ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတော်ကြီး (ပထမတွဲ)
မဟာစည်ဆရာတော်ဘုရားကြီး
ရင်းမြစ် — မဟာစည်သာသနာ့ရိပ်သာ၏ e-book
ဤစာသားကို စာအုပ်၏ စကင်ဖတ်မူမှ OCR ဖြင့် စက်ဖြင့် ဖတ်ယူထားခြင်း ဖြစ်သဖြင့် စာလုံးပေါင်း အမှားများ ပါဝင်နိုင်ပါသည်။ မူရင်းစာအုပ်နှင့် တိုက်ဆိုင်ကြည့်ရှုပါ။
Machine-read (OCR) from a scan; expect misreadings — check against the printed book.
မာတိကာ — ပထမပိုင်း
စိုက်တည်ကြည်ခြင်းဆိုတဲ့ ဒီတရားရှစ်ပါးပါပဲႈ ဒီ မဂ္ဂင်တရားတွေက အစအခြေခံဖြစ်တဲ့ မူလမဂ္ဂင်လဲရှိတယ်;! အရိယမဂ်ရဲ့ ရှေ့သွားဖြစ်တဲ့ဗုဗ္ဗဘာဂမဂ္ဂင်လဲ ရှိတယ်၊ အရိယမဂ္ဂင်လဲ ရှိတယ်၊ ဒီသုံးမျိုးထဲမှာ လိုရင်းပဓာန မဂ္ဂင်ကတော့ အရိယမဂ္ဂင်ပဲဖြစ်တယ်;ဒါပေမယ့် ဒီအရိယမဂ္ဂင် ဆိုတာကတော့ စပြီးအားထုတ်လို့လဲမဖြစ်ဘူး၊ အကြာကြီး အားထုတ်ပြီး ဗွားနေ ရတာလဲ မဟုတ်ဘူး;ဗုဗ္ဗဘာဂမဂ်လို့ခေါ်တဲ့ ဝိပဿနာက ရင့် သန်ပြည့်စုံတဲ့အခါ မှာစိတ်တချက်ခန့်.မျှ တခဏကလေးလောက်ဝဲ ဖြစ်ပွားသွားတယ်,ဘာနဲ့ တူသလဲဆိုယင် မီးဗွတ်ရာမှာ မီးမပွင့်ခင်က အကြာကြီးကြိုးစားပြီး ပွတ်နေရတယ်၊ နောက်ဆုံး မီးဝွင့်လာတဲ့အချိန်ကတော့တခဏကလေးဝဂဲ။ အဲဒါလိုပါဝဲ အရိယမဂ်ဖြစ်တဲ့ အချိန်က တခဏကလေးပါဝဲ 1 အဲဒီ အရိယမဂ်ဖြစ်အောင် ဝဗုဗ္ဗဘာဂ ဝိပဿနာမဂ်ကိုကြိုးစားပြီး ပွားများစေရပါတယဲ .
သမ္စာဒိဋ္စိမငွင်
ဝိပဿနာမဂ်ဆိုတာ ဝိပဿနာရှုတိုင်းရှုတိုင်း ဖြစ်နေတဲ့
တိုင်း သူ့သဘောကို အမှန်အတိုင်း သိရတယ်၊ ဘယ်လိုလဲဆိံယင် လက်တို့ခြေတို့ကို ကွေးလိုက်တဲ့အခါမှာ ကွေးတယ် ကွေးတယ်လို့ သတိဉာဏ်နဲ့ စူးစိုက်ပြီး ရှုမှတ်ရတယ်၊ အဲဒီလို မှတ်တဲ့အခါမှာ တောင့်တင်းတဲ့သဘော လှုဝ်ရှားတဲ့သဘောကို တွေ့ရတယ် အဲဒါဟာ ဝါယောဓာတ်ရဲ့သဘောကို အမှန်အတိုင်း သိမြင်တဲ့ သမ္မာဒိဋ္ဌိပဲ မရှုမမှတ်ဝဲနေယင်တော့ အဲဒါကို လက်ဝဲ ခြေဝဲ၏ဝဲ ယောက်ျားပဲ မိန်းမပဲ စသည်ဖြင့် ပကတိ အသိတွေ ဖြစ်နိုင်
ဝဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတော်ကြီး ၅၈။
တယ်ၤ အဲဒါတွေက အသိမှား အမြင်မှားတွေဝဲ) ကွေးခိုက်ခ္ဌဲ မှတ်တဲ့။သူတွေမဓှာတော့ သူ.သဘောအတုငး သူက တောင့လျ့ တငးလျလှုပ။လို့ဝဲ၊ တောင့်တယ် တင်းတယ် လှုပ်တယ်လို့ သိတယ်။ အဲဒါဟာအမှန်အတိုင်း သိတာဝဲ။ မဟုတ်တာတွေကို ကြံဆပြီး သိတာမဟုတ်ဘူး။ ဒါကြောင့် သမ္မာဒိဋ္ဌိ-မှန်စ္ညာသိမြင်တဲ့ မဂ္ဂင်တရားတဲ့။
ကိုယ်ထဲက ဝူမှု နာကျင်မှု တစုံတခုဖြစ်ယင်လဲ ူတယ်နာတယ် စသည်ဖြင့် ရှမှတ်ရတယ်၊ ဒီလိုမှတ်တော့ ဘာတွေ့သလဲ။ပူတာ နာတာ အစရှိတဲ့ သဘောမှန်ကိုပဲ တွေ့တယ်၊ အဲဒါလဲအမှန်အတိုင်းသိတဲ့ သမ္မာဒိဋ္ဌိပဲ၊ ပြီးတော့စိတ်ကူး ကြံစည်မှုဖြစ်ယင်လဲ စိတ်ကူးတယ် ကြံစည်တယ် စသည်ဖြင့် ရှုမှတ်ရတယ်၊ ဒီလိုမှတ်တော့လဲ တကယ်ဖြစ်ပေါ်တဲ့ စိတ်သဘောကို အမှန်အတိုင်းသိတာဝဲ။ ဒါလဲ သမ္မာဒိဋ္ဌိပဲ။ ဒီနည်းအတိုင်းချည်းပါပဲ၊ ဖြစ်ခိုက်မှာမှတ်နေယင် အမှန်အတိုင်းသိတဲ့ သမ္မာဒိဋ္ဌိမဂ္ဂင် ဖြစ်တာချည်းပါဝဲ;သမာဓိဉာဏ်က ရင့်လာတဲ့အခါကျတော့ အဲဒီ မှတ်ရတဲ့ ရုပ်နာမ်တရားကလေးတွေ ရှေးဦးစွာ စပြီးပေါ်လာတာကိုလဲ တွေ့ရတယ်;ပေါ်လာဝြီးတော့ ပျောက် သွားတာကိုလဲ တွေ့ရတယ်။ ဒါ ကြောင့်ပေါ်လာပြီး ပျောက်သွားလို့ မမြဲဘူးဆိုတာကိုလဲ သိရတယ်။ အဲဒါလဲ မမြဲတဲ့ တရားကို မမြဲဘူးလို့ အမှန်အတိုင်း သိမြင်တဲ့ သမ္မာဒိဋ္ဌိဝှံ။ ပြီးတော့ ဖြစ်လိုက် ပျက်လိုက်နဲ့ နှစ်သက်ဖွယ် အားကိုးဖွယ်မရှိတဲ့ ဆင်းရဲချည်းပဲလို့လဲ သိရတယ်၊ သူ့ သဘောအတိုင်း သူ့ဟာသူ ဖြစ်ဝျက်နေတဲ့ အနတ္တသဘောတရားမျွဝဲလို့လဲ သိရတယ်;ဒါတွေလဲ အမှန်အတိုင်း သိမြင်တဲ့ သမ္မာဒိဋ္ဌိချည်းဝဲ။
သမ္မာသတ်ွ စသည်လည်း မါစင်ဇာယ်
သမ္မာဒိဋ္ဌိဖြစ်ယင် သမ္မာသက်္ကဗွအစရှိသော တွဲဖက်မဂ္ဂင်တရားတွေလဲ ၀ဝါ၀င်တော့တာပဲ၊ ဒီ ဝိပဿနာမဂ္ဂင်တွေဟာရှုတိုင်းရှုတိုင်း ဖြစ်တယ်၊ ဆယ်ကြိမ်ရှုယင် ဆယ်ကြိမ်ဖြစ်တယ်1အကြိမ်တရာရှယင် အကြိမ်တရာဖြစ်တယ်၊ တနေ့လုံး ရှုနေယင်တနေ့လုံးလဲ ဖြစ်နေတယ်၊ ဒီလို ဖြစ်ပြီးတော့ အနိစ္စ ဒုက္ခ အနတ္တအသိအမြင် တွေ ရင့် ကျက်ပြည့် စုံတဲ့အခါ ဓှာ အရိယမဂ္ဂင် ဖြစ်ပြီးနိဗ္ဗာန်ကိုမျက်မှောက် မြင် သွားတယ်၊ ဒါကြောင့် ဒီ ဝိပဿနာမဂ္ဂငိလဲ ဒုက္ခနိရောဂေါမိနီ ပဋိပဒါ=ဆင်းရဲငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်ကြောင်း အကျင့်မည်တဲ့အကြောင်း သမ္မောဟဝိနောဒနီအဋ္ဌကထာမှာ ပြဆိုထားတယ်၊ ဒါကြောင့် နိဗ္ဗာန်ကို ယခု ရျက်မှောက်ဘဝမှာဝဲ တွေ့.ချင်ယင် ဒီဝိပဿနာမဂ္ဂင်ကို ပွားစေရမယ်။
ဝိပဿနာရဲ့ မူလရင်း အခြေခံဖြစ်တဲ့မဂ္ဂင်ကိုဝွားစေရမယ်၊ အဲဒါကဘာလဲဆိုယင် ကံနဲ့ကံဇါ အကျိုးကို ယုံကြည်သိမြင်တဲ့ ကမ္မဿကတာ သမ္မာဒိဋ္ဌိ အရင်းခံပြီးပြုတဲ့ ကုသိုလ်ဝါဝဲ၊ ပေါ်ပေါ်လွင်လွင်
ခံတရားက ကမ္မဿကတာ သမ္မာဒိဋ္ဌိဝဲႈ ဒီ သမ္မာဒိဋ္ဌိရှိလို့ ဒါန,သီလ အစရှိသော ကုသိုလ်တရားတွေကို ဝွားများနိုင်တယ်၊ လသခုယေ ာဂီတွေလို တရားလဲ နာယူနိုင်တယ်၊ တရားလဲ အားထုတ်နိုင်တယ်၊ ဒါကြောင့် အဲဒီကမ္မဿကတာ သမ္မာဒိဋ္ဌိနဲ့တကွ သူရဲ့တွဲ။ ဖက် မဂ္ဂင်တွေကိုတော့ ဘာဝနာ ကုသိုလ်တွေရဲ့ အရင်းအမြစ်သ
အဲ ယခု ပြောခဲ့တဲ့ မူလမဂ္ဂင်၊ ဗုဗ္ဗဘာဂ ဝိပဿနာမဂ္ဂင်,အရိယမဂ္ဂင်ဆိုတဲ့ ဒီတရားတွေဟာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်းတရားတွေချည်းပါပဲ၊ အဲဒါကို တိုတိုနဲ့ မှတ်ထားရအောင်-
“မူလ ပုဗ္ဗ။ အရိယ။ သုး၀ မဂ္ဂင်မြတ်၊
ဖြစ်ပွားစေလျှင်၊ ဤမဂ္ဂင်။ ပြေးဝင် နိဗ္ဗာန်ဓာတ်(”လို့ ဒီလို ဆောင်ပုဒ်ကလေးများလဲ စီထားပါတယ်။ ဒါကြောင့်ဒီမဂ္ဂင် သုံးမျိုးကို နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်းတရားဝဲလို့ သိနားလည်ထားဖို့ လိုပါတယ်၊ အထူးအားဖြင့်တော့ အရိယမဂ္ဂင်တရားတွေဆိုတဲ့ မဂ္ဂသစ္စာကို “က္ကဋ္ဌံ=အလိုရှိအပ် တောင့် တအဝ်သောတရား။ကန္တံ=နှစ်သက်အပ်သောတရား။! မနာပံ=မြတ်နိုးအပ်သောတရား”လို့ တရားအားမထုတ်မီကတည်းက ဒါလောက်တော့ သဘောကျနားလည်ထားရမယ်၊ ဒီလို သဘောကျထားမှ အဲဒီ အရိယမဂ္ဂသစ္စာ
ဝင်တွေအဖို့ဆိုယင် သိနားလည်ပြီးချည်းဝဲ ဖြစ်နေပါတယ်၊ ပြီးတော့ အဲဒီ အရိယမဂ်ကို ရအောင်အားထုတ်တဲ့အခါမှာ ဝိပဿနာအလုပ်ကိုပဲ အားထုတ်ရတယ်၊ ဒါကြောင့် ဝိပဿနာမဂ်ကိုလဲကောင်းမြတ်တဲ့တရားလို့ သိနားလည်ထားဖို့ လိုပါတယ်၊ ဘယ်လိုအားထုတ်ရမယ်ဆိုတဲ့ အားထုတ်နည်းကိုလဲ သိနားလည်ထားဖို့
ထုတ်ရမယ်ဆိုတာကို လုံးလုံးမသိကြဘူး။ တချို့ကတော့ မသိရုံတွင်မကဘူး၊ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း ကုသိုလ်ကောင်းမှု သူတပါးပြုနေတာကိုတောင် ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချ အပြစ်တင်နေတတ်ကြသေးတယ်;တချို့ကတော့ ကိုယ်တိုင်က ဖြစ်ဖြစ်မြောက်မြောက် ဘာမျှ အားမထုတ်ဖူးပါဝဲနဲ့ နည်းလမ်းမှန်အတိုင်း သူများ ဟောပြော အား
ကျင့်ဟုထင်တာကလဲ အဝိဇ္ဇာတဲ့။ ကဲ အဲဒါကို လိုက်ဆိုကြရမယ်၊
| နိဗ္ဗာန် ရောက်ကြောင်းဖြစ်တဲ့ ဒါန သီလ ဘာဝနာ
ကောင်းဟုမသိတာက အဝိဇ္ဇာ။ ထိုအလုဝ်ကိုပင် ဆင်း
ရဲကြောင်း အကျိုးမဲ့အကျင့်ဟု ထင်တာကလဲ အဝိဇ္ဇာ၊
) အရေးကြီးတာကတော့ ဝိပဿနာလုဝ်ငန်းအမှန်ကိုမသိတဲ့ အဝိဇ္ဇာနဲ့ အသိလွဲ အထင်လွဲတဲ့ အဝိဇ္ဇာ ဒီနှစ်မျိုးက သာပြီးအရေးကြီးပါတယ်၊ ဝိပဿနာဆိုတာ သတိပဋ္ဌာနဲ ဒေသနာစသည်။ နှင့်အညီ ဒါရ ၆-ပါးမှာ ဖြစ်ခိုက် ထင်ရှားပေါ်ခိုက် ရုပ်နာမ်ကိုရှုမှ
ပဋိစ္စသမုဝ္ပါ ဒ်တရားတော်ကြီး ၆၂။
ဖြစ်ပါတယ်၊ အဲဒါကို မသိယင်လဲ အဝိဇ္ဇာဝဲ။ အဲဒီလို ဖြစ်ခိုက်ရှတာကို မကောင်းဘူး. ဓမှန်ဘူးထင်ယင်လဲ အဝိဇ္ဇာပဲ။ ကဲ အဲဒါကိုလုကဆုကရမယ။
ဒွါရ ၆-ပါးခိ ဖြစ်ခိုက် ရုပ်နာမ်ကိုရုရသည်ဟု
မသိတာ ဂက အဝိဇ္ဇာ။ ထိုသို့ ရှုတာကို မကောင်းဘူး၊
ဓမဟုတဘူး ထငတာက လ အဝဇ္စာ။
ကြောက်ခရာ အတောင်းဆုံး အဝိဇ္ဇာ
ဒီမဂ္ဂသစ္စာကို ဖုံးကွယ်တဲ့ အဝိဇ္ဇာကတော့ ဒါန သီလမှစပြီး ကောင်းစားချမ်းသာကြောင်း အကျင့်ကောင်းတွေကို လုံးလုံးမသိရအောင်လဲ ဗုံးကွယ်တယ်၊ အလွဲအမှား ထင်အောင်လဲ ဖုံးကွယ်တယ်၊ ဒါကြောင့် ဒီမဂ္ဂသစ္စာကိုဖုံးကွယ်တဲ့ အဝိဇ္ဇာကို ကြောက်စရာအကောင်းဆုံးလို့တောင် ဆိုစရာဖြစ်နေပါတယ်၊ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ ကျင့်နည်းကိုမသိယင် မကျင့်နိုင်ဘူး။ မကျင့်နိုင်တော့မင်ိုလ်နိဗ္ဗာန်ကို မရောက်နိုင်တော့ဘူး၊ မင်္ဂဖိုလ်နိဗ္ဗာန်ကို ထားပါဦးတော့ ဒါန သီလအကျင့်မျိုးကိုတောင် မသိယင် လူ့.ချမ်းသာနတ်ချမ်းသာမျိုးကိုတောင် မရနိုင်တော့ဘူး။ ဒါကြောင့် အကျင့်လမ်းမှန်ကို မသိတာဟာ ကြောက်စရာ အကောင်းဆုံးလို့ ဆိုသင့်ပါတယ်၊ ယခု ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေမှာ ဒီအကျင့်လမ်းကောင်း လမ်းမှန်တွေကို သိနေကြတာဟာ အင်မတန် ဝမ်းသာစရာ ကောင်းပါတယ်၊ ဒီလို မသိကြတဲ့သူတွေမှာ ဒါနကိုလဲ ပြုရမှန်းမသိ၊ သီလကိုလဲ ဆောက်တည်ကျင့်သုံး ရမှန်းမသိ၊ ဖြစ်ခိုက်ရုပ်နာမ်ကိုလဲ ရှရ။ မှန်း မသိတာနဲ့ နေရာတကာမှာ အဝိဇ္ဇာက ဖုံးကွယ်လျက်ချည်း။
ဖြစ်နေတယ်၊
အဝိဇ္ဇာကြောင့် သင်္ခါရဖြစ်ပုံ
ဒါကြောင့် သတ္တဝါတွေဟာ မြင်လိုက် ကြားလိုက် နံလိုက်
တယ်လို့သာ ထင်နေတယ်။
တံသုံးဝါး
|” ဖြစ်လာတာပါဝဲ။ အဲဒါကို ရည်ပြီးတော့ ဆောင်ဝုဒ်မှာ-
ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားတော်ကြီး ၆၄။
“အမှန်မသွား။ အမှားမြင် ကာ။ အဝိဇ္ဇာကြောင့် ;| ချမ်းသာလိမ့်နိုး၊ ရည်မျှော်ကိုးလျက်။ ၃-မျိုးမှုကံ
ပြုစီမံရွ်”လို့ ဆိုထားဝါ တယ်၊
မိမိတို့ မြင်,ကြား,တွေ့.သိ နေရတာတွေကို ဆင်းရဲမှန်း
တယ်။ အဲဒါဟာ ဒုက္ခသစ္စာ-ဆင်းရဲတရားတွေကို အမှန်အတိုင်းမသိတာနဲ့ အမှားသိတာပဲ,; အဲဒါကို “အမှန်မသွား;! အမှားမြင်ကာအဝိဇ္ဇာကြောင့် လို့ ဆိုထားပါတယ်။ အဲဒီလို ဆင်းရဲတွေကိုဝဲ ချမ်း
ဘကက ဌောရဓမယဆု ယင အသကဓမွေးဝမးကျောငးအတွကသားငါးတိရစ္ဆာနဲကို သတ်တဲ့ အလုပ်ကိုလုဝ်မှ ချောင်ချောင်ချိချိရှိမယ်လို့ယင်လဲ ကြံစည်မိတယ်၊ လုယက်ခိုးယူတဲ့ အလုပ်ကိုလုဝ်ဓ္ဝဲ သက်သာချောင်ချိမယ်၊ လိမ်လည်လှည့်ဖြားတဲ့အလုပ်ကိုလုပ်မှပဲ စီးပွါးဥစ္စာ ပြည့်စုံမယ် စသည်ဖြင့်ယင်လဲ ကြံစည်မိတယ်,အဲဒါဟာ ဆင်းရဲကိုဝဲ ချမ်းသာထင်ပြီး ကောင်းစား ချမ်းသာမည့်နည်းကို ကြံစည်မိပုံပါပဲ၊
ကုသိုလ်ဘက်က ပြောရမယ်ဆိုယင်တော့ ဒါနကုသို လ်ပြုမှ နောင်ကာလ နောင်ဘဝတွေမှာ ကိုယ်အလိုရှိတာတွေနဲ့ ပြည့်စုံ
ပါတယ်။ ဒါက ကုသိုလ်အမှုကို နည်းမှန်အတိုင်း ကြံစည်ပုံပါဝဲ;တချို့ကတော့ သူတို့ယုံကြည်ထားတဲ့ ဘာသာတရားကိုက လွဲနေ။” တဲ့အတွက် အကုသိုလ်အလုပ်တွေကို ကုသိုလ်အလုတင်လို့ ထင်ပြီး ၁