိယာ သုမနာ ဘဏ္ဍီတိ နီလဝလ္လိသုမနာ စ ပကတိသုမနာ စ ဘဏ္ဍီ စ။ ပဒုမုတ္တရောတိ ဧဝံနာမကော ရုက္ခော။ ကဏိကာရာတိ ဝလ္လိကဏိကာရာ ရုက္ခကဏိကာရာ။ ဟေမဇာလာဝါတိ ပသာရိတဟေမဇာလာ ဝိယ ဒိဿန္တိ။ မဟောဒဓီတိ မဟတော ဥဒကက္ခန္ဓဿ အာဓာရဘူတော မုစလိန္ဒသရောတိ။
၂၀၅၈။ ‘‘အထဿာ ပေါက္ခရဏိယာ, ဗဟုကာ ဝါရိဂေါစရာ၊
ရောဟိတာ နဠပီ သိင်္ဂူ, ကုမ္ဘိလာ မကရာ သုသူ။
၂၀၅၉။ ‘‘မဓု စ မဓုလဋ္ဌိ စ, တာလိသာ စ ပိယင်္ဂုကာ၊
ကုဋန္ဒဇာ ဘဒ္ဒမုတ္တာ, သေတပုပ္ဖါ စ လောလုပါ။
၂၀၆၀။ ‘‘သုရဘီ စ ရုက္ခာ တဂရာ, ဗဟုကာ တုင်္ဂဝဏ္ဋကာ၊
ပဒ္ဓကာ နရဒါ ကုဋ္ဌာ, ဈာမကာ စ ဟရေဏုကာ။
၂၀၆၁။ ‘‘ဟလိဒ္ဒကာ ဂန္ဓသိလာ, ဟိရိဝေရာ စ ဂုဂ္ဂုလာ၊
ဝိဘေဒိကာ စောရကာ ကုဋ္ဌာ, ကပ္ပူရာ စ ကလိင်္ဂုကာ’’တိ။
တတ္ထ အထဿာ ပေါက္ခရဏိယာတိ ဣဓ ပေါက္ခရဏိသဒိသတာယ သရမေဝ ပေါက္ခရဏီတိ ဝဒတိ။ ရောဟိတာတိအာဒီနိ တေသံ ဝါရိဂေါစရာနံ နာမာနိ။ မဓု စာတိ နိမ္မက္ခိကမဓု စ။ မဓုလဋ္ဌိ စာတိ လဋ္ဌိမဓုကဉ္စ။ တာလိသာ စာတိအာဒိကာ သဗ္ဗာ ဂန္ဓဇာတိယော။
၂၀၆၂။ ‘‘အထေတ္ထ သီဟဗျဂ္ဃါ စ, ပုရိသာလူ စ ဟတ္ထိယော၊
ဧဏေယျာ ပသဒါ စေဝ, ရောဟိစ္စာ သရဘာ မိဂါ။
၂၀၆၃။ ‘‘ကောဋ္ဌသုဏာ သုဏောပိ စ, တုလိယာ နဠသန္နိဘာ၊
စာမရီ စလနီ လင်္ဃီ, ဈာပိတာ မက္ကဋာ ပိစု။
၂၀၆၄။ ‘‘ကက္ကဋာ ကဋမာယာ စ, ဣက္ကာ ဂေါဏသိရာ ဗဟူ၊
ခဂ္ဂါ ဝရာဟာ နကုလာ, ကာဠကေတ္ထ ဗဟူတသော။
၂၀၆၅။ ‘‘မဟိံသာ သောဏသိင်္ဂါလာ, ပမ္ပကာ စ သမန္တတော၊
အာကုစ္ဆာ ပစလာကာ စ, စိတြကာ စာပိ ဒီပိယော။
၂၀၆၆။ ‘‘ပေလကာ စ ဝိဃာသာဒါ, သီဟာ ဂေါဂဏိသာဒကာ၊
အဋ္ဌပါဒါ စ မောရာ စ, ဘဿရာ စ ကုကုတ္ထကာ။
၂၀၆၇။ ‘‘စင်္ကောရာ ကုက္ကုဋာ နာဂါ, အညမညံ ပကူဇိနော၊
ဗကာ ဗလာကာ နဇ္ဇုဟာ, ဒိန္ဒိဘာ ကုဉ္ဇဝါဇိတာ။
၂၀၆၈။ ‘‘ဗျဂ္ဃိနသာ လောဟပိဋ္ဌာ, ပမ္ပကာ ဇီဝဇီဝကာ၊
ကပိဉ္ဇရာ တိတ္တိရာယော, ကုလာ စ ပဋိကုတ္ထကာ။
၂၀၆၉။ ‘‘မန္ဒာလကာ စေလကေဋု, ဘဏ္ဍုတိတ္တိရနာမကာ၊
စေလာဝကာ ပိင်္ဂလာယော, ဂေါဋကာ အင်္ဂဟေတုကာ။
၂၀၇၀။ ‘‘ကရဝိယာ စ သဂ္ဂါ စ, ဥဟုင်္ကာရာ စ ကုက္ကုဟာ၊
နာနာဒိဇဂဏာကိဏ္ဏံ, နာနာသရနိကူဇိတ’’န္တိ။
တတ္ထ ပုရိသာလူတိ ဝဠဝါမုခယက္ခိနိယော။ ရောဟိစ္စာ သရဘာ မိဂါတိ ရောဟိတာ စေဝ သရဘာ မိဂါ စ။ ကောဋ္ဌသုကာတိ သိင်္ဂါလသုနခါ။ ‘‘ကောတ္ထုသုဏာ’’တိပိ ပါဌော။ သုဏောပိ စာတိ ဧသာပေကာ ခုဒ္ဒကမိဂဇာတိ။ တုလိယာတိ ပက္ခိဗိဠာရာ။ နဠသန္နိဘာတိ နဠပုပ္ဖဝဏ္ဏာ ရုက္ခသုနခါ။ စာမရီ စလနီ လင်္ဃီတိ စာမရီမိဂါ စ စလနီမိဂါ စ လင်္ဃီမိဂါ စ။ ဈာပိတာ မက္ကဋာတိ ဒွေ မက္ကဋဇာတိယောဝ။ ပိစူတိ သရပရိယန္တေ ဂေါစရဂ္ဂါဟီ ဧကော မက္ကဋော။ ကက္ကဋာ ကဋမာယာ စာတိ ဒွေ မဟာမိဂါ။ ဣက္ကာတိ အစ္ဆာ။ ဂေါဏသိရာတိ အရညဂေါဏာ။ ကာဠကေတ္ထ ဗဟူတသောတိ ကာဠမိဂါ နာမေတ္ထ ဗဟူတသော။ သောဏသိင်္ဂါလာတိ ရုက္ခသုနခါ စ သိင်္ဂါလာ စ။ ပမ္ပကာတိ အဿမပဒံ ပရိက္ခိပိတွာ ဌိတာ မဟာဝေဠုပမ္ပကာ။ အာကုစ္ဆာတိ ဂေါဓာ။ ပစလာကာ စာတိ ဂဇကုမ္ဘမိဂါ။ စိတြကာ စာပိ ဒီပိယောတိ စိတြကမိဂါ စ ဒီပိမိဂါ စ။
ပေလကာ စာတိ သသာ။ ဝိဃာသာဒါတိ ဧတေ ဂိဇ္ဈာ သကုဏာ။ သီဟာတိ ကေသရသီဟာ။ ဂေါဂဏိသာဒကာတိ ဂေါဂဏေ ဂဟေတွာ ခါဒနသီလာ ဒုဋ္ဌမိဂါ။ အဋ္ဌပါဒါတိ သရဘာ မိဂါ။ ဘဿရာတိ သေတဟံသာ။ ကုကုတ္ထကာတိ ကုကုတ္ထကသကုဏာ။ စင်္ကောရာတိ စင်္ကောရသကုဏာ။ ကုက္ကုဋာတိ ဝနကုက္ကုဋာ။ ဒိန္ဒိဘာ ကုဉ္ဇဝါဇိတာတိ ဣမေ တယောပိ သကုဏာယေဝ။ ဗျဂ္ဃိနသာတိ သေနာ။ လောဟပိဋ္ဌာတိ လောဟိတဝဏ္ဏသကုဏာ။ ပမ္ပကာတိ ပမ္ပဋကာ။ ကပိဉ္ဇရာ တိတ္တိရာယောတိ ကပိဉ္ဇရာ စ တိတ္တိရာ စ။ ကုလာ စ ပဋိကုတ္ထကာတိ ဣမေပိ ဒွေ သကုဏာ။ မန္ဒာလကာ စေလကေဋူတိ မန္ဒာလကာ စေဝ စေလကေဋု စ။ ဘဏ္ဍုတိတ္တိရနာမကာတိ ဘဏ္ဍူ စ တိတ္တိရာ စ နာမကာ စ။ စေလာဝကာ ပိင်္ဂလာယောတိ ဒွေ သကုဏဇာတိယော စ, တထာ ဂေါဋကာ အင်္ဂဟေတုကာ။ သဂ္ဂါတိ စာတကသကုဏာ။ ဥဟုင်္ကာရာတိ ဥလူကာ။
၂၀၇၁။ ‘‘အထေတ္ထ သကုဏာ သန္တိ, နီလကာ မဉ္ဇုဘာဏကာ၊
မောဒန္တိ သဟ ဘရိယာဟိ, အညမညံ ပကူဇိနော။
၂၀၇၂။ ‘‘အထေတ္ထ သကုဏာ သန္တိ, ဒိဇာ မဉ္ဇုဿရာ သိတာ၊
သေတစ္ဆိကူဋာ ဘဒြက္ခာ, အဏ္ဍဇာ စိတြပေခုဏာ။
၂၀၇၃။ ‘‘အထေတ္ထ သကုဏာ သန္တိ, ဒိဇာ မဉ္ဇုဿရာ သိတာ၊
သိခဏ္ဍီ နီလဂီဝါဟိ, အညမညံ ပကူဇိနော။
၂၀၇၄။ ‘‘ကုကုတ္ထကာ ကုဠီရကာ, ကောဋ္ဌာ ပေါက္ခရသာတကာ၊
ကာလာမေယျာ ဗလီယက္ခာ, ကဒမ္ဗာ သုဝသာဠိကာ။
၂၀၇၅။ ‘‘ဟလိဒ္ဒါ လောဟိတာ သေတာ, အထေတ္ထ နလကာ ဗဟူ၊
ဝါရဏာ ဘိင်္ဂရာဇာ စ, ကဒမ္ဗာ သုဝကောကိလာ။
၂၀၇၆။ ‘‘ဥက္ကုသာ ကုရရာ ဟံသာ, အာဋာ ပရိဝဒေန္တိကာ၊
ပါကဟံသာ အတိဗလာ, နဇ္ဇုဟာ ဇီဝဇီဝကာ။
၂၀၇၇။ ‘‘ပါရေဝတာ ရဝိဟံသာ, စက္ကဝါကာ နဒီစရာ၊
ဝါရဏာဘိရုဒါ ရမ္မာ, ဥဘော ကာလူပကူဇိနော။
၂၀၇၈။ ‘‘အထေတ္ထ သကုဏာ သန္တိ, နာနာဝဏ္ဏာ ဗဟူ ဒိဇာ၊
မောဒန္တိ သဟ ဘရိယာဟိ, အညမညံ ပကူဇိနော။
၂၀၇၉။ ‘‘အထေတ္ထ သကုဏာ သန္တိ, နာနာဝဏ္ဏာ ဗဟူ ဒိဇာ၊
သဗ္ဗေ မဉ္ဇူ နိကူဇန္တိ, မုစလိန္ဒမုဘတော သရံ။
၂၀၈၀။ ‘‘အထေတ္ထ သကုဏာ သန္တိ, ကရဝိယာ နာမ တေ ဒိဇာ၊
မောဒန္တိ သဟ ဘရိယာဟိ, အညမညံ ပကူဇိနော။
၂၀၈၁။ ‘‘အထေတ္ထ သကုဏာ သန္တိ, ကရဝိယာ နာမ တေ ဒိဇာ၊
သဗ္ဗေ မဉ္ဇူ နိကူဇန္တိ, မုစလိန္ဒမုဘတော သရံ။
၂၀၈၂။ ‘‘ဧဏေယျပသဒါကိဏ္ဏံ, နာဂသံသေဝိတံ ဝနံ၊
နာနာလတာဟိ သဉ္ဆန္နံ, ကဒလီမိဂသေဝိတံ။
၂၀၈၃။ ‘‘အထေတ္ထ သာသပေါ ဗဟုကော, နီဝါရော ဝရကော ဗဟု၊
သာလိ အကဋ္ဌပါကော စ, ဥစ္ဆု တတ္ထ အနပ္ပကော။
၂၀၈၄။ ‘‘အယံ ဧကပဒီ ဧတိ, ဥဇုံ ဂစ္ဆတိ အဿမံ၊
ခုဒံ ပိပါသံ အရတိံ, တတ္ထ ပတ္တော န ဝိန္ဒတိ၊
ယတ္ထ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, သဟ ပုတ္တေဟိ သမ္မတိ။
၂၀၈၅။ ‘‘ဓာရေန္တော ဗြာဟ္မဏဝဏ္ဏံ, အာသဒဉ္စ မသံ ဇဋံ၊
စမ္မဝါသီ ဆမာ သေတိ, ဇာတဝေဒံ နမဿတီ’’တိ။
တတ္ထ နီလကာတိ စိတြရာဇိပတ္တာ။ မဉ္ဇူဿရာ သိတာတိ နိဗဒ္ဓမဓုရဿရာ။ သေတစ္ဆိကူဋာ ဘဒြက္ခာတိ ဥဘယပဿေသု သေတေဟိ အက္ခိကူဋေဟိ သမန္နာဂတာ သုန္ဒရက္ခာ။ စိတြပေခုဏာတိ ဝိစိတြပတ္တာ။ ကုဠီရကာတိ ကက္ကဋကာ။ ကောဋ္ဌာတိအာဒယော သကုဏာဝ။ ဝါရဏာတိ ဟတ္ထိလိင်္ဂသကုဏာ။ ကဒမ္ဗာတိ မဟာကဒမ္ဗာ ဂဟိတာ။ သုဝကောကိလာတိ ကောကိလေဟိ သဒ္ဓိံ ဝိစရဏသုဝကာ စေဝ ကောကိလာ စ။ ဥက္ကုသာတိ ကာဠကုရရာ။ ကုရရာတိ သေတကုရရာ။ ဟံသာတိ သကုဏဟံသာ။ အာဋာတိ ဒဗ္ဗိသဏ္ဌာနမုခသကုဏာ။ ပရိဝဒေန္တိကာတိ ဧကာ သကုဏဇာတိ။ ဝါရဏာဘိရုဒါ ရမ္မာတိ ရမ္မာဘိရုဒါ ဝါရဏာ။ ဥဘော ကာလူပကူဇိနောတိ သာယံ ပါတော ပဗ္ဗတပါဒံ ဧကနိန္နာဒံ ကရောန္တာ နိကူဇန္တိ။ ဧဏေယျပသဒါကိဏ္ဏန္တိ ဧဏေယျမိဂေဟိ စ ပသဒမိဂေဟိ စ အာကိဏ္ဏံ။ တတ္ထ ပတ္တော န ဝိန္ဒတီတိ ဗြာဟ္မဏ, ဝေဿန္တရဿ အဿမပဒံ ပတ္တော ပုရိသော တတ္ထ အဿမေ ဆာတကံ ဝါ ပါနီယပိပါသံ ဝါ ဥက္ကဏ္ဌိတံ ဝါ န ပဋိလဘတိ။
၂၀၈၆။ ‘‘ဣဒံ သုတွာ ဗြဟ္မဗန္ဓု, ဣသိံ ကတွာ ပဒက္ခိဏံ၊
ဥဒဂ္ဂစိတ္တော ပက္ကာမိ, ယတ္ထ ဝေဿန္တရော အဟူ’’တိ။
တတ္ထ ယတ္ထ ဝေဿန္တရော အဟူတိ ယသ္မိံ ဌာနေ ဝေဿန္တရော အဟောသိ, တံ ဌာနံ ဂတောတိ။
မဟာဝနဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။
ဒါရကပဗ္ဗဝဏ္ဏနာ
ဇူဇကောပိ အစ္စုတတာပသေန ကထိတမဂ္ဂေန ဂစ္ဆန္တော စတုရဿပေါက္ခရဏိံ ပတွာ စိန္တေသိ ‘‘အဇ္ဇ အတိသာယနှော, ဣဒါနိ မဒ္ဒီ အရညတော အာဂမိဿတိ။ မာတုဂါမော ဟိ နာမ ဒါနဿ အန္တရာယကရော ဟောတိ, သွေ တဿာ အရညံ ဂတကာလေ အဿမံ ဂန္တွာ ဝေဿန္တရံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဒါရကေ ယာစိတွာ တာယ အနာဂတာယ တေ ဂဟေတွာ ပက္ကမိဿာမီ’’တိ။ အထဿ အဝိဒူရေ ဧကံ သာနုပဗ္ဗတံ အာရုယှ ဧကသ္မိံ ဖာသုကဋ္ဌာနေ နိပဇ္ဇိ။ တံ ပန ရတ္တိံ ပစ္စူသကာလေ မဒ္ဒီ သုပိနံ အဒ္ဒသ။ ဧဝရူပေါ သုပိနော အဟောသိ – ဧကော ပုရိသော ကဏှော ဒွေ ကာသာယာနိ ပရိဒဟိတွာ ဒွီသု ကဏ္ဏေသု ရတ္တမာလံ ပိဠန္ဓိတွာ အာဝုဓဟတ္ထော တဇ္ဇေန္တော အာဂန္တွာ ပဏ္ဏသာလံ ပဝိသိတွာ မဒ္ဒိံ ဇဋာသု ဂဟေတွာ အာကဍ္ဎိတွာ ဘူမိယံ ဥတ္တာနကံ ပါတေတွာ ဝိရဝန္တိယာ တဿာ ဒွေ အက္ခီနိ ဥပ္ပါဋေတွာ ဗာဟာနိ ဆိန္ဒိတွာ ဥရံ ဘိန္ဒိတွာ ပဂ္ဃရန္တလောဟိတဗိန္ဒုံ ဟဒယမံသံ အာဒါယ ပက္ကာမီတိ။ သာ ပဗုဇ္ဈိတွာ ဘီတတသိတာ ‘‘ပါပကော သုပိနော မေ ဒိဋ္ဌော, သုပိနပါဌကော ပန ဝေဿန္တရေန သဒိသော နာမ နတ္ထိ, ပုစ္ဆိဿာမိ န’’န္တိ စိန္တေတွာ ပဏ္ဏသာလံ ဂန္တွာ မဟာသတ္တဿ ပဏ္ဏသာလဒွါရံ အာကောဋေသိ။ မဟာသတ္တော ‘‘ကော ဧသော’’တိ အာဟ။ ‘‘အဟံ ဒေဝ, မဒ္ဒီ’’တိ။ ‘‘ဘဒ္ဒေ, အမှာကံ ကတိကဝတ္တံ ဘိန္ဒိတွာ ကသ္မာ အကာလေ အာဂတာသီ’’တိ။ ‘‘ဒေဝ, နာဟံ ကိလေသဝသေန အာဂစ္ဆာမိ, အပိစ ခေါ ပန မေ ပါပကော သုပိနော ဒိဋ္ဌော’’တိ။ ‘‘တေန ဟိ ကထေဟိ, မဒ္ဒီ’’တိ။ သာ အတ္တနာ ဒိဋ္ဌနိယာမေနေဝ ကထေသိ။
မဟာသတ္တောပိ သုပိနံ ပရိဂ္ဂဏှိတွာ ‘‘မယှံ ဒါနပါရမီ ပူရိဿတိ, သွေ မံ ယာစကော အာဂန္တွာ ပုတ္တေ ယာစိဿတိ, မဒ္ဒိံ အဿာသေတွာ ဥယျောဇေဿာမီ’’တိ စိန္တေတွာ ‘‘မဒ္ဒိ, တဝ ဒုဿယနဒုဗ္ဘောဇနေဟိ စိတ္တံ အာလုဠိတံ ဘဝိဿတိ, မာ ဘာယီ’’တိ သံမောဟေတွာ အဿာသေတွာ ဥယျောဇေသိ။ သာ ဝိဘာတာယ ရတ္တိယာ သဗ္ဗံ ကတ္တဗ္ဗကိစ္စံ ကတွာ ဒွေ ပုတ္တေ အာလိင်္ဂိတွာ သီသေ စုမ္ဗိတွာ ‘‘တာတာ, အဇ္ဇ မေ ဒုဿုပိနော ဒိဋ္ဌော, အပ္ပမတ္တာ ဘဝေယျာထာ’’တိ ဩဝဒိတွာ ‘‘ဒေဝ, တုမှေ ဒွီသု ကုမာရေသု အပ္ပမတ္တာ ဟောထာ’’တိ မဟာသတ္တံ ပုတ္တေ ပဋိစ္ဆာပေတွာ ပစ္ဆိခဏိတ္တိအာဒီနိ အာဒါယ အဿူနိ ပုဉ္ဆန္တီ မူလဖလာဖလတ္ထာယ ဝနံ ပါဝိသိ။ တဒါ ဇူဇကောပိ ‘‘ဣဒါနိ မဒ္ဒီ အရညံ ဂတာ ဘဝိဿတီ’’တိ သာနုပဗ္ဗတာ ဩရုယှ ဧကပဒိကမဂ္ဂေန အဿမာဘိမုခေါ ပါယာသိ။ မဟာသတ္တောပိ ပဏ္ဏသာလတော နိက္ခမိတွာ ပဏ္ဏသာလဒွါရေ ပါသာဏဖလကေ သုဝဏ္ဏပဋိမာ ဝိယ နိသိန္နော ‘‘ဣဒါနိ ယာစကော အာဂမိဿတီ’’တိ ပိပါသိတော ဝိယ သုရာသောဏ္ဍော တဿာဂမနမဂ္ဂံ ဩလောကေန္တောဝ နိသီဒိ။ ပုတ္တာပိဿ ပါဒမူလေ ကီဠန္တိ။ သော မဂ္ဂံ ဩလောကေန္တော ဗြာဟ္မဏံ အာဂစ္ဆန္တံ ဒိသွာ သတ္တ မာသေ နိက္ခိတ္တံ ဒါနဓုရံ ဥက္ခိပန္တော ဝိယ ‘ဧဟိ, တွံ ဘော ဗြာဟ္မဏာ’’တိ သောမနဿဇာတော ဇာလိကုမာရံ အာမန္တေန္တော ဣမံ ဂါထမာဟ –
၂၀၈၇။ ‘‘ဥဋ္ဌေဟိ ဇာလိ ပတိဋ္ဌ, ပေါရာဏံ ဝိယ ဒိဿတိ၊
ဗြာဟ္မဏံ ဝိယ ပဿာမိ, နန္ဒိယော မာဘိကီရရေ’’တိ။
တတ္ထ ပေါရာဏံ ဝိယ ဒိဿတီတိ ပုဗ္ဗေ ဇေတုတ္တရနဂရေ နာနာဒိသာဟိ ယာစကာနံ အာဂမနံ ဝိယ အဇ္ဇ ယာစကာနံ အာဂမနံ ဒိဿတိ။ နန္ဒိယော မာဘိကီရရေတိ ဧတဿ ဗြာဟ္မဏဿ ဒိဋ္ဌကာလတော ပဋ္ဌာယ မံ သောမနဿာနိ အဘိကီရန္တိ, ဃမ္မာဘိတတ္တဿ ပုရိသဿ သီသေ သီတူဒကဃဋသဟဿေဟိ အဘိသေစနကာလော ဝိယ ဇာတောတိ။
တံ သုတွာ ကုမာရော အာဟ –
၂၀၈၈။ ‘‘အဟမ္ပိ တာတ ပဿာမိ, ယော သော ဗြဟ္မာဝ ဒိဿတိ၊
အဒ္ဓိကော ဝိယ အာယာတိ, အတိထီ နော ဘဝိဿတီ’’တိ။
ဝတွာ စ ပန ကုမာရော မဟာသတ္တဿ အပစိတိံ ကရောန္တော ဥဋ္ဌာယာသနာ ဗြာဟ္မဏံ ပစ္စုဂ္ဂန္တွာ ပရိက္ခာရဂ္ဂဟဏံ အာပုစ္ဆိ။ ဗြာဟ္မဏော တံ ဩလောကေန္တော ‘‘အယံ ဝေဿန္တရဿ ပုတ္တော ဇာလိကုမာရော နာမ ဘဝိဿတိ, အာဒိတော ပဋ္ဌာယေဝ ဖရုသဝစနံ ကထေဿာမီ’’တိ စိန္တေတွာ ‘‘အပေဟိ အပေဟီ’’တိ အစ္ဆရံ ပဟရိ။ ကုမာရော အပဂန္တွာ ‘‘အယံ ဗြာဟ္မဏော အတိဖရုသော, ကိံ နု ခေါ’’တိ တဿ သရီရံ ဩလောကေန္တော အဋ္ဌာရသ ပုရိသဒေါသေ ပဿိ။ ဗြာဟ္မဏောပိ ဗောဓိသတ္တံ ဥပသင်္ကမိတွာ ပဋိသန္ထာရံ ကရောန္တော အာဟ –
၂၀၈၉။ ‘‘ကစ္စိ နု ဘောတော ကုသလံ, ကစ္စိ ဘောတော အနာမယံ၊
ကစ္စိ ဥဉ္ဆေန ယာပေထ, ကစ္စိ မူလဖလာ ဗဟူ။
၂၀၉၀။ ‘‘ကစ္စိ ဍံသာ မကသာ စ, အပ္ပမေဝ သရီသပါ၊
ဝနေ ဝါဠမိဂါကိဏ္ဏေ, ကစ္စိ ဟိံသာ န ဝိဇ္ဇတီ’’တိ။
ဗောဓိသတ္တောပိ တေန သဒ္ဓိံ ပဋိသန္ထာရံ ကရောန္တော အာဟ –
၂၀၉၁။ ‘‘ကုသလဉ္စေဝ နော ဗြဟ္မေ, အထော ဗြဟ္မေ အနာမယံ၊
အထော ဥဉ္ဆေန ယာပေမ, အထော မူလဖလာ ဗဟူ။
၂၀၉၂။ ‘‘အထော ဍံသာ မကသာ စ, အပ္ပမေဝ သရီသဝါ၊
ဝနေ ဝါဠမိဂါကိဏ္ဏေ, ဟိံသာ အမှံ န ဝိဇ္ဇတိ။
၂၀၉၃။ ‘‘သတ္တ နော မာသေ ဝသတံ, အရညေ ဇီဝသောကိနံ၊
ဣမမ္ပိ ပဌမံ ပဿာမ, ဗြာဟ္မဏံ ဒေဝဝဏ္ဏိနံ၊
အာဒါယ ဝေဠုဝံ ဒဏ္ဍံ, အဂ္ဂိဟုတ္တံ ကမဏ္ဍလုံ။
၂၀၉၄။ ‘‘သွာဂတံ တေ မဟာဗြဟ္မေ, အထော တေ အဒုရာဂတံ၊
အန္တော ပဝိသ ဘဒ္ဒန္တေ, ပါဒေ ပက္ခာလယဿု တေ။
၂၀၉၅။ ‘‘တိဏ္ဍုကာနိ ပိယာလာနိ, မဓုကေ ကာသုမာရိယော၊
ဖလာနိ ခုဒ္ဒကပ္ပါနိ, ဘုဉ္ဇ ဗြဟ္မေ ဝရံ ဝရံ။
၂၀၉၆။ ‘‘ဣဒမ္ပိ ပါနီယံ သီတံ, အာဘတံ ဂိရိဂဗ္ဘရာ၊
တတော ပိဝ မဟာဗြဟ္မေ, သစေ တွံ အဘိကင်္ခသီ’’တိ။
ဧဝဉ္စ ပန ဝတွာ မဟာသတ္တော ‘‘အယံ ဗြာဟ္မဏော န အကာရဏေန ဣမံ ဗြဟာရညံ အာဂတော, အာဂမနကာရဏံ ပပဉ္စံ အကတွာ ပုစ္ဆိဿာမိ န’’န္တိ စိန္တေတွာ ဣမံ ဂါထမာဟ –
၂၀၉၇။ ‘‘အထ တွံ ကေန ဝဏ္ဏေန, ကေန ဝါ ပန ဟေတုနာ၊
အနုပ္ပတ္တော ဗြဟာရညံ, တံ မေ အက္ခာဟိ ပုစ္ဆိတော’’တိ။
တတ္ထ ဝဏ္ဏေနာတိ ကာရဏေန။ ဟေတုနာတိ ပစ္စယေန။
ဇူဇကော အာဟ –
၂၀၉၈။ ‘‘ယထာ ဝါရိဝဟော ပူရော, သဗ္ဗကာလံ န ခီယတိ၊
ဧဝံ တံ ယာစိတာဂစ္ဆိံ, ပုတ္တေ မေ ဒေဟိ ယာစိတော’’တိ။
တတ္ထ ဝါရိဝဟောတိ ပဉ္စသု မဟာနဒီသု ဥဒကဝါဟော။ န ခီယတီတိ ပိပါသိတေဟိ အာဂန္တွာ ဟတ္ထေဟိပိ ဘာဇနေဟိပိ ဥဿိဉ္စိတွာ ပိဝိယမာနော န ခီယတိ။ ဧဝံ တံ ယာစိတာဂစ္ဆိန္တိ တွမ္ပိ သဒ္ဓါယ ပူရိတတ္တာ ဧဝရူပေါယေဝါတိ မညမာနော အဟံ တံ ယာစိတုံ အာဂစ္ဆိံ။ ပုတ္တေ မေ ဒေဟိ ယာစိတောတိ မယာ ယာစိတော တဝ ပုတ္တေ မယှံ ဒါသတ္ထာယ ဒေဟီတိ။
တံ သုတွာ မဟာသတ္တော သောမနဿဇာတော ပသာရိတဟတ္ထေ သဟဿတ္ထဝိကံ ဌပေန္တော ဝိယ ပဗ္ဗတပါဒံ ဥန္နာဒေန္တော ဣမာ ဂါထာ အာဟ –
၂၀၉၉။ ‘‘ဒဒါမိ န ဝိကမ္ပာမိ, ဣဿရော နယ ဗြာဟ္မဏ၊
ပါတော ဂတာ ရာဇပုတ္တီ, သာယံ ဥဉ္ဆာတော ဧဟိတိ။
၂၁၀၀။ ‘‘ဧကရတ္တိံ ဝသိတွာန, ပါတော ဂစ္ဆသိ ဗြာဟ္မဏ၊
တဿာ နှာတေ ဥပဃာတေ, အထ နေ မာလဓာရိနေ။
၂၁၀၁။ ‘‘ဧကရတ္တိံ ဝသိတွာန, ပါတော ဂစ္ဆသိ ဗြာဟ္မဏ၊
နာနာပုပ္ဖေဟိ သဉ္ဆန္နေ, နာနာဂန္ဓေဟိ ဘူသိတေ၊
နာနာမူလဖလာကိဏ္ဏေ, ဂစ္ဆ သွာဒါယ ဗြာဟ္မဏာ’’တိ။
တတ္ထ ဣဿရောတိ တွံ မမ ပုတ္တာနံ ဣဿရော သာမိကော ဟုတွာ ဧတေ နယ, အပိစ ခေါ ပနေကံ ကာရဏံ အတ္ထိ။ ဧတေသံ မာတာ ရာဇပုတ္တီ ဖလာဖလတ္ထာယ ပါတော ဂတာ သာယံ အရညတော အာဂမိဿတိ, တာယ အာနီတာနိ မဓုရဖလာဖလာနိ ဘုဉ္ဇိတွာ ဣဓေဝ ဌာနေ အဇ္ဇေကရတ္တိံ ဝသိတွာ ပါတောဝ ဒါရကေ ဂဟေတွာ ဂမိဿသိ။ တဿာ နှာတေတိ တာယ နှာပိတေ။ ဥပဃာတေတိ သီသမှိ ဥပသိင်္ဃိတေ။ အထ နေ မာလဓာရိနေတိ အထ နေ ဝိစိတြာယ မာလာယ အလင်္ကတေ တံ မာလံ ဝဟမာနေ။ ပါဠိပေါတ္ထကေသု ပန ‘‘အထ နေ မာလဓာရိနော’’တိ လိခိတံ, တဿတ္ထော န ဝိစာရိတော။ နာနာမူလဖလာကိဏ္ဏေတိ မဂ္ဂေ ပါထေယျတ္ထာယ ဒိန္နေဟိ နာနာမူလဖလာဖလေဟိ အာကိဏ္ဏေ။
ဇူဇကော အာဟ –
၂၁၀၂။ ‘‘န ဝါသမဘိရောစာမိ, ဂမနံ မယှ ရုစ္စတိ၊
အန္တရာယောပိ မေ အဿ, ဂစ္ဆညေဝ ရထေသဘ။
၂၁၀၃။ ‘‘န ဟေတာ ယာစယောဂီ နံ, အန္တရာယဿ ကာရိယာ၊
ဣတ္ထိယော မန္တံ ဇာနန္တိ, သဗ္ဗံ ဂဏှန္တိ ဝါမတော။
၂၁၀၄။ ‘‘သဒ္ဓါယ ဒါနံ ဒဒတော, မာသံ အဒက္ခိ မာတရံ၊
အန္တရာယမ္ပိ သာ ကယိရာ, ဂစ္ဆညေဝ ရထေသဘ။
၂၁၀၅။ ‘‘အာမန္တယဿု တေ ပုတ္တေ, မာ တေ မာတရမဒ္ဒသုံ၊
သဒ္ဓါယ ဒါနံ ဒဒတော, ဧဝံ ပုညံ ပဝဍ္ဎတိ။
၂၁၀၆။ ‘‘အာမန္တယဿု တေ ပုတ္တေ, မာ တေ မာတရမဒ္ဒသုံ၊
မာဒိသဿ ဓနံ ဒတွာ, ရာဇ သဂ္ဂံ ဂမိဿသီ’’တိ။
တတ္ထ န ဟေတာ ယာစယောဂီ နန္တိ ဧတ္ထ နန္တိ နိပါတမတ္တံ။ ဣဒံ ဝုတ္တံ ဟောတိ – မဟာရာဇ, ဧတာ ဣတ္ထိယော စ နာမ န ဟိ ယာစယောဂီ, န ယာစနာယ အနုစ္ဆဝိကာ ဟောန္တိ, ကေဝလံ အန္တရာယဿ ကာရိယာ ဒါယကာနံ ပုညန္တရာယံ, ယာစကာနဉ္စ လာဘန္တရာယံ ကရောန္တီတိ။ ဣတ္ထိယော မန္တန္တိ ဣတ္ထီ မာယံ နာမ ဇာနန္တိ။ ဝါမတောတိ သဗ္ဗံ ဝါမတော ဂဏှန္တိ, န ဒက္ခိဏတော။ သဒ္ဓါယ ဒါနံ ဒဒတောတိ ကမ္မဉ္စ ဖလဉ္စ သဒ္ဒဟိတွာ ဒါနံ ဒဒတော။ မာသန္တိ မာ ဧတေသံ မာတရံ အဒက္ခိ။ ကယိရာတိ ကရေယျ။ အာမန္တယဿူတိ ဇာနာပေဟိ, မယာ သဒ္ဓိံ ပေသေဟီတိ ဝဒတိ။ ဒဒတောတိ ဒဒန္တဿ။
ဝေဿန္တရော အာဟ –
၂၁၀၇။ ‘‘သစေ တွံ နိစ္ဆသေ ဒဋ္ဌုံ, မမ ဘရိယံ ပတိဗ္ဗတံ၊
အယျကဿပိ ဒဿေဟိ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော။
၂၁၀၈။ ‘‘ဣမေ ကုမာရေ ဒိသွာန, မဉ္ဇုကေ ပိယဘာဏိနေ၊
ပတီတော သုမနော ဝိတ္တော, ဗဟုံ ဒဿတိ တေ ဓန’’န္တိ။
တတ္ထ အယျကဿာတိ မယှံ ပိတုနော သဉ္ဇယမဟာရာဇဿ ဒွိန္နံ ကုမာရာနံ အယျကဿ။ ဒဿတိ တေ ဓနန္တိ သော ရာဇာ တုယှံ ဗဟုံ ဓနံ ဒဿတိ။
ဇူဇကော အာဟ –
၂၁၀၉။ ‘‘အစ္ဆေဒနဿ ဘာယာမိ, ရာဇပုတ္တ သုဏောဟိ မေ၊
ရာဇဒဏ္ဍာယ မံ ဒဇ္ဇာ, ဝိက္ကိဏေယျ ဟနေယျ ဝါ၊
ဇိနော ဓနဉ္စ ဒါသေ စ, ဂါရယှဿ ဗြဟ္မဗန္ဓုယာ’’တိ။
တတ္ထ အစ္ဆေဒနဿာတိ အစ္ဆိန္ဒိတွာ ဂဟဏဿ ဘာယာမိ။ ရာဇဒဏ္ဍာယ မံ ဒဇ္ဇာတိ ‘‘အယံ ဗြာဟ္မဏော ဒါရကစောရော, ဒဏ္ဍမဿ ဒေထာ’’တိ ဧဝံ ဒဏ္ဍတ္ထာယ မံ အမစ္စာနံ ဒဒေယျ။ ဂါရယှဿ ဗြဟ္မဗန္ဓုယာတိ ကေဝလံ ဗြာဟ္မဏိယာဝ ဂရဟိတဗ္ဗော ဘဝိဿာမီတိ။
ဝေဿန္တရော အာဟ –
၂၁၁၀။ ‘‘ဣမေ ကုမာရေ ဒိသွာန, မဉ္ဇုကေ ပိယဘာဏိနေ၊
ဓမ္မေ ဌိတော မဟာရာဇာ, သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနော၊
လဒ္ဓါ ပီတိသောမနဿံ, ဗဟုံ ဒဿတိ တေ ဓန’’န္တိ။
ဇူဇကော အာဟ –
၂၁၁၁။ ‘‘နာဟံ တမ္ပိ ကရိဿာမိ, ယံ မံ တွံ အနုသာသသိ၊
ဒါရကေဝ အဟံ နေဿံ, ဗြာဟ္မဏျာ ပရိစာရကေ’’တိ။
တတ္ထ ဒါရကေဝါတိ အလံ မယှံ အညေန ဓနေန, အဟံ ဣမေ ဒါရကေဝ အတ္တနော ဗြာဟ္မဏိယာ ပရိစာရကေ နေဿာမီတိ။
တံ တဿ ဖရုသဝစနံ သုတွာ ဒါရကာ ဘီတာ ပလာယိတွာ ပိဋ္ဌိပဏ္ဏသာလံ ဂန္တွာ တတောပိ ပလာယိတွာ ဂုမ္ဗဂဟနေ နိလီယိတွာ တတြာပိ ဇူဇကေနာဂန္တွာ ဂဟိတာ ဝိယ အတ္တာနံ သမ္ပဿမာနာ ကမ္ပန္တာ ကတ္ထစိ ဌာတုံ အသမတ္ထာ ဣတော စိတော စ ဓာဝိတွာ စတုရဿပေါက္ခရဏိတီရံ ဂန္တွာ ဒဠှံ ဝါကစီရံ နိဝါသေတွာ ဥဒကံ ဩရုယှ ပေါက္ခရပတ္တံ သီသေ ဌပေတွာ ဥဒကေန ပဋိစ္ဆန္နာ ဟုတွာ အဋ္ဌံသု။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၁၁၂။ ‘‘တတော ကုမာရာ ဗျထိတာ, သုတွာ လုဒ္ဒဿ ဘာသိတံ၊
တေန တေန ပဓာဝိံသု, ဇာလီ ကဏှာဇိနာ စုဘော’’တိ။
ဇူဇကောပိ ကုမာရေ အဒိသွာ ဗောဓိသတ္တံ အပသာဒေသိ ‘‘ဘော ဝေဿန္တရ, ဣဒါနေဝ တွံ မယှံ ဒါရကေ ဒတွာ မယာ ‘နာဟံ ဇေတုတ္တရနဂရံ ဂမိဿာမိ, ဒါရကေ မမ ဗြာဟ္မဏိယာ ပရိစာရကေ နေဿာမီ’တိ ဝုတ္တေ ဣင်္ဃိတသညံ ဒတွာ ပုတ္တေ ပလာပေတွာ အဇာနန္တော ဝိယ နိသိန္နော, နတ္ထိ မညေ လောကသ္မိံ တယာ သဒိသော မုသာဝါဒီ’’တိ။ တံ သုတွာ မဟာသတ္တော ပကမ္ပိတစိတ္တော ဟုတွာ ‘‘ဒါရကာ ပလာတာ ဘဝိဿန္တီ’’တိ စိန္တေတွာ ‘‘ဘော ဗြာဟ္မဏ, မာ စိန္တယိ, အာနေဿာမိ တေ ကုမာရေ’’တိ ဥဋ္ဌာယ ပိဋ္ဌိပဏ္ဏသာလံ ဂန္တွာ တေသံ ဝနဂဟနံ ပဝိဋ္ဌဘာဝံ ဉတွာ ပဒဝလဉ္ဇာနုသာရေန ပေါက္ခရဏိတီရံ ဂန္တွာ ဥဒကေ ဩတိဏ္ဏပဒံ ဒိသွာ ‘‘ကုမာရာ ဥဒကံ ဩရုယှ ဌိတာ ဘဝိဿန္တီ’’တိ ဉတွာ ‘‘တာတ, ဇာလီ’’တိ ပက္ကောသန္တော ဣမံ ဂါထာဒွယမာဟ –
၂၁၁၃။ ‘‘ဧဟိ တာတ ပိယပုတ္တ, ပူရေထ မမ ပါရမိံ၊
ဟဒယံ မေဘိသိဉ္စေထ, ကရောထ ဝစနံ မမ။
၂၁၁၄။ ‘‘ယာနာ နာဝါ စ မေ ဟောထ, အစလာ ဘဝသာဂရေ၊
ဇာတိပါရံ တရိဿာမိ, သန္တာရေဿံ သဒေဝက’’န္တိ။
ကုမာရော ပိတု ဝစနံ သုတွာ ‘‘ဗြာဟ္မဏော မံ ယထာရုစိ ကရောတု, ပိတရာ သဒ္ဓိံ ဒွေ ကထာ န ကထေဿာမီ’’တိ သီသံ နီဟရိတွာ ပေါက္ခရပတ္တာနိ ဝိယူဟိတွာ ဥဒကာ ဥတ္တရိတွာ မဟာသတ္တဿ ဒက္ခိဏပါဒေ နိပတိတွာ ဂေါပ္ဖကသန္ဓိံ ဒဠှံ ဂဟေတွာ ပရောဒိ။ အထ နံ မဟာသတ္တော အာဟ ‘‘တာတ, ဘဂိနီ တေ ကုဟိ’’န္တိ။ ‘‘တာတ, ဣမေ သတ္တာ နာမ ဘယေ ဥပ္ပန္နေ အတ္တာနမေဝ ရက္ခန္တီ’’တိ။ အထ မဟာသတ္တော ‘‘ပုတ္တေဟိ မေ ကတိကာ ကတာ ဘဝိဿတီ’’တိ ဉတွာ ‘‘ဧဟိ အမ္မ ကဏှေ’’တိ ပက္ကောသန္တော ဂါထာဒွယမာဟ –
၂၁၁၅။ ‘‘ဧဟိ အမ္မ ပိယဓီတိ, ပူရေထ မမ ပါရမိံ၊
ဟဒယံ မေဘိသိဉ္စေထ, ကရောထ ဝစနံ မမ။
၂၁၁၆။ ‘‘ယာနာ နာဝါ စ မေ ဟောထ, အစလာ ဘဝသာဂရေ၊
ဇာတိပါရံ တရိဿာမိ, ဥဒ္ဓရိဿံ သဒေဝက’’န္တိ။
သာပိ ‘‘ပိတရာ သဒ္ဓိံ ဒွေ ကထာ န ကထေဿာမီ’’တိ တထေဝ ဥဒကာ ဥတ္တရိတွာ မဟာသတ္တဿ ဝါမပါဒေ နိပတိတွာ ဂေါပ္ဖကသန္ဓိံ ဒဠှံ ဂဟေတွာ ပရောဒိ။ တေသံ အဿူနိ မဟာသတ္တဿ ဖုလ္လပဒုမဝဏ္ဏေ ပါဒပိဋ္ဌေ ပတန္တိ။ တဿ အဿူနိ တေသံ သုဝဏ္ဏဖလကသဒိသာယ ပိဋ္ဌိယာ ပတန္တိ။ အထ မဟာသတ္တော ကုမာရေ ဥဋ္ဌာပေတွာ အဿာသေတွာ ‘‘တာတ, ဇာလိ ကိံ တွံ မမ ဒါနဝိတ္တကဘာဝံ န ဇာနာသိ, အဇ္ဈာသယံ မေ, တာတ, မတ္ထကံ ပါပေဟီ’’တိ ဝတွာ ဂေါဏေ အဂ္ဃါပေန္တော ဝိယ တတ္ထေဝ ဌိတော ကုမာရေ အဂ္ဃါပေသိ။ သော ကိရ ပုတ္တံ အာမန္တေတွာ အာဟ ‘‘တာတ, ဇာလိ တွံ ဘုဇိဿော ဟောတုကာမော ဗြာဟ္မဏဿ နိက္ခသဟဿံ ဒတွာ ဘုဇိဿော ဘဝေယျာသိ, ဘဂိနီ ခေါ ပန တေ ဥတ္တမရူပဓရာ, ကောစိ နီစဇာတိကော ဗြာဟ္မဏဿ ကိဉ္စိဒေဝ ဓနံ ဒတွာ တဝ ဘဂိနိံ ဘုဇိဿံ ကတွာ ဇာတိသမ္ဘေဒံ ကရေယျ, အညတြရညာ သဗ္ဗသတဒါယကော နာမ နတ္ထိ, တသ္မာ ဘဂိနီ တေ ဘုဇိဿာ ဟောတုကာမာ ဗြာဟ္မဏဿ ဒါသသတံ ဒါသီသတံ ဟတ္ထိသတံ အဿသတံ ဥသဘသတံ နိက္ခသတန္တိ ဧဝံ သဗ္ဗသတာနိ ဒတွာ ဘုဇိဿာ ဟောတူ’’တိ ဧဝံ ကုမာရေ အဂ္ဃါပေတွာ သမဿာသေတွာ အဿမပဒံ ဂန္တွာ ကမဏ္ဍလုနာ ဥဒကံ ဂဟေတွာ ‘‘ဧဟိ ဝတ, ဘော ဗြာဟ္မဏာ’’တိ အာမန္တေတွာ သဗ္ဗညုတညာဏဿ ပစ္စယော ဟောတူတိ ပတ္ထနံ ကတွာ ဥဒကံ ပါတေတွာ ‘‘အမ္ဘော ဗြာဟ္မဏ, ပုတ္တေဟိ မေ သတဂုဏေန သဟဿဂုဏေန သတသဟဿဂုဏေန သဗ္ဗညုတညာဏမေဝ ပိယတရ’’န္တိ ပထဝိံ ဥန္နာဒေန္တော ဗြာဟ္မဏဿ ပိယပုတ္တဒါနံ အဒါသိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၁၁၇။ ‘‘တတော ကုမာရေ အာဒါယ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော၊
ဗြာဟ္မဏဿ အဒါ ဒါနံ, သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနော။
၂၁၁၈။ ‘‘တတော ကုမာရေ အာဒါယ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော၊
ဗြာဟ္မဏဿ အဒါ ဝိတ္တော, ပုတ္တကေ ဒါနမုတ္တမံ။
၂၁၁၉။ ‘‘တဒါသိ ယံ ဘိံသနကံ, တဒါသိ လောမဟံသနံ၊
ယံ ကုမာရေ ပဒိန္နမှိ, မေဒနီ သမ္ပကမ္ပထ။
၂၁၂၀။ ‘‘တဒါသိ ယံ ဘိံသနကံ, တဒါသိ လောမဟံသနံ၊
ယံ ပဉ္ဇလိကတော ရာဇာ, ကုမာရေ သုခဝစ္ဆိတေ၊
ဗြာဟ္မဏဿ အဒါ ဒါနံ, သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနော’’တိ။
တတ္ထ ဝိတ္တောတိ ပီတိသောမနဿဇာတော ဟုတွာ။ တဒါသိ ယံ ဘိံသနကန္တိ တဒါ ဒါနတေဇေန ဥန္နဒန္တီ မဟာပထဝီ စတုနဟုတာဓိကဒွိယောဇနသတသဟဿဗဟလာ မတ္တဝါရဏော ဝိယ ဂဇ္ဇမာနာ ကမ္ပိ, သာဂရော သင်္ခုဘိ။ သိနေရုပဗ္ဗတရာဇာ သုသေဒိတဝေတ္တင်္ကုရော ဝိယ ဩနမိတွာ ဝင်္ကပဗ္ဗတာဘိမုခေါ အဋ္ဌာသိ။ သက္ကော ဒေဝရာဇာ အပ္ဖေါဋေသိ, မဟာဗြဟ္မာ သာဓုကာရမဒါသိ။ ယာဝ ဗြဟ္မလောကာ ဧကကောလာဟလံ အဟောသိ။ ပထဝိသဒ္ဒေန ဒေဝေါ ဂဇ္ဇန္တော ခဏိကဝဿံ ဝဿိ, အကာလဝိဇ္ဇုလတာ နိစ္ဆရိံသု။ ဟိမဝန္တဝါသိနော သီဟာဒယော သကလဟိမဝန္တံ ဧကနိန္နာဒံ ကရိံသူတိ ဧဝရူပံ ဘိံသနကံ အဟောသိ။ ပါဠိယံ ပန ‘‘မေဒနီ သမ္ပကမ္ပထာ’’တိ ဧတ္တကမေဝ ဝုတ္တံ။ ယန္တိ ယဒါ။ သုခဝစ္ဆိတေတိ သုခဝသိတေ သုခသံဝဍ္ဎိတေ။ အဒါ ဒါနန္တိ အမ္ဘော ဗြာဟ္မဏ, ပုတ္တေဟိ မေ သတဂုဏေန သဟဿဂုဏေန သတသဟဿဂုဏေန သဗ္ဗညုတညာဏမေဝ ပိယတရန္တိ တဿတ္ထာယ အဒါသိ။
မဟာသတ္တော ဒါနံ ဒတွာ ‘‘သုဒိန္နံ ဝတ မေ ဒါန’’န္တိ ပီတိံ ဥပ္ပါဒေတွာ ကုမာရေ ဩလောကေန္တောဝ အဋ္ဌာသိ။ ဇူဇကောပိ ဝနဂုမ္ဗံ ပဝိသိတွာ ဝလ္လိံ ဒန္တေဟိ ဆိန္ဒိတွာ အာဒါယ ကုမာရဿ ဒက္ခိဏဟတ္ထံ ကုမာရိကာယ ဝါမဟတ္ထေန သဒ္ဓိံ ဧကတော ဗန္ဓိတွာ တမေဝ ဝလ္လိကောဋိံ ဂဟေတွာ ပေါထယမာနော ပါယာသိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၁၂၁။ ‘‘တတော သော ဗြာဟ္မဏော လုဒ္ဒေါ, လတံ ဒန္တေဟိ ဆိန္ဒိယ၊
လတာယ ဟတ္ထေ ဗန္ဓိတွာ, လတာယ အနုမဇ္ဇထ။
၂၁၂၂။ ‘‘တတော သော ရဇ္ဇုမာဒါယ, ဒဏ္ဍဉ္စာဒါယ ဗြာဟ္မဏော၊
အာကောဋယန္တော တေ နေတိ, သိဝိရာဇဿ ပေက္ခတော’’တိ။
တတ္ထ သိဝိရာဇဿာတိ ဝေဿန္တရဿ။
တေသံ ပဟဋပဟဋဋ္ဌာနေ ဆဝိ ဆိဇ္ဇတိ, လောဟိတံ ပဂ္ဃရတိ။ ပဟရဏကာလေ အညမညဿ ပိဋ္ဌိံ ဒဒန္တိ။ အထေကသ္မိံ ဝိသမဋ္ဌာနေ ဗြာဟ္မဏော ပက္ခလိတွာ ပတိ။ ကုမာရာနံ မုဒုဟတ္ထေဟိ ဗဒ္ဓဝလ္လိ ဂဠိတွာ ဂတာ။ တေ ရောဒမာနာ ပလာယိတွာ မဟာသတ္တဿ သန္တိကံ အာဂမံသု။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၁၂၃။ ‘‘တတော ကုမာရာ ပက္ကာမုံ, ဗြာဟ္မဏဿ ပမုဉ္စိယ၊
အဿုပုဏ္ဏေဟိ နေတ္တေဟိ, ပိတရံ သော ဥဒိက္ခတိ။
၂၁၂၄။ ‘‘ဝေဓမဿတ္ထပတ္တံဝ, ပိတု ပါဒါနိ ဝန္ဒတိ၊
ပိတု ပါဒါနိ ဝန္ဒိတွာ, ဣဒံ ဝစနမဗြဝိ။
၂၁၂၅။ ‘‘အမ္မာ စ တာတ နိက္ခန္တာ, တွဉ္စ နော တာတ ဒဿသိ၊
ယာဝ အမ္မမ္ပိ ပဿေမု, အထ နော တာတ ဒဿသိ။
၂၁၂၆။ ‘‘အမ္မာ စ တာတ နိက္ခန္တာ, တွဉ္စ နော တာတ ဒဿသိ၊
မာ နော တွံ တာတ အဒဒါ, ယာဝ အမ္မာပိ ဧတု နော၊
တဒါယံ ဗြာဟ္မဏော ကာမံ, ဝိက္ကိဏာတု ဟနာတု ဝါ။
၂၁၂၇။ ‘‘ဗလင်္ကပါဒေါ အန္ဓနခေါ, အထော ဩဝဒ္ဓပိဏ္ဍိကော၊
ဒီဃုတ္တရောဋ္ဌော စပလော, ကဠာရော ဘဂ္ဂနာသကော။
၂၁၂၈။ ‘‘ကုမ္ဘောဒရော ဘဂ္ဂပိဋ္ဌိ, အထော ဝိသမစက္ခုကော၊
လောဟမဿု ဟရိတကေသော, ဝလီနံ တိလကာဟတော။
၂၁၂၉။ ‘‘ပိင်္ဂလော စ ဝိနတော စ, ဝိကဋော စ ဗြဟာ ခရော၊
အဇိနာနိ စ သန္နဒ္ဓေါ, အမနုဿော ဘယာနကော။
၂၁၃၀။ ‘‘မနုဿော ဥဒါဟု ယက္ခော, မံသလောဟိတဘောဇနော၊
ဂါမာ အရညမာဂမ္မ, ဓနံ တံ တာတ ယာစတိ။
၂၁၃၁။ ‘‘နီယမာနေ ပိသာစေန, ကိံ နု တာတ ဥဒိက္ခသိ၊
အသ္မာ နူန တေ ဟဒယံ, အာယသံ ဒဠှဗန္ဓနံ။
၂၁၃၂။ ‘‘ယော နော ဗဒ္ဓေ န ဇာနာသိ, ဗြာဟ္မဏေန ဓနေသိနာ၊
အစ္စာယိကေန လုဒ္ဒေန, ယော နော ဂါဝေါဝ သုမ္ဘတိ။
၂၁၃၃။ ‘‘ဣဓေဝ အစ္ဆတံ ကဏှာ, န သာ ဇာနာတိ ကိသ္မိဉ္စိ၊
မိဂီဝ ခိရသမ္မတ္တာ, ယူထာ ဟီနာ ပကန္ဒတီ’’တိ။
တတ္ထ ဥဒိက္ခတီတိ သော ပိတု သန္တိကံ ဂန္တွာ ကမ္ပမာနော ဩလောကေတိ။ ဝေဓန္တိ ဝေဓမာနော။ တွဉ္စ နော တာတ, ဒဿသီတိ တွဉ္စ အမှေ တာယ အနာဂတာယ ဧဝ ဗြာဟ္မဏဿ ဒဒါသိ, ဧဝံ မာ ကရိ, အဓိဝါသေဟိ တွံ တာဝ။ ယာဝ အမ္မံ ပဿေမု, အထ နော တာယ ဒိဋ္ဌကာလေ တွံ ပုန ဒဿသိ။ ဝိက္ကိဏာတု ဟနာတု ဝါတိ တာတ, အမ္မာယ အာဂတကာလေ ဧသ အမှေ ဝိက္ကိဏာတု ဝါ ဟနတု ဝါ။ ယံ ဣစ္ဆတိ, တံ ကရောတု။ အပိစ ခေါ ပနေသ ကက္ခဠော ဖရုသော, အဋ္ဌာရသဟိ ပုရိသဒေါသေဟိ သမန္နာဂတောတိ အဋ္ဌာရသ ပုရိသဒေါသေ ကထေသိ။
တတ္ထ ဗလင်္ကပါဒေါတိ ပတ္ထဋပါဒေါ။ အန္ဓနခေါတိ ပူတိနခေါ။ ဩဝဒ္ဓပိဏ္ဍိကောတိ ဟေဋ္ဌာဂလိတပိဏ္ဍိကမံသော။ ဒီဃုတ္တရောဋ္ဌောတိ မုခံ ပိဒဟိတွာ ဌိတေန ဒီဃေန ဥတ္တရောဋ္ဌေန သမန္နာဂတော။ စပလောတိ ပဂ္ဃရိတလာလော။ ကဠာရောတိ သူကရဒါဌာဟိ ဝိယ နိက္ခန္တဒန္တေဟိ သမန္နာဂတော။ ဘဂ္ဂနာသကောတိ ဘဂ္ဂါယ ဝိသမာယ နာသာယ သမန္နာဂတော။ လောဟမဿူတိ တမ္ဗလောဟဝဏ္ဏမဿု။ ဟရိတကေသောတိ သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏဝိရူဠှကေသော။ ဝလီနန္တိ သရီရစမ္မမဿ ဝလိဂ္ဂဟိတံ။ တိလကာဟတောတိ ကာဠတိလကေဟိ ပရိကိဏ္ဏော။ ပိင်္ဂလောတိ နိဗ္ဗိဒ္ဓပိင်္ဂလော ဗိဠာရက္ခိသဒိသေဟိ အက္ခီဟိ သမန္နာဂတော။ ဝိနတောတိ ကဋိယံ ပိဋ္ဌိယံ ခန္ဓေတိ တီသု ဌာနေသု ဝင်္ကော။ ဝိကဋောတိ ဝိကဋပါဒေါ။ ‘‘အဗဒ္ဓသန္ဓီ’’တိပိ ဝုတ္တံ, ‘‘ကဋကဋာ’’တိ ဝိရဝန္တေဟိ အဋ္ဌိသန္ဓီဟိ သမန္နာဂတော။ ဗြဟာတိ ဒီဃော။ အမနုဿောတိ န မနုဿော, မနုဿဝေသေန ဝိစရန္တောပိ ယက္ခော ဧသ။ ဘယာနကောတိ အတိဝိယ ဘိံသနကော။
မနုဿော ဥဒါဟု ယက္ခောတိ တာတ, သစေ ကောစိ ဣမံ ဗြာဟ္မဏံ ဒိသွာ ဧဝံ ပုစ္ဆေယျ ‘‘မနုဿောယံ ဗြာဟ္မဏော, ဥဒါဟု ယက္ခော’’တိ။ ‘‘န မနုဿော, အထ ခေါ မံသလောဟိတဘောဇနော ယက္ခော’’တိ ဝတ္တုံ ယုတ္တံ။ ဓနံ တံ တာတ ယာစတီတိ တာတ, ဧသ အမှာကံ မံသံ ခါဒိတုကာမော တုမှေ ပုတ္တဓနံ ယာစတိ။ ဥဒိက္ခသီတိ အဇ္ဈုပေက္ခသိ။ အသ္မာ နူန တေ ဟဒယန္တိ တာတ, မာတာပိတူနံ ဟဒယံ နာမ ပုတ္တေသု မုဒုကံ ဟောတိ, ပုတ္တာနံ ဒုက္ခံ န သဟတိ, တွံ အဇာနန္တော ဝိယ အစ္ဆသိ, တဝ ပန ဟဒယံ ပါသာဏော ဝိယ မညေ, အထ ဝါ အာယသံ ဒဠှဗန္ဓနံ။ တေန အမှာကံ ဧဝရူပေ ဒုက္ခေ ဥပ္ပန္နေ န ရုဇတိ။
န ဇာနာသီတိ အဇာနန္တော ဝိယ အစ္ဆသိ။ အစ္စာယိကေန လုဒ္ဒေနာတိ အတိဝိယ လုဒ္ဒေန ပမာဏာတိက္ကန္တေန။ ယော နောတိ ဗြာဟ္မဏေန နော အမှေ ကနိဋ္ဌဘာတိကေ ဗဒ္ဓေ ဗန္ဓိတေ ယော တွံ န ဇာနာသိ။ သုမ္ဘတီတိ ပေါထေတိ။ ဣဓေဝ အစ္ဆတန္တိ တာတ, အယံ ကဏှာဇိနာ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ န ဇာနာတိ။ ယထာ နာမ ခီရသမ္မတ္တာ မိဂပေါတိကာ ယူထာ ပရိဟီနာ မာတရံ အပဿန္တီ ခီရတ္ထာယ ကန္ဒတိ, ဧဝံ အမ္မံ အပဿန္တီ ကန္ဒိတွာ သုဿိတွာ မရိဿတိ, တသ္မာ မံယေဝ ဗြာဟ္မဏဿ ဒေဟိ, အဟံ ဂမိဿာမိ, အယံ ကဏှာဇိနာ ဣဓေဝ ဟောတူတိ။
ဧဝံ ဝုတ္တေပိ မဟာသတ္တော န ကိဉ္စိ ကထေတိ။ တတော ကုမာရော မာတာပိတရော အာရဗ္ဘ ပရိဒေဝန္တော အာဟ –
၂၁၃၄။ ‘‘န မေ ဣဒံ တထာ ဒုက္ခံ, လဗ္ဘာ ဟိ ပုမုနာ ဣဒံ၊
ယဉ္စ အမ္မံ န ပဿာမိ, တံ မေ ဒုက္ခတရံ ဣတော။
၂၁၃၅။ ‘‘န မေ ဣဒံ တထာ ဒုက္ခံ, လဗ္ဘာ ဟိ ပုမုနာ ဣဒံ၊
ယဉ္စ တာတံ န ပဿာမိ, တံ မေ ဒုက္ခတရံ ဣတော။
၂၁၃၆။ ‘‘သာ နူန ကပဏာ အမ္မာ, စိရရတ္တာယ ရုစ္ဆတိ၊
ကဏှာဇိနံ အပဿန္တီ, ကုမာရိံ စာရုဒဿနိံ။
၂၁၃၇။ ‘‘သော နူန ကပဏော တာတော, စိရရတ္တာယ ရုစ္ဆတိ၊
ကဏှာဇိနံ အပဿန္တော, ကုမာရိံ စာရုဒဿနိံ။
၂၁၃၈။ ‘‘သာ နူန ကပဏာ အမ္မာ, စိရံ ရုစ္ဆတိ အဿမေ၊
ကဏှာဇိနံ အပဿန္တီ, ကုမာရိံ စာရုဒဿနိံ။
၂၁၃၉။ ‘‘သော နူန ကပဏော တာတော, စိရံ ရုစ္ဆတိ အဿမေ၊
ကဏှာဇိနံ အပဿန္တော, ကုမာရိံ စာရုဒဿနိံ။
၂၁၄၀။ ‘‘သာ နူန ကပဏာ အမ္မာ, စိရရတ္တာယ ရုစ္ဆတိ၊
အဍ္ဎရတ္တေ ဝ ရတ္တေ ဝါ, နဒီဝ အဝသုစ္ဆတိ။
၂၁၄၁။ ‘‘သော နူန ကပဏော တာတော, စိရရတ္တာယ ရုစ္ဆတိ၊
အဍ္ဎရတ္တေ ဝ ရတ္တေ ဝါ, နဒီဝ အဝသုစ္ဆတိ။
၂၁၄၂။ ‘‘ဣမေ တေ ဇမ္ဗုကာ ရုက္ခာ, ဝေဒိသာ သိန္ဒုဝါရကာ၊
ဝိဝိဓာနိ ရုက္ခဇာတာနိ, တာနိ အဇ္ဇ ဇဟာမသေ။
၂၁၄၃။ ‘‘အဿတ္ထာ ပနသာ စေမေ, နိဂြောဓာ စ ကပိတ္ထနာ၊
ဝိဝိဓာနိ ဖလဇာတာနိ, တာနိ အဇ္ဇ ဇဟာမသေ။
၂၁၄၄။ ‘‘ဣမေ တိဋ္ဌန္တိ အာရာမာ, အယံ သီတူဒကာ နဒီ၊
ယတ္ထဿု ပုဗ္ဗေ ကီဠာမ, တာနိ အဇ္ဇ ဇဟာမသေ။
၂၁၄၅။ ‘‘ဝိဝိဓာနိ ပုပ္ဖဇာတာနိ, အသ္မိံ ဥပရိပဗ္ဗတေ၊
ယာနဿု ပုဗ္ဗေ ဓာရေမ, တာနိ အဇ္ဇ ဇဟာမသေ။
၂၁၄၆။ ‘‘ဝိဝိဓာနိ ဖလဇာတာနိ, အသ္မိံ ဥပရိပဗ္ဗတေ၊
ယာနဿု ပုဗ္ဗေ ဘုဉ္ဇာမ, တာနိ အဇ္ဇ ဇဟာမသေ။
၂၁၄၇။ ‘‘ဣမေ နော ဟတ္ထိကာ အဿာ, ဗလိဗဒ္ဒါ စ နော ဣမေ၊
ယေဟိဿု ပုဗ္ဗေ ကီဠာမ, တာနိ အဇ္ဇ ဇဟာမသေ’’တိ။
တတ္ထ ပုမုနာတိ ဘဝေ ဝိစရန္တေန ပုရိသေန။ လဗ္ဘာတိ လဘိတဗ္ဗံ။ တံ မေ ဒုက္ခတရံ ဣတောတိ ယံ မေ အမ္မံ ပဿိတုံ အလဘန္တဿ ဒုက္ခံ, တံ ဣတော ပေါထနဒုက္ခတော သတဂုဏေန သဟဿဂုဏေန သတသဟဿဂုဏေန ဒုက္ခတရံ။ ရုစ္ဆတီတိ ရောဒိဿတိ။ အဍ္ဎရတ္တေ ဝ ရတ္တေ ဝါတိ အဍ္ဎရတ္တေ ဝါ သကလရတ္တေ ဝါ အမှေ သရိတွာ စိရံ ရောဒိဿတိ။ အဝသုစ္ဆတီတိ အပ္ပေါဒကာ ကုန္နဒီ အဝသုဿတိ။ ယထာ သာ ခိပ္ပမေဝ သုဿတိ, ဧဝံ အရုဏေ ဥဂ္ဂစ္ဆန္တေယေဝ သုဿိတွာ မရိဿတီတိ အဓိပ္ပါယေနေဝမာဟ။ ဝေဒိသာတိ ဩလမ္ဗနသာခါ။ တာနီတိ ယေသံ နော မူလပုပ္ဖဖလာနိ ဂဏှန္တေဟိ စိရံ ကီဠိတံ, တာနိ အဇ္ဇ ဥဘောပိ မယံ ဇဟာမ။ ဟတ္ထိကာတိ တာတေန အမှာကံ ကီဠနတ္ထာယ ကတာ ဟတ္ထိကာ။
တံ ဧဝံ ပရိဒေဝမာနမေဝ သဒ္ဓိံ ဘဂိနိယာ ဇူဇကော အာဂန္တွာ ပေါထေန္တော ဂဟေတွာ ပက္ကာမိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၁၄၈။ ‘‘နီယမာနာ ကုမာရာ တေ, ပိတရံ ဧတဒဗြဝုံ၊
အမ္မံ အာရောဂျံ ဝဇ္ဇာသိ, တွဉ္စ တာတ သုခီ ဘဝ။
၂၁၄၉။ ‘‘ဣမေ နော ဟတ္ထိကာ အဿာ, ဗလိဗဒ္ဒါ စ နော ဣမေ၊
တာနိ အမ္မာယ ဒဇ္ဇေသိ, သောကံ တေဟိ ဝိနေဿတိ။
၂၁၅၀။ ‘‘ဣမေ နော ဟတ္ထိကာ အဿာ, ဗလိဗဒ္ဒါ စ နော ဣမေ၊
တာနိ အမ္မာ ဥဒိက္ခန္တီ, သောကံ ပဋိဝိနေဿတီ’’တိ။
တဒါ ဗောဓိသတ္တဿ ပုတ္တေ အာရဗ္ဘ ဗလဝသောကော ဥပ္ပဇ္ဇိ, ဟဒယမံသံ ဥဏှံ အဟောသိ။ သော ကေသရသီဟေန ဂဟိတမတ္တဝါရဏော ဝိယ ရာဟုမုခံ ပဝိဋ္ဌစန္ဒော ဝိယ စ ကမ္ပမာနော သကဘာဝေန သဏ္ဌာတုံ အသက္ကောန္တော အဿုပုဏ္ဏေဟိ နေတ္တေဟိ ပဏ္ဏသာလံ ပဝိသိတွာ ကလုနံ ပရိဒေဝိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၁၅၁။ ‘‘တတော ဝေဿန္တရော ရာဇာ, ဒါနံ ဒတွာန ခတ္တိယော၊
ပဏ္ဏသာလံ ပဝိသိတွာ, ကလုနံ ပရိဒေဝယီ’’တိ။
တတော ပရာ မဟာသတ္တဿ ဝိလာပဂါထာ ဟောန္တိ –
၂၁၅၂။ ‘‘ကံ နွဇ္ဇ ဆာတာ တသိတာ, ဥပရုစ္ဆန္တိ ဒါရကာ၊
သာယံ သံဝေသနာကာလေ, ကော နေ ဒဿတိ ဘောဇနံ။
၂၁၅၃။ ‘‘ကံ နွဇ္ဇ ဆာတာ တသိတာ, ဥပရုစ္ဆန္တိ ဒါရကာ၊
သာယံ သံဝေသနာကာလေ, ‘အမ္မာ ဆာတမှ ဒေထ နော’။
၂၁၅၄။ ‘‘ကထံ နု ပထံ ဂစ္ဆန္တိ, ပတ္တိကာ အနုပါဟနာ၊
သန္တာ သူနေဟိ ပါဒေဟိ, ကော နေ ဟတ္ထေ ဂဟေဿတိ။
၂၁၅၅။ ‘‘ကထံ နု သော န လဇ္ဇေယျ, သမ္မုခါ ပဟရံ မမ၊
အဒူသကာနံ ပုတ္တာနံ, အလဇ္ဇီ ဝတ ဗြာဟ္မဏော။
၂၁၅၆။ ‘‘ယောပိ မေ ဒါသိဒါသဿ, အညော ဝါ ပန ပေသိယော၊
တဿာပိ သုဝိဟီနဿ, ကော လဇ္ဇီ ပဟရိဿတိ။
၂၁၅၇။ ‘‘ဝါရိဇဿေဝ မေ သတော, ဗဒ္ဓဿ ကုမိနာမုခေ၊
အက္ကောသတိ ပဟရတိ, ပိယေ ပုတ္တေ အပဿတော’’တိ။
တတ္ထ ကံ နွဇ္ဇာတိ ကံ နု အဇ္ဇ။ ဥပရုစ္ဆန္တီတိ သဋ္ဌိယောဇနမဂ္ဂံ ဂန္တွာ ဥပရောဒိဿန္တိ။ သံဝေသနာကာလေတိ မဟာဇနဿ ပရိဝေသနာကာလေ။ ကောနေ ဒဿတီတိ ကော နေသံ ဘောဇနံ ဒဿတိ။ ကထံ နု ပထံ ဂစ္ဆန္တီတိ ကထံ နု သဋ္ဌိယောဇနမဂ္ဂံ ဂမိဿန္တိ။ ပတ္တိကာတိ ဟတ္ထိယာနာဒီဟိ ဝိရဟိတာ။ အနုပါဟနာတိ ဥပါဟနမတ္တေနပိ ဝိယုတ္တာ သုခုမာလပါဒါ။ ဂဟေဿတီတိ ကိလမထဝိနောဒနတ္ထာယ ကော ဂဏှိဿတိ။ ဒါသိဒါသဿာတိ ဒါသိယာ ဒါသော အဿ။ အညော ဝါ ပန ပေသိယောတိ တဿပိ ဒါသော, တဿပိ ဒါသောတိ ဧဝံ ဒါသပတိဒါသပရမ္ပရာယ ‘‘ယော မယှံ စတုတ္ထော ပေသိယော ပေသနကာရကော အဿ, တဿ ဧဝံ သုဝိဟီနဿပိ အယံ ဝေဿန္တရဿ ဒါသပတိဒါသော’’တိ ဉတွာ။ ကော လဇ္ဇီတိ ကော လဇ္ဇာသမ္ပန္နော ပဟရေယျ, ယုတ္တံ နု ခေါ တဿ နိလ္လဇ္ဇဿ မမ ပုတ္တေ ပဟရိတုန္တိ။ ဝါရိဇဿေဝါတိ ကုမိနာမုခေ ဗဒ္ဓဿ မစ္ဆဿေဝ သတော မမ။ အပဿတောတိ အ-ကာရော နိပါတမတ္တော, ပဿန္တဿေဝ ပိယပုတ္တေ အက္ကောသတိ စေဝ ပဟရတိ စ, အဟော ဝတ ဒါရုဏောတိ။
အထဿ ကုမာရေသု သိနေဟေန ဧဝံ ပရိဝိတက္ကော ဥဒပါဒိ ‘‘အယံ ဗြာဟ္မဏော မမ ပုတ္တေ အတိဝိယ ဝိဟေဌေတိ, သောကံ သန္ဓာရေတုံ န သက္ကောမိ, ဗြာဟ္မဏံ အနုဗန္ဓိတွာ ဇီဝိတက္ခယံ ပါပေတွာ အာနေဿာမိ တေ ကုမာရေ’’တိ။ တတော ‘‘အဋ္ဌာနမေတံ ကုမာရာနံ ပီဠနံ အတိဒုက္ခန္တိ ဒါနံ ဒတွာ ပစ္ဆာနုတပ္ပံ နာမ သတံ ဓမ္မော န ဟောတီ’’တိ စိန္တေသိ။ တဒတ္ထဇောတနာ ဣမာ ဒွေ ပရိဝိတက္ကဂါထာ နာမ ဟောန္တိ –
၂၁၅၈။ ‘‘အဒု စာပံ ဂဟေတွာန, ခဂ္ဂံ ဗန္ဓိယ ဝါမတော၊
အာနေဿာမိ သကေ ပုတ္တေ, ပုတ္တာနဉှိ ဝဓော ဒုခေါ။
၂၁၅၉။ ‘‘အဋ္ဌာနမေတံ ဒုက္ခရူပံ, ယံ ကုမာရာ ဝိဟညရေ၊
သတဉ္စ ဓမ္မမညာယ, ကော ဒတွာ အနုတပ္ပတီ’’တိ။
တတ္ထ သတန္တိ ပုဗ္ဗဗောဓိသတ္တာနံ ပဝေဏိဓမ္မံ။
သော ကိရ တသ္မိံ ခဏေ ဗောဓိသတ္တာနံ ပဝေဏိံ အနုဿရိ။ တတော ‘‘သဗ္ဗဗောဓိသတ္တာနံ ဓနပရိစ္စာဂံ, အင်္ဂပရိစ္စာဂံ, ပုတ္တပရိစ္စာဂံ, ဘရိယပရိစ္စာဂံ, ဇီဝိတပရိစ္စာဂန္တိ ဣမေ ပဉ္စ မဟာပရိစ္စာဂေ အပရိစ္စဇိတွာ ဗုဒ္ဓဘူတပုဗ္ဗော နာမ နတ္ထိ။ အဟမ္ပိ တေသံ အဗ္ဘန္တရော ဟောမိ, မယာပိ ပိယပုတ္တဓီတရော အဒတွာ န သက္ကာ ဗုဒ္ဓေန ဘဝိတု’’န္တိ စိန္တေတွာ ‘‘ကိံ တွံ ဝေဿန္တရ ပရေသံ ဒါသတ္ထာယ ဒိန္နပုတ္တာနံ ဒုက္ခဘာဝံ န ဇာနာသိ, ယေန ဗြာဟ္မဏံ အနုဗန္ဓိတွာ ဇီဝိတက္ခယံ ပါပေဿာမီတိ သညံ ဥပ္ပါဒေသိ, ဒါနံ ဒတွာ ပစ္ဆာနုတပ္ပေါ နာမ တဝ နာနုရူပေါ’’တိ ဧဝံ အတ္တာနံ ပရိဘာသိတွာ ‘‘သစေပိ ဧသော ကုမာရေ မာရေဿတိ, ဒိန္နကာလတော ပဋ္ဌာယ မမ န ကိဉ္စိ ဟောတီ’’တိ ဒဠှသမာဒါနံ အဓိဋ္ဌာယ ပဏ္ဏသာလတော နိက္ခမိတွာ ပဏ္ဏသာလဒွါရေ ပါသာဏဖလကေ ကဉ္စနပဋိမာ ဝိယ နိသီဒိ။ ဇူဇကောပိ ဗောဓိသတ္တဿ သမ္မုခေ ကုမာရေ ပေါထေတွာ နေတိ။ တတော ကုမာရော ဝိလပန္တော အာဟ –
၂၁၆၀။ ‘‘သစ္စံ ကိရေဝမာဟံသု, နရာ ဧကစ္စိယာ ဣဓ၊
ယဿ နတ္ထိ သကာ မာတာ, ယထာ နတ္ထိ တထေဝ သော။
၂၁၆၁။ ‘‘ဧဟိ ကဏှေ မရိဿာမ, နတ္ထတ္ထော ဇီဝိတေန နော၊
ဒိန္နမှာတိ ဇနိန္ဒေန, ဗြာဟ္မဏဿ ဓနေသိနော၊
အစ္စာယိကဿ လုဒ္ဒဿ, ယော နော ဂါဝေါဝ သုမ္ဘတိ။
၂၁၆၂။ ‘‘ဣမေ တေ ဇမ္ဗုကာ ရုက္ခာ, ဝေဒိသာ သိန္ဒုဝါရကာ၊
ဝိဝိဓာနိ ရုက္ခဇာတာနိ, တာနိ ကဏှေ ဇဟာမသေ။
၂၁၆၃။ ‘‘အဿတ္ထာ ပနသာ စေမေ, နိဂြောဓာ စ ကပိတ္ထနာ၊
ဝိဝိဓာနိ ဖလဇာတာနိ, တာနိ ကဏှေ ဇဟာမသေ။
၂၁၆၄။ ‘‘ဣမေ တိဋ္ဌန္တိ အာရာမာ, အယံ သီတူဒကာ နဒီ၊
ယတ္ထဿု ပုဗ္ဗေ ကီဠာမ, တာနိ ကဏှေ ဇဟာမသေ။
၂၁၆၅။ ‘‘ဝိဝိဓာနိ ပုပ္ဖဇာတာနိ, အသ္မိံ ဥပရိပဗ္ဗတေ၊
ယာနဿု ပုဗ္ဗေ ဓာရေမ, တာနိ ကဏှေ ဇဟာမသေ။
၂၁၆၆။ ‘‘ဝိဝိဓာနိ ဖလဇာတာနိ, အသ္မိံ ဥပရိပဗ္ဗတေ၊
ယာနဿု ပုဗ္ဗေ ဘုဉ္ဇာမ, တာနိ ကဏှေ ဇဟာမသေ။
၂၁၆၇။ ‘‘ဣမေ နော ဟတ္ထိကာ အဿာ, ဗလိဗဒ္ဒါ စ နော ဣမေ၊
ယေဟိဿု ပုဗ္ဗေ ကီဠာမ, တာနိ ကဏှေ ဇဟာမသေ’’တိ။
တတ္ထ ယဿာတိ ယဿ သန္တိကေ သကာ မာတာ နတ္ထိ။ ပိတာ အတ္ထိ, ယထာ နတ္ထိယေဝ။
ပုန ဗြာဟ္မဏော ဧကသ္မိံ ဝိသမဋ္ဌာနေ ပက္ခလိတွာ ပတိ။ တေသံ ဟတ္ထတော ဗန္ဓနဝလ္လိ မုစ္စိတွာ ဂတာ။ တေ ပဟဋကုက္ကုဋာ ဝိယ ကမ္ပန္တာ ပလာယိတွာ ဧကဝေဂေနေဝ ပိတု သန္တိကံ အာဂမိံသု။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၁၆၈။ ‘‘နီယမာနာ ကုမာရာ တေ, ဗြာဟ္မဏဿ ပမုဉ္စိယ၊
တေန တေန ပဓာဝိံသု, ဇာလီ ကဏှာဇိနာ စုဘော’’တိ။
တတ္ထ တေန တေနာတိ တေန မုတ္တခဏေန ယေန ဒိသာဘာဂေန တေသံ ပိတာ အတ္ထိ, တေန ပဓာဝိံသု, ပဓာဝိတွာ ပိတု သန္တိကညေဝ အာဂမိံသူတိ အတ္ထော။
ဇူဇကော ဝေဂေနုဋ္ဌာယ ဝလ္လိဒဏ္ဍဟတ္ထော ကပ္ပုဋ္ဌာနဂ္ဂိ ဝိယ အဝတ္ထရန္တော အာဂန္တွာ ‘‘အတိဝိယ ပလာယိတုံ ဆေကာ တုမှေ’’တိ ဟတ္ထေ ဗန္ဓိတွာ ပုန နေသိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၁၆၉။ ‘‘တတော သော ရဇ္ဇုမာဒါယ, ဒဏ္ဍဉ္စာဒါယ ဗြာဟ္မဏော၊
အာကောဋယန္တော တေ နေတိ, သိဝိရာဇဿ ပေက္ခတော’’တိ။
ဧဝံ နီယမာနေသု ကဏှာဇိနာ နိဝတ္တိတွာ ဩလောကေန္တီ ပိတရာ သဒ္ဓိံ သလ္လပိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၁၇၀။ ‘‘တံ တံ ကဏှာဇိနာဝေါစ, အယံ မံ တာတ ဗြာဟ္မဏော၊
လဋ္ဌိယာ ပဋိကောဋေတိ, ဃရေ ဇာတံဝ ဒါသိယံ။
၂၁၇၁။ ‘‘န စာယံ ဗြာဟ္မဏော တာတ, ဓမ္မိကာ ဟောန္တိ ဗြာဟ္မဏာ၊
ယက္ခော ဗြာဟ္မဏဝဏ္ဏေန, ခါဒိတုံ တာတ နေတိ နော၊
နီယမာနေ ပိသာစေန, ကိံ နု တာတ ဥဒိက္ခသီ’’တိ။
တတ္ထ တန္တိ တံ ပဿမာနံ နိသိန္နံ ပိတရံ သိဝိရာဇာနံ။ ဒါသိယန္တိ ဒါသိကံ။ ခါဒိတုန္တိ ခါဒနတ္ထာယ အယံ နော ဂိရိဒွါရံ အသမ္ပတ္တေယေဝ ဥဘောဟိ စက္ခူဟိ ရတ္တလောဟိတဗိန္ဒုံ ပဂ္ဃရန္တေဟိ ခါဒိဿာမီတိ နေတိ, တွဉ္စ ခါဒိတုံ ဝါ ပစိတုံ ဝါ နီယမာနေ ကိံ အမှေ ဥဒိက္ခသိ, သဗ္ဗဒါ သုခိတော ဟောဟီတိ ပရိဒေဝိ။
ဒဟရကုမာရိကာယ ဝိလပန္တိယာ ကမ္ပမာနာယ ဂစ္ဆန္တိယာ မဟာသတ္တဿ ဗလဝသောကော ဥပ္ပဇ္ဇိ, ဟဒယဝတ္ထု ဥဏှံ အဟောသိ။ နာသိကာယ အပ္ပဟောန္တိယာ မုခေန ဥဏှေ အဿာသပဿာသေ ဝိဿဇ္ဇေသိ။ အဿူနိ လောဟိတဗိန္ဒူနိ ဟုတွာ နေတ္တေဟိ နိက္ခမိံသု။ သော ‘‘ဣဒံ ဧဝရူပံ ဒုက္ခံ သိနေဟဒေါသေန ဇာတံ, န အညေန ကာရဏေန။ သိနေဟံ အကတွာ မဇ္ဈတ္တေနေဝ ဘဝိတဗ္ဗ’’န္တိ တထာရူပံ သောကံ အတ္တနော ဉာဏဗလေန ဝိနောဒေတွာ ပကတိနိသိန္နာကာရေနေဝ နိသီဒိ။ ဂိရိဒွါရံ အသမ္ပတ္တာယေဝ ကုမာရိကာ ဝိလပန္တီ အဂမာသိ။
၂၁၇၂။ ‘‘ဣမေ နော ပါဒကာ ဒုက္ခာ, ဒီဃော စဒ္ဓါ သုဒုဂ္ဂမော၊
နီစေ စောလမ္ဗတေ သူရိယော, ဗြာဟ္မဏော စ ဓာရေတိ နော။
၂၁၇၃။ ‘‘ဩကန္ဒာမသေ ဘူတာနိ, ပဗ္ဗတာနိ ဝနာနိ စ၊
သရဿ သိရသာ ဝန္ဒာမ, သုပတိတ္ထေ စ အာပကေ။
၂၁၇၄။ ‘‘တိဏလတာနိ ဩသဓျော, ပဗ္ဗတာနိ ဝနာနိ စ၊
အမ္မံ အာရောဂျံ ဝဇ္ဇာထ, အယံ နော နေတိ ဗြာဟ္မဏော။
၂၁၇၅။ ‘‘ဝဇ္ဇန္တု ဘောန္တော အမ္မဉ္စ, မဒ္ဒိံ အသ္မာက မာတရံ၊
သစေ အနုပတိတုကာမာသိ, ခိပ္ပံ အနုပတိယာသိ နော။
၂၁၇၆။ ‘‘အယံ ဧကပဒီ ဧတိ, ဥဇုံ ဂစ္ဆတိ အဿမံ၊
တမေဝါနုပတေယျာသိ, အပိ ပဿေသိ နေ လဟုံ။
၂၁၇၇။ ‘‘အဟော ဝတ ရေ ဇဋိနီ, ဝနမူလဖလဟာရိကေ၊
သုညံ ဒိသွာန အဿမံ, တံ တေ ဒုက္ခံ ဘဝိဿတိ။
၂၁၇၈။ ‘‘အတိဝေလံ နု အမ္မာယ, ဥဉ္ဆာ လဒ္ဓေါ အနပ္ပကော၊
ယာ နော ဗဒ္ဓေ န ဇာနာသိ, ဗြာဟ္မဏေန ဓနေသိနာ။
၂၁၇၉။ ‘‘အစ္စာယိကေန လုဒ္ဒေန, ယော နော ဂါဝေါဝ သုမ္ဘတိ၊
အပဇ္ဇ အမ္မံ ပဿေမု, သာယံ ဥဉ္ဆာတော အာဂတံ။
၂၁၈၀။ ‘‘ဒဇ္ဇာ အမ္မာ ဗြာဟ္မဏဿ, ဖလံ ခုဒ္ဒေန မိဿိတံ၊
တဒါယံ အသိတော ဓာတော, န ဗာဠှံ ဓာရယေယျ နော။
၂၁၈၁။ ‘‘သူနာ စ ဝတ နော ပါဒါ, ဗာဠှံ ဓာရေတိ ဗြာဟ္မဏော၊
ဣတိ တတ္ထ ဝိလပိံသု, ကုမာရာ မာတုဂိဒ္ဓိနော’’တိ။
တတ္ထ ပါဒကာတိ ခုဒ္ဒကပါဒါ။ ဩကန္ဒာမသေတိ အဝကန္ဒာမ, အပစိတိံ နီစဝုတ္တိံ ဒဿေန္တာ ဇာနာပေမ။ သရဿာတိ ဣမဿ ပဒုမသရဿ ပရိဂ္ဂါဟကာနေဝ နာဂကုလာနိ သိရသာ ဝန္ဒာမ။ သုပတိတ္ထေ စ အာပကေတိ သုပတိတ္ထာယ နဒိယာ အဓိဝတ္ထာ ဒေဝတာပိ ဝန္ဒာမ။ တိဏလတာနီတိ တိဏာနိ စ ဩလမ္ဗကလတာယော စ။ ဩသဓျောတိ ဩသဓိယော။ သဗ္ဗတ္ထ အဓိဝတ္ထာ ဒေဝတာ သန္ဓာယေဝမာဟ။ အနုပတိတုကာမာသီတိ သစေပိ သာ အမှာကံ ပဒါနုပဒံ အာဂန္တုကာမာသိ။ အပိ ပဿေသိ နေ လဟုန္တိ အပိ နာမ ဧတာယ ဧကပဒိယာ အနုပတမာနာ ပုတ္တကေ တေ လဟုံ ပဿေယျာသီတိ ဧဝံ တံ ဝဒေယျာထာတိ။ ဇဋိနီတိ ဗဒ္ဓဇဋံ အာရဗ္ဘ မာတရံ ပရမ္မုခါလပနေန အာလပန္တီ အာဟ။ အတိဝေလန္တိ ပမာဏာတိက္ကန္တံ ကတွာ။ ဥဉ္ဆာတိ ဥဉ္ဆာစရိယာယ။ ဖလန္တိ ဝနမူလဖလာဖလံ။ ခုဒ္ဒေန မိဿိတန္တိ ခုဒ္ဒကမဓုနာ မိဿိတံ။ အသိတောတိ အသိတာသနော ပရိဘုတ္တဖလော။ ဓာတောတိ သုဟိတော။ န ဗာဠှံ ဓာရယေယျ နောတိ န နော ဗာဠှံ ဝေဂေန နယေယျ။ မာတုဂိဒ္ဓိနောတိ မာတရိ ဂိဒ္ဓေန သမန္နာဂတာ ဗလဝသိနေဟာ ဧဝံ ဝိလဝိံသူတိ။
ဒါရကပဗ္ဗဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။
မဒ္ဒီပဗ္ဗဝဏ္ဏနာ
ယံ ပန တံ ရညာ ပထဝိံ ဥန္နာဒေတွာ ဗြာဟ္မဏဿ ပိယပုတ္တေသု ဒိန္နေသု ယာဝ ဗြဟ္မလောကာ ဧကကောလာဟလံ ဇာတံ, တေနပိ ဘိဇ္ဇမာနဟဒယာ ဝိယ ဟိမဝန္တဝါသိနော ဒေဝါ တေသံ ဗြာဟ္မဏေန နိယမာနာနံ တံ ဝိလာပံ သုတွာ မန္တယိံသု ‘‘သစေ မဒ္ဒီ ကာလဿေဝ အဿမံ အာဂမိဿတိ, တတ္ထ ပုတ္တကေ အဒိသွာ ဝေဿန္တရံ ပုစ္ဆိတွာ ဗြာဟ္မဏဿ ဒိန္နဘာဝံ သုတွာ ဗလဝသိနေဟေန ပဒါနုပဒံ ဓာဝိတွာ မဟန္တံ ဒုက္ခံ အနုဘဝေယျာ’’တိ။ အထ တေ တယော ဒေဝပုတ္တေ ‘‘တုမှေ သီဟဗျဂ္ဃဒီပိဝေသေ နိမ္မိနိတွာ ဒေဝိယာ အာဂမနမဂ္ဂံ သန္နိရုမ္ဘိတွာ ယာစိယမာနာပိ ယာဝ သူရိယတ္ထင်္ဂမနာ မဂ္ဂံ အဒတွာ ယထာ စန္ဒာလောကေန အဿမံ ပဝိသိဿတိ, ဧဝမဿာ သီဟာဒီနမ္ပိ အဝိဟေဌနတ္ထာယ အာရက္ခံ သုသံဝိဟိတံ ကရေယျာထာ’’တိ အာဏာပေသုံ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၁၈၂။ ‘‘တေသံ လာလပ္ပိတံ သုတွာ, တယော ဝါဠာ ဝနေ မိဂါ၊
သီဟော ဗျဂ္ဃေါ စ ဒီပိ စ, ဣဒံ ဝစနမဗြဝုံ။
၂၁၈၃။ ‘‘မာ ဟေဝ နော ရာဇပုတ္တီ, သာယံ ဥဉ္ဆာတော အာဂမာ၊
မာ ဟေဝမှာက နိဗ္ဘောဂေ, ဟေဌယိတ္ထ ဝနေ မိဂါ။
၂၁၈၄။ ‘‘သီဟော စေ နံ ဝိဟေဌေယျ, ဗျဂ္ဃေါ ဒီပိ စ လက္ခဏံ၊
နေဝ ဇာလီကုမာရဿ, ကုတော ကဏှာဇိနာ သိယာ၊
ဥဘယေနေဝ ဇီယေထ, ပတိံ ပုတ္တေ စ လက္ခဏာ’’တိ။
တတ္ထ ဣဒံ ဝစနမဗြဝုန္တိ ‘‘တုမှေ တယော ဇနာ သီဟော စ ဗျဂ္ဃေါ စ ဒီပိ စာတိ ဧဝံ တယော ဝါဠာ ဝနေ မိဂါ ဟောထာ’’တိ ဣဒံ တာ ဒေဝတာ တယော ဒေဝပုတ္တေ ဝစနမဗြဝုံ။ မာ ဟေဝ နောတိ မဒ္ဒီ ရာဇပုတ္တီ ဥဉ္ဆာတော သာယံ မာ အာဂမိ, စန္ဒာလောကေန သာယံ အာဂစ္ဆတူတိ ဝဒန္တိ။ မာ ဟေဝမှာက နိဗ္ဘောဂေတိ အမှာကံ နိဗ္ဘောဂေ ဝိဇိတေ ဝနဃဋာယံ မာ နံ ကောစိပိ ဝနေ ဝါဠမိဂေါ ဝိဟေဌေသိ။ န ယထာ ဝိဟေဌေတိ, ဧဝမဿာ အာရက္ခံ ဂဏှထာတိ ဝဒန္တိ။ သီဟော စေ နန္တိ သစေ ဟိ တံ အနာရက္ခံ သီဟာဒီသု ကောစိ ဝိဟေဌေယျ, အထဿာ ဇီဝိတက္ခယံ ပတ္တာယ နေဝ ဇာလိကုမာရော အဿ, ကုတော ကဏှာဇိနာ သိယာ။ ဧဝံ သာ လက္ခဏသမ္ပန္နာ ဥဘယေနေဝ ဇီယေထ ပတိံ ပုတ္တေ စာတိ ဒွီဟိ ကောဋ္ဌာသေဟိ ဇီယေထေဝ, တသ္မာ သုသံဝိဟိတမဿာ အာရက္ခံ ကရောထာတိ။
အထ တေ တယော ဒေဝပုတ္တာ ‘‘သာဓူ’’တိ တာသံ ဒေဝတာနံ တံ ဝစနံ ပဋိဿုဏိတွာ သီဟဗျဂ္ဃဒီပိနော ဟုတွာ အာဂန္တွာ တဿာ အာဂမနမဂ္ဂေ ပဋိပါဋိယာ နိပဇ္ဇိံသု။ မဒ္ဒီပိ ခေါ ‘‘အဇ္ဇ မယာ ဒုဿုပိနော ဒိဋ္ဌော, ကာလဿေဝ မူလဖလာဖလံ ဂဟေတွာ အဿမံ ဂမိဿာမီ’’တိ ကမ္ပမာနာ မူလဖလာဖလာနိ ဥပဓာရေသိ။ အထဿာ ဟတ္ထတော ခဏိတ္တိ ပတိ, တထာ အံသတော ဥဂ္ဂီဝဉ္စ ပတိ, ဒက္ခိဏက္ခိစ ဖန္ဒတိ, ဖလိနော ရုက္ခာ အဖလာ ဝိယ အဖလာ စ ဖလိနော ဝိယ ခါယိံသု, ဒသ ဒိသာ န ပညာယိံသု။ သာ ‘‘ကိံ နု ခေါ ဣဒံ, ပုဗ္ဗေ အဘူတပုဗ္ဗံ အဇ္ဇ မေ ဟောတိ, ကိံ ဘဝိဿတိ, မယှံ ဝါ အန္တရာယော ဘဝိဿတိ, မမ ပုတ္တာနံ ဝါ, ဥဒါဟု ဝေဿန္တရဿာ’’တိ စိန္တေတွာ အာဟ –
၂၁၈၅။ ‘‘ခဏိတ္တိကံ မေ ပတိတံ, ဒက္ခိဏက္ခိ စ ဖန္ဒတိ၊
အဖလာ ဖလိနော ရုက္ခာ, သဗ္ဗာ မုယှန္တိ မေ ဒိသာ’’တိ။
ဧဝံ သာ ပရိဒေဝန္တီ ပက္ကာမိ။
၂၁၈၆။ ‘‘တဿာ သာယနှကာလသ္မိံ, အဿမာဂမနံ ပတိ၊
အတ္ထင်္ဂတမှိ သူရိယေ, ဝါဠာ ပန္ထေ ဥပဋ္ဌဟုံ။
၂၁၈၇။ ‘‘နီစေ စောလမ္ဗတေ သူရိယော, ဒူရေ စ ဝတ အဿမော၊
ယဉ္စ နေသံ ဣတော ဟဿံ, တံ တေ ဘုဉ္ဇေယျု ဘောဇနံ။
၂၁၈၈။ ‘‘သော နူန ခတ္တိယော ဧကော, ပဏ္ဏသာလာယ အစ္ဆတိ၊
တောသေန္တော ဒါရကေ ဆာတေ, မမံ ဒိသွာ အနာယတိံ။
၂၁၈၉။ ‘‘တေ နူန ပုတ္တကာ မယှံ, ကပဏာယ ဝရာကိယာ၊
သာယံ သံဝေသနာကာလေ, ခီရပီတာဝ အစ္ဆရေ။
၂၁၉၀။ ‘‘တေ နူန ပုတ္တကာ မယှံ, ကပဏာယ ဝရာကိယာ၊
သာယံ သံဝေသနာကာလေ, ဝါရိပီတာဝ အစ္ဆရေ။
၂၁၉၁။ ‘‘တေ နူန ပုတ္တကာ မယှံ, ကပဏာယ ဝရာကိယာ၊
ပစ္စုဂ္ဂတာ မံ တိဋ္ဌန္တိ, ဝစ္ဆာ ဗာလာဝ မာတရံ။
၂၁၉၂။ ‘‘တေ နူန ပုတ္တကာ မယှံ, ကပဏာယ ဝရာကိယာ၊
ပစ္စုဂ္ဂတာ မံ တိဋ္ဌန္တိ, ဟံသာဝုပရိပလ္လလေ။
၂၁၉၃။ ‘‘တေ နူန ပုတ္တကာ မယှံ, ကပဏာယ ဝရာကိယာ၊
ပစ္စုဂ္ဂတာ မံ တိဋ္ဌန္တိ, အဿမဿာဝိဒူရတော။
၂၁၉၄။ ‘‘ဧကာယနော ဧကပထော, သရာ သောဗ္ဘာ စ ပဿတော၊
အညံ မဂ္ဂံ န ပဿာမိ, ယေန ဂစ္ဆေယျ အဿမံ။
၂၁၉၅။ ‘‘မိဂါ နမတ္ထု ရာဇာနော, ကာနနသ္မိံ မဟဗ္ဗလာ၊
ဓမ္မေန ဘာတရော ဟောထ, မဂ္ဂံ မေ ဒေထ ယာစိတာ။
၂၁၉၆။ ‘‘အဝရုဒ္ဓဿာဟံ ဘရိယာ, ရာဇပုတ္တဿ သိရီမတော၊
တံ စာဟံ နာတိမညာမိ, ရာမံ သီတာဝနုဗ္ဗတာ။
၂၁၉၇။ ‘‘တုမှေ စ ပုတ္တေ ပဿထ, သာယံ သံဝေသနံ ပတိ၊
အဟဉ္စ ပုတ္တေ ပဿေယျံ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော။
၂၁၉၈။ ‘‘ဗဟုံ စိဒံ မူလဖလံ, ဘက္ခော စာယံ အနပ္ပကော၊
တတော ဥပဍ္ဎံ ဒဿာမိ, မဂ္ဂံ မေ ဒေထ ယာစိတာ။
၂၁၉၉။ ‘‘ရာဇပုတ္တီ စ နော မာတာ, ရာဇပုတ္တော စ နော ပိတာ၊
ဓမ္မေန ဘာတရော ဟောထ, မဂ္ဂံ မေ ဒေထ ယာစိတာ’’တိ။
တတ္ထ တဿာတိ တဿာ မမ။ အဿမာဂမနံ ပတီတိ အဿမံ ပဋိစ္စ သန္ဓာယ အာဂစ္ဆန္တိယာ။ ဥပဋ္ဌဟုန္တိ ဥဋ္ဌာယ ဌိတာ။ တေ ကိရ ပဌမံ ပဋိပါဋိယာ နိပဇ္ဇိတွာ တာယ အာဂမနကာလေ ဥဋ္ဌာယ ဝိဇမ္ဘိတွာ မဂ္ဂံ ရုမ္ဘန္တာ ပဋိပါဋိယာ တိရိယံ အဋ္ဌံသု။ ယဉ္စ တေသန္တိ အဟဉ္စ ယံ ဣတော မူလဖလာဖလံ တေသံ ဟရိဿံ, တမေဝ ဝေဿန္တရော စ ဥဘော ပုတ္တကာ စာတိ တေ တယောပိ ဇနာ ဘုဉ္ဇေယျုံ, အညံ တေသံ ဘောဇနံ နတ္ထိ။ အနာယတိန္တိ အနာဂစ္ဆန္တိံ မံ ဉတွာ ဧကကောဝ နူန ဒါရကေ တောသေန္တော နိသိန္နော။ သံဝေသနာကာလေတိ အညေသု ဒိဝသေသု အတ္တနော ခါဒါပနပိဝါပနကာလေ ခီရပီတာဝါတိ ယထာ ခီရပီတာ မိဂပေါတကာ ခီရတ္ထာယ ကန္ဒိတွာ တံ အလဘိတွာ ကန္ဒန္တာဝ နိဒ္ဒံ ဩက္ကမန္တိ, ဧဝံ မေ ပုတ္တကာ ဖလာဖလတ္ထာယ ကန္ဒိတွာ တံ အလဘိတွာ ကန္ဒန္တာဝ နိဒ္ဒံ ဥပဂတာ ဘဝိဿန္တီတိ ဝဒတိ။
ဝါရိပီတာဝါတိ ယထာ ပိပါသိတာ မိဂပေါတကာ ပါနီယတ္ထာယ ကန္ဒိတွာ တံ အလဘိတွာ ကန္ဒန္တာဝ နိဒ္ဒံ ဩက္ကမန္တီတိ ဣမိနာဝ နယေန အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော။ အစ္ဆရေတိ အစ္ဆန္တိ။ ပစ္စုဂ္ဂတာ မံ တိဋ္ဌန္တီတိ မံ ပစ္စုဂ္ဂတာ ဟုတွာ တိဋ္ဌန္တိ။ ‘‘ပစ္စုဂ္ဂန္တုနာ’’တိပိ ပါဌော, ပစ္စုဂ္ဂန္တွာတိ အတ္ထော။ ဧကာယနောတိ ဧကဿေဝ အယနော ဧကပဒိကမဂ္ဂေါ။ ဧကပထောတိ သော စ ဧကောဝ, ဒုတိယော နတ္ထိ, ဩက္ကမိတွာ ဂန္တုံ န သက္ကာ။ ကသ္မာ? ယသ္မာ သရာ သောဗ္ဘာ စ ပဿတော။ မိဂါ နမတ္ထူတိ သာ အညံ မဂ္ဂံ အဒိသွာ ‘‘ဧတေ ယာစိတွာ ပဋိက္ကမာပေဿာမီ’’တိ ဖလပစ္ဆိံ သီသတော ဩတာရေတွာ အဉ္ဇလိံ ပဂ္ဂယှ နမဿမာနာ ဧဝမာဟ။ ဘာတရောတိ အဟမ္ပိ မနုဿရာဇပုတ္တီ, တုမှီပိ မိဂရာဇပုတ္တာ, ဣတိ မေ ဓမ္မေန ဘာတရော ဟောထ။
အဝရုဒ္ဓဿာတိ ရဋ္ဌတော ပဗ္ဗာဇိတဿ။ ရာမံ သီတာဝနုဗ္ဗတာတိ ယထာ ဒသရထရာဇပုတ္တံ ရာမံ တဿ ကနိဋ္ဌဘဂိနီ သီတာဒေဝီ တဿေဝ အဂ္ဂမဟေသီ ဟုတွာ တံ အနုဗ္ဗတာ ပတိဒေဝတာ ဟုတွာ အပ္ပမတ္တာ ဥပဋ္ဌာသိ, တထာ အဟမ္ပိ ဝေဿန္တရံ ဥပဋ္ဌဟာမိ, နာတိမညာမီတိ ဝဒတိ။ တုမှေ စာတိ တုမှေ စ မယှံ မဂ္ဂံ ဒတွာ သာယံ ဂေါစရဂ္ဂဟဏကာလေ ပုတ္တေ ပဿထ, အဟဉ္စ အတ္တနော ပုတ္တေ ပဿေယျံ, ဒေထ မေ မဂ္ဂန္ထိ ယာစတိ။
အထ တေ တယော ဒေဝပုတ္တာ ဝေလံ ဩလောကေတွာ ‘‘ဣဒါနိဿာ မဂ္ဂံ ဒါတုံ ဝေလာ’’တိ ဉတွာ ဥဋ္ဌာယ အပဂစ္ဆိံသု။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၂၀၀။ ‘‘တဿာ လာလပ္ပမာနာယ, ဗဟုံ ကာရုညသဉှိတံ၊
သုတွာ နေလပတိံ ဝါစံ, ဝါဠာ ပန္ထာ အပက္ကမု’’န္တိ။
တတ္ထ နေလပတိန္တိ န ဧလပတိံ ဧလပါတဝိရဟိတံ ဝိသဋ္ဌံ မဓုရဝါစံ။
သာပိ ဝါဠေသု အပဂတေသု အဿမံ အဂမာသိ။ တဒါ စ ပုဏ္ဏမုပေါသထော ဟောတိ။ သာ စင်္ကမနကောဋိံ ပတွာ ယေသု ယေသု ဌာနေသု ပုဗ္ဗေ ပုတ္တေ ပဿတိ, တေသု တေသု ဌာနေသု အပဿန္တီ အာဟ –
၂၂၀၁။ ‘‘ဣမမှိ နံ ပဒေသမှိ, ပုတ္တကာ ပံသုကုဏ္ဌိတာ၊
ပစ္စုဂ္ဂတာ မံ တိဋ္ဌန္တိ, ဝစ္ဆာ ဗာလာဝ မာတရံ။
၂၂၀၂။ ‘‘ဣမမှိ နံ ပဒေသမှိ, ပုတ္တကာ ပံသုကုဏ္ဌိတာ၊
ပစ္စုဂ္ဂတာ မံ တိဋ္ဌန္တိ, ဟံသာဝုပရိပလ္လလေ။
၂၂၀၃။ ‘‘ဣမမှိ နံ ပဒေသမှိ, ပုတ္တကာ ပံသုကုဏ္ဌိတာ၊
ပစ္စုဂ္ဂတာ မံ တိဋ္ဌန္တိ, အဿမဿာဝိဒူရတော။
၂၂၀၄။ ‘‘ဒွေ မိဂါ ဝိယ ဥက္ကဏ္ဏာ, သမန္တာ မဘိဓာဝိနော၊
အာနန္ဒိနော ပမုဒိတာ, ဝဂ္ဂမာနာဝ ကမ္ပရေ၊
တျဇ္ဇ ပုတ္တေ န ပဿာမိ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော။
၂၂၀၅။ ‘‘ဆကလီဝ မိဂီ ဆာပံ, ပက္ခီ မုတ္တာဝ ပဉ္ဇရာ၊
ဩဟာယ ပုတ္တေ နိက္ခမိံ, သီဟီဝါမိသဂိဒ္ဓိနီ၊
တျဇ္ဇ ပုတ္တေ န ပဿာမိ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော။
၂၂၀၆။ ‘‘ဣဒံ နေသံ ပဒက္ကန္တံ, နာဂါနမိဝ ပဗ္ဗတေ၊
စိတကာ ပရိကိဏ္ဏာယော, အဿမဿာဝိဒူရတော၊
တျဇ္ဇ ပုတ္တေ န ပဿာမိ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော။
၂၂၀၇။ ‘‘ဝါလိကာယပိ ဩကိဏ္ဏာ, ပုတ္တကာ ပံသုကုဏ္ဌိတာ၊
သမန္တာ အဘိဓာဝန္တိ, တေ န ပဿာမိ ဒါရကေ။
၂၂၀၈။ ‘‘ယေ မံ ပုရေ ပစ္စုဋ္ဌေန္တိ, အရညာ ဒူရမာယတိံ၊
တျဇ္ဇ ပုတ္တေ န ပဿာမိ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော။
၂၂၀၉။ ‘‘ဆကလိံဝ မိဂိံ ဆာပါ, ပစ္စုဂ္ဂန္တုန မာတရံ၊
ဒူရေ မံ ပဝိလောကေန္တိ, တေ န ပဿာမိ ဒါရကေ။
၂၂၁၀။ ‘‘ဣဒံ နေသံ ကီဠနကံ, ပတိတံ ပဏ္ဍုဗေလုဝံ၊
တျဇ္ဇ ပုတ္တေ န ပဿာမိ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော။
၂၂၁၁။ ‘‘ထနာ စ မယှိမေ ပူရာ, ဥရော စ သမ္ပဒါလတိ၊
တျဇ္ဇ ပုတ္တေ န ပဿာမိ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော။
၂၂၁၂။ ‘‘ဥစ္ဆင်္ဂေကော ဝိစိနာတိ, ထနမေကာဝလမ္ဗတိ၊
တျဇ္ဇ ပုတ္တေ န ပဿာမိ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော။
၂၂၁၃။ ‘‘ယဿု သာယနှသမယံ, ပုတ္တကာ ပံသုကုဏ္ဌိတာ၊
ဥစ္ဆင်္ဂေ မေ ဝိဝတ္တန္တိ, တေ န ပဿာမိ ဒါရကေ။
၂၂၁၄။ ‘‘အယံ သော အဿမော ပုဗ္ဗေ, သမဇ္ဇော ပဋိဘာတိ မံ၊
တျဇ္ဇ ပုတ္တေ အပဿန္တျာ, ဘမတေ ဝိယ အဿမော။
၂၂၁၅။ ‘‘ကိမိဒံ အပ္ပသဒ္ဒေါဝ, အဿမော ပဋိဘာတိ မံ၊
ကာကောလာပိ န ဝဿန္တိ, မတာ မေ နူန ဒါရကာ။
၂၂၁၆။ ‘‘ကိမိဒံ အပ္ပသဒ္ဒေါဝ, အဿမော ပဋိဘာတိ မံ၊
သကုဏာပိ န ဝဿန္တိ, မတာ မေ နူန ဒါရကာ’’တိ။
တတ္ထ နန္တိ နိပါတမတ္တံ။ ပံသုကုဏ္ဌိတာတိ ပံသုမက္ခိတာ။ ပစ္စုဂ္ဂတာ မန္တိ မံ ပစ္စုဂ္ဂတာ ဟုတွာ။ ‘‘ပစ္စုဂ္ဂန္တုနာ’’တိပိ ပါဌော, ပစ္စုဂ္ဂန္တွာဣစ္စေဝ အတ္ထော။ ဥက္ကဏ္ဏာတိ ယထာ မိဂပေါတကာ မာတရံ ဒိသွာ ကဏ္ဏေ ဥက္ခိပိတွာ ဂီဝံ ပသာရေတွာ မာတရံ ဥပဂန္တွာ ဟဋ္ဌတုဋ္ဌာ သမန္တာ အဘိဓာဝိနော။ ဝဂ္ဂမာနာဝ ကမ္ပရေတိဝဇ္ဇမာနာယေဝ မာတု ဟဒယမံသံ ကမ္ပေန္တိ ဝိယ ဧဝံ ပုဗ္ဗေ မမ ပုတ္တာ။ တျဇ္ဇာတိ တေ အဇ္ဇ န ပဿာမိ။ ဆကလီဝ မိဂီ ဆာပန္တိ ယထာ ဆကလီ စ မိဂီ စ ပဉ္ဇရသင်္ခါတာ ကုလာဝကာ မုတ္တာ ပက္ခီ စ အာမိသဂိဒ္ဓိနီ သီဟီ စ အတ္တနော ဆာပံ ဩဟာယ ဂေါစရာယ ပက္ကမန္တိ, တထာဟမ္ပိ ဩဟာယ ပုတ္တေ ဂေါစရာယ နိက္ခမိန္တိ ဝဒတိ။ ဣဒံ နေသံ ပဒက္ကန္တန္တိ ဝဿာရတ္တေ သာနုပဗ္ဗတေ နာဂါနံ ပဒဝလဉ္ဇံ ဝိယ ဣဒံ နေသံ ကီဠနဋ္ဌာနေ အာဓာဝနပရိဓာဝနပဒက္ကန္တံ ပညာယတိ။ စိတကာတိ သဉ္စိတနိစိတာ ကဝါလုကပုဉ္ဇာ။ ပရိကိဏ္ဏာယောတိ ဝိပ္ပကိဏ္ဏာယော။ သမန္တာ မဘိဓာဝန္တီတိ အညေသု ဒိဝသေသု သမန္တာ အဘိဓာဝန္တိ။
ပစ္စုဋ္ဌေန္တီတိ ပစ္စုဂ္ဂစ္ဆန္တိ။ ဒူရမာယတိန္တိ ဒူရတော အာဂစ္ဆန္တိံ။ ဆကလိံဝ မိဂိံ ဆာပါတိ အတ္တနော မာတရံ ဆကလိံ ဝိယ မိဂိံ ဝိယ စ ဆာပါ။ ဣဒံ နေသံ ကီဠနကန္တိ ဟတ္ထိရူပကာဒီဟိ ကီဠန္တာနံ ဣဒဉ္စ တေသံ ဟတ္ထတော သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏံ ကီဠနဗေလုဝံ ပရိဂဠိတွာ ပတိတံ။ မယှိမေတိ မယှံ ဣမေ ထနာ စ ခီရဿ ပူရာ။ ဥရော စ သမ္ပဒါလတီတိ ဟဒယဉ္စ ဖလတိ။ ဥစ္ဆင်္ဂေ မေ ဝိဝတ္တန္တီတိ မမ ဥစ္ဆင်္ဂေ အာဝတ္တန္တိ ဝိဝတ္တန္တိ။ သမဇ္ဇော ပဋိဘာတိ မန္တိ သမဇ္ဇဋ္ဌာနံ ဝိယ မယှံ ဥပဋ္ဌာတိ။ တျဇ္ဇာတိ တေ အဇ္ဇ။ အပဿန္တျာတိ အပဿန္တိယာ မမ။ ဘမတေ ဝိယာတိ ကုလာလစက္ကံ ဝိယ ဘမတိ။ ကာကောလာတိ ဝနကာကာ။ မတာ နူနာတိ အဒ္ဓါ မတာ ဝါ ကေနစိ နီတာ ဝါ ဘဝိဿန္တိ။ သကုဏာတိ အဝသေသသကုဏာ။
ဣတိ သာ ဝိလပန္တီ မဟာသတ္တဿ သန္တိကံ ဂန္တွာ ဖလပစ္ဆိံ ဩတာရေတွာ မဟာသတ္တံ တုဏှိမာသီနံ ဒိသွာ ဒါရကေ စဿ သန္တိကေ အပဿန္တီ အာဟ –
၂၂၁၇။ ‘‘ကိမိဒံ တုဏှိဘူတောသိ, အပိ ရတ္တေဝ မေ မနော၊
ကာကောလာပိ န ဝဿန္တိ, မတာ မေ နူန ဒါရကာ။
၂၂၁၈။ ‘‘ကိမိဒံ တုဏှိဘူတောသိ, အပိ ရတ္တေဝ မေ မနော၊
သကုဏာပိ န ဝဿန္တိ, မတာ မေ နူန ဒါရကာ။
၂၂၁၉။ ‘‘ကစ္စိ နု မေ အယျပုတ္တ, မိဂါ ခါဒိံသု ဒါရကေ၊
အရညေ ဣရိဏေ ဝိဝနေ, ကေန နီတာ မေ ဒါရကာ။
၂၂၂၀။ ‘‘အဒု တေ ပဟိတာ ဒူတာ, အဒု သုတ္တာ ပိယံဝဒါ၊
အဒု ဗဟိ နော နိက္ခန္တာ, ခိဍ္ဍာသု ပသုတာ နု တေ။
၂၂၂၁။ ‘‘နေဝါသံ ကေသာ ဒိဿန္တိ, ဟတ္ထပါဒါ စ ဇာလိနော၊
သကုဏာနဉ္စ ဩပါတော, ကေန နီတာ မေ ဒါရကာ’’တိ။
တတ္ထ အပိ ရတ္တေဝ မေ မနောတိ အပိ ဗလဝပစ္စူသေ သုပိနံ ပဿန္တိယာ ဝိယ မေ မနော။ မိဂါတိ သီဟာဒယော ဝါဠမိဂါ။ ဣရိဏေတိ နိရောဇေ။ ဝိဝနေတိ ဝိဝိတ္တေ။ ဒူတာတိ အဒု ဇေတုတ္တရနဂရေ သိဝိရညော သန္တိကံ တယာ ဒူတာ ကတွာ ပေသိတာ။ သုတ္တာတိ အန္တောပဏ္ဏသာလံ ပဝိသိတွာ သယိတာ။ အဒု ဗဟိ နောတိ အဒု တေ ဒါရကာ ခိဍ္ဍာပသုတာ ဟုတွာ ဗဟိ နိက္ခန္တာတိ ပုစ္ဆတိ။ နေဝါသံ ကေသာ ဒိဿန္တီတိ သာမိ ဝေဿန္တရ, နေဝ တေသံ ကာဠဉ္ဇနဝဏ္ဏာ ကေသာ ဒိဿန္တိ။ ဇာလိနောတိ ကဉ္စနဇာလဝိစိတ္တာ ဟတ္ထပါဒါ။ သကုဏာနဉ္စ ဩပါတောတိ ဟိမဝန္တပဒေသေ ဟတ္ထိလိင်္ဂသကုဏာ နာမ အတ္ထိ, တေ ဩပတိတွာ အာဒါယ အာကာသေနေဝ ဂစ္ဆန္တိ။ တေန တံ ပုစ္ဆာမိ ‘‘ကိံ တေဟိ သကုဏေဟိ နီတာ, ဣတော အညေသမ္ပိ ကေသဉ္စိ တေသံ သကုဏာနံ ဝိယ ဩပါတော ဇာတော, အက္ခာဟိ, ကေန နီတာ မေ ဒါရကာ’’တိ?
ဧဝံ ဝုတ္တေပိ မဟာသတ္တော န ကိဉ္စိ အာဟ။ အထ နံ သာ ‘‘ဒေဝ, ကသ္မာ မယာ သဒ္ဓိံ န ကထေသိ, ကော မမ ဒေါသော’’တိ ဝတွာ အာဟ –
၂၂၂၂။ ‘‘ဣဒံ တတော ဒုက္ခတရံ, သလ္လဝိဒ္ဓေါ ယထာ ဝဏော၊
တျဇ္ဇ ပုတ္တေ န ပဿာမိ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော။
၂၂၂၃။ ‘‘ဣဒမ္ပိ ဒုတိယံ သလ္လံ, ကမ္ပေတိ ဟဒယံ မမ၊
ယဉ္စ ပုတ္တေ န ပဿာမိ, တွဉ္စ မံ နာဘိဘာသသိ။
၂၂၂၄။ ‘‘အဇ္ဇေဝ မေ ဣမံ ရတ္တိံ, ရာဇပုတ္တ န သံသတိ၊
မညေ ဩက္ကန္တသန္တံ မံ, ပါတော ဒက္ခိသိ နော မတ’’န္တိ။
တတ္ထ ဣဒံ တတော ဒုက္ခတရန္တိ သာမိ ဝေဿန္တရ, ယံ မမ ရဋ္ဌာ ပဗ္ဗာဇိတာယ အရညေ ဝသန္တိယာ ပုတ္တေ စ အပဿန္တိယာ ဒုက္ခံ, ဣဒံ တဝ မယာ သဒ္ဓိံ အကထနံ မယှံ တတော ဒုက္ခတရံ။ တွဉှိ မံ အဂ္ဂိဒဍ္ဎံ ပဋိဒဟန္တော ဝိယ ပပါတာ ပတိတံ ဒဏ္ဍေန ပေါထေန္တော ဝိယ သလ္လေန ဝဏံ ဝိဇ္ဈန္တော ဝိယ တုဏှီဘာဝေန ကိလမေသိ။ ဣဒဉှိ မေ ဟဒယံ သလ္လဝိဒ္ဓေါ ယထာ ဝဏော တထေဝ ကမ္ပတိ စေဝ ရုဇတိ စ။ ‘‘သမ္ပဝိဒ္ဓေါ’’တိပိ ပါဌော, သမ္ပတိဝိဒ္ဓေါတိ အတ္ထော။ ဩက္ကန္တသန္တံ မန္တိ အပဂတဇီဝိတံ မံ။ ဒက္ခိသိ နော မတန္တိ ဧတ္ထ နော-ကာရော နိပါတမတ္တော, မတံ မံ ကာလဿေဝ တွံ ပဿိဿသီတိ အတ္ထော။
အထ မဟာသတ္တော ‘‘ကက္ခဠကထာယ နံ ပုတ္တသောကံ ဇဟာပေဿာမီ’’တိ စိန္တေတွာ ဣမံ ဂါထမာဟ –
၂၂၂၅။ ‘‘နူန မဒ္ဒီ ဝရာရောဟာ, ရာဇပုတ္တီ ယသဿိနီ၊
ပါတော ဂတာသိ ဥဉ္ဆာယ, ကိမိဒံ သာယမာဂတာ’’တိ။
တတ္ထ ကိမိဒံ သာယမာဂတာတိ ‘‘မဒ္ဒိ, တွံ အဘိရူပါ ပါသာဒိကာ, ဟိမဝန္တေ စ နာမ ဗဟူ ဝနစရကာ တာပသဝိဇ္ဇာဓရာဒယော ဝိစရန္တိ။ ကော ဇာနာတိ, ကိံ ဘဝိဿတိ, ကိဉ္စိ တယာ ကတံ, တွံ ပါတောဝ ဂန္တွာ ကိမိဒံ သာယမာဂစ္ဆသိ, ဒဟရကုမာရကေ ဩဟာယ အရညဂတိတ္ထိယော နာမ သသာမိကိတ္ထိယော ဧဝရူပါ န ဟောန္တိ, ‘ကာ နု ခေါ မေ ဒါရကာနံ ပဝတ္တိ, ကိံ ဝါ မေ သာမိကော စိန္တေဿတီ’တိ ဧတ္တကမ္ပိ တေ နာဟောသိ။ တွံ ပါတောဝ ဂန္တွာ စန္ဒာလောကေန အာဂစ္ဆသိ, မမ ဒုဂ္ဂတဘာဝဿေဝေသ ဒေါသော’’တိ တဇ္ဇေတွာ ဝဉ္စေတွာ ကထေသိ။
သာ တဿ ကထံ သုတွာ အာဟ –
၂၂၂၆။ ‘‘နနု တွံ သဒ္ဒမဿောသိ, ယေ သရံ ပါတုမာဂတာ၊
သီဟဿပိ နဒန္တဿ, ဗျဂ္ဃဿ စ နိကုဇ္ဇိတံ။
၂၂၂၇။ ‘‘အဟု ပုဗ္ဗနိမိတ္တံ မေ, ဝိစရန္တျာ ဗြဟာဝနေ၊
ခဏိတ္တော မေ ဟတ္ထာ ပတိတော, ဥဂ္ဂီဝဉ္စာပိ အံသတော။
၂၂၂၈။ ‘‘တဒါဟံ ဗျထိတာ ဘီတာ, ပုထု ကတွာန အဉ္ဇလိံ၊
သဗ္ဗဒိသာ နမဿိဿံ, အပိ သောတ္ထိ ဣတော သိယာ။
၂၂၂၉။ ‘‘မာ ဟေဝ နော ရာဇပုတ္တော, ဟတော သီဟေန ဒီပိနာ၊
ဒါရကာ ဝါ ပရာမဋ္ဌာ, အစ္ဆကောကတရစ္ဆိဟိ။
၂၂၃၀။ ‘‘သီဟော ဗျဂ္ဃေါ စ ဒီပိ စ, တယော ဝါဠာ ဝနေ မိဂါ၊
တေ မံ ပရိယာဝရုံ မဂ္ဂံ, တေန သာယမှိ အာဂတာ’’တိ။
တတ္ထ ယေ သရံ ပါတုမာဂတာတိ ယေ ပါနီယံ ပါတုံ ဣမံ သရံ အာဂတာ။ ဗျဂ္ဃဿ စာတိ ဗျဂ္ဃဿ စ အညေသံ ဟတ္ထိအာဒီနံ စတုပ္ပဒါနဉ္စေဝ သကုဏသံဃဿ စ နိကူဇိတံ ဧကနိန္နာဒသဒ္ဒံ ကိံ တွံ န အဿောသီတိ ပုစ္ဆတိ။ သော ပန မဟာသတ္တေန ပုတ္တာနံ ဒိန္နဝေလာယ သဒ္ဒေါ အဟောသိ။ အဟု ပုဗ္ဗနိမိတ္တံ မေတိ ဒေဝ, ဣမဿ မေ ဒုက္ခဿ အနုဘဝနတ္ထာယ ပုဗ္ဗနိမိတ္တံ အဟောသိ။ ဥဂ္ဂီဝန္တိ အံသကူဋေ ပစ္ဆိလဂ္ဂနကံ။ ပုထူတိ ဝိသုံ ဝိသုံ။ သဗ္ဗဒိသာ နမဿိဿန္တိ သဗ္ဗာ ဒသ ဒိသာ နမဿိံ။ မာ ဟေဝ နောတိ အမှာကံ ရာဇပုတ္တော သီဟာဒီဟိ ဟတော မာ ဟောတု, ဒါရကာပိ အစ္ဆာဒီဟိ ပရာမဋ္ဌာ မာ ဟောန္တူတိ ပတ္ထယန္တီ နမဿိဿံ။ တေ မံ ပရိယာဝရုံ မဂ္ဂန္တိ သာမိ ဝေဿန္တရ, အဟံ ‘‘ဣမာနိ စ ဘီသနကာနိ မဟန္တာနိ, ဒုဿုပိနော စ မေ ဒိဋ္ဌော, အဇ္ဇ သကာလဿေဝ ဂမိဿာမီ’’တိ ကမ္ပမာနာ မူလဖလာဖလာနိ ဥပဓာရေသိံ, အထ မေ ဖလိတရုက္ခာပိ အဖလာ ဝိယ အဖလာ စ ဖလိနော ဝိယ ဒိဿန္တိ, ကိစ္ဆေန ဖလာဖလာနိ ဂဟေတွာ ဂိရိဒွါရံ သမ္ပာပုဏိံ။ အထ တေ သီဟာဒယော မံ ဒိသွာ မဂ္ဂံ ပဋိပါဋိယာ ရုမ္ဘိတွာ အဋ္ဌံသု။ တေန သာယံ အာဂတာမှိ, ခမာဟိ မေ, သာမီတိ။
မဟာသတ္တော တာယ သဒ္ဓိံ ဧတ္တကမေဝ ကထံ ဝတွာ ယာဝ အရုဏုဂ္ဂမနာ န ကိဉ္စိ ကထေသိ။ တတော ပဋ္ဌာယ မဒ္ဒီ နာနပ္ပကာရကံ ဝိလပန္တီ အာဟ –
၂၂၃၁။ ‘‘အဟံ ပတိဉ္စ ပုတ္တေ စ, အာစေရမိဝ မာဏဝေါ၊
အနုဋ္ဌိတာ ဒိဝါရတ္တိံ, ဇဋိနီ ဗြဟ္မစာရိနီ။
၂၂၃၂။ ‘‘အဇိနာနိ ပရိဒဟိတွာ, ဝနမူလဖလဟာရိယာ၊
ဝိစရာမိ ဒိဝါရတ္တိံ, တုမှံ ကာမာ ဟိ ပုတ္တကာ။
၂၂၃၃။ ‘‘အဟံ သုဝဏ္ဏဟလိဒ္ဒိံ, အာဘတံ ပဏ္ဍုဗေလုဝံ၊
ရုက္ခပက္ကာနိ စာဟာသိံ, ဣမေ ဝေါ ပုတ္တ ကီဠနာ။
၂၂၃၄။ ‘‘ဣမံ မူဠာလိဝတ္တကံ, သာလုကံ စိဉ္စဘေဒကံ၊
ဘုဉ္ဇ ခုဒ္ဒေဟိ သံယုတ္တံ, သဟ ပုတ္တေဟိ ခတ္တိယ။
၂၂၃၅။ ‘‘ပဒုမံ ဇာလိနော ဒေဟိ, ကုမုဒဉ္စ ကုမာရိယာ၊
မာလိနေ ပဿ နစ္စန္တေ, သိဝိ ပုတ္တာနိ အဝှယ။
၂၂၃၆။ ‘‘တတော ကဏှာဇိနာယပိ, နိသာမေဟိ ရထေသဘ၊
မဉ္ဇုဿရာယ ဝဂ္ဂုယာ, အဿမံ ဥပယန္တိယာ။
၂၂၃၇။ ‘‘သမာနသုခဒုက္ခမှာ, ရဋ္ဌာ ပဗ္ဗာဇိတာ ဥဘော၊
အပိ သိဝိ ပုတ္တေ ပဿေသိ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော။
၂၂၃၈။ ‘‘သမဏေ ဗြာဟ္မဏေ နူန, ဗြဟ္မစရိယပရာယဏေ၊
အဟံ လောကေ အဘိဿပိံ, သီလဝန္တေ ဗဟုဿုတေ၊
တျဇ္ဇ ပုတ္တေ န ပဿာမိ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော’’တိ။
တတ္ထ အာစေရမိဝ မာဏဝေါတိ ဝတ္တသမ္ပန္နော အန္တေဝါသိကော အာစရိယံ ဝိယ ပဋိဇဂ္ဂတိ။ အနုဋ္ဌိတာတိ ပါရိစရိယာနုဋ္ဌာနေန အနုဋ္ဌိတာ အပ္ပမတ္တာ ဟုတွာ ပဋိဇဂ္ဂါမိ။ တုမှံ ကာမာတိ တုမှာကံ ကာမေန တုမှေ ပတ္ထယန္တီ။ ပုတ္တကာတိ ကုမာရေ အာလပန္တီ ပရိဒေဝတိ။ သုဝဏ္ဏဟလိဒ္ဒိန္တိ ပုတ္တကာ အဟံ တုမှာကံ နှာပနတ္ထာယ သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏံ ဟလိဒ္ဒိံ ဃံသိတွာ အာဒါယ အာဂတာ။ ပဏ္ဍုဗေလုဝန္တိ ကီဠနတ္ထာယ စ ဝေါ ဣဒံ သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏံ ဗေလုဝပက္ကံ မယာ အာဘတံ။ ရုက္ခပက္ကာနီတိ တုမှာကံ ကီဠနတ္ထာယ အညာနိပိ မနာပါနိ ရုက္ခဖလာနိ အာဟာသိံ။ ဣမေ ဝေါတိ ပုတ္တကာ ဣမေ ဝေါ ကီဠနာတိ ဝဒတိ။ မူဠာလိဝတ္တကန္တိ မူဠာလကုဏ္ဍလကံ။ သာလုကန္တိ ဣဒံ ဥပ္ပလာဒိသာလုကမ္ပိ မေ ဗဟု အာဘတံ။ စိဉ္စဘေဒကန္တိ သိင်္ဃာဋကံ။ ဘုဉ္ဇာတိ ဣဒံ သဗ္ဗံ ခုဒ္ဒမဓုနာ သံယုတ္တံ ပုတ္တေဟိ သဒ္ဓိံ ဘုဉ္ဇာဟီတိ ပရိဒေဝတိ။ သိဝိ ပုတ္တာနိ အဝှယာတိ သာမိ သိဝိရာဇ, ပဏ္ဏသာလာယ သယာပိတဋ္ဌာနတော သီဃံ ပုတ္တကေ ပက္ကောသာဟိ။ အပိ သိဝိ ပုတ္တေ ပဿေသီတိ သာမိ သိဝိရာဇ, အပိ ပုတ္တေ ပဿသိ, သစေ ပဿသိ, မမ ဒဿေဟိ, ကိံ မံ အတိဝိယ ကိလမေသိ။ အဘိဿပိန္တိ တုမှာကံ ပုတ္တဓီတရော မာ ပဿိတ္ထာတိ ဧဝံ နူန အက္ကောသိန္တိ။
ဧဝံ ဝိလပမာနာယပိ တာယ သဒ္ဓိံ မဟာသတ္တော န ကိဉ္စိ ကထေသိ။ သာ တသ္မိံ အကထေန္တေ ကမ္ပမာနာ စန္ဒာလောကေန ပုတ္တေ ဝိစိနန္တီ ယေသု ယေသု ဇမ္ဗုရုက္ခာဒီသု ပုဗ္ဗေ ကီဠိံသု, တာနိ တာနိ ပတွာ ပရိဒေဝန္တီ အာဟ –
၂၂၃၉။ ‘‘ဣမေ တေ ဇမ္ဗုကာ ရုက္ခာ, ဝေဒိသာ သိန္ဒုဝါရကာ၊
ဝိဝိဓာနိ ရုက္ခဇာတာနိ, တေ ကုမာရာ န ဒိဿရေ။
၂၂၄၀။ ‘‘အဿတ္ထာ ပနသာ စေမေ, နိဂြောဓာ စ ကပိတ္ထနာ၊
ဝိဝိဓာနိ ဖလဇာတာနိ, တေ ကုမာရာ န ဒိဿရေ။
၂၂၄၁။ ‘‘ဣမေ တိဋ္ဌန္တိ အာရာမာ, အယံ သီတူဒကာ နဒီ၊
ယတ္ထဿု ပုဗ္ဗေ ကီဠိံသု, တေ ကုမာရာ န ဒိဿရေ။
၂၂၄၂။ ‘‘ဝိဝိဓာနိ ပုပ္ဖဇာတာနိ, အသ္မိံ ဥပရိပဗ္ဗတေ၊
ယာနဿု ပုဗ္ဗေ ဓာရိံသု, တေ ကုမာရာ န ဒိဿရေ။
၂၂၄၃။ ‘‘ဝိဝိဓာနိ ဖလဇာတာနိ, အသ္မိံ ဥပရိပဗ္ဗတေ၊
ယာနဿု ပုဗ္ဗေ ဘုဉ္ဇိံသု, တေ ကုမာရာ န ဒိဿရေ။
၂၂၄၄။ ‘‘ဣမေ တေ ဟတ္ထိကာ အဿာ, ဗလိဗဒ္ဒါ စ တေ ဣမေ၊
ယေဟိဿု ပုဗ္ဗေ ကီဠိံသု, တေ ကုမာရာ န ဒိဿရေ’’တိ။
တတ္ထ ဣမေ တေ ဟတ္ထိကာတိ သာ ပဗ္ဗတူပရိ ဒါရကေ အဒိသွာ ပရိဒေဝမာနာ တတော ဩရုယှ ပုန အဿမပဒံ အာဂန္တွာ တတ္ထ တေ ဥပဓာရေန္တီ တေသံ ကီဠနဘဏ္ဍကာနိ ဒိသွာ ဧဝမာဟ။
အထဿာ ပရိဒေဝနသဒ္ဒေန စေဝ ပဒသဒ္ဒေန စ မိဂပက္ခိနော စလိံသု။ သာ တေ ဒိသွာ အာဟ –
၂၂၄၅။ ‘‘ဣမေ သာမာ သသောလူကာ, ဗဟုကာ ကဒလီမိဂါ၊
ယေဟိဿု ပုဗ္ဗေ ကီဠိံသု, တေ ကုမာရာ န ဒိဿရေ။
၂၂၄၆။ ‘‘ဣမေ ဟံသာ စ ကောဉ္စာ စ, မယူရာ စိတြပေခုဏာ၊
ယေဟိဿု ပုဗ္ဗေ ကီဠိံသု, တေ ကုမာရာ န ဒိဿရေ’’တိ။
တတ္ထ သာမာတိ ခုဒ္ဒကာ သာမာ သုဝဏ္ဏမိဂါ။ သသောလူကာတိ သသာ စ ဥလူကာ စ။
သာ အဿမပဒေ ပိယပုတ္တေ အဒိသွာ နိက္ခမိတွာ ပုပ္ဖိတဝနဃဋံ ပဝိသိတွာ တံ တံ ဌာနံ ဩလောကေန္တီ အာဟ –
၂၂၄၇။ ‘‘ဣမာ တာ ဝနဂုမ္ဗာယော, ပုပ္ဖိတာ သဗ္ဗကာလိကာ၊
ယတ္ထဿု ပုဗ္ဗေ ကီဠိံသု, တေ ကုမာရာ န ဒိဿရေ။
၂၂၄၈။ ‘‘ဣမာ တာ ပေါက္ခရဏီ ရမ္မာ, စက္ကဝါကူပကူဇိတာ၊
မန္ဒာလကေဟိ သဉ္ဆန္နာ, ပဒုမုပ္ပလကေဟိ စ၊
ယတ္ထဿု ပုဗ္ဗေ ကီဠိံသု, တေ ကုမာရာ န ဒိဿရေ’’တိ။
တတ္ထ ဝနဂုမ္ဗာယောတိ ဝနဃဋာယော။
သာ ကတ္ထစိ ပိယပုတ္တေ အဒိသွာ ပုန မဟာသတ္တဿ သန္တိကံ အာဂန္တွာ တံ ဒုမ္မုခံ နိသိန္နံ ဒိသွာ အာဟ –
၂၂၄၉။ ‘‘န တေ ကဋ္ဌာနိ ဘိန္နာနိ, န တေ ဥဒကမာဟဋံ၊
အဂ္ဂိပိ တေ န ဟာပိတော, ကိံ နု မန္ဒောဝ ဈာယသိ။
၂၂၅၀။ ‘‘ပိယော ပိယေန သင်္ဂမ္မ, သမော မေ ဗျပဟညတိ၊
တျဇ္ဇ ပုတ္တေ န ပဿာမိ, ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ စုဘော’’တိ။
တတ္ထ န ဟာပိတောတိ န ဇလိတော။ ဣဒံ ဝုတ္တံ ဟောတိ – သာမိ, တွံ ပုဗ္ဗေ ကဋ္ဌာနိ ဘိန္ဒသိ, ဥဒကံ အာဟရိတွာ ဌပေသိ, အင်္ဂါရကပလ္လေ အဂ္ဂိံ ကရောသိ, အဇ္ဇ တေသု ဧကမ္ပိ အကတွာ ကိံ နု မန္ဒောဝ ဈာယသိ, တဝ ကိရိယာ မယှံ န ရုစ္စတီတိ။ ပိယော ပိယေနာတိ ဝေဿန္တရော မယှံ ပိယော, ဣတော မေ ပိယတရော နတ္ထိ, ဣမိနာ မေ ပိယေန သင်္ဂမ္မ သမာဂန္တွာ ပုဗ္ဗေ သမော မေ ဗျပဟညတိ ဒုက္ခံ ဝိဂစ္ဆတိ, အဇ္ဇ ပန မေ ဣမံ ပဿန္တိယာပိ သောကော န ဝိဂစ္ဆတိ, ကိံ နု ခေါ ကာရဏန္တိ။ တျဇ္ဇာတိ ဟောတု, ဒိဋ္ဌံ မေ ကာရဏံ, တေ အဇ္ဇ ပုတ္တေ န ပဿာမိ, တေန မေ ဣမံ ပဿန္တိယာပိ သောကော န ဝိဂစ္ဆတီတိ။
တာယ ဧဝံ ဝုတ္တေပိ မဟာသတ္တော တုဏှီဘူတောဝ နိသီဒိ။ သာ တသ္မိံ အကထေန္တေ သောကသမပ္ပိတာ ပဟဋကုက္ကုဋီ ဝိယ ကမ္ပမာနာ ပုန ပဌမံ ဝိစရိတဋ္ဌာနာနိ ဝိစရိတွာ မဟာသတ္တဿ သန္တိကံ ပစ္စာဂန္တွာ အာဟ –
၂၂၅၁။ ‘‘န ခေါ နော ဒေဝ ပဿာမိ, ယေန တေ နီဟတာ မတာ၊
ကာကောလာပိ န ဝဿန္တိ, မတာ မေ နူန ဒါရကာ။
၂၂၅၂။ ‘‘န ခေါ နော ဒေဝ ပဿာမိ, ယေန တေ နီဟတာ မတာ၊
သကုဏာပိ န ဝဿန္တိ, မတာ မေ နူန ဒါရကာ’’တိ။
တတ္ထ န ခေါ နောတိ ဒေဝ, န ခေါ အမှာကံ ပုတ္တေ ပဿာမိ။ ယေန တေ နီဟတာတိ ကေနစိ တေသံ နီဟတဘာဝမ္ပိ န ဇာနာမီတိ အဓိပ္ပါယေနေဝမာဟ။
ဧဝံ ဝုတ္တေပိ မဟာသတ္တော န ကိဉ္စိ ကထေသိယေဝ။ သာ ပုတ္တသောကေန ဖုဋ္ဌာ ပုတ္တေ ဥပဓာရေန္တီ တတိယမ္ပိ တာနိ တာနိ ဌာနာနိ ဝါတဝေဂေန ဝိစရိ။ တာယ ဧကရတ္တိံ ဝိစရိတဋ္ဌာနံ ပရိဂ္ဂယှမာနံ ပန္နရသယောဇနမတ္တံ အဟောသိ။ အထ ရတ္တိ ဝိဘာသိ, အရုဏောဒယော ဇာတော။ သာ ပုန ဂန္တွာ မဟာသတ္တဿ သန္တိကေ ဌိတာ ပရိဒေဝိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၂၅၃။ ‘‘သာ တတ္ထ ပရိဒေဝိတွာ, ပဗ္ဗတာနိ ဝနာနိ စ၊
ပုနဒေဝဿမံ ဂန္တွာ, ရောဒိ သာမိကသန္တိကေ။
၂၂၅၄။ ‘‘န ခေါ နော ဒေဝ ပဿာမိ, ယေန တေ နီဟတာ မတာ၊
ကာကောလာပိ န ဝဿန္တိ, မတာ မေ နူန ဒါရကာ။
၂၂၅၅။ ‘‘န ခေါ နော ဒေဝ ပဿာမိ, ယေန တေ နီဟတာ မတာ၊
သကုဏာပိ န ဝဿန္တိ, မတာ မေ နူန ဒါရကာ။
၂၂၅၆။ ‘‘နု ခေါ နော ဒေဝ ပဿာမိ, ယေန တေ နီဟတာ မတာ၊
ဝိစရန္တီ ရုက္ခမူလေသု, ပဗ္ဗတေသု ဂုဟာသု စ။
၂၂၅၇။ ‘‘ဣတိ မဒ္ဒီ ဝရာရောဟာ, ရာဇပုတ္တီ ယသဿိနီ၊
ဗာဟာ ပဂ္ဂယှ ကန္ဒိတွာ, တတ္ထေဝ ပတိတာ ဆမာ’’တိ။
တတ္ထ သာမိကသန္တိကေတိ ဘိက္ခဝေ, သာ မဒ္ဒီ တတ္ထ ဝင်္ကပဗ္ဗတကုစ္ဆိယံ သာနုပဗ္ဗတာနိ ဝနာနိ စ ဝိစရန္တီ ပရိဒေဝိတွာ ပုန ဂန္တွာ သာမိကံ နိဿာယ တဿ သန္တိကေ ဌိတာ ပုတ္တာနံ အတ္ထာယ ရောဒိ, ‘‘န ခေါ နော’’တိအာဒီနိ ဝဒန္တီ ပရိဒေဝီတိ အတ္ထော။ ဣတိ မဒ္ဒီ ဝရာရောဟာတိ ဘိက္ခဝေ, ဧဝံ သာ ဥတ္တမရူပဓရာ ဝရာရောဟာ မဒ္ဒီ ရုက္ခမူလာဒီသု ဝိစရန္တီ ဒါရကေ အဒိသွာ ‘‘နိဿံသယံ မတာ ဘဝိဿန္တီ’’တိ ဗာဟာ ပဂ္ဂယှ ကန္ဒိတွာ တတ္ထေဝ ဝေဿန္တရဿ ပါဒမူလေ ဆိန္နသုဝဏ္ဏကဒလီ ဝိယ ဆမာယံ ပတိ။
အထ မဟာသတ္တော ‘‘မတာ မဒ္ဒီ’’တိ သညာယ ကမ္ပမာနော ‘‘အဋ္ဌာနေ ပဒေသေ မတာ မဒ္ဒီ။ သစေ ဟိဿာ ဇေတုတ္တရနဂရေ ကာလကိရိယာ အဘဝိဿ, မဟန္တော ပရိဝါရော အဘဝိဿ, ဒွေ ရဋ္ဌာနိ စလေယျုံ။ အဟံ ပန အရညေ ဧကကောဝ, ကိံ နု ခေါ ကရိဿာမီ’’တိ ဥပ္ပန္နဗလဝသောကောပိ သတိံ ပစ္စုပဋ္ဌာပေတွာ ‘‘ဇာနိဿာမိ တာဝါ’’တိ ဥဋ္ဌာယ တဿာ ဟဒယေ ဟတ္ထံ ဌပေတွာ သန္တာပပဝတ္တိံ ဉတွာ ကမဏ္ဍလုနာ ဥဒကံ အာဟရိတွာ သတ္တ မာသေ ကာယသံသဂ္ဂံ အနာပန္နပုဗ္ဗောပိ ဗလဝသောကေန ပဗ္ဗဇိတဘာဝံ သလ္လက္ခေတုံ အသက္ကောန္တော အဿုပုဏ္ဏေဟိ နေတ္တေဟိ တဿာ သီသံ ဥက္ခိပိတွာ ဦရူသု ဌပေတွာ ဥဒကေန ပရိပ္ဖေါသိတွာ မုခဉ္စ ဟဒယဉ္စ ပရိမဇ္ဇန္တော နိသီဒိ။ မဒ္ဒီပိ ခေါ ထောကံ ဝီတိနာမေတွာ သတိံ ပဋိလဘိတွာ ဟိရောတ္တပ္ပံ ပစ္စုပဋ္ဌာပေတွာ ဥဋ္ဌာယ မဟာသတ္တံ ဝန္ဒိတွာ ‘‘သာမိ ဝေဿန္တရ, ဒါရကာ တေ ကုဟိံ ဂတာ’’တိ အာဟ။ ‘‘ဒေဝိ, ဧကဿ ဗြာဟ္မဏဿ ဒါသတ္ထာယ ဒိန္နာ’’တိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၂၅၈။ ‘‘တမဇ္ဈပတ္တံ ရာဇပုတ္တိံ, ဥဒကေနာဘိသိဉ္စထ၊
အဿတ္ထံ နံ ဝိဒိတွာန, အထ နံ ဧတဒဗြဝီ’’တိ။
တတ္ထ အဇ္ဈပတ္တန္တိ အတ္တနော သန္တိကံ ပတ္တံ, ပါဒမူလေ ပတိတွာ ဝိသညိဘူတန္တိ အတ္ထော။ ဧတဒဗြဝီတိ ဧတံ ‘‘ဧကဿ မေ ဗြာဟ္မဏဿ ဒါသတ္ထာယ ဒိန္နာ’’တိ ဝစနံ အဗြဝိ။
တတော တာယ ‘‘ဒေဝ, ပုတ္တေ ဗြာဟ္မဏဿ ဒတွာ မမ သဗ္ဗရတ္တိံ ပရိဒေဝိတွာ ဝိစရန္တိယာ ကိံ နာစိက္ခသီ’’တိ ဝုတ္တေ မဟာသတ္တော အာဟ –
၂၂၅၉။ ‘‘အာဒိယေနေဝ တေ မဒ္ဒိ, ဒုက္ခံ နက္ခာတုမိစ္ဆိသံ၊
ဒလိဒ္ဒေါ ယာစကော ဝုဍ္ဎော, ဗြာဟ္မဏော ဃရမာဂတော။
၂၂၆၀။ ‘‘တဿ ဒိန္နာ မယာ ပုတ္တာ, မဒ္ဒိ မာ ဘာယိ အဿသ၊
မံ ပဿ မဒ္ဒိ မာ ပုတ္တေ, မာ ဗာဠှံ ပရိဒေဝသိ၊
လစ္ဆာမ ပုတ္တေ ဇီဝန္တာ, အရောဂါ စ ဘဝါမသေ။
၂၂၆၁။ ‘‘ပုတ္တေ ပသုဉ္စ ဓညဉ္စ, ယဉ္စ အညံ ဃရေ ဓနံ၊
ဒဇ္ဇာ သပ္ပုရိသော ဒါနံ, ဒိသွာ ယာစကမာဂတံ၊
အနုမောဒါဟိ မေ မဒ္ဒိ, ပုတ္တကေ ဒါနမုတ္တမ’’န္တိ။
တတ္ထ အာဒိယေနေဝါတိ အာဒိကေနေဝ။ ဣဒံ ဝုတ္တံ ဟောတိ – သစေ တေ အဟံ အာဒိတောဝ တမတ္ထံ အာစိက္ခိဿံ, တတော တဝ သောကံ သန္ဓာရေတုံ အသက္ကောန္တိယာ ဟဒယံ ဖလေယျ, တသ္မာ အာဒိကေနေဝ တေ မဒ္ဒိ ဒုက္ခံ န အက္ခာတုံ ဣစ္ဆိဿန္တိ။ ဃရမာဂတောတိ ဣမံ အမှာကံ ဝသနဋ္ဌာနံ အာဂတော။ အရောဂါ စ ဘဝါမသေတိ ယထာ တထာ မယံ အရောဂါ ဟောမ, ဇီဝမာနာ အဝဿံ ပုတ္တေ ဗြာဟ္မဏေန နီတေပိ ပဿိဿာမ။ ယဉ္စ အညန္တိ ယဉ္စ အညံ ဃရေ သဝိညာဏကံ ဓနံ။ ဒဇ္ဇာ သပ္ပုရိသော ဒါနန္တိ သပ္ပုရိသော ဥတ္တမတ္ထံ ပတ္ထေန္တော ဥရံ ဘိန္ဒိတွာ ဟဒယမံသမ္ပိ ဂဟေတွာ ဒါနံ ဒဒေယျာတိ။
မဒ္ဒီ အာဟ –
၂၂၆၂။ ‘‘အနုမောဒါမိ တေ ဒေဝ, ပုတ္တကေ ဒါနမုတ္တမံ၊
ဒတွာ စိတ္တံ ပသာဒေဟိ, ဘိယျော ဒါနံ ဒဒေါ ဘဝ။
၂၂၆၃။ ‘‘ယော တွံ မစ္ဆေရဘူတေသု, မနုဿေသု ဇနာဓိပ၊
ဗြာဟ္မဏဿ အဒါ ဒါနံ, သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနော’’တိ။
တတ္ထ အနုမောဒါမိ တေတိ ဒသ မာသေ ကုစ္ဆိယာ ဓာရေတွာ ဒိဝသဿ ဒွတ္တိက္ခတ္တုံ နှာပေတွာ ပါယေတွာ ဘောဇေတွာ ဥရေ နိပဇ္ဇာပေတွာ ပဋိဇဂ္ဂိတပုတ္တကေသု ဗောဓိသတ္တေန ဒိန္နေသု သယံ ပုတ္တဒါနံ အနုမောဒန္တီ ဧဝမာဟ။ ဣမိနာ ကာရဏေန ဇာနိတဗ္ဗံ ‘‘ပိတာဝ ပုတ္တာနံ သာမိကော’’တိ။ ဘိယျော ဒါနံ ဒဒေါ ဘဝါတိ မဟာရာဇ, ဥတ္တရိပိ ပုနပ္ပုနံ ဒါနံ ဒါယကောဝ ဟောဟိ, ‘‘သုဒိန္နံ မေ ဒါန’’န္တိ စိတ္တံ ပသာဒေဟိ, ယော တွံ မစ္ဆေရဘူတေသု သတ္တေသု ပိယပုတ္တေ အဒါသီတိ။
ဧဝံ ဝုတ္တေ မဟာသတ္တော ‘‘မဒ္ဒိ, ကိန္နာမေတံ ကထေသိ, သစေ ဟိ မယာ ပုတ္တေ ဒတွာ စိတ္တံ ပသာဒေတုံ နာဘဝိဿ, ဣမာနိ ပန မေ အစ္ဆရိယာနိ န ပဝတ္တေယျု’’န္တိ ဝတွာ သဗ္ဗာနိ ပထဝိနိန္နာဒါဒီနိ ကထေသိ။ တတော မဒ္ဒီ တာနိ အစ္ဆရိယာနိ ကိတ္တေတွာ ဒါနံ အနုမောဒန္တီ အာဟ –
၂၂၆၄။ ‘‘နိန္နာဒိတာ တေ ပထဝီ, သဒ္ဒေါ တေ တိဒိဝင်္ဂတော၊
သမန္တာ ဝိဇ္ဇုတာ အာဂုံ, ဂိရီနံဝ ပတိဿုတာ’’တိ။
တတ္ထ ဝိဇ္ဇုတာ အာဂုန္တိ အကာလဝိဇ္ဇုလတာ ဟိမဝန္တပဒေသေ သမန္တာ နိစ္ဆရိံသု။ ဂိရီနံဝ ပတိဿုတာတိ ဂိရီနံ ပတိဿုတသဒ္ဒါ ဝိယ ဝိရဝါ ဥဋ္ဌဟိံသု။
၂၂၆၅။ ‘‘တဿ တေ အနုမောဒန္တိ, ဥဘော နာရဒပဗ္ဗတာ၊
ဣန္ဒော စ ဗြဟ္မာ ပဇာပတိ, သောမော ယမော ဝေဿဝဏော၊
သဗ္ဗေ ဒေဝါနုမောဒန္တိ, တာဝတိံသာ သဣန္ဒကာ။
၂၂၆၆။ ‘‘ဣတိ မဒ္ဒီ ဝရာရောဟာ, ရာဇပုတ္တီ ယသဿိနီ၊
ဝေဿန္တရဿ အနုမောဒိ, ပုတ္တကေ ဒါနမုတ္တမ’’န္တိ။
တတ္ထ ဥဘော နာရဒပဗ္ဗတာတိ ဣမေပိ ဒွေ ဒေဝနိကာယာ အတ္တနော ဝိမာနဒွါရေ ဌိတာဝ ‘‘သုဒိန္နံ တေ ဒါန’’န္တိ အနုမောဒန္တိ။ တာဝတိံသာ သဣန္ဒကာတိ ဣန္ဒဇေဋ္ဌကာ တာဝတိံသာပိ ဒေဝါ တေ ဒါနံ အနုမောဒန္တီတိ။
ဧဝံ မဟာသတ္တေန အတ္တနော ဒါနေ ဝဏ္ဏိတေ တမေဝတ္ထံ ပရိဝတ္တေတွာ ‘‘မဟာရာဇ ဝေဿန္တရ, သုဒိန္နံ နာမ တေ ဒါန’’န္တိ မဒ္ဒီပိ တထေဝ ဒါနံ ဝဏ္ဏယိတွာ အနုမောဒမာနာ နိသီဒိ။ တေန သတ္ထာ ‘‘ဣတိ မဒ္ဒီ ဝရာရောဟာ’’တိ ဂါထမာဟ။
မဒ္ဒီပဗ္ဗဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။
သက္ကပဗ္ဗဝဏ္ဏနာ
ဧဝံ တေသု အညမညံ သမ္မောဒနီယံ ကထံ ကထေန္တေသု သက္ကော စိန္တေသိ ‘‘အယံ ဝေဿန္တရော ရာဇာ ဟိယျော ဇူဇကဿ ပထဝိံ ဥန္နာဒေတွာ ဒါရကေ အဒါသိ, ဣဒါနိ တံ ကောစိ ဟီနပုရိသော ဥပသင်္ကမိတွာ သဗ္ဗလက္ခဏသမ္ပန္နံ မဒ္ဒိံ ယာစိတွာ ရာဇာနံ ဧကကံ ကတွာ မဒ္ဒိံ ဂဟေတွာ ဂစ္ဆေယျ, တတော ဧသ အနာထော နိပ္ပစ္စယော ဘဝေယျ။ အဟံ ဗြာဟ္မဏဝဏ္ဏေန နံ ဥပသင်္ကမိတွာ မဒ္ဒိံ ယာစိတွာ ပါရမိကူဋံ ဂါဟာပေတွာ ကဿစိ အဝိဿဇ္ဇိယံ ကတွာ ပုန နံ တဿေဝ ဒတွာ အာဂမိဿာမီ’’တိ။ သော သူရိယုဂ္ဂမနဝေလာယ တဿ သန္တိကံ အဂမာသိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၂၆၇။ ‘‘တတော ရတျာ ဝိဝသာနေ, သူရိယဿုဂ္ဂမနံ ပတိ၊
သက္ကော ဗြာဟ္မဏဝဏ္ဏေန, ပါတော တေသံ အဒိဿထာ’’တိ။
တတ္ထ ပါတော တေသံ အဒိဿထာတိ ပါတောဝ နေသံ ဒွိန္နမ္ပိ ဇနာနံ ပညာယမာနရူပေါ ပုရတော အဋ္ဌာသိ, ဌတွာ စ ပန ပဋိသန္ထာရံ ကရောန္တော အာဟ –
၂၂၆၈။ ‘‘ကစ္စိ နု ဘောတော ကုသလံ, ကစ္စိ ဘောတော အနာမယံ၊
ကစ္စိ ဥဉ္ဆေန ယာပေထ, ကစ္စိ မူလဖလာ ဗဟူ။
၂၂၆၉။ ‘‘ကစ္စိ ဍံသာ မကသာ စ, အပ္ပမေဝ သရီသပါ၊
ဝနေ ဝါဠမိဂါကိဏ္ဏေ, ကစ္စိ ဟိံသာ န ဝိဇ္ဇတီ’’တိ။
မဟာသတ္တော အာဟ –
၂၂၇၀။ ‘‘ကုသလဉ္စေဝ နော ဗြဟ္မေ, အထော ဗြဟ္မေ အနာမယံ၊
အထော ဥဉ္ဆေန ယာပေမ, အထော မူလဖလာ ဗဟူ။
၂၂၇၁။ ‘‘အထော ဍံသာ မကသာ စ, အပ္ပမေဝ သရီသပါ၊
ဝနေ ဝါဠမိဂါကိဏ္ဏေ, ဟိံသာ မယှံ န ဝိဇ္ဇတိ။
၂၂၇၂။ ‘‘သတ္တ နော မာသေ ဝသတံ, အရညေ ဇီဝသောကိနံ၊
ဣဒံ ဒုတိယံ ပဿာမ, ဗြာဟ္မဏံ ဒေဝဝဏ္ဏိနံ၊
အာဒါယ ဝေဠုဝံ ဒဏ္ဍံ, ဓာရေန္တံ အဇိနက္ခိပံ။
၂၂၇၃။ ‘‘သွာဂတံ တေ မဟာဗြဟ္မေ, အထော တေ အဒုရာဂတံ၊
အန္တော ပဝိသ ဘဒ္ဒန္တေ, ပါဒေ ပက္ခာလယဿု တေ။
၂၂၇၄။ ‘‘တိန္ဒုကာနိ ပိယာလာနိ, မဓုကေ ကာသုမာရိယော၊
ဖလာနိ ခုဒ္ဒကပ္ပါနိ, ဘုဉ္ဇ ဗြဟ္မေ ဝရံ ဝရံ။
၂၂၇၅။ ‘‘ဣဒမ္ပိ ပါနီယံ သီတံ, အာဘတံ ဂိရိဂဗ္ဘရာ၊
တတော ပိဝ မဟာဗြဟ္မေ, သစေ တွံ အဘိကင်္ခသီ’’တိ။
ဧဝံ တေန သဒ္ဓိံ ပဋိသန္ထာရံ ကတွာ မဟာသတ္တော –
၂၂၇၆။ ‘‘အထ တွံ ကေန ဝဏ္ဏေန, ကေန ဝါ ပန ဟေတုနာ၊
အနုပ္ပတ္တော ဗြဟာရညံ, တံ မေ အက္ခာဟိ ပုစ္ဆိတော’’တိ။ –
အာဂမနကာရဏံ ပုစ္ဆိ။ အထ နံ သက္ကော ‘‘မဟာရာဇ, အဟံ မဟလ္လကော, ဣဓာဂစ္ဆန္တော တဝ ဘရိယံ မဒ္ဒိံ ယာစိတုံ အာဂတော, တံ မေ ဒေဟီ’’တိ ဝတွာ ဣမံ ဂါထမာဟ –
၂၂၇၇။ ‘‘ယထာ ဝါရိဝဟော ပူရော, သဗ္ဗကာလံ န ခီယတိ၊
ဧဝံ တံ ယာစိတာဂစ္ဆိံ, ဘရိယံ မေ ဒေဟိ ယာစိတော’’တိ။
ဧဝံ ဝုတ္တေ မဟာသတ္တော ‘‘ဟိယျော မေ ဗြာဟ္မဏဿ ဒါရကာ ဒိန္နာ, အရညေ ဧကကော ဟုတွာ ကထံ တေ မဒ္ဒိံ ဒဿာမီ’’တိ အဝတွာ ပသာရိတဟတ္ထေ သဟဿတ္ထဝိကံ ဌပေန္တော ဝိယ အသဇ္ဇိတွာ အဗဇ္ဈိတွာ အနောလီနမာနသော ဟုတွာ ဂိရိံ ဥန္နာဒေန္တော ဣမံ ဂါထမာဟ –
၂၂၇၈။ ‘‘ဒဒါမိ န ဝိကမ္ပာမိ, ယံ မံ ယာစသိ ဗြာဟ္မဏ၊
သန္တံ နပ္ပဋိဂုယှာမိ, ဒါနေ မေ ရမတီ မနော’’တိ။
တတ္ထ သန္တံ နပ္ပဋိဂုယှာမီတိ သံဝိဇ္ဇမာနံ န ဂုယှာမိ။
ဧဝဉ္စ ပန ဝတွာ သီဃမေဝ ကမဏ္ဍလုနာ ဥဒကံ အာဟရိတွာ ဥဒကံ ဟတ္ထေ ပါတေတွာ ပိယဘရိယံ ဗြာဟ္မဏဿ အဒါသိ။ တင်္ခဏေယေဝ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တပ္ပကာရာနိ သဗ္ဗာနိ အစ္ဆရိယာနိ ပါတုရဟေသုံ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၂၇၉။ ‘‘မဒ္ဒိံ ဟတ္ထေ ဂဟေတွာန, ဥဒကဿ ကမဏ္ဍလုံ၊
ဗြာဟ္မဏဿ အဒါ ဒါနံ, သိဝီနံ ရဋ္ဌဝဍ္ဎနော။
၂၂၈၀။ ‘‘တဒါသိ ယံ ဘိံသနကံ, တဒါသိ လောမဟံသနံ၊
မဒ္ဒိံ ပရိစ္စဇန္တဿ, မေဒနီ သမ္ပကမ္ပထ။
၂၂၈၁။ ‘‘နေဝဿ မဒ္ဒီ ဘာကုဋိ, န သန္ဓီယတိ န ရောဒတိ၊
ပေက္ခတေဝဿ တုဏှီ သာ, ဧသော ဇာနာတိ ယံ ဝရ’’န္တိ။
တတ္ထ အဒါ ဒါနန္တိ ‘‘အမ္ဘော ဗြာဟ္မဏ, မဒ္ဒိတော မေ သတဂုဏေန သဟဿဂုဏေန သတသဟဿဂုဏေန သဗ္ဗညုတညာဏမေဝ ပိယတရံ, ဣဒံ မေ ဒါနံ သဗ္ဗညုတညာဏပ္ပဋိဝေဓဿ ပစ္စယော ဟောတူ’’တိ ဝတွာ ဒါနံ အဒါသိ ဝုတ္တမ္ပိ စေတံ –
‘‘ဇာလိံ ကဏှာဇိနံ ဓီတံ, မဒ္ဒိံ ဒေဝိံ ပတိဗ္ဗတံ၊
စဇမာနော န စိန္တေသိံ, ဗောဓိယာယေဝ ကာရဏာ။
‘‘န မေ ဒေဿာ ဥဘော ပုတ္တာ, မဒ္ဒီ ဒေဝီ န ဒေဿိယာ၊
သဗ္ဗညုတံ ပိယံ မယှံ, တသ္မာ ပိယေ အဒါသဟ’’န္တိ။ (စရိယာ။ ၁။၁၁၈-၁၁၉)၊
တတ္ထ သမ္ပကမ္ပထာတိ ပထဝီ ဥဒကပရိယန္တံ ကတွာ ကမ္ပိတ္ထ။ နေဝဿ မဒ္ဒီ ဘာကုဋီတိ ဘိက္ခဝေ, တသ္မိံ ခဏေ မဒ္ဒီ ‘‘မံ မဟလ္လကဿ ဗြာဟ္မဏဿ ရာဇာ ဒေတီ’’တိ ကောဓဝသေန ဘာကုဋိပိ နာဟောသိ။ န သန္ဓီယတိ န ရောဒတီတိ နေဝ မင်္ကု အဟောသိ, န အက္ခီနိ ပူရေတွာ ရောဒတိ, အထ ခေါ တုဏှီ သာ ဟုတွာ ‘‘မာဒိသံ ဣတ္ထိရတနံ ဒဒမာနော န နိက္ကာရဏာ ဒဿတိ, ဧသော ယံ ဝရံ, တံ ဇာနာတီ’’တိ ဖုလ္လပဒုမဝဏ္ဏံ အဿ မုခံ ပေက္ခတေဝ, ဩလောကယမာနာဝ ဌိတာတိ အတ္ထော။
အထ မဟာသတ္တော ‘‘ကီဒိသာ မဒ္ဒီ’’တိ တဿာ မုခံ ဩလောကေသိ။ သာပိ ‘‘သာမိ ကိံ မံ ဩလောကေသီ’’တိ ဝတွာ သီဟနာဒံ နဒန္တီ ဣမံ ဂါထမာဟ –
၂၂၈၂။ ‘‘ကောမာရီ ယဿာဟံ ဘရိယာ, သာမိကော မမ ဣဿရော၊
ယဿိစ္ဆေ တဿ မံ ဒဇ္ဇာ, ဝိက္ကိဏေယျ ဟနေယျ ဝါ’’တိ။
တတ္ထ ကောမာရီ ယဿာဟံ ဘရိယာတိ အဟံ ယဿ တဝ ဒဟရိကာ ဘရိယာ, သော တွညေဝ မမ ဣဿရော သာမိကော။ ယဿိစ္ဆေ တဿာတိ ဣဿရော စ နာမ ဒါသိံ မံ ယဿ ဒါတုံ ဣစ္ဆေယျ, တဿ ဒဒေယျ။ ဝိက္ကိဏေယျ ဝါတိ ဓနေန ဝါ အတ္ထေ သတိ ဝိက္ကိဏေယျ, မံသေန ဝါ အတ္ထေ သတိ ဟနေယျ, တသ္မာ ယံ ဝေါ ရုစ္စတိ, တံ ကရောထ, နာဟံ ကုဇ္ဈာမီတိ။
သက္ကော တေသံ ပဏီတဇ္ဈာသယတံ ဝိဒိတွာ ထုတိံ အကာသိ။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၂၈၃။ ‘‘တေသံ သင်္ကပ္ပမညာယ, ဒေဝိန္ဒော ဧတဒဗြဝိ၊
သဗ္ဗေ ဇိတာ တေ ပစ္စူဟာ, ယေ ဒိဗ္ဗာ ယေ စ မာနုသာ။
၂၂၈၄။ ‘‘နိန္နာဒိတာ တေ ပထဝီ, သဒ္ဒေါ တေ တိဒိဝင်္ဂတော၊
သမန္တာ ဝိဇ္ဇုတာ အာဂုံ, ဂိရီနံဝ ပတိဿုတာ။
၂၂၈၅။ ‘‘တဿ တေ အနုမောဒန္တိ, ဥဘော နာရဒပဗ္ဗတာ၊
ဣန္ဒော စ ဗြဟ္မာ ပဇာပတိ, သောမော ယမော ဝေဿဝဏော၊
သဗ္ဗေ ဒေဝါနုမောဒန္တိ, ဒုက္ကရဉှိ ကရောတိ သော။
၂၂၈၆။ ‘‘ဒုဒ္ဒဒံ ဒဒမာနာနံ, ဒုက္ကရံ ကမ္မ ကုဗ္ဗတံ၊
အသန္တော နာနုကုဗ္ဗန္တိ, သတံ ဓမ္မော ဒုရန္နယော။
၂၂၈၇။ ‘‘တသ္မာ သတဉ္စ အသတံ, နာနာ ဟောတိ ဣတော ဂတိ၊
အသန္တော နိရယံ ယန္တိ, သန္တော သဂ္ဂပရာယဏာ။
၂၂၈၈။ ‘‘ယမေတံ ကုမာရေ အဒါ, ဘရိယံ အဒါ ဝနေ ဝသံ၊
ဗြဟ္မယာနမနောက္ကမ္မ, သဂ္ဂေ တေ တံ ဝိပစ္စတူ’’တိ။
တတ္ထ ပစ္စူဟာတိ ပစ္စတ္ထိကာ။ ဒိဗ္ဗာတိ ဒိဗ္ဗသမ္ပတ္တိပဋိဗာဟကာ။ မာနုသာတိ မနုဿသမ္ပတ္တိပဋိဗာဟကာ။ ကေ ပန တေတိ? မစ္ဆရိယဓမ္မာ။ တေ သဗ္ဗေ ပုတ္တဒါရံ ဒေန္တေန မဟာသတ္တေန ဇိတာ။ တေနာဟ ‘‘သဗ္ဗေ ဇိတာ တေ ပစ္စူဟာ’’တိ။ ဒုက္ကရဉှိ ကရောတိ သောတိ သော ဝေဿန္တရော ရာဇာ ဧကကောဝ အရညေ ဝသန္တော ဘရိယံ ဗြာဟ္မဏဿ ဒေန္တော ဒုက္ကရံ ကရောတီတိ ဧဝံ သဗ္ဗေ ဒေဝါ အနုမောဒန္တီတိ ဝဒတိ။ ‘‘ယမေတ’’န္တိ ဂါထံ အနုမောဒနံ ကရောန္တော အာဟ။ ဝနေ ဝသန္တိ ဝနေ ဝသန္တော။ ဗြဟ္မယာနန္တိ သေဋ္ဌယာနံ။ တိဝိဓော ဟိ သုစရိတဓမ္မော ဧဝရူပေါ စ ဒါနဓမ္မော အရိယမဂ္ဂဿ ပစ္စယော ဟောတီတိ ‘‘ဗြဟ္မယာန’’န္တိ ဝုစ္စတိ။ တသ္မာ ယံ တံ ဣဒံ အဇ္ဇ ဒါနံ ဒဒတောပိ နိပ္ဖန္နံ ဗြဟ္မယာနံ အပါယဘူမိံ အနောက္ကမိတွာ သဂ္ဂေ တေ တံ ဝိပစ္စတု, ဝိပါကပရိယောသာနေ စ သဗ္ဗညုတညာဏဒါယကံ ဟောတူတိ။
ဧဝမဿ သက္ကော အနုမောဒနံ ကတွာ ‘‘ဣဒါနိ မယာ ဣဓ ပပဉ္စံ အကတွာ ဣမံ ဣမဿေဝ ဒတွာ ဂန္တုံ ဝဋ္ဋတီ’’တိ စိန္တေတွာ အာဟ –
၂၂၈၉။ ‘‘ဒဒါမိ ဘောတော ဘရိယံ, မဒ္ဒိံ သဗ္ဗင်္ဂသောဘနံ၊
တွဉ္စေဝ မဒ္ဒိယာ ဆန္နော, မဒ္ဒီ စ ပတိနာ သဟ။
၂၂၉၀။ ‘‘ယထာ ပယော စ သင်္ခေါ စ, ဥဘော သမာနဝဏ္ဏိနော၊
ဧဝံ တုဝဉ္စ မဒ္ဒီ စ, သမာနမနစေတသာ။
၂၂၉၁။ ‘‘အဝရုဒ္ဓေတ္ထ အရညသ္မိံ, ဥဘော သမ္မထ အဿမေ၊
ခတ္တိယာ ဂေါတ္တသမ္ပန္နာ, သုဇာတာ မာတုပေတ္တိတော၊
ယထာ ပုညာနိ ကယိရာထ, ဒဒန္တာ အပရာပရ’’န္တိ။
တတ္ထ ဆန္နောတိ အနုရူပေါ။ ဥဘော သမာနဝဏ္ဏိနောတိ သမာနဝဏ္ဏာ ဥဘောပိ ပရိသုဒ္ဓါယေဝ။ သမာနမနစေတသာတိ အာစာရာဒီဟိ ကမ္မေဟိ သမာနေန မနသင်္ခါတေန စေတသာ သမန္နာဂတာ။ အဝရုဒ္ဓေတ္ထာတိ ရဋ္ဌတော ပဗ္ဗာဇိတာ ဟုတွာ ဧတ္ထ အရညေ ဝသထ။ ယထာ ပုညာနီတိ ယထာ ဇေတုတ္တရနဂရေ ဝေါ ဗဟူနိ ပုညာနိ ကတာနိ, ဟိယျော ပုတ္တာနံ အဇ္ဇ ဘရိယာယ ဒါနဝသေနပိ ကတာနီတိ ဧတ္တကေနေဝ ပရိတောသံ အကတွာ ဣတော ဥတ္တရိပိ အပရာပရံ ဒဒန္တာ ယထာနုရူပါနိ ပုညာနိ ကရေယျာထာတိ။
ဧဝဉ္စ ပန ဝတွာ သက္ကော မဟာသတ္တဿ မဒ္ဒိံ ပဋိစ္ဆာပေတွာ ဝရံ ဒါတုံ အတ္တာနံ အာစိက္ခန္တော အာဟ –
၂၂၉၂။ ‘‘သက္ကောဟမသ္မိ ဒေဝိန္ဒော, အာဂတောသ္မိ တဝန္တိကေ၊
ဝရံ ဝရဿု ရာဇိသိ, ဝရေ အဋ္ဌ ဒဒါမိ တေ’’တိ။
ကထေန္တောယေဝ စ ဒိဗ္ဗတ္တဘာဝေန ဇလန္တော တရုဏသူရိယော ဝိယ အာကာသေ အဋ္ဌာသိ။ တတော ဗောဓိသတ္တော ဝရံ ဂဏှန္တော အာဟ –
၂၂၉၃။ ‘‘ဝရံ စေ မေ အဒေါ သက္က, သဗ္ဗဘူတာနမိဿရ၊
ပိတာ မံ အနုမောဒေယျ, ဣတော ပတ္တံ သကံ ဃရံ၊
အာသနေန နိမန္တေယျ, ပဌမေတံ ဝရံ ဝရေ။
၂၂၉၄။ ‘‘ပုရိသဿ ဝဓံ န ရောစေယျံ, အပိ ကိဗ္ဗိသကာရကံ၊
ဝဇ္ဈံ ဝဓမှာ မောစေယျံ, ဒုတိယေတံ ဝရံ ဝရေ။
၂၂၉၅။ ‘‘ယေ ဝုဍ္ဎာ ယေ စ ဒဟရာ, ယေ စ မဇ္ဈိမပေါရိသာ၊
မမေဝ ဥပဇီဝေယျုံ, တတိယေတံ ဝရံ ဝရေ။
၂၂၉၆။ ‘‘ပရဒါရံ န ဂစ္ဆေယျံ, သဒါရပသုတော သိယံ၊
ထီနံ ဝသံ န ဂစ္ဆေယျံ, စတုတ္ထေတံ ဝရံ ဝရေ။
၂၂၉၇။ ‘‘ပုတ္တော မေ သက္က ဇာယေထ, သော စ ဒီဃာယုကော သိယာ၊
ဓမ္မေန ဇိနေ ပထဝိံ, ပဉ္စမေတံ ဝရံ ဝရေ။
၂၂၉၈။ ‘‘တတော ရတျာ ဝိဝသာနေ, သူရိယဿုဂ္ဂမနံ ပတိ၊
ဒိဗ္ဗာ ဘက္ခာ ပါတုဘဝေယျုံ, ဆဋ္ဌမေတံ ဝရံ ဝရေ။
၂၂၉၉။ ‘‘ဒဒတော မေ န ခီယေထ, ဒတွာ နာနုတပေယျဟံ၊
ဒဒံ စိတ္တံ ပသာဒေယျံ, သတ္တမေတံ ဝရံ ဝရေ။
၂၃၀၀။ ‘‘ဣတော ဝိမုစ္စမာနာဟံ, သဂ္ဂဂါမီ ဝိသေသဂူ၊
အနိဝတ္တိ တတော အဿံ, အဋ္ဌမေတံ ဝရံ ဝရေ’’တိ။
တတ္ထ အနုမောဒေယျာတိ သမ္ပဋိစ္ဆေယျ န ကုဇ္ဈေယျ။ ဣတော ပတ္တန္တိ ဣမမှာ အရညာ သကံ ဃရံ အနုပ္ပတ္တံ။ အာသနေနာတိ ရာဇာသနေန။ ရဇ္ဇံ မေ ဒေတူတိ ဝဒတိ။ အပိ ကိဗ္ဗိသကာရကန္တိ ရာဇာ ဟုတွာ ရာဇာပရာဓိကမ္ပိ ဝဇ္ဈံ ဝဓမှာ မောစေယျံ, ဧဝရူပဿပိ မေ ဝဓော နာမ န ရုစ္စတု။ မမေဝ ဥပဇီဝေယျုန္တိ သဗ္ဗေတေ မညေဝ နိဿာယ ဥပဇီဝေယျုံ။ ဓမ္မေန ဇိနေတိ ဓမ္မေန ဇိနာတု, ဓမ္မေန ရဇ္ဇံ ကာရေတူတိ အတ္ထော။ ဝိသေသဂူတိ ဝိသေသဂမနော ဟုတွာ တုသိတပုရေ နိဗ္ဗတ္တော ဟောမီတိ ဝဒတိ။ အနိဝတ္တိ တတော အဿန္တိ တုသိတဘဝနတော စဝိတွာ မနုဿတ္တံ အာဂတော ပုနဘဝေ အနိဝတ္တိ အဿံ, သဗ္ဗညုတံ သမ္ပာပုဏေယျန္တိ ဝဒတိ။
၂၃၀၁။ ‘‘တဿ တံ ဝစနံ သုတွာ, ဒေဝိန္ဒော ဧတဒဗြဝိ၊
‘အစိရံ ဝတ တေ တတော, ပိတာ တံ ဒဋ္ဌုမေဿတီ’’’တိ။
တတ္ထ ဒဋ္ဌုမေဿတီတိ မဟာရာဇ, တဝ မာတာ စ ပိတာ စ အစိရေနေဝ တံ ပဿိတုကာမော ဟုတွာ ဣဓာဂမိဿတိ, အာဂန္တွာ စ ပန သေတစ္ဆတ္တံ ဒတွာ ရဇ္ဇံ နိယျာဒေတွာ ဇေတုတ္တရနဂရမေဝ နေဿတိ, သဗ္ဗေ တေ မနောရထာ မတ္ထကံ ပါပုဏိဿန္တိ, မာ စိန္တယိ, အပ္ပမတ္တော ဟောဟိ, မဟာရာဇာတိ။
ဧဝံ မဟာသတ္တဿ ဩဝါဒံ ဒတွာ သက္ကော သကဋ္ဌာနမေဝ ဂတော။ တမတ္ထံ ပကာသေန္တော သတ္ထာ အာဟ –
၂၃၀၂။ ‘‘ဣဒံ ဝတွာန မဃဝါ, ဒေဝရာဇာ သုဇမ္ပတိ၊
ဝေဿန္တရေ ဝရံ ဒတွာ, သဂ္ဂကာယံ အပက္ကမီ’’တိ။
တတ္ထ ဝေဿန္တရေတိ ဝေဿန္တရဿ။ အပက္ကမီတိ ဂတော အနုပ္ပတ္တောယေဝါတိ။
သက္ကပဗ္ဗဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။
မဟာရာဇပဗ္ဗဝဏ္ဏနာ
ဗောဓိသတ္တော စ မဒ္ဒီ စ သမ္မောဒမာနာ သက္ကဒတ္တိယေ အဿမေ ဝသိံသု။ ဇူဇကောပိ ကုမာရေ ဂဟေတွာ သဋ္ဌိယောဇနမဂ္ဂံ ပဋိပဇ္ဇိ။ ဒေဝတာ ကုမာရာနံ အာရက္ခမကံသု။ ဇူဇကောပိ သူရိယေ အတ္ထင်္ဂတေ ကုမာရေ ဂစ္ဆေ ဗန္ဓိတွာ ဘူမိယံ နိပဇ္ဇာပေတွာ သယံ စဏ္ဍဝါဠမိဂဘယေန ရုက္ခံ အာရုယှ ဝိဋပန္တရေ သယတိ။ တသ္မိံ ခဏေ ဧကော ဒေဝပုတ္တော ဝေဿန္တရဝဏ္ဏေန, ဧကာ ဒေဝဓီတာ မဒ္ဒိဝဏ္ဏေန အာဂန္တွာ ကုမာရေ မောစေတွာ ဟတ္ထပါဒေ သမ္ဗာဟိတွာ နှာပေတွာ မဏ္ဍေတွာ ဒိဗ္ဗဘောဇနံ ဘောဇေတွာ ဒိဗ္ဗသယနေ သယာပေတွာ အရုဏုဂ္ဂမနကာလေ ဗဒ္ဓါကာရေနေဝ နိပဇ္ဇာပေတွာ အန္တရဓာယိ။ ဧဝံ တေ ဒေဝတာသင်္ဂဟေန အရောဂါ ဟုတွာ ဂစ္ဆန္တိ။ ဇူဇကောပိ ဒေဝတာဓိဂ္ဂဟိတော ဟုတွာ ‘‘ကာလိင်္ဂရဋ္ဌံ ဂစ္ဆာမီ’’တိ ဂစ္ဆန္တော အဍ္ဎမာသေန ဇေတုတ္တရနဂရံ ပတ္တော။ တံ ဒိဝသံ ပစ္စူသကာလေ သဉ္ဇယော မဟာရာဇာ သုပိနံ ပဿိ။ ဧဝရူပေါ သုပိနော အဟောသိ – ရညော မဟာဝိနိစ္ဆယေ နိသိန္နဿ ဧကော ပုရိသော ကဏှော ဒွေ ပဒုမာနိ အာဟရိတွာ ရညော ဟတ္ထေ ဌပေသိ။ ရာဇာ တာနိ ဒွီသု ကဏ္ဏေသု ပိဠန္ဓိ။ တေသံ ရေဏု ဘဿိတွာ ရညော ဥရေ ပတတိ။ သော ပဗုဇ္ဈိတွာ ပါတောဝ ဗြာဟ္မဏေ ပုစ္ဆိ။ တေ ‘‘စိရပဝုတ္ထာ ဝေါ, ဒေဝ, ဗန္ဓဝါ အာဂမိဿန္တီ’’တိ ဗျာကရိံသု။ သော ပါတောဝ သီသံ နှာယိတွာ နာနဂ္ဂရသဘောဇနံ ဘုဉ္ဇိတွာ အလင်္ကရိတွာ ဝိနိစ္ဆယေ နိသီဒိ။ ဒေဝတာ ဗြာဟ္မဏံ ဒွီဟိ ကုမာရေဟိ သဒ္ဓိံ အာနေတွာ ရာဇင်္ဂဏေ ဌပယိံသု။ တသ္မိံ ခဏေ ရာဇာ မဂ္ဂံ ဩလောကေန္တော ကုမာရေ ဒိသွာ အာဟ –
၂၃၀၃။ ‘‘ကဿေတံ မုခမာဘာတိ, ဟေမံ-ဝုတ္တတ္တမဂ္ဂိနာ၊
နိက္ခံဝ ဇာတရူပဿ, ဥက္ကာမုခပဟံသိတံ။
၂၃၀၄။ ‘‘ဥဘော သဒိသပစ္စင်္ဂါ, ဥဘော သဒိသလက္ခဏာ၊
ဇာလိဿ သဒိသော ဧကော, ဧကာ ကဏှာဇိနာ ယထာ။
၂၃၀၅။ ‘‘သီဟာ ဗိလာဝ နိက္ခန္တာ, ဥဘော သမ္ပတိရူပကာ၊
ဇာတရူပမယာယေဝ, ဣမေ ဒိဿန္တိ ဒါရကာ’’တိ။
တတ္ထ ဟေမံဝုတ္တတ္တမဂ္ဂိနာတိ ဟေမံ ဣဝ ဥတ္တတ္တံ အဂ္ဂိနာ။ သီဟာ ဗိလာဝ နိက္ခန္တာတိ ကဉ္စနဂုဟတော နိက္ခန္တာ သီဟာ ဝိယ။
ဧဝံ ရာဇာ တီဟိ ဂါထာဟိ ကုမာရေ ဝဏ္ဏေတွာ ဧကံ အမစ္စံ အာဏာပေသိ ‘‘ဂစ္ဆေတံ ဗြာဟ္မဏံ ဒါရကေဟိ သဒ္ဓိံ အာနေဟီ’’တိ။ သော ဝေဂေန ဂန္တွာ ဗြာဟ္မဏံ အာနေသိ။ အထ ရာဇာ ဗြာဟ္မဏံ အာဟ –
၂၃၀၆။ ‘‘ကုတော နု ဘဝံ ဘာရဒွါဇ, ဣမေ အာနေသိ ဒါရကေ၊
အဇ္ဇ ရဋ္ဌံ အနုပ္ပတ္တော, ကုဟိံ ဂစ္ဆသိ ဗြာဟ္မဏာ’’တိ။
ဇူဇကော အာဟ –
၂၃၀၇။ ‘‘မယှံ တေ ဒါရကာ ဒေဝ, ဒိန္နာ ဝိတ္တေန သဉ္ဇယ၊
အဇ္ဇ ပန္နရသာ ရတ္တိ, ယတော လဒ္ဓါ မေ ဒါရကာ’’တိ။
တတ္ထ ဝိတ္တေနာတိ တုဋ္ဌေန ပသန္နေန။ အဇ္ဇ ပန္နရသာ ရတ္တီတိ ဣမေသံ လဒ္ဓဒိဝသတော ပဋ္ဌာယ အဇ္ဇ ပန္နရသာ ရတ္တီတိ ဝဒတိ။
ရာဇာ အာဟ –
၂၃၀၈။ ‘‘ကေန ဝါ ဝါစပေယျေန, သမ္မာဉာယေန သဒ္ဒဟေ၊
ကော တေတံ ဒါနမဒဒါ, ပုတ္တကေ ဒါနမုတ္တမ’’န္တိ။
တတ္ထ ကေန ဝါ ဝါစပေယျေနာတိ ဗြာဟ္မဏ, ကေန ပိယဝစနေန တေ တယာ လဒ္ဓါ။ သမ္မာဉာယေန သဒ္ဒဟေတိ မုသာဝါဒံ အကတွာ သမ္မာဉာယေန ကာရဏေန အမှေ သဒ္ဒဟာပေယျာသိ။ ပုတ္တကေတိ အတ္တနော ပိယပုတ္တကေ ဥတ္တမံ ဒါနံ ကတွာ ကော တေ ဧတံ ဒါနံ အဒဒါတိ။
ဇူဇကော အာဟ –
၂၃၀၉။ ‘‘ယော ယာစတံ ပတိဋ္ဌာသိ, ဘူတာနံ ဓရဏီရိဝ၊
သော မေ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, ပုတ္တေဒါသိ ဝနေ ဝသံ။
၂၃၁၀။ ‘‘ယော ယာစတံ ဂတီ အာသိ, သဝန္တီနံဝ သာဂရော၊
သော မေ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, ပုတ္တေဒါသိ ဝနေ ဝသ’’န္တိ။
တတ္ထ ပတိဋ္ဌာသီတိ ပတိဋ္ဌာ အာသိ။
တံ သုတွာ အမစ္စာ ဝေဿန္တရံ ဂရဟမာနာ အာဟံသု –
၂၃၁၁။ ‘‘ဒုက္ကဋံ ဝတ ဘော ရညာ, သဒ္ဓေန ဃရမေသိနာ၊
ကထံ နု ပုတ္တကေ ဒဇ္ဇာ, အရညေ အဝရုဒ္ဓကော။
၂၃၁၂။ ‘‘ဣမံ ဘောန္တော နိသာမေထ, ယာဝန္တေတ္ထ သမာဂတာ၊
ကထံ ဝေဿန္တရော ရာဇာ, ပုတ္တေဒါသိ ဝနေ ဝသံ။
၂၃၁၃။ ‘‘ဒါသိံ ဒါသဉ္စ သော ဒဇ္ဇာ, အဿံ စဿတရီရထံ၊
ဟတ္ထိဉ္စ ကုဉ္ဇရံ ဒဇ္ဇာ, ကထံ သော ဒဇ္ဇ ဒါရကေ’’တိ။
တတ္ထ သဒ္ဓေနာတိ သဒ္ဓါယ သမ္ပန္နေနပိ သတာ ဃရံ အာဝသန္တေန ရညာ ဣဒံ ဒုက္ကဋံ ဝတ, အယုတ္တံ ဝတ ကတံ။ အဝရုဒ္ဓကောတိ ရဋ္ဌာ ပဗ္ဗာဇိတော အရညေ ဝသန္တော။ ဣမံ ဘောန္တောတိ ဘောန္တော နဂရဝါသိနော ယာဝန္တော ဧတ္ထ သမာဂတာ, သဗ္ဗေ ဣမံ နိသာမေထ ဥပဓာရေထ, ကထံ နာမေသော ပုတ္တကေ ဒါသေ ကတွာ အဒါသိ, ကေန နာမ ဧဝရူပံ ကတပုဗ္ဗန္တိ အဓိပ္ပါယေနေဝမာဟံသု။ ဒဇ္ဇာတိ ဒါသာဒီသု ယံ ကိဉ္စိ ဓနံ ဒေတု။ ကထံ သော ဒဇ္ဇ ဒါရကေတိ ဣမေ ပန ဒါရကေ ကေန ကာရဏေန အဒါသီတိ။
တံ သုတွာ ကုမာရော ပိတု ဂရဟံ အသဟန္တော ဝါတာဘိဟတဿ သိနေရုနော ဗာဟံ ဩဍ္ဍေန္တော ဝိယ ဣမံ ဂါထမာဟ –
၂၃၁၄။ ‘‘ယဿ နဿ ဃရေ ဒါသော, အဿော စဿတရီရထော၊
ဟတ္ထီ စ ကုဉ္ဇရော နာဂေါ, ကိံ သော ဒဇ္ဇာ ပိတာမဟာ’’တိ။
ရာဇာ အာဟ –
၂၃၁၅။ ‘‘ဒါနမဿ ပသံသာမ, န စ နိန္ဒာမ ပုတ္တကာ၊
ကထံ နု ဟဒယံ အာသိ, တုမှေ ဒတွာ ဝနိဗ္ဗကေ’’တိ။
တတ္ထ ဒါနမဿ ပသံသာမာတိ ပုတ္တကာ မယံ တဝ ပိတု ဒါနံ ပသံသာမ န နိန္ဒာမ။
တံ သုတွာ ကုမာရော အာဟ –
၂၃၁၆။ ‘‘ဒုက္ခဿ ဟဒယံ အာသိ, အထော ဥဏှမ္ပိ ပဿသိ၊
ရောဟိနီဟေဝ တမ္ဗက္ခီ, ပိတာ အဿူနိ ဝတ္တယီ’’တိ။
တတ္ထ ဒုက္ခဿ ဟဒယံ အာသီတိ ပိတာမဟ ကဏှာဇိနာယ ဝုတ္တံ ဧတံ ဝစနံ သုတွာ တဿ ဟဒယံ ဒုက္ခံ အာသိ။ ရောဟိနီဟေဝ တမ္ဗက္ခီတိ တမ္ဗဝဏ္ဏေဟိ ဝိယ ရတ္တအက္ခီဟိ မမ ပိတာ တသ္မိံ ခဏေ အဿူနိ ပဝတ္တယိ။
ဣဒါနိဿာ တံ ဝစနံ ဒဿေန္တော အာဟ –
၂၃၁၇။ ‘‘ယံ တံ ကဏှာဇိနာဝေါစ, အယံ မံ တာတ ဗြာဟ္မဏော၊
လဋ္ဌိယာ ပဋိကောဋေတိ, ဃရေ ဇာတံဝ ဒါသိယံ။
၂၃၁၈။ ‘‘န စာယံ ဗြာဟ္မဏော တာတ, ဓမ္မိကာ ဟောန္တိ ဗြာဟ္မဏာ၊
ယက္ခော ဗြာဟ္မဏဝဏ္ဏေန, ခါဒိတုံ တာတ နေတိ နော၊
နီယမာနေ ပိသာစေန, ကိံ နု တာတ ဥဒိက္ခသီ’’တိ။
အထ နေ ကုမာရေ ဗြာဟ္မဏံ အမုဉ္စန္တေ ဒိသွာ ရာဇာ ဂါထမာဟ –
၂၃၁၉။ ‘‘ရာဇပုတ္တီ စ ဝေါ မာတာ, ရာဇပုတ္တော စ ဝေါ ပိတာ၊
ပုဗ္ဗေ မေ အင်္ကမာရုယှ, ကိံ နု တိဋ္ဌထ အာရကာ’’တိ။
တတ္ထ ပုဗ္ဗေ မေတိ တုမှေ ဣတော ပုဗ္ဗေ မံ ဒိသွာ ဝေဂေနာဂန္တွာ မမ အင်္ကမာရုယှ, ဣဒါနိ ကိံ နု အာရကာ တိဋ္ဌထာတိ?
ကုမာရော အာဟ –
၂၃၂၀။ ‘‘ရာဇပုတ္တီ စ နော မာတာ, ရာဇပုတ္တော စ နော ပိတာ၊
ဒါသာ မယံ ဗြာဟ္မဏဿ, တသ္မာ တိဋ္ဌာမ အာရကာ’’တိ။
တတ္ထ ဒါသာ မယန္တိ ဣဒါနိ ပန မယံ ဗြာဟ္မဏဿ ဒါသာ ဘဝါမ။
ရာဇာ အာဟ –
၂၃၂၁။ ‘‘မာ သမ္မေဝံ အဝစုတ္ထ, ဍယှတေ ဟဒယံ မမ၊
စိတကာယံဝ မေ ကာယော, အာသနေ န သုခံ လဘေ။
၂၃၂၂။