ဗြဟ္မဝိဟာရတရားတော်

ဘက်ကနေကြည့်ယင် စီးပွားရေး အလုပ်အကိုင် အမှုတွေဟာအားကိုးစရာတှေဘဲ။ အဲဒါလိုပင် ကောင်းမှုကုသိုလ်ကံကို အားကိုးကြခုတယ်။ မကောင်းမှုကခတော့ ပရှိတဲ့အနေ ကင်းတဲ့အနေဖြင့်သာအားကိုးရတယ်။မကောင်းမှုကံကင်းလေလေ ဆင်းရဲဒုက္ခကင်းလေခလဘဲ။ ဒါကြောင့် ပခကာင်းမှုကံကင်းအောင် ပြုကျင့်တဲ့ ကောင်းမှုကံဟာ အားကိုးရာအစစ်ပဲ။ ဒီပုဒ်လဲ ကမ္မဿကာ -

ကမ္မံ-ကောင်းမှု မကောင်းမှုက်က။ သတ္တေ-သတ္တဝ တိုကို။-ညဒိဒံ ဟီနပ္ပဏီတတာယ-အယုတ်အမြတ်ဇါါ အဖြစ်ဖြင့် (ဗမာစကားချောစေရန် ယဒိဒံ-ဓါ အနက်ကို ချန်ထားသည်)ဝိဘဇတိခဲံခြခးသည် တဲ။ မကောင်းမက၌က အယဘ် အညံစား ဖစ်စေတယ်။ ကောင်းမက်က အမြင်အါမတ်စား ဖစ်စေတယ်' အယတ်_ဘည္ခံစားဖြင်ခြင်း၊ အကောင်းအမြတ်စား ဖြစ်ခြင်းဆိုတဲ့ ဒီ ၂မါးဖြင် သတဝါတေကိ မိမိတိပထားတဲကံက ခံခြားတယ်လိဆိုလိုပါတယ်။ အဲဒါကို ဗမ-လိုအတိုချုံပ်ပြန်ယင် “သတ္တဝါတွေဟာ ကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဥစ္စာ ရှိကြသည်၊ ကံ၏အမှေကို ခံယူ။ကဓသသ်။ ကံသာ အကြောင်း ရိက္သည်။ ကံသာ ဆေမျါး

ဖြစ်တယ်၊ အဲဒါကို ဆို ကှရမယ်။

သတ္တဝ တ္နေဟာ ကံသာ ကိုယ်ပိုင်ဥစ္စာ ရှိကြသည်"

ကံခ်အမှေကို ခံယူကြရသည်။ ကံသာ အကြောင်းရှိကြ

သည် ကံသာ ဆှေမျိုးရှိကြသည်။ ကံသာ အားကိုးရာရှိကှသည်။ သတ္တဝ။ တူကို အယုတ်အမြတ်ဖြစ်အောင်-

ကက စမခူခှဝးသည။

ဒါဟာ ဗုဒ္ဓမြတ်ဝူာဘုရားဝ်ါ တရားဘော်ဘဲ။ . သတ္တဝါ တူအယုတ်အညံ့ဖြစ်နေကြရတာ ဆင်းရဲဒုက္ခရောက်နေကြရတာလဲ

အမြတ် ဖြစ်နေကြရတာ ချမ်းသ၁နေကြရတာလဲ ကံက စီမံဖန်တီးပေးတာဘဲတဲ့။ ဖန်ဆင်း၀။ ဒအရှုဆိုယင်တော့ ချမ်းသာ

သခငက ဖနဆငးတယလှူ ဆုရလမ္မယေ။ ဗလုဆုတော့ ဆငးရနေတဲ့သူတှေ့က ငါတ္ဂိကို ဆင်းရဲအောင် ဘာကြောင့် ဖန်ဆင်းပါသိမ့်မလဲလှို စဉ်းစားပြီး မကျေနပ်စရာ ရှိပါတယ်။ ကမ္ဘာပေါ်မှာ ဆင်းရဲတဲ့လူတှေ့ကမျာံးနေတော့ မကျေနပ်တဲ့လူတှေက များနေဘွယ်ရိုပါ တယ်။ ဗုဒ္ဓတရားတော်အရကတော့ ချမ်း- သာတာလဲ ကိုယ့်အမှုကံကြေင့်ဘဲ။ ဆင်းရဲတာလဲ ကိုယ့်အမှုကံကြောင့်ဘဲလှို ဆိုတော့ ဘယ်သူ ကိုမှ မကျေနပ်စရာ မရှိဘူး။နောင်ရေးအတွက် ကိုယ့်အမှုက၌ကိုသာ ကောင်းအေ ာင်ဂရုစိုက်သူားဘှို လိုတယ်။ အဲဒီ ဒေသနာတော်အရ “ဆိုးတာပြုက။ဆိုးတာရ။ ကောင်းမှ ကောင်းစားသည်။ ဆိုးကောင်းနှစ်တန်။ကံစီမံ၊ ခံ-စံကြရသည် လှို ဆောင်ပုဒ် စီထားတယ်။ အဲဒါကိုဆုကရမယ၊။

ဆိုးတာပြုက၊ ဆိုးတာရ]! ကောင်းမှ ကောင်းစားသည်။ဆိုးတဲ့မကောင်းမှုကို ပြုယင် ဆိုးဝါးတဲ့ မကောင်းကျိုးကိုရှမယ်။ ကောင်းတဲ့ ကုသိုလ်အမှုကိုပြုမှ ကောင်းကျိုးချမ်းသာကိုရှမယ်-လှို ဆိုလိုပါတယ် ဥပမာအားဖြင့် သရက် ပိန္နဲစတဲ့ အချိုမျိုးစေ့ကိုစိုက်ယင် အချိုသီး သီးတယ်။ အချိုသီးကိုစားရတယ်;ရှောက် သမ္ဘရာအစရှိတဲ့ အချဉ်မျိုးစေ့ကို စိုကဲယင် အချဉ်သီးကို

ဆိုး-ကောင်း နှစ်တန်။ ကံ စီမံ] ခံ-စံကြရသည်။

ဒီနှစ်မျိုးကို မိမိတ္ရိကိုယ်တိုင် ပြုထားတဲ့ ကံက စီမံဖန်တီးတယ်။အဲဒီကံကစီမံဖန်တီးပေးတဲ့ဆိုးကျိုးကောင်းကျိုး=ဆင်းရွနဲ့ ချမ်းသာကူခစား စၿားနေကရုတယလှူ ဆုလုပ။ဥာယါ။

အဲဒီ အကျဉ်းချုပ်ဖြေကြားချက်ကို သုဘလုလင်က အသေးစိပ် အကျယ်အားဖြင့် နားမလယ်သေးသောကြောင့် အကျယ်ဝေဘန်ပြီး ဟောကြားဘှို လျောက်တောင်းပန်တယ်။ အဲဒီတော့မြတ်၇ှ၁ဘုရားက ဒီလို အကျယ်ဝေဘန်ပြီး ဟောကြားတော်မူပါတယ်။ |

အသက်တိုခြင်း အသက်ရှည်ခြင်းခါ အကြောင်းကံ

၁`-ခိန်းမဖြစ်စေ။ ပုရိသော၁ ၀ါ-ယောက်ျားဖြစ်စေ။ ဧကစ္စော-

အချိုသောသူသည်။ ပါဏာတိပါတီ-သတ္တဝါ”ကို။ သတ်လေ_့ရှိသည်။ ဟောတိ-ဖြင်စ်ါၤ။ (သတ်တယ်ဆိုတာ မသနားတတ်လှိုရက်စက်ကြမ်းကျြုတ်လှိုဘဲ။ အဲဒီဂုဏ်ပုဒ်တှေလဲ ပါဠိမှာ ဟော:ထားပါသေးတယ်။ ဒါပေမဲ့ မကျယ်စေလိုတဲ့အတူက် ဒီမှာ ချန်းထားပါတယ်) သော-ထိုသတ်သောသူသည်။ တေန -ကမ္မေန--

အချိုပုဒ်တွေကို ချန်ထားပါတယ်) အပငယံ- အပါယ်ဘုံသ္ဒို။ဒုဂ္ဂတိ“-မကောင်းမှု ရှိသူတှိုဓ၏လားရောက်ရာဘုံသို။ ဝိနိပါတံ နိရုယံ-ချမ်းသ~မှ ပျက်စီး၍ လျောကျရာငရဲဘုံသှို။ ဥပပဇ္ဇံတိ- ကပ်

အကယ်၍ ပြန်လာငြားအံ့။ ယတ္ထ ယတ္တ ပစ္စာဇာယတိ-ဖြစ်ရာ.ဖြစ်ရာဘ၀ဋ်။ (မြန်မာစကားချောစေရန် ဆိုလိုသော အနက်ပြန်.သည်) အပ္ပါယုကေ၁ာ-အသက်တိုသည်။ ဖောာတိ-ဖြစ်ဓါ-တဲ့ 1

| အတိုချုပ် ဆိုလိုတာကတေ၇ာ့-သတ္တဝ။ကိုသတ်ယင် သေပြီးတဲ့အခါ အဲဒီအကုသိုလ်ကံကြောင့် အပ။ယ်လေးပါး၌ - ငရဲ်ဖြစ်ရ။ တတ်တယ် လူဖြစ်ပြန်ယင် အသက်တိုတတ်တယ်လှိုဆိုလိုပါတယ်။:အဲဒီအတိုချု ပ်ကိုလဲ ဒီလိုဟောတော်မူပ ါသေးတယ်။

ပါဏာတိပါတီ ဟောတိ။ ~မ၁ဏ၀-သုဘလုလင်။ ယဒိဒ၌=ယော အယံ-အကြင်သူသည်ၤပါဏာတိပါတီ- ဟောတိ- သတ္တဝါကို သတ်လှေ့ရှိစါ တဿ--

ထိုသူခ်ါ ဧသာ ပဋိပဒါ- သတ်သောဤအကျင့် အပြုအမှုသည်။အပ္ပ။ါယုက သံဝ တ္တနိကာ-~အသက်တိုခြင်းကို ဖြင် စေတတ်သည်တဲ့;အဲဒါကို သူ့ကို သတ်ဖြတ်။ သက်တိုတတ်” လှို ဆောင်ပုဒ်စီထားတယ်။နောက်ပြီးတော့ အသက်ရှည်ခြင်း၏ အကြောင်းကိုလ ဗလုဟောထားပ (၉၉၆၈ အတုချုဝပရုမှာဘ။၊ |(၁-ခ) ဧကစ္စော ကတ္ထီ ဝါ ပုရိသော ၀ မိန်းမဖြစ်စေ။ယောက်ျားဖြစ်စေ အချိုသောသူသည်။ ပါဏ2တိပါတာ ပဋိဝိရုတော ဟောတိ-သတ္တဝါကို သတ်ခြင်းမှ ကြဉ့်ရှောင်စါ။သော-ထိုသူသည်။ တေန ကမ္မေန-သတ္တဝ ကို သတ်ခြင်းမှကြဉ်ရှောင်သော ထိုကုသိုလ်ကံကြောင့်။ ပရံ မခုဏ၁-သေသည်မှ

သဂ္ဂံ လောကံ၌-နတ်ပြည်လောကသ္နို။ ဥပပဇ္ဇတိ-ကပ်ရောက်ရ်ဖြစ်၍ သစေ မနုဿတ္တံ အာဂစ္ဆတိ-အကယ်၍ လူဘဝသှိုရောက်လာငြားအံ့။ ဒီည၁ယုကော ဟောတိ-ဖြဂ်ရာဖြစ်ရာဘဝ၌ အသက်ရှည်ရ်ါ မ၁ဏ၀-သုဘလုလင်။ ယဒိဒံ ပါဏာတိပါတာ ပီဒိရတော ဟောတိ-သတ္တဝါကို သတ်ခြင်းမှ ကြဉ်ရှောင်သောထိုသူစ်ါ (သဒ္ဒါနောက်မလိုက်ပဲ မြန်မာစကားချောစေခန် ဆိုလိုရှင်းအနက်ပြန်သည်) ဧသာ ပဋိပဒါ-သတ္တဝ ကို `သတ်ခြင်းမှကြဉ်ရှောင်သော ၂ဤအကျင့်သည်။ _ဒီညာယုက သံဝတ္တနိက?ာအသကရှညခှငးကု ပစစေတတသည တ္ခအတိုချုပ် _.ဆိုလိုတာကတေ၇- သတ္တဝါ သတ်ခြင်းမှ ကြဉ်နှောင်သူဟာ သေပြီးတဲ့အခါ အဲဒီကုသိုလ်ကံကြောင့် နတ်ပြည်

:ခ၆ဂ။ ဗြဟ္မဝိဟာရတရားတော်

ရောက်တတ်တယ်။။ လူဖြစ်ယင်လဲ အသက်ရှည်တယ်။ သတ္တဝ1မသတ်တဲ့ အကျင့်ဟာ အသက်ရှည်စေတတ်တယ်-လှို ဆိုလိုတာပါဘဲ အဲဒါကို ဆောင်ပုဒ်မှာ (၂. သတ် အသက်ရှည်”လှိုနောက်ပိုင်းအဖြစ် စိထားတယ်။ အဲဒါကို ရွှေပိုင်းပ။ ဆက်စပ်ပြီး

(၁) သူ_ကိုသတ်ဖြတ်။ သက်တိုတတ်။ ပသံတ်အသက်ရှည်/အဲဒါဟာ “တချိုက အသက်တိုတယ်၊ တချိုက အသက်ရှည်တယ်။ ဘာကြောင့်ပါလဲ” ဆိုတဲ့ ပဌမမေးခွန်းရွဲ အဖြေပါဘဲ။ ဒီဆောင်ပုဒ်လောက် ရှုတ်ပြီး ဟောယင်လဲ သိနားလည်နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဆောင်ပုဒ်စ် မှီရာ ဘုရားဟော စကားရုပ်တချိုူကိုလဲ ကြည်ညိုကြရအောင် ရွတ်ပြီး ဟောရှတယ်။ အဲဒီလိုပါဠိရှုတ်ပြတာဟာ ' ဘုရားဟေ၁ ပါဠိနဲ့ အညီ ဟောကြောင်းသိနားလည်ပြီး ခိုင်ခိုင်မြဲမြဲ မှတ်ထားဘှို။ အဲဒီအတိုင်း လိုက်နာပြီး ကျင့်သုံးသူားကြဘ္နိုပါဘဲ။

အဲဒီမှာ သူ့ကို သတ်ဖြတ်” ဆိုတဲ့ စကားဖြင့် “သူတပါးကိုသတ်ယင်”လှို ဆိုလိုပါတယ်] သူတပါးဆိုတာ လူဖြစ်ဖြစ်။ သန်းကြမ်းပိုး ပုရှုက်ဆိတ် သား ငါး စသော တိရစ္ဆာန်ဖြစ်ဖြစ် မိမိမှတပါးသော သက်ရှိသတ္တဝ ဟူသမှကို ဆိုပါတယ်။ ဒါကြောင့်သနးဥ ကြမးပုးဥမှ စရ မမမှတပ။၊ အခြားသူလှူဆုရတ့ သတ္တဝါကို သတ်ယင် နောက်ဘဝများမှာ အသက်တိုတတ်တယ်လှိုဆိုလိုပါတယ် တချွိုမှာ အမိဝမ်းထဲမှ မမှေးသေးခင်သေရ

တယ်၊ တချိုက မှေုးပြီးခါစ သေရှတယ်၊ တချိုက တလ နှစ်လ

အနှစနှစဆယ သုးဆယအတူငး စသညမှာ သေရတယၤ၊ အသကတမ်းမပြည့်ခင် ခပ်စောစေ၇ပိုင်းက ပစ္စုပ္ပန်အကြောင်းထူး မရှိပဲသေရတာံတွေေ့ဟာ အများအားဖြင့် သူတပါးသတ်ခုံတဲ့ ဒီးအကုသိုလ်ကံကြောင့်ဘဲလှို ဆိုနိုင်ပါတယ်။

ဒါကြောင့် ်မှေးပြီးခါစ ကလေးသူငယ်များသေတာ ဘာကြောင့်လဲ” ဆိုတဲ့ အမေးပြဿနာ ကို ဗုဒ္ဓတရားတော် အရသာပြေလည်အောင် ဖြေရှင်းနိုင်တဲ့အကြောင်း။ ဖန်ဆင်း၀။ါ၉အရှအားဖြင့် မပြေလည်နိုင်တဲ့အကြောင်း သိရီလကင်္ကာ (သီဟိုဠ် )ဆရာတော် အခှင်နာရုဒက တရားဟောရာမှာ ထည့်သှင်းဟောကြားပါတယ်။ ဟောပုကတော့ မှေးပြီးခါ စ ကလေးသေတာတာလူမျိုးတိုင်း ဘာသာ၀င်တိုင်းမှာရှိတယ်။ မိဘဘိုးဘူား အဆက်ဆက်က ဖန်ဆင်းသူ တန်ခိုးရှင်ကို ကိုးကွယ်လာခခဲ့တဲ့ အိမ်ထောင်စုမှာလဲ ရှိဘတ်ဘာဘဲ။ ဤဲဒီ ကသေးကို ဘာကြောင့် ဥါလောက်အသက်တိုအောင် ဖန်ဆင်းရသလဲ ဆိုတာ ဖြေရှင်းဘို မလွယ်ဘူး] အဒကလေးဟ၇ာ ဖနဆငးသူအား မရုသေဝှု ပြစမု၇းမှုလရှိမှာ မဟုတ်ဘူး။ ဒါကြောင့် ထာ ဝရငရဲချဘိိုရာအကြောင်းလဲ

ရှိမှာ မဟုတ်သောကြောင့် ကောင်းကင်ဘုံ ကယ်တင်ဘှုရာအကြောင်းလဲ ရှိမှာမဟုတ်ဘူး။ ါကြောင့် မှေးပြီးခါစကလေးသေတနံ့စပ်ပြီး ဖန်ဆင်း၀ ဒအရ မပြေလည်ကြောင်း။ သတ်မှု

ကံကြောင့် အသက်တိုရတယ်ဆိုတဲ့ ဒီဗုဒ္ဓတရားတော်အရသာလျင်- |ပြေလည်ကြောင်း အရှင်နာရုဒမထေရ်က ဟောကြားပါတယ်။နောက်ပြီးတော့ အသက်တိုတဲ့ အဲဒီကလေးရွုဲ မိဘများဟာလဲသူတပါးက သတ်ဖြတ်ရာမှာ ဝမ်းမြေက်သဘောတူခဲ့တဲ့အတူက် .စိတ်ဆင်းရဲဒုက္ခကို ခံစားရုကြောင်းကို ဟောထားတဲ့တရားတောဒ်ရှိပါတယ်။ |

| သတ္တဝါကို သတ်ခြင်းမှ ကြဉ်ရှောင်ရာမှာ ပါဏာတိပါတာဝေရပဏိသိက္ခာပဒံ သမာဒိယ၁မိ=သတ္တဝါ။ကို သတ်ခြင်းမှကြဉ်ရှောင်ကြောင်းဖြစ်သော သိက္ခာပုဒ်ကို ဆောက်တည်ပါ။~ခ်-လှိုဆောက်တည်ဆံမှာ သီလကုသိုလ်စေတနဝဖြစ်တယ်။ သတ်စရာအကြောင်းရှိတဲ့အခ”ါ မသတ်ပဲ ကြဉ်ရှောင်တာက ဝိရတိကုသိုလ်ဖြစ်တယ်။ အဲဒီ ဝိရတိဟာ မူလက မဆောက်တည်ပဲ ကြဉ်ရှောင်တာဖြစ်ယင် သမ္ပတ္တဝိရတိခေါ် တယ်၊ ဆောက်တည်ထားတဲ့အတိုင်း ကြဉ်ရှောင်ယင် သမ၁ဒါနဝိရုတိခေါ် တယ်။ သောတာပတ္တိမဂ်ခဏမှာ ပါဝင်တဲ့ ဝိရတိကတော့ သမုစ္ဆေဒဝိရတိခေ”်တယ်။ အဲဒီ သုံးပါးထဲမှ၁ သမုစ္ဆေဒဝိရုတိက ကာယတ၌ံ ဝစီကံဒုစ္စရိုက်ဟူသမျကို _ာအမြစ်ပြတ်ကင်းငြိမ်းစေတယ်။ အပါယ်လေးပါးမှလှဲ အစဉ်ထာဝရ လူတ်စေတယ် သမ္ပတ္တဝိရုတိ သမာဒါန

ရောက်စေဘယ်။အသက်ရှည်စေတတ်တယ်၂“မသတ်ယင် အသက်ရှည်တယ်”လှို ဒီဆောင်ပုဒ်အရု ဆိုတာဟာ အဲဒီ သမ္ပတ္တ.